Het online afsprakensysteem: Een evaluatie

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Het online afsprakensysteem: Een evaluatie"

Transcriptie

1 FACULTEIT GENEESKUNDE EN GEZONDHEIDSWETENSCHAPPEN Academiejaar Het online afsprakensysteem: Een evaluatie Joeri Verschelde Promotor: Dr. S. Willems Vakgroep Huisartsgeneeskunde Scriptie voorgedragen in de 2 e jaar HIBO opleiding in het kader van de opleiding tot HUISARTS 1

2 De auteurs en de promotor geven de toelating deze scriptie voor consultatie beschikbaar te stellen en delen ervan te kopiëren voor persoonlijk gebruik. Elk ander gebruik valt onder de beperkingen van het auteursrecht, in het bijzonder met betrekking tot de verplichting uitdrukkelijk de bron te vermelden bij het aanhalen van resultaten uit deze scriptie. Datum handtekening arts handtekening promotor Naam arts Naam promotor 2

3 Woord vooraf Deze scriptie situeert zich in het kader van het Manama project voor de opleiding huisartsgeneeskunde aan de Universiteit Gent. Het doel was de student in contact te laten komen met de methoden, mogelijkheden en beperkingen van het wetenschappelijk onderzoek. Als onderwerp voor deze scriptie werd het online afsprakensysteem gekozen. Ik heb getracht om alle verkregen informatie over dit onderwerp samen te brengen in een beknopt en gestructureerd overzicht. De samenstelling van deze scriptie zou nooit zo volledig zijn geweest, zonder de hulp van een aantal enthousiaste mensen. Dit voorwoord biedt mij daarom de gelegenheid een aantal mensen te bedanken voor hun bijdrage. Hierbij wil ik dan ook dank brengen aan mijn promotoren Prof. Dr. J. De Maeseneer en Dr. S. Willems, wiens opmerkingen mij tijdens de voorbije twee jaar gemotiveerd hebben om tot een beter geheel te komen. Bij deze wil ik ook graag Dr. K. De Crem, Dr. A. Van Laecke, N. x??? van harte bedanken voor hun enthousiasme en hun bereidheid ieder uur van de dag te willen bijspringen in geval van eventuele problemen. Tevens dank aan Van Holder Davy voor de informatie omtrent het Introlution systeem. Ik nodig de lezer uit om eventuele opmerkingen, aanvullingen, ideeën, suggesties... aan mij over te maken. Veel plezier bij het lezen van deze scriptie, Joeri Verschelde 3

4 Abstract Om tot een kwaliteitsvolle geneeskunde te komen en het toenemende aantal patiënten te kunnen verwerken dient een arts efficiënt te kunnen handelen. Het Internet als werkinstrument voor de arts zal in de toekomst meer en meer zijn opgang maken. Praktijk Den Boomgaard schakelde in juni 2006 over van vrije consultaties/afsprakensysteem naar een fulltime afsprakensysteem. Bovendien voerde de praktijk het online afsprakensysteem in waardoor de patiënten via het internet een afspraak konden maken bij een huisarts. Een eerste doel van mijn thesis was om de telefoondruk binnen de praktijk in kaart te brengen. Ten tweede was het mijn bedoeling om een profiel te schetsen van de patiënten die online een afspraak maakten. Verder wou ik nagaan hoeveel mensen er reeds online een afspraak maakten. Tenslotte had mijn thesis ook als doelstelling om de voor- en nadelen van het online systeem in kaart te brengen. Om de telefoondruk te inventariseren werd gedurende 7 dagen tussen 7 uur en 18 uur de inkomende telefonische oproepen geregistreerd aan de hand van een registratieformulier. Verder werden voor 46 personen, na een informed consent, en aan de hand van een mondelinge vragenlijst persoonlijke gegevens verzameld. Deze patiënten bevroegen we ook over de voor- en nadelen van het systeem. Tot slot werd gedurende 10 dagen het aantal afspraken die online gemaakt werden opgetekend, om zo een percentage te kunnen genereren. Hiervoor hanteerden we het Introlution Agenda systeem. 4

5 In totaal kwamen er gedurende 7 dagen tussen 7 en 10 uur 155 inkomende telefonische oproepen. Dit komt overeen met gemiddeld 47,7% van alle telefonische oproepen tot 18 uur s avonds. 57,4% van de telefonische oproepen voor 10 uur betroffen mensen die een afspraak wensten te maken. Het merendeel van de ondervraagde personen, die allen online een afspraak maakten, waren vrouwen (73,9% tegenover 26,1% mannen) en hadden Internet thuis (97% tegenover 83,3% mannen). De gemiddelde leeftijd van de deelnemers bedroeg 41 jaar. 76% Volgde algemeen secundair onderwijs. Na de secundaire opleiding volgden 67% van de ondervraagden een hogere opleiding (hoge school, universiteit of avondles). 76% van de respondenten consulteerde minder dan 10 keer een arts per jaar. Tijdens de registratieperiode werden in de groepspraktijk 14,8% van de afspraken online gemaakt. Als beperking van dit onderzoek kan ik stellen dat het hier om een niet gerandomiseerde steekproef gaat. Dit vormt meer dan waarschijnlijk een bedreiging voor de validiteit van de resultaten, enerzijds op het gebied van de profielbepaling, en anderzijds wat betreft de vooren nadelen van het systeem. Tot slot kunnen we concluderen dat deze studie aantoont dat het online systeem een klantvriendelijk systeem is dat naar de toekomst toe een meerwaarde kan bieden aan de medische wereld vooral op het vlak van praktijkondersteuning. De bevindingen in deze studie rechtvaardigen dan ook verder onderzoek voornamelijk op gebied van informatica en geneeskunde. 5

6 Inhoudsopgave HOOFDSTUK I. Inleiding Achtergrond Aanleiding tot mijn onderzoeksvraag: praktijkproject Literatuur Zoekstrategie Huisartsentekort Samenwerken en Timemanagement Tijdsbesteding van huisartsen Het Internet als hulpmiddel De telefoon en de telefoondruk Het Introlution Agendasysteem Patiënt- en artstevredenheid over het afsprakensysteem Onderzoeksvraag HOOFDSTUK II. Methodologie Dataverzameling: registratie van de telefoondruk Dataverzameling: evaluatie van het online systeem HOOFDSTUK III. Resultaten Registratie van de telefoondruk Wat is het profiel van de online patiënt gebruiker Algemeen Geslacht Leeftijd Studies Internettoegankelijkheid Subjectieve schatting van de patiënt van het aantal consultaties per jaar

7 3.3. Hoeveel percentage van de afspraken gebeuren in praktijk Den Boomgaard online? De voor- en nadelen van het online afsprakensysteem HOOFSTUK IV. Conclusies en Besluit HOOFDSTUK V. Literatuurlijst APPENDIX I APPENDIX II APPENDIX III APPENDIX IV

8 HOOFDSTUK I. Inleiding 1.1. Achtergrond De geneeskunde is nog steeds in volle expansie. Getuige daarvan zijn de ontwikkelingen in verschillende aspecten van dit boeiende beroep (informatica, medicatie, ) Een toenemend aantal patiënten en een afnemend aantal huisartsen zorgt ervoor dat tijd een belangrijke factor wordt zowel voor patiënt als voor de arts. (Grouwels en Goedhuys, 2001) Om de profilering als leverancier van kwaliteitsvolle geneeskunde te kunnen blijven uitbreiden en versterken, dienen een aantal belangrijke voorwaarden vervuld te zijn. Patiënten dienen in optimale omstandigheden opgevangen en begeleid te worden. Daarnaast moeten zowel de artsen, paramedici als de administratieve medewerkers hun beroep in de meest optimale omstandigheden kunnen uitoefenen. Dit alles vergt een aantal organisatorische en logistieke vereisten die, mits een degelijke aanpak, mee kunnen zorgen voor een sfeervolle, gunstig patiëntenklimaat en een uitdagende werkomgeving. Ook Van Den Hombergh et al. (1997) beschreef in 2 artikelen dat, de huisarts meer effectieve en efficiënte zorg zou kunnen leveren indien de praktijk beter georganiseerd is. Dit kon ik ook terugvinden in het artikel van Maas et al. De laatste jaren stijgt het aantal groepspraktijken. (Denekens, 2004) Samenwerken betekent ook concrete planning, structuur en management. Grouwels en Goedhuys maken in hun artikel duidelijk dat praktijkmanagement een noodzakelijk element in de opleiding van alle artsen is. 8

9 Een online afsprakensysteem kan naar de toekomst toe hierin een belangrijke schakel te vormen Aanleiding tot mijn onderzoeksvraag: praktijkproject Op 1 juni 2006 werd in praktijk Den Boomgaard te Aalter overgeschakeld van vrije consultaties/afsprakensysteem, naar een full time afsprakensysteem. Deze switch vereiste heel wat reorganisatie en herstructurering. Rond deze periode verscheen in de Artsenkrant en De Huisarts een aantal artikelen omtrent de opmars van het Internet in de medische wereld, waaronder ook een artikel betreffende het online afsprakensysteem. Naar aanleiding hiervan voerde de praktijk het online afsprakensysteem in. Dit systeem maakt het mogelijk om via het Internet een afspraak te maken bij de artsen. De idee van het online afsprakensysteem is niet alleen een extra service te bieden voor de patiënt, maar had ook als doel om de telefoondruk binnen de praktijk te doen dalen. (Daems, 2006) Praktijk Den Boomgaard bestaat uit 2 vaste fulltime artsen, Dr. De Crem en Dr. Van Laecke, en 1 HIBO (huisarts in beroepsopleiding). Verder is er een praktijkassistente aanwezig tussen 10 uur en 18 uur. Den Boomgaard is gelegen in de Oost-Vlaamse gemeente Aalter en telde in 2006 circa 4200 patiënten. Aalter bestaat uit ongeveer inwoners (figuur ). Geografisch gezien tellen we daar Bellem, Maria-Aalter, Lotenhulle en Poeke bij. 9

10 Figuur Economie Bevolking (Bron: NIS) Werkloosheidsgraad 4,62% (01/01/2006) Gemiddeld inkomen euro/inw. (2004) Inwoners Mannen Vrouwen (01/01/2007) 49,95% 50,05% Figuur Economie en bevolking van Aalter In vergelijking met andere gemeenten of steden bemerken we dat Aalter een welstellende gemeente is met een lage werkloosheidsgraad (4,62% in vergelijking met Gent 14,22%) en een goed gemiddeld inkomen per inwoner. (figuur ) Bevolkingsdichtheid 231 inw./km² Leeftijdsopbouw 0 19 jaar 23,54% jaar 59,75% 65 jaar en ouder 16,71% (01/01/2006) Buitenlanders 1,45% (01/01/2007) In praktijk Den Boomgaard beschikken de patiënten over een aantal opties om een afspraak te maken. Het merendeel van de mensen neemt telefonisch contact op met de praktijk om dan via de praktijkassistente of de arts een afspraak te maken. Een tweede optie, die minder frequent voorkomt, is dat patiënten aan de deur een afspraak komen maken. Tenslotte is er nu ook de mogelijkheid om via het Internet een afspraak te maken. 10

11 Artsen streven kwaliteitsvolle geneeskunde na. Concentratie en vooral aandacht voor het patiëntverhaal en het geheel van emoties omheen een consult zijn belangrijke peilers bij een consultvoering. Dit alles wordt sterk op de proef gesteld door het gerinkel van de steeds wederkerende telefoon. Mensen die telefoneren om een afspraak te maken, een afspraak te verplaatsen, een afspraak op te zeggen, Gedurende een consultatie werd ik vooral s morgens meermaals gebeld voor één van bovenstaande. Zowel Neville et al, Daems, Schattner en Coman beschreven in hun studie dat het telefoongerinkel tijdens consultaties leidde tot irritatie bij zowel arts als patiënt Literatuur Zoekstrategie Via de electronische database van PubMed-Medline ben ik op zoek gegaan naar artikelen die reeds bestonden omtrent het online afspraken systeem. Verder ging ik op zoek naar artikelen omtrent de workload bij artsen en de idee omtrent het afsprakensysteem. "online systems"[mesh Terms] AND ("appointments and schedules"[mesh Terms] OR appointment[text Word]) leverde 34 artikelen op. Geen enkel artikel was echter relevant voor deze scriptie. "patient satisfaction"[mesh Terms] AND patient satisfaction[title] AND Belgium leverde 2 artikelen op waaruit 1 werd weerhouden: Patient satisfaction with availability of general practice: an international comparison 11

12 "patient satisfaction"[mesh Terms] AND general practitioner[title] AND appointment[text Word] leverde 5 artikelen op, waarvan ik er één interessant heb weerhouden; General Practitioner Appointment Systems, Patient Satisfaction, and use of Accident and Emergency Services a Study in One Geographical Area. Nazicht van de referenties van het artikel, General Practitioner Appointment Systems, Patient Satisfaction, and use of Accident and Emergency Services a Study in One Geographical Area. resulteerde in 3 interessante artikelen omtrent de patiënttevredenheid over het afsprakensysteem (Heaney et al; Gogorcena et al) en de toegankelijkheid van praktijken met een afspraaksysteem (Hallam) Bijkomend ging ik op de website van de WVVH met als MeSH term praktijkmanagement op zoek naar een aantal artikelen omtrent praktijkorganisatie. Dit leverde 6 artikelen op. Zowel de Bcfi website als de Minerva website leverden geen interessante artikelen. Op de Icho website kon ik het praktijkproject Kan een online afsprakensysteem de oplossing bieden voor de hoge telefoondruk? van mijn collega Dr Daems Kathleen raadplegen. Tot slot consulteerde ik ook eens de mensen van Introlution te Berlare. Zij stelden hun thesis ter inzage. Op die manier kon ik ook wat meer uitleg verkrijgen omtrent het systeem op zich en kon ik een antwoord krijgen op een aantal vragen die bij mij waren opgekomen gedurende het schrijven van deze scriptie. 12

13 Huisartsentekort Al enige jaren zijn het huisartsentekort en in samenhang daarmee de hoge werkdruk voor huisartsen in Vlaanderen een punt van zorg. De hoge werkdruk is een combinatie van verschillende factoren, enerzijds een toenemend aantal patiënten, maar anderzijds ook een toename van het takenpakket van de huisarts vooral op administratief gebied. (Van der Zee et al, 2004; Maas et al, 2005) Het aantal studenten dat instroomt in de huisartsenopleiding daalt in Vlaanderen, en is dus onvoldoende om op korte termijn soelaas te beiden. Maas et al beschreef dat in Nederland het aantal studenten in de huisartsenopleiding wel groeit, maar dat de vraag naar huisartsen nog steeds groter is dan het aanbod. Na het 6 e jaar van de artsopleiding kiest in Vlaanderen nog maar een derde voor de specialisatie huisarts. Nauwelijks 4 jaar na intrede in het beroep is nog slechts de helft van de afgestudeerde huisartsen voltijds actief als huisarts, de andere helft heeft een bijkomende beroepsactiviteit. (Boffin, Denekens, 2004) Boffin et al vonden in hun studie dat, het gemiddelde aantal uren besteed aan andere beroepsactiviteiten het grootst blijk te zijn bij huisartsen die werken in de arbeidsgeneeskunde, het wetenschappelijk onderzoek, het medisch onderwijs, in een ander beroep en bij Kind en Gezin. Vijftien procent is huisarts in het buitenland, waarvan de helft in Nederland. (Denekens, 2004) Door de feminisering (tussen 25 en 29 jaar is maar liefst 66% vrouw, Denekens 2004) is er een trend naar groepspraktijken en meer deeltijdarbeid. Vrouwelijke huisartsen in 13

14 groepspraktijken werken minder uren dan hun mannelijke collega s, en daar we zien dat binnen het huisartsenberoep het aantal vrouwelijke collega s sterk is toegenomen, draagt dit indirect ook bij tot een tekort aan huisartsen. (Boffin et al, 2002) Samenwerken en Timemanagement Samenwerken is voor huisartsen een dagelijks terugkerend thema, zij werken immers samen met de assistente, de collega s, de praktijkondersteuner, vaak lijkt het als vanzelf te gaan, soms zijn er obstakels; zoals afspraken die niet worden nageleefd, een werkoverleg dat erbij inschiet, een gebrek aan overleg over het te voeren beleid. Dit kan zorgen voor wrevel, conflicten en zelfs burn-out symptomen. Werken in een groepspraktijk vraagt om een gemeenschappelijke visie en doel, feedback geven en conflicten hanteren, omgaan met taal en emoties, coördinatie, communiceren, leiding geven, managen, delegeren (Grouwels en Goedhuys, 2001) Time management voor de huisartsenpraktijk betekent het stellen van prioriteiten, het benutten van pieken en dalen, structuur brengen in de dagindeling, buffers inbouwen, storingen vermijden, delegeren en taken anders verdelen, werkoverleg houden en helder communiceren en patiënten informeren. Door het bijhouden van een logboek kan men een analyse maken van het huidig tijdsbesteding. (Grouwels en Goedhuys, 2001; Van Den Hombergh et al, 1997) Het uiteindelijke doel van samenwerken is een continue, geïntegreerde en polyvalente zorgverstrekking in de eerste lijn mogelijk te maken. (Grouwels en Goedhuys, 2001) 14

15 Tijdsbesteding van huisartsen Van Der Zee et al (2004) beschreven in hun artikel de werktijd van de huisartsen in 17 Europese landen. De avond- en weekenddiensten werden geëxcludeerd. De patiëntgebonden tijd varieert van 60 uren in Ierland tot de helft (30 uur) in Zweden. In België kwam men aan 54,4 uur per week. Nederlandse huisartsen kwamen gemiddeld aan 51 uur. De niet patiëntgebonden werkzaamheden bedroegen in België 5,3 uur per week Het Internet als hulpmiddel Sinds het ontstaan van het Internet in de beginjaren 60 is er een enorme evolutie gebeurd op het vlak van informatica. Meer en meer mensen beschikken over een Internetaansluiting thuis. Vandaag de dag gebeuren zelfs al betalingen via het Internet, denken we maar aan de verschillende services van onze nationale banken (online banking systemen). Het gebruik van als communicatie tussen artsen, is al ingeburgerd. De laatste jaren maakt ook het verkeer tussen artsen en patiënten zijn opgang. Neville et al beschreven in hun artikel dat het gebruik van een gemakkelijke dialoog mogelijk maakt tussen gezondheidsmedewerkers. zou het mogelijk maken om het aantal onnodige patiëntencontacten te verminderen en alsook de telefoondruk te doen dalen. Argumenten tegen het gebruik van als werkinstrument zijn de gevaren van het Internet: de vertrouwelijkheid, sociale exclusie omwille van de toegankelijkheid van het Internet. Een aantal jaren geleden was het kraken van internetsystemen schering en inslag. 15

16 Firewall s, up to date virusscanners,. hebben er voor gezorgd dat het wantrouwen in de online systemen van de consumentgebruiker bijna tot het verleden horen. Enige waakzaamheid voor de beveiliging van de gegevens blijft natuurlijk belangrijk. (Neville et al, 2004) De telefoon en de telefoondruk De Groot et al (2001) refereerden in hun studie van een Nederlandse huisartsenpraktijk naar het probleem van het aantal telefoontjes. Een eerste probleem betrof de onbereikbaarheid van de praktijk voor de patiënt, en ten tweede voelden de artsen zich de gehele dag overspoeld door de telefoon wat dan weer stress tot gevolg had (Schattner en Coman, 1998). De Groot et al (2001) verklaren dat een goede kennis van het dagelijkse telefoongebruik mee kan helpen om inzicht te krijgen in de telefonische problemen. Op die manier zou men de telefoon efficiënter en effectiever kunnen leren gebruiken. Zij stelden ook vast dat 48 procent van de telefonische contacten ofwel voor niets waren ofwel delegeerbare zaken voor de praktijkassistente betroffen. Deze opmerkingen kon ik ook terugvinden in de thesis van Dr. Daems (2006). Zij concludeerde dat gemiddeld 60% van de telefonische contacten in de voormiddag te voorkomen waren, dit enerzijds door de hulp van een praktijkassistente of anderzijds door het invoeren van een online afsprakensysteem. Tot slot rapporteerden de onderzoekers in een Noord-Amerikaanse 23 oproepen per dag. In Scandinavië zag men ongeveer 10 miljoen telefonische consulten per jaar. (Hallam, 1993). 16

17 Het Introlution Agendasysteem De omschakeling van een praktijk met vrije spreekuren naar een praktijk op afspraak brengt enorm veel administratie mee, zeker als er meerdere artsen werkzaam zijn. (Grouwels en Goedhuys, 2001) Dhr. Davy Van Holder (Berlare) en Dhr. Pieter De Lannoy (Lede) schreven in 2001 en 2002 hun thesis aan de Economische Hogeschool Sint Aloyius (EHSAL) in Brussel betreffende deze problematiek. Hun copromotor was huisarts dokter Johan Ledegen. Promotor was professor E. Bloemen. Hun thesis; een op web technologie gebaseerde afsprakenkalender voor geneesheren en patiënten ontving grote onderscheiding. Concreet betekent dit dat de site of webapplicatie de mogelijkheid biedt aan de patiënten om afspraken te maken bij een dokter naar keuze, en dit zonder tussenkomst van de arts, zijn secretaris of secretaresse. Bovendien moet de patiënt onder andere ook in staat zijn om gemaakte afspraken te annuleren of te wijzigen. Uiteraard staan alle functies ook ter beschikking van de dokters en hun medewerkers. Deze zullen bij een noodzakelijke tussenkomst aldus snel en effectief kunnen handelen. De patiënt die heel dringend een afspraak wil maken, kan via zijn pc thuis, op het werk, het eerste beschikbare afspraakmoment opvragen. Bij acute situaties dienen ze echter toch telefonisch contact op te nemen, doch in de praktijk gebeurt dit ook bij vrije consultaties. Mensen die eerder een niet dringende afspraak wensen te maken, kunnen op hun gemak een afspraak maken die hen het beste uitkomt. Vooral dit laatste is zo goed als onmogelijk in een 17

18 praktijk zonder afsprakenautomatisering en biedt een enorm voordeel. Dankzij de webapplicatie kan hij nu zelf een keuze maken uit de nog beschikbare afspraken en is hij niet meer afhankelijk van de voorstellen van de huisarts/secretaris of secretaresse. Bovendien hoeft de patiënt de huisarts niet meer te storen tijdens zijn spreekuren, een vaak wederkerende klacht van de patiënt die ik opving bij de bevraging van de voordelen van het online systeem. Tot slot kunnen we dus stellen dat Introlution een webapplicatie is die de patiënt toelaat van waar dan ook een afspraak te maken met zijn huisarts op elk ogenblik van de dag. De patiënt heeft hiervoor enkel een pc nodig en internetverbinding. De auteurs spelen hiermee meteen in op de komst van de mobiele communicatietechnologie. Zo is het momenteel eveneens al mogelijk om via een GSM toestel een afspraak te maken bij de huisarts. Hoe maak ik nu een afspraak als patiënt? Alvorens een webapplicatie te kunnen benutten, moet een gebruiker zich registreren. (Figuur ) Ook hier werd gestreefd naar gebruiksvriendelijkheid. Om misbruik van het systeem te voorkomen opteerde Introlution voor een activering van de registratie van de patiënten door de huisarts zelf. Concreet dienen maar een 4-tal stappen doorlopen te worden om geregistreerd aangemeld te zijn. goedkeuren algemene voorwaarden de vereiste gegevens in te vullen controle of gegevens correct ingevuld zijn activering van de arts 18

19 Figuur Het registratieformulier. Eens de gebruiker zich geregistreerd heeft en geactiveerd werd door de dokter, kan hij gebruik maken van de afsprakenkalender. Dankzij de registratie kan de gebruiker zich nu aanmelden op het systeem. Deze aanmelding gebeurt aan de hand van een gebruikersnaam en een wachtwoord, die de gebruiker verschafte bij zijn registratie. Bij het consulteren van de webapplicatie kan de patiënt zien welke tijdsblokken er nog open zijn. Door een simpele klik kan hij zijn naam hier plaatsen. Optioneel kan hij hier ook de reden voor consultatie vermelden. Een verwijderfunctie laat de patiënt toe een gemaakte afspraak te annuleren. Sinds het van kracht worden van een nieuwe privacywet (de wet van 6 december 1992 tot bescherming van de persoonlijke levenssfeer ten opzichte van de verwerking van persoonsgegevens) zijn zowel de manuele als de geautomatiseerde verwerkingen van 19

20 gegevens die op herkenbare personen betrekking hebben, aan een reeks strenge verplichtingen onderworpen. Het Introlution systeem hanteert deze wet dan ook. Concreet komt dit neer dat een aangelogde patiënt niet in staat is om te zien welke persoon er die dag een raadpleging heeft gemaakt bij de arts. Aansluitend voorziet het systeem de mogelijkheid om een /sms te laten versturen ter herinnering van de afspraak. Tot slot werd er een configuratiepaneel geprogrammeerd waarmee de dokters zelf nog hun agenda kunnen plannen en zo de nodige controle kunnen uitoefenen op het systeem. (zoals het inbrengen van buffers, ) (figuur ) 20

21 Figuur , screenshot agenda arts 21

22 Patiënt- en artstevredenheid over het afsprakensysteem. De laatste jaren wordt er vanuit The National Health Service in Groot Brittanië gepleit om meer gebruik te maken van de eerstelijnszorg in plaats van de tweedelijns. Een belangrijk gevolg van deze shift is natuurlijk een stijging in de workload en stress van de huisartsen. (Scott en Vale, 1998; McKinstry et al, 2007) In Groot Brittanië werken de meeste huisartsen met een afsprakensysteem (in % van de praktijken). 16% is er als solo-arts tewerkgesteld. Dit staat in groot contrast met België waar in 69% als solo-arts werkt. (Wensing et al, 2002) Het afspraken systeem geeft aanleiding tot zowel tevreden- als ontevredenheid bij de patiënt. Praktijken die bij het begin van de dag voldoende vrije afspraken voorzien, hadden een lagere proportie aan ontevreden patiënten. Een gouden standaard over hoeveel buffers, hoeveel consultaties per dag er dienen open gehouden te worden,.. bestaat er echter niet. Herriot 1999 suggereerde in zijn studie dat men best op maandag en vrijdag 50 procent van de afspraken moet vrijhouden. Op dinsdag, woensdag en donderdag tussen de 30 en 35% van de afspraken. De artsen met een afsprakensysteem raken vaak achterop wat langere wachttijden met zich meebrengt. Achterop raken is zowel een verlies voor de patiënt als voor de arts. Enerzijds ontstaan er zo langere wachttijden, en anderzijds blijft er voor de arts zo minder tijd over om andere zaken te doen (familiaal, sociaal, ), wat dan weer indirect oorzaak is van stress bij de arts. (Schattner en Coman, 1998) Aan de ander kant is het zo dat dokters die wel exact op tijd werken, vaak gefrustreerd raken. De irritatie zit hem vooral in het feit dat er zo openingen tussen de consultaties ontstaan: artsen die vlug werken, patiënten die te laat op hun afspraak zijn, of mensen die niet komen opdagen. Je zou kunnen denken dat deze onverwachte breaks 22

23 tot stress vermindering aanleiding zouden geven, doch is het aangetoond dat geplande rustpauze meer effect hebben. (Heaney et al, 1991) De meeste mensen gaven aan dat ze minder dan een kwartier dienden te wachten om bij de arts te consulteren, wat dan weer tot tevredenheid van de patiënt stemde. (Campbell, 1994; Heaney et al, 1991) Niettegenstaande vonden ze in de studie van Heaney et al, dat ongeveer 206 van de ondervraagde patiënten 45 minuten diende te wachten alvorens een dokter te zien. 64% van die 206 patiënten waren ontevreden. Neville et al vond in zijn studie dat de patiënten die via een afspraak maakten met de huisarts vooral tevreden waren over het feit dat ze de huisarts tijdens zijn bezigheden niet dienden te storen Onderzoeksvraag Omwille van het afsprakensysteem en vooral de hoge telefoondruk had ik de indruk dat de kwaliteit van mijn consultaties sterk verminderde. Naar aanleiding hiervan kwam ik op de idee om de telefoondruk in de praktijk te registreren en een evaluatie te maken van het online afsprakensysteem. Ik spitste mijn vraagstelling toe tot de volgende vragen: Hoeveel telefonische contacten zijn er tussen 7 uur en 18 uur? Hoeveel telefonische contacten tussen 7 uur en 10 uur betroffen de vraag om een afspraak te maken? 23

24 Wat is het profiel van de online afspraken gebruiker? o Geslacht o Leeftijd o Studies o Internettoegankelijkheid o Geschat aantal consultaties per jaar Hoeveel procent van de afspraken worden in praktijk Den Boomgaard online geboekt? Wat zijn de voor- en nadelen van het online afsprakensysteem? 24

25 HOOFDSTUK II. Methodologie 2.1. Dataverzameling: registratie van de telefoondruk Tussen 26 oktober 2007 en 16 januari 2007 werden gedurende 7 dagen alle inkomende telefonische contacten van de artsen tussen 7 uur en 10 uur genoteerd. Van de bellende patiënt werd de reden voor consultatie geregistreerd. Ik maakte nadien een onderscheid tussen telefonische contacten en andere contacten (labo consulten, administratieve zaken, ) 2.2. Dataverzameling: evaluatie van het online systeem Het Introlution Agenda-systeem maakt het mogelijk om te zien wie via het Internet een afspraak maakt (schuin gedrukt staan van de naam van de patiënt). Gedurende 14 dagen registreerde ik alle patiënten die online een afspraak maakten. Op die manier kon ik een percentage genereren. Tenslotte bevroeg ik 46 patiënten, na een mondelinge informed consent, aan de hand van een mondelinge vragenlijst, over hun profiel. In de vragenlijst werden volgende indicatoren bevraagd: geslacht, leeftijd, middelbare studies, post secundaire studies, hoeveel keer per jaar zij ongeveer naar de huisarts consulteerden en tenslotte of deze mensen thuis of op het werk Internet konden raadplegen. Ik maakte ook van de gelegenheid gebruik om het systeem te evalueren naar de grote voor- en nadelen. 25

26 HOOFDSTUK III. Resultaten Registratie van de telefoondruk Het totale aantal inkomende telefonische contacten van patiënten bedroeg in 7 dagen 325. Daarvan kwamen er 155 binnen tussen 7 uur en 10 uur wat neerkomt op 47,7% van alle telefonische contacten. (tabel hieronder) Gemiddeld 22,1 telefonische contacten per 3 uren of 7,3 telefonische oproepen per uur. Op maandag 15 januari 2007 werden er tussen 7 uur en 10 uur 45 telefoontjes genoteerd. totaal aantal telefonische contacten 10u 7u- 10u- 18u 16/jan /jan /jan /jan /jan /jan /okt Totaal: 325 telefonische contacten 47,7% van de telefonische contacten tussen 7 en 10 uur. 26

27 In 57,4% van de inkomende telefonische contacten tussen 7 uur en 10 uur betroffen het patiënten die een afspraak wensten te maken. Tabel zie hieronder. 7u-10u afspraken andere 13/jan /jan /jan /jan /jan /jan /okt 8 12 totaal: 155 telefonische contacten 57,4% afspraken 3.2. Wat is het profiel van de online patiënt gebruiker Algemeen In totaal werden 46 patiënten mondeling ondervraagd. (bijlage 1. profiel patiënt) 27

28 Geslacht 34 van de respondenten waren vrouwen, dat is 73,9% van de ondervraagden. 12 onder hen waren mannen, of 26,1% van de respondenten. Leeftijd De gemiddelde leeftijd van de deelnemers bedroeg 41,06 jaren. Bij de mannen 47,33 jaren; bij de vrouwen 38,85 jaren. De oudste deelnemer was een 72-jarige man, de jongste een 17-jarige jongeman. Studies Secundair onderwijs 35 mensen volgden in het middelbaar onderwijs ASO (83,3% van de mannen; 73,5% van de vrouwen), 5 onder hen BSO (8,3% van de mannen; 11,8% van de vrouwen), 4 TSO (8,3% van de mannen, 8,5% van de vrouwen), 2 vrouwen werden hieromtrent niet bevraagd. 28

Introductie van een online afsprakensysteem in de huisartspraktijk: invloed op de telefoonbelasting in een groepspraktijk

Introductie van een online afsprakensysteem in de huisartspraktijk: invloed op de telefoonbelasting in een groepspraktijk Introductie van een online afsprakensysteem in de huisartspraktijk: invloed op de telefoonbelasting in een groepspraktijk Taverniers Filiep, UGent Promotor: Prof. Dr. Avonts, Vakgroep Huisartsgeneeskunde

Nadere informatie

Onderzoek naar en evaluatie van een nieuw afsprakensysteem in een kleine groepspraktijk zonder secretariaat

Onderzoek naar en evaluatie van een nieuw afsprakensysteem in een kleine groepspraktijk zonder secretariaat Onderzoek naar en evaluatie van een nieuw afsprakensysteem in een kleine groepspraktijk zonder secretariaat Moens Anouk, Katholieke Universiteit Leuven Promotor: Dr. Michiels Barbara Vakgroep huisartsgeneeskunde

Nadere informatie

De inzet van doktersassistenten en praktijkondersteuners in de huisartspraktijk Factsheet Databank Communicatie

De inzet van doktersassistenten en praktijkondersteuners in de huisartspraktijk Factsheet Databank Communicatie Deze factsheet is een uitgave van het NIVEL. De gegevens mogen met bronvermelding (De inzet van doktersassistenten en praktijkondersteuners in de huisartspraktijk. J. Noordman, R. Verheij, P. Verhaak.

Nadere informatie

Belg tevreden over arts Transparantie en kostprijs blijven pijnpunt

Belg tevreden over arts Transparantie en kostprijs blijven pijnpunt Belg tevreden over arts Transparantie en kostprijs blijven pijnpunt Bijlage Naar aanleiding van het vijftigjarig bestaan van de ziekte- en invaliditeitsverzekering heeft CM de tevredenheid van de Belgen

Nadere informatie

Jongeren en Gezondheid 2014 : Socio-demografische gegevens

Jongeren en Gezondheid 2014 : Socio-demografische gegevens Resultaten HBSC 14 Socio-demografische gegevens Jongeren en Gezondheid 14 : Socio-demografische gegevens Steekproef De steekproef van de studie Jongeren en Gezondheid 14 bestaat uit 9.566 leerlingen van

Nadere informatie

Towards an evidence-based Workforce Planning in Health Care?

Towards an evidence-based Workforce Planning in Health Care? Symposium Towards an evidence-based Workforce Planning in Health Care? Sodehotel La Woluwe 25/04, 09u-13u. Symposium - Towards an evidence-based Workforce Planning in Healthcare. Hoe is het dreigende huisartsentekort

Nadere informatie

Dit document bevat 5 delen:

Dit document bevat 5 delen: Faculteit Geneeskunde en Farmacie Vakgroep Huisartsgeneeskunde Department of Family Medicine Gebouw K, 1 e verdieping Laarbeeklaan 103 1090 Brussels (Belgium) Tel: Fax: Mail: Web: +32-2-477 43 11 +32-2-477

Nadere informatie

Visie van patiënten in Antwerpen bij verhuis van de huisartsenpraktijk en bij uitbreiding van het artsenteam

Visie van patiënten in Antwerpen bij verhuis van de huisartsenpraktijk en bij uitbreiding van het artsenteam Visie van patiënten in Antwerpen bij verhuis van de huisartsenpraktijk en bij uitbreiding van het artsenteam Hannah Vens, Katholieke Universiteit Leuven Promotor: Prof. J. Goedhuys, Katholieke Universiteit

Nadere informatie

Wetenschap bij jou in de buurt/bib

Wetenschap bij jou in de buurt/bib Januari 2007 Vlaamse Overheid - departement Economie, Wetenschap en Innovatie Nobody s Unpredictable Inhoud I. Inleiding II. Synthese 1 I. INLEIDING 2 Onderzoeksdoelstelling De Vlaamse overheid besteedt

Nadere informatie

Gezondheid en (psycho)somatische klachten bij adolescenten in Vlaanderen 2014

Gezondheid en (psycho)somatische klachten bij adolescenten in Vlaanderen 2014 Gezondheid en (psycho)somatische klachten bij adolescenten in Vlaanderen 214 Inleiding Gezondheid in de internationale HBSC (Health Behaviour in School-aged Children) studie en in de Wereldgezondheidsorganisatie

Nadere informatie

UNIVERSITEIT GENT FACULTEIT GENEESKUNDE EN GEZONDHEIDSWETENSCHAPPEN Medisch-Sociale Wetenschappen Optie Beheer & Beleid Academiejaar 2003-2004

UNIVERSITEIT GENT FACULTEIT GENEESKUNDE EN GEZONDHEIDSWETENSCHAPPEN Medisch-Sociale Wetenschappen Optie Beheer & Beleid Academiejaar 2003-2004 UNIVERSITEIT GENT FACULTEIT GENEESKUNDE EN GEZONDHEIDSWETENSCHAPPEN Medisch-Sociale Wetenschappen Optie Beheer & Beleid Academiejaar 2003-2004 STUDIE NAAR DE RELEVANTIE VAN MISSION STATEMENTS IN VLAAMSE

Nadere informatie

Resultaten van een bevraging bij de apothekers afgestudeerd aan de K.U.Leuven in de periode 1970 1999

Resultaten van een bevraging bij de apothekers afgestudeerd aan de K.U.Leuven in de periode 1970 1999 Resultaten van een bevraging bij de apothekers afgestudeerd aan de K.U.Leuven in de periode 1970 1999 In de periode december 1999 februari 2000 organiseerde de faculteit Farmaceutische Wetenschappen in

Nadere informatie

Bekendheid van en tevredenheid over 1777

Bekendheid van en tevredenheid over 1777 Bekendheid van en tevredenheid over 1777 Contact stad Kortrijk: Hans Verscheure, trajectleider dienstverlening, hans.verscheure@kortrijk.be Lynn Ottevaere (stageproject april-mei 2011) 3 e Bachelor Bestuurskunde

Nadere informatie

Auteur: Thomas Peters Opdrachtgever: Gezondheidscentrum Velserbroek

Auteur: Thomas Peters Opdrachtgever: Gezondheidscentrum Velserbroek Auteur: Thomas Peters Opdrachtgever: Gezondheidscentrum Velserbroek Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 Inleiding... 2 Geslacht/Leeftijd... 4 Assistentes... 4 Huisartsen... 5 Algemeen... 6 Aandachtspunten

Nadere informatie

Middelengebruik: Cannabisgebruik

Middelengebruik: Cannabisgebruik Middelengebruik: Cannabisgebruik Inleiding Cannabisgebruik geeft zowel gezondheidsrisico s, psychosociale gevolgen als wettelijke consequenties 1,2. Frequent gebruik van cannabis wordt geassocieerd met

Nadere informatie

Jongeren en Gezondheid 2014: Seksualiteit en Relaties

Jongeren en Gezondheid 2014: Seksualiteit en Relaties Jongeren en Gezondheid 14: Seksualiteit en Relaties Inleiding Tijdens hun puberjaren, ondergaan jongens en meisjes diepgaande biologische, cognitieve, emotionele en sociale veranderingen. Deze periode

Nadere informatie

Inspirerende cases. CASE 11 Voxtron bij Medisch Labo Medina

Inspirerende cases. CASE 11 Voxtron bij Medisch Labo Medina Inspirerende s CASE Voxtron bij Medisch Labo Medina Voxtron bij Medisch Labo Medina Medisch Labo Medina, opgericht in 1978, is een medisch diagnostisch laboratorium, actief in de eerstelijns gezondheidszorg.

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 25 juni 2013

PERSBERICHT Brussel, 25 juni 2013 PERSBERICHT Brussel, 25 juni 2013 Meer 55-plussers aan het werk Arbeidsmarktcijfers eerste kwartaal 2013 66,7% van de 20- tot 64-jarigen is aan het werk. Dat percentage daalt licht in vergelijking met

Nadere informatie

Enquête over de informatie aan de HZIV-leden: resultaten

Enquête over de informatie aan de HZIV-leden: resultaten Enquête over de informatie aan de HZIV-leden: resultaten 1. Doelstelling Ter uitvoering van de verplichtingen van de bestuursovereenkomst hield de HZIV tijdens de maanden juni, juli en augustus 2004 een

Nadere informatie

Handleiding voor online tolkaanvragen IN-Gent vzw afdeling tolken en vertalen. Aanvraagtermijn: Min. 2 werkdagen en max. 90 dagen vóór de uitvoerdatum

Handleiding voor online tolkaanvragen IN-Gent vzw afdeling tolken en vertalen. Aanvraagtermijn: Min. 2 werkdagen en max. 90 dagen vóór de uitvoerdatum Handleiding voor online tolkaanvragen IN-Gent vzw afdeling tolken en vertalen Algemene afspraken: Aanvraagtermijn: Min. 2 werkdagen en max. 90 dagen vóór de uitvoerdatum Status aanvraag: Alle communicatie

Nadere informatie

Wie is de Nederlandse huisarts?

Wie is de Nederlandse huisarts? 8 LHV jubileumboek onderhuids onderzoek 9 Wie is de Nederlandse huisarts? Eerst het goede nieuws: 4 van de 5 huisartsen hebben geen enkele spijt van hun beroepskeuze. Sterker nog: als ze opnieuw zouden

Nadere informatie

Bios2 Thema in de kijker Personeel in de bibliotheek

Bios2 Thema in de kijker Personeel in de bibliotheek Bios2 Thema in de kijker Personeel in de bibliotheek Bios2 thema reeks Oktober 2014 Het agentschap Sociaal-Cultureel Werk voor Jeugd en Volwassenen verzamelt via de rapporteringstool Bios2 al geruime tijd

Nadere informatie

Planningsmodellen beroepsbeoefenaars. gezondheidszorg

Planningsmodellen beroepsbeoefenaars. gezondheidszorg M.A.S. MARKET ANALYSIS & SYNTHESIS BRUSSELSESTEENWEG 46 A 3000 LEUVEN FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu Directoraat-generaal Basisgezondheidszorg en Crisisbeheer Cel Planning

Nadere informatie

EQUITY IN DE GEZONDHEIDSZORG

EQUITY IN DE GEZONDHEIDSZORG EQUITY IN DE GEZONDHEIDSZORG What s in a name? Jens Detollenaere Research group Equity in Health Care Department of Family Medicine and Primary Health Care De levensverwachting van de Belgen neemt toe

Nadere informatie

Auteur: Thomas Peters Opdrachtgever: Gezondheidscentrum Velserbroek

Auteur: Thomas Peters Opdrachtgever: Gezondheidscentrum Velserbroek Auteur: Thomas Peters Opdrachtgever: Gezondheidscentrum Velserbroek Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 Inleiding... 3 Geslacht/Leeftijd... 4 Assistentes... 4 Huisartsen... 5 Algemeen... 6 Management samenvatting...

Nadere informatie

74% is niet klaar om na de opleiding te starten als zelfstandige.

74% is niet klaar om na de opleiding te starten als zelfstandige. Een zorgzame start Resultaten enquête zelfstandige zorgverstrekkers 2014 74% is niet klaar om na de opleiding te starten als zelfstandige. Met het begeleidingsprogramma Een zorgzame start wilt de Federatie

Nadere informatie

Curfs, I. Efficiënte indeling voor patiëntcontroles op de polikliniek

Curfs, I. Efficiënte indeling voor patiëntcontroles op de polikliniek Curfs, I. Efficiënte indeling voor patiëntcontroles op de polikliniek SAMENVATTING 1) Hoe draagt het doelmatigheidsinitiatief bij aan het verbeteren van de kwaliteit van zorg op afdelings- en/of instellingsniveau?

Nadere informatie

Door Cliënten Bekeken voor Gezondheidscentra. Vervolgmeting. Rapportage Julius Gezondheidscentrum Parkwijk

Door Cliënten Bekeken voor Gezondheidscentra. Vervolgmeting. Rapportage Julius Gezondheidscentrum Parkwijk Door Cliënten Bekeken voor Gezondheidscentra Vervolgmeting Rapportage Julius Gezondheidscentrum Parkwijk ARGO BV 2015 Vervolgmeting Door Cliënten Bekeken Op vier locaties van de Stichting Leidsche Rijn

Nadere informatie

Vzw Kinderopvang Leuven Professor Roger Van Overstraetenplein 1 3000 Leuven. Huishoudelijk reglement 2013-2014

Vzw Kinderopvang Leuven Professor Roger Van Overstraetenplein 1 3000 Leuven. Huishoudelijk reglement 2013-2014 Vzw Kinderopvang Leuven Professor Roger Van Overstraetenplein 1 3000 Leuven 016 27 26 39 BINNENSCHOOLSE KINDEROPVANG Huishoudelijk reglement 2013-2014 Inhoud 1. Voorwoord... 3 2. Algemeen... 4 2.1 Administratieve

Nadere informatie

OP AFSPRAAK WERKEN? Voor gemeentelijke diensten en producten

OP AFSPRAAK WERKEN? Voor gemeentelijke diensten en producten OP AFSPRAAK WERKEN? Voor gemeentelijke diensten en producten OP AFSPRAAK WERKEN? VOOR GEMEENTELIJKE DIENSTEN EN PRODUCTEN 2014 Colofon In opdracht van: Afdeling Inwoners Uitgevoerd door: Gemeente Purmerend,

Nadere informatie

Performante ICT voor (zelfstandige) zorgverstrekkers in de eerste lijn.

Performante ICT voor (zelfstandige) zorgverstrekkers in de eerste lijn. Performante ICT voor (zelfstandige) zorgverstrekkers in de eerste lijn. Prof. Jan De Maeseneer Vakgroep huisartsgeneeskunde en eerstelijnsgezondheidszorg UGent, Interuniversitair Samenwerkingsverband Huisartsopleiding

Nadere informatie

Table 1 of lftklper by rybewys Controlling for sexe=mannelijk

Table 1 of lftklper by rybewys Controlling for sexe=mannelijk 4 Rijbewijsbezit Tabel 42: Verdeling van rijbewijsbezit volgens geslacht (personen vanaf 18 jaar) Table of sexe by rybewys rybewys (Bezit rijbewijs sexe (Geslacht) om auto te besturen) Col Pct Ja neen

Nadere informatie

De Exact MKB Cloud Barometer: Kansen in de Cloud voor het MKB. Peter Vermeulen Pb7 Research i.o.v. Exact

De Exact MKB Cloud Barometer: Kansen in de Cloud voor het MKB. Peter Vermeulen Pb7 Research i.o.v. Exact De Exact MKB Cloud Barometer: Kansen in de Cloud voor het MKB Peter Vermeulen Pb7 Research i.o.v. Exact Veldwerk Doel van de Exact MKB Cloud Barometer Hoeveel waarde haalt het MKB uit de cloud? Hoe kunnen

Nadere informatie

Evaluatie van het project Mantelluisteren academiejaar 2012-2013

Evaluatie van het project Mantelluisteren academiejaar 2012-2013 Evaluatie van het project Mantelluisteren academiejaar 212-21 In academiejaar 212-21 namen 5 mantelzorgers en 5 studenten 1 ste bachelor verpleegkunde (Howest, Brugge) deel aan het project Mantelluisten.

Nadere informatie

MASTERPROEF. Bereidheid van 55-plussers tot deelname aan valpreventie

MASTERPROEF. Bereidheid van 55-plussers tot deelname aan valpreventie MASTERPROEF Geachte collega Bereidheid van 55-plussers tot deelname aan valpreventie Mijn naam is Martine Agten en ik ben werkzaam als huisarts-in-opleiding in de praktijk van dr. Carlier, dr. Schreurs,

Nadere informatie

White Paper telefonische bereikbaarheid in de Zorg

White Paper telefonische bereikbaarheid in de Zorg Quality Support BV Wagenhoeve 57 3992 PB Houten Postbus 279 3990 GB HOUTEN T 030 63 522 75 K.v.K. Utrecht nr. 30192231 NL75ABNA0630730458 White Paper telefonische bereikbaarheid in de Zorg Een goede organisatie

Nadere informatie

Komt stress van de patiënt aan bod bij de huisarts? Factsheet Databank Communicatie, oktober 2007.

Komt stress van de patiënt aan bod bij de huisarts? Factsheet Databank Communicatie, oktober 2007. Deze factsheet is een uitgave van het NIVEL De gegevens mogen met bronvermelding (Komt stress van de patiënt aan bod bij de huisarts? J Noordman, J van Weert, A van den Brink-Muinen, S van Dulmen, J Bensing

Nadere informatie

STABLE LOVE, STABLE LIFE?

STABLE LOVE, STABLE LIFE? STABLE LOVE, STABLE LIFE? De rol van sociale steun en acceptatie in de relatie van paren die leven met de ziekte van Ménière Oktober 2011 Auteur: Drs. Marise Kaper Master Sociale Psychologie, Rijksuniversiteit

Nadere informatie

INKOMSTEN BEELDENDE KUNSTENAARS

INKOMSTEN BEELDENDE KUNSTENAARS INKOMSTEN BEELDENDE KUNSTENAARS In het kader van de opdracht coördinatie en verruiming van het sociaal overleg in de artistieke sector wil het Kunstenloket met dit onderzoek nagaan op welke manier beeldende

Nadere informatie

Samenwerking en communicatie binnen de anderhalvelijnszorg

Samenwerking en communicatie binnen de anderhalvelijnszorg Samenwerking en communicatie binnen de anderhalvelijnszorg Een beschrijvend/ evaluatief onderzoek naar de samenwerking en communicatie tussen huisartsen en specialisten binnen de anderhalvelijnszorg ZIO,

Nadere informatie

B. Wie werkt op de medische dienst "het Heelal"

B. Wie werkt op de medische dienst het Heelal 1/6 Beoordeeld: Goedgekeurd: Geldig vanaf:2009 Alle ouders ontvangen deze brochure. A. Inleiding U vindt in deze brochure - wie op de medische dienst werkt en wanneer U hen best kan bereiken - wat u kan

Nadere informatie

Korte Toelichting bij het gebruik van de medische toepassingen in het UZA

Korte Toelichting bij het gebruik van de medische toepassingen in het UZA Korte Toelichting bij het gebruik van de medische toepassingen in het UZA Handleiding voor de studenten geneeskunde en verpleegkunde. Universitair Ziekenhuis Antwerpen, Wilrijkstraat 10, 2650 Edegem Gebruikershandleiding

Nadere informatie

Vzw Kinderopvang Leuven Professor Roger Van Overstraetenplein 1 3000 Leuven. Huishoudelijk reglement

Vzw Kinderopvang Leuven Professor Roger Van Overstraetenplein 1 3000 Leuven. Huishoudelijk reglement Vzw Kinderopvang Leuven Professor Roger Van Overstraetenplein 1 3000 Leuven BINNENSCHOOLSE KINDEROPVANG Huishoudelijk reglement Huishoudelijk reglement vzw Kinderopvang Leuven Inhoud 1. Voorwoord... 3

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013

PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013 PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013 Werkgelegenheid stabiel, werkloosheid opnieuw in stijgende lijn Arbeidsmarktcijfers derde kwartaal 2013 Na het licht herstel van de arbeidsmarkt in het tweede kwartaal

Nadere informatie

Onderzoek naar e-gezondheidszorg in Europa: artsen moeten meer gebruik maken van ICT

Onderzoek naar e-gezondheidszorg in Europa: artsen moeten meer gebruik maken van ICT IP/08/641 Brussel, 25 april 2008 Onderzoek naar e-gezondheidszorg in Europa: artsen moeten meer gebruik maken van ICT De Europese Commissie heeft vandaag de resultaten bekendgemaakt van een pan-europees

Nadere informatie

67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk

67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 28 oktober 67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk Tegen 2020 moet 75% van de Europeanen van 20 tot en met 64 jaar aan het werk zijn.

Nadere informatie

Rapport Het recht op informationele zelfbeschikking in de zorg

Rapport Het recht op informationele zelfbeschikking in de zorg Rapport Het recht op informationele zelfbeschikking in de zorg in opdracht van de Raad voor Volksgezondheid & Zorg Datum 24 april 2014 Versie 1.0 Auteur Miquelle Marchand T: +31 13 466 8323 E: m.marchand@uvt.nl

Nadere informatie

Onderzoek arbeidsongeschiktheid (samenvatting) In opdracht van Loyalis. juni 2013

Onderzoek arbeidsongeschiktheid (samenvatting) In opdracht van Loyalis. juni 2013 Onderzoek arbeidsongeschiktheid (samenvatting) In opdracht van Loyalis juni 2013 Samenvatting Een derde ervaart vaker stress dan 3 jaar geleden» Een derde van de werkende bevolking geeft aan dat ze regelmatig

Nadere informatie

Jongeren en Gezondheid 2014 : Studie

Jongeren en Gezondheid 2014 : Studie Jongeren en Gezondheid 2014 : Studie Algemeen De studie Jongeren en Gezondheid maakt deel uit van de internationale studie Health Behaviour in School-Aged Children (HBSC), uitgevoerd onder toezicht van

Nadere informatie

Waar staan wij voor. Wie zijn wij

Waar staan wij voor. Wie zijn wij Medische dienst Waar staan wij voor Revalidatie: Het medisch team waakt over de therapeutische revalidatie en de algemene gezondheidstoestand van uw kind. Informatie: Wij geven medisch en therapeutisch

Nadere informatie

Direct toegang tot uw medische gegevens? Ja Graag!

Direct toegang tot uw medische gegevens? Ja Graag! Aanmelding zorgverlener bij Medischegegevens.nl Organisatie en Persoonsgegevens Vul eerst de naam van uw ziekenhuis, huisartsenpraktijk, apotheek, fysiopraktijk e.d. in, en ook wat uw beroep is - bijvoorbeeld

Nadere informatie

1,9 miljoen Belgen hebben nog nooit een computer gebruikt; 2,6 miljoen Belgen hebben nog nooit op het internet gesurft.

1,9 miljoen Belgen hebben nog nooit een computer gebruikt; 2,6 miljoen Belgen hebben nog nooit op het internet gesurft. ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 8 november 2006 1,9 miljoen Belgen hebben nog nooit een computer gebruikt; 2,6 miljoen Belgen hebben nog nooit op het internet gesurft.

Nadere informatie

WELZIJN VAN ARTSEN: ZORG VOOR ZICHZELF & DREMPELS TOT HULP. Saartje Jooris, huisarts Eline Van Tilburgh, huisarts

WELZIJN VAN ARTSEN: ZORG VOOR ZICHZELF & DREMPELS TOT HULP. Saartje Jooris, huisarts Eline Van Tilburgh, huisarts WELZIJN VAN ARTSEN: ZORG VOOR ZICHZELF & DREMPELS TOT HULP Saartje Jooris, huisarts Eline Van Tilburgh, huisarts Er was eens Jaarlijks: Ø 25,53 / 1000 artsen Ø 20,23 / 1000 advocaten Ø 15,93 / 1000 dominees

Nadere informatie

Vrije consultatie of op afspraak: wat vinden de patiënten?

Vrije consultatie of op afspraak: wat vinden de patiënten? Vrije consultatie of op afspraak: wat vinden de patiënten? Lynn De Ceukeleire, Universiteit Gent Promotor: Prof. Dr. Sara Willems, Universiteit Gent, Vakgroep Huisartsgeneeskunde en Eerstelijnsgezondheidszorg

Nadere informatie

Ook studenten kunnen ziek worden Op de website van de universiteit kan je informatie vinden over de studentendokter.

Ook studenten kunnen ziek worden Op de website van de universiteit kan je informatie vinden over de studentendokter. DE STUDENTENARTS Ook studenten kunnen ziek worden Op de website van de universiteit kan je informatie vinden over de studentendokter. Wat moet je doen? 1. Lees de vragen op blad 2. 2. Zoek de antwoorden

Nadere informatie

De resultaten van een online campagne

De resultaten van een online campagne De resultaten van een online campagne Het einde nadert voor de wedstrijd van Gentse Ondernemer van het jaar, de mogelijkheid tot stemmen is reeds afgelopen. Deze voorbije aantal weken heeft Rgbscape dan

Nadere informatie

Evaluatie van een 24-uur-niet-roken actie

Evaluatie van een 24-uur-niet-roken actie Evaluatie van een 24-uur-niet-roken actie De onderzoeksresultaten van de pre- en post-vragenlijsten December 2011 Uitgevoerd door de Universiteit Antwerpen, in opdracht van het Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie

Nadere informatie

Praktijkassistentie: perceptie van de Vlaamse huisarts

Praktijkassistentie: perceptie van de Vlaamse huisarts Praktijkassistentie: perceptie van de Vlaamse huisarts Dr. Lynn Seghers, K.U. Leuven Dr. Stien Vandenberghe, K.U. Leuven Promotor: Prof. Dr. Birgitte Schoenmakers Co-promotor: Dr. Frédéric De Coninck Master

Nadere informatie

Klanttevredenheid consultatiebureaus Careyn

Klanttevredenheid consultatiebureaus Careyn Klanttevredenheid consultatiebureaus Careyn Klanten van Careyn over het consultatiebureau Inhoud: 1. Conclusies 2. Algemene dienstverlening 3. Het inloopspreekuur 4. Telefonische dienstverlening 5. Persoonlijk

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 Lichte daling werkloosheid Arbeidsmarktcijfers tweede kwartaal 2015 De werkloosheidgraad gemeten volgens de definities van het Internationaal Arbeidsbureau daalde

Nadere informatie

Huisartsenquête en enquête voor praktijkondersteunend personeel

Huisartsenquête en enquête voor praktijkondersteunend personeel 13 Huisartsenquête en enquête voor praktijkondersteunend personeel 13.1 Inleiding 111 De huisartsenquête en de enquête voor het praktijkondersteunend personeel (pop) in het kader van de Tweede Nationale

Nadere informatie

Ervaringen vanuit D4D. Waarvoor staan we? Aanspreekpunt voor wie? Via de website Vzw met een verhaal Eerste gegevens uit de praktijk Hoe verder

Ervaringen vanuit D4D. Waarvoor staan we? Aanspreekpunt voor wie? Via de website Vzw met een verhaal Eerste gegevens uit de praktijk Hoe verder Inleiding Doctors4Doctors (D4D) is recentelijk van start gegaan en biedt een aanspreekpunt voor artsen met een hulpvraag. We schetsen kort vanuit welke idee D4D is opgericht, en aan welke noden in het

Nadere informatie

Hoofdstuk 1. Inleiding.

Hoofdstuk 1. Inleiding. 159 Hoofdstuk 1. Inleiding. Huisartsen beschouwen palliatieve zorg, hoewel het maar een klein deel van hun werk is, als een belangrijke taak. Veel ongeneeslijk zieke patiënten zijn het grootse deel van

Nadere informatie

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Gezondheidsenquête, België, 1997 Andere gezondheidsvoorzieningen en alternatieve geneeskunde

Resultaten voor Vlaamse Gemeenschap Gezondheidsenquête, België, 1997 Andere gezondheidsvoorzieningen en alternatieve geneeskunde 7.6.1. Inleiding In dit hoofdstuk hebben we het over contacten met de kinesitherapeut, thuisverpleegkunde, voorzieningen voor bejaarden, de diëtist en arbeidsgeneeskundige diensten tijdens het afgelopen

Nadere informatie

U bent gekwetst naar aanleiding van een ongeval. Algemene inlichtingen

U bent gekwetst naar aanleiding van een ongeval. Algemene inlichtingen U bent gekwetst naar aanleiding van een ongeval Bijlage 2 Algemene inlichtingen Referentie van uw dossier (vermeld in de bijgevoegde brief). Datum, plaats en uur van het ongeval:. 1. Uw gezinssituatie

Nadere informatie

Evolutie van het arbeidsongevallenrisico in de privésector in België tussen 1985 en 2013

Evolutie van het arbeidsongevallenrisico in de privésector in België tussen 1985 en 2013 Evolutie van het arbeidsongevallenrisico in de privésector in België tussen 1985 en 2013 Verschillende factoren bepalen het aantal arbeidsongevallen. Sommige van die factoren zijn meetbaar. Denken we daarbij

Nadere informatie

MEER TIJD. voor uw patiënt

MEER TIJD. voor uw patiënt MEER TIJD voor uw patiënt Het EMD (Elektronisch Medisch Dossier) is uitgegroeid tot een onmisbaar instrument in de huisartsenpraktijk. Het is daarom belangrijk dat u over een programma beschikt dat naadloos

Nadere informatie

Vzw Kinderopvang Leuven Professor Roger Van Overstraetenplein 1 3000 Leuven

Vzw Kinderopvang Leuven Professor Roger Van Overstraetenplein 1 3000 Leuven Vzw Kinderopvang Leuven Professor Roger Van Overstraetenplein 1 3000 Leuven BINNENSCHOOLSE KINDEROPVANG Huishoudelijk reglement 2012-2013 Inhoud Inhoud... 2 1. Voorwoord... 3 2. Algemeen... 4 2.1 Administratieve

Nadere informatie

Klanttevredenheid Gemeentewinkel Zwijndrecht 2014

Klanttevredenheid Gemeentewinkel Zwijndrecht 2014 Klanttevredenheid Gemeentewinkel Zwijndrecht 2014 Inhoud 1. Conclusies en aanbevelingen 2. Dienstverlening Gemeentewinkel 3. Contact met de gemeente 4. Wensen en behoeften De gemeente Zwijndrecht heeft

Nadere informatie

EPA (European Practice Assessment) De weg naar verbetering van uw huisartsenpraktijk

EPA (European Practice Assessment) De weg naar verbetering van uw huisartsenpraktijk EPA (European Practice Assessment) De weg naar verbetering van uw huisartsenpraktijk Het EPA-instrument Het European Practice Assessment (EPA) 2005 werd tussen 2001 en 2005 ontwikkeld door de TOPAS-Europe

Nadere informatie

18/03/2015. Innovatie in de mondzorg. 1. De problematiek voor de kwetsbare ouderen 2. Oplossingen voor personen met beperkingen en kwetsbare ouderen

18/03/2015. Innovatie in de mondzorg. 1. De problematiek voor de kwetsbare ouderen 2. Oplossingen voor personen met beperkingen en kwetsbare ouderen Innovatie in mondzorg voor kwetsbare groepen Maandag 16 maart 2015 Maatschappelijke Tandheelkunde Universiteit Gent- Universitair Ziekenhuis JVO & LDV - 18 maart 2015 1 Maatschappelijke Mondzorg, Vakgroep

Nadere informatie

Johanna van Gaalen, arts-onderzoeker Afdeling Medische Besliskunde 9 juni 2010

Johanna van Gaalen, arts-onderzoeker Afdeling Medische Besliskunde 9 juni 2010 Implementatie van internet-based zelfmanagement: wat werkt het beste? Johanna van Gaalen, arts-onderzoeker Afdeling Medische Besliskunde 9 juni 2010 Implementatie internet-based asthma selfmanagement (IBSM)

Nadere informatie

en psychosociale werkkenmerken voorspellen wie van de nog actief werkende bedrijfsen/

en psychosociale werkkenmerken voorspellen wie van de nog actief werkende bedrijfsen/ Moe! Studies naar hulpzoekend gedrag laten zien dat het besluit om een arts te bezoeken doorgaans het resultaat is van een complex proces. Niet alleen gezondheidsgerelateerde, maar ook sociale, culturele

Nadere informatie

Informatie Certificering. voor het

Informatie Certificering. voor het Informatie Certificering voor het werken met persolog Profielen juli 2014 INHOUD 1. Waarom profielen van persolog? 2. Certificering modules Module 1 Assessment met Online profielen Module 2 Training Module

Nadere informatie

HANDLEIDING IMPACTXRM MOBILE. IMPACTXRM NV Zuidleiestraat 12/1b 9880 Aalter 0032 (50)960070 info@impactxrm.com. Bijgewerkt 29/07/2015 Versie 1.2.

HANDLEIDING IMPACTXRM MOBILE. IMPACTXRM NV Zuidleiestraat 12/1b 9880 Aalter 0032 (50)960070 info@impactxrm.com. Bijgewerkt 29/07/2015 Versie 1.2. HANDLEIDING IMPACTXRM MOBILE IMPACTXRM NV Zuidleiestraat 12/1b 9880 Aalter 0032 (50)960070 info@impactxrm.com Bijgewerkt 29/07/2015 Versie 1.2.1 INHOUD INHOUD... 1 ALGEMEEN Filosofie... 2 INSTALLATIE...

Nadere informatie

BEVORDERING VAN DE COMMUNICATIE TUSSEN ZORGVERLENERS BETROKKEN BIJ DE ZORG VOOR OUDERE AFHANKELIJKE PERSONEN EINDRAPPORT - PERIODE : 2007

BEVORDERING VAN DE COMMUNICATIE TUSSEN ZORGVERLENERS BETROKKEN BIJ DE ZORG VOOR OUDERE AFHANKELIJKE PERSONEN EINDRAPPORT - PERIODE : 2007 BEVORDERING VAN DE COMMUNICATIE TUSSEN ZORGVERLENERS BETROKKEN BIJ DE ZORG VOOR OUDERE AFHANKELIJKE PERSONEN EINDRAPPORT - PERIODE : 2007 COORDINATEN VAN DE GDT : GDT van de regio: oostende Adres :Hospitaalstraat

Nadere informatie

Nurse versus physician-led care for the management of asthma

Nurse versus physician-led care for the management of asthma TRAM onderzoek Nurse versus physician-led care for the management of asthma Maarten C Kuethe1, Anja A P H Vaessen-Verberne1, Roy G Elbers2, Wim MC Van Aalderen3 1. Paediatrics, AMPHIA Hospital, Breda,

Nadere informatie

Burnout bij huisartsen preventie en aanpak

Burnout bij huisartsen preventie en aanpak Burnout bij huisartsen preventie en aanpak P. Jonckheer (KCE), S. Stordeur (KCE), G. Lebeer (METICES, ULB), M. Roland (CUMG-ULB), J. De Schampheleire (TESA-VUB), M. De Troyer (METICES, ULB), N. Kacenelenbogen

Nadere informatie

Opvangdossier binnenschoolse kinderopvang Leuven. Vzw Kinderopvang Leuven Professor Roger Van Overstraetenplein 1 3000 Leuven.

Opvangdossier binnenschoolse kinderopvang Leuven. Vzw Kinderopvang Leuven Professor Roger Van Overstraetenplein 1 3000 Leuven. Vzw Kinderopvang Leuven Professor Roger Van Overstraetenplein 1 3000 Leuven BINNENSCHOOLSE KINDEROPVANG Opvangdossier 1 Voorwoord In opdracht van de stad Leuven is de stedelijke vzw Kinderopvang Leuven

Nadere informatie

Bedrijfsoverdracht in Vlaanderen

Bedrijfsoverdracht in Vlaanderen Bedrijfsoverdracht in Vlaanderen Onderzoek over de planning van de bedrijfsoverdracht uitgevoerd met de steun van Agentschap Ondernemen: Executive summary Prof. dr. Tensie Steijvers drs. Ine Umans Universiteit

Nadere informatie

Resultaten Verbeteracties

Resultaten Verbeteracties Tevredenheidsmeting van de patiënten over de praktijk Dr. Gevers - najaar 2011 - Resultaten Verbeteracties Geachte Mevrouw, Mijnheer, We streven ernaar om onze dienstverlening zo optimaal mogelijk te hebben

Nadere informatie

De Belgische kinesitherapeut verdient 33.000 euro per jaar, een tandarts 103.000 en een huisarts 165.000.

De Belgische kinesitherapeut verdient 33.000 euro per jaar, een tandarts 103.000 en een huisarts 165.000. De Belgische kinesitherapeut verdient 33.000 euro per jaar, een tandarts 103.000 en een huisarts 165.000. De afgelopen tien jaar is het gemiddelde inkomen van de Belgische kinesitherapeut met 40% gestegen,

Nadere informatie

Samenvatting Eén jaar individueel verminderd tarief kinderopvang

Samenvatting Eén jaar individueel verminderd tarief kinderopvang Samenvatting Eén jaar individueel verminderd tarief kinderopvang Onderzoek door Laure De Munter (VVSG, stagiaire) 8 juni 2015 Sofie Delcourt 1. Inleiding Sinds 1 april 2014 hebben ouders die gebruik maken

Nadere informatie

ACHIL. Feedbackrapport betreffende de overgemaakte gegevens in het kader van de zorgtrajecten

ACHIL. Feedbackrapport betreffende de overgemaakte gegevens in het kader van de zorgtrajecten ACHIL Feedbackrapport betreffende de overgemaakte gegevens in het kader van de zorgtrajecten 1 Inleiding In 2012 hebt u, als huisarts, gegevens van uw zorgtrajectpatiënten geregistreerd via de beveiligde

Nadere informatie

Overzicht van de criminaliteit in Nederland

Overzicht van de criminaliteit in Nederland Overzicht van de criminaliteit in Nederland Organisatie: Team Create Auteurs: Pim Delfos Joost de Ruijter Swendley Sprott Zahay Boukich Hoye Lam Overzicht van de criminaliteit in Nederland Organisatie:

Nadere informatie

Databank personeelsbezetting 81 BESTUREN ZIJN OP HEDEN OOK EFFECTIEF GESTART MET GEGEVENS TE INVENTARISEREN!

Databank personeelsbezetting 81 BESTUREN ZIJN OP HEDEN OOK EFFECTIEF GESTART MET GEGEVENS TE INVENTARISEREN! Databank personeelsbezetting Nieuwsflits naar aanleiding van het project databank personeelsbezetting Een vergelijkend onderzoek voor Vlaamse gemeenten Geachte secretaris, Beste medewerker, CC Consult

Nadere informatie

EVALUATIE VAN 1 JAAR SALDUZ- WET

EVALUATIE VAN 1 JAAR SALDUZ- WET EVALUATIE VAN 1 JAAR SALDUZ- WET Kwantitatief luik Studiedag «t Salduz beter gaan?! Hoe de toekomstige EU-richtlijnen implementeren in onze regelgeving?» DSB Marie FRANSSENS 27 maart 2013 Inleiding kwantitatief

Nadere informatie

U bent gekwetst naar aanleiding van een ongeval CHECKLIST VAN DE DOCUMENTEN DIE U IN UW DOSSIER MOET BIJHOUDEN

U bent gekwetst naar aanleiding van een ongeval CHECKLIST VAN DE DOCUMENTEN DIE U IN UW DOSSIER MOET BIJHOUDEN U bent gekwetst naar aanleiding van een ongeval CHECKLIST VAN DE DOCUMENTEN DIE U IN UW DOSSIER MOET BIJHOUDEN Met het oog op uw schadevergoeding, zijn ALLE documenten betreffende uw schade belangrijk.

Nadere informatie

PEP voor secretaresses secretariaten en andere ondersteunende functies

PEP voor secretaresses secretariaten en andere ondersteunende functies PEP voor secretaresses secretariaten en andere ondersteunende functies Er komt zo veel op me af dat ik vaak niet weet waar ik moet beginnen" Meestal eet ik een boterhammetje snel tussendoor, geen tijd

Nadere informatie

CIJFERS UIT DE REGISTRATIE VAN FYSIOTHERAPEUTEN (in de eerste lijn)

CIJFERS UIT DE REGISTRATIE VAN FYSIOTHERAPEUTEN (in de eerste lijn) CIJFERS UIT DE REGISTRATIE VAN FYSIOTHERAPEUTEN (in de eerste lijn) Peiling 1 januari 2012 D.T.P. VAN HASSEL R.J. KENENS NOVEMBER 2013 CIJFERS UIT DE REGISTRATIE VAN BEROEPEN IN DE GEZONDHEIDSZORG CIJFERS

Nadere informatie

PERSBERICHT Tijdsbestedingsonderzoek TOR13

PERSBERICHT Tijdsbestedingsonderzoek TOR13 PERSBERICHT Tijdsbestedingsonderzoek TOR13 Onderzoeksgroep TOR Vrije Universiteit Brussel VUB BRUSSEL Tussen januari 2013 en februari 2014 hield een steekproef van 3.260 Vlamingen tussen 18 en 75 jaar

Nadere informatie

Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013)

Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013) 1 Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013) Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013) 1. Arbeidsmarktstatus van de bevolking van 15 jaar en ouder in 1983 en 2013 De Belgische bevolking van

Nadere informatie

KANTOOR VOLCKE-HOORNAERT-WILLAERT

KANTOOR VOLCKE-HOORNAERT-WILLAERT Via dit document handelt ons kantoor conform de geconsolideerde versie van de Wet van 25 juni 1992 op de landverzekeringsovereenkomst, de Wet van 27 maart 1995 betreffende de verzekerings- en herverzekeringsbemiddeling

Nadere informatie

RAPPORTAGE WACHTKAMERINTERVIEWS

RAPPORTAGE WACHTKAMERINTERVIEWS RAPPORTAGE WACHTKAMERINTERVIEWS Huisartsenpraktijk Dalfsen ARGO BV 2014 Rapportage wachtkamerinterview Inleiding Onder de cliënten van huisartsenpraktijk Dalfsen zijn de afgelopen 2 jaren tevredenheidsonderzoeken

Nadere informatie

De leefvorm van moeders bij de geboorte van een kind: evolutie in het Vlaamse Gewest tussen 1999 en 2007

De leefvorm van moeders bij de geboorte van een kind: evolutie in het Vlaamse Gewest tussen 1999 en 2007 2010/19 De leefvorm van bij de geboorte van een kind: evolutie in het Vlaamse Gewest tussen 1999 en 2007 Martine Corijn D/2010/3241/451 Samenvatting In het Vlaamse Gewest nam tussen 1999 en 2007 het aandeel

Nadere informatie

Inhoud Frequency 8 6 4 2 0 18,00 20,00 22,00 24,00 BMI 26,00 28,00 30,00 32,00 Gent, april 2010 Betreft: pedometer-project Geachte mijnheer, mevrouw Ondanks

Nadere informatie

Publicatie KB omtrent zorgkundige

Publicatie KB omtrent zorgkundige Publicatie KB omtrent zorgkundige Op 3 februari 2006 verscheen in het Staatsblad het KB van 12 januari 2006 omtrent de verpleegkundige activiteiten die zorgkundigen mogen uitvoeren en de voorwaarden waaronder

Nadere informatie

Ruggespraak. Ruggespraak. Presentatie Ariette Sanders - Netwerkbijeenkomst Platform Gedeelde Besluitvorming - Maart 2013 RUGPIJN? agenda.

Ruggespraak. Ruggespraak. Presentatie Ariette Sanders - Netwerkbijeenkomst Platform Gedeelde Besluitvorming - Maart 2013 RUGPIJN? agenda. agenda Ruggespraak Kennismaking Achtergrond van het onderzoek Methode Resultaten Discussie Conclusie A.R.J. Sanders1, W.Verheul2, T.Magneé2, H.M.Pieters, P. Verhaak2, N.J. de Wit1,, J.M. Bensing2 RUGPIJN?

Nadere informatie