Begint eer gij bezint

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Begint eer gij bezint"

Transcriptie

1 Begint eer gij bezint 50 In dit artikel bespreekt Simon van der Veer de populaire Lean Start-Up-werkwijze. Nieuw zijn de beginselen achter deze methode bepaald niet, betoogt hij, maar werken doet het wel, zo blijkt onder meer uit de nieuwe slagvaardigheid van Retail & Advies bij SNS Bank en BootKamp Zeist in het plaatselijke azc. Woord: Simon van der Veer Beeld: Nemeziya

2 Een collega deelde met mij in de lente van 2014 een artikel van Steve Blank in Harvard Business Review, getiteld Why the Lean Start-Up Changes Everything. Het artikel greep mij meteen. Start-ups werken namelijk radicaal anders dan hoe ons in de meeste opleidingen en grote bedrijven geleerd is om vernieuwende producten en diensten te realiseren. Vanwege een snel veranderende en onvoorspelbare omgeving, is de Lean Start-up-werkwijze één grote aanmoediging om niet te vervallen in eindeloos nadenken over plannen, maar snel in beweging te komen. Experimenteer, maak fouten, leer van klantenfeedback, optimaliseer het product en schaal dan op. Deze principes zijn ook goed toepasbaar op verandertrajecten binnen organisaties die vernieuwing of innovatie als sticker hebben. Denk aan een nieuw klantenbedieningsconcept, nieuwe werkwijzen of processen, een nieuwe cultuur van zelfsturende teams en meer ondernemerschap. Ook Arend Ardon in zijn nieuwe boek Ontketen vernieuwing! (2015) maakt de verbinding met de Lean Start-upprincipes. Dit artikel gaat over de achterliggende drijfveren die de Lean Start-up-beweging voeden. Daarna volgt een kritische bespiegeling, en maak ik een dwarsverbinding met vakgenoten en andere methodieken. Deze inzichten vat ik samen in een aanpak die ik heb geleend uit het boek Magic makers (2015) van Daniël Wolfs. Ten slotte vertaal ik deze inzichten naar twee praktijkvoorbeelden. Drie drijfveren Voorheen was de heersende gedachte dat het lanceren van een nieuw product de lijn volgde van een hit-or-miss-strategie. Je schrijft een businessplan, pitcht bij investeerders, stelt een team samen, introduceert je product in de markt en begint als een gek te verkopen. En ergens in dit proces krijg je dan te maken met een grote misser. De cijfers spreken echter niet in het voordeel van deze strategie, want 75 procent van de nieuwe bedrijven of productlanceringen mislukt. De laatste paar jaar is een nieuwe beweging in opmars. De filosofie die in het hart van deze beweging staat heet de Lean Start-up en dat is eveneens de titel van het boek van pionier Eric Reis. Drie belangrijke drijfveren voeden deze beweging. 1. Geen glazen bol Achter veel vernieuwing zit de aanname dat het mogelijk is om de onbekenden en de toekomstige impact van het nieuwe businessidee vooraf al grondig uit te denken. Alsof men een glazen bol bezit. Vandaar dat experimenten het winnen van doordachte planningen. Bij Lean Start-up begint een experiment met ongetoetste hypotheses ( good guesses ). En deze hypotheses worden vertaald in Steve Blank citeert Mike Tyson: Everybody has a plan until they get punched in the mouth. een Business Model Canvas (het model van Alexander Osterwalder en Yves Pigneur) waarop staat geschetst hoe het bedrijf denkt waarde te creëren voor klanten. 2. Omarm klantenfeedback In de praktijk overleven businessplannen zelden het eerste contact met klanten. Blank citeert in het HBR-artikel bokser Mike Tyson: Everybody has a plan until they get punched in the mouth. Daarom omarmen Lean Start-ups klantenfeedback in plaats van intuïtief aan te voelen waar klanten op zitten te wachten. Hierna wordt een get out of the office - 51

3 52 aanpak gehanteerd om klanten snel om feedback te vragen en de hypothesen te toetsen. Er worden minimum viable products uitgedacht en men gaat snel daarover in gesprek met klanten. 3. Iteratief ontwerpen De meeste businessplannen met een horizon van vijf jaar zijn vooral gebaseerd op fictie en er wordt veel kostbare tijd verspild met het maken van deze plannen. De start-ups die slagen, gaan snel van mislukt idee naar het volgende, en passen continu aan, slijpen hun initiële ideeën fijn en luisteren en leren van klanten. Iteratief ontwerpen gaat boven de traditionele manier van big design up front. Kortom: Act fast, fail fast, learn fast. Hierdoor lukt het start-ups om aanzienlijk te besparen op de faalkosten van nieuwe initiatieven en sneller te leren wat aanslaat en wat niet. En de tijdsgeest is er rijp voor. Want aangewakkerd door tv-uitzendingen van Zembla en Tegenlicht en de vele experts die zelfsturing en continu verbeteren verkondigen, wil elke organisatie tegenwoordig wendbaarder zijn, sneller inspelen op klantwensen, proactieve, ondernemende en resultaatgerichte teams en medewerkers hebben die continu experimenteren, leren, verbeteren en vernieuwen. Je bent toch gek als je dit niet wilt Niks nieuws onder de zon Zoals gezegd: deze inzichten zijn in mijn optiek niet nieuw. De afgelopen decennia hebben methodieken als Lean, Agile en Scrum enorm aan populariteit gewonnen. En de rode lijn in deze methodieken is dat ze soortgelijke principes prediken als de Lean Start-up-beweging, namelijk kort-cyclisch leren en verbeteren, versneld experimenteren met acties, de klant betrekken, flexibel blijven in je aanpak en de resultaten die je nastreeft. Nieuwe woorden razen door organisaties, zoals weekstarts, Kaizen-aanpak, verbeterbordsessies, sprints, scrum-masters enzovoort. Er is in het veranderkundige vakgebied al bijzonder veel geschreven over dergelijke principes. In 2005 gooide Thijs Homan met zijn boek Organisatiedynamica de knuppel in het hoenderhok door fel van leer te trekken tegen al die vanuit de luchtballon gedropte en vooraf uitgedachte verandertrajecten, waar het volk door een alwetende manager werd veranderd. Organisatieverandering viel namelijk van bovenaf niet te managen en al helemaal niet lineair. Na stap 1 komt stap 1 was zijn pleidooi, sindsdien een van mijn favoriete spreuken in het advieswerk. Knutselen met onaffe plannen Hans Vermaak schrijft in zijn boek Plezier beleven aan taaie vraagstukken (2009), gebaseerd op zijn promotieonderzoek, dat veranderingen met een taai karakter een onaf veranderplan vragen. De gedachte hierachter is: hoe harder een plan is en hoe meer het gevolgd dient te worden, hoe ineffectiever het uitpakt. Jaap Boonstra (Leiders in cultuurverandering) kwam in 2010 na grootschalig onderzoek naar cultuurverandering binnen zestien organisaties ook tot dergelijke inzichten rond iteratief veranderen, klanten betrekken en het bieden van ruimte om te experimenteren met nieuwe werkwijzen. In het boek Vaart maken (2014) heeft Hans van der Loo het over versneld in actie komen en baseert hij zich op het werk van hoogleraar John Norcross, die ruim dertig jaar onderzoek heeft gedaan naar gedragsverandering. De boodschap is: knip de verandering op in kleine stukjes en probeer die vervolgens op kort-cyclische wijze te realiseren. In hun boek Onderweg (2015) hebben Leike van Oss en Jaap van t Hek het over knutselen. Uitproberen, onderzoeken wat werkt, dat wat niet werkt weer verlaten en het nog een keer proberen. Alles schuift in elkaar Kortweg is de boodschap: kort-cyclisch leren en snel experimenteren met nieuwe acties en gedrag en zo betere prestaties en vernieuwing realiseren. Een ef-

4 fect daarvan is dat de traditionele fases van verandering (diagnosticeren, ontwerpen, implementeren en evalueren) in elkaar schuiven. Want de heersende gedachte is steeds meer dat bij complexe verandervragen uitgebreide veranderplannen en lineaire aanpakken niet passen. Gedragspatronen laten zich lastig managen en al helemaal niet voorspellen, vooral in het sociale en dynamische interactiespel van het organiseren van werk. Daniel Wolfs vat dit in zijn nieuwe boek Magic Makers (2015) prachtig samen in een handzame aanpak waarin het zichtbaar is hoe de verschillende fases in elkaar schuiven (zie figuur 1). Een van de belangrijkste eigenschappen van deze manier van kijken is dat het geen fasering is, maar een continuüm. Je moet continu bewust zijn van context én actie én resultaat om zo bewust mogelijk te kunnen veranderen en vernieuwen. In de taal van Lean Start-up onderzoek je de context en doe je good guesses, bepaal je op basis daarvan een conceptversie van de actie-experimenten/aanpak en beoogde resultaten. In de praktijk ga je vervolgens knutselen, en leren welke (on)gewenste resultaten je produceert. En die resultaten geven nieuwe inzichten, die weer input zijn voor de volgende fase van context, acties en resultaten. Figuur 1. Uit: Magic makers van Daniël Wolfs. Twee praktijkvoorbeelden Bootcampen met asielzoekers In Nederland is er in korte tijd een stroom aan asielzoekers binnengekomen. Hun dagen bestaan vooral uit wachten op uitsluitsel of ze mogen blijven, en zo ja in welke gemeente. Zo ook in het asielzoekerscentrum Kamp Zeist. Via een buurman kwam ik in contact met de coördinator van dit azc. Vanuit de Lean Start-up-gedachte heb ik diegene met een onaf idee benaderd. Sinds een paar jaar geef ik elke maandagavond in Utrecht een bootcamples aan een stel vrienden. En in asielzoekerscentra barst het van de kinderen, tieners en jongeren (vaak zonder ouders) met veel energie, soms met traumatische ervaringen en met weinig doel op een dag. Zo is de good guess ontstaan om daar te gaan bootcampen. De hypotheses waren: Ze vinden bootcamp vast ook leuk om te doen; door gezamenlijk te sporten raken we allemaal onze energie kwijt en worden we fitter; wij helpen hen (maar ook onszelf) aan wat ontspanning en halen ze uit de sleur van de dag; sport verbindt en dat gaat energie en inspiratie geven. De verleidelijke reflex is om dan eerst een uitgebreid plan uit te denken en alle risico s af te wegen. In plaats daarvan zijn we meteen in actie gekomen. We hebben een sprint van vier weken benoemd om elke maandag te gaan experimenteren met deze hypotheses. Inmiddels hebben we de eerste sprint voltooid en de resultaten zijn ver boven verwachting. De asielzoekers waarderen het enorm (vooral het voetballen na het bootcampen), het doorbreekt inderdaad het moedeloze wachten, er is volop plezier en er is veel kruisbestuiving qua kennis, cultuur en taal. En wij gaan elke avond vol energie en ook wat nederiger naar huis, geconfronteerd met de warme vrolijkheid en lichtvoetigheid van de mensen daar, ondanks hun povere huisvesting en de ontberingen die ze hebben doorstaan om hier te komen. Tegenwoordig heeft het een nieuwe naam: BootKamp Zeist. 53

5 SNS: klanten winnen en binden Kom van die plek af, het is nooit af 54 Bij SNS speelde de vraag hoe de impact op (nieuwe) klanten vergroot kan worden. Daarvoor werd er een traject in gang gezet om in lijn met Lean Start-up, in het klein, op een paar plekken (SNS-winkels) in het land te experimenteren met nieuwe ideeën. Tijdens de context-stap in de eerste fase was de good guess dat met nieuwe events, die lokaal sterk worden gedragen, de gewenste impact bereikt zou worden. Het idee was om winkelteams te stimuleren nieuwe events (zoals een Woonevent waarin samen wordt opgetrokken met makelaars en interieurontwerpers) te bedenken als ze die zelf bedenken dan worden ze ook beter gedragen en zo op andere manieren in contact te komen met nieuwe en bestaande klanten. Alvorens door te schieten in het nadenken over de events-oplossing, is eerst met de lokale managers en winkelteams meegelopen om van hen te leren waar ze tegenaan lopen. Zo bleek dat er binnen de bank al veel goede ideeën waren, maar daarvan vond maar een klein deel zijn weg naar de klant. Er was daarom niet zozeer behoefte aan nieuwe events, maar aan een betere alignment tussen de goede ideeën en een effectieve afstemming tussen de verschillende rollen om een idee ook waar te maken in het contact met de klant. Dit inzicht was input voor de volgende fase. Om de big design up front -valkuil te ontlopen mochten er maximaal vijf beoogde resultaatsgebieden worden benoemd, in andere woorden: waaraan willen we zien dat we succesvolle impact maken op de klant? Vervolgens zijn actie-experimenten benoemd en de rollen werden uitgedaagd om hun toegevoegde waarde te koppelen aan die acties en dat goed op elkaar af te stemmen. In de winkels werken ze met borden, met daarop een mix van lean- en scrum-elementen, om zo kort-cyclisch de actie-experimenten en de effecten op de resultaatsgebieden te monitoren, en continu te leren wat wel en niet werkt. Daarmee lukt het nu om de impact te vergroten en betere binding met klanten te krijgen. De les is om vooral bewust én in beweging te blijven. Ga snel in gesprek met de betrokkenen, vraag veel feedback en maak iteratief en in coproductie een minimum viable ontwerp voor het aanpakken van het verandervraagstuk. Ervaar wat wel en niet werkt, en blijf het optimaliseren. Net zolang totdat de aanpak de gewenste resultaten produceert. De boodschap van dit verhaal is: kom van die plek af, want Gedragspatronen laten zich lastig managen en al helemaal niet voorspellen het is nooit af, zodat je hiermee de punch van Mike ontloopt en de gewenste impact kunt maken. Voor feedback op dit artikel, tips en suggesties houd ik mij van harte aanbevolen. --- Simon van der Veer is mede-eigenaar van TWST. Naast zijn advieswerk is hij een veelgevraagd spreker en (co)auteur van de populaire managementboeken Animal Firm, We presteerden nog lang en gelukkig en De organisatie draait door. Momenteel werkt hij aan zijn nieuwe boek (verschijnt mei 2016) Move before you re ready.

Lean Startup: voor innovatie in onzekerheid

Lean Startup: voor innovatie in onzekerheid Lean Startupin de zorg Waarom Lean Startup helpt vernieuwen in onzekere tijden Amersfoort 5 april 2016 Lean Startup: voor innovatie in onzekerheid Lean Startup verbetert de innovatie van diensten en producten

Nadere informatie

het starters lab het Starters Lab starters4communities werkt met jong talent aan maatschappelijke innovatie.

het starters lab het Starters Lab starters4communities werkt met jong talent aan maatschappelijke innovatie. het starters lab In het Starters Lab bouwen jonge talenten in teams sociale ondernemingen. Samen sterker! Jij bent: starters4communities werkt met jong talent aan starters4communities presenteert het Starters

Nadere informatie

Resultaten Onderzoek September 2014

Resultaten Onderzoek September 2014 Resultaten Onderzoek Initiatiefnemer: Kennispartners: September 2014 Resultaten van onderzoek naar veranderkunde in de logistiek Samenvatting Logistiek.nl heeft samen met BLMC en VAViA onderzoek gedaan

Nadere informatie

In twee dagen leer je wat scrum betekent, hoe je het doet en hoe je het intern kunt introduceren.

In twee dagen leer je wat scrum betekent, hoe je het doet en hoe je het intern kunt introduceren. Ben je het oude communicatieplan zat? Wil je flexibeler werken en meer plezier beleven aan de projecten waarin je meedraait? In twee dagen leer je wat scrum betekent, hoe je het doet en hoe je het intern

Nadere informatie

Innoveren als avontuurlijke tocht

Innoveren als avontuurlijke tocht Innoveren als avontuurlijke tocht Innoveren als avontuurlijke tocht Oriëntatie op het gebied Omgaan met het onverwachte Het gebied doorgronden Zoeken naar doorwaadbare plekken Rust nemen en op kracht komen

Nadere informatie

MASTERCLASS AGILE MANAGEMENT

MASTERCLASS AGILE MANAGEMENT MASTERCLASS AGILE MANAGEMENT SNEL EN WENDBAAR WERKEN AAN CONTINUE VERBETERING IN ORGANISATIES LEADERSHIP, ENTREPRENEURSHIP, STEWARDSHIP NYENRODE. A REWARD FOR LIFE INDEX Inleiding 3 Masterclass Agile Management

Nadere informatie

SCRUM en Agile IT ontwikkeling en de impact op governance

SCRUM en Agile IT ontwikkeling en de impact op governance SCRUM en Agile IT ontwikkeling en de impact op governance NCD Dag voor Commissarissen en Toezichthouders 16 Maart 2017 NCD Nationale Dag van de Commissarissen & toezichthouders, commissaris en IT, maart

Nadere informatie

In twee dagen leer je wat scrum betekent, hoe je het doet en hoe je het intern kunt introduceren.

In twee dagen leer je wat scrum betekent, hoe je het doet en hoe je het intern kunt introduceren. Ben je het oude communicatieplan zat? Wil je flexibeler werken en meer plezier beleven aan de projecten waarin je meedraait? In twee dagen leer je wat scrum betekent, hoe je het doet en hoe je het intern

Nadere informatie

Leer ze omgaan met onzekerheid. Nils de Witte - StudentsInc

Leer ze omgaan met onzekerheid. Nils de Witte - StudentsInc Leer ze omgaan met onzekerheid Nils de Witte - StudentsInc Programma en introductie Leer ze omgaan met onzekerheid verkennende discussie en ideeën nils de witte wat bedoel ik met onzekerheid waarom is

Nadere informatie

Exact Online BUSINESS CASE MET EXACT ONLINE MEER FOCUS OP ACCOUNTMANAGEMENT EN ADVISERING. De 5 tips van Marc Vosse. www.exactonline.

Exact Online BUSINESS CASE MET EXACT ONLINE MEER FOCUS OP ACCOUNTMANAGEMENT EN ADVISERING. De 5 tips van Marc Vosse. www.exactonline. BUSINESS CASE Exact Online MET EXACT ONLINE MEER FOCUS OP ACCOUNTMANAGEMENT EN ADVISERING De 5 tips van Marc Vosse www.exactonline.nl 2 EXACT ONLINE CASE STUDY ACCOUNTANCY DE 5 TIPS VAN MARC VOSSE Voor

Nadere informatie

SCRUM VERDUBBELAAR. dubbel zo goed door je persoonlijke backlog. Een leerprogramma dat zorgt voor verdieping. in de ontwikkeling van Scrumteams

SCRUM VERDUBBELAAR. dubbel zo goed door je persoonlijke backlog. Een leerprogramma dat zorgt voor verdieping. in de ontwikkeling van Scrumteams SCRUM VERDUBBELAAR dubbel zo goed door je persoonlijke backlog Een leerprogramma dat zorgt voor verdieping in de ontwikkeling van Scrumteams IK WIST DAT HET NIET GING LUKKEN (en hield het voor me) IK HEB

Nadere informatie

Wat als communicatiespecialisten het voor het zeggen hadden? Jan Tilman Communicatieadviseur Programma Vernieuwing Sociaal Domein

Wat als communicatiespecialisten het voor het zeggen hadden? Jan Tilman Communicatieadviseur Programma Vernieuwing Sociaal Domein Wat als communicatiespecialisten het voor het zeggen hadden? Jan Tilman Communicatieadviseur Programma Vernieuwing Sociaal Domein Aanpak in historisch perspectief Commissie Wallage: rapport in dienst van

Nadere informatie

LEAN KENT VEEL TOOLS EN TECHNIEKEN, ORGANISATIES EN WETENSCHAPPERS KIJKEN VOORAL NAAR DE METHODEN

LEAN KENT VEEL TOOLS EN TECHNIEKEN, ORGANISATIES EN WETENSCHAPPERS KIJKEN VOORAL NAAR DE METHODEN LEAN KENT VEEL TOOLS EN TECHNIEKEN, ORGANISATIES EN WETENSCHAPPERS KIJKEN VOORAL NAAR DE METHODEN TOOLS EN TECHNIEKEN LEIDEN NAAR HETZELFDE ANDERE FOCUS, MAAR ZELFDE DOEL: CONTINU VERBETEREN afgebakend

Nadere informatie

De methode doet het nog steeds niet

De methode doet het nog steeds niet Arjen Uittenbogaard en Jasper Doornbos Procesverbetering is leren: leren door mensen en leren door groepen. Dit verhaal heeft als thema: leren moet je organiseren. Leren is het falen van verwachtingen,

Nadere informatie

Ondernemerschap door loslaten van vaste functies

Ondernemerschap door loslaten van vaste functies Organisatie naam: Full Management Support Plaats: Breda Aantal medewerkers: 25 en een netwerk van ZZP ers Soort arbeidsflexibiliteit: zelfsturende teams, ondernemerschap door functionele flexibiliteit

Nadere informatie

INNOVATION BY MAKING LEARNING BY DOING

INNOVATION BY MAKING LEARNING BY DOING INNOVATION BY MAKING LEARNING BY DOING 1 INNOVATION BY MAKING, LEARNING BY DOING Bij alles wat we doen, hanteren we deze twee principes. Innovation happens by making. The only way to learn innovation is

Nadere informatie

Trainingen. Leiderschapstraining Inspirerend leiderschap Gedragsinzichtgevende training Reflect Intervisie

Trainingen. Leiderschapstraining Inspirerend leiderschap Gedragsinzichtgevende training Reflect Intervisie Trainingen Wij bieden diverse trainingsmogelijkheden op organisatieniveau, directieniveau (M-T s), hoger en middenkader en op teamniveau. Alle trainingen worden zowel op basis van open inschrijving als

Nadere informatie

PRODUCT OWNER.

PRODUCT OWNER. PRODUCT OWNER www.gladwell.nl bel ons 020-240 2244 PRODUCT OWNER Het wordt steeds gangbaarder: werken met de Scrum methode. Zeker in de IT maar ook bedrijven in andere sectoren omarmen deze praktische

Nadere informatie

VERANDER DOOR BELANGEN: STAKEHOLDERMANAGEMENT

VERANDER DOOR BELANGEN: STAKEHOLDERMANAGEMENT VERANDER DOOR BELANGEN: STAKEHOLDERMANAGEMENT Joris de Bie U werkt aan een verandering in uw organisatie. Een reis waarbij veel verschillende mensen betrokken zijn die allemaal een eigen belang hebben

Nadere informatie

Veranderen als avontuurlijke tocht. PBLQ Jaap Boonstra 25 november 2013

Veranderen als avontuurlijke tocht. PBLQ Jaap Boonstra 25 november 2013 Veranderen als avontuurlijke tocht PBLQ Jaap Boonstra 25 november 2013 Opbouw Veranderen als avontuurlijke tocht Wat is er gaande in de wereld om ons heen Zijnswaarde en publieke waarde PBLQ Professionele

Nadere informatie

Interventies bij organisatieverandering Succesvol veranderen

Interventies bij organisatieverandering Succesvol veranderen Interventies bij organisatieverandering Succesvol veranderen Het succesvol doorvoeren van organisatieverandering vraagt nogal wat. De uitdaging is om de beoogde verandering werkbaar te maken en te borgen

Nadere informatie

Business Model Innovation Guide

Business Model Innovation Guide Business Model Innovation Guide Over waarom business model innovatie cruciaal is en hoe je dat aanpakt Uitgave: April 2016 Auteur: Eefje Jonker-van Dun Strategy Designer & Managing Director Business Models

Nadere informatie

Organisch veranderen Adgile Scrum. Corry Oosterhoorn

Organisch veranderen Adgile Scrum. Corry Oosterhoorn Organisch veranderen Adgile Scrum Corry Oosterhoorn 10-3-2017 Organisatieverandering klassieke aanpak De klassieke aanpak Veranderen a.d.h.v. blauwdruk Duidelijk plan van aanpak Stap maken naar volgende

Nadere informatie

COLUMN VERBINDEND EN ONDERWIJSKUNDIG LEIDERSCHAP NATIONAAL ONDERWIJSDEBAT 9 OKTOBER 2008 HARRIE AARDEMA, CONCEPT 071008

COLUMN VERBINDEND EN ONDERWIJSKUNDIG LEIDERSCHAP NATIONAAL ONDERWIJSDEBAT 9 OKTOBER 2008 HARRIE AARDEMA, CONCEPT 071008 Ik zie mijn inleiding vooral als een opwarmer voor de discussie. Ik ga daarom proberen zo veel mogelijk vragen op te roepen, waar we dan straks onder leiding van Wilma Borgman met elkaar over kunnen gaan

Nadere informatie

Omni-channel organisatie

Omni-channel organisatie In samenwerking met: Omni-channel organisatie Utrecht, 23 & 24 januari 2014 Successful companies will engage customers through omni-channel retailing: a mashup of digital and physical experiences - Harvard

Nadere informatie

Hoe motivatie werkt en draagvlak groeit

Hoe motivatie werkt en draagvlak groeit Hoe motivatie werkt en draagvlak groeit Toelichting Hierbij een compilatie van diverse artikelen over motivatie, draagvlak en verandertrajecten voor de interne coördinator cultuureducatie ICC. 1 Hoe werkt

Nadere informatie

Wij zijn Kai & Charis van de Super Student en wij geven studenten zin in de toekomst.

Wij zijn Kai & Charis van de Super Student en wij geven studenten zin in de toekomst. Hallo, Wij zijn Kai & Charis van de Super Student en wij geven studenten zin in de toekomst. Dat is namelijk helemaal niet zo makkelijk. Veel studenten weten nog niet precies wat ze willen en hoe ze dat

Nadere informatie

Business Sprint LOOT-scholen en Zo.Leer.Ik in kader van project Leerling 2020. Door Madelief Keyser en Michael van Wetering

Business Sprint LOOT-scholen en Zo.Leer.Ik in kader van project Leerling 2020. Door Madelief Keyser en Michael van Wetering Business Sprint LOOT-scholen en Zo.Leer.Ik in kader van project Leerling 2020 Door Madelief Keyser en Michael van Wetering Aanleiding Business Sprints Inzicht krijgen in behoeftes van nieuwe onderwijsconcepten

Nadere informatie

Organisatieverandering in de zorg

Organisatieverandering in de zorg Utrecht, okt 2017 VZVZ-ledendag 5 oktober 2017 Organisatieverandering in de zorg IG&H Consulting & Interim IG&H Consulting & Interim, Utrecht 2017 Organisatieverandering in de zorg 2 Gouden standaard:

Nadere informatie

De bruistablet. Creatief zoeken naar

De bruistablet. Creatief zoeken naar De bruistablet Creatief zoeken naar sprankelende oplossingen Op de jeugddienst word je dagdagelijks geconfronteerd met kleine en/of grote problemen, vraagstukken, uitdagingen die een antwoord van je vragen.

Nadere informatie

CommTalks. 40 Thought leaders over het communicatievak van morgen. Concept & samenstelling. Betteke van Ruler

CommTalks. 40 Thought leaders over het communicatievak van morgen. Concept & samenstelling. Betteke van Ruler CommTalks 40 Thought leaders over het communicatievak van morgen Concept & samenstelling Betteke van Ruler Omarm de onzekerheid, word wendbaar Petra de Boer 32 De wereld is in beweging. Door een flexibele

Nadere informatie

Innoveren en slimmer organiseren

Innoveren en slimmer organiseren Innoveren en slimmer organiseren SMZ Kennis en Innovatiebeurs 24 januari 2014 Prof. dr. Jaap Boonstra Inspiraties delen Verbeelding (en lef) Innovatiespots Samen innoveren Grenzeloos innoveren A 3 I =

Nadere informatie

Veranderen als avontuurlijke tocht

Veranderen als avontuurlijke tocht Wie op reis gaat, moet eerst gaan zitten Veranderen als avontuurlijke tocht Oriëntatie op het gebied Omgaan met het onverwachte Het gebied doorgronden Zoeken naar doorwaadbare plekken Rust nemen en op

Nadere informatie

Stichting leerkracht: elke dag samen een beetje beter

Stichting leerkracht: elke dag samen een beetje beter Stichting leerkracht: elke dag samen een beetje beter Wat is leerkracht? Stichting leerkracht is een organisatie van enthousiaste experts uit het onderwijs en bedrijfsleven die scholen helpt in het ontwikkelen

Nadere informatie

3. Principes ophalen en groeperen: wat is voor de groep dus effectief samenwerken?

3. Principes ophalen en groeperen: wat is voor de groep dus effectief samenwerken? FCE / Stichting Opleidingskunde 2007 Een groep interviewen met de waarderende methode Bijvoorbeeld over samenwerken... 1. Thema scherp (het gaat in dit voorbeeld over effectief samenwerken ) 2. In kleine

Nadere informatie

Feedback. in hapklare brokken

Feedback. in hapklare brokken Feedback in hapklare brokken Jan van Baardewijk Zorgteamtrainer Op zorgteamtraining.nl is de meest recente versie van feedback gratis beschikbaar. Mocht je willen weten of je de meest recente versie hebt,

Nadere informatie

Effectieve samenwerking: werken in driehoeken

Effectieve samenwerking: werken in driehoeken Effectieve samenwerking: werken in driehoeken Werken in driehoeken is een wijze van samenwerking die in elke organisatie, projectteam en netwerk mogelijk is. Het maakt dat we kunnen werken vanuit een heldere

Nadere informatie

Een goed leven voor.

Een goed leven voor. Een goed leven voor. Juultje Holla - Perspectief - maart 2013 Als onderdeel van het ZonMW project Zeggenschap en Inclusie Met dank aan Rob, die mij hierbij enorm geholpen heeft. Een goed leven voor. Een

Nadere informatie

Deel 12/12. Ontdek die ene aanpak waarmee je al je problemen oplost

Deel 12/12. Ontdek die ene aanpak waarmee je al je problemen oplost Beantwoord eerst de volgende vragen: 1. Welke inzichten heb je gekregen n.a.v. het vorige deel en de oefeningen die je hebt gedaan? 2. Wat heb je er in de praktijk mee gedaan? 3. Wat was het effect op

Nadere informatie

CONCEPT IN GESPREK MET JE TEAM COLOFON HOE EN WAT? Leerling 2020 Adresinformatie

CONCEPT IN GESPREK MET JE TEAM COLOFON HOE EN WAT? Leerling 2020 Adresinformatie COLOFON IN GESPREK MET JE TEAM Leerling 2020 Adresinformatie HOE EN WAT? Hoe ga ik met mijn team in gesprek en neem ik ze mee in het ontwikkelproces? Wat werkt wel en wat niet, als je op school meer werk

Nadere informatie

De Sleutel tot het benutten van potentie

De Sleutel tot het benutten van potentie De Sleutel tot het benutten van potentie Wat is potentie eigenlijk? Een snelle blik in een woordenboek levert de volgende resultaten op: het kunnen; dat waartoe iemand of iets toe in staat is; vermogen.

Nadere informatie

Leve het verschil! Beter samenwerken, beter presteren

Leve het verschil! Beter samenwerken, beter presteren Leve het verschil! Beter samenwerken, beter presteren Een talent floreert zelden alleen. Juist door samen te werken met anderen in het team kan het tot optimale bloei komen. Verbeter de prestaties van

Nadere informatie

GSE Nationale Conferentie Masterclass Need to Change. Donderdag 17 november 2016 Hotel Van der Valk, Almere

GSE Nationale Conferentie Masterclass Need to Change. Donderdag 17 november 2016 Hotel Van der Valk, Almere GSE Nationale Conferentie 2016 Masterclass Need to Change Donderdag 17 november 2016 Hotel Van der Valk, Almere 1 2 Sponsoren GSE Nationale Conferentie 2016 Dit jaar staat de nationale conferentie van

Nadere informatie

MASTERCLASS VERANDERMANAGEMENT

MASTERCLASS VERANDERMANAGEMENT MASTERCLASS VERANDERMANAGEMENT INZICHT, OVERZICHT EN VAARDIGHEDEN VOOR HET LEIDEN VAN VERANDERING NYENRODE. A REWARD FOR LIFE 1 2 VOORWOORD Ontwikkelingen in de omgeving en binnen organisaties worden complexer

Nadere informatie

Meer succes met je website

Meer succes met je website Meer succes met je website Hoeveel geld heb jij geïnvesteerd in je website? Misschien wel honderden of duizenden euro s in de hoop nieuwe klanten te krijgen. Toch levert je website (bijna) niets op Herkenbaar?

Nadere informatie

Zelfdiagnostische vragenlijst verandercompetenties

Zelfdiagnostische vragenlijst verandercompetenties Zelfdiagnostische vragenlijst verandercompetenties Het gaat om de volgende zeven verandercompetenties. De competenties worden eerst toegelicht en vervolgens in een vragenlijst verwerkt. Veranderkundige

Nadere informatie

Gastvrijheid ontwikkelen en borgen: 25 handvatten

Gastvrijheid ontwikkelen en borgen: 25 handvatten Analyseer 1. Meet de beleving van de gast. Meet regelmatig zodat je blijft monitoren en verbeteren. Tools voor gastbelevingsonderzoek: a. Klanttevredenheidsonderzoek, zoals NPO, stel vooral relevante vragen

Nadere informatie

Agile werken: zó doen we dat

Agile werken: zó doen we dat Agile werken: zó doen we dat Bij Freshheads werken we graag volgens de Agile aanpak. De voordelen? Verhoogde efficiëntie en flexibiliteit, snellere resultaten en grotere betrokkenheid. Maar hoe gaat het

Nadere informatie

MINI CURSUS publiek privaat samenwerken. Platform Bèta Techniek Matthijs Bobeldijk 6 februari 2014 Leeuwarden

MINI CURSUS publiek privaat samenwerken. Platform Bèta Techniek Matthijs Bobeldijk 6 februari 2014 Leeuwarden MINI CURSUS publiek privaat samenwerken Platform Bèta Techniek Matthijs Bobeldijk 6 februari 2014 Leeuwarden Welkom terug! Wij spraken elkaar in december & januari in Assen, Veldhoven, Etten-Leur, Wageningen

Nadere informatie

LEAN LEIDERSCHAP. Een kwestie van vertrouwen. Tosca Klinkenberg Wil van der Heijden

LEAN LEIDERSCHAP. Een kwestie van vertrouwen. Tosca Klinkenberg Wil van der Heijden LEAN LEIDERSCHAP Een kwestie van vertrouwen Tosca Klinkenberg Wil van der Heijden DOEL AGENDA Definities van lean Soorten leiderschap Lean leiderschap; principes en profiel Reflectie Hoe word je een lean

Nadere informatie

Evaluatie PvKO Mastersessie 10 april 2014

Evaluatie PvKO Mastersessie 10 april 2014 Verwachting en aanbeveling Evaluatie PvKO Mastersessie 10 april 2014 Heeft de PvKO Mastersessie aan jouw verwachting voldaan? Toelichting: De link met Big Data was me niet echt duidelijk, titel dekte de

Nadere informatie

4 - daagse podiumtraining BUSINESS AS UNUSUAL. Dez e t r a i n i n g i s e c h t een

4 - daagse podiumtraining BUSINESS AS UNUSUAL. Dez e t r a i n i n g i s e c h t een 4 - daagse podiumtraining BUSINESS AS UNUSUAL Dez e t r a i n i n g i s e c h t een a a n r a d er o m t e l ere n m e n s e n e c h t t e b e t re k k e n e n t e r a k e n m e t j o u w v er h a a l.

Nadere informatie

Ben jij een kind van gescheiden ouders? Dit werkboekje is speciaal voor jou!

Ben jij een kind van gescheiden ouders? Dit werkboekje is speciaal voor jou! Hallo Ben jij een kind van gescheiden ouders? Dit werkboekje is speciaal voor jou Als je ouders uit elkaar zijn kan dat lastig en verdrietig zijn. Misschien ben je er boos over of denk je dat het jouw

Nadere informatie

Literatuur Projectmatig Werken

Literatuur Projectmatig Werken Literatuur Projectmatig Werken Onderstaande boeken behandelen de meest gebruikte methodieken van projectmatig werken. Prince 2 is vooral voor ICT-projecten geschikt. Overheden kiezen vaak voor een bepaalde

Nadere informatie

Reshaping the way you think and act to deal with the complex issues of today s world

Reshaping the way you think and act to deal with the complex issues of today s world Reshaping the way you think and act to deal with the complex issues of today s world HOE GAAT HET NU? We zetten allemaal verschillende methoden in om vraagstukken op te lossen, oplossingen te ontwerpen

Nadere informatie

Organisatie principes

Organisatie principes Organisatie principes Een overzicht van organisatie principes die als richtsnoer dienen bij het vormgeven van flexibele, innovatieve organisaties. Deze principes zijn gebaseerd op de Moderne Sociotechniek.

Nadere informatie

Ik-Wijzer Ik ben wie ik ben

Ik-Wijzer Ik ben wie ik ben Ik ben wie ik ben Naam: Johan Vosbergen Inhoudsopgave Inleiding... 3 De uitslag van Johan Vosbergen... 7 Toelichting aandachtspunten en leerdoelen... 8 Tot slot... 9 Pagina 2 van 9 Inleiding Hallo Johan,

Nadere informatie

Business Lounge: uw klant aan de bestuurstafel!

Business Lounge: uw klant aan de bestuurstafel! Gaby Remmers: senior onderzoeker Blauw Research Drijfveer: organisaties helpen inzicht te krijgen in de kansen op een nog klantgerichtere dienstverlening Andre Heeling: onderzoeker Blauw Research Drijfveer:

Nadere informatie

jarenlange ervaring met veel aandacht, creativiteit en eigenzinnigheid

jarenlange ervaring met veel aandacht, creativiteit en eigenzinnigheid jarenlange ervaring met veel aandacht, creativiteit en eigenzinnigheid Vernieuwing medezeggenschap Willen we vernieuwen? Nieuwe aanwas Generatiekloof? Ideeën uit groep Voorbeelden uit onze praktijk Willen

Nadere informatie

E-PAPER. Drie praktische tips om je werk als apothekersassistent(e) leuker te maken!

E-PAPER. Drie praktische tips om je werk als apothekersassistent(e) leuker te maken! Dé expert in praktische apotheektrainingen E-PAPER Drie praktische tips om je werk als apothekersassistent(e) leuker te maken! 1 Inhoudsopgave De cliënt en ik 3 Weet jij nog waarom je in de apotheek wilde

Nadere informatie

Smoesjes. TipsforTrouble HOME TROUBLE MEER WETEN < > EXTRA PITTIG

Smoesjes. TipsforTrouble HOME TROUBLE MEER WETEN < > EXTRA PITTIG geef haar gelijk dat zij het zwaar heeft en dat de crechemedewerkers zodat ze alles op tijd af kan krijgen. Collega zal in de slachtofferrol terecht komen en wellicht in tranen uitbarsten. voel dat ik

Nadere informatie

Feedback ontvangen. Feedback ontvangen is moeilijk. Hoe gaan we om met feedback?

Feedback ontvangen. Feedback ontvangen is moeilijk. Hoe gaan we om met feedback? 2 7 Feedback ontvangen Feedback kun je zien als een cadeau. Je kunt het aannemen, uitpakken en er je voordeel mee doen. Of je neemt het cadeau aan, bedankt de gever en legt het vervolgens in een kast om

Nadere informatie

Maak van je kind een maker!

Maak van je kind een maker! Maak van je kind een maker! En word er zelf ook één. Zes regels waarmee dat waarschijnlijk best wel lukt. 1 Welkom In dit boekje vertellen we over maken. Het is speciaal gemaakt voor ouders die samen met

Nadere informatie

Training Projectmanagement

Training Projectmanagement Training Projectmanagement Projectmanagement, sturen op resultaat Binnen jullie organisatie werken jullie veel met projecten. Jij bent projectleider, of je maakt deel uit van een speciaal opgesteld projectteam.

Nadere informatie

COMMUNICEREN VANUIT JE KERN

COMMUNICEREN VANUIT JE KERN COMMUNICEREN VANUIT JE KERN Wil je duurzaam doelen bereiken? Zorg dan voor verbonden medewerkers! Afgestemde medewerkers zijn een belangrijke aanjager voor het realiseren van samenwerking en innovatie

Nadere informatie

De magie van Florerend Verkennen Geknipt om te bouwen aan zelfsturing. Intro

De magie van Florerend Verkennen Geknipt om te bouwen aan zelfsturing. Intro De magie van Florerend Verkennen Geknipt om te bouwen aan zelfsturing Door Pepijn Happel Intro We zijn zo gewend te focussen op wat niet werkt, daarbij geholpen door traditionele probleemoplossende methoden,

Nadere informatie

2010 Marco Honkoop NLP coaching & training

2010 Marco Honkoop NLP coaching & training 2010 Marco Honkoop NLP coaching & training Introductie Dit ebook is gemaakt voor mensen die meer geluk in hun leven kunnen gebruiken. We kennen allemaal wel van die momenten dat het even tegen zit. Voor

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 7. Dankbetuiging 11. Hoofdstuk 1 Inleiding 13. Hoofdstuk 2 Ontwikkeling van de strategie 51

Inhoud. Voorwoord 7. Dankbetuiging 11. Hoofdstuk 1 Inleiding 13. Hoofdstuk 2 Ontwikkeling van de strategie 51 Inhoud Voorwoord 7 Dankbetuiging 11 Hoofdstuk 1 Inleiding 13 Hoofdstuk 2 Ontwikkeling van de strategie 51 Hoofdstuk 3 Planning van de strategie 89 Bijlage hoofdstuk 3 Strategiekaarten 121 Hoofdstuk 4 Hoofdstuk

Nadere informatie

150 Tips om kinderen te laten zien dat je om ze geeft!

150 Tips om kinderen te laten zien dat je om ze geeft! 150 Tips om kinderen te laten zien dat je om ze geeft! Scott de Jong http://www.positiefleren.nl - 1 - Je leest op dit moment versie 2.0 van het Ebook: 150 Tips om kinderen te laten zien dat je om ze geeft.

Nadere informatie

De zachte factoren van business IT alignment. Hemke Havinga 12 maart 2013

De zachte factoren van business IT alignment. Hemke Havinga 12 maart 2013 De zachte factoren van business IT alignment Hemke Havinga 12 maart 2013 Hemke Havinga RE RA MMI Auditmanager Auditdienst Rijk (ADR) h.b.p.havinga@minfin.nl 06 5569 2781 Inhoud Wat is Business-IT alignment

Nadere informatie

Op zoek naar het goud in Big Data

Op zoek naar het goud in Big Data Op zoek naar het goud in Big Data Bespiegelingen over kwaliteit en kwantiteit 1 2 Big Data: voorspellen van & inspelen op gedrag 3 Big Data: voorspellen van & inspelen op gedrag Energiemarkt: klanten hoppen

Nadere informatie

Wanneer wordt veranderen een succes?

Wanneer wordt veranderen een succes? Wanneer wordt veranderen een succes? Inhoud 1. Iedereen 100% tevreden?...2 2. Hoe als manager een veranderingsproces optimaal ondersteunen?... 2 Inzicht in het veranderingsproces... 3 Een externe partner

Nadere informatie

Impact Masters Checklist

Impact Masters Checklist Impact Masters Checklist Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Vliegwiel van Impact 4 3. Checklist 6 4. Vervolgvragen 8 Blz. 2 Inleiding Impact Masters helpt ondernemers nieuwe kansen te ontdekken voor hun bedrijf

Nadere informatie

Vragenlijst leerstijlen (model van Kolb/Juch)

Vragenlijst leerstijlen (model van Kolb/Juch) pag.: 1 van 6 Vragenlijst leerstijlen (model van Kolb/Juch) Bron: www.fractal.org/bewustzijns-besturings-model/vragenlijsten/vragenlijst-leerstijlen.htm Auteur: onbekend Een leerstijl is de manier waarop

Nadere informatie

Regie. van. Fantasie 24 1 CREATIVITEIT IN BEDRIJF

Regie. van. Fantasie 24 1 CREATIVITEIT IN BEDRIJF 24 1 CREATIVITEIT IN BEDRIJF de Regie Fantasie van de Regie Fantasie van TRAINING CREATIVITEIT IN BEDRIJF 3 Blijven Vernieuwen heeft Toekomst DDe wereld verandert elke dag. Reorganiseert, ontwikkelt. Wat

Nadere informatie

Competentieprofiel educatief medewerker buitenschoolse kinderopvang Ravot

Competentieprofiel educatief medewerker buitenschoolse kinderopvang Ravot Competentieprofiel educatief medewerker buitenschoolse kinderopvang Ravot 1. Functie Functienaam Afdeling Dienst Functionele loopbaan Educatief medewerker Sociale zaken Buitenschoolse kinderopvang Ravot

Nadere informatie

KLM Learning. H ckathon

KLM Learning. H ckathon Donderdag 8 maart & vrijdag 9 maart 2018 KLM Learning Snel en flexibel ontwikkelen met een uniek multi-disciplinair team: creatieve makers, designers, inhoudsexperts, opdrachtgever, onderwijskundig ontwerpers

Nadere informatie

Beweging in veranderende organisaties

Beweging in veranderende organisaties Beweging in veranderende organisaties Kilian Bennebroek Gravenhorst Werken met vragenlijsten voor versterking van veranderingsprocessen PROFESSIONEEL ADVISEREN 5 Inhoud Voorwoord 7 Opzet van het boek 9

Nadere informatie

Analytisch denken Het oplossen van problemen door vragen te ontleden in kleinere delen, verbanden leggen en logische conclusies trekken.

Analytisch denken Het oplossen van problemen door vragen te ontleden in kleinere delen, verbanden leggen en logische conclusies trekken. Creatief denken Het flexibel kunnen inspelen op nieuwe omstandigheden. Associëren, brainstormen en het bedenken van nieuwe originele dingen en originele oplossingen voor problemen. Analytisch denken Het

Nadere informatie

Meerwaarde met Online Marketing Expertise

Meerwaarde met Online Marketing Expertise Meerwaarde met Online Marketing Expertise Webinar 26 mei 2015 Wat leer je in dit webinar? Nieuwe ontwikkelingen bij zelfstandig ondernemers De meest gestelde vraag door ondernemers Hoe je als VA daarop

Nadere informatie

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over,

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over, 3F Wat is vriendschap? 1 Iedereen heeft vrienden, iedereen vindt het hebben van vrienden van groot belang. Maar als we proberen uit te leggen wat vriendschap precies is staan we al snel met de mond vol

Nadere informatie

Theorie en aantekeningen Naam:

Theorie en aantekeningen Naam: Het Voortdurend Verbeterboekje Theorie en aantekeningen Naam: Versie: maart 2013 Ter introductie Inleiding Voor u ligt het Voortdurend Verbeterboekje. Het geeft een overzicht op hoofdlijnen van de achtergronden,

Nadere informatie

Innoveren in een wereld die wendbaarheid vereist

Innoveren in een wereld die wendbaarheid vereist Innoveren in een wereld die wendbaarheid vereist Alleen al op de Nederlandse markt zijn honderden FinTech ondernemingen actief. Zij zijn de uitdagers van de traditionele financiële sector. Of al deze FinTechs

Nadere informatie

Het hart van leiderschap

Het hart van leiderschap Het hart van leiderschap 7 praktische aandachtspunten Dr. Ben Tiggelaar CEB - SHL Talent Measurement 9 juni 2015 www.tiggelaar.nl 1. WAT IS LEIDERSCHAP? BERNARD BASS "Leiderschap is het vermogen om anderen

Nadere informatie

Ontdekken hoe je je tijd goed kunt beheren, bestaat voor. Jezelf voorbereiden op succes. Hoofdstuk 1. Leer jezelf kennen.

Ontdekken hoe je je tijd goed kunt beheren, bestaat voor. Jezelf voorbereiden op succes. Hoofdstuk 1. Leer jezelf kennen. Hoofdstuk 1 Jezelf voorbereiden op succes In dit hoofdstuk: Een solide timemanagementsysteem opbouwen De grootste uitdagingen van timemanagement het hoofd bieden Het verband zien tussen doelen stellen

Nadere informatie

MINIGIDS Omschrijving van de talenten

MINIGIDS Omschrijving van de talenten Omschrijving: Waar haal ik mijn drive vandaan? Aansteker Bezige Bij Als ik een idee heb of hoor, wil ik meteen aan de slag gaan. Ik wil actie en ben vaak de eerste die eraan begint. Ik steek vaak anderen

Nadere informatie

Scrum. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

Scrum. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Scrum Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 10 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 2 SCRUM... 4 3 FASERING... 5 4 KENMERKEN... 6 4.1 DE SCRUM-MEETING...

Nadere informatie

Hele fijne feestdagen en een gezond en vrolijk 2017! Raymond Gruijs. BM Groep ARBO West Baanzinnig

Hele fijne feestdagen en een gezond en vrolijk 2017! Raymond Gruijs. BM Groep ARBO West Baanzinnig De tijd vliegt voorbij en voor je weet zijn we al weer een jaar verder. Ik zeg wel eens: mensen overschatten wat je in een jaar kunt doen, maar onderschatten wat je in 3 jaar kan realiseren. Laten we naar

Nadere informatie

MONTAGETOOL MONTAGETOOL. voor docenten. voor studenten. Loopbaanoriëntatie en begeleiding in het mbo. Loopbaanoriëntatie en begeleiding in het mbo

MONTAGETOOL MONTAGETOOL. voor docenten. voor studenten. Loopbaanoriëntatie en begeleiding in het mbo. Loopbaanoriëntatie en begeleiding in het mbo MONTAGETOOL voor docenten voor studenten Loopbaanoriëntatie en begeleiding in het mbo MONTAGETOOL Loopbaanoriëntatie en begeleiding in het mbo Fig. 08 Docenten Montagetool Bouw ook samen met je medestudenten

Nadere informatie

Voorwoord. Aan de slag met job craften

Voorwoord. Aan de slag met job craften Aan de slag met job craften Voorwoord Over job craften wordt steeds meer geschreven. Er is een scala aan wetenschappelijke artikelen en in Nederland zijn inmiddels ook enkele promotieonderzoeken gepubliceerd.

Nadere informatie

De publieke professional van de toekomst. in gesprek met 10 jonge professionals

De publieke professional van de toekomst. in gesprek met 10 jonge professionals De van de toekomst in gesprek met 10 jonge professionals Benutten van talent Wij geloven dat het menselijk kapitaal van publieke organisaties beter kan worden benut. Het benutten van dit potentieel vraagt

Nadere informatie

Spelenderwijs LEAN Startup leren!

Spelenderwijs LEAN Startup leren! Spelenderwijs LEAN Startup leren! 28 mei Breda Playing Lean - leer en oefen de principes van LEAN Startup in 90 min.! Playing LEAN is een bordspel dat is geïnspireerd op de bestseller 'The Lean Startup

Nadere informatie

Opleidingsprogramma DoenDenken

Opleidingsprogramma DoenDenken 15-10-2015 Opleidingsprogramma DoenDenken Inleiding Het opleidingsprogramma DoenDenken is gericht op medewerkers die leren en innoveren in hun organisatie belangrijk vinden en zich daar zelf actief voor

Nadere informatie

SCRUM VERDUBBELAAR. dubbel zo goed door je persoonlijke backlog. Een leerprogramma dat zorgt voor verdieping. in de ontwikkeling van Scrumteams

SCRUM VERDUBBELAAR. dubbel zo goed door je persoonlijke backlog. Een leerprogramma dat zorgt voor verdieping. in de ontwikkeling van Scrumteams SCRUM VERDUBBELAAR dubbel zo goed door je persoonlijke backlog Een leerprogramma dat zorgt voor verdieping in de ontwikkeling van Scrumteams www.scrumverdubbelaar.nl 1 / 13 IK WIST DAT HET NIET GING LUKKEN

Nadere informatie

Persoonlijk Actieplan voor Ontwikkeling

Persoonlijk Actieplan voor Ontwikkeling PAPI PAPI Coachingsrapport Persoonlijk Actieplan voor Ontwikkeling Alle rechten voorbehouden Cubiks Intellectual Property Limited 2008. De inhoud van dit document is relevant op de afnamedatum en bevat

Nadere informatie

H ckathon Real Life Leren Scrum Agile Design Thinking

H ckathon Real Life Leren Scrum Agile Design Thinking Donderdag 9 & vrijdag 10 november 2017 Opdrachtgever: KLM Learning Real Life Leren Scrum Agile Design Thinking Met een krachtig leerresultaat: > Leren door ervaren (de 70 van 70:20:10) > Agile ontwerpen,

Nadere informatie

acilitair anagement zet og (te) weinig n op data

acilitair anagement zet og (te) weinig n op data acilitair anagement zet og (te) weinig n op data De wereld veranderd razendsnel. Nieuwe technologische innovaties zoals sensoren, robots en data bieden nieuwe kansen om problemen op te lossen. Ook sociale

Nadere informatie

Situgram: uw voorkeuren in het leren

Situgram: uw voorkeuren in het leren Situgram: uw voorkeuren in het leren Language of Learning Datum Naam M/V Leeftijd Functie Organisatie Afdeling Aantal jaren werkervaring Opleiding MBO HBO WO Anders Afstudeerrichting De gegevens uit deze

Nadere informatie