bulletin voor de huisartsopleiders HOVUmc

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "bulletin voor de huisartsopleiders HOVUmc"

Transcriptie

1 huisartsopleiding bulletin voor de huisartsopleiders HOVUmc jaargang 13 nr. 1 maart 2013 scholingsaanbod 2013 eerste POH-middag van vraag naar evidence accreditering boeken van onze hao's

2 Inhoudsopgave Colofon Hao-proVUssioneel is een bulletin voor alle huisartsopleiders van de Huisartsopleiding van het VUmc en verschijnt twee keer per jaar. Op het hao-deel van onze website zijn de oude jaargangen terug te vinden: Redactie: Angelika Raths Sylvia Vlak Illustraties: Rick Dros Foto s: Wilfred de Boer Angelika Raths Eddy Rijk Karin Verschoor Sylvia Vlak Basisontwerp omslag: Roland van Helden bno, Amsterdam Opmaak: Sylvia Vlak Huisartsopleiding VUmc OZW-gebouw De Boelelaan HV Amsterdam tel deadline kopij voor het septembernummer 2013 is 1 juli 2013 svp mailen aan Speels Indrukken uit hao-tevredenheidenquête HaDiDoc Scholingsaanbod Praktische zaken en spelregels - Basiscurriculum leergang 0 t/m 4 Foto's november-dagen Doorn Vervolg scholingsaanbod Keuzecurriculum leergang 5 Foto's november-dagen Doorn Vervolg scholingsaanbod Keuzecurriculum leergang 5 - Alternatieven leergang 5 Achter de schermen van de meerdaagse Foto's november-dagen Doorn Van vraag naar evidence Eerste POH-middag Veilig Over Incidenten Spreken (VOIS) Een eindje meelopen HAOVU Prikbord Insider Indeling leergangen Agenda 2013/2014 Welkom/Uitzwaaien 2 HAO-proVUssioneel - maart 2013

3 Speels Angelika Raths Jullie weten van aanpakken. Elke keer sta ik weer versteld als ik zie wat jullie huisartsen kunnen bolwerken: urenlang om de tien minuten een ander mens, leven, verhaal en vraag, het managen van een toko, samenwerken met zoveel verschillende disciplines en persoonlijkheden, dealen met veranderingen die lang niet altijd gewenst zijn. En voor jullie als opleiders ook nog de verantwoordelijkheid voor de begeleiding en beoordeling van een aios soms een dobber die de nachtrust kan verstoren. Dat allemaal naast een privéleven, waarin zich alles afspeelt wat patiënten ook meemaken: ziekte, ruzie, zorgenkinderen of -ouders, verlies. Petje af! Niet voor niets dus dat we dit jaar een cursus over stressmanagement en burn-outpreventie aanbieden. Eén van de geheimen om alle ballen in de lucht te houden is een goede balans tussen in- en ontspanning, tussen plicht en vrije keuze, tussen discipline en speelsheid. Dit evenwicht zoeken wij ook elke keer weer tijdens onze meerdaagse. Laten we naast alle planning en structuur ruimte houden voor het ogenblik, voor speelsheid, creativiteit, het onvoorspelbare en serendipiteit (de gelukkige vondst van iets waarnaar men niet heeft gezocht). Ik denk dat wij op de goede weg zijn, want er wordt letterlijk steeds meer gespeeld: rollenspelen doen we al lang, maar nog nooit zijn zo veel acteurs ingehuurd. In de Spoedzorg joegen simulatiepatiënten eenieder de stuipen op het lijf. Bij een astma-aanval moesten Sylvia en Samantha naar verluidt op hun handen zitten om niet 112 te bellen. Er werd met ballonnen gestoeid en met een voetbal. En als speelse primeur: een HOVU-sextet! De hao s Martine Samsom, Sjors Konijn en Paul Grootes kletzmerden er met Angelique, Chris en Nettie lustig op los. HAO-proVUssioneel - maart

4 Hao Willem Stronck heeft op zijn gitaar en met ondersteuning van een vriend de borrel op dinsdag luister bijgezet. Helaas viel de animo voor het swingen met de band van Mylène wat tegen. De swinging die-hards Onze meerdaagse cursussen zijn zeer positief geëvalueerd. Daar zijn we echt blij mee. Bij een totaal gemiddelde van 8,5(!) blonk de Spoedzorg met een waardering van 8,9 uit als koploper! Op de voet gevolgd door een 8,8 van een leergang 2- en leergang 4-groep. Proficiat! Wat leuk! Wat is het geheim van het succes? Moeten we het zoeken in de zalige verzuchting van Spoedzorg-deelnemers over de strakke structuur, het militaristische regime? Fifty shades of training? Nou, dan valt er voor ons nog wat bij te spijkeren. Misschien zit het hem in een goede cursus, gegeven door goede, bevlogen docenten in een goede groep met de juiste chemie. En een snufje van iets dat niet te pakken en niet te plannen valt een klein beetje magie. De magie van het opleiden dat lijkt mij nou nog eens een leuke cursus. Die zit er dit jaar niet bij, maar wel een heleboel andere aantrekkelijke opties. Over speels gesproken: we halen voor de ethiek, als jullie dat willen en dat bleek, met liefde nog een keer een paard van stal. En na jaar en dag staat weer eens een cursus over seksualiteit op de kaart! Het voornemen is trouwens de Spoedzorg in 2014 opnieuw te programmeren. We konden vorig jaar alle belangstellenden plaatsen en pauzeren een jaar voor nieuwe aanwas in de doelgroep, leergang 5 (hoe meer deelnemers, hoe meer vreugde uiteraard en hoe lager de kosten). De leergangen zijn niet de enige plek waar we jullie als opleiders deskundigheidsbevordering aanbieden. De paralleldagen zijn minstens even belangrijk, om bij te spijkeren, elkaar te ondersteunen en af te stemmen met het instituut. We hebben het beleid in dezen wat helderder gemaakt. We plannen er voor elke groep zes in. Er blijft veel ruimte voor de groepen om samen met de docenten een eigen invulling aan die dagen te geven. Voor nieuwe thema s die voor alle opleiders van belang zijn maken wij elk jaar een á twee programma s, die in alle groepen in hetzelfde kalenderjaar worden aangeboden. Dit jaar zal dat de wetenschappelijke vorming van Hans van der Wouden zijn en in sommige groepen nog het praktijkmanagement als inhaalslag. De keuzeworkshopmiddag proberen we erin te houden, want daar waren jullie tevreden over. Alleen zoeken we naar een beter moment. In de praktijksetting zullen er, wat ons betreft, twee activiteiten plaatsvinden. Naast het vertrouwde bezoek van de docenten willen we jullie aanmoedigen met een hao-collega een koppel te vormen en elkaar over en weer tijdens het spreekuur en een leergesprek in de praktijk te observeren. Dit is incidenteel eerder uitgeprobeerd en zo goed bevallen dat we het jullie allemaal willen vragen. Doe het zó dat je er plezier aan beleeft! Maak het zo speels als je wilt. Sta open voor het moment en het niet-geplande. Het zou helemaal leuk zijn als enkelen hierover iets in de provu zouden willen delen. De speelse klap op de vuurpijl heeft Groningen geleverd. Zij brachten eind vorig jaar een leergesprek-spel uit. Dat gaan we jullie zeker niet onthouden! Helaas heeft de voltooiing van onze hao-portretten-galerij de deadline van dit nummer niet gehaald. Als jullie dit lezen, hangen de foto's hopelijk al en hebben jullie deze misschien zelf al kunnen zien. Het wordt een vrolijk gezicht. Dit zijn mensen waarmee je een ballonnetje op zou willen laten! 4 hao-coördinator

5 Indrukken uit de hao-tevredenheidenquête 2012 Helle Poulsen 10. De huisartsopleiding vraagt zoveel tijd dat ik in verhouding te weinig tijd aan de praktijk kan besteden. Net zoals bij de hao-tevredenheidenquête in 2010 hebben in 2012 velen (144 hao s) de moeite genomen om onze enquête in te vullen. Waarvoor hartelijk dank! Uit de resultaten van de enquête 2012 kunnen we opmaken dat er een relatief grote algemene tevredenheid onder jullie bestaat ten aanzien van de scholing, communicatie en samenwerking met de huisartsopleiding! Onderstaand wat voorbeelden van uitslagen die er in onze ogen uitspringen. 5. Als ik kijk naar de afgelopen twee jaar ben ik tevreden over de mate waarin de scholing op paralleldagen bij mijn leerbehoeftes aansluit. 1 Oneens Eens 1 In totaal geven 111 (van de 142) opleiders aan dat de tijdsinvestering in het opleiden niet zodanig groot is dat de praktijktijd in het gedrang komt. 22 opleiders geven er een neutrale reactie op. Als opleiding concluderen we dat jullie je niet overvraagd voelen door de opleidingsverplichtingen en dat het opleiden over het algemeen goed met de praktijk te combineren is. 14.Bij een koppeling aan een aios, die gerichte leerpunten heeft, informeert het instituut mij daar van tevoren voldoende over. 1 Oneens Eens opleiders geven aan tevreden te zijn over de scholing op de paralleldagen. 33 geven een neutraal antwoord. Drie opleiders zijn het er een beetje mee oneens. In 2010 waren 63 opleiders tevreden over de scholing. Naar aanleiding waarvan we een aantal veranderingen in het onderwijs op de paralleldagen hebben ingevoerd. We hebben de indruk dat dit een positief effect heeft gehad. 1 Oneens Eens 7 Deze uitslag roept vragen op omdat het aantal mee eens bijna net zo groot is als het aantal oneens. De meerderheid van de antwoorden zit bij neutraal. N.a.v. de enquête van 2010 hebben we als opleiding beleid gemaakt t.a.v. het informeren van de opleider bij een koppeling aan een aios met gerichte leerpunten. Onze ambitie op dit punt voor 2014 is het realiseren van een grotere tevredenheid. Wil je meer weten over de uitslag van deze enquête, neem dan contact met me op 5

6 HaDiDoc Lili van Rhijn Afgelopen jaar is onze club van samenstelling veranderd. Willem Feijen nam afscheid en zijn plaats is ingenomen door Angelique Bongers. Angelique is een gedragswetenschapper met ruime ervaring op leidinggevend, begeleidend en bestuurlijk niveau binnen onderwijs en welzijn. Daarbij is ze gewend voor afstemming te zorgen tussen de doelen van een persoon en die van de organisatie. We vinden het zelf jammer dat er geen man meer in onze club zit. Dat blijkt op dit moment niet mogelijk. Aan de andere kant hebben we toch zeker een groep mensen bij elkaar die zorgvuldig en met een kritisch en relativerend oog kijkt en veel deskundigheid heeft in het zo nodig voeren van gevoelige gesprekken. Voor de gewone voortgangsgesprekken hebben we twee zeer ervaren huisartsen en opleiders, Pieter Bots en Gerrit Hagenbeek (ja, echte mannen!), die bij de opleiders op bezoek gaan. Het persoonlijk dossier Tot nu toe hebben wij een papieren dossier van elke hao met daarin o.a. alle bij ons ingeleverde haoaios toetsen en hao-docent toetsen. Deze worden gebruikt bij het voeren van de voortgangsgesprekken. Het blijkt moeilijk te blijven alle ingevulde en besproken toetsen ook in dat dossier te krijgen. Tot jullie, maar zeker ook tot onze frustratie. Bij het doordenken over deze problematiek zijn we tot de volgende conclusies gekomen: We blijven ons uiterste best doen alle formulieren te verzamelen en op te bergen in het papieren hao-dossier. We willen jullie zelf ook verantwoordelijkheid geven hierin. Het gaat tenslotte om feedback op jullie eigen functioneren als hao. Dat laatste betekent dat we jullie dringend vragen om besproken toetsen zelf op te slaan. Zo kun je daar zelf nog eens op terug kijken. En, als er bij ons niets blijkt te zijn, kun je voor een voortgangsgesprek een kopie naar Gerrit of Pieter sturen. Wij hopen dat er zo minder van die feedback verloren gaat. Daarnaast is het belangrijk dat de docenten een kopie van hun feedback aan jullie geeft, zodat je ook dat kunt bewaren. Er zijn afgelopen jaren weer vele gesprekken gevoerd. Er wordt natuurlijk nog steeds naar jullie feedback over ons gevraagd. Dit is zeer uiteenlopend en regelmatig spreken hao s elkaar tegen, bijvoorbeeld ten aanzien van wel/niet meer medische inhoud voor de scholing door het instituut of de duur van het docentoverleg op de paralleldag. Enkele veelterugkerende punten zijn: Het wordt gewaardeerd dat de voortgangsgesprekken gevoerd worden. De structuur van de HOVUmc is duidelijk verbeterd. De wijze waarop de hao feedback krijgt, met name van de docenten, kan soms beter. Het wordt niet altijd besproken, soms zijn er onduidelijkheden die niet besproken worden en regelmatig lijkt een hao een formulier niet gezien te hebben voor het in het dossier is beland. De docenten zijn daarop aangesproken. Procedure alarmerende geluiden over een opleider We hebben hard gewerkt aan een procedure hoe te handelen als we een erg zorgelijk bericht krijgen over een opleider, dat mogelijk zijn/haar functioneren als goed opleider kan beïnvloeden. Dit naar aanleiding van een voorval eind We hebben dat zo goed mogelijk getracht op te lossen, maar merkten dat een procedure had kunnen helpen. Die procedure ligt er nu en is te vinden op de website onder de hao-knop (toetsing en beoordeling). Enkele belangrijke uitgangspunten zijn: De hao direct informeren over wat er over hem/ haar gezegd wordt. Zo spoedig mogelijk hoor en wederhoor. Er moet rekening gehouden worden met de opleidingssituatie van de aios die op dat moment in de praktijk is en/of de voortgang van een koppelingsronde. Er zal altijd achteraf geëvalueerd worden of dit zorgvuldig verlopen is en zo veel mogelijk het juiste resultaat heeft gehad. Weten dat er sprake kan zijn van loos alarm. Een van de opleiders van de opleidervereniging, die het natuurlijk ook bekeken hebben, beschreef het mooi: Het lijkt me heel redelijk wat hier opgeschreven is, er blijft onduidelijkheid over wat alarmerend is. De leeromgeving van de aios is natuurlijk belangrijk, maar hoe je de situatie rustig houdt, geen onrust creëert en dan later ook nog blaam zou moeten zuiveren, lijkt me ingewikkeld. Als er alarmerende geruchten zijn en je gaat dit traject in, is er dan nog een normale relatie aioshao mogelijk? Het deel de hao tijdelijk op non-actief zetten/buiten de koppeling houden, zal het er niet beter op maken. Aan de andere kant, als het wel ernstig en alarmerend is, dan is het mogelijk beter zo. Evaluatie lijkt inderdaad belangrijk. We hopen dat we voorlopig niet hoeven uit testen of het een goede procedure is. 6

7 Berichten uit de hao-kwaliteitscommissie Scholingsaanbod 2013 PRAKTISCHE ZAKEN EN SPELREGELS Het onderwijs vindt plaats in leergangen, onderscheiden naar het basiscurriculum, leergang 0 t/m 4 en het keuzecurriculum voor ervaren opleiders, leergang 5. Nog even de belangrijkste praktische zaken en spelregels rondom de leergangen op een rijtje. > > > > > > > Een cursus duurt vier dagen, te weten twee achtereenvolgende dagen in juni en in november. Uitzondering zijn de 2-daagse novembermodules voor opleiders die niet aan een 4-daagse deel konden nemen. Duo-opleiders zijn altijd beiden welkom; wél wordt elke deelnemer geacht alle vier de dagen aanwezig te zijn. Toekenning van forfaitaire accrediteringspunten: de landelijke regeling toekenning forfaitaire accreditatiepunten geeft aan dat een huisartsopleider die een aios opleidt 20 forfaitaire punten ontvangt voor zijn/haar opleidingsactiviteiten en het volgen van de terugkomdagen. Als hij/zij een deel van het jaar opleidt ontvangt de opleider naar rato het aantal punten. Per kwartaal worden 5 punten toegekend. Huisartsopleiders van VUmc krijgen hiernaast nog 4 punten extra als aan alle verplichte didactische scholing en toetsing is voldaan. De landelijke regeling is na te lezen op de websites van HOVUmc en Huisartsopleiding Nederland. Je dient alle dagdelen van de cursus te volgen. Het is aan de docenten om te beoordelen of de cursus als voldoende kan worden afgesloten en je doorstroomt naar een volgende leergang. Het doen van aanvullende of compenserende opdrachten kan tot de mogelijkheden behoren, eventueel met extra begeleiding. Inschrijving voor de keuzecursussen van leergang 5 geschiedt in volgorde van binnenkomst. Wij proberen zoveel mogelijk de zelfstandige periode van de aios te plannen tijdens de meerdaagse hao-cursussen. Zie voor verdere informatie Regelgeving financiële afhandeling meerdaagse cursussen op opleiders/meerdaagse of vraag Samantha Paijens of ). Op de volgende pagina s wordt per leergang het cursusaanbod beschreven voor Je kunt je alleen inschrijven voor een cursus als je ook in de desbetreffende leergang bent ingedeeld. Zie hiervoor het actuele overzicht achterin deze hao-provussioneel. 7

8 Het basiscurriculum Leergang 0 t/m 4 Basiscurriculum - leergang 0 - Oriëntatiecursus Titel cursus Doelgroep Cursusdagen ORIENTATIECURSUS Erkende huisartsen die geïnteresseerd zijn in het opleiden van een aios De cursussen vinden plaats op van uur tot uur de volgende dag met een overnachting in Conferentieoord Zonheuvel in Doorn. Maandag/dinsdag 9 en10 september 2013 Maandag/dinsdag 3 en 4 februari 2014 Woensdag/donderdag 10 en 11 september 2014 Docenten Competenties Inhoud cursus Thema s Werkwijze Angelika Raths en Jolijn de Graaff De opleider 2.1 realiseert een evenwichtige en uitdagende werk-leerplek 3.1 past samenwerkingsvaardigheden gericht toe 3.2 stemt het eigen handelen af met andere betrokkenen bij de ondersteuning van de aios 4.1 organiseert personeelsinzet, middelen en informatiestromen zodanig dat er efficiënt gewerkt en geleerd kan worden 4.3 creëert binnen zijn/haar organisatie/praktijk draagvlak voor het opleiden van aios 5.2 werkt systematisch en doelgericht aan verbetering van het eigen beroepsmatig functioneren Deze geaccrediteerde cursus is een eerste, vrijblijvende oriëntatie op de rol van huisartsopleider en het opleiderschap aan de HOVUmc. Een doel van de cursus is dat de belangstellende huisartsen en het instituut na afloop kunnen besluiten of men met elkaar in zee wil gaan. Visie van de HOVUmc ten aanzien van het opleiderschap Verwachtingen en wensen van deelnemers en instituut ten aanzien van de functie van huisartsopleider De competenties van de (beginnende) opleider Voor- en nadelen van het opleiden Praktische consequenties voor de praktijkvoering Het leergesprek en de planning ervan Didactische scholing voor opleider bij de HOVUmc De koppelingsprocedure Het individuele profiel van de opleider Structurele evaluatie en toetsing van de opleider Het leerwerkplan Kennismaking met en keuze van de aios Ondersteuning van de beginnende opleider Wat is waar te vinden op de website? Kiezen voor de HOVUmc? Aan de hand van opdrachten en tijdens praktische oefeningen maken de deelnemers kennis met de taken van het opleiderschap. De deelnemers kunnen ervaring opdoen met de sfeer en de interactieve werkwijze van het instituut. We laten voorbeelden van leergesprekken zien. Wij geven informatie, bespreken, discussiëren en gaan praktisch oefenen o.a. met twee aios. Er is ruime gelegenheid alle vragen te stellen die helpen bij een weloverwogen keuze voor het opleiderschap. Het is de bedoeling dat aan het einde alle vragen zijn beantwoord. In de pauzes, tijdens het diner en de borrel kan men informeel van gedachten wisselen. 8

9 Basiscurriculum - leergang 0 - Startersdagen Titel cursus Doelgroep Cursusdagen Docenten Competenties Inhoud cursus Thema s Werkwijze STARTERSDAGEN Beginnende opleiders die na hun erkenning gekoppeld zijn aan de eerste aios of AMA Woensdag 15 januari en woensdag 19 februari 2014 Simone van den Hil en Lili van Rhijn De opleider 0.0 expliciteert en motiveert eigen handelen 1.1 draagt zorg voor een veilig opleidingsklimaat en is goed toegankelijk voor aios bij vragen en problemen 1.2 bouwt een constructieve relatie op met de individuele aios 2.1 realiseert gerichte opleidingsactiviteiten op basis van het opleidingsplan 2.2 ondersteunt de aios bij het opstellen van diens individuele opleidingsschema 3.2 stemt het eigen handelen af met andere betrokkenen bij de ondersteuning van de aios 4.1 organiseert het eigen werk zodanig dat er voldoende tijd en ruimte is voor het opleiden 5.1 toont inspirerend gedrag om te onderwijzen en te leren; toont plezier in het werk als opleider en als huisarts Tijdens deze dagen vindt een eerste kennismaking plaats met onderwerpen die bij aanvang van het opleiden aan de orde komen. De cursus dient als voorbereiding op de komst van de aios. Er wordt een begin gemaakt met het oefenen van de meest basale didactische vaardigheden. Kennismaking met hoofd opleiding Organisatie in de praktijk Het leerwerkplan Standaardrooster 1e jaar Themagesprek Dagrapportage Consultatie van de aios Feedback Het persoonlijk ontwikkelingsplan (POP) van de hao Kennismaken met een van de hao-mentoren Afwisselend wordt in de grote groep gewerkt (informatieoverdracht en groepsdiscussie) en in kleinere groepjes (oefenen van didactische vaardigheden). LORENZO 9

10 Het basiscurriculum Leergang 0 t/m 4 Basiscurriculum - leergang 1 Titel cursus Doelgroep Cursusdagen Docenten Competenties Inhoud cursus Thema's Werkwijze DE DUIZENDPOOT Beginnende opleiders die de startersdagen hebben gevolgd en de eerste aios of AMA opleiden Dinsdag/woensdag 4 en 5 juni, 5 en 6 november Karin Verschoor en Marianne Kok De opleider 1.1 realiseert een constructief werk-leerklimaat en draagt zorg voor een veilig opleidingsklimaat waarbij de opleider respectvol, reflectief en ondersteunend is naar de aios 1.2 bouwt een constructieve relatie op met de individuele aios 2.1 realiseert een evenwichtige en uitdagende werk-leerplek door gerichte opleidingsactiviteiten op basis van het opleidingsplan en bewaakt en evalueert proces en resultaat 2.2 begeleidt de individuele aios naar zelfsturing in het realiseren van diens opleiding door de aios te ondersteunen bij het opstellen van diens individuele opleidingsschema en bevordert het eigenaarschap van de aios bij diens eigen leerproces 2.3 beoordeelt resultaten en adviseert over de consequenties voor de voortgang door leerresultaten terug te koppelen, te beoordelen en de voortgang van het leerproces vast te leggen 5.1 beschouwt het opleiderschap als een wezenlijk aspect van de eigen professie door inspirerend gedrag om te onderwijzen en te leren 5.2 werkt systematisch en doelgericht aan verbetering van het eigen beroepsmatig functioneren door het eigen handelen als opleider te sturen op basis van wetenschappelijke inzichten en best practices Deze cursus is bedoeld als ondersteuning van hao s die op dit moment bezig zijn met hun eerste begeleidingsjaar. Op de eerste bijeenkomst in juni neem je kennis van het onderwijs aan de huisartsopleiding bij het VUmc en de gebruikte leermiddelen. De beoordelingsprocedure voor aios met de daarbij behorende evaluatieformulieren wordt besproken. Er zal worden geoefend met leergesprekken: Welke vormen bestaan er? Wat kun je ermee? Waar moet je op letten? Hoe kun je op een juiste wijze feedback geven? In november zullen we doorgaan op het thema leergesprekken waarbij we gebruik zullen maken van een scoringslijst. Daarnaast is er aandacht voor de organisatie van de praktijk: hoe stuur ik de patiëntenstroom? Naar analogie van het persoonlijk ontwikkelingsplan (POP) van de aios zul je een persoonlijk ontwikkelingsplan voor jezelf opstellen: wat wil ik als opleider leren, hoe en wanneer? Het persoonlijk ontwikkelingsplan van de aios en de hao Voortgangskwalificatie en beoordelingsprocedure Soorten leergesprekken: taak-, proces- en persoonsgericht Kenmerken van: consultbespreking, dagrapportage, consultatie Werken met de video en directe observatie Feedback: theorie en vooral oefenen Leercondities in de eigen praktijk, knelpunten ICPC We werken tijdens deze leergang afwisselend in de gehele groep en in kleinere groepen. Wij gaan daarbij uit van jullie werkervaring op dit moment en oefenen zoveel mogelijk met jullie eigen casuïstiek. Ervaren knelpunten zullen we aan de orde laten komen. Inleiding en nabespreking doen we plenair maar verder oefenen we vooral in kleine groepen. Tijdens het tweede deel in november wordt gewerkt met eigen video-opnames van leergesprekken. We sluiten aan bij actuele leerwensen. 10

11 Basiscurriculum - leergang 2 Titel cursus Doelgroep Cursusdagen Docenten Competenties Inhoud cursus Thema s Werkwijze LEERGESPREKKEN Beginnende opleiders die leergang 1 hebben afgesloten Dinsdag/woensdag 4 en 5 juni, 5 en 6 november Groep A: Thil Tolkamp, Willem Stronck (hao) en Suzan van Vliet (hao) Groep B: Simone van den Hil, Erik Koelma en Wim Christiaans (hao) De opleider 1.1 realiseert een constructief werk-leerklimaat en draagt zorg voor een veilig opleidingsklimaat waarbij de opleider respectvol, reflectief en ondersteunend is naar de aios. 1.2 bouwt een constructieve relatie op met de individuele aios. 2.1 past voor de situatie geschikte gesprekstechnieken efficiënt toe, hanteert de verschillende rollen flexibel en passend bij de leersituatie en bewaakt en evalueert proces en resultaat. 2.2 begeleidt de individuele aios naar zelfsturing in het realiseren van diens opleiding. 2.3 beoordeelt resultaten en adviseert over de consequenties van de voortgang. 4.1 organiseert eigen werk zodanig dat er voldoende tijd en ruimte is voor opleiden. 5.1 beschouwt het opleiderschap als een wezenlijk aspect van de eigen professie. 5.2 maakt het eigen persoonlijk en professioneel functioneren bespreekbaar en stelt verbeterpunten vast op basis van verkregen feedback. 5.3 bewaakt de balans tussen betrokkenheid en distantie en kan het onderscheid tussen zakelijke en persoonlijke aspecten in het werk adequaat hanteren. 5.4 handelt conform geldende gedrags- en omgangsregels en gaat integer en zorgvuldig om met eigen invloed op de aios. In deze cursus staan de eigen leervragen van de deelnemers centraal, uitgaande van hun ervaringen met de aios tot nu toe. Uitgangspunten zijn de door de hao s ervaren hobbels en succeservaringen bij het voeren van leergesprekken. Wat stimuleert de interactie tussen opleider en aios en wat kan de interactie belemmeren? Hoe maak je ruimte voor het leren van de aios? Hoe vind je de goede balans tussen achteroverleunen, luisteren, doorvragen en sturen, je eigen opvattingen als ervaren huisarts en opleider? Aan het einde van de cursus heeft iedere deelnemer het eigen repertoire vergroot en duidelijke aandachtspunten voor de verdere persoonlijke ontwikkeling. Plaats en functie van het leergesprek Het verschil tussen verschillende doelen en soorten leergesprekken Basisvaardigheden voor het voeren van leergesprekken, zoals het structureren, doorvragen en concretiseren van leervragen De balans tussen leiden en volgen Persoonlijke valkuilen De Roos van Leary Het effectieve gebruik van de ALVU als hulpmiddel - een door de HOVUmc in samenwer king met opleiders ontwikkeld instrument voor de analyse van eigen leergesprekken Praktische tips, zoals het geanimeerd bespreken van de ComBeL en andere good practices Het persoonlijk ontwikkelingsplan van de hao Wij gaan in deze cursus uit van de begeleidingservaringen van de deelnemers aan de hand van door de cursisten meegenomen video s van eigen leergesprekken, liefst op USB in VCL-formaat. Als het om een consult- of patiëntenbespreking gaat naar aanleiding van een consult van de aios is het handig als dit consult ook op video wordt meegenomen. We werken veel in kleine groepjes. Waar nodig bieden wij aanvullende theorieën aan die helpen interactie te analyseren en doelgericht te beïnvloeden. In november oefenen we ook het voeren van een leergesprek met een acteur aan de hand van een eigen situatie. We proberen in deze leergang maatwerk te leveren door goed te focussen op individuele leerwensen. 11

12 Het basiscurriculum Leergang 0 t/m 4 Basiscurriculum - leergang 3 Titel cursus Doelgroep Cursusdagen Docenten Competenties Inhoud cursus Thema s Werkwijze OMGAAN MET VERSCHILLEN Gevorderde opleiders die leergang 1 en 2 hebben afgesloten Woensdag/donderdag 5 en 6 juni, 6 en 7 november Groep A: Angelique Bongers en Gert Roos (hao) Groep B: Willem Feijen en Anne Heynen De opleider 0.0 maakt bewust gebruik van de eigen voorbeeldfunctie en expliciteert en motiveert het eigen handelen 1.1. realiseert een constructief werk-leerklimaat 1.2. bouwt een constructieve relatie op met de individuele aios 1.3. kan omgaan met diversiteit 2.1 maakt een adequate keuze welke didactische werkvormen aansluiten bij de ontwikkeling van de aios; past voor de situatie geschikte gesprekstechnieken toe en hanteert verschillende rollen flexibel en passend bij de leersituatie 2.2 ondersteunt bij het formuleren van haalbare leerdoelen en bijbehorend plan van aanpak; signaleert ineffectief gedrag en maakt dit inzichtelijk 2.3 koppelt leerresultaten terug 3.1 identificeert problemen en geeft de aios ondersteuning bij het leren oplossen van (dreigende) conflicten; neemt verantwoordelijkheid voor consistentie en continuïteit van de opleiding 4.1. organiseert het eigen werk zodanig dat er voldoende tijd en ruimte is voor opleiden 5.1 beschouwt het opleiderschap als een wezenlijk aspect van de eigen professie 5.2 maakt het eigen persoonlijk en professioneel functioneren bespreekbaar en stelt verbeterpunten vast op basis van verkregen feedback 5.3 kan onderscheid tussen zakelijke en persoonlijke aspecten in het werk adequaat hanteren 5.4 gaat integer en zorgvuldig om met eigen invloed op de aios Door vanuit verschillende invalshoeken te kijken naar verschillen in karakter/stijl/aanpak tussen hao en aios worden handvatten zichtbaar (en aangereikt) om deze verschillen positief en constructief te benutten. De hao raakt bekend met diverse theorieën over stijlen (leerstijltheorie, belangentegenstellingen, kernkwaliteiten en/of Transactionele Analyse) en gebruikt deze in zijn/haar analyse en aanpak. Leergesprek Leervoorkeuren Omgaan met belangentegenstellingen volgens Harvard-methode Kernkwaliteiten/Transactionele analyse Omgaan met diversiteit, met name man/vrouwverschillen In deze leergang zullen we gebruik maken van diverse werkvormen: Voorbereidingsopdrachten Reflectie op voorbereidingsopdrachten Aanreiken van theorieën Leren werken met hierbij behorende praktische modellen Rollenspelen o.a. met echte aios Feedback geven en ontvangen Experimenteren met nieuw gedrag 12

13 Basiscurriculum - leergang 4 Titel cursus Doelgroep Cursusdagen Docenten Competenties Inhoud cursus DOORSTART Gevorderde opleiders die leergang 1, 2 en 3 succesvol hebben afgesloten of ervaren opleiders die een pas-op-de-plaats willen maken. Woensdag/donderdag 5 en 6 juni, 6 en 7 november Groep A: Harry Schleypen en Lili van Rhijn Groep B: Helle Poulsen en Gerda Visser De opleider 0.0 is rolmodel voor de verschillende competenties uit het competentieprofiel van de huisarts 1.1 realiseert een constructief werk-leerklimaat 2.1 realiseert een evenwichtige en uitdagende werk-leerplek 3.1 past samenwerkingsvaardigheden gericht toe 4.3 creëert binnen zijn organisatie/praktijk draagvlak voor het opleiden van aios 5.2 werkt systematisch en doelgericht aan verbetering van het eigen beroepsmatig functioneren In deze leergang willen wij jouw ervaringen met het opleiderschap evalueren en de resultaten van deze toets in een perspectief van de toekomst plaatsen. Hoe was de opleidingssituatie bij de start van jouw opleiderschap? Wat is sindsdien ontwikkeld? Waar bevind jij je nu? Waar wil je naartoe? En wat ga je doen om de kwaliteit van jouw opleiderschap op peil te houden c.q. verder te ontwikkelen (een succesvolle doorstart maken)? Met deze leergang sluit je het verplichte curriculum af. Met de oogst ervan kun je verder invulling geven aan leergang 5. Thema s Werkwijze Wat hoopte ik dat het opleiderschap me zou brengen? Wat is werkelijkheid geworden en hoe bevalt dat? Wat heb ik inmiddels geleerd/verworven en hoe bevalt dat? Wat heb ik als opleider in huis? Wat zijn mijn persoonlijke kwaliteiten die kenmerkend zijn voor mijn opleiderschap en hoe maak ik daar actief gebruik van? Waarin zit de pit van het opleiden? Wat geeft energie? Zijn geven en ontvangen in balans? Hoe behoud en/of bewaak ik dat? Waarin wil ik me verder ontwikkelen en hoe pak ik dat aan? - POP hao Met behulp van toetsen, eigen presentaties en oefeningen onderzoeken we de thema s, afwisselend plenair en in kleine groepjes. Tussendoor zijn er korte theoretische inleidingen om handvatten te bieden of het geheel in een kader te plaatsen. In juni neemt de hao een video van een leergesprek mee ter toetsing aan de hand van de ALVU. In november wordt de hao getoetst en beoordeeld aan de hand van een presentatie die laat zien hoe de hao werkt met/aan een door hem/haar zelf in juni geformuleerd leerdoel, ter vergroting van zijn competentie als opleider. We ronden de leergang af met een feedbackronde. Bij goed gevolg ontvangen de deelnemers aan het eind van de leergang het certificaat voor de afronding van de verplichte leergangen. 13

14 Foto's november-dagen Doorn 14

15 15

16 Het basiscurriculum Leergang 0 t/m 4 Keuzecurriculum - leergang 5 Titel cursus Doelgroep Cursusdagen Docenten Aantal deelnemers Competenties Inhoud cursus EXPEDITIE APC Ervaren opleiders die leergang 1, 2, 3, en 4 hebben afgesloten en speciale belangstelling hebben voor de arts-patiënt communicatie Woensdag/donderdag 5 en 6 juni, 6 en 7 november Chris Rietmeijer en Geurt Essers (GW-docent, huisartsopleiding Leiden) Minimaal 8, maximaal 12 De opleider 0.0 is rolmodel voor de verschillende competenties uit het competentieprofiel van de huisarts (specialist) 1.1 realiseert een constructief werk-leerklimaat 1.3 kan omgaan met diversiteit - kan afstemmen op de eigenheid van de aios in culturele, sociale en ethische zin 2.1 realiseert een evenwichtige en uitdagende werk-leerplek - past voor de situatie geschikte gesprekstechnieken efficiënt toe - hanteert de verschillende rollen (expert, coach, beoordelaar) flexibel en passend bij de leersituatie - bewaakt en evalueert proces en resultaat 2.2 begeleidt de individuele aios naar zelfsturing in het realiseren van diens opleiding 2.3 beoordeelt resultaten en adviseert over de consequenties voor de voortgang - beoordeelt en legt de voortgang in het leerproces vast 3.2 stemt het eigen handelen af met andere betrokkenen bij de ondersteuning van de aios - functioneert als gesprekspartner in de driehoek aios-opleider-docent 5.1 beschouwt het opleiderschap als een wezenlijk aspect van de eigen professie - toont inspirerend gedrag om te onderwijzen en te leren 5.2 werkt systematisch en doelgericht aan verbetering van het eigen beroepsmatig functioneren - neemt deel aan opinievorming en ontwikkeling van nieuwe inzichten op het opleidingskundig vakgebied - stuurt het eigen handelen als opleider op basis van wetenschappelijke inzichten en best practices Een nieuwe kijk op onderwijs van communicatie De arts patiënt communicatie is van oudsher, en nog steeds, een speciaal aandachtspunt van de HOVUmc. De afgelopen jaren is door een projectgroep van Huisartsopleiding Nederland gewerkt aan een nieuw curriculum arts patiënt communicatie voor alle huisartsopleidingen in Nederland. De docenten van deze leergang, Chris Rietmeijer en Geurt Essers, maken deel uit van deze projectgroep. Per november 2012 is op de HOVUmc is een werkgroep geformeerd van stafleden en hao s, die de implementatie van dit curriculum gaat ondersteunen. 16

17 Uitgangspunt van het nieuwe curriculum is Integratie van APC met Medische Inhoud. Daarvan afgeleide kernpunten zijn: Communicatie is contextspecifiek en doelgericht De aios leert vooral in de praktijk, ook communiceren. De opleider heeft daarin een belangrijke rol; het instituut is ondersteunend. Opleider en instituut spreken dezelfde taal. Integratie van medische inhoud en APC impliceert een grotere rol van opleiders en hab s bij het leren van APC. De ordening van het onderwijs vindt plaats over de drie opleidingsjaren volgens het concept van Thema s en Kenmerkende Beroepsactiviteiten (KBA s) In deze cursus willen we geïnteresseerde opleiders kennis laten nemen van en vaardigheden aanleren rondom deze nieuwe ontwikkelingen. Wij willen graag samen uitvinden hoe we de genoemde kernpunten in de eigen praktijk en die van hao-collega s kunnen laten landen. De deelnemers kunnen als een soort projectgroep een pioniersrol vervullen, een voorhoede die de weg verkent voor de anderen. Dat willen we tastbaar maken in de vorm van een praktisch en motiverend onderwijsprogramma voor alle hao-collega s van de HOVUmc, dat we samen ontwikkelen (en geven??) voor en tijdens een paralleldag in Thema's Werkwijze Hoe beïnvloedt de context van het consult de arts patiënt communicatie? Welke communicatievaardigheden zijn in verschillende contexten effectief? Hoe leer je de aios doelgerichte contextspecifieke communicatie? Hoe toets je doelgerichte contextspecifieke communicatie? Hoe betrekken we de opleiders nog meer - of anders - bij het eigentijdse onderwijs in APC? Hoe motiveer je mensen tot gedragsverandering? Als voorbeeld van een contextspecifieke communicatiemethodiek zullen we ons verdiepen in Motiverende Gespreksvoering. Hoe maak je goed en pakkend onderwijs? We zullen voor 2014 een onderwijsprogramma maken van maximaal 3 uur voor alle hao's. We stellen ons een avontuurlijke ontdekkingsreis voor waarin iedere deelnemer zijn of haar creativiteit kwijt kan én waarin voor iedereen veel te halen is aan kennis, vaardigheid en inspiratie. De cursus zal bestaan uit afwisselende werkvormen, zoals korte voordrachten (maximaal 10 minuten), gestructureerde brainstormsessies en praktische oefeningen. We gaan o.a. oefenen met het nabespreken van consulten op basis van het principe van doelgerichtheid van communicatie en met motiverende gesprekstechnieken. Een van de doelen is om dit alles te verwerken tot een onderwijsprogramma voor alle opleiders. Ambitieus en leuk. En actief, conceptueel, communicatief, praktisch en onderwijskundig. 17

18 Het basiscurriculum Leergang 0 t/m 4 Keuzecurriculum - leergang 5 Titel cursus Doelgroep Cursusdagen Docenten Aantal deelnemers Competenties Inhoud cursus Thema's Werkwijze SEKS, DAT SPREEKT VANZELF Ervaren opleiders die leergang 1, 2, 3, en 4 hebben afgesloten Dinsdag/woensdag 4 en 5 juni, 5 en 6 november Peter Leusink (huisarts, seksuoloog NVVS), Willemien Avenarius en Joan Boeke (hao) Minimaal 8, maximaal 12 De opleider 0.0 is rolmodel voor de verschillende competenties uit het competentieprofiel van de huisarts (specialist). Deze is in staat: - klachten te benoemen die een signaal kunnen zijn voor bepaalde seksuele problemen. - een gerichte seksuele anamnese af te nemen en de belangrijkste oorzaken in een biopsychosociaal perspectief te plaatsen - eigen waarden en normen t.a.v. seksualiteit te (her)kennen - door te vragen naar de beleving van seksualiteit als dit zinvol is - aan te geven wanneer en hoe een eventuele partner bij diagnostiek en behandeling betrokken dient te worden - een behandelplan op te stellen - adequaat te kunnen verwijzen 2.2 ondersteunt de aios op het terrein van seksuologie bij het formuleren van haalbare leerdoelen en bijbehorend plan van aanpak en daagt uit tot het verleggen van grenzen en bespreekt de haalbaarheid 5.1 toont inspirerend gedrag om te onderwijzen en te leren; heeft inzicht in het effect van eigen gedrag en waardoor dit gedrag wordt veroorzaakt; identificeert eigen valkuilen en gebruikt deze valkuilen als leerinstrument in het opleiden 5.3 bewaakt de balans tussen betrokkenheid en distantie; kan het onderscheid tussen zakelijke en persoonlijke aspecten in het werk adequaat hanteren Het trias attitude, kennis en vaardigheden zal de structuur zijn waar de inhoud aan wordt opgehangen. Er wordt stilgestaan bij het belang van seksualiteit ten aanzien van gezondheid en welzijn en de rol van de huisarts om dit onderwerp bespreekbaar te maken. De belangrijkste seksuele problemen komen aan bod en nieuwe inzichten in de seksuologie worden besproken. Het biopsychosociaal model staat daarin centraal. Er zal geoefend worden in gespreksvoering en er worden aandachtspunten gegeven voor het begeleiden van de aios. Welke taakopvattingen over seksuele problematiek hanteert de opleider en hoe werken deze door in het opleiden van de aios? Wanneer en hoe komt het onderwerp ter sprake? Spelen eigen waarden en normen daarin door? Zijn er belemmeringen, waar liggen kansen? Hoe kun je omgaan met erotiserende patiënten, herken je eigen erotische overdracht? Erotiek, overdracht in de relatie tussen hao en aios Hoe werkt seks? Circulair in plaats van causaal denken: onderhoudende factoren bij seksueel disfunctioneren en praktische richtlijnen om dit te doorbreken Anamnese en/of gesprek Indicaties lichamelijk onderzoek Indicaties verwijzing en naar wie Begeleiden van de aios Er wordt zowel plenair, in subgroepen als individueel gewerkt. Waar het gaat om de attitude van de huisarts zijn het de taakopvattingen als professional die centraal staan. Als een appel wordt gedaan aan persoonlijke ervaringen ten aanzien van seksualiteit zal in eerste instantie gewerkt worden met individuele opdrachten. Ieder bewaakt zijn/haar eigen grenzen. Ieder bepaalt zelf wat wordt gedeeld met anderen. In juni zullen we eerst stilstaan bij deze taakopvattingen. Plenair zal er aandacht zijn voor een update van de seksuologische kennis. De tweede dag oefenen we gespreksvoering. Ieder krijgt de kans eigen leerdoelen op te stellen voor de vervolgbijeenkomst in november. In november kan videomateriaal van gesprekken met patiënt en/of aios worden ingebracht en besproken. Op grond van ervaringen in juni bepalen we samen welke thema s in november verder worden uitgediept. 18

19 Het basiscurriculum Leergang 0 t/m 4 Keuzecurriculum - leergang 5 Titel cursus Doelgroep Cursusdagen Docenten Aantal deelnemers Competenties Inhoud cursus Thema's Werkwijze STRESS- EN BURN-OUTPREVENTIE: hoe houd je je vuur brandend? Ervaren opleiders die leergang 1, 2, 3, en 4 hebben afgesloten Dinsdag/woensdag 4 en 5 juni, 5 en 6 november Anouk Bogers, Ester Braat (juni, efficiencycoach en trainer) en Claar Spierdijk (november) Minimaal 8, maximaal 12 De opleider 0.0 is rolmodel m.b.t. effectief bewaken van work life balance en duurzame zelfzorg. 1.1 realiseert een constructief werk-leerklimaat. 2.2 begeleidt de individuele aios naar zelfsturing in het realiseren van diens opleiding. 3.1 past samenwerkingsvaardigheden gericht toe in het kader van het optimaliseren van het werkplezier voor de opleider en het leerklimaat voor de aios. 4.1 organiseert personeelsinzet, middelen en informatiestromen zodanig dat er efficiënt en gezond gewerkt en geleerd kan worden. 5.1 beschouwt het opleiderschap als een wezenlijk aspect van de eigen professie; toont plezier in het werk als opleider en als huisarts (specialist), gaat bewust en adequaat om met de eigen houding als opleider, heeft inzicht in het effect van eigen gedrag en waardoor dit gedrag wordt veroorzaakt, identificeert eigen valkuilen en gebruikt deze valkuilen als leerinstrument in het opleiden. 5.3 bewaakt de balans tussen betrokkenheid en distantie; kan het onderscheid tussen zakelijke en persoonlijke aspecten in het werk adequaat hanteren, hanteert de verschillende rollen als opleider (expert, coach, beoordelaar), huisarts, collega en werkgever, flexibel en passend bij de leersituatie. Veel huisartsen kampen met stress! aldus het onderzoek van Movir, dat geciteerd is in de Volkskrant en Huisarts en Wetenschap, november Hoe is dat voor jou? De opleider heeft met het onderwerp stress en burn-out vanuit verschillende rollen, perspectieven en situaties te maken: Als persoon in relatie tot werk. Herken en onderken je je eigen signalen van stress, hoe ga je ermee om en hoe bied jij jezelf de ruimte gezond en met plezier in je vak te staan? Als opleider. Steeds meer aios lijken te stranden door de combinatie privé en opleiding. Je bent werkgever, beoordelaar en voor je het weet hulpverlener. Hoe ga je hiermee om? Als huisarts met patiënten. Een op de tien werknemers wordt geconfronteerd met een (dreigende) burn-out. Je komt deze problematiek vaak tegen in je spreekkamer. Herkennen we de signalen bij de ander, wat doet dat met je als professional en hoe breng je dit over op je aios? Als werkgever: hoe voorkom je dat werknemers ziek thuis komen te zitten? Kun je hierin preventief regie geven? We bieden preventief en signalerend perspectief met praktische handvatten. Als mens en professional, maar ook als opleider. Jouw materiaal en inbreng staan centraal. We werken vraaggestuurd én kijken naar aspecten als zelfbeeld, overtuigingen en waarden, zodat je leert welke belemmeringen tot stress leiden. De kern is je bewust maken van je mogelijkheden, zodat je vrijer kunt kiezen hoe om te gaan met jezelf, de ander, situaties en vraagstukken. Met als resultaat meer kans op voldoening, plezier en zingeving in leven en werk. Wat is burn-out? Stressbronnen herkennen Drijfveren en doelen bepalen Energiegevers en -nemers in kaart brengen Persoonlijke aanpak van stress Timemanagement, stellen van prioriteiten, regie nemen in de hectiek van alledag Assertief gedrag en geaccepteerd nee-zeggen De voorwaarden voor het verkrijgen/behouden van werkplezier Hoe om te gaan met je rollen als mens, huisarts, opleider en werkgever? Juni staat in het teken van reflectie op je huidige situatie. Waar zit je op koers en wat zou je anders willen? Wat is jouw energielek en hoe neem je weer regie? De nadruk ligt op ervaringsgericht leren. Theorie, zelfonderzoek en ervaringsoefeningen wisselen elkaar af. Je eindigt deze dagen met een concreet persoonlijk plan en handvatten om verder te gaan. In november zien we hoe het ieder is vergaan. Wat werkt? Wat nog niet? We kijken wat er nodig is om gezond gedrag in te zetten. We verdiepen en werken verder aan wat in juni in beweging is gezet. Je rond de training af met een plan om het geleerde vast te houden. 19

20 Keuzecurriculum - leergang 5 Titel cursus Doelgroep Cursusdagen Docenten Aantal deelnemers Competenties TAAL EN TOON In lastige gesprekken en samenwerkingsverbanden Ervaren opleiders die leergang 1, 2, 3, en 4 hebben afgesloten Woensdag/donderdag 5 en 6 juni, 6 en 7 november Ruud Groenteman en Arineke Elsenaar (beiden NMI-registermediator) Minimaal 8, maximaal 14 De opleider 1.1 realiseert een constructief werk-leerklimaat 2.1 realiseert een evenwichtige en uitdagende werk-leerplek - is in staat patronen in communicatie te herkennen en te beïnvloeden 3.1 past samenwerkingsvaardigheden gericht toe - heeft kennis van basisgespreksvaardigheden en kan deze toepassen; - is in staat knelpunten in de samenwerking te analyseren, bespreekbaar te maken met behulp van basistools uit mediation 5.1 beschouwt het opleiderschap als een wezenlijk aspect van de eigen professie - heeft inzicht in het effect van eigen gedrag en waardoor dit gedrag wordt veroorzaakt 5.2 werkt systematisch en doelgericht aan verbetering van het eigen beroepsmatig functioneren - maakt het eigen persoonlijk en professioneel functioneren bespreekbaar en stelt verbeterpunten vast op basis van verkregen feedback 5.3 bewaakt de balans tussen betrokkenheid en distantie De deelnemer is in staat de opgedane kennis en vaardigheden over te dragen op de aios. Inhoud cursus Thema's Werkwijze Casuïstiek uit jullie praktijk is het basismateriaal. Gesprekken en werkrelaties die jullie als lastig hebben ervaren nemen we als uitgangspunt om te onderzoeken hoe je daarmee om kan gaan. Jullie krijgen handvatten om gesprekken efficiënt en effectief te laten verlopen. Ontstane inzichten koppelen we aan theoretische modellen. Dat ondersteunt de implementatie en vergroot je handelingsvaardigheid. Te denken valt aan: Hoe voer je een gesprek met een onzekere of een, in jouw beleving, eigenwijze aios? Hoe houd je de regie in een voor jou lastig gesprek en hoe begeleid je de aios in voor hem/haar lastige gesprekken? Wat kan je doen om de gesprekken met medewerkers en collega s inspirerend en effectief te laten zijn? Hoe ga je om met spanningen tussen medewerkers? Je analyseert jouw team en krijgt een beeld van de kracht met betrekking tot samenwerking en van de eventuele verbeterpunten. Je krijgt inzicht in de eigen patronen van communiceren en leert hoe daar verandering in aan te brengen, als je dat nodig vindt. Gespreksvoering - Hiërarchie binnen een gesprek - Gespreksvoorbereiding - Gespreksvaardigheden, zoals agenderen, normaliseren, parafraseren - Lastige gesprekken vanuit eigen casuïstiek - Boodschap zoals bedoeld en zoals ontvangen - Roos van Leary in de praktijk - Johari-venster in de praktijk Mediation: systematiek en training van mediationtechnieken Opbouw van een team De huisarts als leidinggevende De huisarts als opleider en als beoordelaar De huisarts als verwijzer bij conflicten en/of bij (echt)scheiding Afwisselend wordt plenair gewerkt (informatieoverdracht en groepsdiscussie) en in kleinere groepjes (analyseren van casuïstiek en oefenen van gespreksvaardigheden). Zo wordt bv. in twee- of drietallen getraind in het voeren van 'lastige' gesprekken en mediation. We zullen, waar mogelijk, gebruik maken van eigen videomateriaal. 20

bulletin voor de huisartsopleiders HOVUmc

bulletin voor de huisartsopleiders HOVUmc bulletin voor de huisartsopleiders HOVUmc jaargang 12 nr. 1 april 2012 scholingsaanbod 2012 competentieprofiel opleider CHVG ouderengeneeskunde op Aruba huisartsopleiding Inhoudsopgave Colofon Hao-proVUssioneel

Nadere informatie

Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden. Jouw talent, onze ambitie!

Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden. Jouw talent, onze ambitie! Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden Jouw talent, onze ambitie! Je vindt het belangrijk om te blijven investeren in je eigen ontwikkeling. Zeker als je nieuwe vaardigheden

Nadere informatie

EVALUATIE EN PLANNING

EVALUATIE EN PLANNING EVALUATIE EN PLANNING Introductie Versie januari 2001 Docentendeel HUISARTS- OPLEIDING Algemene gegevens Dit onderwijsprogramma is ontwikkeld door de staf van de afdeling Huisartsopleiding van de Vrije

Nadere informatie

Training Resultaatgericht Coachen

Training Resultaatgericht Coachen Training Resultaatgericht Coachen met aandacht voor zingeving Herken je dit? Je bent verantwoordelijk voor de gang van zaken op je werk. Je hebt alle verantwoordelijkheid, maar niet de bijbehorende bevoegdheden.

Nadere informatie

Opleiding consulent seksuele gezondheid NVVS

Opleiding consulent seksuele gezondheid NVVS Dat vind ik een van de mooiste dingen aan de seksuologie: dat de geestelijke en de somatische gezondheidszorg erin samen komen. evaluatie deelnemer mensenkennis Opleiding consulent seksuele gezondheid

Nadere informatie

Over de gehele breedte komen VUmc, AMC, Maastricht en Nijmegen als beste uit de bus relatief vaak als hoogste en bijna nooit als laagste (p. 66).

Over de gehele breedte komen VUmc, AMC, Maastricht en Nijmegen als beste uit de bus relatief vaak als hoogste en bijna nooit als laagste (p. 66). Goed nieuws Angelika Raths Worden jullie ook wel eens wanhopig van alle rampspoed en ellende in het nieuws? Natuurlijk, het is er allemaal, maar niemand maakt me wijs dat er geen betere balans te vinden

Nadere informatie

Sollicitatietraining: op weg naar stage & werk

Sollicitatietraining: op weg naar stage & werk Sollicitatietraining: op weg naar stage & werk De jongeren die zich aanmelden bij Maljuna Frato hebben een grote afstand tot de arbeidsmarkt en hebben weinig of geen zicht op hun mogelijkheden, kwaliteiten

Nadere informatie

Trainingen. Leiderschapstraining Inspirerend leiderschap Gedragsinzichtgevende training Reflect Intervisie

Trainingen. Leiderschapstraining Inspirerend leiderschap Gedragsinzichtgevende training Reflect Intervisie Trainingen Wij bieden diverse trainingsmogelijkheden op organisatieniveau, directieniveau (M-T s), hoger en middenkader en op teamniveau. Alle trainingen worden zowel op basis van open inschrijving als

Nadere informatie

It takes two... Angelika Raths

It takes two... Angelika Raths It takes two... Angelika Raths Leuk vak hebben wij toch: mensen in aanraking brengen met wat wij wezenlijk, waardevol of verrijkend vinden. In november heb ik de kans gegrepen jullie kennis te laten maken

Nadere informatie

Opleiding Professioneel en inspirerend trainen Post-HBO registeropleiding tot trainer communicatieve en managementvaardigheden

Opleiding Professioneel en inspirerend trainen Post-HBO registeropleiding tot trainer communicatieve en managementvaardigheden Opleiding Professioneel en inspirerend trainen Post-HBO registeropleiding tot trainer communicatieve en managementvaardigheden Persoonlijk leiderschap en trainersvakmanschap Zoek je een gedegen opleiding

Nadere informatie

HAO-proVUssioneel april 2011

HAO-proVUssioneel april 2011 HAO-proVUssioneel april 2011 d i d a c t i s c h b u l l e t i n v o o r d e h u i s a r t s o p l e i d e r s H O V U m c jaargang 11 - nr. 1 Scholingsaanbod 2011 hao-tevredenheidenquête Roemenië impressie

Nadere informatie

Teamkompas voor Zelfsturing

Teamkompas voor Zelfsturing Teamkompas voor Zelfsturing Wat is het teamkompas: Met dit instrument kun je inzicht krijgen in de ontwikkeling van je team als het gaat om effectief samenwerken: Waar staan wij als team? Hoe werken wij

Nadere informatie

NEDERLANDSE KANO BOND Aangesloten bij: NOC*NSF / European Canoe Association / International Canoë Fédération Commissie Opleidingen

NEDERLANDSE KANO BOND Aangesloten bij: NOC*NSF / European Canoe Association / International Canoë Fédération Commissie Opleidingen Profiel Trajectbegeleider / Leercoach Kwalificatieprofiel trajectbegeleider Algemene informatie Onder regie van datum: december 2005 versie: 3 NOC*NSF Ontwikkeld door KNVB, KNZB, KNGU en NeVoBo in samenwerking

Nadere informatie

360 graden feedback formulier

360 graden feedback formulier 360 graden feedback formulier Je bent gevraagd om feedback te geven door middel van dit formulier. Het doel van dit onderzoek is: Aangeven waar Tessa Persijn na haar vierdejaarsstage op het koning Willem

Nadere informatie

Vliegende start voor starters Overzicht cursusaanbod voor starters in het onderwijs

Vliegende start voor starters Overzicht cursusaanbod voor starters in het onderwijs Training, cursussen en coaching Vliegende start voor starters Overzicht cursusaanbod voor starters in het onderwijs 2008/2009 Volg een cursus bij AOb scholing Scholing Starters 08-09.indd 1 28-05-2008

Nadere informatie

Van werkdruk naar werkplezier

Van werkdruk naar werkplezier Van werkdruk naar werkplezier Het Programma Onze visie Werkdruk leidt tot minder werkplezier, wrijving in de samenwerking en op termijn mogelijk verzuim door stressklachten. Als medewerkers echter uitgedaagd

Nadere informatie

GEZOND WERKEN INDIGO BRABANT. Training en ondersteuning in mentaal fit werken

GEZOND WERKEN INDIGO BRABANT. Training en ondersteuning in mentaal fit werken GEZOND WERKEN INDIGO BRABANT Training en ondersteuning in mentaal fit werken 2 Gezond Werken Gezonde werknemers gaan met plezier naar het werk. Ze zijn geestelijk fit en blijven fit. Gezonde werkdruk biedt

Nadere informatie

Leer meer van de dagelijkse praktijk. KBA s als handvat voor aios en opleiders

Leer meer van de dagelijkse praktijk. KBA s als handvat voor aios en opleiders Leer meer van de dagelijkse praktijk KBA s als handvat voor aios en opleiders disclosure belangen sprekers: geen (potentiële) belangenverstrengeling Structuur Huisartsopleiding Opleidingspraktijk 4 dagen

Nadere informatie

Leer- en Ontwikkelingsspel

Leer- en Ontwikkelingsspel SPEELWIJZE LEER- EN ONTWIKKELINGSSPEL - Bladzijde 1 / 13 SPEELWIJZE Leer- en Ontwikkelingsspel Leren en ontwikkelen spelen een belangrijke rol in onze samenleving. Veranderingen op allerlei gebied volgen

Nadere informatie

Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP)

Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP) Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP) In de voorbereiding op het Pop gesprek stelt de medewerker een persoonlijk ontwikkelingsplan op. Hierbij maakt de medewerker gebruik

Nadere informatie

TRAINING Professioneel adviseren voor interne adviseurs Adviseren als tweede beroep - open inschrijving -

TRAINING Professioneel adviseren voor interne adviseurs Adviseren als tweede beroep - open inschrijving - TRAINING Professioneel adviseren voor interne adviseurs Adviseren als tweede beroep - open inschrijving - Het vak van intern adviseur De meeste interne adviseurs hebben vaak twee beroepen: naast het vak

Nadere informatie

Aanbod Persoonlijke Vaardigheden

Aanbod Persoonlijke Vaardigheden Aanbod Persoonlijke Vaardigheden Naast de huidige in-house trainingen is er ook op individuele basis een aanbod van trainingen waaraan oio-medewerkers kunnen deelnemen. Deze trainingen zijn gericht op

Nadere informatie

SCHATTEN VAN ADVOCATEN

SCHATTEN VAN ADVOCATEN SCHATTEN VAN ADVOCATEN PRAKTIJKOPLEIDINGEN VOOR DE ADVOCATUUR Vaardigheden in de praktijk Coachen in de praktijk Leidinggeven in de praktijk Teamwork in de praktijk SCHATTEN VAN ADVOCATEN Wij zijn er van

Nadere informatie

Professionaliseren van de didactische aanpak van het informatievaardighedenonderwijs

Professionaliseren van de didactische aanpak van het informatievaardighedenonderwijs Professionaliseren van de didactische aanpak van het informatievaardighedenonderwijs Angelique van het Kaar Risbo Erasmus Universiteit Rotterdam 7 november 2012 Overzicht onderwerpen Training Didactische

Nadere informatie

Informatie opleiding Brains 4 Use (B4U)

Informatie opleiding Brains 4 Use (B4U) Informatie opleiding Brains 4 Use (B4U) Den Dolder, mei 2014 Versie: 2.1 Auteur(s):Angela van den Berg/Marten Leistra Dolderseweg 120, 3734 BL Den Dolder Postbus 37, 3734 ZG Den Dolder T 088 8800300 E

Nadere informatie

Bijlage A, behorende bij artikel 2 lid 1 Besluit personeel veiligheidsregio s

Bijlage A, behorende bij artikel 2 lid 1 Besluit personeel veiligheidsregio s Bijlage A, behorende bij artikel 2 lid 1 Besluit personeel veiligheidsregio s Supplement aa. Functie specialist opleiden en oefenen Functie zoals genoemd in artikel 2 lid 1 sub aa. Besluit personeel veiligheidsregio

Nadere informatie

Maatwerk voor nieuwe ROS-adviseurs Informatiebijeenkomst en Leergang 2013

Maatwerk voor nieuwe ROS-adviseurs Informatiebijeenkomst en Leergang 2013 Maatwerk voor nieuwe ROS-adviseurs Informatiebijeenkomst en Leergang 2013 Leergang Procesbegeleiding samenwerking, organisatie en innovatie in de eerste lijn voor nieuwe ROS-adviseurs (code L13-2) Voor

Nadere informatie

Toelichting bij de Voortgangsrapportage Maatschappelijke Zorg

Toelichting bij de Voortgangsrapportage Maatschappelijke Zorg Naam: Klas: praktijkbegeleider: Werkplek: Toelichting bij de Voortgangsrapportage Maatschappelijke Zorg Gedurende de opleiding werken de studenten in de praktijk aan praktijkopdrachten. Een schooljaar

Nadere informatie

Handleiding. voor. praktijkbegeleiders

Handleiding. voor. praktijkbegeleiders Handleiding voor praktijkbegeleiders Versie: februari 2011 Inhoud: Inleiding... 3 Kerntaken van een praktijkbegeleider... 3 Voorbereidend gesprek met de cursist... 4 Feedback geven... 4 Begeleiden van

Nadere informatie

WORKSHOP: Wat zijn uw eigen competenties?

WORKSHOP: Wat zijn uw eigen competenties? LOGO-congres 15 juni 2012 Onderwijsvernieuwing met Ambitie en Passie WORKSHOP: Wat zijn uw eigen competenties? Theo Bouman & Valerie Hoogendoorn Opleidingsinstituut PPO Groningen 1 Doel Feeling te krijgen

Nadere informatie

competentieprofiel groepsleerkracht/ docent algemeen vormend onderwijs Het Driespan

competentieprofiel groepsleerkracht/ docent algemeen vormend onderwijs Het Driespan Samenwerken Omgevingsgericht/samenwerken Reflectie en zelfontwikkeling competentieprofiel groepsleerkracht/ docent algemeen vormend onderwijs Het Driespan Competentieprofiel stichting Het Driespan, (V)SO

Nadere informatie

TRAINEN MET ZIEL EN ZAKELIJKHEID Opleiding Vakinhoudelijk trainen

TRAINEN MET ZIEL EN ZAKELIJKHEID Opleiding Vakinhoudelijk trainen TRAINEN MET ZIEL EN ZAKELIJKHEID Opleiding Vakinhoudelijk trainen Van focus op inhoud naar werken met de groep Hoe kun je als trainer je theorie enthousiast overbrengen zonder dat je groep passief wordt?

Nadere informatie

Audit HOVUmc voorjaar 2013

Audit HOVUmc voorjaar 2013 Audit HOVUmc voorjaar 2013 Samenvatting resultaten en beleidsvoornemens Barend van Duin, huisarts/onderwijscoördinator; september 2013 Inleiding: In 2012 zijn de tot dat jaar los van elkaar bestaande kwaliteitsystemen

Nadere informatie

Competentieprofiel voor coaches

Competentieprofiel voor coaches Competentieprofiel voor coaches I. Visie op coaching Kwaliteit in coaching wordt in hoge mate bepaald door de bijdrage die de coach biedt aan: 1. Het leerproces van de klant in relatie tot diens werkcontext.

Nadere informatie

Zontrainingen Specialist in trainingen voor de kinderopvang. Zontrainingen Het beste bieden aan kinderen, ouders en collega s in de kinderopvang

Zontrainingen Specialist in trainingen voor de kinderopvang. Zontrainingen Het beste bieden aan kinderen, ouders en collega s in de kinderopvang Zontrainingen Specialist in trainingen voor de kinderopvang Zontrainingen Het beste bieden aan kinderen, ouders en collega s in de kinderopvang Inhoud Pagina 1. Inleiding 3 2. Over zontrainingen 3 3. Over

Nadere informatie

Handleiding voor praktijkbegeleiders van niveau 2 en 3 cursisten

Handleiding voor praktijkbegeleiders van niveau 2 en 3 cursisten Handleiding voor praktijkbegeleiders van niveau 2 en 3 cursisten Inhoud: Inleiding... 3 Kerntaken van een praktijkbegeleider... 3 Voorbereidend gesprek met de cursist... 4 Feedback geven... 4 Begeleiden

Nadere informatie

Bijlage A, behorende bij artikel 2 lid 1 Besluit personeel veiligheidsregio s

Bijlage A, behorende bij artikel 2 lid 1 Besluit personeel veiligheidsregio s Bijlage A, behorende bij artikel 2 lid 1 Besluit personeel veiligheidsregio s Supplement h. Functie docent Functie zoals genoemd in artikel 2 lid 1 sub h Besluit personeel veiligheidsregio s 1.1 Algemene

Nadere informatie

Inventarisatie van het onderwijs in gedeelde besluitvorming in de opleidingen

Inventarisatie van het onderwijs in gedeelde besluitvorming in de opleidingen UMC UTRECHT Inventarisatie van het onderwijs in gedeelde besluitvorming in de opleidingen 1. Huisartsgeneeskunde 2. Arts voor verstandelijk gehandicapten 3. Specialisten ouderen geneeskunde Sanders-van

Nadere informatie

Competenties en bekwaamheden van een Daltonleerkracht

Competenties en bekwaamheden van een Daltonleerkracht Naam: School: Daltoncursus voor leerkrachten Competenties en bekwaamheden van een Daltonleerkracht Inleiding: De verantwoordelijkheden van de leerkracht zijn samen te vatten door vier beroepsrollen te

Nadere informatie

MEDIATION IN DE GEZONDHEIDSZORG. Verdiepingstraining

MEDIATION IN DE GEZONDHEIDSZORG. Verdiepingstraining MEDIATION IN DE GEZONDHEIDSZORG Verdiepingstraining Mediation in de gezondheidszorg Introductie De gezondheidszorg is met 1.2 miljoen werkenden de grootste beroepsgroep van Nederland en is volop in beweging.

Nadere informatie

TRAINING VOOR VERTROUWENSPERSONEN Over integriteit en vertrouwelijkheid

TRAINING VOOR VERTROUWENSPERSONEN Over integriteit en vertrouwelijkheid TRAINING VOOR VERTROUWENSPERSONEN Over integriteit en vertrouwelijkheid Training voor medewerkers die binnen hun bedrijf als vertrouwenspersoon optimaal willen functioneren. Training vertrouwenspersonen

Nadere informatie

Scholingsplan 2012-2013. Samen in ontwikkeling

Scholingsplan 2012-2013. Samen in ontwikkeling Scholingsplan 2012-2013 Samen in ontwikkeling Inhoudsopgave Inleiding 3 Pijlers 4 Kader 5 Deskundigheidsbevordering 2012-2013 6 Beschrijvingen van de scholingen 7 Aanmelden voor externe scholingen 9 Inleiding

Nadere informatie

De student kan vanuit een eigen idee en artistieke visie een concept ontwikkelen voor een ontwerp en dat concept tot realisatie brengen.

De student kan vanuit een eigen idee en artistieke visie een concept ontwikkelen voor een ontwerp en dat concept tot realisatie brengen. Competentie 1: Creërend vermogen De student kan vanuit een eigen idee en artistieke visie een concept ontwikkelen voor een ontwerp en dat concept tot realisatie brengen. Concepten voor een ontwerp te ontwikkelen

Nadere informatie

Post-hbo opleiding seksuologie

Post-hbo opleiding seksuologie Post-hbo opleiding seksuologie mensenkennis Plezierige overdracht, de docent spreekt uit ervaring en brengt veiligheid en openheid in de groep door haar respectvolle wijze van benaderen. Top! Post-hbo

Nadere informatie

Basistraining Huiselijk Geweld en Kindermishandeling / Meldcode

Basistraining Huiselijk Geweld en Kindermishandeling / Meldcode Basistraining Huiselijk Geweld en Kindermishandeling / Meldcode Inleiding Dit document beschrijft de basistraining Huiselijk Geweld en Kindermishandeling / Meldcode van trainingsbureau Moetd. Doelgroep

Nadere informatie

Redactie: Maaike Kluft en Corrie van Dam Eindredactie: afdeling communicatie Movisie Vormgeving: Ontwerpburo Suggestie en Illusie Drukwerk: Libertas

Redactie: Maaike Kluft en Corrie van Dam Eindredactie: afdeling communicatie Movisie Vormgeving: Ontwerpburo Suggestie en Illusie Drukwerk: Libertas Redactie: Maaike Kluft en Corrie van Dam Eindredactie: afdeling communicatie Movisie Vormgeving: Ontwerpburo Suggestie en Illusie Drukwerk: Libertas Werk ik wel volgens de uitgangspunten van de Wmo en

Nadere informatie

2. WERKWIJZE IN SUPERVISIE

2. WERKWIJZE IN SUPERVISIE SUPERVISIEGIDS 1. INLEIDING Supervisie is een praktijkgebonden leermethode. In kleine groepen wordt onder begeleiding van een supervisor gewerkt aan persoonlijke leerdoelen die voortkomen uit de werkervaringen

Nadere informatie

LEERCOACH IN DE NETWERKSCHOOL. Verantwoordelijkheden

LEERCOACH IN DE NETWERKSCHOOL. Verantwoordelijkheden Leercoaches begeleiden studenten in hun leertraject, studievoortgang en ieontwikkeling binnen de Netwerkschool ROC Nijmegen. Deze notitie uit 2013 beschrijft de verantwoordelijkheden, bevoegdheden en kerntaken

Nadere informatie

Master in. Leadership MAAK HET VERSCHIL VERBIND HART EN HARD START: ZIE AGENDA KLANTWAARDERING:

Master in. Leadership MAAK HET VERSCHIL VERBIND HART EN HARD START: ZIE AGENDA KLANTWAARDERING: Master in Leadership MAAK HET VERSCHIL VERBIND HART EN HARD START: ZIE AGENDA KLANTWAARDERING: Master in Leadership: Weet jij wat jouw hart sneller doet kloppen? Communiceren en continue verbeteren met

Nadere informatie

Compentieprofiel Adjunct-directeur AB

Compentieprofiel Adjunct-directeur AB 1. Onderwijskundig leiderschap Gericht op het primaire proces Kwaliteitszorg 2. Visiegericht leiderschap Organisatieontwikkeling 3. Aansturen van professionals Aansturen van professionals Interpersoonlijk

Nadere informatie

Een verslag van coachende begeleidingsgesprekken met een klasgenoot over de leerdoelen en leerpunten tijdens de stage.

Een verslag van coachende begeleidingsgesprekken met een klasgenoot over de leerdoelen en leerpunten tijdens de stage. Specificaties Medewerker maatschappelijke zorg Titel: Soort: Werksituatie: Eindproduct: Coachend begeleiden en sociaal activeren Cursus Gehandicaptenzorg, geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg,

Nadere informatie

HAO-proVUssioneel Jaargang 7 Nummer 1

HAO-proVUssioneel Jaargang 7 Nummer 1 HAO-proVUssioneel Jaargang 7 Nummer 1 Didactisch bulletin voor de huisartsopleiders HOVUmc april 2007 Scholingsaanbod 2007 Samen opleiden Huisartsopleiding VUmc OZW-gebouw De Boelelaan 1109 1081 HV Amsterdam

Nadere informatie

SH10A. Seksuologie. post-hbo opleiding. Begeleiden bij seksuele problemen. mensenkennis

SH10A. Seksuologie. post-hbo opleiding. Begeleiden bij seksuele problemen. mensenkennis SH10A post-hbo opleiding Seksuologie Begeleiden bij seksuele problemen mensenkennis Post-hbo opleiding seksuologie Begeleiden bij seksuele problemen Goede begeleiding bij seksuele problemen vraagt specifieke

Nadere informatie

Leve de competente coach!

Leve de competente coach! Silvia van Schaik-Kuijer Leve de competente coach! Van competentieanalyse naar ontwikkelplan Inhoud Voorwoord 9 Inleiding 11 Deel 1 Algemene informatie over Leve de competente coach! Coachen en coachcompetenties:

Nadere informatie

Samen naar een individueel opleidingsplan. Anouk Straus

Samen naar een individueel opleidingsplan. Anouk Straus Samen naar een individueel opleidingsplan Anouk Straus Opzet workshop Theorie individueel opleidingsplan. Het individueel opleidingsplan in de praktijk Oefenen met IOP gesprek tussen aios en opleider Aan

Nadere informatie

me nse nkennis Competentiegericht opleiden in de BIG opleidingen Getting started

me nse nkennis Competentiegericht opleiden in de BIG opleidingen Getting started me nse nkennis Competentiegericht opleiden in de BIG opleidingen Getting started Inhoud Competentiegericht opleiden 3 Doel van praktijktoetsen 4 Wijze van evalueren en beoordelen 4 Rollen 5 Getting started

Nadere informatie

MANAGEN VAN CONFLICTEN OP DE WERKPLEK. Vaardigheidstraining

MANAGEN VAN CONFLICTEN OP DE WERKPLEK. Vaardigheidstraining MANAGEN VAN CONFLICTEN OP DE WERKPLEK Vaardigheidstraining Managen van conflicten op de werkvloer Introductie Conflicten hebben zowel belemmerende als kansrijke aspecten. Naast pijn, verwarring en onzekerheid

Nadere informatie

Een situatie kan lastig worden indien. - voor de bedrijfsarts als arts sommige waarden zwaarder wegen dan voor de bedrijfsarts als adviseur

Een situatie kan lastig worden indien. - voor de bedrijfsarts als arts sommige waarden zwaarder wegen dan voor de bedrijfsarts als adviseur Inleiding Sociaal Medisch Overleg (SMO) is een gestructureerd en multidisciplinair overleg over individuele casuïstiek tussen het management en diens adviseur(s) aangaande verzuim en re-integratie. Deelnemers

Nadere informatie

HET COMPETENTIEPROFIEL VAN DE SPD. ILS Nijmegen

HET COMPETENTIEPROFIEL VAN DE SPD. ILS Nijmegen HET COMPETENTIEPROFIEL VAN DE SPD ILS Nijmegen Mei 2009 Voorwoord: Dit voorstel voor een competentieprofiel van de spd is ontworpen op verzoek van de directies van ILS- HAN en ILS-RU door de productgroep

Nadere informatie

2012 Mediation Trainingsinstituut MTi pagina 3 van 7

2012 Mediation Trainingsinstituut MTi pagina 3 van 7 Naar aanleiding van uw vraag om informatie over onze mogelijkheid om voor ca. 20 medewerkers binnen de gemeente Zandvoort een training mediationvaardigheden te verzorgen, treft u hierbij een offerte aan

Nadere informatie

INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE - 2 -

INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE - 2 - Workshops Top Secretaries 2012 INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE - 2-1 TRAININGSCARROUSEL - 3-1.1. Projectmanagement - 3-1.2. Overtuigend beïnvloeden - 4-1.3. Communiceren met NLP - 5-1.4. Effectiever met emotionele

Nadere informatie

Video registratie van Korte praktijkbeoordelingen. Lex Linsen, coördinator medisch onderwijs Catharina Ziekenhuis

Video registratie van Korte praktijkbeoordelingen. Lex Linsen, coördinator medisch onderwijs Catharina Ziekenhuis Video registratie van Korte praktijkbeoordelingen Lex Linsen, coördinator medisch onderwijs Catharina Ziekenhuis 2 3 Video registratie KPB Programma 1/ Waarom videoregistratie 2/ Juridische aspecten 3/

Nadere informatie

Trainingen Coaching Intervisie Supervisie. Voor de zorg

Trainingen Coaching Intervisie Supervisie. Voor de zorg Trainingen Coaching Intervisie Supervisie Voor de zorg Professioneel communiceren met 2013 Training Professioneel communiceren met Voor wie? De training is bedoeld voor mensen in de zorg die hun communicatie

Nadere informatie

Competentieprofiel Werkbegeleider

Competentieprofiel Werkbegeleider Competentieprofiel Werkbegeleider Calibris Kenniscentrum voor leren in de praktijk in Zorg, Welzijn en Sport Postbus 131 3980 CC Bunnik T 030 750 7000 F 030 750 7001 I www.calibris.nl E info@calibris.nl

Nadere informatie

Brochure. Groepstraining - maatwerk. Modern Timemanagement Effectief Werken. 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief.

Brochure. Groepstraining - maatwerk. Modern Timemanagement Effectief Werken. 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief. Brochure Groepstraining - maatwerk Modern Timemanagement Effectief Werken 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief. Modern Timemanagement 100% overzicht. De juiste focus. In control.

Nadere informatie

1.3. Leerkrachten kennen de 7 uitgangspunten en passen enkele uitgangspunten bewust en systematisch toe.

1.3. Leerkrachten kennen de 7 uitgangspunten en passen enkele uitgangspunten bewust en systematisch toe. 1. Uitgangspunten HGW 2. Reflectie 3. Communicatie Implementatie HGW-OGW Leerkrachten Fase 1 Fase 2 Fase 3 Fase 4 1.1. Leerkrachten kennen de 7 uitgangspunten van HGW niet maar passen deze (gedeeltelijk)

Nadere informatie

Handleiding Persoonlijke Ontwikkeling Plan

Handleiding Persoonlijke Ontwikkeling Plan Handleiding Persoonlijke Ontwikkeling Plan SLB-hoofdfase Jaar 3/4 2014-2015 Code: AFXX-SLB-J3J4-14 AC duaal: AFXX-SLB-D3D4-14 1 Bouwen aan je persoonlijk ontwikkelplan Het persoonlijk ontwikkelplan is

Nadere informatie

Verbetertraject Zeggenschap / Kwaliteit van Bestaan sector Lichamelijke Gehandicaptenzorg

Verbetertraject Zeggenschap / Kwaliteit van Bestaan sector Lichamelijke Gehandicaptenzorg Verbetertraject Zeggenschap / Kwaliteit van Bestaan sector Lichamelijke Gehandicaptenzorg Cursus Mondigheid Dit praktijkvoorbeeld uit het verbetertraject Zeggenschap in de LG sector is door InteraktContour

Nadere informatie

OPLEIDING LEIDINGGEVEN IN DE KINDEROPVANG. Een opleiding om hoger op te komen

OPLEIDING LEIDINGGEVEN IN DE KINDEROPVANG. Een opleiding om hoger op te komen OPLEIDING LEIDINGGEVEN IN DE KINDEROPVANG 2012 Een opleiding om hoger op te komen 1 OPLEIDING 2012 Ervaring: De training heeft me sterker gemaakt in mijn rol als leidinggevende. Ik heb mijn beleid en doelen

Nadere informatie

HAO-proVUssioneel Jaargang 6 Nummer 1

HAO-proVUssioneel Jaargang 6 Nummer 1 HAO-proVUssioneel Jaargang 6 Nummer 1 Didactisch bulletin voor de huisartsopleiders HOVUmc april 2006 Scholingsaanbod 2006 Huisartsopleiding VUmc OZW-gebouw De Boelelaan 1109 1081 HV Amsterdam tel.: 020-4448378

Nadere informatie

COMMUNICEREN VANUIT JE KERN

COMMUNICEREN VANUIT JE KERN COMMUNICEREN VANUIT JE KERN Wil je duurzaam doelen bereiken? Zorg dan voor verbonden medewerkers! Afgestemde medewerkers zijn een belangrijke aanjager voor het realiseren van samenwerking en innovatie

Nadere informatie

Seksuologie. mensenkennis. post-hbo opleiding. Begeleiden bij seksuele problemen

Seksuologie. mensenkennis. post-hbo opleiding. Begeleiden bij seksuele problemen post-hbo opleiding Seksuologie Begeleiden bij seksuele problemen mensenkennis Post-hbo opleiding seksuologie Begeleiden bij seksuele problemen Goede begeleiding bij seksuele problemen vraagt specifieke

Nadere informatie

Het individuele opleidingsplan (IOP)

Het individuele opleidingsplan (IOP) Het individuele opleidingsplan (IOP) Achtergrond Het Individueel Opleidings Plan (IOP) is een hulpmiddel om het leerproces van de aios te structureren en te vergemakkelijken. In een IOP wordt een beperkt

Nadere informatie

Programma van toetsing

Programma van toetsing Programma van toetsing Inleiding In samenwerking met onderwijskundige experts hebben we ons programma van toetsing ontworpen. Het programma van toetsing is gevarieerd en bevat naast kennistoetsen en beoordelingen

Nadere informatie

Trainingsopzet Ondersteuning HARRIE

Trainingsopzet Ondersteuning HARRIE Trainingsopzet Ondersteuning HARRIE Stappenplan HARRIE training 1 Inleiding Deze trainingsopzet voor de ondersteuning van HARRIE maakt onderdeel uit van de toolbox Autiproof werkt!. Het is opgesteld om

Nadere informatie

Vakopleiding Wijk- en buurtbeheerder

Vakopleiding Wijk- en buurtbeheerder Vakopleiding Wijk- en buurtbeheerder Informatiebrochure Inhoud Waarom een Vakopleiding Wijk- en buurtbeheerder? 3 Voor wie is de Vakopleiding Wijk- en buurtbeheerder bestemd? 3 Resultaten van de opleiding

Nadere informatie

WORKSHOP: Competentiegericht opleiden

WORKSHOP: Competentiegericht opleiden Praktijkopleidersmiddag 15 november 2012 RINO Groep WORKSHOP: Competentiegericht opleiden Prof. dr. Theo K. Bouman & Drs. Valerie A. Hoogendoorn Hoofdopleider GZ & Praktijkcoördinator Opleidingsinstituut

Nadere informatie

Professionaliseringstraject voor de LC/LD docent

Professionaliseringstraject voor de LC/LD docent Amersfoortse Docenten Academie Professionaliseringstraject voor de LC/LD docent in samenwerking met: Professionaliseringstraject voor de LC/LD docent De Academie nodigt jou uit om deel te nemen aan ons

Nadere informatie

Praktijkgerichte Scholing tot praktijkmanager

Praktijkgerichte Scholing tot praktijkmanager Praktijkgerichte Scholing tot praktijkmanager Leergang voor de praktijkmedewerker/praktijkmanager van de tandarts/huisartsenpraktijk. voor data of voor in-company verzoeken 1 De praktijkmanager kan een

Nadere informatie

Balans werk en privé. Hoe blijf ik baas over mijn eigen tijd?

Balans werk en privé. Hoe blijf ik baas over mijn eigen tijd? Balans werk en privé Hoe blijf ik baas over mijn eigen tijd? dinsdag 30 oktober 2012 dinsdag 4 december 2012 Toelichting PAO Heyendael organiseert in samenwerking met het Servicebedrijf productgroep HRM

Nadere informatie

Meedoen& Meetellen. Wat betekent het voor mensen met een verstandelijke beperking? Trainingsmodules voor professionals

Meedoen& Meetellen. Wat betekent het voor mensen met een verstandelijke beperking? Trainingsmodules voor professionals Meedoen& Meetellen Wat betekent het voor mensen met een verstandelijke beperking? Trainingsmodules voor professionals Samenstelling trainingsmodule Eline Roelofsen Roel Schulte www.verwondering.nu Illustratie

Nadere informatie

Minor Licht Verstandelijk Beperkt

Minor Licht Verstandelijk Beperkt Minor Licht Verstandelijk Beperkt Academie voor Sociale Studies Inleiding De minor Licht Verstandelijk Beperkt biedt een inspirerend en intensief half jaar deskundigheidsbevordering op het gebied van werken

Nadere informatie

Academie voor Sociale Studies. Minor Licht Verstandelijk Beperkt

Academie voor Sociale Studies. Minor Licht Verstandelijk Beperkt Academie voor Sociale Studies Minor Licht Verstandelijk Beperkt Leerplanschema minor LVB Minor LVB Periode 1/3 Periode 2/4 Inleiding De minor Licht Verstandelijk Beperkt biedt een inspirerend en intensief

Nadere informatie

st r e s smanagement Inzicht in het omgaan met spanningen. Maximaal aantal deelnemers 12 Leren oplossingsgericht te handelen.

st r e s smanagement Inzicht in het omgaan met spanningen. Maximaal aantal deelnemers 12 Leren oplossingsgericht te handelen. st r e s smanagement De cursus 'stressmanagement' is bedoeld voor iedereen die in zijn/haar werksituatie te maken krijgt met stress als gevolg van problemen en spanningsvolle situaties. De eigen ervaringen

Nadere informatie

BALANS WERK EN PRIVÉ VOOR AIOS. Hoe blijf ik baas over mijn eigen tijd?

BALANS WERK EN PRIVÉ VOOR AIOS. Hoe blijf ik baas over mijn eigen tijd? BALANS WERK EN PRIVÉ VOOR AIOS Hoe blijf ik baas over mijn eigen tijd? Toelichting PAO Heyendael organiseert in samenwerking met het Servicebedrijf productgroep HRM van het de workshop: BALANS WERK EN

Nadere informatie

Leerjaar Doelstelling opdracht. Activiteit Betrokkenen Loopbaancompetenties. Motievenreflectie Kwaliteitenreflectie

Leerjaar Doelstelling opdracht. Activiteit Betrokkenen Loopbaancompetenties. Motievenreflectie Kwaliteitenreflectie LOB matrix KWC afdeling SMS Noteer in onderstaand schema alle activiteiten die jij als professional of binnen de afdeling waar je werkzaam bent mee gewerkt wordt. Dit kunnen losse instrumenten zijn zoals

Nadere informatie

STAGES IN ARBEIDS- EN ORGANISATIEPSYCHOLOGIE: FEEDBACKINSTRUMENT

STAGES IN ARBEIDS- EN ORGANISATIEPSYCHOLOGIE: FEEDBACKINSTRUMENT STAGES IN ARBEIDS- EN ORGANISATIEPSYCHOLOGIE: FEEDBACKINSTRUMENT Naam stagiair(e):... Stageplaats (+ adres):...... Tussentijdse evaluatie Eindevaluatie Stageperiode:... Datum:.. /.. / 20.. Stagementor:...

Nadere informatie

Trainingsaanbod. Studiecentrum Bureau Jeugdzorg Utrecht Voor beroepskrachten die met ouders en kinderen werken

Trainingsaanbod. Studiecentrum Bureau Jeugdzorg Utrecht Voor beroepskrachten die met ouders en kinderen werken Trainingsaanbod Studiecentrum Bureau Jeugdzorg Utrecht Voor beroepskrachten die met ouders en kinderen werken 1 Trainingsaanbod Als beroepskracht hoort en ziet u veel en bent u vaak de eerste die mogelijke

Nadere informatie

Opleiding mediation voor gedragsdeskundigen

Opleiding mediation voor gedragsdeskundigen mensenkennis De opleiding sluit perfect aan: sterker nog, door de theorie worden de tools die ik nu onbewust gebruik, meer bewust Opleiding mediation voor gedragsdeskundigen Opleiding mediation voor gedragsdeskundigen

Nadere informatie

STA STERK OP JE WERK

STA STERK OP JE WERK STA STERK OP JE WERK Training/modules op maat Thema-bijeenkomsten Werknemers in deze tijd worden meer en anders belast dan vroeger. Dit geldt helemaal voor werknemers in de zorg. Gedurende enkele decennia

Nadere informatie

Postmaster opleiding psychosociale oncologie

Postmaster opleiding psychosociale oncologie Postmaster opleiding psychosociale oncologie mensenkennis Door de rollenspellen kon ik een betere verbinding maken tussen de theorie en de praktijk. Psychosociale oncologie Professionals die met oncologiepatiënten

Nadere informatie

1 Studieloopbaanbegeleiding (slb) 15 1.1 Doel en taken slb 15 1.2 slb-instrumenten en methoden 18

1 Studieloopbaanbegeleiding (slb) 15 1.1 Doel en taken slb 15 1.2 slb-instrumenten en methoden 18 Inhoud Inleiding 9 Deel 1 Theorie 13 1 Studieloopbaanbegeleiding (slb) 15 1.1 Doel en taken slb 15 1.2 slb-instrumenten en methoden 18 2 Gespreksvaardigheden 28 2.1 Communicatiewetmatigheden 28 2.2 Luisteren

Nadere informatie

21st Century Skills Training

21st Century Skills Training Ontwikkeling van competenties voor de 21 e eeuw - Vernieuwend - Voor werknemers van nu - Met inzet van moderne en digitale technieken - - Integratie van social media - Toekomstgericht - Inleiding De manier

Nadere informatie

Training Persoonlijke Kracht!

Training Persoonlijke Kracht! Training Persoonlijke Kracht! Zet binnen acht weken stevige stappen in je persoonlijke ontwikkeling en leer te werken vanuit jouw persoonlijke kracht! Training Persoonlijke Kracht! Persoonlijk leiderschapsprogramma

Nadere informatie

HUMOR IN PROFESSIONELE COMMUNICATIE: FOCUS OP DE MEDIATOR. Verdiepingstraining

HUMOR IN PROFESSIONELE COMMUNICATIE: FOCUS OP DE MEDIATOR. Verdiepingstraining HUMOR IN PROFESSIONELE COMMUNICATIE: FOCUS OP DE MEDIATOR Verdiepingstraining Humor in professionele communicatie: focus op de mediator Introductie Wij definiëren humor in het professioneel communicatieproces

Nadere informatie

projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016

projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016 projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016 Doelstellingen professionaliseringstraject Het SWV heeft als doelstellingen voor het

Nadere informatie

Systeemgericht werken De contextuele benadering SMWF

Systeemgericht werken De contextuele benadering SMWF Systeemgericht werken De contextuele benadering SMWF Periode: Trainer: Bijeenkomsten: Locatie: April t/m September 2013 Drs. Jaco de Rapper Acht dagdelen Groep 3: 09/04(2 dagdelen), 21/05(2 dagdelen),

Nadere informatie