Biomassa uit natuur en landschap Wat is het potentieel?

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Biomassa uit natuur en landschap Wat is het potentieel?"

Transcriptie

1 Biomassa uit natuur en landschap Wat is het potentieel? 19 maart 2008 Joop Spijker Alterra, Wageningen UR Conferentie regionale kansen voor biomassa en waterstof

2

3 Opbouw presentatie Inleiding Huidig gebruik van biomassa uit natuur/landschap Beschikbaarheid van biomassa uit natuur/landschap Potenties Knelpunten Conclusies en aanbevelingen

4 Achtergrond In 2007 twee inventarisaties uitgevoerd: Beschikbare biomassa uit natuur Beschikbare biomassa uit landelijk gebied Uitvoering WUR (Alterra en AFSG) Opdrachtgever: LNV (resp. dir. Natuur en dir. Oost)

5 Biomassa in NL natuur en landschap Biomass production by land area Total Inland waterway Forest & nature Agriculture Recreation Transport/ built-up area Biomass production (PJ equivalent) Rabou et al., 2006

6 Nederlands biomassa import en export Rabou et al., 2006

7 Opbouw presentatie Inleiding Huidig gebruik van biomassa uit natuur/landschap Beschikbaarheid van biomassa uit natuur/landschap Potenties Knelpunten Conclusies en aanbevelingen

8 Biomassa uit NL natuur in biomassa centrales: Biomassacentrales Cuijk ( odt) en Lelystad ( odt) Verse houtchips 45% vocht Cuijk: odt uit Nederland Lelystad ton odt uit Nederland

9 Houtkachels en haarden In particuliere houtkachels wordt naar schatting ton hout gebruikt. 2 steekproven bij particulieren naar herkomst en gebruik van hout Tabel 1: aantal respondenten per categorie Provincie Brabant Drenthe Flevoland Friesland Gelderland Groningen Limburg Respondenten persoonlijk netwerk Respondenten klanten schoorsteenveger s Noord-Holland Overijssel Utrecht Zeeland Zuid-Holland Totaal

10 Resultaten haardhoutgebruik Landelijk Meer inbouw en vrijstaande kachels Openhaard vooral voor sfeer Inbouw en vrijstaand vooral als hoofd en bijverwarming Hard- en zachthout zijn favoriet (naald niet)

11 Biomassa voor energie-opwekking: Cuijk: ton verse houtchips/jaar Herkomst uit NL: gem ca. 50%? (elektr) R=30% Lelystad ton,, (warmte-elektr) R=76% Berlikum Frl ton,,(warmte-elektr) R=95% Beetsterzwaag ton,,(warmte) R=90% Haarden (bron: studentenonderzoeken; zeer onzeker) (warmte) Openhaarden ton gekloofd hout R=10% Inbouwhaarden ton,, R=60% Vrijstaande haarden ton,, R=70% R = bruto rendement Spijker Spijker et et al. al

12 Opbouw presentatie Inleiding Huidig gebruik van biomassa uit natuur/landschap Beschikbaarheid van biomassa uit natuur/landschap Potenties Knelpunten Conclusies en aanbevelingen

13 De biomassastromen uit natuur en landschap Hout, grasmaaisel, riet, heideplagsel Niet: bagger; boomblad

14 Oppervlakte bos, natuur NL in 2020 (ha) Bos Landschap.beplant Grasland Heide Rietland (productie) 5.600

15 Alles exclusief groen in dorp en stad Databank gem. groenbeheer: Ca ha gemeentelijk openbaar groen + Ca. 7 miljoen stadsbomen nog excl. tuinen part./ bedrijven, corporaties, etc.)

16 Oppervlakte, bijgroei en oogst van hout Soort natuur Bos met productiecomponent Oppervlakte (ha) Jaarlijkse bijgroei (Odt biomassa/jaar)* Huidige oogst (Odt biomassa /jaar) Natuurbos Overige beplantingen*) p.m. Bos in de planning (2020) Landschap:bosjes< 0,5 ha p.m. bomenrijen p.m. overige (sol,hw,heg,boomg.) p.m. Totaal > *) Alleen spilhout Spijker et al. 2007; Westerink et al. in prep.

17 Toepassing van Nederlands rondhout (Platform Hout Nederland & LNV 2005) Zaaghout 63% Papier 24% Paalhout 2% Klomphout 2,5% Energie 7% Verduurzaming 1,5% Totaal ton odt (excl. hout particuliere haarden, snoeihout, etc.)

18 Oppervlakte en bruto productie van gras Soort natuur Oppervlakte (ha) Jaarlijkse bijgroei (Odt biomassa /jaar) Huidige oogst (Odt biomassa /jaar) Grasland (natuur) excl. landbouw Veevoer composteren Wegbermen buiten de kom Composteren Laten liggen Veevoer

19 Oppervlakte en bruto productie van natuur (heide) Soort natuur Oppervlakte (ha) Jaarlijkse bijgroei (Odt biomassa /jaar) Huidige oogst (Odt biomassa /jaar) Heide (plagggen) p.m. (begrazen)

20 Oppervlakte en bruto productie van natuur (riet) Soort natuur Oppervlakte (ha) Jaarlijkse bijgroei (Odt biomassa /jaar) Huidige oogst (Odt biomassa /jaar) Productierietland Bovengronds ,, Plaggen

21 Opbouw presentatie Inleiding Huidig gebruik van biomassa uit natuur/landschap Beschikbaarheid van biomassa uit natuur/landschap Potenties Knelpunten Conclusies en aanbevelingen

22 Primair en secundair bijproduct

23 Bos: Met en zonder productie component Oogsten/ maaien: Toepassen: Voer, spilhout voor houtindustrie Product: voer, houtproduct, pulp, etc Tertiair bijproduct (afval) Andere toepassing Primair bijproduct: Tak en tophout, bermgras, natuurgras, etc Secundair Bijproduct: Zaagsel, resthout, bermgras, Energie Grasland: Achterlaten Tak en tophout, bermgras, natuurgras, etc Heide Overig Ongeoogst: Niet utgevoerde dunningen, niet maaien, niet begrazen, etc

24 Staande voorraad hout in bossen (m 3 /ha) Duitsland 268 België 210 Nederland 208 Frankrijk 175 UK 141 Denemarken 121

25 Leeftijdsopbouw huidige bos (Meetnet functievervulling 2005) oppervlakte-aandeel 35% 30% 25% 20% 15% 10% 5% 0% leeftijd

26 Leeftijdsopbouw zonder eindoogst, en met verhoogde eindoogst (situatie 2045) oppervlakte-aandeel 35% 30% 25% 20% 15% 10% 5% 0% oppervlakte-aandeel 35% 30% 25% 20% 15% 10% 5% 0% leeftijd leeftijd

27 Uitgangspunten berekening potenties Hoofdfuncties van natuur en landschap leidend wegberm wordt geen energieplantage natuurbos blijft natuurbos zaaghout wordt planken 80% oogst bijgroei in bos mogelijk Dunnen van jonge bomen mogelijk 10% tak- en tophout oogstbaar (waarschijnlijk meer) 80% oogst bijgroei landschapselementen Cascadering (extra spilhout voor houtproducten; primair, deel secundair [en tertiair] voor energie)

28 Potenties voor energie (2020) (in k. odt/jaar) bijgroei oogst energie-potentie Hout: Gras: Heide: Riet: Totaal

29 Schatting hout-potentie voor energie Soort natuur Oppervlakte Jaarlijkse (ha) bijgroei (k Odt biomassa /jaar) Inzetbaar voor energie (huidig Inzetbaar voor energie (80% oogstniveau oogst bos) k Odt/jaar bijgroei) k Odt/jaar Bos , ,6 Natuurbos ,5 Landschappelijke beplantingen (50%) Gem. groen in kom (houtig 50%) DGG (50%) ,5 (50%) Gem. bomen in kom DGG Overig binnen kom (schatt) Totaal ,9 PJ 3,0 Spijker Spijker et et al. al. 2007; 2007; Westerink Westerink et et al. al. In In prep.; prep.; Databank Databank Gemeentelijk Gemeentelijk Groenbeheer Groenbeheer

30 Schatting potentieel hout fase 1 LNV Potentieel kton ds /jaar PJ Huidig gebruik brand-/energiehout 275 5,0 40% van het estra potentieel bos/landschap 100 1,8 Huidig energetisch gebruik oud en resthout 383 6,9 Energetische benutting buitenland 330 5,9 (Nederlandsa gebruikt hout) TOTAAL ,6 Kuiper Kuiper & & de de Lint Lint 2008) 2008)

31 Opbouw presentatie Inleiding Huidig gebruik van biomassa uit natuur/landschap Beschikbaarheid van biomassa uit natuur/landschap Potenties Knelpunten Conclusies en aanbevelingen

32 Knelpunten Vraag versus aanbod Hout Overige biomassa

33 Knelpunten vraag versus aanbod Vanuit energie vooral vraag naar hout Concurrentiepositie energiehout lastig Andere toepassingen hogere prijzen en vanuit cascadering ook vaak wenselijk Houtsnippers uit stedelijk groen en nabij of ver buitenland moeilijk te verslane concurrent Weinig energie-vraag naar gras, riet en heide

34 Knelpunten biomassa hout Lage prijs voor energiehout Geen mogelijkheden hout in NL te pelleteren Onvoldoende energiecentrales voor verwerking verse houtchips Onbekendheid in sector met oogst tak- en tophout en dunningen jonge bomen

35 Knelpunten biomassa (geen hout) Technische mogelijkheden zijn beperkend Technieken nog in ontwikkeling of in experimenteel stadium Differentiatie van kwaliteiten bemoeilijken toepassing Logistiek een lastige opgave Investeringen vergen zekerheid over rendementen, subsidies Soms wettelijke beperkingen (Wet milieubeheer, vrijstellingslijst co-vergisting)

36 Opbouw presentatie Inleiding Huidig gebruik van biomassa uit natuur/landschap Beschikbaarheid van biomassa uit natuur/landschap Potenties Knelpunten Conclusies en aanbevelingen

37 Conclusie Biomassa uit bos en natuur in principe een geweldig product voor energie-opwekking Want andere hoofdfuncties. Als bijproduct is energiebalans en voldoen aan duurzaamheidseisen Cramer gemakkelijker dan bijv. biomassa uit landbouw Maar een groot aantal knelpunten die realisatie potentie in de weg staan

38 Aanbevelingen I Kiezen voor cascadering Inzet op bijproducten voor energie-opwekking Behoefte aan afwegingskader voor beheer Beheerkeuzen (soorten en hoeveelheden biomassa) Effecten op CO 2 -huishouding van bos en natuuur Effecten op biodiversiteit, recreatiewaarde, etc Inrichtingsmaatregeln voor rendabele oogst Bestemming vrijkomende biomassa (product, techniek energie-conversie)

39 Aanbevelingen II Behoefte aan betere statistieken Productie van biomassa Stromen biomassa (bijv. Houtkachels; niet-hout-stromen) Acties van stakeholders in de keten nodig: Beheerders natuur Uitvoerders beheer en onderhoud Verwerks van (bij)producten Energieproducenten Kennisinstellingen Overheden

40 Uitnodiging Wageningen UR en provincie Gelderland organiseren op 9 april een workshop over biobased economy in regio Noord-Veluwe. Brainstorm over werkbare concepten Cradle-to-cradle principes Interesse: Neem vandaag even contact op met (allen hier aanwezig) Joop Spijker, Bert Annevelink, Jeroen Sluijsmans (Wageningen UR) of Ben Jeroense (Prov. Gelderland)

41

42 Dank voor uw aandacht!

Hoeveel houtige biomassa komt er (in potentie) uit bos, landschap en de bebouwde omgeving?

Hoeveel houtige biomassa komt er (in potentie) uit bos, landschap en de bebouwde omgeving? Hoeveel houtige biomassa komt er (in potentie) uit bos, landschap en de bebouwde omgeving? Martijn Boosten Demonstratie oogst en verwerking biomassa 3 juli 2014, Rosmalen Stichting Probos Kennisinstituut

Nadere informatie

Intentieverklaring biomassa uit bos, natuur, landschap en de houtketen

Intentieverklaring biomassa uit bos, natuur, landschap en de houtketen Intentieverklaring biomassa uit bos, natuur, landschap en de houtketen Ondergetekenden: 1. De minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, mevrouw G. Verburg, handelend als bestuursorgaan, hierna

Nadere informatie

Biomassapotentieel en de rol van lokale ketens. 1 december 2016 David Borgman

Biomassapotentieel en de rol van lokale ketens. 1 december 2016 David Borgman Biomassapotentieel en de rol van lokale ketens 1 december 2016 David Borgman Biomassapotentieel in NL Lokale ketenprojecten Gemene deler in projecten Uitgelicht: Biomassalland Lokale ketens voor glastuinbouw

Nadere informatie

Houtige biomassaketen

Houtige biomassaketen Houtige biomassaketen 27 januari 2016, Gilze Rijen Schakelevent RVO: Is houtige biomassateelt voor kleinschalige warmte-opwekking interessant? Ton.van.Korven@zlto.nl Eigen duurzame energieketen Biomassaproductie/Biomassa

Nadere informatie

Hout uit natuur en openbaar groen

Hout uit natuur en openbaar groen Hout uit natuur en openbaar groen Paul Sessink Projectgroep Biomassa en WKK 23 maart 2010 BVOR landelijke branchevereniging (1989) van composteerinrichtingen organisch afval m.n. groenafval bio-energie

Nadere informatie

Landschap levert energie!

Landschap levert energie! Landschap levert energie! Inspiratie en input: 1. MIP2 Limburgs groen voor een Groene Economie 2. Energiebos.nl 3. Groen Goud uit Landschapsonderhoud 4. Biomassalland Borgman Beheer Advies B.V. - Jeroen

Nadere informatie

Verkenning biomassaketens Moubeek- Vloethemveld

Verkenning biomassaketens Moubeek- Vloethemveld Pieter Verdonckt T 051/ 27 33 82 pieter.verdonckt@inagro.be Expert houtige biomassa Inagro vzw Maatschappij en Leefomgeving Willem Boeve T 051/27 33 79 willem.boeve@inagro.be Expert valorisatie maaisel

Nadere informatie

BINNENLANDS BIOMASSAPOTENTIEEL

BINNENLANDS BIOMASSAPOTENTIEEL Ecofys BV P.O. Box 8408 NL-3503 RK Utrecht Kanaalweg 16-G NL-3526 KL Utrecht The Netherlands www.ecofys.nl T +31 (0)30 280 83 00 F +31 (0)30 280 83 01 E info@ecofys.nl BINNENLANDS BIOMASSAPOTENTIEEL BIOMASSA

Nadere informatie

Houtige biomassa: markt, kenmerken en aandachtspunten

Houtige biomassa: markt, kenmerken en aandachtspunten Houtige biomassa: markt, kenmerken en aandachtspunten Jan Oldenburger Inhoud Houtige biomassa? Kwaliteitsaspecten De markt Omvang Nederlandse markt Typering Prijzen Houtige biomassa? Houtige biomassa?

Nadere informatie

supply storage Nuclear energy Sustainable

supply storage Nuclear energy Sustainable Er bestaan uitgebreide statistieken van bio-energieproductie in Nederland. De herkomst van de biomassa is echter zeer slecht te achterhalen. De duurzaamheid van bioenergie hangt echter wel zeer nauw samen

Nadere informatie

5 Kansen en knelpunten voor de houtsector en boseigenaren

5 Kansen en knelpunten voor de houtsector en boseigenaren 5 Kansen en knelpunten voor de houtsector en boseigenaren In dit hoofdstuk wordt de vergelijking van vraag en aanbod samengevat en gekeken welke kansen en knelpunten er gesignaleerd kunnen worden voor

Nadere informatie

Kansen voor biomassa uit natuurbeheer

Kansen voor biomassa uit natuurbeheer Kansen voor biomassa uit natuurbeheer Verslag veldwerkplaats --- Algemeen Goor, 10 november 2009 en 15 december 2009 Inleiders: Kees Boon (Algemene Nederlandse Vereniging van Inlands Hout), Ton Roozen

Nadere informatie

Bijeenkomst Beheerconvenant Blauwzaam Lint. 10 december 2015. Presentatie Wageningen UR

Bijeenkomst Beheerconvenant Blauwzaam Lint. 10 december 2015. Presentatie Wageningen UR Bijeenkomst Beheerconvenant Blauwzaam Lint 10 december 2015 Presentatie Wageningen UR Meedenksessie kansen voor duurzaam beheer Parallel aan de totstandkoming van het beheerconvenant heeft Blauwzaam via

Nadere informatie

Kostenefficiënte en verantwoorde oogst van tak- en tophout

Kostenefficiënte en verantwoorde oogst van tak- en tophout Kostenefficiënte en verantwoorde oogst van tak- en tophout Martijn Boosten Oogstdemonstratie tak- en tophout 27 februari 2014, Vierhouten Tak- en tophout uit bossen Naar schatting jaarlijks 36.000 ton

Nadere informatie

Titre. Duurzaam gebruik van energiehout in de Benelux

Titre. Duurzaam gebruik van energiehout in de Benelux Titre Duurzaam gebruik van energiehout in de Benelux Een gezamenlijk product van de Benelux werkgroep «Bossen & Hout» Conferentie «Bossen & Klimaat» van 30/09/2011 ALGEMEEN KADER De Benelux ondersteunt

Nadere informatie

Staatsbosbeheer - hout en biomassa-

Staatsbosbeheer - hout en biomassa- Staatsbosbeheer - hout en biomassa- Henk Wanningen Programmamanager Biomassa en Klimaat Directie SBB Concern Staf Regio Noord Regio Oost Regio Zuid Regio West Staatsbosbeheer Dienstverlening 1 Staatsbosbeheer

Nadere informatie

Op eigen hout. Stimulering duurzame energie uit hout Provincie Gelderland. Johan Willemsen & Jeroen Sluijsmans, 27-01-2011

Op eigen hout. Stimulering duurzame energie uit hout Provincie Gelderland. Johan Willemsen & Jeroen Sluijsmans, 27-01-2011 Op eigen hout Stimulering duurzame energie uit hout Provincie Gelderland Johan Willemsen & Jeroen Sluijsmans, 27-01-2011 1 Doel van de presentatie 1. Informeren over de Gelderse aanpak 2. Inspireren en

Nadere informatie

Biomassa voor energie uit de Nederlandse natuur

Biomassa voor energie uit de Nederlandse natuur Biomassa voor energie uit de Nederlandse natuur Een inventarisatie van hoeveelheden, potenties en knelpunten J.H. Spijker H.W. Elbersen J.J. de Jong C.A. van den Berg C.M. Niemeijer Alterra-rapport 1616,

Nadere informatie

Analyse Megastallen en Megabedrijven 2005, 2010 en 2013

Analyse Megastallen en Megabedrijven 2005, 2010 en 2013 Analyse Megastallen en 2005, 2010 en 2013 Edo Gies, m.m.v. Han Naeff en Jaap van Os Alterra Wageningen UR 12 februari 2015 Inleiding Milieudefensie wil inzicht in de ontwikkelingen van het aantal megastallen

Nadere informatie

Biomassa uit het landschap van Drenthe

Biomassa uit het landschap van Drenthe Biomassa uit het landschap van Drenthe augustus 2012 D. van Noordenburg, F. Debets Debets b.v. in opdracht van de provincie Drenthe Inhoud Inleiding...3 1 Overzicht van gebruikte rapporten...4 2 Beschouwing

Nadere informatie

houtgestookte installaties

houtgestookte installaties Kansen en randvoorwaarden voor houtgestookte installaties Douwe van den Berg BTG biomass technology group bv Arnhem, 27 januari 2011 vandenberg@btgworld.com Inhoud Soorten houtige biomassa voor energie

Nadere informatie

Q1 Loopt uw indicatie voor een Wmovoorziening. huishoudelijke hulp) binnenkort af? (dit staat in het indicatiebesluit dat u ontvangen heeft)

Q1 Loopt uw indicatie voor een Wmovoorziening. huishoudelijke hulp) binnenkort af? (dit staat in het indicatiebesluit dat u ontvangen heeft) Q1 Loopt uw indicatie voor een Wmovoorziening via de gemeente (bijv. huishoudelijke hulp) binnenkort af? (dit staat in het indicatiebesluit dat u ontvangen heeft) Beantwoord: 2.458 Overgeslagen: 9 Ik maak

Nadere informatie

Water zuiveren en biomassa produceren met wilgen

Water zuiveren en biomassa produceren met wilgen Water zuiveren en biomassa produceren met wilgen Martijn Boosten, Stichting Probos Workshop Bio-energie in de voedingsindustrie Dinteloord, 18-03-2015 Inhoud Probos & InnovatieNetwerk Hernieuwbare energie

Nadere informatie

Dennis Froeling 2 februari 2017

Dennis Froeling 2 februari 2017 Dennis Froeling 2 februari 2017 Inhoudsopgave HVC Huidige verwerking (berm)gras Uitgangpunten (berm)gras verwerking Technologieën Gras naar papier HVC: Samen halen we eruit wat erin zit 52 aandeelhouders:

Nadere informatie

Schetsschuit Energielandschap Reestdal

Schetsschuit Energielandschap Reestdal Schetsschuit Energielandschap Reestdal Verkenning ontwerp energielandschappen 1. Inleiding 2. Opdracht 3. Resultaten + aanbevelingen 4. Conclusies Inleiding Opdrachtgever provincie Bijdrage duurzame energie

Nadere informatie

17/12/2013. Cascadering in gebruik van hout en houtige biomassa. Een afwegingskader visie en praktijk van ANB

17/12/2013. Cascadering in gebruik van hout en houtige biomassa. Een afwegingskader visie en praktijk van ANB Cascadering in gebruik van hout en houtige biomassa Een afwegingskader visie en praktijk van ANB Workshop 17/12/2013 1 Overzicht hout ANB visie op houtproductie Houtstromen uit ANB domeinen Valorisatie

Nadere informatie

Maatschappelijke weerstand: Een issue voor terreinbeheerders in de keuze om houtige biomassa te oogsten?

Maatschappelijke weerstand: Een issue voor terreinbeheerders in de keuze om houtige biomassa te oogsten? Maatschappelijke weerstand: Een issue voor terreinbeheerders in de keuze om houtige biomassa te oogsten? Robert Jan Fontein & Wiebren Kuindersma 1. Inleiding In het werkprogramma Nieuwe energie voor het

Nadere informatie

Kerngegevens Bos en Hout in Nederland

Kerngegevens Bos en Hout in Nederland Kerngegevens Bos en Hout in Nederland November 2004 STICHTING PROBOS Werkt aan een duurzame houtketen Stichting Probos zet zich in voor duurzaam bosbeheer en een duurzame houtsector. Deze zijn onlosmakelijk

Nadere informatie

Betekenis van bos(beheer) in de Lage Landen? Kris Verheyen. Aanleiding

Betekenis van bos(beheer) in de Lage Landen? Kris Verheyen. Aanleiding Betekenis van bos(beheer) in de Lage Landen? Kris Verheyen Aanleiding Inhoud presentatie Betekenis van bos in de Lage Landen Betekenis van bosbeheer in de Lage Landen Uitdagingen voor het bosbeheer Uitdagingen

Nadere informatie

Kerngegevens Bos en Hout in Nederland

Kerngegevens Bos en Hout in Nederland Kerngegevens Bos en Hout in Nederland November 2005 STICHTING PROBOS Werkt aan een duurzame houtketen Stichting Probos zet zich in voor duurzaam bosbeheer en een duurzame houtsector. Deze zijn onlosmakelijk

Nadere informatie

Het Houtconvenant. Biorenewables Business Platform

Het Houtconvenant. Biorenewables Business Platform Biorenewables Business Platform Het Houtconvenant Een groot aantal organisaties die zich bezig houden met duurzame biomassa willen in Nederland samenwerken om twee doelen na te streven. Namelijk te komen

Nadere informatie

Groen goud uit landschapsonderhoud

Groen goud uit landschapsonderhoud Groen goud uit landschapsonderhoud Haalbaarheid voor een regionale biomassamarkt in het oostelijk deel van Utrecht Openbare samenvatting van de eindrapportage Jan Oldenburger Jaap van den Briel David Borgman

Nadere informatie

Samenwerking overheid en bedrijfsleven

Samenwerking overheid en bedrijfsleven Bio-energie cluster Oost Nederland Samenwerking overheid en bedrijfsleven ontwikkeling en realisatie van bioenergieprojecten Inhoud 1. inleiding 2. bioenergie in Oost Nederland 3. rol van gemeente 4. samenwerking

Nadere informatie

Innovatief aanbesteden van gras

Innovatief aanbesteden van gras Ervaringen Flevoland en Utrecht Peter Aardema Adviseur Infra Provincie Flevoland - Bermbeheer in Flevoland - Beleid verwerking bermmaaisel - Aanbesteding maaibestek Flevoland Oost (met prestatieverklaring

Nadere informatie

Stemrapport Kern met Pit finale 2016 19/3/2016. Uitslag. 1 e prijs Groningen Zorgproject Wedde dat 't lukt. 2 e prijs Noord-Holland Kickmee!

Stemrapport Kern met Pit finale 2016 19/3/2016. Uitslag. 1 e prijs Groningen Zorgproject Wedde dat 't lukt. 2 e prijs Noord-Holland Kickmee! Stemrapport Kern met Pit finale 2016 19/3/2016 Uitslag 1 e prijs Groningen Zorgproject Wedde dat 't lukt 2 e prijs Noord-Holland Kickmee! 3 e prijs Flevoland Samen leven samen spelen Positie Kern Projecttitel

Nadere informatie

Kansen voor de wilgenenergieplantages

Kansen voor de wilgenenergieplantages Kansen voor de wilgenenergieplantages in Nederland Martijn Boosten Oogstdemonstratie Flevohout Lelystad, 24 januari 2012 Inhoud presentatie Wilgen-energieplantages Historie (wilgen)energieplantages in

Nadere informatie

VOORBLAD VOOR RAADSBUNDEL, bundelnummer: 16 11ini01587

VOORBLAD VOOR RAADSBUNDEL, bundelnummer: 16 11ini01587 VOORBLAD VOOR RAADSBUNDEL, bundelnummer: 16 11ini01587 1. Onderwerp: aanschaf houtkachel ter verwarming van de gemeentewerf te Ulft 2. Voor welke raadscyclus: 3. Agendering: 4. Behandelwijze: 5. Indien

Nadere informatie

Nederlandse houtstromen in beeld. Jan Oldenburger, Casper de Groot en Annemieke Winterink

Nederlandse houtstromen in beeld. Jan Oldenburger, Casper de Groot en Annemieke Winterink Nederlandse houtstromen in beeld Jan Oldenburger, Casper de Groot en Annemieke Winterink Wageningen, december 2012 Nederlandse houtstromen in beeld Jan Oldenburger, Casper de Groot en Annemieke Winterink

Nadere informatie

Samenwerking in de biomassaketen. 1 november 2016 David Borgman

Samenwerking in de biomassaketen. 1 november 2016 David Borgman Samenwerking in de biomassaketen 1 november 2016 David Borgman Overzicht samenwerkingsprojecten Midden en Oost Nederland Gemene deler in projecten Uitgelicht: Biomassalland Rol Gemeente Coöperatie Biomassalland

Nadere informatie

De logistieke keten van houtige biomassa uit bos, natuur en landschap in Nederland: stand van zaken, knelpunten en kansen

De logistieke keten van houtige biomassa uit bos, natuur en landschap in Nederland: stand van zaken, knelpunten en kansen De logistieke keten van houtige biomassa uit bos, natuur en landschap in Nederland: stand van zaken, knelpunten en kansen Martijn Boosten, Jan Oldenburger, Jeroen Oorschot, Martijn Boertjes & Jaap van

Nadere informatie

Bermgrasinzamelstructuur Regio Utrecht. Sieta de Vries Provincie Utrecht

Bermgrasinzamelstructuur Regio Utrecht. Sieta de Vries Provincie Utrecht Bermgrasinzamelstructuur Regio Utrecht Sieta de Vries Provincie Utrecht Seminar Cumela en BVOR 7 oktober 2013 Accelerating Renewable energies through valorisation of Biogenec Raw materials Doel ARBOR:

Nadere informatie

Inzet van hout voor energie in de provincie Gelderland. Joop Spijker (Alterra) Martijn Boosten (Stichting Probos)

Inzet van hout voor energie in de provincie Gelderland. Joop Spijker (Alterra) Martijn Boosten (Stichting Probos) Inzet van hout voor energie in de provincie Gelderland Joop Spijker (Alterra) Martijn Boosten (Stichting Probos) Wageningen, juni 2010 Inzet van hout voor energie in de provincie Gelderland Joop Spijker

Nadere informatie

Enquête Oostvaardersplassen. Inhoudsopgave. 1 Algemeen...1

Enquête Oostvaardersplassen. Inhoudsopgave. 1 Algemeen...1 Inhoudsopgave 1...1 2 Vragenlijst...2 1 Wat is uw geslacht?...2 2 Wat is uw leeftijd?...3 3 In welke provincie woont u?...4 4 Wat ziet u als oplossing voor de overpopulatie in de Oostvaardersplassen?...5

Nadere informatie

Opvallend in deze figuur is het grote aantal bedrijven met een vergunning voor exact 340 stuks melkvee (200 melkkoeien en 140 stuks jongvee).

Opvallend in deze figuur is het grote aantal bedrijven met een vergunning voor exact 340 stuks melkvee (200 melkkoeien en 140 stuks jongvee). Ontwikkeling melkveebedrijven in Utrecht, Gelderland en Brabant Analyse van mogelijke groei van melkveebedrijven op basis van gegevens van CBS en provincies Het CBS inventariseert jaarlijks de feitelijk

Nadere informatie

Biomassa in het Greenport Betuwse Bloem. Door Roelf de Boer Lid projectteam GBB

Biomassa in het Greenport Betuwse Bloem. Door Roelf de Boer Lid projectteam GBB Biomassa in het Greenport Betuwse Bloem Door Roelf de Boer Lid projectteam GBB Aan de slag 1. Verkenning 2. Eerste analyse via open netwerk (pre concurrentiefase) 3. Eerste Lunchbijeenkomst (toetsing aannames

Nadere informatie

Tussenstand OP EFRO Noord-Nederland 2014 2020. SNN PS bijeenkomst 25 juni Yvonne van Mastrigt

Tussenstand OP EFRO Noord-Nederland 2014 2020. SNN PS bijeenkomst 25 juni Yvonne van Mastrigt Tussenstand OP EFRO Noord-Nederland 2014 2020 SNN PS bijeenkomst 25 juni Yvonne van Mastrigt Noordelijke specialisatie in beeld Samengestelde behoeften Samengestelde oplossingen Achtertuin als proeftuin/

Nadere informatie

Woningtransacties per maand, Nederland 2013-2015

Woningtransacties per maand, Nederland 2013-2015 Uitstekend eerste halfjaar 2015 Nederlandse woningmarkt De Nederlandse woningmarkt heeft een prima eerste half jaar achter de rug. In de eerste 6 maanden van 2015 werden door het Kadaster 75.249 woningtransacties

Nadere informatie

Bio energiecentrales Eindhoven

Bio energiecentrales Eindhoven Bio energiecentrales Eindhoven Frans Kastelijn Projectmanager Gemeente Eindhoven Maart 2009 Inhoudsopgave 1. Duurzame energie op lokaal niveau 2 Activiteiten op lokaal niveau 3. Bio energiecentrales in

Nadere informatie

Inzet van hout voor energie in de provincie Gelderland

Inzet van hout voor energie in de provincie Gelderland Bortissim zzriuscilit veliqui Agnis Nulla Con Provincie Gelderland Markt 11 Postbus 9090 6800 GX Arnhem T (026) 359 90 00 www.gelderland.nl Provincie Gelderland, dichterbij dan je denkt Inzet van hout

Nadere informatie

Bijlage bij hoofdstuk 11 Wonen

Bijlage bij hoofdstuk 11 Wonen Bijlage bij hoofdstuk 11 Wonen Figuur B11.1 Woningvoorraad naar eigendom, en naar provincie, 1 januari 2008 % 80 70 60 50 40 30 20 10 0 Groningen Friesland Drenthe Overijssel Flevoland Gelderland Utrecht

Nadere informatie

Innoveren doe je Samen

Innoveren doe je Samen Innoveren doe je Samen Deep in the shit Ervaringen van een innovatieve ondernemer in een hooggereguleerde sector Ir Roger A.B.C. Rammers CMC 1 Agenda 1. Introductie AquaPurga 2. Mestmarkt: mestproblematiek

Nadere informatie

Groenbeheer in de gemeente Oss

Groenbeheer in de gemeente Oss Jaargang 2 nummer 1 mei 2012 Nieuwsbrief extra Databank Gemeentelijk Groenbeheer Groenbeheer in de gemeente Oss Pagina 1 Nieuwsbrief De Nieuwsbrief Databank Gemeentelijk Groenbeheer geeft informatie over

Nadere informatie

KOP VAN DE PRESENTATIE

KOP VAN DE PRESENTATIE GREEN PAPER AND CARDBOARD ANALYSE ALTERNATIEVE PLANTAARDIGE VEZELS VOOR PAPIER EN KARTON Dronten, december 2013 KOP VAN DE PRESENTATIE Door Hogeschool CAH Vilentum Annemarie van Leeuwen Michiel Klaassen

Nadere informatie

Duurzame energie Fryslân Quickscan 2020 & 2025

Duurzame energie Fryslân Quickscan 2020 & 2025 Duurzame energie Fryslân Quickscan 2020 & 2025 Willemien Veele Cor Kamminga 08-04-16 www.rijksmonumenten.nl Achtergrond en aanleiding Ambitie om in 2020 16% van de energie duurzaam op te wekken in Fryslân

Nadere informatie

Energie uit groenafval. deel van een duurzame. Arjen Brinkmann Branche Vereniging Organische Reststoffen

Energie uit groenafval. deel van een duurzame. Arjen Brinkmann Branche Vereniging Organische Reststoffen Energie uit groenafval deel van een duurzame totaaloplossing Arjen Brinkmann Branche Vereniging Organische Reststoffen 1 Branche Vereniging Organische Reststoffen (BVOR) Sinds 1989 branche organisatie

Nadere informatie

Gemiddelde verkoopprijs woonhuizen stijgt in 2004 (daling in het 4 e kwartaal)

Gemiddelde verkoopprijs woonhuizen stijgt in 2004 (daling in het 4 e kwartaal) Persbericht In de bijlagen is een uitsplitsing per woningtype opgenomen! Datum Gemiddelde verkoopprijs woonhuizen stijgt in (daling in het 4 e kwartaal) De gemiddelde verkoopprijs van woonhuizen is in

Nadere informatie

Opties voor productie van duurzame energie in de regio Helmond d.m.v. van mest en andere biomassa

Opties voor productie van duurzame energie in de regio Helmond d.m.v. van mest en andere biomassa Opties voor productie van duurzame energie in de regio Helmond d.m.v. van mest en andere biomassa Jennie van der Kolk, Alterra Helmond, 22-02-13 Nico Verdoes, Livestock Research Inhoud presentatie Wetenschapswinkel

Nadere informatie

Nije enerzjy foar Fryslân. september 2013

Nije enerzjy foar Fryslân. september 2013 Nije enerzjy foar Fryslân september 2013 Inleiding Nije enerzjy foar Fryslân - 1 Nije enerzjy foar Fryslân Nije enerzjy foar Fryslân geeft een beeld van feiten en cijfers op het gebied van duurzame energie.

Nadere informatie

Op weg naar 32 PJ uit bos, natuur, landschap en de houtketen in 2020! Stand van zaken in de NBLH-sector in 2011. Martijn Boosten & Jan Oldenburger

Op weg naar 32 PJ uit bos, natuur, landschap en de houtketen in 2020! Stand van zaken in de NBLH-sector in 2011. Martijn Boosten & Jan Oldenburger Op weg naar 32 PJ uit bos, natuur, landschap en de houtketen in 2020! Stand van zaken in de NBLH-sector in 2011 Martijn Boosten & Jan Oldenburger Wageningen, december 2012 Op weg naar 32 PJ uit bos, natuur,

Nadere informatie

Bijlage 4: Indicatieve provinciale verdeling prestaties en rijksbudgetten

Bijlage 4: Indicatieve provinciale verdeling prestaties en rijksbudgetten Bijlage 4: Indicatieve provinciale verdeling prestaties en rijksbudgetten 2007-2013 De provinciale verdeling is in veel gevallen gebaseerd op de te realiseren prestatie en daarom nadrukkelijk indicatief.

Nadere informatie

Feiten NVM Open Huizen Dag 5 oktober 2013

Feiten NVM Open Huizen Dag 5 oktober 2013 Feiten NVM Open Huizen Dag 5 oktober 2013 Aan de NVM Open Huizen Dag van 5 oktober 2013 deden 47.374 woningen mee, waarvan 1.192 nieuwbouwwoningen (2,9%). De meeste huizen waren te bezoeken in de provincies

Nadere informatie

Waarheen met grasmaaisel? Brugge, 6/04/2011

Waarheen met grasmaaisel? Brugge, 6/04/2011 Waarheen met grasmaaisel? Brugge, 6/04/2011 Problematiek Natuurtechnisch beheer in natuurgebieden en op wegbermen : afvoer van maaisel noodzakelijk Piekaanvoer bij verwerkingsinstallaties Groencompostering:

Nadere informatie

De rol van biomassa in de energietransitie & Introductie biomassateelt

De rol van biomassa in de energietransitie & Introductie biomassateelt De rol van biomassa in de energietransitie & Introductie biomassateelt Martijn Boosten (Werkendam, 16 februari 2016) Hernieuwbare energie en houtige biomassa Situatie in 2014: 5,5% van NL energieverbruik

Nadere informatie

BleLlOTHEEK RIJKSDIFNST VOOR DB. fjssk!lmeerpolders VERTREK- EN STERFTECIJFERS 1980 ALYERE-HAVEN. door. v. Groenestein J.A.P. 1982-273 Bco november

BleLlOTHEEK RIJKSDIFNST VOOR DB. fjssk!lmeerpolders VERTREK- EN STERFTECIJFERS 1980 ALYERE-HAVEN. door. v. Groenestein J.A.P. 1982-273 Bco november BleLlOTHEEK RIJKSDIFNST VOOR DB fjssk!lmeerpolders W E R K D O C U M E N T VERTREK- EN STERFTECIJFERS 1980 ALYERE-HAVEN door J.A.P. v. Groenestein 1982-273 Bco november 8132 S T E R I E V A N V E R K E

Nadere informatie

Programma Kas als Energiebron

Programma Kas als Energiebron Programma Kas als Energiebron Transitiepad bio-energie in de glastuinbouw Glastuinbouwdag 2014 Vrijdag 7 maart 2014 Sander Peeters www.energymatters.nl Inhoud 1. Bio-energie in de glastuinbouw 2. Herijking

Nadere informatie

Graydon studie: Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven 2015.

Graydon studie: Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven 2015. Graydon studie: Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven. Inleiding Als het gaat om betaalgedrag van het Nederlandse bedrijfsleven kunnen we met een tevreden gevoel terugkijken op. Dat blijkt als we niet

Nadere informatie

Op wegen en paden De openstelling van natuur in Nederland

Op wegen en paden De openstelling van natuur in Nederland Op wegen en paden De openstelling van natuur in Nederland Wegen_paden.indd 1 04-05-2006 17:22:48 Wandelen, genieten en verwonderen Wandelen, hardlopen en fietsen. Of gewoon tot rust komen en vol verwondering

Nadere informatie

Presentatie voor Agrivaknet Kleinschalig mest vergisten met Microferm

Presentatie voor Agrivaknet Kleinschalig mest vergisten met Microferm Presentatie voor Agrivaknet Kleinschalig mest vergisten met Microferm Door Bart Brouwer Sheet 1 of 26 Kleinschalige mestvergisting met Microferm Staatssecretaris Joop Atsma en gedeputeerde Theo Rietkerk

Nadere informatie

Graydon studie. Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven Q2 2015.

Graydon studie. Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven Q2 2015. Graydon studie. Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven. Inleiding Het betaalgedrag van het Nederlandse bedrijfsleven was nog nooit zo positief als tijdens het tweede kwartaal van 2015. Dat blijkt uit de

Nadere informatie

Straßenbegleitgrün - eine Alternative?l

Straßenbegleitgrün - eine Alternative?l DELaND Straßenbegleitgrün - eine Alternative?l Papenburg 23 juni 2014 Dirk de Boer Dienst Landelijk Gebied 1 Duurzame energie Taakstelling Nederlandse Overheid: Kyoto 1991: 2010: 5% duurzame energie 2020:

Nadere informatie

HOUTOOGST: VAN PLAN TOT PLANK

HOUTOOGST: VAN PLAN TOT PLANK HOUTOOGST: VAN PLAN TOT PLANK beheerplan Om te bepalen welke functies in een bos van belang zijn en welke werkzaamheden er worden uitgevoerd maakt de boseigenaar een beheerplan. In het beheerplan staan

Nadere informatie

Naar meer scherpte in de Rijk-Regio agenda voor innovatiestimulering. Berry Roelofs Principal Consultant

Naar meer scherpte in de Rijk-Regio agenda voor innovatiestimulering. Berry Roelofs Principal Consultant Naar meer scherpte in de Rijk-Regio agenda voor innovatiestimulering Berry Roelofs Principal Consultant Utrecht, 17 december 2015 Goede uitgangssituatie, maar Nederland doet het goed 16 e economie van

Nadere informatie

Kwantificering van beschikbare biomassa voor bio-energie uit Staatsbosbeheerterreinen

Kwantificering van beschikbare biomassa voor bio-energie uit Staatsbosbeheerterreinen Kwantificering van beschikbare biomassa voor bio-energie uit Staatsbosbeheerterreinen G.W. Tolkamp C.A. van den Berg G.J.M.M. Nabuurs A.F.M. Olsthoorn Alterra-rapport 1380, ISSN 1566-7197 Kwantificering

Nadere informatie

Energiehout een lokale opportuniteit?

Energiehout een lokale opportuniteit? 9/11/2011 Energiehout een lokale opportuniteit? VITO SPK Ruben Guisson Onderzoeker bio-energie VITO % energieverbruik Multiplicator-factor Energiehout the big picture» The EU Climate and Energy Package

Nadere informatie

Technische onderbouwing themapagina s GasTerra Jaarverslag 2012. Gas. Gas. Volume (mrd. m 3 ) 83. Calorische waarde (Hi) (MJ/m 3 ) 31,65

Technische onderbouwing themapagina s GasTerra Jaarverslag 2012. Gas. Gas. Volume (mrd. m 3 ) 83. Calorische waarde (Hi) (MJ/m 3 ) 31,65 Technische onderbouwing themapagina s GasTerra Jaarverslag 2012 Gas Gas Volume (mrd. m 3 ) 83 Calorische waarde (Hi) (MJ/m 3 ) 31,65 Calorische waarde (Hs) (MJ/m 3 ) 35,17 Energie-inhoud op onderwaarde

Nadere informatie

Energie uit het Landschap. Verkenning naar de mogelijkheid om biomassa op een landschapsvriendelijke manier te winnen in de gemeente Rheden

Energie uit het Landschap. Verkenning naar de mogelijkheid om biomassa op een landschapsvriendelijke manier te winnen in de gemeente Rheden Alterra is onderdeel van de internationale kennisorganisatie Wageningen UR (University & Research centre). De missie is To explore the potential of nature to improve the quality of life. Binnen Wageningen

Nadere informatie

Symposium De Groene Delta van Nijmegen. Dag van de duurzaamheid 10 oktober 2014

Symposium De Groene Delta van Nijmegen. Dag van de duurzaamheid 10 oktober 2014 Symposium De Groene Delta van Nijmegen Dag van de duurzaamheid 10 oktober 2014 Noodzaak tot veranderen 13-10-2014 2 En toen was daar... http://www.energieakkoordser.nl/ https://energiekgelderland.nl/paginas/default.aspx

Nadere informatie

Kerngegevens Bos en Hout in Nederland

Kerngegevens Bos en Hout in Nederland Kerngegevens Bos en Hout in Nederland December 2014 STICHTING PROBOS Werkt aan een duurzame houtketen Stichting Probos zet zich in voor duurzaam bosbeheer en een duurzame houtsector. Deze zijn onlosmakelijk

Nadere informatie

Grafimedia in cijfers

Grafimedia in cijfers Grafimedia in cijfers 2013 beeld: Karin van Hengel Inhoud 1 Aantal grafische bedrijven naar grootteklasse 2 Aantal grafische bedrijven naar hoofdactiviteit 3 Ontwikkeling van de omzet in de industrie en

Nadere informatie

Dicht bij huis meer rendement halen uit gras, maïs en andere eiwitbronnen

Dicht bij huis meer rendement halen uit gras, maïs en andere eiwitbronnen Dicht bij huis meer rendement halen uit gras, maïs en andere eiwitbronnen Heusden, 11 en 12 september 2014 Prof. Dr. J.P.M. (Johan) Sanders Biobased Commodity Chemicals (BCH) De nieuwe uitdaging voor biomassa

Nadere informatie

Ontsluitingskwaliteit openbaar vervoer voor woningen,

Ontsluitingskwaliteit openbaar vervoer voor woningen, Ontsluitingskwaliteit openbaar vervoer voor woningen, 2-26 Indicator 8 december 29 U bekijkt op dit moment een archiefversie van deze indicator. De actuele indicatorversie met recentere gegevens kunt u

Nadere informatie

Graydon studie: Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven Q3 2015.

Graydon studie: Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven Q3 2015. Graydon studie: Betaalgedrag Nederlands bedrijfsleven. Inleiding Laat ik maar meteen met de deur in huis vallen. We hebben opnieuw een absoluut record te pakken sinds onze metingen begin 2002: het betaalgedrag

Nadere informatie

Resultaten Data Health Check

Resultaten Data Health Check Wilt u meer informatie? Neem dan contact met ons op via 070-3844600 of stuur een e-mail naar info@creditsafe.nl De Creditsafe klantenservice helpt u graag verder. 12% 23.6% 76.4% 88% Overeenkomende bedrijven

Nadere informatie

Bio-energiecentrales Eindhoven

Bio-energiecentrales Eindhoven Bio-energiecentrales Eindhoven Frans Kastelijn Programmamanager Energie Gemeente Eindhoven December 2014 Inhoudsopgave 1. Algemeen 2. Duurzame energie en activiteiten op lokaal niveau 3. Bio-energie centrales

Nadere informatie

Graydon Kwartaalmonitor. Kwartaal

Graydon Kwartaalmonitor. Kwartaal Graydon kwartaal monitor Kwartaal 3 216 1 Inhoud Inleiding 3 Persbericht 4 Overzicht per branche 6 Vergelijking Q1-216, Q2 216 en Starters per branche 7 Opheffingen per branche 8 Faillissementen per branche

Nadere informatie

Bermgras Inzamelstructuur. Innovatief & Ondernemend

Bermgras Inzamelstructuur. Innovatief & Ondernemend Bermgras Inzamelstructuur Innovatief & Ondernemend AGENDA Ondernemerschap en Duurzame samenwerking in Provincie Utrecht Arbor Project Bermgras Inzamelstructuur Waarom? Wat? Hoe? Samenwerkingsovereenkomst

Nadere informatie

Windenergie in Wijk bij Duurstede

Windenergie in Wijk bij Duurstede Windenergie in Wijk bij Duurstede J.H. Fred Jansen Nationaal Kritisch Platform Windenergie (NKPW) www.nkpw.nl Bruto opbrengst windenergie in Nederland en Wijk bij Duurstede Netto opbrengst Geluid windturbines

Nadere informatie

Stand van zaken gemeentelijke woonvisies

Stand van zaken gemeentelijke woonvisies Stand van zaken gemeentelijke woonvisies Colofon Teksten Jeroen de Leede (VNG) Dataverwerking Marieke de Haan (VNG Informatiecentrum) Opmaak Chris Koning (VNG) Januari 2016 2 Vereniging van Nederlandse

Nadere informatie

Biomassa, het nieuwe goud. Francies Van Gijzeghem projectleider Bio-Energie platform

Biomassa, het nieuwe goud. Francies Van Gijzeghem projectleider Bio-Energie platform Biomassa, het nieuwe goud Francies Van Gijzeghem projectleider Bio-Energie platform ODE-Vlaanderen Structuur Vlaams kwaliteitscentrum voor decentrale duurzame energie belsolar Werkgroep groene stroom 2

Nadere informatie

Analyse ontwikkeling leerlingaantallen

Analyse ontwikkeling leerlingaantallen Analyse ontwikkeling leerlingaantallen Naar aanleiding van de 1 oktobertelling 2014 heeft VGS Adivio weer een korte analyse uitgevoerd waarbij onderzocht is in hoeverre de leerlingaantallen onderhevig

Nadere informatie

Monitor Nieuwe Woningen tot en met het derde kwartaal 2011

Monitor Nieuwe Woningen tot en met het derde kwartaal 2011 Monitor Nieuwe Woningen tot en met het derde kwartaal 2011 INHOUD INHOUD... 3 AANBOD VAN NIEUWE KOOPWONINGEN OP BASIS VAN DOOR DE AANGESLOTEN ORGANISATIES GEACCEPTEERDE PLANNEN... 7 TABEL 1 NIEUW AANGEBODEN

Nadere informatie

26 maart bijeenkomst startnotitie m.e.r. Bio WKK Arnhem

26 maart bijeenkomst startnotitie m.e.r. Bio WKK Arnhem 26 maart bijeenkomst startnotitie m.e.r. Bio WKK Arnhem 1 Achtergrond energie in Arnhem 2 De Kleefse Waard - Arnhem 3 Startnotitie: onderzoek mogelijke milieu effecten 4 Tijdspad 5 Biomassa 6 Vragen 1

Nadere informatie

Duurzame biomassa. Een goede stap op weg naar een groene toekomst.

Duurzame biomassa. Een goede stap op weg naar een groene toekomst. Duurzame biomassa Een goede stap op weg naar een groene toekomst. Nuon Postbus 4190 9 DC Amsterdam, NL Spaklerweg 0 1096 BA Amsterdam, NL Tel: 0900-0808 www.nuon.nl Oktober 01 Het groene alternatief Biomassa

Nadere informatie

ENERGIE UIT LANDSCHAPSONDERHOUD. Pieter Verdonckt Mathias D Hooghe

ENERGIE UIT LANDSCHAPSONDERHOUD. Pieter Verdonckt Mathias D Hooghe ENERGIE UIT LANDSCHAPSONDERHOUD Pieter Verdonckt Mathias D Hooghe Inhoud workshop Energie uit landschapsonderhoud landschapsonderhoud Energie uit maaisel Energie uit houtige biomassa Korte omloophout Energie

Nadere informatie

Aantal hypotheken 3e kw 08. Totale hypotheeksom 3e kw 08

Aantal hypotheken 3e kw 08. Totale hypotheeksom 3e kw 08 Kwartaalbericht In het kwartaalbericht is informatie opgenomen over particuliere woning die ingeschreven zijn bij het Kadaster in het afgelopen kwartaal. Daarbij zijn geselecteerd die gevestigd zijn op

Nadere informatie

Energie in de provincie Utrecht. Een inventarisatie van het energiegebruik en het duurzaam energie potentieel

Energie in de provincie Utrecht. Een inventarisatie van het energiegebruik en het duurzaam energie potentieel Energie in de provincie Utrecht Een inventarisatie van het energiegebruik en het duurzaam energie potentieel Doel van Onderzoek Dit onderzoek dient om: 1. Een nieuw overzicht samen te stellen van het energiegebruik

Nadere informatie

Biomassa als duurzame energiebron voor de Alblasserwaard-Vijfheerenlanden. Çağla Kirmit

Biomassa als duurzame energiebron voor de Alblasserwaard-Vijfheerenlanden. Çağla Kirmit Biomassa als duurzame energiebron voor de Alblasserwaard-Vijfheerenlanden Çağla Kirmit Afstudeeropdracht 16 augustus 2010 Biomassa als duurzame energiebron voor de Alblasserwaard-Vijfheerenlanden Auteur:

Nadere informatie

De Zondagomzet van de supermarkten is in 2014 met 30% fors gegroeid naar bijna 1,2 miljard omzet.

De Zondagomzet van de supermarkten is in 2014 met 30% fors gegroeid naar bijna 1,2 miljard omzet. 1 Zondagomzet supermarkten blijft fors stijgen in 2014 (+30%). Bijna 1,2 miljard omzet op zondag in supermarkten. Avond omzet valt terug en afgelopen 2 jaren daling van de vrijdag/zaterdag omzetaandelen.

Nadere informatie

Wat is de rationale voor Regionale Biomassaketens?

Wat is de rationale voor Regionale Biomassaketens? Wat is de rationale voor Regionale Biomassaketens? Wolter Elbersen (Wageningen UR) Amersfoort, 1 december 2011 Biomassa en Bioenergie in Nederland Netherlands 4 million ha total and 2 million ha agriculture

Nadere informatie

Tenzij anders staat aangegeven, bevat het rapport gemiddelde scores (schoolcijfer).

Tenzij anders staat aangegeven, bevat het rapport gemiddelde scores (schoolcijfer). Instelling: (45) Stadsarchief Amsterdam Toelichting op het rapport Dit rapport bestaat uit 3 onderdelen. Deel 1 Resultaten Dit deel bevat de actuele resultaten van uw instelling. Indien eerder aan de Kwaliteitsmonitor

Nadere informatie