Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "www.djapo.be www.wereldwegwijzers.be www.2015ikloopmee.be"

Transcriptie

1

2 Djapo vzw centrum voor mondiale vorming WAT? Workshops Lespakketten Vormingen aan leerkrachten en student-leerkrachten Procesbegeleidingen DOELGROEP? Basisonderwijs WAAR? Steunpunten in Turnhout, Gent en Alken Nationaal secretariaat Leuven

3

4

5 Inhoudstafel I. Kader 1 Hoofddoelen 2 Themakeuze Algemeen Criteria en leerlijn Korte inhoud van elk thema II. Voorstelling Gloob-Fanfare II. Vragen

6 I Kader 1 Hoofddoelen Verband leggen tussen consumptiegedrag in het Noorden en kansen op ontwikkeling overal ter wereld, met focus op het Zuiden nu en in de toekomstige generaties Een kritische houding aanleren ten opzichte van onze huidige consumptiemaatschappij

7

8 2 Themakeuze ALGEMEEN Duurzame ontwikkeling vanuit verschillende invalshoeken 1 invalshoek per leerjaar Verder bouwend op MOSthema s Rode draad: consumptiemaatschappij 1 geheel 1 e ljr afval 2 e ljr water 3 e ljr natuur 4 e ljr energie 5 e ljr vervoer 6 e ljr handel

9

10 CRITERIA en leerlijn 3 p s: profit, planet en people Dimensie: tijd en ruimte Afhankelijk van leeftijd en thema: expliciete aanwezigheid van 3p s en dimensie tijd en ruimte Afhankelijk van leeftijd: aantal schakels Concrete insteek: vanuit concreet verhaal, leeftijdsgenoot uit het Zuiden

11 KORTE INHOUD BIJ ELK THEMA 1 e ljr AFVAL Afval = verpakkingen en voorwerpen die we niet nodig hebben zowel in Noorden als Zuiden Vergelijking van omgaan met afval hier en in het Zuiden

12 2 e ljr WATER Zoet water is uitputbaar en steeds schaarser Belang van zoet water: gebruik voor dagelijkse handelingen en via de producten (eetbare en niet-eetbare) die we gebruiken Vergelijking van omgaan met water hier en in het Zuiden Verband tussen ons waterverbruik hier en waterschaarste elders Gevolgen van waterverbruik: watervluchtelingen (migratie) Een papierfabriek in Uruguay verbruikt op 1 dag evenveel water als inwoners van de naburige stad op 20 dagen tijd. (MO) In de V.S. wordt jaarlijks 30% van het voedsel door huishoudens weggegooid = 40 biljoen liter water laten weglopen = water voor 500 miljoen huishoudens

13 3 e ljr NATUUR Natuur = in heel de wereld bedreigd Belang van natuur: directe link met overleven in het Zuiden, economisch in het Noorden B.v. garnalen en scampi s Vergelijking belang van natuur in het Noorden en het Zuiden Verband tussen armoede in het Zuiden en de vernietiging van de natuur Gevolgen van de natuurvernietiging: migratie

14 4 e ljr ENERGIE De gangbare energiebronnen zijn problematisch: uitputbaar en vervuilend Belang energie: gebruik voor dagelijkse handelingen en via de voorwerpen die we gebruiken Verband tussen de vernietiging van ons leefmilieu en het overmatig gebruik van energie Focus op biobrandstoffen Gevolg: migratie GEO4 Rapport van de V.N. Milieu-organisatie: klimaatverandering = mondiale prioriteit!

15 Bron: Peter Tom Jones

16 5 e ljr VERVOER Overmatig transport is problematisch: opwarming van de aarde Belang transport: eigen transport en dat van goederen Verband tussen transport en de opwarming van de aarde Focus op voedselkilometers Gevolg: migratie Als alle Vlamingen gedurende een jaar een dag per week geen vlees zouden eten, zou dat eenzelfde reductie van broeikasgasuitstoot geven als een half miljoen auto s van de weg halen. (Hoofd van het klimaatpanel van de Verenigde Naties)

17 6 e ljr HANDEL Internationale vrijhandel is problematisch: geen ontwikkelingskansen vooral in het Zuiden Belang van de regulering door overheid: privatisering van diensten brengt armoede Focus op privatisering van water Gevolg: migratie

18 II Voorstelling Gloob-Fanfare Voor heel de lagere school Elk leerjaar een ander thema 1 rode draad binnen school Klasoverstijgende activiteiten

19 DE GLOOB-FANFARE 1 Brief van Gloob Klas START 2 Film 1 - Pieter en Gloob- Zuiden Klas 3 Lied Klas 4 Sketch School Onderzoek: - naar oplossing van 1e uitdaging - wat zijn 'grote voeten'? 5 - hoe kunnen we onze grote voeten verkleinen? Klas 6 Vlaggensliert en t-shirt Klas UITDAGING 1 7 Film 2 Klas UITDAGING 2 8 Muzische verwerking - reflecteren op onderzoek - uitdenken van een tentoonstelling - uitwerken van ideeën - uitnodigingen / affiches maken Klas UITDAGING 3 9 Tentoonstelling / show nieuwe leden zoeken bij bezoekers School SLOT 1 0 Film 3: Afscheid Gloob Aanmoediging om mee te blijven stappen met Gloob- Fanfare Klas

20 Uit de try-out

21

22 Uitdaging 1: onderzoekers in actie COGNITIEF: wat zijn grote voeten en hoe kunnen we er iets aan doen? Kennis met kind in het Zuiden en land in het Zuiden Kennis maken met thema: probleem, hier en daar, gevolgen, migratie Uitgeschreven lessen Ervaringsgerichte werkvormen Vakoverschrijdend: W.O., nederlands, wiskunde, filosoferen, Website Werkbladen Lied Film 1 en 2 Klashoek en schoolhoek Engagement

23

24

25

26 Uitdaging 2: Bedenkers in actie ARTISTIEK PROJECT: creatief verwerken van onderzoeksresultaten Stopmotion samenwerking met Toynima Ketnet Tentoonstelling

27 Uitdaging 3: Doeners in actie TONEN EN ACTIE ( houding) Binnen de school - Klassen aan elkaar - Ouders - Gloob-Fanfare-show Binnen de gemeente - audit, Gloob-Fanfare Film deel 3

28

29 Praktisch - Leerkrachtenhandleiding met uitgewerkte lessen - Te kopiëren werkbladen - Website met foto s, te downloaden informatie - Dvd met filmmateriaal - Cd met lied - Samenwerking met Toynima van Ketnet

30 Aan de slag Pakket: 75 euro Vorming voor de leerkrachten: 125 euro optioneel Workshop in de klas muzische verwerking: 90 euro optioneel Processchool met coach optioneel! ( Financiële) ondersteuning bij Kleur Bekennen Bestellen bij Verkrijgbaar vanaf 1 januari 2009

De Gloob-Fanfare. eerste leerjaar CORRECTIESLEUTEL - AFVAL

De Gloob-Fanfare. eerste leerjaar CORRECTIESLEUTEL - AFVAL De Gloob-Fanfare eerste leerjaar CRRECTIESLEUTEL - AFVAL De Gloob-Fanfare! onze uitdagingen: 1. wat hebben die brikjes te maken met de verjaardag van mama? 2. word uitvinder van nieuwe dingen! 3. organiseer

Nadere informatie

DJAPO WEGWIJS IN WERELDONDERWIJS

DJAPO WEGWIJS IN WERELDONDERWIJS DJAPO WEGWIJS IN WERELDONDERWIJS Djapo : samen, hand in hand ertegenaan gaan Solidair wereldburgerschap Bewust consumeren -Duurzame ontwikkeling - fair trade Democratisch actief wereldburgerschap -kinderrechten,

Nadere informatie

De Scharlaken Pompelmoes. Nieuwe kennis en systeemdenken

De Scharlaken Pompelmoes. Nieuwe kennis en systeemdenken De Scharlaken Pompelmoes Nieuwe kennis en systeemdenken ondersteunt en stimuleert in het onderwijs Educatie voor duurzame ontwikkeling (EDO) Genoeg, voor iedereen en altijd Vergroten van kennis en vaardigheden

Nadere informatie

De Gloob-Fanfare. tweede leerjaar CORRECTIESLEUTEL - WATER

De Gloob-Fanfare. tweede leerjaar CORRECTIESLEUTEL - WATER De Gloob-Fanfare tweede leerjaar CORRECTIESLEUTEL - WATER De Gloob-Fanfare! Onze uitdagingen: 1. Wat verspillen wij dat blauw en vloeibaar is en veel meer waard dan goud? 2. Zet een groot emmer spektakel

Nadere informatie

KINDERRECHTEN IN UW KLAS?

KINDERRECHTEN IN UW KLAS? KINDERRECHTEN IN UW KLAS? Doe een beroep op UNICEF België voor gratis lesmateriaal, thematische gastlessen en concrete acties over kinderrechtenen ontwikkelingseducatie. Over UNICEF België UNICEF (het

Nadere informatie

Aanvraagformulier voor stedelijke subsidiëring van activiteiten van Turnhoutse scholen met betrekking tot mondiale vorming

Aanvraagformulier voor stedelijke subsidiëring van activiteiten van Turnhoutse scholen met betrekking tot mondiale vorming Turnhout, de././.. Aanvraagformulier voor stedelijke subsidiëring van activiteiten van Turnhoutse scholen met betrekking tot mondiale vorming De aanvrager verklaart dat er binnen de 2 maanden na het afsluiten

Nadere informatie

Studiedag Duurzame Ontwikkeling

Studiedag Duurzame Ontwikkeling Studiedag Duurzame Ontwikkeling Wanneer je een schip wilt bouwen, breng dan geen mensen bij elkaar om hout aan te slepen, werktekeningen te maken, taken te verdelen en werk te plannen, maar leer de mensen

Nadere informatie

EINDTERMEN en ONTWIKKELINGSDOELEN Zoektocht in het Maascentrum. A. Eindtermen voor het basisonderwijs vanaf 01/09/2010

EINDTERMEN en ONTWIKKELINGSDOELEN Zoektocht in het Maascentrum. A. Eindtermen voor het basisonderwijs vanaf 01/09/2010 EINDTERMEN en ONTWIKKELINGSDOELEN Zoektocht in het Maascentrum Derde graad LO A. Eindtermen voor het basisonderwijs vanaf 01/09/2010 Lichamelijke opvoeding Motorische competenties 1.1 De motorische basisbewegingen

Nadere informatie

EERLIJKE HANDEL OF FAIR TRADE? WAT?

EERLIJKE HANDEL OF FAIR TRADE? WAT? EERLIJKE HANDEL OF FAIR TRADE? We staan niet stil bij wat er elke dag op ons bord ligt. En toch dragen vele ingrediënten een heel verhaal met zich mee. Sommige producten hebben de halve wereld afgereisd.

Nadere informatie

Persdossier ikgeeflevenaanmijnplaneet.indeklas.be 28 september 2010

Persdossier ikgeeflevenaanmijnplaneet.indeklas.be 28 september 2010 Persdossier ikgeeflevenaanmijnplaneet.indeklas.be 28 september 2010 Persbericht Wat vind je in de virtuele edukit? Een dynamische website Activiteiten in detail De algemene campagne ikgeeflevenaanmijnplaneet.be

Nadere informatie

3. Zelfstandig oefenen

3. Zelfstandig oefenen 1. Positieve houding Open staan voor de PC ICT gebruiken bij tal van uiteenlopende opdrachten Elke kind krijgt evenveel kansen. Zowel een kind met veel PC - ervaring als een kind met minder PC kennis krijgt

Nadere informatie

9.00 uur Sessie 1: Verbluffend verbindend communiceren:

9.00 uur Sessie 1: Verbluffend verbindend communiceren: 9.00 uur Sessie 1: Verbluffend verbindend communiceren: Introverte vs. Extraverte kinderen Katja Soors van de SESSIE Elke leerkracht/directie beseft dat een goede communicatie tussen de kinderen bijdraagt

Nadere informatie

Kinderrechten- en ontwikkelingseducatie voor uw toekomstige leerkrachten!

Kinderrechten- en ontwikkelingseducatie voor uw toekomstige leerkrachten! Kinderrechten- en ontwikkelingseducatie voor uw toekomstige leerkrachten! samen voor kinderen 2 2 Waarom is het belangrijk om leerlingen en leerkrachten te sensibiliseren over de Rechten van het Kind?

Nadere informatie

Cocaïne is geen fair trade Lessenpakket

Cocaïne is geen fair trade Lessenpakket Cocaïne is geen fair trade Lessenpakket Wat beogen wij met preventie Uitstellen van het eerste gebruik Verminderen van de verslavingsproblematiek Beperken van de schade veroorzaakt door gebruik Uitstellen

Nadere informatie

algemene informatie Wist je dat?

algemene informatie Wist je dat? algemene informatie contact: openingsuren: ma 9-12 u. di 9-12 u. woe 9-12 u. en 14-19.30 u. adres: Gemeentehuis Merelbeke do 9-12 u. Hundelgemsesteenweg 353 vrij 9-12 u. 9820 Merelbeke Het aanbod in deze

Nadere informatie

ONTBIJT OP SCHOOL. Voorbereiding van het ontbijt. Inhoud. Doelgroep. Vakgebied. Materialen. Doelen STERKE SCHAKELS

ONTBIJT OP SCHOOL. Voorbereiding van het ontbijt. Inhoud. Doelgroep. Vakgebied. Materialen. Doelen STERKE SCHAKELS ONTBIJT OP SCHOOL De jongeren organiseren zelf een ontbijt op school. Ze bepalen hoe het ontbijt er zal uitzien en staan ook in voor de praktische organisatie. Hiervoor moeten ze een heel aantal zaken

Nadere informatie

Lesvoorbereiding: Chemie, kunststoffen en life-sciences (beroep: Onderzoeker)

Lesvoorbereiding: Chemie, kunststoffen en life-sciences (beroep: Onderzoeker) Lesvoorbereiding: Chemie, kunststoffen en life-sciences (beroep: Onderzoeker) Klas: 3de graad basisonderwijs Leervak: WO techniek maatschappij Onderwerp: Atelier i.v.m. de beroepssector Chemie, kunststoffen

Nadere informatie

Wereldburgerschapseducatie op maat!

Wereldburgerschapseducatie op maat! Design Charles & Ray Eames - Hang it all Vitra Wereldburgerschapseducatie op maat! Behoefteonderzoek in het Vlaams secundair onderwijs 06 mei 2015 Jan Van Ongevalle (jan.vanongevalle@kuleuven.be) Heidi

Nadere informatie

Educatief pakket duurzame energie Didactische onderbouwing

Educatief pakket duurzame energie Didactische onderbouwing Educatief pakket duurzame energie Didactische onderbouwing Inhoud Welkom Doelen Profielschetsen Materialen Bijlagen Met het Solly Systeem worden kinderen al op jonge leeftijd geïntroduceerd in de wereld

Nadere informatie

Een uniek lespakket laat uw leerlingen zelf alles ontdekken over (duurzame) energie

Een uniek lespakket laat uw leerlingen zelf alles ontdekken over (duurzame) energie Een uniek lespakket laat uw leerlingen zelf alles ontdekken over (duurzame) energie VOOR BOVEN-, MIDDEN- EN ONDERBOUW ZEER COMPLEET PRAKTISCH EN SPANNEND MODULAIR MULTIMEDIAAL EN INTERACTIEF PAST BIJ VERSCHILLENDE

Nadere informatie

Beroepsgerichte Vorming, opleiding handel en administratie of Project Algemene Vakken

Beroepsgerichte Vorming, opleiding handel en administratie of Project Algemene Vakken ONTBIJT OP SCHOOL De jongeren organiseren zelf een ontbijt op school. Ze bepalen hoe het ontbijt er zal uitzien en staan ook in voor de praktische organisatie. Hiervoor moeten ze een heel aantal zaken

Nadere informatie

pedagogische leermiddelen het afvalstripverhaal van jean rivert

pedagogische leermiddelen het afvalstripverhaal van jean rivert pedagogische leermiddelen het afvalstripverhaal van jean rivert Wat drijft ons om steeds te consumeren? Wat is de impact van deze overconsumptie op het leefmilieu? Dat is de discussie die deze cartoons

Nadere informatie

1. Positieve houding. 2. Veilig Verantwoord en Doelmatig

1. Positieve houding. 2. Veilig Verantwoord en Doelmatig 1. Positieve houding Open staan voor de PC ICT gebruiken bij tal van uiteenlopende opdrachten Elke kind krijgt evenveel kansen. Zowel een kind met veel PC - ervaring als een kind met minder PC kennis krijgt

Nadere informatie

Erfgoed- en cultuureducatie 2015 2016 Stadsmuseum Zoetermeer

Erfgoed- en cultuureducatie 2015 2016 Stadsmuseum Zoetermeer Erfgoed- en cultuureducatie 2015 2016 Stadsmuseum Zoetermeer WIE ERGENS NAAR TOE WIL, MOET WETEN (ONTDEKKEN) WAAR HIJ VANDAAN KOMT Erfgoededucatie is omgevingsonderwijs: het leren in, van omgeving tot

Nadere informatie

Thema in de kijker : Filosoferen met kinderen

Thema in de kijker : Filosoferen met kinderen Thema in de kijker : Filosoferen met kinderen Wat is filosoferen met kinderen? Samen op een gestructureerde wijze nadenken en praten over filosofische vragen. Zoeken naar antwoorden op vragen die kinderen

Nadere informatie

UTRECHT AAN ZEE: Hoe houd jij droge voeten? Docentenhandleiding

UTRECHT AAN ZEE: Hoe houd jij droge voeten? Docentenhandleiding UTRECHT AAN ZEE: Hoe houd jij droge voeten? Docentenhandleiding DOCENTENHANDLEIDING UTRECHT AAN ZEE: HOE HOUD JIJ DROGE VOETEN? 2 April 2011 Utrecht aan Zee: hoe houd jij droge voeten? is ontwikkeld door

Nadere informatie

Samengevat door Lieve D Helft ICT-coördinator Scholengemeenschap InterEssen

Samengevat door Lieve D Helft ICT-coördinator Scholengemeenschap InterEssen Samengevat door ICT-coördinator Scholengemeenschap InterEssen Eindtermen ICT Vanaf het schooljaar 2007-2008 zijn er eindtermen voor ICT in het lager onderwijs, dus zal men ICT meer en meer moeten integreren

Nadere informatie

Zelfstandig werken = actief en zelfstandig leren van een leerling. Het kan individueel of in een groep van maximaal 6 leerlingen.

Zelfstandig werken = actief en zelfstandig leren van een leerling. Het kan individueel of in een groep van maximaal 6 leerlingen. Zelfstandig werken Zelfstandig werken = actief en zelfstandig leren van een leerling. Het kan individueel of in een groep van maximaal 6 leerlingen. Visie Leerlinggericht: gericht op de mogelijkheden van

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Techniek, (g)een zorg voor later - technische geletterdheid bevorderen Leerlijnen technische geletterdheid

Nieuwsbrief. Techniek, (g)een zorg voor later - technische geletterdheid bevorderen Leerlijnen technische geletterdheid Techniek, (g)een zorg voor later - technische geletterdheid bevorderen Leerlijnen technische geletterdheid Tijdens het schooljaar 2009 2010 werkte het Steunpunt Diversiteit & Leren samen met RVO - Society,

Nadere informatie

Beleidsplan 2013-2015

Beleidsplan 2013-2015 Beleidsplan 2013-2015 Issues op grote lijnen Issues 1. Opzetten nieuw projectbureau 2. Zeker stellen financiële toekomst 3. Te weinig game guides tov aanmeldingen scholen 1. Afbreukrisico teleurgestelde

Nadere informatie

Sustainable development goals

Sustainable development goals Sustainable development goals The road to dignity by 2030 Ending Poverty, Transforming all Lives and Protecting the Planet = De weg naar waardigheid, Armoede beëindigen, alle levens veranderen en de aarde

Nadere informatie

website beknopte uitleg wie?

website beknopte uitleg wie? 1. Positieve houding Open staan voor de PC ICT gebruiken bij tal van uiteenlopende opdrachten Elke kind krijgt evenveel kansen. Zowel een kind met veel PC - ervaring als een kind met minder PC kennis krijgt

Nadere informatie

Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep Moderne Vreemde Talen

Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep Moderne Vreemde Talen Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep Moderne Vreemde Talen In kolom 1 vind je 49 items waaraan je eventueel kan werken in de vakgroep MVT (Frans, Engels, Duits). Ze zijn ingedeeld in 8 categorieën.

Nadere informatie

Meer met minder. Waterschaarste en grotere vraag naar voedsel. Laan van Staalduinen, Algemeen directeur LEI. 6 juni 2012

Meer met minder. Waterschaarste en grotere vraag naar voedsel. Laan van Staalduinen, Algemeen directeur LEI. 6 juni 2012 Meer met minder Waterschaarste en grotere vraag naar voedsel Laan van Staalduinen, Algemeen directeur LEI 6 juni 2012 Inhoud presentatie Mondiale trends die van invloed zijn op toekomstige watervraag Nationale

Nadere informatie

PEDAGOGISCHE LEERMIDDELEN

PEDAGOGISCHE LEERMIDDELEN PEDAGOGISCHE LEERMIDDELEN Sinds vele jaren ontwikkelt Leefmilieu Brussel pedagogisch materiaal ten dienste van het onderwijzend personeel. Hiermee kunnen zij het thema 'leefmilieu' in hun lessen integreren

Nadere informatie

Portfolio lesmateriaal Basisonderwijs Zwerfafval

Portfolio lesmateriaal Basisonderwijs Zwerfafval Portfolio lesmateriaal Basisonderwijs Zwerfafval Deze portfolio is in 2014 samengesteld door de werkgroep Zwerfafval van het Netwerk NME Diensten. In deze werkgroep zitten 24 NME centra die landelijk samenwerken

Nadere informatie

Steunpunt Gelijke Onderwijskansen. Diversiteit

Steunpunt Gelijke Onderwijskansen. Diversiteit Steunpunt Gelijke Onderwijskansen Diversiteit Diversiteit Omgaan met diversiteit Leren omgaan met diversiteit in de wereld begint in de klas: verschillende onderwerpen, invalshoeken, meningen, gewoontes,

Nadere informatie

WORKSHOP. Type ASO TSO BSO KSO

WORKSHOP. Type ASO TSO BSO KSO WORKSHOP NAAM ORGANISATIE _ Integratiedienst Leuven - Wereldkleur TITEL WORKSHOP Jongeren in Afrika DOELGROEP Lager Onderwijs 3 e graad Secundair Onderwijs 1 e graad 2 e graad 3 e graad 4 e graad Type

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Interactieve werkvormen in de klaspraktijk. Onderzoeksresultaten en tips voor de praktijk

Nieuwsbrief. Interactieve werkvormen in de klaspraktijk. Onderzoeksresultaten en tips voor de praktijk Interactieve werkvormen in de klaspraktijk Onderzoeksresultaten en tips voor de praktijk Lia Blaton, medewerker Onderzoek naar onderwijspraktijk In het kader van de opdracht van het Steunpunt Gelijke Onderwijskansen

Nadere informatie

F4F-schoolprogramma voor basisscholen

F4F-schoolprogramma voor basisscholen F4F-schoolprogramma voor basisscholen Christophe Delen VZW Faces for Faces info@faces4faces.be 0498/487088 Beste directie en leerkrachten, VZW Faces for Faces nodigt jullie basisschool uit om deel te nemen

Nadere informatie

het groenste papier ter wereld spaart bomen spaart energie spaart water

het groenste papier ter wereld spaart bomen spaart energie spaart water het groenste papier ter wereld spaart bomen spaart energie spaart water 100%eco & north river écht duurzaam produceren 100%eco 100% betrouwbaar - 100% transparant Ons doel is een kleurrijk voetspoor op

Nadere informatie

2014 PROTOS en Solidagro met de medewerking van Dwagulu Dekkente Lay-out door MadebyHanna.com - ontwikkeld door Mediaraven vzw

2014 PROTOS en Solidagro met de medewerking van Dwagulu Dekkente Lay-out door MadebyHanna.com - ontwikkeld door Mediaraven vzw 2014 PROTOS en Solidagro met de medewerking van Dwagulu Dekkente Lay-out door MadebyHanna.com - ontwikkeld door Mediaraven vzw 1. ALLES IS WATER Alles is water. We zijn letterlijk omringd door water. Water

Nadere informatie

Acasus?

Acasus? Acasus? Interesse in duurzaam wonen, bouwen of renoveren? Acasus! Acasus bouwt aan een partnerschap tussen overheid, onderzoeksinstellingen, opleidingscentra en de private sector. POM West-Vlaanderen Provincie

Nadere informatie

AquaPath Module 4 DUURZAME LEVENSSTIJLEN EN WATER

AquaPath Module 4 DUURZAME LEVENSSTIJLEN EN WATER AquaPath Module 4 DUURZAME LEVENSSTIJLEN EN WATER SAMENVATTING Weet je dat de meeste van onze dagelijkse activiteiten, inclusief voedsel, kleding en reizen, een hoog waterverbruik betekenen en daarmee

Nadere informatie

Educatief aanbod van Oxfam-Wereldwinkels Secundair onderwijs. > Handel, uit respect. oxfamwereldwinkels.be/scholen

Educatief aanbod van Oxfam-Wereldwinkels Secundair onderwijs. > Handel, uit respect. oxfamwereldwinkels.be/scholen Educatief aanbod van Oxfam-Wereldwinkels Secundair onderwijs > Handel, uit respect. oxfamwereldwinkels.be/scholen Laat je leerlingen kennismaken met het thema eerlijke handel Oxfam-Wereldwinkels n de voornaamste

Nadere informatie

Scholenbanden Essen-Witzenberg. Zuid-Afrika

Scholenbanden Essen-Witzenberg. Zuid-Afrika Scholenbanden Essen-Witzenberg Zuid-Afrika Ontstaan Stedenband gemeente Essen en Witzenberg sinds 2002 3 Witzenbergse scholen vragende partij Oproep bij Essense scholen: 3 kandidaten Gekoppeld aan een

Nadere informatie

Waar kinderen een betere toekomst leren ontwerpen met nieuwe technologiën

Waar kinderen een betere toekomst leren ontwerpen met nieuwe technologiën Waar kinderen een betere toekomst leren ontwerpen met nieuwe technologiën WAAR LEERLINGEN LEREN ONTWERPEN EN MAKEN, MET NIEUWE TECHNOLOGIEËN, RONDOM EEN MAATSCHAPPELIJKE THEMA WELKE ÉÉN DING ZOU JIJ WILLEN

Nadere informatie

18/09/2013 TALENSENSIBILISERING ZEGT EEN POOLSEKOE OOK BOE? Iris Philips Europese dag van de talen 27 september 2013.

18/09/2013 TALENSENSIBILISERING ZEGT EEN POOLSEKOE OOK BOE? Iris Philips Europese dag van de talen 27 september 2013. TALENSENSIBILISERING ZEGT EEN POOLSEKOE OOK BOE? Iris Philips Europese dag van de talen 27 september 2013 Een half uurtje Coach van een implementatietraject door Centrum voor Taal en Onderwijs (KU Leuven)

Nadere informatie

Vrijdag 25 mei 12 (stipt om 13u in de turnzaal). Beste,

Vrijdag 25 mei 12 (stipt om 13u in de turnzaal). Beste, stelt voor Een bos diep in de Ardennen wordt slechts één keer per jaar open gesteld aan jongeren voor een survivaltocht. Een groep countrymuziek liefhebbers waagt zich aan dit avontuur. Ze weten dat er

Nadere informatie

ROCK BUJUMBURA Cause music is more Pedagogische Fiche Schooljaar 2007-2008

ROCK BUJUMBURA Cause music is more Pedagogische Fiche Schooljaar 2007-2008 ROCK BUJUMBURA Cause music is more Pedagogische Fiche Schooljaar 2007-2008 ROCK BUJUMBURA Pedagogische fiche schooljaar 2007-2008 1 TITEL METHODIEK: ROCK BUJUMBURA, Cause music is more PRAKTISCHE INFORMATIE

Nadere informatie

Lesvoorbereiding: Grafische sector (beroep: drukker)

Lesvoorbereiding: Grafische sector (beroep: drukker) Lesvoorbereiding: Grafische sector (beroep: drukker) Klas: 3 de graad basisonderwijs Leervak: WO technologie maatschappij Onderwerp: Atelier i.v.m. de beroepssectoren en specifiek over de Grafische sector

Nadere informatie

13.00 tot 13.30 uur: onthaal en gelegenheid tot beursbezoek

13.00 tot 13.30 uur: onthaal en gelegenheid tot beursbezoek Aartsbisdom Mechelen-Brussel Vicariaat Onderwijs. Diocesane Pedagogische Begeleiding Secundair Onderwijs UITNODIGING STAPVOETSMARKT Aan directies, coördinatoren en leraars SO Op 1 september 2010 worden

Nadere informatie

Zuiddag. Work for Change

Zuiddag. Work for Change Zuiddag Work for Change Zuiddag = Work for Change EN Time for Change FILM Wat is Zuiddag? Work for change Work for Change Eén (school)dag werken op 17 oktober 2013 Minimum 40 verdienen Dat loon gaat naar

Nadere informatie

Duurzaamheidsrapport CCL Nutricontrol

Duurzaamheidsrapport CCL Nutricontrol Duurzaamheidsrapport CCL Nutricontrol Voorwoord Met trots presenteer ik u het allereerste duurzaamheidsverslag van CCL Nutricontrol! In dit eerste duurzaamheids verslag willen wij u laten zien dat wij

Nadere informatie

Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep geschiedenis en/of esthetica

Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep geschiedenis en/of esthetica Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep geschiedenis en/of esthetica In kolom 1 vind je 69 items waaraan je eventueel kan werken in de vakgroep geschiedenis/esthetica. Ze zijn ingedeeld in 8 categorieën.

Nadere informatie

Goed onderwijs, daar draait bij ons alles om.

Goed onderwijs, daar draait bij ons alles om. OVER DIT IS WIJS Goed onderwijs, daar draait bij ons alles om. Vanuit deze betrokkenheid maken wij het verschil in aanpak en docenten. En om u nog wijzer te maken, heeft DIT IS WIJS unieke volledig uitgewerkte

Nadere informatie

Monir Shahroudy Farmanfarmaian, Variation on a Hexagon 7, 1976. Pencil on paper. Wiels 7 juni-15 augustus 2013

Monir Shahroudy Farmanfarmaian, Variation on a Hexagon 7, 1976. Pencil on paper. Wiels 7 juni-15 augustus 2013 1 Monir Shahroudy Farmanfarmaian, Variation on a Hexagon 7, 1976. Pencil on paper. Wiels 7 juni-15 augustus 2013 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 . 17 18 Annulatievoorwaarden:- annulatie: vanaf 4 weken

Nadere informatie

Het maken van een duurzaamheidsbeleid

Het maken van een duurzaamheidsbeleid Het maken van een duurzaamheidsbeleid Workshop Lekker Betrokken! Phyllis den Brok Projectleider Lekker Betrokken! phyllis@phliss.nl 06-22956623 hhp://www.phliss.nl/lb.html Duurzaamheid Definitie duurzaamheid:

Nadere informatie

DE PLUSBUS. Informatiebrochure voor ouders

DE PLUSBUS. Informatiebrochure voor ouders Informatiebrochure voor ouders DE PLUSBUS In deze brochure vindt u algemene & praktische informatie over de plusklas De Plusbus. De Plusbus is onderdeel van Stichting Palludara. Inhoud Hoogbegaafd, nou

Nadere informatie

Workshop 7. Seksuele opvoeding en afstemming met ouders

Workshop 7. Seksuele opvoeding en afstemming met ouders Workshop 7. Seksuele opvoeding en afstemming met Sanna Maris (Rutgers) & Tim Micklinghoff (CED-Groep) Welkom! Seksuele opvoeding: verschillende petten Ouderbetrokkenheid: verschillende vormen Ouderbetrokkenheid:

Nadere informatie

Overzicht rapportmodule

Overzicht rapportmodule Overzicht rapportmodule zoals steeds: alles is aanpasbaar in de maintenance module. Bepaal zelf Uw vakonderdelen - punten - periodes - maatregelen...enz. Zachte evaluatie: bepaal de leergebieden en vragen,

Nadere informatie

HET GROENSTE PAPIER TER WERELD spaart bomen spaart energie spaart water

HET GROENSTE PAPIER TER WERELD spaart bomen spaart energie spaart water HET GROENSTE PAPIER TER WERELD spaart bomen spaart energie spaart water 100%eco & NORTH RIVER ÉCHT DUURZAAM PRODUCEREN 100%eco 100% betrouwbaar - 100% transparant Ons doel is een kleurrijk voetspoor op

Nadere informatie

Een intensief taalbad!

Een intensief taalbad! 2011 Sedert 1963 organiseren wij kwalitatief hoogstaande taalcursussen (Nederlands - Engels - Frans) voor jongeren tussen 12 en 18 jaar. Cijfers bewijzen ons succes: Een intensief taalbad! Onze cursussen

Nadere informatie

AABOD VORMING

AABOD VORMING NIEUWE SESSIES muzische vorming frans zorg ict AABOD VORMING 2009-2010 NIEUW AANBOD BASISSCHOOL!! CREATIEVE MUZISCHE VORMING!!! WIJ SPREKEN FRANS!!!! WERKEN MET FRANSE VERTELBOEKEN!! CREATIVITEIT IN FORMEEL!

Nadere informatie

Waarom Wetenschap en Techniek W&T2015

Waarom Wetenschap en Techniek W&T2015 Waarom Wetenschap en Techniek W&T2015 In het leven van alle dag speelt Wetenschap en Techniek (W&T) een grote rol. We staan er vaak maar weinig bij stil, maar zonder de vele uitvindingen in de wereld van

Nadere informatie

Gemeentelijke Lagere School Jongslag

Gemeentelijke Lagere School Jongslag Gemeentelijke Lagere School Jongslag Betreft: Ons pedagogisch project Een pedagogisch project is een opvoedingsproject. Bij het opstellen ervan moet je niet over één nacht ijs gaan. Er wordt over nagedacht.

Nadere informatie

Lesvoorbereiding: Printmedia (beroep: drukker)

Lesvoorbereiding: Printmedia (beroep: drukker) Lesvoorbereiding: Printmedia (beroep: drukker) Klas: 3 de graad basisonderwijs Leervak: WO techniek maatschappij Onderwerp: Atelier i.v.m. de beroepssectoren en specifiek over de Printmedia Beginsituatie:

Nadere informatie

WORKSHOP LEERLIJNEN. Dag van de Cultuureducatie: workshop leerlijnen

WORKSHOP LEERLIJNEN. Dag van de Cultuureducatie: workshop leerlijnen WORKSHOP LEERLIJNEN Welkom en inleiding Wat is een leerlijn? Voorbeelden en achtergronden van leerlijnen cultuuronderwijs Leerlijnen in Flevoland: KIDD en De Culturele Haven Hoe bouw je een leerlijn? WORKSHOP

Nadere informatie

Doelen en organisatie voor navorming in de kleuterschool

Doelen en organisatie voor navorming in de kleuterschool Navormingsaanbod: muzisch werken met kleuters Kleuters hebben zo hun eigenaardigheden. Ze zitten motorisch anders in elkaar dan kinderen of volwassenen, ze denken anders en kijken daardoor op een andere

Nadere informatie

Begeleiden van kansengroepen rond energie- en waterbesparing en afvalpreventie. Workshops - groepsmethodieken met begeleiding Individuele methodiek

Begeleiden van kansengroepen rond energie- en waterbesparing en afvalpreventie. Workshops - groepsmethodieken met begeleiding Individuele methodiek Begeleiden van kansengroepen rond energie- en waterbesparing en afvalpreventie Workshops - groepsmethodieken met begeleiding Individuele methodiek Wat? 7 workshops rond klimaatthematiek, energie, water

Nadere informatie

Ecologie & BREEAM. Lucas Marijs, 6 december 2013, Utrecht

Ecologie & BREEAM. Lucas Marijs, 6 december 2013, Utrecht Ecologie & BREEAM Lucas Marijs, 6 december 2013, Utrecht Duurzame ontwikkeling Even terug naar de basis Duurzame ontwikkeling De basis Duurzame ontwikkeling is ontwikkeling die aansluit op de behoeften

Nadere informatie

Gemeenteraad. Motie. Datum : 30 juni : ChristenUnie, CDA, Gemeentebelangen. : Duurzaamheid in Hoogeveen

Gemeenteraad. Motie. Datum : 30 juni : ChristenUnie, CDA, Gemeentebelangen. : Duurzaamheid in Hoogeveen Gemeenteraad Motie Datum : 30 juni 2016 Fractie Onderwerp : ChristenUnie, CDA, Gemeentebelangen : Duurzaamheid in Hoogeveen De raad van de gemeente Hoogeveen in vergadering bijeen op 30 juni 2016, Constateert

Nadere informatie

Cirkus in Beweging. Een circusproject op school. contact

Cirkus in Beweging. Een circusproject op school. contact Cirkus in Beweging Een circusproject op school contact Cirkus in Beweging vzw E. Ruelensvest 3001 Leuven 016 60 32 63 www.cirkusinbeweging.be workshops@cirkusinbeweging.be EEN CIRCUSPROJECT OP SCHOOL in

Nadere informatie

Gemeenteraadsverkiezingen 2012. Memorandum voor de politieke partijen van Kampenhout. Gemeentelijke Raad voor OntwikkelingsSamenwerking (GROS)

Gemeenteraadsverkiezingen 2012. Memorandum voor de politieke partijen van Kampenhout. Gemeentelijke Raad voor OntwikkelingsSamenwerking (GROS) Gemeenteraadsverkiezingen 2012 Memorandum voor de politieke partijen van Kampenhout Gemeentelijke Raad voor OntwikkelingsSamenwerking (GROS) Als erkende adviesraad van het gemeentebestuur groepeert de

Nadere informatie

Kringloop-wandeling Duurzaamheid in de Natuurexcursie

Kringloop-wandeling Duurzaamheid in de Natuurexcursie Kringloop-wandeling Duurzaamheid in de Natuurexcursie Duurzaamheid in excursies 1. Wat is duurzaam 2. PPP 3. Componenten en dimensies 4. Ecologische voetafdruk 5. Educatie duurzame ontwikkeling 6. Hoofd,

Nadere informatie

SCIENCEWEEK T/M 29 APRIL PROGRAMMABOEKJE EERSTE KLASSEN

SCIENCEWEEK T/M 29 APRIL PROGRAMMABOEKJE EERSTE KLASSEN SCIENCEWEEK 2011 26 T/M 29 APRIL PROGRAMMABOEKJE EERSTE KLASSEN INHOUD Voorwoord pag. 2 Inleiding pag. 3 Programmaonderdelen: Global Warming Computer pag. 5 Global Warming Practicum pag. 5 Introductie

Nadere informatie

Reglement verkiezing De Gentse Ondernemer 2015

Reglement verkiezing De Gentse Ondernemer 2015 Reglement verkiezing De Gentse Ondernemer 2015 Goedgekeurd in de gemeenteraad van 16 december 2014 Bekendgemaakt op 17 december 2014 Inhoudstafel Artikel 1. Doel... 1 Artikel 2. Definities... 1 Artikel

Nadere informatie

Gebruik het vragenmachientje en bedenk een onderzoeksvraag

Gebruik het vragenmachientje en bedenk een onderzoeksvraag Instructieblad Gebruik het vragenmachientje en bedenk een onderzoeksvraag Onderzoeken is leuk omdat je wat over jezelf leert: wat je kunt en hoe creatief je bent. Ook leer je over je omgeving en de wereld.

Nadere informatie

. In een notendop. . Over de auteur (s)

. In een notendop. . Over de auteur (s) Boek : Zorgzame klas Psycho-educatie voor de basisschool Auteur : Peter 2010, Acco ISBN: 9789033482021 Bespreker : Peter Bauwens, vrijwillige medewerker vzw Die- s-lekti-kus Datum : oktober 2011. In een

Nadere informatie

eindtermen basisonderwijs

eindtermen basisonderwijs STAM op schoolmaat eindtermen basisonderwijs inhoudstafel 1. inleiding...3 2. leergebied overschrijdende eindtermen...3 2.1. ICT...3 2.2. sociale vaardigheden...3 3. eindtermen leergebieden...4 3.1. muzische

Nadere informatie

Samenvatting van de belangrijkste onderzoeksresultaten. Juni 2015

Samenvatting van de belangrijkste onderzoeksresultaten. Juni 2015 2015 Samenvatting van de belangrijkste onderzoeksresultaten Juni 2015 Alle doelstellingen behaald Kinderen en ouders: Doelstelling: 40% van de ouders van kinderen tussen de 8 en 12 jaar is bereikt met

Nadere informatie

Techniek 3D. Michel Bommerez Koen Goossens Els Verhaeghe

Techniek 3D. Michel Bommerez Koen Goossens Els Verhaeghe Techniek 3D Michel Bommerez Koen Goossens Els Verhaeghe Techniek 3D Denken Doen -Duiden Drie dimensies Denken: - inzicht verwerven - probleemoplossend denken stimuleren en ontwikkelen - onderzoeksvaardigheden

Nadere informatie

PRESENTEERT. onderwijsteam MIKspecials. onderwijsteam MIKxer. onderwijsteam deskundigheidsbevordering

PRESENTEERT. onderwijsteam MIKspecials. onderwijsteam MIKxer. onderwijsteam deskundigheidsbevordering PRESENTEERT onderwijsteam MIKspecials onderwijsteam MIKxer onderwijsteam deskundigheidsbevordering Deskundigheidsbevordering De nieuwe beleidsperiode voor cultuureducatie is op 1 januari 2013 van start

Nadere informatie

Werken aan de realisatie van de ICT-eindtermen in de eerste graad van het basisonderwijs. Eindtermen ICT

Werken aan de realisatie van de ICT-eindtermen in de eerste graad van het basisonderwijs. Eindtermen ICT Werken aan de realisatie van de ICT-eindtermen in de eerste graad van het basisonderwijs Eindtermen ICT De leerlingen 1. hebben een positieve houding tegenover ICT en zijn bereid ICT te gebruiken om hen

Nadere informatie

Informatievaardighedenplan als onderdeelvan het Leesplan

Informatievaardighedenplan als onderdeelvan het Leesplan Informatievaardighedenplan als onderdeelvan het Leesplan Binnen de landelijke aanpak van de Bibliotheek Leerlingen met goede informatievaardigheden maken betere werkstukken en houden interessantere spreekbeurten.

Nadere informatie

Lesvoorbereiding: Metaal en Technologie (beroepen: lasser, elektricien,

Lesvoorbereiding: Metaal en Technologie (beroepen: lasser, elektricien, Lesvoorbereiding: Metaal en Technologie (beroepen: lasser, elektricien, matrijzenbouwer, ) Klas: 3de graad basisonderwijs Leervak: WO technologie maatschappij Onderwerp: Atelier i.v.m. de beroepssector

Nadere informatie

De Ecologische Voetafdruk als duurzaamheids graadmeter.

De Ecologische Voetafdruk als duurzaamheids graadmeter. De Ecologische Voetafdruk als duurzaamheids graadmeter. Hans Lyklema, Wageningen Univ. Mede namens de Werkgroep Voetafdruk Nederland 1 Probleem: Ons omgaan met de Aarde is niet duurzaam. Onze aanpak: 1).

Nadere informatie

agendapunt B.04 Aan Verenigde Vergadering BELEIDSKADER DUURZAAMHEID

agendapunt B.04 Aan Verenigde Vergadering BELEIDSKADER DUURZAAMHEID agendapunt B.04 851617 Aan Verenigde Vergadering BELEIDSKADER DUURZAAMHEID Gevraagd besluit Verenigde Vergadering 28-10-2010 In te stemmen met de beleidsuitgangspunten, genoemd in hoofdstuk 5 van het Beleidskader

Nadere informatie

In de les praten over relaties en seksualiteit. Hoe maak je het makkelijk en leuk!

In de les praten over relaties en seksualiteit. Hoe maak je het makkelijk en leuk! In de les praten over relaties en seksualiteit Hoe maak je het makkelijk en leuk! Hoe kunt u leerlingen ondersteunen en leert u hen verantwoorde keuzes te maken op het gebied van relaties en seksualiteit?

Nadere informatie

Circus Tico. Brochure 2010

Circus Tico. Brochure 2010 Circus Tico Brochure 2010 Overzicht Aanbod Vormingen Jeugdwerk en werkveld Kampen Initiaties Circusstage Combi Kampen Straattheater Initiatie Technieken Circus Overal Circusspel Specifieke Initiaties Kleuterinitiatie

Nadere informatie

Nieuwsbrief 5 3 oktober 2014

Nieuwsbrief 5 3 oktober 2014 Nieuwsbrief 5 3 oktober 2014 Inhoud Informatie van school Deur 5 minuten later open! Kinderboekenweek Herfstvakantie Studiedag team 6 oktober dag van de leraar Inloop bij de directeur Agenda Verzoeken

Nadere informatie

GIBO HEIDE. pedagogisch project

GIBO HEIDE. pedagogisch project GIBO HEIDE pedagogisch project gemeenteraadsbesluit van 26 mei 2015 Het pedagogisch project is de vertaling van de visie van directie en leerkrachten die betrekking heeft op alle aspecten van het onderwijs

Nadere informatie

Open Kaart. Regio onder de loep. De Helix

Open Kaart. Regio onder de loep. De Helix Open Kaart Regio onder de loep De Helix Start Systeemdenken in de praktijk brengen Tentoonstelling Bioregionalisme Bioregio Bioregionalistische NME Omgeving als vertrekpunt voor Educatie Bioregio = geografische

Nadere informatie

Mediawijs materiaal voor leerkrachten: algemeen

Mediawijs materiaal voor leerkrachten: algemeen Mediawijs materiaal voor leerkrachten: algemeen Mediacoach opleiding Mediacoach is een opleiding voor professionelen die werken met jongeren en/of volwassenen en die mediawijsheid willen integreren in

Nadere informatie

Workshop: Hoe maak ik mijn project strategischer? Resultaten van 4 werkgroepen (op 6) monitoring 6 november 2014

Workshop: Hoe maak ik mijn project strategischer? Resultaten van 4 werkgroepen (op 6) monitoring 6 november 2014 Workshop: Hoe maak ik mijn project strategischer? Resultaten van 4 werkgroepen (op 6) monitoring 6 november 2014 1. Waarom is dit project nodig? ( ) Groep: Duurzaamheid - Bewustmaking - Vaardigheden -

Nadere informatie

Leren hoe het werkt (begrijpen)

Leren hoe het werkt (begrijpen) Afval (inhoudelijke focus) () Kleine beestjes Angst wegnemen Afval sorteren Cirkels Paddenstoelen Afvalgedrag waarnemen Kleine beestjes en wat eten ze? Afvalgedrag Afvalscheiding Wat leeft er in de composthoop?

Nadere informatie

Interactieve workshops rond energie- en waterbesparing en afvalpreventie

Interactieve workshops rond energie- en waterbesparing en afvalpreventie Interactieve workshops rond energie- en waterbesparing en afvalpreventie Workshops energie- en waterbesparing en afvalpreventie Ecolife 2 Wat? 7 workshops rond klimaatthematiek, energie, water en afval.

Nadere informatie

EVALUATIES KUNSTINITIATIE DIRECTIE

EVALUATIES KUNSTINITIATIE DIRECTIE EVALUATIES KUNSTINITIATIE DIRECTIE Vragen ten aanzien van de directie van de betrokken basisschool Versie 0-4 Auteur: Dirk Derom In opdracht van het Samenwerkingsplatform DKO Brussel VZW INHOUDSTAFEL

Nadere informatie

Inleiding. Vragen. Doelgroep. Tijdsduur. Materiaal

Inleiding. Vragen. Doelgroep. Tijdsduur. Materiaal Silent Stories Dit pakket kwam tot stand door samenwerking van Çavaria vzw / Kammerstraat 22 / 9000 Gent / www.cavaria.be Vluchtelingenwerk Vlaanderen / Kruidtuinstraat 75/ 1210 Brussel / www.vluchtelingenwerk.be

Nadere informatie

Projectvoorstellen Algemene oproep ICT en levenswetenschappen

Projectvoorstellen Algemene oproep ICT en levenswetenschappen Projectvoorstellen Algemene oproep ICT en levenswetenschappen I love IT Erasmushogeschool Brussel Jongeren enthousiasmeren voor ICT door hen een mysterieuze zaak in een bedrijf te laten. verhelderen. 2de

Nadere informatie