24.4 Braken. Specifiek lichamelijk onderzoek. Specifieke anamnese. Probleemlijst. M. Eeftinck Schattenkerk

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "24.4 Braken. Specifiek lichamelijk onderzoek. Specifieke anamnese. Probleemlijst. M. Eeftinck Schattenkerk"

Transcriptie

1 55-Chirurgie :47 Pagina Braken M. Eeftinck Schattenkerk Een 55-jarige vrouw wordt door de huisarts naar de afdeling spoedeisende hulp van een ziekenhuis verwezen wegens buikpijn en braken. De pijn treedt in vlagen op en gaat gepaard met borrelingen in de buik en met krampen. Soms is de buik opgezet en ervaart de patiënte de kleding als knellend. Vaak braakt zij met kracht (explosief) en bemerkt zij na het braken een gevoel van opluchting. De spanning van de buik neemt af en haar kleding zit dan minder strak. Een enkele keer komt er met kracht dunne ontlasting of veel flatus. Ook dit leidt daarna vaak tot een vermindering van de klachten. Tevens heeft zij periodes van krampen in de buik. De patiënte is getrouwd en heeft twee vaginale bevallingen doorgemaakt. Wat zou u nog meer willen weten? Specifieke anamnese De patiënte vertelt dat het de laatste weken niet goed met haar gaat. De ontlasting komt steeds moeilijker, en zij heeft vaak last van obstipatie. Op andere momenten heeft zij diarree, die soms met slijm en bloed vermengd is. De patiënte vertelt ook dat zij het gevoel heeft dat zij vaak naar het toilet moet, zonder dat dit resultaat heeft. De buik is opgezet, waardoor zij haar rok of broek moeilijk dicht kan krijgen. In haar familie komen geen darmafwijkingen voor, de patiënte heeft nooit een buikoperatie ondergaan en zij heeft nooit eerder problemen met de ontlasting gehad. Bij het opnemen van de temperatuur blijkt er sprake te zijn van een subfebriele temperatuur (37,5-38 C). De patiënte is de laatste maanden ongeveer 3 kg afgevallen. Welk specifiek lichamelijk onderzoek zou u als eerste willen verrichten? Specifiek lichamelijk onderzoek Bij inspectie van de buik valt op dat hij bol is. De navel is niet duidelijk verstreken. Bij auscultatie hoort u een levendige peristaltiek, met nu en dan hoog klinkende pingels en spuitgeruisen. Over de longen hoort u beiderzijds vesiculair ademgeruis. Bij percussie is er weinig pijn, de leverdemping is aanwezig, er is een hypersonore percussie. Bij palpatie is er geen défense musculair, wel is er wat drukpijn links onder in de buik. U voelt geen weerstanden en de lever is niet duidelijk vergroot. Er lijkt geen sprake te zijn van peritonitis. Er zijn geen aanwijzingen voor een liesbreuk. Er zijn geen klieren palpabel aan de hals, supraclaviculair of in de liezen. Bij rectaal onderzoek is de ampul leeg, hoog op de vinger lijkt dubieus een weerstand te voelen, die gering pijnlijk is. Probleemlijst Actuele problemen: krampende buikpijn; braken; gevoel dat de ontlasting niet komt; een iets opgezette buik met klinkende peristaltiek. Wat is uw differentiële diagnose?

2 55-Chirurgie :47 Pagina BRAKEN Differentiële diagnose Mechanische ileus Differentiële diagnose stenose van het colon ontsteking maligniteit ziekte van Hirschsprung ovariumtumor met doorgroei ischemische colitis poliep met invaginatie van het colon volvulus hernia coprostase Ogilvie-syndroom Beschouwing differentiële diagnose Als eerste lijkt een ileus op basis van een stenose van het colon de meest waarschijnlijke werkhypothese. Het beeld van een veranderd defecatiepatroon, het langzaam dikker worden van de buik, de bloed- en slijmbijmenging bij de ontlasting en de klinkende peristaltiek zijn allemaal verschijnselen die er bij passen. De ziekte van Hirschsprung is een aangeboren aganglionose van een deel van het distale colon. Hoewel hierbij vaak al vroeg in het leven verschijnselen ontstaan meestal snel na de geboorte zijn er ook overgangsvormen die pas op latere leeftijd tot manifestatie van de ziekte kunnen leiden. Diagnostiek van dit ziektebeeld vindt plaats door sigmoïdo- of colonoscopie en het nemen van diepe biopsieën, met behulp waarvan bij pathologisch-anatomisch onderzoek de diagnose kan worden gesteld. Bij microscopisch onderzoek wordt een aganglionose van de plexus myentericus van Auerbach of Meissner gevonden. Maligne ovariumtumoren kunnen zeer sluipend beginnen. Een opgezette buik en pijnklachten onder in de buik staan hierbij vaak op de voorgrond. Het zeer snel ontstaan van ascites is vaak een uiting van een diffuse metastasering, in het bijzonder in het omentum majus. Een ischemische colitis kan soms acuut ontstaan, maar vaak wordt een chronisch beloop gezien. Meestal staat diarree en pijn links onder in de buik op de voorgrond. Vooral bij de chronisch verlopende vormen kan uiteindelijk stenosevorming het belangrijkste symptoom zijn en bij de patiënten een veranderd defecatiepatroon veroorzaken. Vaak gaan dit gepaard met krampen in de buik. Regelmatig zijn er ook andere verschijnselen van atherosclerose aanwezig, zoals claudicatieklachten, en in sommige gevallen abdominale claudicatieklachten (zie casus 14.2), waarbij de buikpijn vooral ontstaat in relatie tot het eten van voedsel. Invaginatie op basis van een poliep kan zowel in de dunne als in de dikke darm optreden. Soms zijn er recidiverende klachten met intermitterend rectaal bloedverlies. Een volvulus van de darm kan zowel in het caecum als in het sigmoïd voorkomen. Bij een caecumvolvulus is dan vaak sprake van een zogenoemde malrotatie. De klachten kunnen wisselend zijn, evenals de verschijnselen. Bij een sigmoïdvolvulus staan een zeer sterke distensie van de buik en de hypertympanie op de voorgrond. Op een blanco buikoverzichtsfoto wordt vaak een kenmerkend beeld gezien (figuur ). Een darmafsluiting kan zeer goed door een hernia worden veroorzaakt. Bij oudere vrouwen is vooral een hernia femoralis berucht, die vaak niet wordt herkend. Door een snelle repositie kan de passage weer normaal worden, maar als dit niet lukt is een spoedoperatie geïndiceerd. Vaak is slechts een deel van de darmwand gevangen in de breukpoort (hernia femoralis volgens Richter) en valt de zwelling hoog in het bovenbeen bij onderzoek niet op. Een snelle diagnose is zeer belangrijk omdat op korte termijn necrose van de darmwand kan ontstaan. Ook dan is een spoedoperatie aangewezen om de darmwand te bevrijden. Indien nog geen necrose is opgetreden, kan de darm weer in de buik worden gebracht, anders is een resectie aangewezen. Uiteraard moet de breukpoort worden gesloten. Vooral bij ouderen kan een ophoping van fecaal materiaal (coprostase) een stop in de darm veroorzaken. Vaak klagen deze patiënten al over een trage stoelgang en is een gering onderliggend lij-

3 55-Chirurgie :47 Pagina BRAKEN 443 Mechanische ileus Symptomen braken krampen opgezette buik subfebriele temperatuur gewichtsverlies Mechanische ileus Lichamelijk onderzoek bol abdomen levendige peristaltiek hypersonore percussie rectaal toucher: mogelijk weerstand palpabel Figuur Typisch voorbeeld van een buikoverzichtsfoto van een patiënt met een sigmoïdvolvulus. Zichtbaar zijn een uitgezet sigmoïd en veel ontlasting in het proximale colon. den de oorzaak van het ontstaan van een verstopping. Coprostase is moeilijk te onderscheiden van een onderliggende stenose op basis van een ontsteking of maligniteit. Indien de diagnose coprostase is gesteld, en de ophoping is verholpen, moet in een rustige fase alsnog colononderzoek worden uitgevoerd. Het Ogilvie-syndroom is een bijzonder ziektebeeld dat vooral voorkomt bij oudere patiënten of bij patiënten die psychofarmaca gebruiken. Er treedt een passagebelemmering van het colon op, zonder dat een anatomisch substraat kan worden aangetoond. De diagnose is moeilijk te stellen, vaak bij uitsluiting, en de behandeling is niet chirurgisch, maar bestaat uit endoscopische technieken. Welke aanvullende diagnostiek acht u in dit geval aangewezen? Aanvullende diagnostiek Naast laboratoriumonderzoek van het bloed, lijkt als eerste en eenvoudigste onderzoek een zogenoemde blanco buikoverzichtsfoto aangewezen. Hierop kan worden vastgesteld of er uitgebreide darmuitzettingen aanwezig zijn. Vooral vloeistofspiegels zijn goed te zien, maar als de darm volledig met vocht gevuld is, kan het buikoverzicht volledig normaal lijken. Indien op het buikoverzicht uitgezette darmen zichtbaar zijn, kan ter lokalisatie nader röntgenonderzoek worden uitgevoerd. Om de plaats en de omvang van de colonstenose vast te stellen kan een inloopfoto worden vervaardigd met waterig contrast dan wel met barium. In een acute situatie is barium onverstandig omdat er risico op perforatie bestaat en omdat bij een eventuele spoedoperatie barium in het distale colon de operatieve therapie kan bemoeilijken. Bij een perforatie is het bariumcontrast vrijwel niet uit de buikholte te verwijderen. Eventueel kan een colonoscopie of een sigmoï-

4 55-Chirurgie :47 Pagina BRAKEN doscopie worden verricht nadat het distale colon met behulp van klysma s is gereinigd. Een nadeel van dit onderzoek is dat doorgaans vrij veel lucht in het colon wordt ingebracht om het opvoeren van de scoop mogelijk te maken. Dit kan gepaard gaan met een verdere toename van de darmuitzetting proximaal van de eventuele stenose, met als gevolg perforatie van het darmdeel en peritonitis. Het voordeel van endoscopie is dat een eventuele stenose gebiopteerd kan worden, waarna pathologisch-anatomisch onderzoek mogelijk is. Bij een volvulus kan de scopie ook therapeutisch zijn, aangezien de volvulus via een scoop kan worden opgeheven en grote hoeveelheden vocht en lucht kunnen vrijkomen. In een dergelijk geval is het verstandig via de scoop een slang tot in het proximaal uitgezette colon in te brengen voor tijdelijke decompressie (figuur ). Vaak zal in een dergelijke situatie op langere termijn alsnog het sigmoïd moeten worden verwijderd teneinde een recidief volvulus te voorkomen. Bij verdenking op een diverticulitis (sigmoiditis) met afsluiting kan de diagnose soms worden gesteld na een echo-onderzoek van de buik, maar vaak is dan een CT-scan aangewezen om tot een definitieve diagnose te komen. Differentiatie met een kwaadaardige tumor is vaak mogelijk met een CT-scan. Bij een diverticulitis kan soms een conservatief beleid worden gevolgd. Bij een maligniteit is in het algemeen resectie aangewezen. Mechanische ileus Aanvullende diagnostiek laboratoriumonderzoek (met name leukocyten en differentiatie, nierfunctie, elektrolyten) X-BOZ coloninloopfoto (waterig contrast of barium) colonoscopie echografie CT-scan Figuur Bij onze patiënte werd bij de aanvullend sigmoïdoscopie een afsluiting op 20 cm van de anus duidelijk, waarbij biopten het beeld gaven van een chronische ontsteking. Er waren veel divertikels te zien en de stenose kon niet worden gepasseerd. Welke behandeling stelt u voor? Behandeling Buikoverzichtsfoto van dezelfde patiënt als op figuur na desufflatie van het proximale colon door middel van endoscopie en na achterlating van een canule. Er is nog veel fecale verontreiniging van het proximale colon. Bij een stenose van het distale colon (sigmoïd) op basis van een ontsteking (doorgaans een diverticulitis) zal meestal een sigmoïdresectie worden verricht. Ook bij een maligniteit van het distale colon met afsluitingsverschijnselen is vrijwel altijd chirurgische therapie aangewezen. Er zijn echter vele mogelijkheden. Indien de algemene toestand van onze patiënte het toelaat, zal een primaire resectie van het aangedane darmdeel

5 55-Chirurgie :47 Pagina BRAKEN 445 moeten plaatsvinden en wordt zo mogelijk een anastomose aangelegd tussen het aanvoerende darmdeel en het resterende rectum. Belangrijk voor deze aansluiting is dat er geen spanning op de naad aanwezig is en dat de circulatie van de aan te sluiten darmdelen goed is. Vaak is de darm proximaal van de afsluiting sterk uitgezet en gevuld met fecale inhoud. In dat geval kan het zinvol zijn de darm tijdens de operatie via een kleine opening in de darm van proximaal af te spoelen om te voorkomen dat de fecale inhoud de eerste tijd langs de aangelegde anastomose loopt met risico op lekkage. Aangezien darmvoorbereiding voor colonchirurgie momenteel ter discussie staat, zijn er ook chirurgen die bij dit soort stenosen een anastomose aanleggen zonder deze darmlavage. Een primaire anastomose op het rectum kan ook gecombineerd worden met een zogenaamde ontlastende stoma op het colon of het terminale ileum (ileostomie) teneinde de aansluiting gedurende enige tijd zo veel mogelijk uit de fecale stroom te halen. Bij een lokaal sterk uitgebreide doorgroei van een tumor, waarbij lokaal geen tumorvrije marges te verkrijgen zijn, of bij een ernstige fecale peritonitis op basis van een perforatie, of een ernstige fecale verontreiniging proximaal van de stenose kan de zogenaamde Hartmann-procedure worden overwogen. Hierbij wordt resectie van het aangedane deel nagestreefd, met sluiting van de rectumstomp en het aanleggen van het proximale colondeel als eindstandige colostoma in de buikwand. Eventueel kan later (na ongeveer drie maanden), tijdens een tweede operatie, alsnog een anastomose worden bewerkstelligd. Tegenwoordig zal de operatie slechts zelden alleen bestaan uit het aanleggen van een ontlastende ileo- of colostoma. Dit was vroeger een onderdeel van de zogenoemde drietrapsprocedure, waarbij eerst een ontlastende stoma werd aangelegd, na enige tijd gevolgd door resectie met een anastomose, waarna tijdens de derde operatie de tijdelijke stoma werd opgeheven. Mocht zich een afsluiting distaal in het colon bij een terminale patiënt voordoen, dan is het plaatsen van een gecoverde colonstent een goede oplossing voor het passageprobleem (figuur ). Vaak kan, met behulp van de sigmoïdoscoop en eventueel onder röntgendoorlichting, de Figuur Buikoverzichtsfoto met een lokaal recidief van een sigmoïdcarcinoom na resectie in het verleden. Er is een afvloedbelemmering van de linkernier via een dubbele J-katheter. Voorts is een forse uitzetting van het proximale colon tot het sigmoïd zichtbaar. stenose eerst worden gepasseerd met een zogeheten guide wire. Hier overheen kan dan een expandeerbare stent worden ingebracht, zodat de stenose wordt overbrugd. Op deze wijze kan de passage tot het overlijden worden gewaarborgd (figuur ). Op dit moment zijn er onderzoeken gaande naar het plaatsen van deze stent bij distale afsluitingen als voorbereiding op een operatieve therapie. In dat geval kan het proximale darmdeel dan via de stent worden voorbereid op de operatie. Distale colonstenose Behandeling resectie met primaire anastomose (eventueel ontlastende stoma) Hartmann-procedure ontlastende colostoma plaatsen van een colonstent

6 55-Chirurgie :47 Pagina BRAKEN dan 10 cm boven de anus wordt aangelegd, ook de meeste oudere patiënten doorgaans een goede continentie zullen behouden. Een anastomose die binnen 10 cm van de anus wordt aangelegd, gaat nogal eens gepaard met incontinentie of urgeklachten. Dit moet zo mogelijk tevoren met de patiënt worden besproken. Indien tevens een definitieve of tijdelijke stoma wordt overwogen, is het tevoren aftekenen van een voorkeursplaats voor een stoma zeer zinvol, evenals een gesprek met de stomaverpleegkundige. In acute situaties is dit meestal helaas niet mogelijk. De prognose na een resectie in verband met een maligniteit valt buiten het bestek van dit hoofdstuk. Tot slot moet men zich realiseren dat bij vasculaire problemen in het iliacale gebied de collaterale circulatie naar de benen verloopt via de a. mesenterica inferior. Vóór een rectosigmoïdectomie moeten dan ook altijd de pulsaties van de a. femoralis worden beoordeeld, teneinde doorbloedingsproblemen van de benen te voorkomen. Figuur Opname van dezelfde patiënt als op figuur , nu na plaatsen van een expandeerbare stent (pijl) door de stenose via endoscopie. Beschouwing behandeling Geplande operaties aan het distale colon hebben een mortaliteit van 1 tot 5%. Bij acute ingrepen ligt dit percentage hoger en worden in het algemeen mortaliteitsgetallen gevonden tussen de 5 en 20%. De ervaring leert dat als de naad hoger Kernpunten Bij opzetten van de buik en krampen moet een distale colonobstructie worden overwogen. Bij een mechanische ileus moet snel worden gehandeld. Bij distale obstructies kan in bijzondere gevallen een stent worden overwogen. Literatuur Belmonte C, Klas JV, Perez JJ. The Hartmann procedure: first choice or last resort in diverticular disease. Arch Surg 1996; 131: Lanschot JJB van, Gouma DJ, Schouten WR, Tijtgat GNJ, Jansen PLM, editors. Gastro-intestinale chirurgie en gastro-enterologie in onderling verband. Houten/Diegem: Bohn Stafleu Van Loghum; Welch JP. Bowel obstruction, differential diagnosis and clinical management. Philadelphia: Saunders; 1990.

24.2 Braken. Probleemlijst. Specifieke anamnese. Differentiële diagnose. Aanvallen van krampende buikpijn Differentiële diagnose

24.2 Braken. Probleemlijst. Specifieke anamnese. Differentiële diagnose. Aanvallen van krampende buikpijn Differentiële diagnose 53-Chirurgie 24.2 01-06-2005 11:49 Pagina 429 429 24.2 Braken N.M.A. Bax Een moeder brengt haar zes maanden oude dochter omdat zij de laatste 24 uur regelmatig terugkerende huilbuien heeft en ontroostbaar

Nadere informatie

Chirurgie. Stoma. Een kunstmatige uitgang

Chirurgie. Stoma. Een kunstmatige uitgang Chirurgie Stoma Een kunstmatige uitgang 1 Inleiding Deze folder geeft enige informatie over de procedure rond het aanleggen van een stoma (een kunstmatige uitgang). Het is goed u te realiseren dat bij

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Wat is een ileus?...4. Wat is de oorzaak van een ileus?...4. Wat zijn de klachten?...5. Hoe wordt de diagnose gesteld?...

Inhoudsopgave. Wat is een ileus?...4. Wat is de oorzaak van een ileus?...4. Wat zijn de klachten?...5. Hoe wordt de diagnose gesteld?... Ileus Chirurgie Inhoudsopgave Wat is een ileus?...4 Wat is de oorzaak van een ileus?...4 Wat zijn de klachten?...5 Hoe wordt de diagnose gesteld?...7 Welke behandeling is mogelijk?...8 Wat zijn de vooruitzichten?...9

Nadere informatie

Geschreven door Diernet Team zaterdag, 11 december 2010 15:44 - Laatst aangepast vrijdag, 17 december 2010 13:16

Geschreven door Diernet Team zaterdag, 11 december 2010 15:44 - Laatst aangepast vrijdag, 17 december 2010 13:16 Omschrijving Oorzaken Verschijnselen Diagnose Therapie Prognose Omschrijving Chronische diarree is een verandering in de frequentie, consistentie, of het volume van de stoelgang (ontlasting) voor meer

Nadere informatie

Darmoperatie bij Diverticulitis. Chirurgie Waregem O.L.V. van Lourdes Ziekenhuis

Darmoperatie bij Diverticulitis. Chirurgie Waregem O.L.V. van Lourdes Ziekenhuis Darmoperatie bij Diverticulitis Chirurgie Waregem O.L.V. van Lourdes Ziekenhuis Chirurgie Waregem_Versie 1_Feb 2016 Inleiding Deze folder geeft uitleg over een operatie van de dikkedarm bij diverticulitis.

Nadere informatie

Darmstoma Een kunstmatige uitgang van de darm

Darmstoma Een kunstmatige uitgang van de darm Darmstoma Een kunstmatige uitgang van de darm U heeft van uw arts gehoord dat u een stoma krijgt of dat de kans op een stoma bij uw operatie aanwezig is. Het is een ingrijpende verandering in uw leven

Nadere informatie

Diverticulose en diverticulitis

Diverticulose en diverticulitis Diverticulose en diverticulitis U heeft last van uitstulpingen in uw dikke darm (diverticulose) of van een ontsteking van deze uitstulpingen (diverticulitis). In deze folder leest u meer over het ontstaan

Nadere informatie

Ileus in de palliatieve setting. Patricia Quarles van Ufford Internist-oncoloog Palliatief consult team Hagaziekenhuis

Ileus in de palliatieve setting. Patricia Quarles van Ufford Internist-oncoloog Palliatief consult team Hagaziekenhuis Ileus in de palliatieve setting Patricia Quarles van Ufford Internist-oncoloog Palliatief consult team Hagaziekenhuis Inleiding Richtlijn palliatieve zorg 2009 www.pallialine.nl Richtlijn ileus Praktijkervaring

Nadere informatie

24.1 Braken. Specifiek lichamelijk onderzoek. Specifieke anamnese. Probleemlijst. H.G. Gooszen

24.1 Braken. Specifiek lichamelijk onderzoek. Specifieke anamnese. Probleemlijst. H.G. Gooszen 52-Chirurgie 24.1 01-06-2005 11:55 Pagina 423 423 24.1 Braken H.G. Gooszen Een 27-jarige man meldt zich op de afdeling spoedeisende hulp omdat hij gisteravond is gaan braken. Het braken werd voorafgegaan

Nadere informatie

Diverticulitis. chirurgie

Diverticulitis. chirurgie Diverticulitis chirurgie Bij u is door uw behandelend arts de darmaandoening diverticulitis vastgesteld. Voor de behandeling hiervan bent u opgenomen op de afdeling chirurgie. In deze brochure krijgt u

Nadere informatie

operatie van de endeldarm

operatie van de endeldarm patiënteninformatie operatie van de endeldarm Uw arts heeft een afwijking aan uw endeldarm vastgesteld. Hoe stelt de arts de diagnose? Wat is de behandeling? Hoe gaat de operatie? Dat en meer leest in

Nadere informatie

DIKKEDARMOPERATIE voor beeldverslagen, zie ingrepen in beeld

DIKKEDARMOPERATIE voor beeldverslagen, zie ingrepen in beeld DIKKEDARMOPERATIE voor beeldverslagen, zie ingrepen in beeld Inleiding Deze folder geeft u informatie over operaties aan de dikke darm. Informatie over aandoeningen, waarvoor een dikke darm operatie als

Nadere informatie

Protocollen Voorbehouden, Risicovolle en Overige handelingen Heelkunde en overige handelingen 26

Protocollen Voorbehouden, Risicovolle en Overige handelingen Heelkunde en overige handelingen 26 Protocollen Voorbehouden, Risicovolle en Overige handelingen Heelkunde en overige handelingen 26 Stoma s Een stoma is een kunstmatige uitgang voor onder andere feces en urine. Bij een conventionele, ook

Nadere informatie

Dikke darm operatie. Functie en ligging van de dikke darm. Waarom een dikke darm operatie?

Dikke darm operatie. Functie en ligging van de dikke darm. Waarom een dikke darm operatie? Dikke darm operatie Deze brochure geeft u informatie over operaties aan de dikke darm. Informatie over aandoeningen, waarvoor een dikke darm operatie als behandelingsmethode aangewezen kan zijn, komt in

Nadere informatie

PATIËNTENINFORMATIE DIKKEDARMOPERATIE

PATIËNTENINFORMATIE DIKKEDARMOPERATIE PATIËNTENINFORMATIE DIKKEDARMOPERATIE 2 DIKKEDARMOPERATIE Inleiding Deze folder geeft u informatie over operaties aan de dikke darm. Uw persoonlijke situatie kan echter anders zijn dan beschreven. Informatie

Nadere informatie

Protocollen Voorbehouden, Risicovolle en Overige handelingen Heelkunde en overige handelingen 52

Protocollen Voorbehouden, Risicovolle en Overige handelingen Heelkunde en overige handelingen 52 Protocollen Voorbehouden, Risicovolle en Overige handelingen Heelkunde en overige handelingen 52 Stoma s Een stoma is een onnatuurlijke, chirurgisch aangelegde opening die een lichaamsholte verbindt met

Nadere informatie

Endeldarmoperatie. Poli Chirurgie

Endeldarmoperatie. Poli Chirurgie 00 Endeldarmoperatie Poli Chirurgie Deze folder geeft u informatie over operaties aan de endeldarm vanwege een kwaadaardig gezwel. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders

Nadere informatie

Operatie aan de dikke darm. Functie en ligging van de dikke darm

Operatie aan de dikke darm. Functie en ligging van de dikke darm Operatie aan de dikke darm Op deze pagina vindt u informatie over operaties aan de dikke darm. Informatie over aandoeningen, waarvoor een dikke darm operatie als behandelingsmethode aangewezen kan zijn,

Nadere informatie

OPERATIES EN NOG VEEL MEER

OPERATIES EN NOG VEEL MEER OPERATIES EN NOG VEEL MEER Hoe heet deze operatie? Hoe heet deze operatie? Hoe heet deze operatie? Hoe heet deze operatie? Hoe heet deze operatie? Hoe heet deze operatie? Hoe heet deze operatie? Hoe heet

Nadere informatie

Darm chirurgie. Nascholing huisartsen Istanbul 2012. Anke Smits Gastrointestinaal Chirurg St Antonius ziekenhuis Nieuwegein

Darm chirurgie. Nascholing huisartsen Istanbul 2012. Anke Smits Gastrointestinaal Chirurg St Antonius ziekenhuis Nieuwegein Darm chirurgie Nascholing huisartsen Istanbul 2012 Anke Smits Gastrointestinaal Chirurg St Antonius ziekenhuis Nieuwegein Colorectale chirurgie Anke Smits, chirurg Sint Antonius Ziekenhuis Nieuwegein/Utrecht

Nadere informatie

Kinderen met de ziekte van Hirschsprung

Kinderen met de ziekte van Hirschsprung Kinderen met de ziekte van Hirschsprung Uw kind is opgenomen op één van de verpleegafdelingen van Universitair Kinderziekenhuis St Radboud, omdat bij uw kind de ziekte van Hirschsprung is vastgesteld.

Nadere informatie

CHIRURGIE. Operatie via de anus

CHIRURGIE. Operatie via de anus TEM-operatie Operatie via de anus CHIRURGIE Bij u is een gezwel in de endeldarm geconstateerd, dat door middel van een operatie moet worden verwijderd. De operatie die bij u zal worden toegepast is een

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. TEM-operatie Operatie via de anus

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. TEM-operatie Operatie via de anus TEM-operatie Operatie via de anus TEM-OPERATIE OPERATIE VIA DE ANUS INLEIDING Bij u is een gezwel in de endeldarm geconstateerd, dat door middel van een operatie moet worden verwijderd. De operatie die

Nadere informatie

Als er bloed in uw ontlasting is gevonden

Als er bloed in uw ontlasting is gevonden Als er bloed in uw ontlasting is gevonden januari 2014 2 3 Als er bloed in uw ontlasting is gevonden U heeft meegedaan aan het proefbevolkingsonderzoek darmkanker. De uitslag is dat er bloed in uw ontlasting

Nadere informatie

Aanleggen van een darmstoma

Aanleggen van een darmstoma Aanleggen van een darmstoma Chirurgie Beter voor elkaar Darmstoma - Een kunstmatige uitgang Inleiding Deze folder geeft u informatie over de procedure rond het aanleggen van een darmstoma (een kunstmatige

Nadere informatie

Operatie dikke darm kanker

Operatie dikke darm kanker Operatie dikke darm kanker Inleiding Deze folder geeft u algemene informatie over diverse soorten operaties aan de dikke darm. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders kan

Nadere informatie

BEHANDELING RECTUMPROLAPS (ENDELDARMVERZAKKING) 443 A

BEHANDELING RECTUMPROLAPS (ENDELDARMVERZAKKING) 443 A BEHANDELING RECTUMPROLAPS (ENDELDARMVERZAKKING) 443 A Inleiding Uw chirurg heeft bij u een verzakking(prolaps) van het weefsel in het anale kanaal/de endeldarm geconstateerd en u een behandeling geadviseerd.

Nadere informatie

Antwoordformulieren open vragen

Antwoordformulieren open vragen Antwoordformulieren open vragen Bloktoets : 5O0 Datum : 9 juli 009 Aanvang : Studentnummer : Studentnaam :. BLOKTOETS STOFWISSELING 5O0 9 juli 009 Sint Radboud. Het uitvragen van de pijnklachten is van

Nadere informatie

operatie van de endeldarm

operatie van de endeldarm patiënteninformatie operatie van de endeldarm Uw arts heeft een afwijking aan uw endeldarm vastgesteld. Hoe stelt de arts de diagnose? Wat is de behandeling? Hoe gaat de operatie? Dat en meer leest in

Nadere informatie

Divertikels en diverticulitis. Oorzaak en behandeling

Divertikels en diverticulitis. Oorzaak en behandeling Divertikels en diverticulitis Oorzaak en behandeling In deze folder krijgt u informatie over divertikels en diverticulitis. Deze folder geeft informatie over de oorzaak van divertikels en diverticulitis.

Nadere informatie

ZorgSaam. operatie aan de dikke darm acuta. appendicitis. (blinde darm ontsteking)

ZorgSaam. operatie aan de dikke darm acuta. appendicitis. (blinde darm ontsteking) appendicitis operatie aan de dikke darm acuta (blinde darm ontsteking) ZorgSaam 1 2 Operatie aan de dikke darm Inleiding Deze folder geeft u informatie over operaties aan de dikke darm. Informatie over

Nadere informatie

Stoma operatie. Chirurgie

Stoma operatie. Chirurgie Stoma operatie Chirurgie Inhoudsopgave Inleiding...4 Een stoma...4 De plaats van het stoma...6 De operatie...6 Mogelijke complicaties...7 Na de behandeling...8 Ontslag uit het ziekenhuis...8 Meer informatie...9

Nadere informatie

Familiaire Adenomateuze Polyposis (FAP) Informatie over het ziektebeeld

Familiaire Adenomateuze Polyposis (FAP) Informatie over het ziektebeeld Familiaire Adenomateuze Polyposis (FAP) Informatie over het ziektebeeld Wat is FAP? Familiaire adenomateuze polyposis (FAP) is een erfelijke ziekte die zich kenmerkt door het ontstaan van honderden poliepen

Nadere informatie

CHIRURGIE VAN DE DIKKE DARM EN HET RECTUM

CHIRURGIE VAN DE DIKKE DARM EN HET RECTUM CHIRURGIE VAN DE DIKKE DARM EN HET RECTUM In de dikke darm en het rectum kunnen tumoren en ontstekingen voorkomen die een chirurgische ingreep vereisen. Bij dit soort operaties worden de darmen volledig

Nadere informatie

Ileus (Darmafsluiting)

Ileus (Darmafsluiting) Ileus (Darmafsluiting) 1. Inleiding U bent met een ileus (darmafsluiting) opgenomen in het TweeSteden ziekenhuis. In deze folder leest u informatie over de aandoening en krijgt u een aantal richtlijnen

Nadere informatie

aanleggen van een pouch (IPAA)

aanleggen van een pouch (IPAA) patiënteninformatie aanleggen van een pouch (IPAA) U heeft met uw arts gesproken over het maken van een verbinding tussen de dunne darm en de anus. Dit heet een Ileo Pouch Anale Anastomose (IPAA), in het

Nadere informatie

Acute buik The GE perspective. Hoe acuut is de acute buik? ATLS principes. C irculation stop the bleeding!!

Acute buik The GE perspective. Hoe acuut is de acute buik? ATLS principes. C irculation stop the bleeding!! Acute buik The GE perspective Disclosure belangenverstrengeling voor de sprekers van de AZO scholingsavond (potentiële) belangenverstrengeling Geen Basti Klarenbeek Gastrointestinaal en oncologisch chirurg

Nadere informatie

Wat zijn divertikels?

Wat zijn divertikels? Diverticulitis Wat zijn divertikels? Divertikels zijn ballonachtige uitstulpingen van de wand van het maagdarmkanaal. Divertikels stulpen naar buiten uit, door de spierlaag heen. Je kunt ze vergelijken

Nadere informatie

Wat is een stoma? Een stoma is een kunstmatig gemaakte uitgang voor ontlasting of urine.

Wat is een stoma? Een stoma is een kunstmatig gemaakte uitgang voor ontlasting of urine. Stomapoli In het CWZ op Heelkunde zijn 2 stomaverpleegkundigen werkzaam gespecialiseerd in darmstomata. In deze fodler staat algemene informatie over het aanleggen van een stoma en wat de rol van de stomaverpleegkundige

Nadere informatie

Bevolkingsonderzoek Darmkanker

Bevolkingsonderzoek Darmkanker Bevolkingsonderzoek Darmkanker In verband met deelname aan het Bevolkingsonderzoek Darmkanker heeft u ontlasting afgestaan voor onderzoek. Uit dit onderzoek is gebleken dat in uw ontlasting sporen van

Nadere informatie

Onderbuikklachten. buikklachten

Onderbuikklachten. buikklachten 13 Onderbuikklachten Prof. dr. H.E. van der Horst De moeilijkheidsgraad van diagnostiek bij buikklachten is hoog. Er is geen lichaamsdomein waar de klachten zo variëren en zo weinig specifiek in de richting

Nadere informatie

Dikke darmoperatie. Polikliniek Chirurgie Route 10

Dikke darmoperatie. Polikliniek Chirurgie Route 10 00 Dikke darmoperatie Polikliniek Chirurgie Route 10 1 Deze folder geeft u een globaal overzicht over de gebruikelijke gang van zaken rond een dikkedarmoperatie. Ook geeft deze folder enige informatie

Nadere informatie

Peri-anale fistel (Fistel bij de anus)

Peri-anale fistel (Fistel bij de anus) Peri-anale fistel (Fistel bij de anus) Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en oorzaak van een peri-anale fistel (fistel bij de anus) en de meest gebruikelijke behandelingsmogelijkheden.

Nadere informatie

Verwijderen van de endeldarm (rectumextirpatie)

Verwijderen van de endeldarm (rectumextirpatie) Verwijderen van de endeldarm (rectumextirpatie) De endeldarm is het laatste deel van onze dikke darm. Dit darmdeel heeft een reservoir-functie voor de darminhoud, die als ontlasting het lichaam via de

Nadere informatie

Operatie aan de endeldarm Transanale Endoscopische Microchirurgie

Operatie aan de endeldarm Transanale Endoscopische Microchirurgie Operatie aan de endeldarm Transanale Endoscopische Microchirurgie Ziekenhuis Gelderse Vallei U wordt binnenkort opgenomen voor een operatie aan uw endeldarm. De totale zorg rondom de operatie is erop gericht

Nadere informatie

Chirurgie T.E.M. Transanale Endoscopische Microchirurgie

Chirurgie T.E.M. Transanale Endoscopische Microchirurgie Chirurgie T.E.M. Transanale Endoscopische Microchirurgie Wat is Transanale Endoscopische Microchirurgie (T.E.M.) Transanale endoscopische microchirurgie is een vrij nieuwe operatietechniek waarbij afwijkingen

Nadere informatie

Navel- en bovenbuikbreuk

Navel- en bovenbuikbreuk Navel- en bovenbuikbreuk In deze folder vindt u informatie over de navelbreuk en de bovenbuikbreuk (vlak boven de navel). Beide breuken zijn buikwandbreuken. Deze folder bevat algemene informatie. Het

Nadere informatie

TEM Transanale Endoscopische Microchirurgie

TEM Transanale Endoscopische Microchirurgie TEM Transanale Endoscopische Microchirurgie In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten dat u binnenkort een Transanale Endoscopische Microchirurgie (TEM) ondergaat. Deze folder geeft u meer informatie

Nadere informatie

Dunne darmatresie bij kinderen

Dunne darmatresie bij kinderen Dunne darmatresie bij kinderen : Uw kind is of wordt opgenomen op afdeling Vuurtoren van het Radboudumc Amalia kinderziekenhuis vanwege een dunne darmatresie. In deze folder zijn de belangrijkste zaken

Nadere informatie

Chirurgie. Buikwandbreuken. Afdeling: Onderwerp:

Chirurgie. Buikwandbreuken. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Chirurgie Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht over enkele buikwandbreuken die naast de liesbreuken (zie folder liesbreuk) relatief vaak voorkomen. Het is goed u te

Nadere informatie

OBSTIPATIE FRANCISCUS VLIETLAND

OBSTIPATIE FRANCISCUS VLIETLAND OBSTIPATIE FRANCISCUS VLIETLAND Wat is obstipatie? Voedsel komt via de slokdarm en de maag in de darm terecht. Water en voedingsstoffen worden in de darm gedeeltelijk in de bloedbaan opgenomen. De stoffen

Nadere informatie

chronische alvleesklierontsteking

chronische alvleesklierontsteking patiënteninformatie chronische alvleesklierontsteking U heeft last van een terugkerende ontsteking van de alvleesklier. We noemen dit een chronische alvleesklierontsteking. Wat is een chronische alvleesklierontsteking?

Nadere informatie

Liesbreukoperatie. Hernia Inguinalis. Een liesbreuk. Diagnose en onderzoek. De opname

Liesbreukoperatie. Hernia Inguinalis. Een liesbreuk. Diagnose en onderzoek. De opname Liesbreukoperatie Hernia Inguinalis In overleg met uw behandelend chirurg heeft u besloten een liesbreukoperatie te ondergaan in Gelre ziekenhuizen Apeldoorn. Deze folder geeft u informatie over een liesbreuk,

Nadere informatie

Fistel bij de anus (peri-anale fistel)

Fistel bij de anus (peri-anale fistel) Fistel bij de anus (peri-anale fistel) Uw behandelend arts heeft een fistel bij uw anus geconstateerd. Binnenkort wordt u hieraan geholpen. In deze brochure treft u informatie over de aandoening en behandelingsmogelijkheden.

Nadere informatie

Familiaire Adenomateuze Polyposis (FAP) Informatie over het ziektebeeld

Familiaire Adenomateuze Polyposis (FAP) Informatie over het ziektebeeld Familiaire Adenomateuze Polyposis (FAP) Informatie over het ziektebeeld Wat is FAP? Familiaire adenomateuze polyposis (FAP) is een erfelijke ziekte die zich kenmerkt door het ontstaan van honderden poliepen

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Sigmoïdoscopie. Sigmoïdoscopie

Patiënteninformatie. Sigmoïdoscopie. Sigmoïdoscopie Patiënteninformatie Sigmoïdoscopie Sigmoïdoscopie 1 Sigmoïdoscopie Wij verwachten u op... om... uur. Endoscopiecentrum, route 0.5 Telefoon (050) 524 5940 (poli MDL) Bereikbaar op werkdagen van 08:30 uur

Nadere informatie

Endeldarmoperatie. Poli Chirurgie

Endeldarmoperatie. Poli Chirurgie 00 Endeldarmoperatie Poli Chirurgie Deze folder geeft u informatie over operaties aan de endeldarm vanwege een kwaadaardig gezwel. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders

Nadere informatie

Patiënteninformatiedossier (PID) COLONCARE. onderdeel. Stoma operatie. COLONCARE Stoma operatie

Patiënteninformatiedossier (PID) COLONCARE. onderdeel. Stoma operatie. COLONCARE Stoma operatie Patiënteninformatiedossier (PID) COLONCARE onderdeel COLONCARE 2 Inhoudsopgave Inleiding... 4 Een stoma... 4 De plaats van het stoma... 5 De operatie... 6 Mogelijke complicaties... 7 Na de behandeling...

Nadere informatie

Het opheffen van een darmstoma

Het opheffen van een darmstoma Het opheffen van een darmstoma U wordt binnenkort opgenomen voor een operatie om de darmstoma op te heffen De totale zorg rondom de operatie is erop gericht dat u snel hiervan herstelt. Deze informatie

Nadere informatie

CHIRURGIE. Dikke darmoperatie BEHANDELING

CHIRURGIE. Dikke darmoperatie BEHANDELING CHIRURGIE Dikke darmoperatie BEHANDELING Dikke darmoperatie Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en de behandeling. Het is goed u te realiseren dat de situatie voor iedereen anders

Nadere informatie

502c. Colonoscopie met zeer intensieve voorbereiding (met eventueel poliepectomie)

502c. Colonoscopie met zeer intensieve voorbereiding (met eventueel poliepectomie) Colonoscopie met zeer intensieve voorbereiding (met eventueel poliepectomie) Een goede voorbereiding is belangrijk voor het slagen van een colonoscopie. In deze brochure wordt kort ingegaan op de volgende

Nadere informatie

Dikke darmoperatie. Chirurgie. Beter voor elkaar

Dikke darmoperatie. Chirurgie. Beter voor elkaar Dikke darmoperatie Chirurgie Beter voor elkaar 2 Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht over de gebruikelijke gang van zaken rond een dikke darmoperatie. Ook geeft deze folder enige informatie

Nadere informatie

Colonoscopie Onderzoek van de dikke darm

Colonoscopie Onderzoek van de dikke darm Colonoscopie Onderzoek van de dikke darm Colonoscopie Onderzoek van de dikke darm Maag-, darm- en leverziekten Afdeling maag-, darm- en leverziekten Colonoscopie Op.... dag..... om.... uur Verwachten wij

Nadere informatie

Een pouch in plaats van de dikke darm (IPAA)

Een pouch in plaats van de dikke darm (IPAA) Afdeling: Onderwerp: Chirurgie Een pouch in plaats van de dikke darm () Inleiding Deze folder geeft u informatie over de ileo pouch anale anastomose (), die aangelegd kan worden na het verwijderen van

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Een liesbreukoperatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Een liesbreukoperatie Refaja Ziekenhuis Stadskanaal Een liesbreukoperatie EEN LIESBREUKOPERATIE INLEIDING Deze folder geeft u informatie over een liesbreuk en de meest gebruikelijke behandelingsmogelijkheden. Het is goed u

Nadere informatie

Coloscopie. Inwendig onderzoek van de dikke darm. gemini-ziekenhuis.nl

Coloscopie. Inwendig onderzoek van de dikke darm. gemini-ziekenhuis.nl Coloscopie Inwendig onderzoek van de dikke darm gemini-ziekenhuis.nl Inhoudsopgave Wat is een coloscopie? 3 U krijgt sedatie 3 Uw voorbereiding 3 Het onderzoek 5 Na het onderzoek 6 Weer thuis 6 Complicaties

Nadere informatie

Kloofje in de anus Fissura ani)

Kloofje in de anus Fissura ani) Kloofje in de anus Fissura ani) Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en oorzaak van een fissura ani (kloofje in de anus) en de meest gebruikelijke behandelingsmogelijkheden.

Nadere informatie

Darmstoma Een kunstmatige uitgang voor ontlasting. Maatschap Chirurgie IJsselland Ziekenhuis

Darmstoma Een kunstmatige uitgang voor ontlasting. Maatschap Chirurgie IJsselland Ziekenhuis Darmstoma Een kunstmatige uitgang voor ontlasting Maatschap Chirurgie IJsselland Ziekenhuis Inhoudsopgave Inleiding 1. Wat is een stoma? 2 2. Waarom wordt een stoma aangelegd? 3 3. Wanneer welk stoma?

Nadere informatie

Hoe werkt de dikke darm?

Hoe werkt de dikke darm? Sigmoïdoscopie Inleiding Uw arts heeft voorgesteld om bij u een sigmoïdoscopie te laten doen. Dit is een onderzoek, waarbij met een kijkinstrument (de endoscoop) de binnenkant van het laatste deel van

Nadere informatie

DIENST ALGEMENE HEELKUNDE Onze-Lieve-Vrouwziekenhuis Aalst - Asse - Ninove www.heelkunde-olv.be

DIENST ALGEMENE HEELKUNDE Onze-Lieve-Vrouwziekenhuis Aalst - Asse - Ninove www.heelkunde-olv.be Heelkunde van de dikke darm en de endeldarm U moet een darmoperatie ondergaan. In de meeste gevallen gaat het over een operatie van de dikke darm. Met dit document beantwoorden we een aantal vragen over:

Nadere informatie

IPAA, Ileo Pouch Anale Anastomose (plaatsen inwendige opvang ontlasting)

IPAA, Ileo Pouch Anale Anastomose (plaatsen inwendige opvang ontlasting) IPAA, Ileo Pouch Anale Anastomose (plaatsen inwendige opvang ontlasting) Uw specialist stelt voor van een deel van uw dunne darm een nieuwe opvang voor uw ontlasting te maken (Ileo Pouch Anale Anastomose).

Nadere informatie

Dikke-darmkanker. vrijdag 24 april 2015. Bas van Balkom MDL-arts

Dikke-darmkanker. vrijdag 24 april 2015. Bas van Balkom MDL-arts Dikke-darmkanker Bas van Balkom MDL-arts Inhoud Darmkanker en risicofactoren Lichamelijke klachten bij darmkanker Endoscopie (inwendig darmonderzoek) Vervolgonderzoeken Behandeling 2 Darmkanker 13.000

Nadere informatie

Colonoscopie (opname)

Colonoscopie (opname) Colonoscopie (opname) Inhoudsopgave Inleiding... 1 De voorbereiding... 1 Wat is een colonoscopie?... 2 Hoe verloopt dit onderzoek?... 2 Duur van het onderzoek... 3 Direct behandelen... 3 Risico s en mogelijke

Nadere informatie

Stoma. Havenziekenhuis

Stoma. Havenziekenhuis Stoma U heeft van uw arts gehoord dat er bij u een stoma moet worden aangelegd of dat de kans op een stoma bij uw operatie aanwezig is. In deze folder kunt u de informatie over het aanleggen van een stoma

Nadere informatie

Blindedarmontsteking. Appendicitis. Poli Chirurgie

Blindedarmontsteking. Appendicitis. Poli Chirurgie 00 Blindedarmontsteking Appendicitis Poli Chirurgie Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten van blindedarmontsteking (appendicitis) en hoe dit behandeld kan worden. Hou er rekening mee

Nadere informatie

Sigmoïdoscopie Onderzoek van het laatste deel van de dikke darm

Sigmoïdoscopie Onderzoek van het laatste deel van de dikke darm 00 Sigmoïdoscopie Onderzoek van het laatste deel van de dikke darm afdeling Endoscopie Melden aan de balie op het Dagcentrum (route 32) Datum: Tijd: Het onderzoek wordt gedaan door: Tijd onderzoek: Binnenkort

Nadere informatie

Dikke darmoperatie. Poli Chirurgie

Dikke darmoperatie. Poli Chirurgie 00 Dikke darmoperatie Poli Chirurgie 1 Deze folder geeft u informatie over de gebruikelijke gang van zaken rond een dikke darmoperatie. Ook geeft deze folder informatie over de aandoeningen waarbij een

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Ventrale rectopexie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Ventrale rectopexie Ventrale rectopexie VENTRALE RECTOPEXIE INLEIDING Binnenkort zult u worden geopereerd aan een verzakking van het laatste stuk van de darm, de endeldarm. Dit zal gebeuren via een zogenaamde kijkoperatie,

Nadere informatie

Inleiding Wat is een fistula ani? Wat is de oorzaak?

Inleiding Wat is een fistula ani? Wat is de oorzaak? Peri-anale fistel 1 Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en oorzaak van een peri-anale fistel en de meest gebruikelijke behandelingsmogelijkheden. Het is goed u te realiseren

Nadere informatie

Bestaande cascoo casus Blokboek buik blz 33 t/m 36 en docentenhandleiding blokboek blz 30 t/m 32

Bestaande cascoo casus Blokboek buik blz 33 t/m 36 en docentenhandleiding blokboek blz 30 t/m 32 Casus 10L Fase A Titel Bloederige diarree Onderwerp Carcinoïd syndroom Inhoudsdeskundige Masclee Technisch verantwoordelijke S. Eggermont Literatuur Bestaande cascoo casus Blokboek buik blz 33 t/m 36 en

Nadere informatie

Voor deze casus is een fotosessie gemaakt met een oudere mannelijke patiënt.

Voor deze casus is een fotosessie gemaakt met een oudere mannelijke patiënt. Casus 02L Fase A Titel Verraderlijke buikpijn. Onderwerp Mesenteriale ischaemie bij een man van 82 jaar. Inhoudsdeskundige Prof. Dr. J.M. van Baalen Technisch verantwoordelijke S. Eggermont Opleidingsniveau

Nadere informatie

Stoma Inleiding Een dubbelloops of eindstandig stoma? Wat is een stoma? Slijmvorming Materialen bij een stoma Tijdelijke of blijvende stoma?

Stoma Inleiding Een dubbelloops of eindstandig stoma? Wat is een stoma? Slijmvorming Materialen bij een stoma Tijdelijke of blijvende stoma? Stoma Inleiding Binnenkort wordt bij u een stoma aangelegd of is er kans op het aanleggen van een stoma. Deze folder geeft u informatie over de stoma voor de ontlasting. Het is goed u te realiseren dat

Nadere informatie

Het verwijderen van de endeldarm Rectumamputatie

Het verwijderen van de endeldarm Rectumamputatie Afdeling: Onderwerp: Chirurgie Het verwijderen van de endeldarm Inleiding Deze folder geeft u informatie over operaties aan de endeldarm wegens een kwaadaardig afwijking. Het is goed u te realiseren dat

Nadere informatie

leverarts In deze folder leest u meer over het onderzoek.

leverarts In deze folder leest u meer over het onderzoek. Coloscopie Inwendig onderzoek van de dikke darm Afspraak coloscopie Datum: Tijd: Melden op afdeling: Bloedverdunnende medicatie Stopdatum: In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten tot een coloscopie.

Nadere informatie

TEM-operatie (Transanale Endoscopische Microchirurgie)

TEM-operatie (Transanale Endoscopische Microchirurgie) Chirurgie TEM-operatie (Transanale Endoscopische Microchirurgie) Het Antonius Ziekenhuis vormt samen met Thuiszorg Zuidwest Friesland de Antonius Zorggroep U bent door uw behandelend arts verwezen naar

Nadere informatie

Chirurgie. Liesbreukoperatie. Hernia inguinalis

Chirurgie. Liesbreukoperatie. Hernia inguinalis Chirurgie Liesbreukoperatie Hernia inguinalis Inleiding Deze folder geeft u informatie over een liesbreuk en de meest gebruikelijke behandelingsmogelijkheden. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk,

Nadere informatie

Colonischemie na ruptuur van aneurysma aorta abdominalis (RAAA) 29-8-2014 Christopher Geven, co-assistent IC/MC

Colonischemie na ruptuur van aneurysma aorta abdominalis (RAAA) 29-8-2014 Christopher Geven, co-assistent IC/MC Colonischemie na ruptuur van aneurysma aorta abdominalis (RAAA) 29-8-2014 Christopher Geven, co-assistent IC/MC Casus: Man 74 Relevante voorgeschiedenis Hypertensie Hypercholesterolemie 2014: AAA diameter

Nadere informatie

Coloscopie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Coloscopie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Coloscopie U heeft met uw behandelend arts afgesproken dat u binnenkort een coloscopie ondergaat. Dit is een onderzoek van de dikke darm. In deze folder leest u meer hierover. Neem altijd uw verzekeringsgegevens

Nadere informatie

Kloofje in de anus (Fissura ani)

Kloofje in de anus (Fissura ani) Kloofje in de anus (Fissura ani) Chirurgie Beter voor elkaar 2 Inleiding Deze folder geeft u informatie over een kloofje in de anus en de behandelings mogelijkheden. Het is goed u te realiseren dat voor

Nadere informatie

Gastro intestinale problemen.

Gastro intestinale problemen. DE BEHANDELING VAN COMPLEXE LICHAMELIJKE PROBLEMEN IN DE PALLIATIEVE EN TERMINALE FASE Gastro intestinale problemen. DR. P. VANDECANDELAERE MDL - ARTS (SUB) OBSTRUCTIE PERSISTERENDE HIK DR. P. VANDECANDELAERE

Nadere informatie

Verpleegkundig spreekuur stomazorg. Stomapoli

Verpleegkundig spreekuur stomazorg. Stomapoli Verpleegkundig spreekuur stomazorg Stomapoli Inleiding In deze folder hebben wij voor u praktische informatie over het aanleggen van een stoma (kunstmatige uitgang) op een rijtje gezet. Deze informatie

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Colostoma

Patiënteninformatie. Colostoma Patiënteninformatie Colostoma Inleiding U bent of wordt binnenkort opgenomen in het LangeLand Ziekenhuis voor een operatie aan de dikke darm, waarbij (mogelijk) een stoma wordt aangelegd. Voorlichting

Nadere informatie

Inflammatoire darmontsteking (IBD), maagdarmontsteking bij honden en katten

Inflammatoire darmontsteking (IBD), maagdarmontsteking bij honden en katten Omschrijving Oorzaken Verschijnselen Diagnose Therapie Prognose Omschrijving Inflammatoire (ontsteking) van darmziekten (IBD) is een groep van gastro-intestinale (maagdarm) ziekten waarbij ontstekingen

Nadere informatie

Het verwijderen van peri-anale fistels

Het verwijderen van peri-anale fistels Het verwijderen van peri-anale fistels Deze folder geeft u een globaal overzicht van de klachten en oorzaak van een peri-anale fistel en de meest gebruikelijke behandelingsmogelijkheden. Het is goed u

Nadere informatie

Sigmoïdoscopie Informatie over inwendig onderzoek van het laatste stuk van de dikke darm

Sigmoïdoscopie Informatie over inwendig onderzoek van het laatste stuk van de dikke darm Patiënteninformatie Sigmoïdoscopie Informatie over inwendig onderzoek van het laatste stuk van de dikke darm Sigmoïdoscopie Informatie over inwendig onderzoek van het laatste stuk van de dikke darm. Een

Nadere informatie

U bent door uw behandelend specialist verwezen (naar de functieafdeling) voor een colonoscopie....dag,..., om... uur

U bent door uw behandelend specialist verwezen (naar de functieafdeling) voor een colonoscopie....dag,..., om... uur Colonoscopie U bent door uw behandelend specialist verwezen (naar de functieafdeling) voor een colonoscopie. U wordt op...dag,..., om... uur verwacht op de functieafdeling. Bij opname een kwartier eerder,

Nadere informatie

Verwijderen van de endeldarm

Verwijderen van de endeldarm CHIRURGIE Verwijderen van de endeldarm Rectumextirpatie BEHANDELING Verwijderen van de endeldarm Deze folder geeft u informatie over operaties aan de endeldarm wegens een kwaadaardige afwijking. Het is

Nadere informatie

Chirurgie. Aambeien. Haemorrhoïden

Chirurgie. Aambeien. Haemorrhoïden Chirurgie Aambeien Haemorrhoïden Inleiding Deze folder geeft u informatie over de behandeling van aambeien. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders kan zijn dan beschreven.

Nadere informatie

FISTEL BIJ DE ANUS 17884

FISTEL BIJ DE ANUS 17884 FISTEL BIJ DE ANUS 17884 Inleiding Deze folder geeft u informatie over een fistel bij de anus en de behandeling daarvan. Het is goed u te realiseren dat de situatie voor iedereen anders kan zijn. Deze

Nadere informatie