Brussel, 20 juni 2012

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Brussel, 20 juni 2012"

Transcriptie

1 Brussel, 20 juni 2012 GRIEKENLAND: EEN CRISIS IN KAART DE GEVOLGEN VAN EEN GRIEKSE EXIT Wat zou er gebeuren als Griekenland in faling zou gaan en uit de eurozone zou stappen? Die vraag wordt momenteel overal gesteld en brengt andere vragen naar boven die even moeilijk liggen. * Zal de faling op een gecoördineerde of integendeel, op een ongecontroleerde wijze gebeuren? Wat zullen daar de gevolgen van zijn? * Welk risico bestaat er voor het uitbreken van een bankrun (massieve opname van fondsen) binnen de perifere landen van de EU? Zou dit kunnen uitmonden in de ineenstorting van de financiële markten? * Zou een bankrun Duitsland aanzetten om voor een fiscale Unie te gaan of zou het slechts een uittrede uit de eurozone betekenen voor de perifere landen? * Wat zijn de alternatieve scenario s? In dit artikel bestudeert Steen Jakobsen, Chief Economist bij Saxo Bank, de verschillende mogelijkheden, met als uitgangspunt het debat over de verschillende oplossingen voor de crisis te willen voeden, en niet de toekomst te voorspellen. Deze verschillende scenario s vloeien allen voort uit een schema dat de huidige situatie synthetiseert en dat ons de mogelijkheid biedt om te begrijpen aan welk stadium we toe zijn binnen de 3 fasen van de crisis en welke risico s verbonden zijn aan de variabelen van ons investeringsuniversum: politieke beleidsvragen, de economische cyclus en het waarderen van activa. De vier scenario s: Extend and pretend - verder met de ogen dicht (light versie) Extend and pretend - verder met de ogen dicht (Japanse variant) Duitsland schiet ter hulp Revolutie en oorlog Elk scenario krijgt een verwezenlijkheidsgraad toegewezen en, misschien nog belangrijker, Steen Jakobsen levert ons elke keer de mogelijke gevolgen op de verschillende soorten activa.

2 DE DRIE FASEN VAN DE CRISIS Iedereen heeft vandaag de ontwikkeling van de economische crisis in gedachten, een crisis die zich van sector tot sector en van land tot land heeft verspreid. Het antwoord vanwege de staten is hetzelfde gebleven: wij herfinancieren terwijl wij de ogen sluiten op de realiteit ( extend and pretend ). Steeds opnieuw is de onoverkomelijke confrontatie met het solvabiliteitsprobleem (er is teveel schuld) aangepakt door meer geld te drukken of de liquiditeiten te verhogen. Zo wordt enkel geveinsd dat men gelooft dat het de werkelijke oplossing voor de crisis betekent en dat alles wel in orde komt. Zoals ik ook in vorige commentaren heb aangegeven, ontwikkelt een crisis zich meestal in drie fasen: De ontkenning Het protest Een nieuw mandaat om tot een echte verandering te komen Wij stellen een schema voor dat het mogelijk moet maken om te bepalen op welk punt wij staan in de ontwikkeling van de crisis, en om een aantal kritische factoren te bepalen waar men rekening mee moet houden tijdens een crisis. Die factoren rangschikken wij in dalende orde van belang. Met dit schema in het achterhoofd vertrek ik vanuit onderstaande hypothesen om enkele mogelijke scenario s te ontwikkelen: Wij zijn nu op het hoogtepunt van de tweede fase de fase van het protest. De recente referenda en electorale deadlines werden eerder vertaald door stemmen tegen iets dan voor een alternatieve optie. Er valt momenteel niets te merken van een ernstige discussie over wat werkelijk zal moeten worden gedaan om het politiek-financiële systeem van de Europese Unie te hervormen, noch op nationaal niveau, laat staan supranationaal niveau. De protesten zijn gericht tegen de politiek van blinde herfinanciering die in de eerste fase (ontkenning) opdook. Deze inspanningen hebben geleid tot een ongeremde opeenstapeling van schuld, geldcreatie en de verhoging van de overheidstekorten. Vanaf de eerste tekenen van besparingsmaatregelen, nog voor het toepassen van enig beleid, gromt het protesterend stemgedrag. Wij betreden nu de transitie tussen de fase van het protest en die van de nieuwe mandaten die de verandering met zich meebrengen. In de hoedanigheid van nestor op het vlak van trading, die enkele cycli op zijn activa heeft (of heeft mogen meemaken), durf ik te hopen dat men al 60 a 70% van de ergste periode van de huidige crisis heeft doorstaan. Het is bijzonder frustrerend geweest om toeschouwer te zijn van de fase van ontkenning die men de laatste jaren heeft meegemaakt. De fase van protest vertaalt zich door een opleving van energie en brengt ons sneller naar een afwikkeling. Er is jammer genoeg één slecht nieuws: de transitie naar de uitgang van de crisis, die angst veroorzaakt en zich zou kunnen vertalen door een opwaartse schok op de markten, moet nu gebeuren. DE DRIE VARIABELEN VAN HET INVESTERINGSUNIVERSUM Als openingsstuk voor de verschillende scenario s eerst een commentaar over de drie variabelen die ons investeringsuniversum bepalen. Aan elk van deze variabelen wordt een risicograad toegewezen volgens een schaal van 1 (weinig zorgwekkend) tot 10 (maximaal zorgwekkend): 1. Politieke omgeving. Politiek is de voornaamste kracht achter de macro-economische veranderingen. Het zijn de politieke kronkels die nieuwe marktparadigma s doen ontstaan, for better or worse. Binnen de tweede categorie vermelden we de kwantitatieve, monetaire versoepeling die rond augustus 2010 in Jackson Hole is ingezet door Ben Bernanke, de voorzitter van de Amerikaanse Federal Reserve. Of nog de Long Term Refinancing Operation, opgestart

3 door de ECB in december Nogmaals, het waren typische antwoorden op fase 1 (ontkenning) van de initiële crisis, ontstaan uit het losbarsten van de krediet-bubble. Zowel politici als bankiers beweerden toen de oplossingen te kennen: budgettaire pacten, firewalls, noodlandingen... In de werkelijkheid hebben wij hier slechts te maken met verschillende nuances van eenzelfde idee: een solvabiliteitscrisis oplossen door liquiditeiten. Ironisch genoeg hebben deze verschillende oplossingen het probleem alleen maar acuter gemaakt: teveel schuld! We benaderen op koerssnelheid het einde van het spel, waar onze gescheurde zakken en onze onmogelijkheid om tot een bijkomende fiscale of monetaire stimulus te komen ertoe zullen leiden dat de gevoerde beleidsvoerders de deur wordt gewezen. Binnen de Europese Unie staat Duitsland op een kruising en moet het een keuze maken: nu betalen door de balans open te trekken of later betalen wanneer het land geïsoleerd geraakt met valuta van onhoudbare kracht ten opzichte van haar buurlanden. Risicograad: 8 2. Onderliggende economische omgeving. In Europa bereikt de werkloosheid een recordniveau van 10,9% van de actieve bevolking en bij de jongeren loopt dat cijfer op tot 22% (het overtreft zelfs 50% in Spanje). Volgens de consensus zou de groei met 0,4% samentrekken in Europa, in vergelijking met +2,3% in de Verenigde Staten en +2,3% in de rest van de wereld. Risicograad: Waarderingen. De aandelenmarkt wordt verkeerd als barometer beschouwd voor de algemene economie en het risico. Op een moment waarop centrale banken massief liquiditeiten injecteren binnen de economie en een politiek in stand houden van bodemrentevoeten is de aandelenmarkt een bijzonder bedrieglijke indicator. Binnen de ontkenningsfase en aan het begin van de protestfase bevindt de markt zich in een stijgende trend ten gevolge van een samenloop tussen fiscale stimuli en monetaire expansie. Bijgevolg zitten de markten slechts 5 à 10% onder hun hoogtepunt. Risicograad: 5 Het goede nieuws is dat - wanneer zowel de economische omgeving als de politieke situatie een dieptepunt bereiken - het niet erger kan worden! Het betekent ook dat de zowat 4 jaar van fase 1 en 2 ten einde lopen. Naar mijn mening zou de eindfase zo n 6 a 18 maanden kunnen duren, waarna wij opnieuw in een omgeving zouden moeten terechtkomen van lage schuldgraden. Wat zal gebeuren tussen nu en de laatste fase is de hamvraag. De voornaamste hoop is dat men binnen deze tijdspanne een oplossing kan vinden en kan rekenen op de individuen en hun capaciteit om rationeel op te treden. HOE DE CRISIS SPELEN : VIER MOGELIJKE SCENARIO S EN HUN IMPLICATIES VOOR DE TOEWIJZING VAN ACTIVA Hierna volgen enkele scenario s die wij voorzien voor de Europese Unie en de financiële markten.

4 SCENARIO 1: EXTEND AND PRETEND verder met de ogen dicht (LIGHT VERSIE) Een ongecontroleerde schuldherschikking van Griekenland, zonder respons vanwege de Europese Unie, zou weliswaar voorgegaan of gevolgd worden door een mini-crash op de financiële markten. Binnen dit scenario beslist Griekenland uit de eurozone te stappen en haar volledige obligataire schuld links te laten. Dit leidt dan tot een verhoogd besmettingsrisico wat de intrestvoeten van de perifere landen in Europa doet losbarsten met een bijzondere druk op Spanje, Italië en Portugal. De markt (futures op STOXX50) gaat nogmaals richting de dieptepunten van 2009 op punten (huidig niveau: 2.150), ofwel een correctie van ongeveer 20%. De beurscrash leidt tot maatregelen van wisselcontroles binnen geheel Europa en tot de herintroductie van de drachme in Griekenland. Uiteindelijk splitst de eurozone in twee delen: de landen die voorstander zijn van het budgettaire pact en een strakkere vorm van Monetaire Unie gaan vormen, terwijl de landen zoals Griekenland en misschien Spanje en Portugal hun munt devalueren, waarna zij hun valuta aan de euro zouden vastankeren, op dezelfde wijze dat Denemarken het met haar Deense Kroon heeft gedaan. De werkloosheid en de situatie bereiken een dieptepunt begin 2013, maar het spaarwezen groeit snel en de regeringen worden gedwongen tot een drastische verlaging van hun uitgaven en bevoordelen private investeringen. Het is de snelle, oppervlakkige oplossing en waarschijnlijk de minst kostbare, door aan de politici en de centrale bankiers de mogelijkheid te bieden Griekenland aan te wijzen als zijnde het slechte voorbeeld en zodoende besparingsmaatregelen en de hervormingen op te dwingen. Anders... Hoe investeren in het geval van scenario 1? In dit geval, is het spreekwoord cash is King van toepassing. Wij zouden een niveau liquiditeiten aanraden tussen 25 en 50%, om zich te vrijwaren voor de angst en bovendien een spaarcapaciteit te behouden om van een eventuele panieksituatie te profiteren op de aandelenmarkt. Laten we niet vergeten dat de beste opportuniteiten zich voordoen wanneer het angstgevoel hoogtepunten bereikt. We kunnen ook opteren voor het dekken van zijn engagementen door short-posities te nemen via CFD op brede indexen zoals de CAC40 of de EUROSTOXX50, of nog op meer lokale indexen. Short-posities moeten nooit het geheel of ook maar de helft uitmaken van een portefeuille maar een dekking van 25% van de extreme risico s is helemaal gepast. Dit laat ons 25% over om te beleggen op corporate obligaties van een hogere kwaliteit om te genieten van het inkomen en de weerstand van zulke activa in crisistijd. Europese staatsobligaties (uitgegeven door Duitsland, Zweden of Denemarken bijvoorbeeld) kunnen ook een oplossing vormen, ook al staat hun rendement momenteel bijzonder laag. In zekere zin bieden de regeringen een gratis put op de markten en wanneer de aandelen duiken, kunnen staatsobligaties bijna steeds aan het langste eind trekken. SCENARIO 2: "EXTEND AND PRETEND" verder met de ogen dicht (JAPANESE VARIANT) Voor de meesten onder ons en in het bijzonder voor de Europese werklozen is deze optie een nachtmerrie. Het is het geval waar de beleidsvoerders de politiek van verlaging van rente zouden doorzetten, kwantitatieve versoepeling en andere maatregelen die de liquiditeiten moeten verhogen om de economie te steunen. Deze modus operandi, aangenomen door alle staten in 2009, is een absolute mislukking geweest, wat niet noodzakelijk betekent dat het zal worden stopgezet (cfr. het Japanse voorbeeld): hoe meer de markten wankelen, hoe meer kans er bestaat dat men opnieuw de geldpers laat draaien. Er bestaat een welverspreide gedachte onder de centrale banken en de politici dat men zich van zijn schuld kan afmaken door middel van inflatie. Nochtans zal deflatie uiteindelijk de last van de schuld te zwaar maken

5 om gedragen te worden wat de prijs van de reële activa zal doen ineenstorten. De Nikkei blijft heden ten dage nog steeds aan een niveau dat lager ligt dan 70% van zijn hoogste niveau van Deze hypothese brengt ons regelrecht naar een (of meerdere) verloren decennium (decennia) en vormt het risico om het geprivilegieerde pad te worden van beleidsvoerders die eerder bekommerd zijn om hun herverkiezing dan het voeren van pijnlijke hervormingen. Hoe investeren in het geval van scenario 2? De perceptie van de geldpers als oplossing voor alle kwalen betekent dat u activa en een investeringshorizon zal moeten kiezen die u beschermt bij een situatie van zwakke groei, lage rente en een toenemend risico van Japanisatie. Binnen dit scenario zijn goud en de tastbare activa de voornaamste vectoren van diversificatie. Wij raden een portefeuille aan die samengesteld is uit 25% goud en zilver en 15% van andere activa binnen sectoren zoals landbouw of energie. Beleggers kunnen zich richten tot CFD of ETF Grondstoffen naargelang hun beleggingshorizon (CFD voor de korte termijn en ETF voor de lange termijn). Nogmaals is hier een cashgedeelte van 25% noodzakelijk om rekening te houden met de ontwrichting van de kredietmarkt. Voor de rest behouden we 10% aan private obligaties en uiteindelijk 25% in aandelen van hoog rendement (globale actoren). Die portefeuille biedt een reëel rendement (rendement beschermd tegen inflatie) en laat toe geduldig de uitkomst van de crisis af te wachten. SCENARIO 3: DUITSLAND SCHIET TER HULP De Europese Unie is een huis zonder fundamenten. Een monetaire unie zonder politieke en fiscale unie zal nooit werken. En het is vandaag voor ieder duidelijk wat de gevolgen zijn van de afwezigheid van een Minister van Financiën van de Europese Unie. Duitsland heeft de Unie in laatste instantie steeds gesteund en tot nu toe tegen een bijzonder voordelige prijs. Maar vandaag, om de Unie te laten overleven in haar huidige vorm, zou Duitsland zich ongelimiteerd borg moeten stellen voor de rest van de eurozone, een oplossing die Duitsland niet kan overwegen in het kader van haar huidige samenstelling en die geen enkele politieke of populaire steun geniet. Duitsland bevindt zich in een Kafkaiaanse situatie en haar mogelijkheden zijn voortaan beperkt. Indien zij uiteindelijk onder de druk toegeeft na het uittreden van twee perifere landen, als een fiscale unie ontstaat binnen de eurozone en als de ECB de toelating krijgt om gas te geven en de eenheidsmunt te devalueren, dan pas zal de eurozone min of meer gered zijn onder haar huidige vorm. De waarde van de euro/dollar zou dan kunnen instorten onder de pariteit (1,00). Dit zou leiden tot de degradatie van de financiële notering van de noordelijke en centraal-europese staten van de eurozone maar devaluatie zou het mogelijk maken deze korte termijn bezorgdheid te exporteren en zou politici enkele jaren uitstel gunnen voor toekomstige veranderingen. Hoe investeren in het geval van scenario 3? Dit scenario geeft tijd om de nodige hervormingen door te voeren en de budgettaire tekorten te verlagen op een langere en meer realistische periode. Dit scenario is in vele opzichten beter op het risiconiveau (we zullen toch wel een oog houden op de wisselkoersrisico s). Dit betekent dat men 50% van zijn portefeuille kan besteden aan aandelen (door stevige bedrijven te bevoordelen van de perifere landen die duidelijk in de eurozone worden geacht te blijven en die reeds veel gezakt zijn.), 25% aan private obligaties en 25% aan Spaanse en Italiaanse staatsobligaties. Op het vlak van valuta s is een short-positie op de euro/dollar uiteraard een op maat geknipte optie. Binnen dit scenario is er nog werk aan de winkel (met het risico dat het zich uiteindelijk in scenario 2 zou omvormen na een tijdelijke periode van teruggevonden vertrouwen) maar het is het minst pijnlijke op de korte termijn.

6 SCENARIO 4: REVOLUTIE EN OORLOG Dat is het minst waarschijnlijke scenario, maar binnen een zodanig cyclisch cataclysme, zoals men die nu beleeft, moet het spijtig genoeg in acht worden genomen. Indien dit scenario zich tegen elke verwachting in zou voordoen, dan zou dit kunnen lijken op een remake van de crisis van de jaren 1920/1930. De bevolking had toen het volledige vertrouwen verloren, niet alleen in de banken maar ook in de regeringen. Dit heeft zich ofwel vertaald door hyperinflatie (Duitsland van de Weimarrepubliek) ofwel door deflatie (wat meer voorkomt maar geloof het of niet, Duitsland heeft het ergste meegemaakt en het lesje geleerd van hyperinflatie). Het tekort aan vertrouwen in de munt (of tekort aan toegang tot de munt!) heeft geleid tot een economie sterk gelijkend op ruilhandel in talrijke gevallen. Zo n situatie leidt tot sociale onrusten wanneer elke familie zich niet meer toewijdt aan het behouden van haar levensstandaard maar aan haar overleving. De schok op de middenklasse leidt tot de radicalisatie van dit sleutelelement van de bevolking, werkelijke katalysator van de revolutionaire hartstocht en de drang naar verandering. Dit verhoogt het risico van economische confrontatie naarmate de landen zich op zichzelf keren, sancties uitvaardigen, of zelfs oorlogen verklaren (gelukkig zijn er teveel nucleaire grootmachten in Europa om de militaire optie geloofwaardig te maken, zelfs in dit scenario). Sociale onrusten en politieke gewelddadigheid steken de kop op, als spoken uit het verleden. Dit scenario kan dan wel onzinnig lijken, en misschien is het ook wel zo, maar het komt op een cyclische manier terug, zodat men het in overweging moet nemen. Historisch is er in elke grote crisis een dramatische fase waar het establishment in vraag wordt gesteld en waar een nieuw schema opduikt. Dit gaat steeds gepaard met veranderingen van uitzonderlijke orde, vaak vergezeld door gewelddaden. De recente opkomst van extreem rechts in Griekenland gaat in die richting en maakt een onderwerp van bezorgdheid uit, maar laten we hopen dat zo n fenomenen marginaal blijven. Hoe investeren in het geval van scenario 4? In zo n omgeving bestaat geen reële strategie fysiek goud kopen, zilver en andere tastbare grondstoffen is de enige weg. Zelfs als de markten blijven functioneren zijn stevige bedrijven die over een belangrijke business beschikken in hun oorspronkelijk land (de inbeslagneming van mijnontginningsbedrijven in handen van buitenlandse kapitalen is reeds een probleem) maar weinig waard in zo n periode, als men al veronderstelt dat zij er ongedeerd uit komen. Over landbouwgronden beschikken en toegang hebben tot voedsel worden kritieke vragen. Fiduciair geld dat in deze situatie enkel steunt op het vertrouwen in een regering, haar solvabiliteit en niet fysieke activa, kan mogelijk helemaal verdwijnen. Een munt die niet verbonden is aan activa als goud of zilver houdt op een waarde te hebben en er bestaat het risico de economie te zien wegzakken in een vorm van ruilhandel. Toegang tot grondstoffen is hier het belangrijkste punt. BESLUIT De waarschijnlijkheid van deze vier scenario s varieert constant, maar op het moment waarop ik dit schrijf is het volgende mijn inschatting: Extend and pretend verder met de ogen dicht (light versie): 35% Extend and pretend verder met de ogen dicht (Japanse variant): 45% Duitsland schiet ter hulp: 15% Revolutie en oorlog: 5% Belangrijke nuance: ik heb niet het gevoel de toekomst te kunnen voorspellen. Mijn scenario s (en de daaraan verbonden argumenten) moeten worden verstaan als een poging een algemeen schema weer te geven om zich de risico s te kunnen voorstellen en hoe die wegen op onze beleggingen.

7 Dit schema doet me bedenken dat wij deze crisis zullen doorstaan en dat het dieptepunt, hoe pijnlijk dat ook moge zijn, niet blijvend zal blijken. Ik ben ook van mening dat micro-economie de bovenhand zal halen, net op het moment dat macro-economische maatregelen minder aangewezen zijn dan ooit. Nogmaals moet men zich deze cruciale waarheid herinneren, heel ironisch maar toch: het is wanneer de wereld het slechtst lijkt te lopen dat de investeringsopportuniteiten het mooist zijn...

Fysiek goud is de ultieme veilige haven en zou de basis moeten vormen van ieder vermogen.

Fysiek goud is de ultieme veilige haven en zou de basis moeten vormen van ieder vermogen. Fysiek goud is de ultieme veilige haven en zou de basis moeten vormen van ieder vermogen. Goud is al duizenden jaren simpelweg een betaalmiddel: geld. U hoort de term steeds vaker opduiken in de media.

Nadere informatie

Twaalf grafieken over de ernst van de crisis

Twaalf grafieken over de ernst van de crisis Twaalf grafieken over de ernst van de crisis 1 Frank Knopers 26-04-2012 1x aanbevolen Voeg toe aan leesplank We hebben een aantal grafieken verzameld die duidelijk maken hoe ernstig de huidige crisis is.

Nadere informatie

Verdieping: Kan een land failliet gaan?

Verdieping: Kan een land failliet gaan? Verdieping: Kan een land failliet gaan? Korte omschrijving werkvorm De leerlingen lezen fragmenten uit artikelen over wat het betekent als Griekenland failliet gaat en maken daar verwerkingsvragen over.

Nadere informatie

BEHEERSVERSLAG TRANSPARANTINVEST 4/3/2015. Macro & Markten, strategie. 1. Rente en conjunctuur : EUROPA

BEHEERSVERSLAG TRANSPARANTINVEST 4/3/2015. Macro & Markten, strategie. 1. Rente en conjunctuur : EUROPA BEHEERSVERSLAG TRANSPARANTINVEST 4/3/15 Macro & Markten, strategie 1. Rente en conjunctuur : EUROPA De Europese rentevoeten zijn historisch laag, zowel op het korte als op het lange einde, en geven de

Nadere informatie

Euroschuldencrisis en beleggingsalternatieven. Koen De Leus Senior Economist KBC Group

Euroschuldencrisis en beleggingsalternatieven. Koen De Leus Senior Economist KBC Group Euroschuldencrisis en beleggingsalternatieven Koen De Leus Senior Economist KBC Group Agenda Constructiefouten EMU en oplossingen Beleggingsalternatieven Obligaties Aandelen Vastgoed 2 19 oktober 2012

Nadere informatie

Beleggingsthema s 2016. What a difference a day makes (1975), Dinah Washington

Beleggingsthema s 2016. What a difference a day makes (1975), Dinah Washington Beleggingsthema s 2016 What a difference a day makes (1975), Dinah Washington Inleiding De dagen die in 2015 het verschil maakten, zijn de dagen waarop centrale bankiers uitspraken deden, what a difference

Nadere informatie

Europa in crisis. George Gelauff. Rijksacademie voor Financiën, Economie en Bedrijfsvoering

Europa in crisis. George Gelauff. Rijksacademie voor Financiën, Economie en Bedrijfsvoering Europa in crisis George Gelauff Rijksacademie voor Financiën, Economie en Bedrijfsvoering Opzet Baten en kosten van Europa Banken en overheden Muntunie en schulden Conclusie 2 Europa in crisis Europa veruit

Nadere informatie

ABN AMRO. verzekeringen. Marktontwikkelingen & vooruitzichten. Portefeuilleverdeling & fondsselectie. Rendement. Profielfonds 3. Tweede kwartaal 2012

ABN AMRO. verzekeringen. Marktontwikkelingen & vooruitzichten. Portefeuilleverdeling & fondsselectie. Rendement. Profielfonds 3. Tweede kwartaal 2012 ABN AMRO verzekeringen Profielfonds 3 Tweede kwartaal 2012 Marktontwikkelingen & vooruitzichten Volgens recente signalen vertoont de mondiale economie tekenen van verzwakking. Tegelijkertijd nemen de risico

Nadere informatie

Hoe (slecht) gaat het met de conjunctuur? Edwin De Boeck Fedustria 13 oktober 2011

Hoe (slecht) gaat het met de conjunctuur? Edwin De Boeck Fedustria 13 oktober 2011 Hoe (slecht) gaat het met de conjunctuur? Edwin De Boeck Fedustria 3 oktober Grote Recessie was geen Grote Depressie Wereldhandel Aandelenmarkt 9 8 7 8 VS - S&P-5 vergelijking met crash 99 Wereld industriële

Nadere informatie

Interpolis Obligaties 4e kwartaal 2013

Interpolis Obligaties 4e kwartaal 2013 Interpolis Obligaties 4e kwartaal 2013 Gedurende het slotkwartaal van 2013 heeft de ECB ervoor gekozen om het monetaire beleid verder te verruimen. De reden hiervoor was onder meer een verrassend lage

Nadere informatie

DOUBLEDIVIDEND OUTLOOK 2015 KWALITEIT ONAFHANKELIJK BETROKKEN

DOUBLEDIVIDEND OUTLOOK 2015 KWALITEIT ONAFHANKELIJK BETROKKEN DOUBLEDIVIDEND OUTLOOK 2015 KWALITEIT ONAFHANKELIJK BETROKKEN DECEMBER 2014 1. Economie VS blijg anker Het IMF verwacht een wereldwijde economische groei van 3,8% in 2015 Met een verwachte economische

Nadere informatie

Kwartaal Update. Gold&Discovery Fund. Er lijkt een einde gekomen aan de zware correctie in grondstofgerelateerde. januari 2012

Kwartaal Update. Gold&Discovery Fund. Er lijkt een einde gekomen aan de zware correctie in grondstofgerelateerde. januari 2012 Kwartaal Update Gold&Discovery Fund januari 2012 In de eerste maand van dit jaar steeg goud bijna 11%, zilver 21%, terwijl de koperprijs 12% steeg. De waarde van onze portfolio steeg zelfs circa 18%. Hiermee

Nadere informatie

Oktober 2015. Macro & Markten. 1. Rente en conjunctuur :

Oktober 2015. Macro & Markten. 1. Rente en conjunctuur : Oktober 2015 Macro & Markten 1. Rente en conjunctuur : VS Zoals al aangegeven in ons vorig bulletin heeft de Amerikaanse centrale bank FED de beleidsrente niet verhoogd. Maar goed ook, want naderhand werden

Nadere informatie

Special Report Op weg naar een nieuwe seculaire stierenmarkt?

Special Report Op weg naar een nieuwe seculaire stierenmarkt? Augustus 2012 Special Report Op weg naar een nieuwe seculaire stierenmarkt? Ondanks zwakke macro-economische cijfers, een teleurstellend resultatenseizoen en een voortdurende crisis in de Eurozone, houden

Nadere informatie

Vaak is de eenvoudigste oplossing ook de beste!

Vaak is de eenvoudigste oplossing ook de beste! Vaak is de eenvoudigste oplossing ook de beste! 12 december 2014 Martijn Rozemuller Thinketfs.nl Wat is indexbeleggen? Indexbeleggen is passief beleggen Ac8ef beleggend fonds Er wordt geprobeerd een hoger

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015. Samenvatting:

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015. Samenvatting: Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Tweede kwartaal 2015-1 april 2015 t/m 30 juni 2015 Samenvatting: De maandelijkse nominale dekkingsgraad is fors gestegen van 105,7% naar 115,4%. Dit komt

Nadere informatie

M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juni 2012

M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juni 2012 M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juni 2012 Geachte relatie, Bijgaand ontvangt u de maandelijkse marktmonitor van Energy Services. De Marktmonitor is een maandelijkse uitgave van Energy Services.

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Vierde kwartaal 2014-1 oktober 2014 t/m 31 december 2014

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Vierde kwartaal 2014-1 oktober 2014 t/m 31 december 2014 Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Vierde kwartaal 2014-1 oktober 2014 t/m 31 december 2014 Samenvatting: dalende euro en dalende rente Nominale dekkingsgraad gedaald van 117,4% naar 115,1%

Nadere informatie

Interpolis Obligaties 3e kwartaal 2012

Interpolis Obligaties 3e kwartaal 2012 Interpolis Obligaties 3e kwartaal 2012 De obligatiemarkten werden in het derde kwartaal vooral beïnvloed door de ingrepen van de Europese Centrale Bank (ECB). Aan het begin van het kwartaal bleven aanvankelijk

Nadere informatie

Internationale Economie. Doorzettend, maar mager groeiherstel, veel neerwaartse risico s

Internationale Economie. Doorzettend, maar mager groeiherstel, veel neerwaartse risico s Internationale Economie Doorzettend, maar mager groeiherstel, veel neerwaartse risico s Wim Boonstra, 27 november 2014 Basisscenario: Magere groei wereldeconomie, neerwaartse risico s De wereldeconomie

Nadere informatie

QE in de eurozone: bezit van de zaak, einde van het vermaak?

QE in de eurozone: bezit van de zaak, einde van het vermaak? QE in de eurozone: bezit van de zaak, einde van het vermaak? Komt er QE in de eurozone? Sinds enige maanden wordt er op de financiële markten gezinspeeld op het opkopen van staatsobligaties door de Europese

Nadere informatie

Van Overtveldt (N-VA) in 2012: "Muntunie euro zelf oorzaak Griekse crisis"

Van Overtveldt (N-VA) in 2012: Muntunie euro zelf oorzaak Griekse crisis Van Overtveldt (N-VA) in 2012: "Muntunie euro zelf oorzaak Griekse crisis" Johan Van Overtveldt (N-VA) dacht in 2012 als economisch journalist anders dan als minister van financiën in 2015. Bruno Tersago

Nadere informatie

Met het kompas op 2015

Met het kompas op 2015 17 December 2014 Met het kompas op 2015 Begin december hebben we het risico in de portefeuilles verder verlaagd. We zien toegenomen onzekerheid omdat er geen einde lijkt te komen aan de daling van de olieprijs.

Nadere informatie

T T A M. Vandaag lijken aandelen volgens TreeTop Asset Management absoluut en relatief goedkoop.

T T A M. Vandaag lijken aandelen volgens TreeTop Asset Management absoluut en relatief goedkoop. T T A M Een vermogen 249 keer verhogen sinds 1900 Ondanks twee wereldconflicten en de grote crisis van de jaren dertig, verhoogde de reële waarde (na inflatie) van een globale aandelenportefeuille 249

Nadere informatie

30 januari 2015. Onderzoek: Griekenland en de EU

30 januari 2015. Onderzoek: Griekenland en de EU 30 januari 2015 Onderzoek: Griekenland en de EU Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 45.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek.

Nadere informatie

april MARKTCOMMENTAAR

april MARKTCOMMENTAAR april 2015 MARKTCOMMENTAAR INHOUDSOPGAVE Inleiding 2 In het kort 3 INLEIDING Zelfs al is de situatie ongewoon, het is uiteindelijk niet verwonderlijk dat er bepaalde onvoorziene bewegingen worden waargenomen.

Nadere informatie

Over Oase-Investors http://www.oase-investors.com Oase-Investors: Beleggen met Respect

Over Oase-Investors http://www.oase-investors.com Oase-Investors: Beleggen met Respect Over Oase-Investors Oase-Investors is een onafhankelijk platform in vermogensbegeleiding. Portfolio monitoring is onze specialiteit. We bespreken ook vrijblijvend uw vragen betreffende fiscale vermogens-

Nadere informatie

KWARTAALBERICHT Eerste kwartaal 2015

KWARTAALBERICHT Eerste kwartaal 2015 KWARTAALBERICHT Eerste kwartaal 2015 Terugblik De aandelenmarkten presteerden het afgelopen kwartaal boven verwachting. De behaalde koerswinsten waren ongekend. Hiermee is het eerste kwartaal van 2015

Nadere informatie

Oerend hard. 16 juni 2015

Oerend hard. 16 juni 2015 16 juni 2015 Oerend hard De laatste weken is de obligatierente in Europa en de VS hard op weg naar normaal. De lage rentegevoeligheid van de portefeuilles heeft de verliezen van obligaties beperkt gehouden

Nadere informatie

Internationale Spectator 5 2015 (jrg. 69) Item 5 van 5 ARTIKEL

Internationale Spectator 5 2015 (jrg. 69) Item 5 van 5 ARTIKEL ARTIKEL De Griekse tragedie: wie zonder zonde is Kees van Paridon Soms hoor je de uitspraak dat elke vorm van media-aandacht voor een bedrijf (of artiest) goed is, zelfs als er sprake is van negatieve

Nadere informatie

Sprinters Club 22/03/2011

Sprinters Club 22/03/2011 Sprinters Club 22/03/11 PORTEFEUILLE SPRINTERS Aankoop Sprinters Verkoop Sprinters Datum Markt LNG of SHT koers aantal totaal datum koers totaal AEX LNG 2 AEX SHT 9 9/3/11 OLIE LNG 69..02 71 2486.42 34.68

Nadere informatie

april MARKTCOMMENTAAR

april MARKTCOMMENTAAR april 2014 MARKTCOMMENTAAR INHOUD Inleiding 2 In het kort 3 INLEIDING Als men het glas als halfvol beschouwt, dan kan men zowel in Europa als in de Verenigde Staten bemoedigende macro-economische cijfers

Nadere informatie

Onze visie op de markten en ons aanbod van beleggingsdiensten. Trends Finance Day 01-06-2013

Onze visie op de markten en ons aanbod van beleggingsdiensten. Trends Finance Day 01-06-2013 Onze visie op de markten en ons aanbod van beleggingsdiensten Trends Finance Day 01-06-2013 Samenvatting wereldeconomie Economie Monetair Aandelen Obligaties EMU Core* - + + - EMU PIIGS** - - 0 - USA 0

Nadere informatie

Interpolis Obligaties 4e kwartaal 2012

Interpolis Obligaties 4e kwartaal 2012 Interpolis Obligaties 4e kwartaal 2012 Op de financiële markten keerde de rust enigszins terug in het vierde kwartaal. In de VS hield de zogenoemde fiscal cliff de beleggers nog wel geruime tijd in haar

Nadere informatie

Terug naar de kern Bob Hendriks

Terug naar de kern Bob Hendriks Terug naar de kern Bob Hendriks Oktober 2013 Waarom nog beleggen? 2 Agenda BlackRock? Sparen & beleggen We leven langer/pensioen Inkomsten uit beleggen Conclusie 3 BlackRock is opgericht voor deze nieuwe

Nadere informatie

Overzicht van de fondsen tak 23 in Voorzorg

Overzicht van de fondsen tak 23 in Voorzorg Capital Life Overzicht van de fondsen tak 23 in Voorzorg Situatie op 31/10/2014 Capital Balanced Benchmark obligaties: EuroMTS Global Index Datum Performance (%) Sterren NIW Info oprichting 1 maand 3 maanden

Nadere informatie

Maandbericht Beleggen Maart 2015

Maandbericht Beleggen Maart 2015 ING Investment Office Publicatiedatum: 25 maart 2015 Maandbericht Beleggen Maart 2015 februari maart + Assetallocatie Aandelen Vastgoed Grondstoffen Alternatieve beleggingen Obligaties Regioallocatie Ongewijzigde

Nadere informatie

Aan het college van burgemeester en schepenen,

Aan het college van burgemeester en schepenen, Ham, 19 september 2011 Aan het college van burgemeester en schepenen, Betreft: Schriftelijke vraag met schriftelijk antwoord over de Gemeentelijk Holding Geacht college, De Gemeentelijk Holding (verder:

Nadere informatie

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)!

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Vragen aangeduid met een * toetsen in het bijzonder het inzicht en toepassingsvermogen. Deze vragenreeksen zijn vrij beschikbaar.

Nadere informatie

Obligatie. helpdesk SANDRA CROWL OLAF VAN DEN HEUVEL LARS DIJKSTRA SANDOR STEVERINK TRENDS

Obligatie. helpdesk SANDRA CROWL OLAF VAN DEN HEUVEL LARS DIJKSTRA SANDOR STEVERINK TRENDS Obligatie helpdesk Ze zijn de hoeksteen van vrijwel iedere beleggingsportefeuille: obligaties. Terecht, want vastrentende beleggingen hebben een fantastische bullmarkt beleefd. Maar wat gebeurt er met

Nadere informatie

Iedereen is van de wereld en de wereld is van iedereen (Thé Lau 1952-2015)

Iedereen is van de wereld en de wereld is van iedereen (Thé Lau 1952-2015) 17 December 2015 Iedereen is van de wereld en de wereld is van iedereen (Thé Lau 1952-2015) Gisteravond heeft de Centrale Bank van de VS eindelijk een renteverhoging aangekondigd. Dit was slechts één van

Nadere informatie

Visie Van Lanschot 2012. BeterBusiness. Haarlem, 19 april 2012

Visie Van Lanschot 2012. BeterBusiness. Haarlem, 19 april 2012 Visie Van Lanschot 2012 BeterBusiness Haarlem, 19 april 2012 Welkom Frank Olde Agterhuis Directeur Van Lanschot Bankiers Haarlem Programma 16.40 tot 17.30 uur Visie Van Lanschot 2012 Slechte economie,

Nadere informatie

INVINCO BENELUX. Goudprijs is alweer op zijn retour. Een crash blijft mogelijk

INVINCO BENELUX. Goudprijs is alweer op zijn retour. Een crash blijft mogelijk Goudprijs is alweer op zijn retour. Een crash blijft mogelijk 2 Wat is het geheim en de essentie van goed beleggen? Je moet anticiperen op de werkelijkheid van morgen en wat die voor gevolgen heeft voor

Nadere informatie

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015.

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. Kwartaalbericht 2015 Samenvatting De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. De reële dekkingsgraad ultimo tweede kwartaal was

Nadere informatie

Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België

Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België Financieel Forum Gent - 26 februari 2015 Jan Smets A. De stand van zaken 1. De (lange)

Nadere informatie

Resolutie ECB; een Europees verlies Indiener: Jaap de Vries JOVD Voorjaarscongres te Sint-Michielsgestel, 20 & 21 april 2013

Resolutie ECB; een Europees verlies Indiener: Jaap de Vries JOVD Voorjaarscongres te Sint-Michielsgestel, 20 & 21 april 2013 Resolutie ECB; een Europees verlies Indiener: Jaap de Vries JOVD Voorjaarscongres te Sint-Michielsgestel, 20 & 21 april 2013 Inleiding In dit stuk betoog ik dat de ECB een dubbel mandaat moet krijgen.

Nadere informatie

MAANDBERICHT VAN HET MM FORTUNE FUND. Rendement december 2010 8,46 % Rendement 2010 21,57 %

MAANDBERICHT VAN HET MM FORTUNE FUND. Rendement december 2010 8,46 % Rendement 2010 21,57 % MAANDBERICHT VAN HET MM FORTUNE FUND Resultaat per 31december 2010 Participatiewaarde Fondsvermogen 32.500 EUR 7.495.000 EUR Rendement december 2010 8,46 % Rendement 2010 21,57 % Cumulatief rendement sinds

Nadere informatie

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)!

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Vragen aangeduid met een * toetsen in het bijzonder het inzicht en toepassingsvermogen. Deze vragenreeksen zijn vrij beschikbaar.

Nadere informatie

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)!

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Vragen aangeduid met een * toetsen in het bijzonder het inzicht en toepassingsvermogen. Deze vragenreeksen zijn vrij beschikbaar.

Nadere informatie

Economische voorjaarsprognoses 2015: herstel wint aan kracht dankzij economische rugwind

Economische voorjaarsprognoses 2015: herstel wint aan kracht dankzij economische rugwind Europese Commissie - Persbericht Economische voorjaarsprognoses 2015: herstel wint aan kracht dankzij economische rugwind Brussel, 05 mei 2015 De economie in de Europese Unie profiteert dit jaar van een

Nadere informatie

BETERE ECONOMISCHE VOORUITZICHTEN VOOR 2013 ONDERSTEUNEN VOORKEUR VOOR AANDELEN

BETERE ECONOMISCHE VOORUITZICHTEN VOOR 2013 ONDERSTEUNEN VOORKEUR VOOR AANDELEN Persbericht Bank of America Merrill Lynch Financieel Centrum 2 King Edward Street Londen EC1A 1HQ Neem voor meer informatie voor de media contact op met: Carolien Pors Media Relaties Nederland Merrill

Nadere informatie

Het 1 e kwartaal van 2015.

Het 1 e kwartaal van 2015. 1 Het 1 e kwartaal van 2015. Achteraf bezien was het eerste kwartaal van 2015, vooral in Europa, uiterst vriendelijk voor beleggers. Hoewel door Invest4You, ondanks de jubelverhalen in de pers een zekere

Nadere informatie

In deze nieuwsbrief voor Q2 2014

In deze nieuwsbrief voor Q2 2014 In deze nieuwsbrief voor Q2 2014 Werkloosheid Verenigde Staten - Fed blijft op toneel Rusland eist rol op, p.1. - Aandelen meest kansrijk in 2014, p.2. - Obligaties winnen in Q1 - weinig potentie, p.2.

Nadere informatie

Blijvende onrust op de beurs: hoe nu verder?

Blijvende onrust op de beurs: hoe nu verder? Blijvende onrust op de beurs: hoe nu verder? Zoals u waarschijnlijk weet, is de beurs nog steeds bijzonder nerveus en vooral negatief. De directe aanleiding is de tegenvallende groei in China waar wij

Nadere informatie

Kwartaalbericht Q2 2016. The beat goes on (1967), Sonny & Cher

Kwartaalbericht Q2 2016. The beat goes on (1967), Sonny & Cher The beat goes on (1967), Sonny & Cher Inleiding Zorgen over de houdbaarheid van de economische groei dicteerden de financiële markten in het eerste kwartaal van 2016. Wederom kwamen centrale banken met

Nadere informatie

Indexabonnement analyse 20 mei 2006

Indexabonnement analyse 20 mei 2006 Indexabonnement analyse 20 mei 2006 20 mei 2006 Vanaf vandaag voegen we een onderdeel toe aan het marktbericht, namelijk de financiele astrologie. Niet dat we nu denken dat dit het helemaal is, maar we

Nadere informatie

Zet herstel bankensector door?

Zet herstel bankensector door? ING Investment Office Publicatiedatum: 29 mei 2015 Sectorcommentaar financiële waarden Zet herstel bankensector door? Door Jan Kleipool, analist van het ING Investment Office De vooruitzichten voor de

Nadere informatie

Go with the flow. 2 April 2015

Go with the flow. 2 April 2015 2 April 2015 Go with the flow De financiële markten hebben een bewogen 1 e kwartaal achter de rug. Met name Centrale Bank acties hebben grote geldstromen ( flows ) op gang gebracht die tot sterke marktbewegingen

Nadere informatie

Financiële repressie: twee sleutelwoorden voor elke financieel intermediair in dit decennium. FiDiB, Vught, 17 september 2012

Financiële repressie: twee sleutelwoorden voor elke financieel intermediair in dit decennium. FiDiB, Vught, 17 september 2012 Financiële repressie: twee sleutelwoorden voor elke financieel intermediair in dit decennium FiDiB, Vught, 17 september 2012 Agenda Waar hebben we mee te maken? Structurele gevolgen deze crisis Financiële

Nadere informatie

De Duurzaamheid van de Euro

De Duurzaamheid van de Euro Sustainable Finance Lab : De Duurzaamheid van de Euro #susfinlab www.sustinablefinancelab.nl De euro is niet houdbaar Arjo Klamer Munten komen en gaan Gevallen munten Papiermark (Duitsland) 1914-1924 Hyperinflatie

Nadere informatie

Beursdagboek 24 Mei 2013.

Beursdagboek 24 Mei 2013. Beursdagboek 24 Mei 2013. Loopt Abenomics nu al op zijn laatste benen! Tijd 10:30 uur. Het was afgelopen nacht in Japan een angstige sessie voor de handelaren. Na eerst een winst van drie procent vlogen

Nadere informatie

Beleggingsstrategie. Zeer defensief. ingsstrategie

Beleggingsstrategie. Zeer defensief. ingsstrategie Zeer defensief ingsstrategie Beleggingsklimaat Ontwikkeling en vooruitzichten beleidsrente VS 1,5 EMU 0,5 12-2010 12-2011 12-2012 12-2013 12-2014 12-2015 Ontwikkeling en vooruitzichten tienjaarsrente 5,0

Nadere informatie

Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België

Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België Financieel Forum West-Vlaanderen Kortrijk - 24 februari 2015 Jan Smets A. De stand van

Nadere informatie

Edelmetalen Watch. Van pessimist naar optimist. Economisch Bureau Macro & Financial Markets Research. Insights.abnamro.nl/en.

Edelmetalen Watch. Van pessimist naar optimist. Economisch Bureau Macro & Financial Markets Research. Insights.abnamro.nl/en. Edelmetalen Watch Economisch Bureau Macro & Financial Markets Research Van pessimist naar optimist 18 februari 2016 Georgette Boele Co-ordinator FX & Precious Metals Strategy Tel: +31 20 629 7789 georgette.boele@nl.abnamro.com

Nadere informatie

Ivan Van de Cloot Chief economist Itinera Institute. Executive professor UAMS. Roekeloos

Ivan Van de Cloot Chief economist Itinera Institute. Executive professor UAMS. Roekeloos Ivan Van de Cloot Chief economist Itinera Institute Executive professor UAMS Roekeloos Roekeloosheid bij wie werkt met geld van iedereen Falende banken Gokkende politici De eurocrisis En de democratie?

Nadere informatie

Hierbij doe ik u de antwoorden op de vragen van het lid Van Hijum (CDA) over het Nederlandse goud toekomen.

Hierbij doe ik u de antwoorden op de vragen van het lid Van Hijum (CDA) over het Nederlandse goud toekomen. > Retouradres Postbus 20201 2500 EE Den Haag Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Korte Voorhout 7 2511 CW Den Haag Postbus 20201 2500 EE Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Inflatie protectie: risico management of slim beleggen?

Inflatie protectie: risico management of slim beleggen? Inflatie protectie: risico management of slim beleggen? 1. Precies een jaar geleden schreven we over het inflatiefenomeen dat altijd zijn kop opsteekt na periodes van recessie. Onze conclusie was dat nieuwe

Nadere informatie

Beleggingrisico s. Rendement en risico

Beleggingrisico s. Rendement en risico Beleggingsrisico s Beleggingrisico s Onderstaand tref je de omschrijving aan van de belangrijkste beleggingsrisico s die samenhangen met jouw keuze voor een portefeuilleprofiel. Je neemt een belangrijke

Nadere informatie

BEHEERSVERSLAG Transparantinvest Portfolio Fund juli 2015

BEHEERSVERSLAG Transparantinvest Portfolio Fund juli 2015 BEHEERSVERSLAG Transparantinvest Portfolio Fund juli 015 Macro & Markten 1. Rente en conjunctuur : Europa Griekenland heeft een akkoord kunnen bereiken met zijn schuldeisers waardoor de rentevoeten in

Nadere informatie

Een gezonde beleggingsportefeuille voor Later

Een gezonde beleggingsportefeuille voor Later Een gezonde beleggingsportefeuille voor Later Richard Feenstra Senior Sales Manager Fidelity Worldwide Investment Op weg naar financiële zekerheid voor Later? 1. Waarom beleggen? 2. Hoe beleggen? 3. Wat

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2015-1 januari 2015 t/m 31 maart 2015

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Eerste kwartaal 2015-1 januari 2015 t/m 31 maart 2015 Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Eerste kwartaal 2015-1 januari 2015 t/m 31 maart 2015 Samenvatting: dalende euro en dalende rente door monetair beleid De beleidsdekkingsgraad is gedaald

Nadere informatie

AG Protect + Risk Control Europe 90 / 2. Lancering : 14 september tot en met 30 oktober 2015* *Behoudens vervroegde afsluiting

AG Protect + Risk Control Europe 90 / 2. Lancering : 14 september tot en met 30 oktober 2015* *Behoudens vervroegde afsluiting AG Protect + Risk Control Europe 90 / 2 Lancering : 14 september tot en met 30 oktober 2015* *Behoudens vervroegde afsluiting 1 21/08/2015 Waarom AG Protect + Risk Control Europe 90 / 2? Volgende reeks

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 september 2014 130,4%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 30 juni 2014. Over de eerste negen maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

Wall Street of niet, dat is de vraag

Wall Street of niet, dat is de vraag Wall Street of niet, dat is de vraag 1. Beleggers hebben geen leuke tijd achter de rug. 2011 was een moeilijk beleggingsjaar. Het begon goed, alsof het ingezet herstel na het bloedbad van 2008/2009 zich

Nadere informatie

Nooit meer verliezen is een op/e

Nooit meer verliezen is een op/e Nooit meer verliezen is een op/e 12 december 2014 André Brouwers beleggingsinstituut.nl André Brouwers Educa6e en Informa6e Start 2011 15.000 beleggers getrained Training, coaching en beleggersinforma6e

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015. Samenvatting:

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015. Samenvatting: Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015 Samenvatting: De maandelijkse nominale dekkingsgraad is fors gedaald van 115,4% naar 103,7%. Dit

Nadere informatie

Heeft de euro een toekomst?

Heeft de euro een toekomst? Heeft de euro een toekomst? Bruno de Haas, schrijver van Laat de leeuw niet in zijn hempiestaan waarom de euro ons zal opbreken hoofd beleid en onderzoek bij Media Pensioen Diensten 1 Pas op voor sluikreclame

Nadere informatie

AEGON Equity Fund. vierde kwartaal 2006

AEGON Equity Fund. vierde kwartaal 2006 Profiel Het AEGON Equity Fund is een besloten fonds voor gemene rekening, waarin verzekeringsrelaties van AEGON kunnen participeren. Het AEGON Equity Fund belegt wereldwijd in aandelen met de nadruk op

Nadere informatie

Bericht 3 e kwartaal September 2014

Bericht 3 e kwartaal September 2014 Bericht 3 e kwartaal September 2014 Providence Capital NV is geregistreerd als beleggingsonderneming bij de Autoriteit Financiële Markten (AFM) en legt zich onder meer toe op het verrichten van vermogensbeheer

Nadere informatie

ABN AMRO. verzekeringen. Marktontwikkelingen & vooruitzichten. Portefeuilleverdeling & fondsselectie. Rendement. Profielfonds 1. Derde kwartaal 2012

ABN AMRO. verzekeringen. Marktontwikkelingen & vooruitzichten. Portefeuilleverdeling & fondsselectie. Rendement. Profielfonds 1. Derde kwartaal 2012 ABN AMRO verzekeringen Profielfonds 1 Derde kwartaal 2012 Marktontwikkelingen & vooruitzichten De plannen van de ECB hebben hun uitwerking op de financiële markten niet gemist. De rente op de obligatiemarkten

Nadere informatie

Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU?

Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU? Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU? Als gevolg van de wereldwijde economische en financiële crisis heeft de EU met een laag investeringsniveau te kampen. Alleen met gezamenlijke gecoördineerde

Nadere informatie

E F F E C T U E E L. augustus 2011-18. Slachtoffer van eigen succes? Hilaire van den Bergh

E F F E C T U E E L. augustus 2011-18. Slachtoffer van eigen succes? Hilaire van den Bergh E F F E C T U E E L augustus 2011-18 Slachtoffer van eigen succes? Hilaire van den Bergh Hilaire van den Bergh werkt bij BCS Vermogensbeheer B.V. te Rotterdam. De inhoud van deze publicatie schrijft hij

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam

Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam Deelnemersvergadering Arthur van der Wal Nieuwegein, 28 september 2006 Agenda < Huidig Mandaat bij ING IM < Performance, Beleid en Vooruitzichten < Financieel Toetsingskader

Nadere informatie

Generali beleggingsmogelijkheden pensioen informatie voor de werkgever

Generali beleggingsmogelijkheden pensioen informatie voor de werkgever Generali beleggingsmogelijkheden pensioen informatie voor de werkgever Inhoudsopgave Algemene informatie over dit document 2 1. Zorgvuldig beleggingsbeleid 3 2. Algemene informatie over een pensioen op

Nadere informatie

1 140 miljard euro bij

1 140 miljard euro bij PRIVATE S.A. Page: 1+2 3 Circulation: 330835 92b4f4 1390 De Nieuwe Gazet No. of publications: 2 ECB drukt 1 140 miljard euro bij Met die som in 50 euro biljetten kan je de negen bollen van het Atomium

Nadere informatie

Portefeuilleprofielen

Portefeuilleprofielen Portefeuilleprofielen Rood Aandelen 80,00% 100,00% 95,00% Obligaties 0,00% 15,00% 0,00% Onroerend Goed 0,00% 10,00% 5,00% 16,84 8,01% -25,00% 41,02% Je bent zeer risicobewust en hebt tenminste een beleggingshorizon

Nadere informatie

Naslagwerk Economie van Duitsland. Hoofdstuk 8: Financiële stelsel. 8.1 Overzicht

Naslagwerk Economie van Duitsland. Hoofdstuk 8: Financiële stelsel. 8.1 Overzicht Naslagwerk Economie van Duitsland 8.1 Overzicht Het Duitse bankenstelsel is anders georganiseerd dan in de meeste andere landen. Naast een centrale bank, de Bundesbank, de reguliere zaken en retailbanken

Nadere informatie

Examen HAVO. Economie 1

Examen HAVO. Economie 1 Economie 1 Examen HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 2 Woensdag 21 juni 13.30 16.00 uur 20 00 Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor elk vraagnummer is aangegeven hoeveel punten met een goed

Nadere informatie

Het beste scenario voor uw belegging

Het beste scenario voor uw belegging db Best Strategy Notes Het beste scenario voor uw belegging gegarandeerd de beste strategie een gediversifieerde belegging een coupon van maximum 25% bruto* op vervaldag een korte looptijd van 2,5 jaar

Nadere informatie

Visie 2015 BNG Vermogensbeheer

Visie 2015 BNG Vermogensbeheer Visie 2015 BNG Vermogensbeheer Ronald Balk Portefeuillebeheer BNG Vermogensbeheer 19 november 2014, Muntgebouw Utrecht 2 19 november 2014 BNG Vermogensbeheer - Visie 2015 Centrale banken bepaalden het

Nadere informatie

In de eurozone concentreerde de activiteit zich op de korte looptijden in de kernlanden en op de lange looptijden in de perifere landen

In de eurozone concentreerde de activiteit zich op de korte looptijden in de kernlanden en op de lange looptijden in de perifere landen De forse verlaging van de rente in de laatste versoepelingscyclus van de monetaire autoriteiten deed de overheidsrente in heel wat belangrijke landen, waaronder Duitsland, Frankrijk, Zweden, Denemarken

Nadere informatie

Economische opleving, een zegen voor de aandelenmarkt?

Economische opleving, een zegen voor de aandelenmarkt? Economische opleving, een zegen voor de aandelenmarkt? Frank Lierman Chief Economist Dexia Bank België Quest Investor Club Osterriethhuis, Antwerpen 11.2.2 1 1. Verenigde Staten: een te snelle expansie?

Nadere informatie

Europa en de Euro, een brug te ver. Lezing Jean Frijns Academisch Genootschap 13 maart 2014

Europa en de Euro, een brug te ver. Lezing Jean Frijns Academisch Genootschap 13 maart 2014 Europa en de Euro, een brug te ver Lezing Jean Frijns Academisch Genootschap 13 maart 2014 Opzet Waarom een Europese Gemeenschap? De stap naar een Muntunie: dwaas of wijs? De Eurocrisis van buitenlandse

Nadere informatie

Informatie over beleggingen in de prepensioneringsregeling

Informatie over beleggingen in de prepensioneringsregeling Informatie over beleggingen in de prepensioneringsregeling Heeft u vragen over dit beleggingsverslag of over de prepensioneringsregeling? Neemt u dan gerust contact op met onze Klantenservice. De contactgegevens

Nadere informatie

Market Update. Gold&Discovery Fund. Edelmetalen bevinden zich al ruim tien jaar in een sterke bullmarkt

Market Update. Gold&Discovery Fund. Edelmetalen bevinden zich al ruim tien jaar in een sterke bullmarkt Market Update Gold&Discovery Fund Na twee zeer sterke hersteljaren is er dit jaar sprake van een wereldwijde groeivertraging Hierdoor staan de prijzen van veel grondstoffen onder druk. Toch noteert goud

Nadere informatie

Economie en financiële markten

Economie en financiële markten Economie en financiële markten Bob Homan ING Investment Office Den Haag, 11 oktober 2013 Vraag 1: Begraafplaats Margraten gesloten vanwege. 1. Bezuinigen bij de Nederlandse overheid 2. Op last van Europese

Nadere informatie

Deel 3. Wat doet de Europese Unie? 75

Deel 3. Wat doet de Europese Unie? 75 DEEL 3.4 DE EURO Deel 3. Wat doet de Europese Unie? 75 3.4. DE EURO DOEL - De leerlingen/cursisten ontdekken de voordelen van het gebruik van de eenheidsmunt: wisselen van geld is niet meer nodig, je spaart

Nadere informatie