VERKENNING EN ADVIES UNIFORME ICT INKOOPVOORWAARDEN VAN GEMEENTEN

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "VERKENNING EN ADVIES UNIFORME ICT INKOOPVOORWAARDEN VAN GEMEENTEN"

Transcriptie

1 VERKENNING EN ADVIES UNIFORME ICT INKOOPVOORWAARDEN VAN GEMEENTEN

2 VERSIEHISTORIE Versie Status Datum Auteur Toelichting 0v8 Concept R. Klaassen L. Huisman P. Klaver J.C. Schuuring Conceptversie voor review 1.0 Definitief R. Klaassen L. Huisman P. Klaver J.C. Schuuring Definitieve versie Opgesteld door Peter Klaver, Jeroen Schuuring, Ludo Huisman en Rien Klaassen Datum 16 april 2015 Versie 1.0 Definitief 2

3 Inhoud Managementsamenvatting 4 1 Inleiding 6 2 Methode van onderzoek Algemeen Uitvoering verkenning Advies, besluitvorming en vervolg 8 3 Uitkomsten Beeld van gebruikte ICT voorwaarden Bekendheid met huidige convenant afspraken en addenda Analyse op toegestuurde voorwaarden Samenwerkingsverbanden en collectivisering Analyse per aandachtsgebied en thema 12 4 Conclusies en aanbevelingen 13 5 Opzet project vervolg Beschrijving project Doelstelling project Verantwoording keuze Scope en resultaat Betrokkenen Aanpak Projectstructuur en fasering Projectorganisatie Planning 21 Bijlagen 22 Bijlage 1. Deelnemers expertworkshop 17 maart 2015 te Utrecht 22 Bijlage 2. Participanten in de totstandkoming en review 22 Bijlage 3. Prioritaire ICT inkoopvoorwaarden 23 3

4 Managementsamenvatting In opdracht van de VNG heeft KING een verkenning uitgevoerd naar uniformering van ICT inkoopvoorwaarden van gemeenten (hierna ICT inkoopvoorwaarden). Deze opdracht is gegeven in het kader van een besluit van de Buitengewone Algemene Ledenvergadering van de VNG. Het belang van de verkenning wordt bevestigd vanuit een verzoek van het VIAG ICT beraad en de Gebruikersvereniging Centric tot het uitvoeren van zo n verkenning en vanuit ervaringen die zijn opgedaan binnen Operatie NUP, binnen het leveranciersmanagement van KING. Uniformering van ICT inkoopvoorwaarden heeft tot doel het professionaliseren van het gemeentelijk opdrachtgeverschap en het strikter aansturen van de ICT markt vanuit de inkoopfunctie van gemeenten en gemeentelijke samenwerkingsverbanden. Onder ICT inkoopvoorwaarden wordt verstaan de algemene ICT inkoopvoorwaarden, de aanvullende voorwaarden, kaders en modelcontracten die gemeenten en gemeentelijke samenwerkingsverbanden gebruiken voor inkoop van ICT producten en diensten bij privaatrechtelijke leveranciers. Deze verkenning heeft tot doel: 1. Vast te stellen welke voorwaarden en modellen door gemeenten thans worden gebruikt; 2. Inventariseren van de globale tekortkomingen en belemmeringen in het huidige gebruik; 3. Verkennen welke nieuwe en aanvullende behoeften gemeenten hebben om in te spelen op de toekomst; 4. Adviseren over de contouren en prioriteiten van de onderwerpen die meegenomen moeten worden in uniforme ICT inkoopvoorwaarden en een aanpak voor het vervolgtraject voor het opstellen en implementeren van deze voorwaarden. Uitvoering van de verkenning heeft plaatsgevonden door analyse van toegezonden ICT inkoopvoorwaarden zoals momenteel gebruikt door gemeenten en gemeentelijke samenwerkingsverbanden, een online enquête en een expertworkshop. Uit de verkenning komt naar voren dat: De diversiteit in voorwaarden en modellen die gemeenten gebruiken groot is. De ARBIT en van de ARBIT afgeleide voorwaarden worden vaak toegepast. De ARBIT kan als basis gebruikt worden voor het opstellen van uniforme ICT inkoopvoorwaarden voor gemeenten; Prioritair is behoefte aan het opstellen/aanpassen van aspecten ten aanzien van: o Algemene bepalingen (boetes, aansprakelijkheden, schades, intellectuele eigendomsrechten); o Flexibiliteit in licenties (inclusief gebruikersrechten en mogelijkheid overdragen licenties en exit strategie, mede ook in geval van overgaan naar een samenwerkingsverband c.q. herindeling of uitbesteding van taken aan ketenpartners); o Toepassen van standaarden en bepalingen rondom onderhouds- en releasetermijnen van koppelingen en standaarden (het kunnen maken van tempo t.a.v. releases en beschikbaar komen van nieuwe koppelingen en standaarden); o Cloud en hosting services; o Informatiebeveiliging en privacy; o Aansluiten op de Gemeenschappelijke Digitale Infrastructuur inclusief de basisregistraties en generieke dienstverlening (DigiD, e-herkenning, e.d.); o Escalatiebepaling; o Compliancy (aantoonbaar voldoen aan normen en standaarden, architectuur en acceptatie- en garantievoorwaarden); 4

5 Een modulaire ICT voorwaardenstructuur is noodzakelijk voor het situationeel toepassen van de voorwaarden op verschillende categorieën van ICT producten. Dit geeft tevens de mogelijkheid om voorwaarden gefaseerd op te stellen en ter beschikking te stellen.; Naast voorwaarden moeten ook sjablonen en hulpmiddelen beschikbaar gesteld worden te samen met actieve ondersteuning aan implementatie. Geconcludeerd wordt dat grote behoefte bestaat aan uniforme ICT inkoopvoorwaarden voor gemeenten. Een projectmatige aanpak is voorgesteld (zie hoofdstuk 5) om in de periode juli 2015 t/m eind 2016 te komen tot gedragen uniforme ICT inkoopvoorwaarden voor de geprioriteerde onderdelen. In de Algemene Ledenvergadering van de VNG van 3 juni a.s. wordt hiertoe projectfinanciering gevraagd. 5

6 1 Inleiding In de Buitengewone Algemene Ledenvergadering (BALV) van de VNG in november 2014 heeft 97% van de leden goedkeuring gegeven aan de uitwerking van een collectieve gemeentelijke aanpak voor dienstverlening en informatiebeleid. Goed opdrachtgeverschap en professionele inkoop van ICT zijn cruciaal voor digitalisering van de dienstverlening, uitvoering en bedrijfsvoering van gemeenten. Binnen het programma Operatie NUP is een beeld ontstaan over de status, onbalans en tekortkomingen van ICT inkoopvoorwaarden die gemeenten, leveranciers en gebruikersverenigingen hanteren. In dit rapport wordt onder ICT inkoopvoorwaarden verstaan de algemene ICT inkoopvoorwaarden, de aanvullende voorwaarden, kaders en modelcontracten die gemeenten en gemeentelijke samenwerkingsverbanden gebruiken voor inkoop van ICT producten en diensten bij privaatrechtelijke leveranciers. Striktere en uitgebreidere ICT inkoopvoorwaarden zijn nodig om belemmeringen weg te nemen en om in te spelen op nieuwe gemeentelijke ontwikkelingen (Cloud-, SAAS- en IAAS oplossingen, goed opdrachtgeverschap etc.) en ontwikkelingen zoals standaardisatie, gemeentelijke samenwerking en collectivisering. Mede vanuit dit belang is ook vanuit het VIAG ICT Beraad en de GebruikersVereniging Centric (GV Centric) aan VNG een verzoek gedaan de ICT inkoopvoorwaarden te verbeteren en te uniformeren. VNG heeft aan KING de opdracht gegeven tot een verkenning voor uniformering van ICT inkoopvoorwaarden. Dit is onderdeel van het programma Ondersteuning gemeenten ter overbrugging periode tussen Operatie NUP en Collectieve aanpak en sluit aan op de ingezette lijn rondom leveranciersmanagement en verbetering opdrachtgeverschap Gemeenten om meer grip te krijgen op het ICT aanbod van de markt. Deze verkenning heeft tot doel: 1. Vast te stellen welke voorwaarden en modellen door gemeenten thans worden gebruikt; 2. Inventariseren van de globale tekortkomingen en belemmeringen in het huidige gebruik; 3. Verkennen welke nieuwe en aanvullende behoeften gemeenten hebben om in te spelen op de toekomst; 4. Adviseren over de contouren en prioriteiten van de onderwerpen die meegenomen moeten worden in uniforme ICT inkoopvoorwaarden en een aanpak voor het vervolgtraject voor het opstellen en implementeren van deze voorwaarden. De resultaten hiervan zijn in onderliggend rapport weergegeven. Hoofdstuk 2 betreft de gevolgde aanpak. In hoofdstuk 3 is de analyse op de uitkomsten opgenomen. De conclusies en aanbevelingen staan in hoofdstuk 4. Tot slot is in hoofdstuk 5 het projectvoorstel voor het vervolg opgenomen. 6

7 2 Methode van onderzoek 2.1 Algemeen Het project is aangepakt volgens onderstaand schema. De stappen na besluitvorming op de ALV van juni 2015 zijn uitgewerkt in hoofdstuk Uitvoering verkenning De verkenning is uitgevoerd met een analyse van enkele inkoopvoorwaarden die nu door gemeenten gebruikt worden, een online enquête en een expertworkshop. De enquête is uitgestuurd onder zowel inkoop- als I&A professionals van gemeenten. Voor het uitnodigen van de gemeentelijke inkopers is gebruik gemaakt van het netwerk en kennisplatform van PIANOo (onderdeel van het ministerie van Economische zaken, netwerk van 3500 inkopers van de overheid). Voor I&A professionals is gebruik gemaakt van de relatiebestanden van KING, VIAG en IMG Tevens zijn via die relatiebestanden inkoop- en I&A professionals uitgenodigd voor de expertworkshop. Expliciet is gekozen leveranciers in deze verkenning niet mee te nemen, om zodoende zuiver het beeld ten aanzien van (ervaringen met) ICT inkoopvoorwaarden te krijgen vanuit het gemeentelijke veld. Wel worden leveranciers betrokken bij de volgende fase waarin uniforme ICT inkoopvoorwaarden opgesteld worden. De online enquête is voor gebruik door diverse belanghebbenden beoordeeld. Er zijn 8 ICT inkoopvoorwaarden van gemeenten ontvangen en 2 van gemeentelijke samenwerkingsverbanden. In totaal hebben 105 deelnemers meegedaan aan de enquête. Doordat niet alle respondenten de volledige vragenlijst hebben ingevuld is de netto respons kleiner. 65 deelnemers hebben de enquête volledig ingevuld. De verdeling van respondenten is representatief naar gemeentegrootte en naar verhouding inkoopprofessionals versus I&A professionals. Hiermee ontstaat een voldoende beeld om de verkenning uit te voeren. De expertworkshop is gebruikt voor duiding van de uitkomsten. De deelnemers staan vermeld in bijlage 1. 7

8 Naast het bespreken van de voorlopige resultaten is in de expertworkshop aan de orde gekomen: 1. Ervaringen van de gemeenten met het gebruik van inkoopvoorwaarden, modellen en inkoopkaders; 2. De prioritering van ICT aandachtsgebieden voor uitwerking van uniforme ICT inkoopvoorwaarden; 3. De wijze van borging in documenten (eigen overeenkomst, modelovereenkomsten en/of ICT inkoopvoorwaarden); 4. De implementatie-aanpak. De concept-rapportage is ter review verspreid aan de deelnemers van de expertworkshop, aangevuld met andere experts. In bijlage 2 is aangegeven wie dit betreft. De verbetersuggesties naar aanleiding van de conceptversie zijn verwerkt. Bij review is gebleken dat de gepresenteerde conclusies worden gedeeld. 2.3 Advies, besluitvorming en vervolg De analyse op de ingestuurde ICT inkoopvoorwaarden, de enquêteresultaten en de expertworkshop zijn in hoofdstuk 3 opgenomen. Op basis van de conclusies en aanbevelingen die in hoofdstuk 4 staan, is een projectvoorstel opgenomen voor het vaststellen van uniforme ICT inkoopvoorwaarden (hoofdstuk 5). Het projectvoorstel is opgenomen binnen het projectenportfolio dat voorgesteld wordt op de aankomende Algemene Ledenvergadering van de VNG van 3 juni a.s. Na goedkeuring wordt het project vervolgens uitgevoerd. 8

9 3 Uitkomsten 3.1 Beeld van gebruikte ICT voorwaarden In de enquête is uitgevraagd welke voorwaarden momenteel gebruikt worden in inkooptrajecten. Onderstaande figuur geeft dit weer (meerdere antwoorden waren mogelijk voor respondenten). Figuur 1 Gebruikte ICT voorwaarden op dit moment. Het meeste wordt gebruik gemaakt van eigen algemene inkoopvoorwaarden, gevolgd door leveranciersvoorwaarden en de ARBIT 1. De algemene inkoopvoorwaarden van VNG worden redelijk vaak gebruikt, terwijl in de toelichting op deze voorwaarden staat dat ze minder geschikt zijn voor leveringen en diensten met betrekking tot ICT. In de expertworkshop is aangegeven dat de toepassing van leveranciersvoorwaarden met name van toepassing is bij standaard pakketsoftware en nog sterker bij Amerikaanse leveranciers. Ook een aantal grote spelers op de gemeentemarkt trachten de eigen voorwaarden te laten gebruiken voor hun oplossingen. Doorvragen op de reden om eigen algemene voorwaarden te gebruiken leert dat vaak een gebrek aan betere voorwaarden wordt ervaren. Ongeacht welke voorwaarden worden gebruikt, is maatwerk in veel gevallen vereist om deze te laten aansluiten op de opdracht en de marktsituatie. Tevens leiden de gebruikte voorwaarden in 27% van de gevallen tot discussie. Zie hiervoor figuur 2, waarbij de verdeling van de antwoorden evenredig is verdeeld over de gebruikte voorwaarden. Het blijkt dus niet veel uit te maken of de ARBIT, eigen voorwaarden of leveranciersvoorwaarden worden gebruikt ten aanzien van de discussie en de behoefte tot het maken van aanpassingen. 1 Bij bestudering van beschikbaargestelde eigen inkoopvoorwaarden is gebleken dat meerdere gemeenten de eigen voorwaarden op de ARBIT hebben gebaseerd. 9

10 Figuur 2. Ervaringen deelnemers bij het gebruik van de gebruikte voorwaarden Het blijkt dat een aantal bepalingen terugkerend ter discussie worden gesteld. Tekortkomingen en belemmeringen in het huidige gebruik betreft met name: boetes, aansprakelijkheden, directe en indirecte schade, verzekeringen en intellectuele eigendomsrechten. Oorzaak hiervan is onbalans in de voorwaarden welke vaak niet passen bij de situatie, zowel qua proportionaliteit (bijvoorbeeld t.a.v. aansprakelijkheid) als inhoud (bijvoorbeeld t.a.v. intellectueel eigendom i.r.t. pakketsoftware). In de expertworkshop is de vergelijking gemaakt met de UAV voorwaarden (ten behoeve van de GWW-sector (grond- weg en waterbouw)) welke paritair met de leveranciers afgestemd zijn. Bij de UAV voorwaarden is veel minder discussie dan in de ICT branche doordat bij het opstellen goede afstemming heeft plaats gevonden tussen opdrachtgevers en opdrachtnemers. Bijkomend voordeel is dat van paritair vastgestelde voorwaarden alleen gemotiveerd mag worden afgeweken. Dit reduceert de diversiteitvan gebruikte voorwaarden, voorkomt discussies bij inkoop en leidt tot een meer gelijk speelveld in de markt. Het nadeel van paritaire voorwaarden is dat het opstellen en implementeren erg lang kan duren. 3.2 Bekendheid met huidige convenant afspraken en addenda Onderzocht is de bekendheid van de convenantafspraken en addenda die KING met 150 leveranciers heeft afgesloten. Het is beoogd dat gemeenten bij inkoop expliciet vragen om naleving van de gemaakte afspraken tussen KING en de leveranciers. Het merendeel van zowel de deelnemende gemeentelijke inkopers als I&A professionals blijkt niet bekend te zijn met de convenantafspraken en de addenda. Van de deelnemers die wel hiermee bekend zijn heeft een ruime meerderheid aangegeven dat het meegenomen dient te worden in de ICT inkoopvoorwaarden. De lage bekendheid onderstreept de noodzaak van uitgebreide implementatie van de op te stellen uniforme ICT voorwaarden bij informatiekundige- en inkoopprofessionals van gemeenten en bij leveranciers. 10

11 3.3 Analyse op toegestuurde voorwaarden Deelnemers van de online enquête is verzocht om voorwaarden die zij gebruiken toe te sturen. Van tien deelnemers zijn documenten ontvangen. Dit betrof de gemeenten Amersfoort, Apeldoorn, Assen, Barneveld, Hoorn, Nijmegen, Schagen en Tilburg en de gemeentelijke samenwerkingsverbanden BIZOB en Servicepunt71. Het merendeel van de ontvangen documenten is een afgeleide van de ARBIT. Enkele gemeenten hebben enkel de gemeentenaam aangepast en de ARBIT inhoudelijk geheel overgenomen. Enkele gemeenten hebben bepalingen toegevoegd of delen herschreven. De structuur van ARBIT is ook bij die laatste voorbeelden gehandhaafd. Ontwikkelingen op technologisch gebied zijn over het algemeen niet goed opgenomen in bestaande ICT inkoopvoorwaarden. Een aantal gemeenten/samenwerkingsverbanden hebben dit zelf opgelost door dit in de eigen voorwaarden op te nemen. Dit betreft onder andere SaaS, hosting, verwerking persoonsgegevens en exit-strategie. In de nieuwe ICT inkoopvoorwaarden dient dit (mogelijk als separate module) adequaat geregeld te zijn. Gezien dat de ARBIT door gemeenten zelf wordt gebruikt (al dan niet aangepast) wordt geconcludeerd dat de ARBIT een goede basis biedt voor de op te stellen uniforme ICT inkoopvoorwaarden. 3.4 Samenwerkingsverbanden en collectivisering De meerderheid van de participanten heeft aangegeven structureel samen te werken met andere gemeenten op het vlak van ICT. Inkoopvoorwaarden dienen aan te sluiten op het feit dat samengewerkt wordt en dienen hiertoe voorbereid te zijn. De onderzoekers merken op dat samenwerking bij gemeenten alleen maar zal toenemen. Als voorbeeld hiervan zien we door de recente decentralisatie van zorgtaken een toenemende mate van samenwerking zowel in uitvoering van taken als in de informatievoorziening en ICT. In de informatievoorziening moeten softwareproducten van gemeenten op een veilige, betrouwbare en gestandaardiseerde manier aansluiten op een landelijke infrastructuur voor informatie-uitwisseling met ketenpartners of landelijke voorziening. Ook dienen voorwaarden voldoende flexibiliteit te bevatten voor het soepel in- en uittreden van gemeenten in een samenwerkingsverband of bij het overstappen naar een andere leverancier van cloud-diensten. 11

12 3.5 Analyse per aandachtsgebied en thema In de enquête is gevraagd naar het belang van het goed opnemen van bepaalde aandachtsgebieden en thema s binnen ICT inkoopvoorwaarden. Aanvullend is gevraagd naar hoe goed deze inhoudelijke aspecten op dit moment zijn meegenomen in de gebruikte voorwaarden. De aspecten met relatief het meeste belang en met een groot verschil tussen huidige en gewenste invulling zijn: 1. Algemene bepalingen (boetes, aansprakelijkheden, schades, intellectuele eigendomsrechten); 2. Flexibiliteit in licenties (inclusief gebruikersrechten en mogelijkheid overdragen licenties en exit strategie, mede ook in geval van overgaan naar een samenwerkingsverband c.q. herindeling of uitbesteding van taken aan ketenpartners); 3. Toepassen van standaarden en bepalingen rondom onderhouds- en releasetermijnen van koppelingen en standaarden (het kunnen maken van tempo t.a.v. releases en beschikbaar komen van nieuwe koppelingen en standaarden); 4. Cloud en hosting services; 5. Informatiebeveiliging en privacy; 6. Aansluiten op de Gemeenschappelijke Digitale Infrastructuur inclusief de basisregistraties en generieke dienstverlening (DigiD, e-herkenning en andere landelijke voorzieningen); 7. Escalatiebepaling; 8. Compliancy (aantoonbaar voldoen aan normen en standaarden, architectuur en acceptatieen garantievoorwaarden). De huidig gebruikte voorwaarden lijken wel goed aan te sluiten op de inhuur van personen en dienstverlening zoals opleiding, detachering, advisering en projectmanagement. Hiervoor zijn geen aanpassingen in ICT inkoopvoorwaarden nodig. Goede voorwaarden voor pakketsoftware en hardware worden als belangrijk gezien en zijn tevens op goed niveau. Wel geldt voor pakketsoftware dat interoperabiliteit en gebruik van standaardkoppelingen belangrijk is en aangescherpt dient te worden in de ICT inkoopvoorwaarden. In de voorwaarden moet ook bepalingen voor nieuwe versies van standaarden en voor cloud diensten worden opgenomen. Tot slot is het beschikbaar stellen van functionaliteit en informatie op elk device / via meerdere browsers belangrijk. In bijlage 3 zijn de hoofdonderwerpen verbijzonderd op basis van suggesties uit de reviewronde. 12

13 4 Conclusies en aanbevelingen In het onderzoek is een groot aantal tekortkomingen en belemmeringen van ICT inkoopvoorwaarden naar voren gekomen waar gemeenten tegen aan lopen. Alle participanten in de verkenning zien het belang en zijn voorstander van uniformering en verbetering van ICT inkoopvoorwaarden. Meerdere verbeterpunten zijn naar voren gekomen waarmee gemeenten beter kunnen inspelen op nieuwe ontwikkelingen zoals cloud-diensten en collectivisering. Betere en uniforme voorwaarden bieden niet alleen voordelen voor individuele gemeenten het leidt ook tot een meer gelijk speelveld voor de markt en bevordert de adoptie van normen en standaarden van de overheid als geheel. Onderstaande opsomming vat de belangrijkste conclusies en aanbevelingen samen. Conclusie 1. De behoefte aan uniforme ICT inkoopvoorwaarden is groot Bijna driekwart van de gemeenten maakt gebruik van eigen voorwaarden of aangepaste voorwaarden van derden. In mindere mate worden die van leveranciers gebruikt. De diversiteit van ICT inkoopvoorwaarden blijkt groot. Er bestaat een breed gedragen behoefte aan uniformering van ICT inkoopvoorwaarden. Het beeld over de mate van uniformiteit verschilt. Veel gemeenten maken al gebruik van de ARBIT voorwaarden met daarin eigen aanpassingen. Deze zijn redelijk tot goed bruikbaar als algemene basisvoorwaarden voor ICT. De bruikbaarheid van eigen voorwaarden verschilt gemiddeld niet met de ARBIT. Enkele participanten geven aan dat het wenselijk is om op overheidsniveau of zelfs op Europees niveau tot uniforme inkoopvoorwaarden te komen. Het is echter de vraag of dat binnen een redelijke termijn haalbaar is. Aanbeveling 1: Start met uniformering van ICT inkoopvoorwaarden voor gemeenten en neem ARBIT als vertrekpunt Start met de uniformering van ICT inkoopvoorwaarden voor gemeenten en neem de ARBIT als vertrekpunt. Sluit waar mogelijk aan op en maak hergebruik van resultaten van andere werkgroepen (zoals de ARBIT werkgroep). Houdt rekening met bestaande en beoogde wet- en regelgeving zoals de Aanbestedingsweg 2012, Gids proportionaliteit etc. Conclusie 2. Draagvlak bij leveranciers is noodzakelijk Goede en vroegtijdige afstemming met leveranciers is cruciaal om tot goed toepasbare en gedragen inkoopvoorwaarden te komen. Zowel bij het gebruik van de ARBIT als bij gebruik van andere voorwaarden vindt veel discussie plaats. Dit komt door de onbalans in de belangen van opdrachtgevers en opdrachtnemers. Evenwichtige voorwaarden hebben de voorkeur voor de brede acceptatie. Enkele gemeenten zijn voorstander van voorwaarden die paritair worden vastgesteld. Daarmee is afwijking enkel gemotiveerd mogelijk. In de praktijk blijkt het bereiken van paritaire voorwaarden een lastig en langdurig proces en niet altijd haalbaar. 13

14 Aanbeveling 2 : Streef naar gedragen en evenwichtige voorwaarden onder gemeentelijke verantwoordelijkheid Betrek vroegtijdig en intensief de markt bij het realiseren van nieuwe voorwaarden. Streef naar evenwichtig vastgestelde inkoopvoorwaarden die breed draagvlak genieten onder gemeenten, gemeentelijke samenwerkingsverbanden en marktpartijen. Op sommige onderwerpen zal het bereiken van overeenstemming tussen gemeenten/gemeentelijke samenwerkingsverbanden en marktpartijen niet binnen het gewenste tempo lukken. Gemeenten/gemeentelijke samenwerkingsverbanden zijn daarin als opdrachtgever en afnemer van ICT producten en diensten eindverantwoordelijk en hebben het laatste woord voor vaststelling. Binnen de voorwaarden moet inzichtelijk worden voor welke onderwerpen overeenstemming is bereikt en voor welke niet. De besluitvorming en formele vaststelling van uniforme ICT inkoopvoorwaarden kan binnen de bestaande governance structuur van de VNG plaats vinden. Conclusie 3. Een modulaire structuur van ICT inkoopvoorwaarden is noodzakelijk De diversiteit aan aandachtsgebieden binnen de ICT is groot. Afhankelijk van het product en de dienst die wordt ingekocht is vaak slechts een deel van de ICT inkoopvoorwaarden van toepassing. Een goede structuur van inkoopvoorwaarden, modellen en andere inkoopkaders is noodzakelijk om deze situationeel in te kunnen zetten. Om in te kunnen spelen op nieuwe ontwikkelingen en behoeften is een uitbreidbare structuur van voorwaarden nodig. Aanbeveling 3: Zorg voor een modulaire en uitbreidbare structuur van voorwaarden, modellen en andere inkoopkaders Zorg voor een modulaire ICT voorwaardenstructuur om voorwaarden makkelijk en situationeel te kunnen inspelen op de inkoopbehoefte, voorwaarden gefaseerd te kunnen realiseren en in de toekomst uit te kunnen breiden. Naast algemene voorwaarden dienen aanvullende voorwaarden, modellen, bestekteksten en andere inkoopkaders meegenomen te worden. Conclusie 4. Enkele inhoudelijke aspecten zijn prioritair om tot betere ICT inkoopvoorwaarden te komen Uit de verkenning is gekomen dat aanpassingen en aanvullingen van voorwaarden nodig zijn voor strikter opdrachtgeverschap. Enkele aspecten moeten prioritair aangepakt worden. Andere aspecten leiden tot minder problemen. Aanpakken van de prioritaire aspecten leidt tot het wegnemen van de grootste belemmeringen en komt tegemoet aan toekomstige behoeften. Aanbeveling 4: Stel voorwaarden en focus op de belangrijke onderwerpen De prioritaire aspecten zijn: 1. Algemene bepaling (boetes, aansprakelijkheden, schades, intellectuele eigendomsrechten); 14

15 2. Flexibiliteit in licenties (inclusief gebruikersrechten en mogelijkheid overdragen licenties en exit strategie, mede ook in geval van overgaan naar een samenwerkingsverband c.q. herindeling of uitbesteding van taken aan ketenpartners); 3. Toepassen van standaarden en bepalingen rondom onderhouds- en releasetermijnen van koppelingen en standaarden (het kunnen maken van tempo t.a.v. releases en beschikbaar komen van nieuwe koppelingen en standaarden); 4. Cloud en hosting services; 5. Informatiebeveiliging en privacy; 6. Aansluiten op de Gemeenschappelijke Digitale Infrastructuur inclusief de basisregistraties en generieke dienstverlening (DigiD, e-herkenning en andere landelijke voorzieningen ); 7. Escalatiebepaling; 8. Compliancy (aantoonbaar voldoen aan normen en standaarden, architectuur en acceptatie- en garantievoorwaarden). Conclusie 5. Effecten worden alleen bereikt als gemeenten en leveranciers de voorwaarden toepassen De effecten van nieuwe uniforme ICT inkoopvoorwaarden zullen alleen worden bereikt als veel gemeenten de nieuwe en uniforme ICT inkoopvoorwaarden binnen hun inkoop en ICT managementprocessen gebruiken en leveranciers ze accepteren. Dit betekent dat naast het opstellen van voorwaarden de implementatie ervan veel aandacht vergt. Monitoring van de adoptie van de voorwaarden moet hier deel van uitmaken. Aanbeveling 5: Zorg voor snelle en brede implementatie van de voorwaarden Richt een tijdelijke ondersteuningsorganisatie op voor het ontwikkelen en implementeren van uniforme ICT inkoopvoorwaarden. Faciliteer implementatie door middel van bijvoorbeeld kennisuitwisseling, opleidingen, training en hulpmiddelen voor opdrachtgeverschap en inkoop. De implementatie richt zich op alle doelgroepen van bestuur, management en professionals, in bedrijfsvoering, inkoop, informatievoorziening en ICT en bij leveranciers. Betrek bestaande (koepel)organisaties (zoals IMG , VIAG, Gebruikersverenigingen, PIANOo) op basis van de rol en meerwaarde voor de invoering in de invoering. Test ontwikkelde nieuwe delen van de voorwaarden in één of meer praktijksituaties. Stel reeds beschikbare voorwaarden en modellen ter beschikking. Maak een raamwerk, instrumenten en tools voor overeenkomsten, noodzakelijke bijlagen zoals ICT inkoopvoorwaarden, bestekteksten voor inkopers en I&A professionals en ondersteun gemeenten daarin met sjablonen, beslisbomen en modellen. Monitor en publiceer de adoptie van de voorwaarden bij gemeenten en leveranciers. Zorg dat deze hulpmiddelen op bestaand instrumentarium voor markttransparantie en leveranciersmanagement zoals de softwarecatalogus en compliancy monitor voortbouwen en aansluiten. 15

16 Conclusie 6: De op te stellen uniforme ICT inkoopvoorwaarden moeten aansluiten op nieuwe ontwikkelingen Zowel de informatietechnologie zelf als de toepassing ervan binnen gemeenten zijn continu in ontwikkeling. De digitale dienstverlening, de informatiesamenleving en e-overheid, het vergroten van het innovatievermogen en het benutten van nieuwe technologische ontwikkelingen voor gemeenten is een continu proces. Het vergt goede inkoop van ICT producten en diensten. Inkoopvoorwaarden, modellen en instrumenten maken daar deel van uit en zullen regelmatig bijgesteld moeten worden op basis van nieuwe behoeften en ontwikkelingen. Aanbeveling 6: Zorg voor borging en doorontwikkeling Evalueer periodiek met gemeenten en leveranciers of door (technologische of maatschappelijke) ontwikkelingen of behoeften het noodzakelijk is de ICT inkoopvoorwaarden, modellen inkoopkaders en/of bijbehorend instrumentarium bij te stellen en/of aan te vullen. Zorg dat de projectresultaten overgedragen worden aan een organisatie voor borging en doorontwikkeling. 16

17 5 Opzet project vervolg 5.1 Beschrijving project Goed opdrachtgeverschap en professionele inkoop van ICT is cruciaal voor digitalisering van de dienstverlening, uitvoering en bedrijfsvoering van gemeenten. Onderliggende projectvoorstel draagt bij aan het verder versterken van het opdrachtgeverschap van gemeenten voor ICT producten en diensten. De afgelopen jaren is binnen grote gemeentelijke programma s als OperatieNUP, OperatieBRP en ISD (Informatievoorziening Sociaal Domein) een beeld ontstaan over de status, onbalans en tekortkomingen van ICT inkoopvoorwaarden die gemeenten, leveranciers en gebruikersverenigingen hanteren. Uniformering van ICT inkoopvoorwaarden heeft tot beoogd effect het professionaliseren van het gemeentelijk opdrachtgeverschap en het strikter aansturen van de ICT markt vanuit de inkoopfunctie van gemeenten en gemeentelijke samenwerkingsverbanden. Dit projectvoorstel is tevens een logisch vervolg op de ingeslagen weg naar meer collectivisering en het kunnen benutten van nieuwe ontwikkeling zoals cloud. 5.2 Doelstelling project Het hoofddoel is het versterken van het opdrachtgeverschap van gemeenten door het verbeteren, aanvullen en uniformeren van de ICT inkoopvoorwaarden. Hier wordt invulling aan gegeven door het opstellen van uniforme ICT inkoopvoorwaarden voor gemeenten, de afstemming met de markt en het inrichten een ondersteuningsorganisatie met instrumenten voor het toepassen van de voorwaarden. Verder wordt overdracht georganiseerd voor de doorontwikkeling en het beheer. Het geeft hiermee invulling aan de aanbevelingen uit de uitgevoerde verkenning. 5.3 Verantwoording keuze Tijdens de Buitengewone Algemene Ledenvergadering (BALV) van 17 november gaven gemeenten (met 97% van de stemmen) het VNG-bestuur de opdracht om voor de ALV van juni 2015 een collectieve gemeentelijke aanpak uit te werken voor dienstverlening en informatiebeleid. Een meerjarige projectenagenda, governance en financiering maken hier onderdeel van uit. Het projectresultaat van Uniformering ICT inkoopvoorwaarden is een onmisbaar onderdeel van de genoemde collectieve gemeentelijke aanpak. Tevens is vanuit het VIAG ICT Beraad en de GV Centric een formeel verzoek gedaan om ICT inkoopvoorwaarden te verbeteren en te uniformeren. Dit project past in het vervolg op de door gemeenten, VNG en KING ingezette weg van beter ICT opdrachtgeverschap, meer transparantie (softwarecatalogus) en aantoonbare compliancy op standaarden, normen en eisen (o.a. gebruik testplatform). 5.4 Scope en resultaat Onder ICT inkoopvoorwaarden wordt verstaan de algemene ICT inkoopvoorwaarden, de aanvullende voorwaarden, kaders en modelcontracten die gemeenten gebruiken voor inkoop van ICT producten en diensten. Als algemene inkoopvoorwaarden wordt ARBIT als vertrekpunt gehanteerd. 17

18 De scope van het project en de beoogde resultaten betreffen: - Het inrichten van een projectorganisatie en een governance structuur voor het vaststellen van de uniforme ICT inkoopvoorwaarden; - Het realiseren van quick wins; - Het opstellen van uniforme ICT inkoopvoorwaarden voor het inkopen van ICT producten en diensten. Prioritaire aspecten hierbij zijn: o Algemene bepaling (boetes, aansprakelijkheden, schades, intellectuele eigendomsrechten); o Flexibiliteit in licenties (inclusief gebruikersrechten en mogelijkheid overdragen licenties en exit strategie, mede ook in geval van overgaan naar een samenwerkingsverband c.q. herindeling of uitbesteding van taken aan ketenpartners); o Toepassen van standaarden en bepalingen rondom onderhouds- en releasetermijnen van koppelingen en standaarden (het kunnen maken van tempo t.a.v. releases en beschikbaar komen van nieuwe koppelingen en standaarden); o Cloud en hosting services; o Informatiebeveiliging en privacy; o Aansluiten op de Gemeenschappelijke Digitale Infrastructuur inclusief de basisregistraties en generieke dienstverlening (DigiD, e-herkenning en andere landelijke voorzieningen); o Escalatiebepaling; o Compliancy (aantoonbaar voldoen aan normen en standaarden, architectuur en acceptatie- en garantievoorwaarden); - Het opstellen van instrumenten voor toepassing van de ICT inkoopvoorwaarden (zoals modelcontracten); - Vaststelling van de uniforme ICT inkoopvoorwaarden via een te bepalen governance structuur; - Implementatie-ondersteuning met bijbehorende zaken als communicatie, kennisdeling, tools en monitoring; - Overdracht naar beheer. 5.5 Betrokkenen Voor uitvoering van dit project worden de volgende partijen betrokken: - Gemeenten: Inkoopprofessionals en informatiemanagers; - Gemeentelijke samenwerkingsverbanden; - Gemeentelijke koepels (IMG , VIAG, Gebruikersverenigingen); - Inkooporganisaties / inkoopkennisplatform (PIANOo); - Leveranciers van gemeentelijke ICT producten en diensten; - Leverancierskoepels en branchorganisaties (ICT Nederland); - Juridische, inkoop en technische experts van VNG, KING en/of derden. VNG/KING zorgt voor een projectmatige ondersteuning van het proces en verzorgt inhoudelijke expertise (penvoering). Uitvoering geschiedt door professionals met relevante ervaring. Gemeenten en gemeentelijke organisaties (samenwerkingsverbanden en koepels) zijn leidend bij het samenstellen en vaststellen van de producten. Waar mogelijk wordt met één centrale vertegenwoordiging van leveranciers (bijvoorbeeld ICT NL) samenwerkingsafspraken gemaakt. Consultatie met leveranciers vindt plaats mogelijk via leverancierskoepels om te komen tot voorwaarden die zoveel mogelijk door leveranciers gedragen worden. 18

19 5.6 Aanpak Het opstellen van de uniforme ICT inkoopvoorwaarden, de afstemming met de markt en het inrichten van een ondersteuningsorganisatie met instrumenten voor het toepassen van de voorwaarden zal projectmatig worden aangepakt. In de aanpak is gekozen voor een incrementele aanpak waarbinnen de nieuwe voorwaarden volgens een groeipad deel voor deel worden opgesteld en geïmplementeerd. Dit leidt tot een modulaire en uitbreidbare structuur van ICT inkoopvoorwaarden. Aanvullende modules kunnen worden toegevoegd en gericht zijn op een bepaalde productcategorie of een thema. Bij het gebruik van de voorwaarden binnen een inkooptraject worden de relevante modules gekozen wat leidt tot een samenhangend en op de situatie toegesneden set van voorwaarden en kaders. Een belangrijk uitgangspunt is dat evenwichtige en goed bruikbare voorwaarden worden gemaakt die door gemeenten en de ICT leveranciers worden geaccepteerd. Er zal dan ook worden gestreefd om in samenwerking met de markt tot evenwichtige voorwaarden te komen. De samenwerking met de markt gebeurt bij voorkeur via een bestaande overkoepelende vertegenwoordiging van leveranciers. Dat kan via bijvoorbeeld ICT Nederland of anders via een overleg en samenwerkingsstructuur met de meer dan 150 leveranciers waarmee KING convenanten heeft. Op sommige onderwerpen zal het bereiken van evenwichtige voorwaarden niet lukken. Gemeenten zijn daarin als opdrachtgever en afnemer van ICT producten en diensten eindverantwoordelijk en hebben het laatste woord over de voorwaarden die als norm worden gesteld. Bij de vastgestelde voorwaarden wordt inzichtelijk gemaakt op welke onderdelen overeenstemming is met de markt en waar niet. De besluitvorming en formele vaststelling van nieuwe en aanvullende ICT inkoopvoorwaarden zal binnen een gemeentelijke regie-organisatie worden ondergebracht. Daarbij wordt zo veel mogelijk aangesloten bij de bestaande governance structuur van de VNG. 5.7 Projectstructuur en fasering Het project bestaat uit initiële en overkoepelende activiteiten, zoals inrichten van de projectorganisatie, communicatie, overlegstructuur en het opzetten van een modulaire en uitbreidbare ICT voorwaardenstructuur, het maken van samenwerkingsafspraken met de markt en de nadere uitwerking van de prioritering, planning en aanpak. De realisatie en implementatie van de ICT inkoopvoorwaarden vindt thematisch in vier delen plaats waarbij de modulaire voorwaardenstructuur als het ware wordt (aan)gevuld. Bij het opstellen wordt waar mogelijk gebruik gemaakt van bestaande voorwaarden zoals ARBIT en andere beschikbare modellen en kaders binnen de overheid. Waar nodig worden deskundigen betrokken met expertkennis over het betreffende thema. Direct aansluitend aan het opstellen van een module van de ICT inkoopvoorwaarden wordt deze geïmplementeerd. Daarvoor wordt binnen de projectkaders de implementatie-aanpak van VNG/KING gehanteerd zoals gebruikt binnen programma s als OperatieNUP en ISD. Doel daarvan is dat de ICT inkoopvoorwaarden goed binnen het inkoopprocessen worden ingebed en efficiënt kunnen worden gebruikt. Binnen deze implementatie aanpak worden gemeenten ondersteund bij het invoeren van nieuwe ICT inkoopvoorwaarden. De ondersteuning bestaat uit pilots/praktijkbeproevingen, 19

20 groepsbijeenkomsten, kennissessies, hulpmiddelen en tools. Daarbij wordt waar mogelijk gebruik gemaakt van bestaande platforms zoals PIANOo. De adoptie door leveranciers wordt vanuit het project gestimuleerd door het betrekken van leveranciers (mogelijk via ICT NL), via het reguliere leveranciersmanagement (bijvoorbeeld via een convenant)en via op leveranciers toegesneden sessies. Voor monitoring van de adoptie van de voorwaarden door gemeenten en leveranciers wordt een monitor ingericht. Om administratieve lasten te beperken zal dit worden gerealiseerd binnen het bestaande instrumentarium van gemeenten zoals de Softwarecatalogus, waarstaatjegemeente.nl en Vensters voor Bedrijfsvoering. Na het projectmatige deel volgt een cyclisch proces van beheer en doorontwikkeling zodat ICT inkoopvoorwaarden beschikbaar blijven en waar nodig worden periodiek aangepast moeten worden aan nieuwe wet/regelgeving, behoeften en ontwikkelingen. Binnen het project is de overdracht voorzien. 5.8 Projectorganisatie Opdrachtgever is de Algemene Ledenvergadering van de VNG. Gedelegeerd opdrachtgever is het hoofd EC IB. Opdrachtnemer is KING. De projectleider van KING ziet toe op het binnen de projectkaders realiseren van de resultaten en aansturing van deeltrajecten voor elk van de vier delen. Per deel wordt een werkgroep geformeerd met daarin (ieder participeert op eigen kosten): - Projectleiding: KING - Penvoerding: KING (eventueel met externe experts) - Inhoudelijke kennis Inkoop: gemeentelijke inkopers en leveranciers - Inhoudelijke kennis I&A: gemeentelijke informatiemanagers en leveranciers - Inhoudelijke kennis ICT recht (juridisch): inkoop jurist De penvoering is verantwoordelijk voor het opstellen van de inkoopvoorwaarden en instrumenten voor toepassing en voor afstemming met leveranciers. De overige leden van de werkgroep geven input en hebben een review taak. Dit betreft een iteratief proces. De werkgroep adviseert over de opgestelde inkoopvoorwaarden en instrumenten. Op basis van het advies wordt voor formele vaststelling de governance van de VNG gevolgd (via een advies van de Commissie D&I naar besluitvorming in de Directieraad). Mogelijk wordt voor vaststelling een pilot bij een gemeente ondersteund om toepassing van de voorwaarden in de praktijk te toetsen. 20

21 5.9 Planning De globale projectplanning is: Projectplanning Uniformering ICT Inkoopvoorwaarden 2015/Q2 2015/Q3 2015/Q4 2016/Q1 2016/Q2 2016/Q3 2016/Q > 0 Verkenning/analyse/advies 1 Projectinrichting Projectplan en inrichting, stakeholders Communicatie alg inrichten Overlegstructuur Monitoring adoptie >>>> 2 Overkoepelende zaken Ontwerp voorwaardenstructuur Aanpak/procesuitwerking/prioritering Quick wins/ delen kennis/voorbeelden Inrichten Governance ICT inkoopvoorw Tooling/hulpmiddelen/sjablonen 3 Voorwaarden deel 1 Opstellen (incl. afstemming markt) Implementeren proef gebruiken 4 Voorwaarden deel 2 Opstellen (incl. afstemming markt) Implementeren proef gebruiken 5 Voorwaarden deel 3 Opstellen (incl. afstemming markt) Implementeren proef gebruiken 6 Voorwaarden deel 4 Opstellen (incl. afstemming markt) Implementeren proef 7 Overdracht/doorontwikkeling/ borging >>>>> 21

22 Bijlagen Bijlage 1. Deelnemers expertworkshop 17 maart 2015 te Utrecht Heidi Vos, Leveranciersmanager gemeente Tilburg Kees Droogendijk, senior inkoper gemeente Gouda Fred Wijnhof, Gemeentelijke Inkoop Platform Arnold Veenstra, senior inkoper Sud West Fryslan Wendy Bak, senior inkoper samenwerking Equalit Nicole Karman, senior inkoper gemeente Apeldoorn Henrie Mors, senior inkoper Gemeente Assen en Pianoo forum Willem Zwijgers, unitleider van samenwerking Equalit Anita Potters, architect samenwerking Equalit. Bijlage 2. Participanten in de totstandkoming en review Ad Kint, CIP Anita Potters, samenwerking Equalit Arend van Beek, VIAG Arnold Veenstra, Sud West Fryslan Athina Tsoukalas, Gemeente Arnhem Barry Zuiderwijk, PIANOo Bart Geerdink, KING Chris Batist, IMG/Den Haag Floris den Boer, PIANOo Fred Wijnhof, Gemeentelijke Inkoop Platform Hans Enhus, Gemeente Rotterdam Harry Veldman, gemeente Meppel Heidi Vos, gemeente Tilburg Henri Rauch, KING Henrie Mors, gemeente Assen Herman Timmermans, KING Hindrik Dyks, VIAG/Sudwest Fryslan Johan Draijer, Gemeente Den Haag Joost Beljon, Gemeente Oss Karin Tang, Gemeente Haarlem Kees Droogendijk, gemeente Gouda Kees Duijvelaar, VNG Kees Groeneveld, KING Marijke Hermes, VIAG/Leudal Martin Vos, gemeente Assen Nicole Karman, gemeente Apeldoorn Paul Rekveld, Gemeente Gouda Rens Speksnijder, Gemeente Delft Rob Heimering, gemeente Heerhugowaard Ronald van Mil, Gemeente Nijmegen Theo Peters, KING Theo van den Brink, KING Tjerk Venrooy, KING Wendy Bak, samenwerking Equalit Wicher Venema, GV Centric Willem Zwijgers, samenwerking Equalit 22

23 Bijlage 3. Prioritaire ICT inkoopvoorwaarden Prioritaire aspecten Mogelijk aanvullende onderdelen 2 Algemene bepalingen - aanbestedings-/inkoopstrategie - betaaldiscipline en betaaltermijnen boetes, - digitale afdoening facturatie aansprakelijkheden, - gedragscode ICT leveranciers (commissie Elias) schades, - interoperabiliteit beter regelen intellectuele eigendomsrechten - mediation - Nieuwe aanbestedingswet Openbaarheid en transparantie - overbrugging functionele eisen (opdrachtgever) en technische invulling daarvan (opdrachtnemer) - samenwerking gemeenten met andere (Rijks)organisaties - samenwerking gemeenten onderling - social return/mvo etc. - Uitsluiting leveranciers nieuwe aanbestedingen bij niet goed functioneren Flexibiliteit in licenties - app s - escrowregeling gebruikersrechten en mogelijkheid - experimenteel gebruik software overdragen licenties, het kunnen gebruiken software/licenties door - minder bilateraal afsluiten maar zoveel mogelijk gezamenlijk ketenpartners en exit strategie, mede ook in geval van overgaan naar een - ondersteuning van een aantal versies van standaarden door leveranciers samenwerkingsverband c.q. herindeling of uitbesteding van taken - recht om onderling tussen gemeenten informatie uit te wisselen inzake gebruik, prijzen etc. aan ketenpartners); - licenties in software catalogus - structureel downsizen van onderhoudsbedrag na bijvoorbeeld 5 jaar gebruik Toepassen van standaarden en - beschikbaar komen van nieuwe koppelingen bepalingen rondom onderhouds- - het kunnen maken van tempo t.a.v. releases en releasetermijnen van koppelingen en standaarden het kunnen maken van tempo t.a.v. releases en beschikbaar komen van nieuwe koppelingen en standaarden en standaarden voor ondersteuning van elk device en meerdere browsers - openheid gebruikte interfaces 2 De in deze kolom opgenomen onderwerpen zijn tijdens de verkenning en de review genoemd en worden waar mogelijk en voor zver passend binnen de projectkaders in de uitwerking van de prioritaire aspecten meegenomen. 23

24 Prioritaire aspecten Mogelijk aanvullende onderdelen 2 Cloud en hosting services - audits door onafhankelijke deskundige inzake beveiliging en opslag van gegevens in datacenter (niet buitenland) Informatiebeveiliging en privacy - audits door onafhankelijke deskundige inzake beveiliging - aanbevelingen commissie Elias Aansluiten op de n.v.t. Gemeenschappelijke Digitale Infrastructuur (de basisregistraties generieke dienstverlening DigiD, e- herkenning en andere landelijke voorzieningen Escalatie bepaling n.v.t. Compliancy - bescherming van eerder gedane investeringen bij wijziging/aanvullingen op functionaliteiten Aantoonbaar voldoen aan normen en standaarden, architectuur en - e-procurement/e-facturatie etc. (als onderdeel van een applicatie) acceptatie en garantievoorwaarden - innovatief vermogen leverancier - overstapregeling - werkzaamheden door derden 24

25 KWALITEITSINSTITUUT NEDERLANDSE GEMEENTEN NASSAULAAN JS DEN HAAG POSTBUS GK DEN HAAG T F

Onder welke voorwaarden koopt u 1,2 miljard aan ICT in?

Onder welke voorwaarden koopt u 1,2 miljard aan ICT in? Vereniging van Nederlandse Gemeenten Onder welke voorwaarden koopt u 1,2 miljard aan ICT in? Peter Klaver Jeroen Schuuring 12 november 2015 Meer informatie via de KING website https://www.kinggemeenten.nl/

Nadere informatie

ADDENDUM: betreffende het ontwikkelen, aansluiten, integreren en gebruiken van standaarden voor decentralisaties in het sociaal domein.

ADDENDUM: betreffende het ontwikkelen, aansluiten, integreren en gebruiken van standaarden voor decentralisaties in het sociaal domein. ADDENDUM: betreffende het ontwikkelen, aansluiten, integreren en gebruiken van standaarden voor decentralisaties in het sociaal domein. tussen KING en Leveranciers van gemeentelijke softwareproducten Inhoud

Nadere informatie

KING leveranciersmiddag. 22 maart 2013, Bart Geerdink

KING leveranciersmiddag. 22 maart 2013, Bart Geerdink KING leveranciersmiddag 22 maart 2013, Bart Geerdink Agenda 13.15-14.00 Plenaire opening Welkom en opening Generieke voorzieningen: cloudstrategie gemeenten 14.15-15.15 Deelsessies, ronde 1 Gemeenten en

Nadere informatie

Wat verwachten burgers van een compacte lokale overheid? VlaVirGem en KING bouwen samen aan een compacte overheid!

Wat verwachten burgers van een compacte lokale overheid? VlaVirGem en KING bouwen samen aan een compacte overheid! Wat verwachten burgers van een compacte lokale overheid? VlaVirGem en KING bouwen samen aan een compacte overheid! Johan van der Waal, Strategisch adviseur KING Operatie NUP en V-ICT-OR OSLO Film Dienstverlening

Nadere informatie

ADDENDUM: BETREFFENDE DE CO-CREATIE GEMMA 2.0. Addendum op de Samenwerkingsovereenkomst tussen KING, Gebruikersverenigingen en Leveranciers

ADDENDUM: BETREFFENDE DE CO-CREATIE GEMMA 2.0. Addendum op de Samenwerkingsovereenkomst tussen KING, Gebruikersverenigingen en Leveranciers ADDENDUM: BETREFFENDE DE CO-CREATIE GEMMA 2.0 Addendum op de Samenwerkingsovereenkomst tussen KING, Gebruikersverenigingen en Leveranciers 1. Inhoud 1. Inhoud 2 2. Inleiding 3 3. Toepassingsgebied 4 4.

Nadere informatie

ADDENDUM: Pre-fill e-formulieren

ADDENDUM: Pre-fill e-formulieren ADDENDUM: Pre-fill e-formulieren services (Addendum op de SAMENWERKINGSOVEREENKOMST KWALITEITSINSTITUUT NEDERLANDSE GEMEENTEN & GERUIKERSVERENIGINGEN / SAMENWERKINGSVERANDEN & LEVERANCIERS ) Kwaliteitsinstituut

Nadere informatie

#/type Domein Naam Bron

#/type Domein Naam Bron #/type Domein Naam Bron 30 alle Regie op eigen gegevens VDP & NVvB 40 Lokale Economie Generieke Transactievoorziening gemeenten 51 Burgerzaken Herontwerp verstrekking Rijbewijzen UO & NVvB 52 Werk & Inkomen

Nadere informatie

Aanscherpen en doorontwikkelen compliancy (eisen)

Aanscherpen en doorontwikkelen compliancy (eisen) Aanscherpen en doorontwikkelen compliancy (eisen) Agenda Hoe staat het ervoor met compliancy? (door)ontwikkeling compliancy Compliancy monitor Compliancy bewaking Maatregelen Ontwikkelingen StUF Testplatform

Nadere informatie

ADDENDUM: Documentcreatie services 1.0

ADDENDUM: Documentcreatie services 1.0 ADDENDUM: Documentcreatie services 1.0 Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Gebruikersverenigingen / Samenwerkingsverbanden & Leveranciers Inleiding In veel processen binnen de gemeente worden reeds

Nadere informatie

Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Logius & Gebruikersverenigingen / Samenwerkingsverbanden & Leveranciers

Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Logius & Gebruikersverenigingen / Samenwerkingsverbanden & Leveranciers ADDENDUM: betreffende het implementeren en gebruiken van de standaard Zaak en Document services incl. MijnOverheid / Lopende Zaken. (Addendum op de SAMENWERKINGSOVEREENKOMST KWALITEITSINSTITUUT NEDERLANDSE

Nadere informatie

Leveranciers bijeenkomst

Leveranciers bijeenkomst Leveranciers bijeenkomst Deelsessie Operatie NUP Operatie NUP Even kennismaken Convenant Doorontwikkeling Software Catalogus Content Architectuur hulpmiddelen Standaardisatie en Compliancy Koppeling Business

Nadere informatie

Het moment van de gestandaardiseerde waarheid! Open Standaarden voor gelinkte Overheden OSLO 3

Het moment van de gestandaardiseerde waarheid! Open Standaarden voor gelinkte Overheden OSLO 3 Het moment van de gestandaardiseerde waarheid! Open Standaarden voor gelinkte Overheden OSLO 3 1 Even voorstellen Johan van der Waal Domeinverantwoordelijke informatiemanagement Johan.vanderwaal@v-ict-or.be

Nadere informatie

Business case Digikoppeling

Business case Digikoppeling Business case Digikoppeling Versie 1.0 Datum 02/06/2014 Status Definitief Van toepassing op Digikoppeling versies: 1.0, 1.1, 2.0, 3.0 Colofon Logius Servicecentrum: Postbus 96810 2509 JE Den Haag t. 0900

Nadere informatie

ADDENDUM. Regie- en Zaakservices 1.0. Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten. Leveranciers. tussen KING en Leveranciers

ADDENDUM. Regie- en Zaakservices 1.0. Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten. Leveranciers. tussen KING en Leveranciers ADDENDUM Regie- en Zaakservices 1.0 tussen KING en Leveranciers Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Leveranciers Versie: 1.2 Datum: 9 januari 2015 ADDENDUM: Regie- en Zaakservices INLEIDING EN

Nadere informatie

ADDENDUM Ondersteuning ICT- Beveiligingsassessment DigiD

ADDENDUM Ondersteuning ICT- Beveiligingsassessment DigiD ADDENDUM Ondersteuning ICT- Beveiligingsassessment DigiD Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Leveranciers 1. Inleiding In oktober 2011 heeft de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties

Nadere informatie

Nieuwe aanpak StUF van informatiemodel naar eindproduct standaarden. Peter Klaver, KING Expertgroep StUF 21 oktober 2015, La Vie, Utrecht

Nieuwe aanpak StUF van informatiemodel naar eindproduct standaarden. Peter Klaver, KING Expertgroep StUF 21 oktober 2015, La Vie, Utrecht Nieuwe aanpak StUF van informatiemodel naar eindproduct standaarden Peter Klaver, KING Expertgroep StUF 21 oktober 2015, La Vie, Utrecht Inhoud Grootschalige implementatie Impact Strategieën Inventarisatieronde

Nadere informatie

Motie Ondersteuning Standaardisatie Uitvoeringsprocessen. voor BALV 17 november 2014

Motie Ondersteuning Standaardisatie Uitvoeringsprocessen. voor BALV 17 november 2014 Motie Ondersteuning Standaardisatie Uitvoeringsprocessen voor BALV 17 november 2014 Gemeente Zaanstad namens gemeenten Zwolle, Leeuwarden, Amersfoort, Haarlemmermeer, Rotterdam, Utrecht, Enschede en Apeldoorn

Nadere informatie

ADDENDUM. Regie- en Zaakservices 1.0. Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten. Leveranciers. tussen KING en Leveranciers

ADDENDUM. Regie- en Zaakservices 1.0. Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten. Leveranciers. tussen KING en Leveranciers ADDENDUM Regie- en Zaakservices 1.0 tussen KING en Leveranciers Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Leveranciers Versie: 1.5 Datum: 08 oktober 2015 ADDENDUM: Regie- en Zaakservices INLEIDING EN

Nadere informatie

Grootschalige Implementatie Digitale Standaarden (GIDS) RSGB 3.x / StUF BG 3.20 RGBZ 2.x / StUF ZKN 3.20

Grootschalige Implementatie Digitale Standaarden (GIDS) RSGB 3.x / StUF BG 3.20 RGBZ 2.x / StUF ZKN 3.20 Grootschalige Implementatie Digitale Standaarden (GIDS) RSGB 3.x / StUF BG 3.20 RGBZ 2.x / StUF ZKN 3.20 Peter Klaver, KING Regiegroep GBS (Gegevens- en Bericht Standaarden) 7 oktober 2015, La Vie, Utrecht

Nadere informatie

BABVI/U201201250 Lbr. 12/090

BABVI/U201201250 Lbr. 12/090 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 betreft Operatie NUP zet i-ondersteuning in uw kenmerk ons kenmerk BABVI/U201201250 Lbr. 12/090 bijlage(n) - datum

Nadere informatie

Samenwerking met ketenpartners bij de Landelijke Voorziening WOZ

Samenwerking met ketenpartners bij de Landelijke Voorziening WOZ Samenwerking met ketenpartners bij de Landelijke Voorziening WOZ Anja Smorenburg Johan ten Dolle Peter ter Telgte Vrienden van de Basisregistraties d.d. 7-11-2013 Agenda 1. Project LV WOZ 2. Stelselvoorzieningen

Nadere informatie

Het gevolg van transitie naar de cloud SaMBO-ICT & KZA. 16 januari 2014 Doetinchem

Het gevolg van transitie naar de cloud SaMBO-ICT & KZA. 16 januari 2014 Doetinchem Het gevolg van transitie naar de cloud SaMBO-ICT & KZA 16 januari 2014 Doetinchem Agenda Introductie Aanleiding Samenvatting handreiking Uitkomsten workshop netwerkbijeenkomst Afsluiting 2 Introductie

Nadere informatie

THE CLOUD IN JURIDISCH PERSPECTIEF SPREKERSPROFIEL. Mr. Jan van Noord Directeur International Tender Services (ITS) BV

THE CLOUD IN JURIDISCH PERSPECTIEF SPREKERSPROFIEL. Mr. Jan van Noord Directeur International Tender Services (ITS) BV THE CLOUD IN JURIDISCH PERSPECTIEF SPREKERSPROFIEL Mr. Jan van Noord Directeur International Tender Services (ITS) BV Wat is Cloud Op het moment dat content uit het eigen beheer c.q. toezicht verdwijnt

Nadere informatie

BIJLAGE 2: PROJECTEN DIGITALE AGENDA 2015/2016

BIJLAGE 2: PROJECTEN DIGITALE AGENDA 2015/2016 BIJLAGE 2: PROJECTEN DIGITALE AGENDA 2015/2016 Bestuurders geven meer ruimte aan gemeentelijke uitvoerders om te bepalen welke en in aanmerking komen voor collectivisering en op welke wijze. Hiermee wordt

Nadere informatie

Voorstel technische aansluiting CORV

Voorstel technische aansluiting CORV Voorstel technische aansluiting CORV Aan: Van: Onderwerp: AO Jeugd Werkgroep informatiemanagement 3D Holland Rijnland Aansluiting CORV Inleiding In het nieuwe jeugdstelsel moeten gemeenten en justitiële

Nadere informatie

Landelijke aanpak Inkoop Jeugd-GGZ

Landelijke aanpak Inkoop Jeugd-GGZ Landelijke aanpak Inkoop Jeugd-GGZ Lancering Ondersteuningsprogramma Maart 2014 Inhoud Landelijke aanpak Inkoop Jeugd-GGZ Stip op de horizon Inhoud akkoord gemeenten en verzekeraars Doelstelling Ondersteuningsprogramma

Nadere informatie

Slimmer organiseren door samenwerken. Workshop Digitaal Bestuur Congres 20 januari 2011

Slimmer organiseren door samenwerken. Workshop Digitaal Bestuur Congres 20 januari 2011 Slimmer organiseren door samenwerken Workshop Digitaal Bestuur Congres 20 januari 2011 Wenkend perspectief Conglomeraat/federatie van SSC (regionaal/functioneel) SSC in Cloud Samen innovaties oppakken

Nadere informatie

Implementatie strategieën RSGB 3.x / StUF BG 3.20 RGBZ 2.x / StUF ZKN 3.20

Implementatie strategieën RSGB 3.x / StUF BG 3.20 RGBZ 2.x / StUF ZKN 3.20 Implementatie strategieën RSGB 3.x / StUF BG 3.20 RGBZ 2.x / StUF ZKN 3.20 Peter Klaver, KING Regiegroep GBS (Gegevens- en Bericht Standaarden) 2 april, La Vie, Utrecht Inhoud Reikwijdte implementatie

Nadere informatie

Convenant. Samenwerkingsovereenkomst Stichting VERA en gebruikersverenigingen, samenwerkingsverbanden en leveranciers

Convenant. Samenwerkingsovereenkomst Stichting VERA en gebruikersverenigingen, samenwerkingsverbanden en leveranciers Convenant Samenwerkingsovereenkomst Stichting VERA en gebruikersverenigingen, samenwerkingsverbanden en leveranciers Versie: 1.0 Datum: 07-02-2014 Status: Definitief Stichting VERA, 20134 http://www.stichting-vera.nl

Nadere informatie

7. Samenwerking t.b.v. infrastructuur exameninstrumenten

7. Samenwerking t.b.v. infrastructuur exameninstrumenten 7. Samenwerking t.b.v. infrastructuur exameninstrumenten Opdrachtgever OCW Projectaannemer SBB Projectleider Nog te bevestigen Contactpersoon Lisette van Loon Start en einde deelproject Fase 1: juni 2012

Nadere informatie

2 3 MEI 28H. uw kenmerk. ons kenmerk. Lbr. 14/042

2 3 MEI 28H. uw kenmerk. ons kenmerk. Lbr. 14/042 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad 2 3 MEI 28H Vereniging van Nederlandse Gemeenten informatiecentrum tel. (070) 373 8393 uw kenmerk bījlage(n) betreft Voortgang Informatieveiligheid ons

Nadere informatie

Programma doorontwikkeling veiligheidshuizen. Informatiemanagement en privacy 21 november 2011

Programma doorontwikkeling veiligheidshuizen. Informatiemanagement en privacy 21 november 2011 Programma doorontwikkeling veiligheidshuizen Informatiemanagement en privacy 21 november 2011 Presentatie Privacy Binnen het programma doorontwikkeling veiligheidshuizen is Privacy een belangrijk onderwerp.

Nadere informatie

Uitwerking drie scenario's voor Monitor Maatschappelijk Resultaat

Uitwerking drie scenario's voor Monitor Maatschappelijk Resultaat Uitwerking drie scenario's voor Monitor Maatschappelijk Resultaat Datum 24 september 2015 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Scenario 1: Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de vulling van de monitor, met aanvullingen

Nadere informatie

ADDENDUM. Transitie Jeugd: Aansluiting en gebruik CORV. Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten. Ministerie van Veiligheid en Justitie.

ADDENDUM. Transitie Jeugd: Aansluiting en gebruik CORV. Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten. Ministerie van Veiligheid en Justitie. ADDENDUM Transitie Jeugd: Aansluiting en gebruik CORV Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Ministerie van Veiligheid en Justitie & Leveranciers Versie: 1.0 Datum: 25 april 2014 Plaats: Den Haag

Nadere informatie

KING wérkt voor gemeenten door slimme arrangementen met de markt. Utrecht, 6 juli 2011 - Bijeenkomst gebruikersverenigingen en KING

KING wérkt voor gemeenten door slimme arrangementen met de markt. Utrecht, 6 juli 2011 - Bijeenkomst gebruikersverenigingen en KING KING wérkt voor gemeenten door slimme arrangementen met de markt Utrecht, 6 juli 2011 - Bijeenkomst gebruikersverenigingen en KING Uitgangspunten KING e-dienstverlening E-bouwstenen geen doel op zich;

Nadere informatie

Presentatie NORA/MARIJ

Presentatie NORA/MARIJ Presentatie NORA/MARIJ 6 november 2009 Peter Bergman Adviseur Architectuur ICTU RENOIR RENOIR = REgie NuP Ondersteuning Implementatie en Realisatie Overzicht presentatie Families van (referentie-)architecturen

Nadere informatie

Workshop transitie naar de cloud SaMBO-ICT & KZA. 21 November 2013 Utrecht

Workshop transitie naar de cloud SaMBO-ICT & KZA. 21 November 2013 Utrecht Workshop transitie naar de cloud SaMBO-ICT & KZA 21 November 2013 Utrecht Agenda Introductie Aanleiding Cloud in het onderwijs Veranderingen voor de organisatie Interactieve workshop Afsluiting 2 Aanleiding

Nadere informatie

Second opinion Masterplan informatie architectuur. De Gemeente Weert

Second opinion Masterplan informatie architectuur. De Gemeente Weert Masterplan informatie architectuur Gemeente Weert.datum 9 november 2015.op verzoek van De Gemeente Weert bezoekadres Beechavenue 126 telefoon 088-006 34 00 banknummer 57.84.75.014 1119 PR Schiphol Rijk

Nadere informatie

GEMeentelijke Model Architectuur GEMMA 2

GEMeentelijke Model Architectuur GEMMA 2 GEMeentelijke Model Architectuur GEMMA 2 Wordt het ook gebruikt? Het GEMMA portfolio GEMMA architectuurproducten Principes Informatiearchitectuur Procesarchitectuur en referentieprocessen (nu ook referentie

Nadere informatie

Efficiency door de BRP?

Efficiency door de BRP? Efficiency door de BRP? VIAG Congres 7 oktober 2013 Efficiency door de BRP? Samenwerking in de regio Alkmaar Door Alex Huisman (adviseur Informatievoorziening & automatisering gemeente Langedijk) Applicatiesanering

Nadere informatie

Een beetje beveiligen kan niet Op weg naar veiliger gemeenten Jaarplan 2015 en toekomst IBD Consulterend Overleg 22 september 2014 Boudien Glashouwer

Een beetje beveiligen kan niet Op weg naar veiliger gemeenten Jaarplan 2015 en toekomst IBD Consulterend Overleg 22 september 2014 Boudien Glashouwer Een beetje beveiligen kan niet Op weg naar veiliger gemeenten Jaarplan 2015 en toekomst IBD Consulterend Overleg 22 september 2014 Boudien Glashouwer Doelstellingen en scope IBD Het preventief en structureel

Nadere informatie

VERSLAG PIA. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG)

VERSLAG PIA. Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) VERSLAG PIA Een van de producten van de operationele variant van de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten (BIG) Colofon Naam document Verslag PIA Versienummer 1.0 Versiedatum April 2014

Nadere informatie

Mr. M.H.Paapst Open voorkeur in een aanbesteding Deel III: Modelteksten

Mr. M.H.Paapst Open voorkeur in een aanbesteding Deel III: Modelteksten Mr. M.H.Paapst Open voorkeur in een aanbesteding Deel III: Modelteksten Onderstaande wensen, eisen en teksten hebben tot doel de leveranciersonafhankelijkheid, flexibiliteit en interoperabiliteit te bevorderen

Nadere informatie

Iedereen denkt bij informatieveiligheid dat het alleen over ICT en bedrijfsvoering gaat, maar het is veel meer dan dat. Ook bij provincies.

Iedereen denkt bij informatieveiligheid dat het alleen over ICT en bedrijfsvoering gaat, maar het is veel meer dan dat. Ook bij provincies. Iedereen denkt bij informatieveiligheid dat het alleen over ICT en bedrijfsvoering gaat, maar het is veel meer dan dat. Ook bij provincies. Gea van Craaikamp, algemeen directeur en provinciesecretaris

Nadere informatie

Toetsingskader NORA 3.0 Principes voor samenwerking en dienstverlening Versie 0.3 27/08/2010

Toetsingskader NORA 3.0 Principes voor samenwerking en dienstverlening Versie 0.3 27/08/2010 Toetsingskader NORA 3.0 Principes voor samenwerking en dienstverlening Versie 0.3 27/08/2010 1. Inleiding 1.1 Status NORA De Nederlandse Overheids Referentie Architectuur is inmiddels een bekend en erkend

Nadere informatie

Beoordelingsformulier projectvoorstellen KFZ

Beoordelingsformulier projectvoorstellen KFZ sformulier voor de projectvoorstellen. sformulier projectvoorstellen KFZ Callronde: Versie 14-02-13 Instelling: Naam project: 1) Algemeen Het beoordelingsformulier wordt gebruikt om de projectvoorstellen

Nadere informatie

Innovatie Digitale Samenwerking gemeenten

Innovatie Digitale Samenwerking gemeenten aan Leden van de VNG van VNG Bestuur doorkiesnummer bijlagen afschrift aan datum 15 oktober 2014 Innovatie Digitale Samenwerking gemeenten Verdergaande digitalisering van de samenleving is geen optie:

Nadere informatie

Contractmanagement in Nederland anno 2011

Contractmanagement in Nederland anno 2011 Contractmanagement in Nederland anno 2011 Samenvatting Mitopics Theo Bosselaers NEVI René van den Hoven Februari 2012 1 Periodiek onderzoekt Mitopics de professionaliteit waarmee Nederlandse organisaties

Nadere informatie

Cloud Computing, een inleiding. ICT Accountancy & Financials congres 2013: Cloud computing en efactureren. Jan Pasmooij RA RE RO: jan@pasmooijce.

Cloud Computing, een inleiding. ICT Accountancy & Financials congres 2013: Cloud computing en efactureren. Jan Pasmooij RA RE RO: jan@pasmooijce. Cloud Computing, een inleiding ICT Accountancy & Financials congres 2013: Cloud computing en efactureren 10 december 2013 Jan Pasmooij RA RE RO: jan@pasmooijce.com 10 december 2013 1 Kenmerken van Cloud

Nadere informatie

HOE VUL IK DE LEGE ICT-FOTO? Verzamelen en actueel houden fotoinformatie

HOE VUL IK DE LEGE ICT-FOTO? Verzamelen en actueel houden fotoinformatie HOE VUL IK DE LEGE ICT-FOTO? Verzamelen en actueel houden fotoinformatie Auteur IBD Datum Juli 2014 2 Inhoud 1 Achtergrondinformatie 4 1.1 Inleiding 4 1.2 Waarom is de foto belangrijk? 4 1.3 Hoe komt de

Nadere informatie

Uiteraard is er ook een stand aanwezig van de Servicedesk van BCT waar u terecht kunt met al uw vragen.

Uiteraard is er ook een stand aanwezig van de Servicedesk van BCT waar u terecht kunt met al uw vragen. Uitnodiging voor de ledendag op 30 januari 2014 Geachte heer/mevrouw Op donderdag 30 januari organiseert de Vergeb, samen met BCT, de jaarlijkse Vergeb Ledendag. Wij willen u van harte uitnodigen om deze

Nadere informatie

ADDENDUM. iwmo-berichtstandaarden Decentralisaties. Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten. Leveranciers. tussen KING en Leveranciers

ADDENDUM. iwmo-berichtstandaarden Decentralisaties. Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten. Leveranciers. tussen KING en Leveranciers ADDENDUM iwmo-berichtstandaarden Decentralisaties tussen KING en Leveranciers Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten & Leveranciers Versie: 1.1 Datum: 19 september 2014 Inleiding (Standaard en toepassingsgebied)

Nadere informatie

MKB Cloudpartner Informatie TPM & ISAE 3402 2016

MKB Cloudpartner Informatie TPM & ISAE 3402 2016 Third Party Memorandum (TPM) Een Derde verklaring of Third Party Mededeling (TPM) is een verklaring die afgegeven wordt door een onafhankelijk audit partij over de kwaliteit van een ICT-dienstverlening

Nadere informatie

Digikoppeling adapter

Digikoppeling adapter Digikoppeling adapter Versie 1.0 Datum 02/06/2014 Status Definitief Van toepassing op Digikoppeling versies: 1.0, 1.1, 2.0, 3.0 Colofon Logius Servicecentrum: Postbus 96810 2509 JE Den Haag t. 0900 555

Nadere informatie

DUTO Normenkader Duurzaam Toegankelijke Overheidsinformatie

DUTO Normenkader Duurzaam Toegankelijke Overheidsinformatie DUTO Normenkader Duurzaam Toegankelijke Overheidsinformatie Erik Saaman (projectleider DUTO) NORA Gebruikersraad, 9 juni 2015 normenkader@nationaalarchief.nl Duurzaam toegankelijke overheidsinformatie

Nadere informatie

SAMENWERKINGSOVEREENKOMST. tussen VNG/KING en leveranciers van gemeentelijke softwareproducten

SAMENWERKINGSOVEREENKOMST. tussen VNG/KING en leveranciers van gemeentelijke softwareproducten SAMENWERKINGSOVEREENKOMST tussen VNG/KING en leveranciers van gemeentelijke softwareproducten Aanleiding KING is als onderdeel van de VNG partner van gemeenten op het gebied van informatie. Als onderdeel

Nadere informatie

CONVENANT OPEN STANDAARDEN VOOR GEGEVENSBEHEER STEDELIJK WATER Definitief, 9-8-2013 Ondertekening op maandag 4 november 2013

CONVENANT OPEN STANDAARDEN VOOR GEGEVENSBEHEER STEDELIJK WATER Definitief, 9-8-2013 Ondertekening op maandag 4 november 2013 CONVENANT OPEN STANDAARDEN VOOR GEGEVENSBEHEER STEDELIJK WATER Definitief, 9-8-2013 Ondertekening op maandag 4 november 2013 Visie Bij stedelijk waterbeheer worden steeds meer gegevens gebruikt. Dit noodzaakt

Nadere informatie

Consultatieadvies verwijdering NTA 9040 van de lijst met open standaarden

Consultatieadvies verwijdering NTA 9040 van de lijst met open standaarden Forum Standaardisatie Consultatieadvies verwijdering NTA 9040 van de lijst met open standaarden 16 februari 2016 Pagina 1 van 5 INLEIDING Aanleiding voor deze notitie Op 30 november 2015 heeft het ministerie

Nadere informatie

Agenda. Interne ontwikkelingen 1 KING & VNG 2015. Samenwerking & stakeholders. Thema Dienstverlening. Verbinding op inhoud

Agenda. Interne ontwikkelingen 1 KING & VNG 2015. Samenwerking & stakeholders. Thema Dienstverlening. Verbinding op inhoud VDP congres 2014 Samenwerking & stakeholders 5 Interne ontwikkelingen 1 KING & VNG 2015 Verbinding op inhoud 4 Agenda 2 Thema Dienstverlening 3 Doorontwikkeling Kenniscentrum Dienstverlening Interne ontwikkelingen

Nadere informatie

BABVI/U201200460 Lbr. 12/034

BABVI/U201200460 Lbr. 12/034 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8020 betreft Verlenging reactietermijn ledenraadpleging aanbesteding Burgerzakenmodules uw kenmerk ons kenmerk BABVI/U201200460

Nadere informatie

BeheerVisie ondersteunt StUF-ZKN 3.10

BeheerVisie ondersteunt StUF-ZKN 3.10 Nieuwsbrief BeheerVisie Nieuwsbrief BeheerVisie 2015, Editie 2 Nieuws BeheerVisie ondersteunt StUF-ZKN 3.10 BeheerVisie geeft advies MeldDesk App Message Router MeldDesk Gebruikers Forum Nieuwe MeldDesk

Nadere informatie

Eén digitale overheid: betere service, meer gemak

Eén digitale overheid: betere service, meer gemak Eén digitale overheid: betere service, meer gemak Rob Evelo Programmamanager i-nup Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Visie op dienstverlening: samen doen Overheden werken vanuit

Nadere informatie

Rapport evaluatie speeddaten met uitzendbureaus op de vestigingen van het WERKbedrijf

Rapport evaluatie speeddaten met uitzendbureaus op de vestigingen van het WERKbedrijf Rapport evaluatie speeddaten met uitzendbureaus op de vestigingen van het WERKbedrijf December 2011 Auteurs: Leonie Oosterwaal, beleidsmedewerker ABU Judith Huitenga en Marit Hoffer, medewerkers Servicepunt

Nadere informatie

(Door)ontwikkeling van de applicatie en functionaliteiten

(Door)ontwikkeling van de applicatie en functionaliteiten Hieronder is een aantal belangrijke zaken uitgewerkt rondom het Saas/Cloudmodel op basis waarvan InCtrl haar internetsoftware-omgevingen aanbiedt. Dit document is bedoeld om een algemeen beeld te krijgen

Nadere informatie

ons kenmerk ECIB/U201600732 Lbr. 16/046

ons kenmerk ECIB/U201600732 Lbr. 16/046 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 betreft Ontwikkelingen informatieveiligheid Samenvatting uw kenmerk ons kenmerk ECIB/U201600732 Lbr. 16/046 bijlage(n)

Nadere informatie

Stappenplan nieuwe Dorpsschool

Stappenplan nieuwe Dorpsschool Stappenplan nieuwe Dorpsschool 10 juni 2014 1 Inleiding Het college van burgemeester en wethouders heeft op 10 juni 2014 dit stappenplan vastgesteld waarin op hoofdlijnen is weergegeven op welke wijze

Nadere informatie

Contouren Launching Plan 1 e release eid Stelsel door middel van pilots (voorheen pilotplan ) 1

Contouren Launching Plan 1 e release eid Stelsel door middel van pilots (voorheen pilotplan ) 1 eid Platform Programma eid www.eidstelsel.nl Contactpersoon Gerrit Jan van t Eind - Carlo Koch T 06-54 33 43 05 Contouren Launching Plan 1e release eid Stelsel door middel van pilots (voorheen pilotplan`,

Nadere informatie

Voorstel Informatiebeveiliging beleid Twente

Voorstel Informatiebeveiliging beleid Twente Datum: Enschede, 5 februari 2014 Voor: Kernteam SSNT d.d. 12-2-2014 Betreft Agenda punt 4 beslisdocument informatiebeveiliging, Bijlage 1 Voorstel Informatiebeveiliging beleid Twente (Format ter besluitvorming)

Nadere informatie

ons kenmerk BB/U201201379

ons kenmerk BB/U201201379 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 betreft Ledenbrief Informatiebeveiligingsdienst (IBD) uw kenmerk ons kenmerk BB/U201201379 bijlage(n) datum 12 oktober

Nadere informatie

Praktisch Implementeren van EA bij Gemeenten

Praktisch Implementeren van EA bij Gemeenten Praktisch Implementeren van EA bij Gemeenten Edwin de Vries 3 juni 2008 Praktisch Implementeren van Enterprise Architectuur bij Gemeenten Waarom Architectuur bij Gemeenten? Praktische aanpak Invulling

Nadere informatie

Leverancier Testrapportage

Leverancier Testrapportage Leverancier Testrapportage Testrapportnummer: 20150520-61554 Geteste standaard: - Rol: Zaaksysteem Softwareproduct: GT-WOZ 3.17.0 Testset: Raadpleeg DMS Leverancier: GeoTax Datum: 20-05-2015 16:02:14 CEST

Nadere informatie

HERGEBRUIK VAN REQUIREMENTS

HERGEBRUIK VAN REQUIREMENTS HERGEBRUIK VAN REQUIREMENTS EEN PRAKTISCHE AANPAK BUSINESS ANALYSE CENTER OF EXCELLENCE - SYNERGIO Inhoudsopgave 1 HERGEBRUIK VAN REQUIREMENTS... 3 1.1 GEBRUIKEN VERSUS HERGEBRUIKEN... 4 2 STRATEGIE...

Nadere informatie

Inkoopsamenwerking. Samen ambities realiseren Harco Bouwman, Partner, Trevian

Inkoopsamenwerking. Samen ambities realiseren Harco Bouwman, Partner, Trevian Inkoopsamenwerking Samen ambities realiseren Harco Bouwman, Partner, Trevian WIE IS TREVIAN? HET ONTSTAAN TREVIAN HEEFT HAAR WORTELS IN DE CORPORATIE SECTOR EN IS IN 2009 ONDER DE NAAM TREVIN OPGERICHT

Nadere informatie

Portal Planning Process

Portal Planning Process BROCHURE Portal Planning Process SAMENWERKEN AAN EEN WAARDEVOL PORTAAL BROCHURE PORTAL PLANNING PROCESS 2 Axians PORTAL PLANNING PROCESS BROCHURE Inhoud Introductie 4 3 Portal Planning Process 5 4 Uitdagingen

Nadere informatie

Tussenrapportage project professionaliseren functioneel beheer instellingssystemen September 2011

Tussenrapportage project professionaliseren functioneel beheer instellingssystemen September 2011 Universitair Informatiemanagement Kenmerk: SECR/UIM/11/0914/FS Datum: 14-09-11 Tussenrapportage project professionaliseren functioneel beheer instellingssystemen September 2011 1. Inleiding Begin 2011

Nadere informatie

informatiecentrum tel. uw kenmerk bijlage(n) (070) 373 8393 - Lbr. 14/086

informatiecentrum tel. uw kenmerk bijlage(n) (070) 373 8393 - Lbr. 14/086 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. uw kenmerk bijlage(n) (070) 373 8393 - betreft ons kenmerk datum Voortgang informatieveiligheid ECLBR/U201402103 Lbr. 14/086 19 november

Nadere informatie

HOE VUL IK DE LEGE FOTO? Verzamelen en actueel houden fotoinformatie

HOE VUL IK DE LEGE FOTO? Verzamelen en actueel houden fotoinformatie HOE VUL IK DE LEGE FOTO? Verzamelen en actueel houden fotoinformatie Auteur IBD Datum Maart 2014 2 Inhoud 1 Achtergrondinformatie 4 1.1 Inleiding 4 1.2 Waarom is de foto belangrijk? 4 1.3 Hoe komt de Lege

Nadere informatie

Voorbeelden generieke inrichting Digikoppeling

Voorbeelden generieke inrichting Digikoppeling Voorbeelden generieke inrichting Versie 1.1 Datum 19/12/2014 Status Definitief Colofon Logius Servicecentrum: Postbus 96810 2509 JE Den Haag t. 0900 555 4555 (10 ct p/m) e. servicecentrum@logius.nl Documentbeheer

Nadere informatie

27529 Informatie- en Communicatietechnologie (ICT) in de Zorg. Brief van de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport

27529 Informatie- en Communicatietechnologie (ICT) in de Zorg. Brief van de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport 27529 Informatie- en Communicatietechnologie (ICT) in de Zorg 33149 Inspectie voor de Gezondheidzorg (IGZ) Nr. 133 Brief van de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Aan de Voorzitter van de Tweede

Nadere informatie

Onderdelen module 3 (gesplitst in delen 1 en 2)

Onderdelen module 3 (gesplitst in delen 1 en 2) Onderdelen module 3 (gesplitst in delen 1 en 2) Deel 1 1. Prelude 8 13 2. Achtergrond en Context MARIJ (leerdoel 3; duur 1-2 uur) 14-25 3. Eén architectuur voor de Rijksdienst (leerdoel 3; duur 1 uur)

Nadere informatie

BIJLAGE 1 PROPOSITIE. Beheer producten en behoud aanpak Operatie NUP

BIJLAGE 1 PROPOSITIE. Beheer producten en behoud aanpak Operatie NUP BIJLAGE 1 PROPOSITIE Beheer producten en behoud aanpak Operatie NUP Opgesteld door KING (Theo Peters en Huub Westendorp) Datum 1 oktober 2014 bijgesteld n.a.v. GDI 21 augustus 2014 Versie versie 1.9 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Plan van Aanpak Pilot

Plan van Aanpak Pilot Plan van Aanpak Pilot DBK-applicaties Beproeven compatibiliteit DBK-applicaties op innovatieplatform voor de Veiligheidsregio s Status : concept Versienummer : V0.2 Datum : Augustus 2012 Blad : 2 / 6 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Jacques Herman 21 februari 2013

Jacques Herman 21 februari 2013 KING bijeenkomst Audit- en Pentestpartijen Toelichting op de DigiD Rapportage template en de NOREA Handreiking DigiD ICT-beveiligingsassessments Jacques Herman 21 februari 2013 Samenvatting van de regeling

Nadere informatie

e-overheid en gemeenten: Slimme verbindingen

e-overheid en gemeenten: Slimme verbindingen e-overheid en gemeenten: Slimme verbindingen Hans Versteeg beleidsmedewerker informatiebeleid VDP 16 juni 2011 waar gaan we naar toe: Eén digitale overheid: betere service, méér gemak, (goedkoper) één

Nadere informatie

Programma ibewustzijn sessie 4 november Maastricht

Programma ibewustzijn sessie 4 november Maastricht Programma ibewustzijn sessie 4 november Maastricht 09:30 10:00 Inloop 10:00 10:30 Opening en presentatie Digitale Agenda 2020 door Jan Fraanje, commissielid D&I 10:30 11:15 Lezing over de informatiemaatschappij

Nadere informatie

Plan van Aanpak regiovisie en vorming AMHK Zeeland

Plan van Aanpak regiovisie en vorming AMHK Zeeland Plan van Aanpak regiovisie en vorming AMHK Zeeland 1. Inleiding De staatssecretaris van VWS heeft in 2012 in een beleidsbrief verklaard dat op termijn alle gemeenten verantwoordelijk zijn voor de hele

Nadere informatie

BABVI/U201300696 Lbr. 13/057

BABVI/U201300696 Lbr. 13/057 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 betreft Informatiebeveiliging uw kenmerk ons kenmerk BABVI/U201300696 Lbr. 13/057 bijlage(n) datum 6 juni 2013 Samenvatting

Nadere informatie

GEMMA 2 Informatiearchitectuur

GEMMA 2 Informatiearchitectuur GEMMA 2 Informatiearchitectuur Cocreatiesessie 2, maandag 18 mei 2015, IGLUU Den Haag Jeffrey Gortmaker (KING) Inhoud Plenaire Toelichting GEMMA 2 IA Plenaire discussie obv vragen Borrel Waarom GEMMA 2

Nadere informatie

Audit Inkoop- en aanbestedingsproces 2012

Audit Inkoop- en aanbestedingsproces 2012 Audit Inkoop- en aanbestedingsproces 2012 Aan: MT Van: Rianne van der Veen Datum: 5 juni 2013 Status: Defintief 1.0 Proceseigenaar/afdelingsmanager: Ron Zwart Inleiding en doelstelling Inleiding Deze rapportage

Nadere informatie

FS150422.7A. A: Beschrijving van de voorgestelde werkwijze B: Toelichting op het MSP en identificatie proces

FS150422.7A. A: Beschrijving van de voorgestelde werkwijze B: Toelichting op het MSP en identificatie proces FS150422.7A FORUM STANDAARDISATIE 22 april 2015 Agendapunt: 7. Internationaal Stuk 7A. Notitie omgang met standaarden van het Europese Multistakeholder Platform on ICT Standardisation Bijlage A: Beschrijving

Nadere informatie

BABVI/U201200230 Lbr. 12/015

BABVI/U201200230 Lbr. 12/015 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8020 Betreft DigiD en ICT-beveiliging uw kenmerk ons kenmerk BABVI/U201200230 Lbr. 12/015 bijlage(n) 0 datum 07 februari

Nadere informatie

Informatievoorziening Standaarden en knooppunt. Utrecht / Regiegroep StUF/RSGB/RGBZ 2 april 2014 Peter Klaver / KING

Informatievoorziening Standaarden en knooppunt. Utrecht / Regiegroep StUF/RSGB/RGBZ 2 april 2014 Peter Klaver / KING Gegevensuitwisseling (visd Realisatieprogramma) Informatievoorziening Standaarden en knooppunt Utrecht / Regiegroep StUF/RSGB/RGBZ 2 april 2014 Peter Klaver / KING VISD - Implementatie-aanpakaanpak Poortwachter

Nadere informatie

Vaals, juni 2013 Versie 1.2. PLAN VAN AANPAK Informatievoorziening & Automatisering De route voor de toekomst 2013-2015

Vaals, juni 2013 Versie 1.2. PLAN VAN AANPAK Informatievoorziening & Automatisering De route voor de toekomst 2013-2015 Vaals, juni 2013 Versie 1.2 PLAN VAN AANPAK Informatievoorziening & Automatisering De route voor de toekomst 2013-2015 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 Plan van aanpak 1.1 Inleiding 3 Hoofdstuk 2 Actiepunten

Nadere informatie

Baseline Informatiehuishouding Gemeenten. Managementsamenvatting

Baseline Informatiehuishouding Gemeenten. Managementsamenvatting Baseline Informatiehuishouding Gemeenten Managementsamenvatting Bijdragen De hieronder genoemde personen hebben in samenwerking met KING bijgedragen aan de totstandkoming van de Baseline Informatiehuishouding

Nadere informatie

SUBSIDIEAANVRAAG IMPLEMENTATIE EN BORGING WET MELDCODE BIJ STEUNPUNTEN HUISELIJK GEWELD IN DE PERIODE 2013 EN 1014

SUBSIDIEAANVRAAG IMPLEMENTATIE EN BORGING WET MELDCODE BIJ STEUNPUNTEN HUISELIJK GEWELD IN DE PERIODE 2013 EN 1014 SUBSIDIEAANVRAAG IMPLEMENTATIE EN BORGING WET MELDCODE BIJ STEUNPUNTEN HUISELIJK GEWELD IN DE PERIODE 2013 EN 1014 Inleiding Sterke SHG s zijn een voorwaarde voor een toekomstbestendige ketenaanpak van

Nadere informatie

Draaiboek Invoering Basisregistratie Personen l Afnemers

Draaiboek Invoering Basisregistratie Personen l Afnemers Draaiboek Invoering Basisregistratie Personen l Afnemers Van Oriëntatie naar Gebruik van de BRP Inleiding & toelichting op de vijf hoofdstappen Publicatiedatum: oktober 2014 Ten geleide Voor u ligt de

Nadere informatie

Onderzoeksresultaten Cloud Computing in Nederland. Alfred de Jong Principal Consultant Practice Leader Architectuur & Innovatie

Onderzoeksresultaten Cloud Computing in Nederland. Alfred de Jong Principal Consultant Practice Leader Architectuur & Innovatie Onderzoeksresultaten Cloud Computing in Nederland Alfred de Jong Principal Consultant Practice Leader Architectuur & Innovatie Introductie Quint Wellington Redwood Onafhankelijk Management Adviesbureau

Nadere informatie

BIJ12. Meerjarenagenda 2015-2018 & Jaarplan 2015 Versie 0.6 (10 juli 2016)

BIJ12. Meerjarenagenda 2015-2018 & Jaarplan 2015 Versie 0.6 (10 juli 2016) BIJ12 Meerjarenagenda 2015-2018 & Jaarplan 2015 Versie 0.6 (10 juli 2016) 1 Inhoudsopgave 1 Inleiding 1.1 Voorwoord 1.2 Opzet gecombineerde Meerjarenagenda & Jaarplan Pagina 2 Thema s 2.1 Natuurinformatie

Nadere informatie

Inkoop- en aanbestedingsbeleid Waterschap Vallei & Eem 2012

Inkoop- en aanbestedingsbeleid Waterschap Vallei & Eem 2012 Inkoop- en aanbestedingsbeleid Waterschap Vallei & Eem 2012 Inhoudsopgave 1. INLEIDING... 3 2. DOEL VAN HET INKOOP- EN AANBESTEDINGSBELEID... 3 3. KADERS VAN INKOPEN EN AANBESTEDEN... 4 4. BEPALING AANBESTEDINGSPROCEDURE...

Nadere informatie