Hoofdpijnklachten Soorten hoofdpijn Oorzaken van hoofdpijn Symptomen van hoofdpijn

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Hoofdpijnklachten Soorten hoofdpijn Oorzaken van hoofdpijn Symptomen van hoofdpijn"

Transcriptie

1 Hoofdpijnklachten Hoofdpijnklachten komen veel voor en kunnen u ernstig belemmeren in uw dagelijks functioneren. Soms is het een vervelende, zeurende pijn die op de achtergrond aanwezig is, maar er zijn ook vormen van deze aandoening waarbij men niet meer kan functioneren. Hieronder kunt u in het kort lezen wat voor soorten hoofdpijnen er zijn, wat de oorzaken zijn, wat de symptomen zijn en wat de behandeling is. Soorten hoofdpijn Er zijn vier vormen van hoofdpijn: migraine, spanningshoofdpijn, clusterhoofdpijn en cervicogene hoofdpijn. Bij migraine krijgt men af en toe hevige hoofdpijnaanvallen waarbij de pijn aan één zijde van het hoofd gevoeld wordt. Soms kan men totaal geen licht of geluid verdragen tijdens een aanval en kan men daarnaast misselijk of duizelig worden en bijvoorbeeld sterretjes zien. Bij spanningshoofdpijn treedt er pijn in het hoofd op door verhoogde spierspanning in het nek- en schoudergebied. Men kan bij deze vorm het gevoel hebben dat er een strakke band om het hoofd zit. Clusterhoofdpijn is de meest extreme vorm en gaat gepaard met hevige aanvallen. Cervicogene hoofdpijn is pijn die voorkomt door een beschadiging in de nek. Door deze beschadiging wordt de zenuw overprikkeld die pijn kan uitstralen naar het hoofd. Oorzaken van hoofdpijn Er zijn algemene factoren die de kans op pijnklachten in het hoofd veroorzaakt, zoals een slechte lichaamshouding, stress, eenzijdig werk, overbelasting etc. Er zijn echter ook specifieke oorzaken per type. Bij migraine is het vooralsnog niet duidelijk wat de exacte oorzaak is. Wel denkt men dat het uitzetten van bloedvaten in de hersenen, neurotransmitters (zenuwinformatie overdragende stofjes in de hersenen) en erfelijkheid een rol speelt. Bij spierspanningshoofdpijn zijn het veelal triggerpoints in de spieren die de pijn in het hoofd veroorzaken. Deze kunnen veroorzaakt worden door eenzijdige belasting, overbelasting, onderbelasting, stress, slechte voeding etc. Bij clusterhoofdpijn is de oorzaak ook niet bekend. Ook hierbij zijn er theorieën dat het uitzetten van bloedvaten in de hersenen een rol speelt, maar ook dat het te maken kan hebben met de hypothalamus ( biologische klok van het lichaam). Cervicogene hoofdpijn wordt veroorzaakt door overprikkeling van een zenuw door beschadigde structuren in de nek. Daarnaast kan pijn in het hoofd ontstaan door bepaalde medicijnen, een verhoogde bloeddruk of bijvoorbeeld door een verminderde visus. Symptomen van hoofdpijn De symptomen kunnen per type erg verschillen. Clusterhoofdpijn is de meest extreme vorm, omdat de pijn hierbij het meest hevig is. Daarnaast kan men ook migraine soms niet meer functioneren, omdat men geen licht of geluid kan verdragen. Bij spanningshoofdpijn is functioneren vaak wel nog mogelijk, maar voelt men continu een zeurende en drukkende pijn. Bij de cervicogene vorm wordt de pijn bij bewegen vaak erger, terwijl bij clusterhoofdpijn de pijn dan juist afneemt. Migraine komt vaker voor bij vrouwen, terwijl clusterhoofdpijn weer vaker bij mannen gezien wordt. Ook de locatie waar de pijn gevoeld wordt, is verschillend per vorm. Zo worden clusterhoofdpijn en migraine vaak aan de zijkant van het hoofd gevoeld, terwijl men bij spanningshoofdpijn vaak het gevoel heeft dat er een

2 strakke band om het hoofd zit. Behandeling van hoofdpijn Wat vaak erg goed helpt bij pijn in het hoofd, is dry needling/manuele triggerpointtherapie. Het is gebleken dat pijn in het hoofd vaak samenhang met de aanwezigheid van triggerpoints (spierknopen) in de nek- en halsspieren en de spieren in de rug en schouders. Deze kunnen een uitstralende pijn in het hoofd veroorzaken. Wanneer deze door middel van een droge naald of door manuele druktechnieken gedeactiveerd worden, verdwijnen vaak ook de klachten. Het is ook belangrijk te achterhalen waardoor deze triggerpoints ontstaan zou kunnen zijn. Dit kan bijvoorbeeld door een slechte lichaamshouding, eenzijdig werk, stress, spanning, slechte voeding, overbelasting, onderbelasting of een acuut trauma. Het is belangrijk ook deze oorzaak aan te pakken door bijvoorbeeld oefentherapie, houdingsadviezen, ontspanningsoefeningen, taping, rekoefeningen etc. Daarnaast kan ook een gewrichtsblokkade oorzaak zijn van klachten en daarbij is manuele therapie zinvol om de klachten te doen verhelpen. Soorten hoofdpijnklachten Men kent verschillende soorten hoofdpijn. De meest voorkomende vorm is spanningshoofdpijn. Andere vormen zijn: migraine, clusterhoofdpijn en cervicogene hoofdpijn. Daarnaast kunnen de pijnklachten in het hoofd ook van andere aard zijn, zoals klachten ten gevolge van medicijngebruik, voeding of verminderde visus. In dit artikel kunt u meer informatie lezen over de verschillende soorten van hoofdpijnklachten. - Migraine Wanneer men last heeft van migraine, krijgt men soms hevige hoofdpijnaanvallen. Meestal is deze aan één zijde van het hoofd voelbaar. De klachten kunnen zo hevig zijn dat men geen licht of geluid meer kan verdragen. Migraine behoort tot de categorie neurovasculaire aandoeningen. Dit vanwege het feit dat het onder andere te maken heeft met het uitzetten van bloedvaten in de hersenen. Migraine is een relatief minder vaak voorkomende hoofdpijnklacht. Slechts ongeveer tien procent van de pijnklachten in het hoofd wordt veroorzaakt door migraine. - Spanningshoofdpijn Deze vorm wordt ook wel spierspanningshoofdpijn genoemd en wordt veroorzaakt door verhoogde spierspanning in de nek- en schoudermusculatuur, hoofdmusculatuur en rugmusculatuur. Deze verhoogde spierspanning kan verschillende oorzaken hebben, zoals een slechte lichaamshouding, eenzijdig werk of bijvoorbeeld stress. Het is dus niet zo dat spanningshoofdpijn alleen door mentale spanning veroorzaakt kan worden. Er wordt een onderscheid gemaakt tussen een episodische en chronische vorm. De episodische vorm houdt in dat de klachten met vlagen aanwezig zijn. Zo kan men enkele dagen of uren last hebben, maar ook langere periodes geen last hebben. De chronische variant houdt in dat de klachten minimaal de helft van de maand aanwezig is (minimaal vijftien dagen). - Clusterhoofdpijn

3 Deze vorm wordt ook wel Neuralgie van Horton genoemd. Dit is een extreme vorm die in clusters (aanvallen) op komt zetten. Ook bij deze vorm kan men de episodische vorm van de chronische vorm onderscheiden. Bij de episodische vorm zijn de klachten niet altijd aanwezig en heeft men dus ook periodes zonder klachten. Bij de chronische vorm zijn de klachten (nagenoeg) altijd aanwezig. - Cervicogene hoofdpijn Dit is hoofdpijn die voortkomt uit een beschadiging van structuren in de nek. Dit kunnen de spieren, banden of bijvoorbeeld de facetgewrichten (gewrichtjes tussen de wervels) zijn. Door deze beschadiging kan er een overprikkeling ontstaan van de zenuw die de nek en het hoofd innerveert ( bezenuwt ). De beschadiging in de nek kan daarom ook pijn in het hoofd tot gevolg hebben. De hoofdpijn wordt in de meeste gevallen aan de achterkant van het hoofd gevoeld, maar kan ook uitstralen naar het voorhoofd. Oorzaken hoofdpijnklachten De verschillende typen hoofdpijn hebben ieder hun eigen oorzaken. Daarnaast zijn er ook algemene risicofactoren waardoor men meer kans heeft op klachten in het hoofd. Tot slot zijn er ook hoofdpijnen die veroorzaakt worden een verminderd zicht, door een verhoogde bloeddruk, door bepaalde medicatie etc. - Migraine Bij migraine is het vooralsnog niet volledig duidelijk wat nu de precieze oorzaak is. Het valt onder de neurovasculaire aandoeningen, omdat men er vanuit gaat dat het mede te maken heeft met het uitzetten van bloedvaten in de hersenen. Ook zouden de neurotransmitters (deze stofjes dragen zenuwinformatie over) in de hersenen meedoen in het proces bij het ontstaan van migraine. Daarnaast denkt men dat een erfelijke factor ook meespeelt. Er zijn ook factoren die een migraineaanval kunnen uitlokken, zoals stress of bepaalde voeding. - Spanningshoofdpijn Deze vorm wordt veroorzaakt door verhoogde spierspanning in spieren in de nek, het hoofd, de rug en/of de schouders. Deze verhoogde spierspanning kan bijvoorbeeld komen door een slechte lichaamshouding. Een voorbeeld hiervan is een versterkte bolling van de bovenrug waarbij het hoofd ten opzichte van de romp te ver naar voren staat. Hierdoor worden de nek- en schouderspieren meer belast. Daarnaast kan stress of spanning hier ook een aandeel in hebben. Door stress komt het lichaam niet in de rust- en herstelfase waardoor het spierweefsel onvoldoende hersteld na belasting. Daarnaast zien we spanningshoofdpijn vaak bij mensen die eenzijdig werk doen, zoals het hebben van een kantoorbaan of het doen van veel computerwerk. Daarnaast kan ook een acuut moment, zoals een val of auto- ongeluk leiden tot een verhoogde spierspanning en spanningshoofdpijn. Bij deze vorm spelen vaak triggerpoints een rol. Dit zijn lokale spierknopen in een spier die uitstralende pijn geven volgens een vast patroon ( referred pain ). Triggerpoints in de nek- en schoudermusculatuur kunnen op deze manier ook oorzaak zijn van de klachten. - Clusterhoofdpijn

4 Bij clusterhoofdpijn is de exacte oorzaak niet bekend. Wel denkt men dat het o.a. te maken heeft met een afwijking van de hypothalamus in de hersenen. De hypothalamus is een gedeelte van de tussenhersenen dat zorgt voor het handhaven van de optimale omstandigheden voor het lichaam. Ook wordt de hypothalamus de biologische klok van het lichaam genoemd. Dit zou kunnen verklaren waarom de aanvallen vaak op hetzelfde tijdstip op een dag voorkomen. Andere onderzoekers vermoeden dat het mogelijk ook te maken kan hebben met het uitzetten van bloedvaten in de hersenen wat druk op een zenuw veroorzaakt. - Cervicogene hoofdpijn Cervicogene hoofdpijn is hoofdpijn die veroorzaakt wordt door beschadiging van structuren in de nek. Dit kunnen structuren zijn, zoals spieren, banden of de facetgewrichten (gewrichtjes tussen de wervels). Door deze beschadiging kan er een overprikkeling ontstaan van de zenuw die de nek en het hoofd innerveert ( bezenuwt ). Deze aangedane structuren kunnen daarom ook pijn in het hoofd tot gevolg hebben. De hoofdpijn wordt in de meeste gevallen aan de achterkant van het hoofd gevoeld, maar kan ook uitstralen naar het voorhoofd. Symptomen hoofdpijnklachten De symptomen van hoofdpijnklachten kunnen per type hoofdpijn erg verschillen. Daarom kunt u hieronder per type de specifieke tekens en symptomen lezen. - Migraine Bij migraine krijgt men op bepaalde momenten hevige hoofdpijnaanvallen. Meestal zit deze pijn aan één zijde van het hoofd. Sommige mensen voelen ook pijn rondom of in het oor aan die zijde van het hoofd. Met de pijn in het hoofd gaan vaak ook andere klachten gepaard, zoals misselijkheid, braken, duizeligheid, auraverschijnselen (bijvoorbeeld het zien van sterretjes) en het niet kunnen verdragen van geluid en/of licht. Migraine komt vaker voor bij vrouwen dan bij mannen en dan vooral tussen het 25e en 55e levensjaar. Een migraine aanval kan in duur variëren van 4 tot 72 uur. Daarnaast kan bij de één de migraine heel plotseling komen opzetten, terwijl de ander dit van te voren al voelt aankomen. Dit kan men bijvoorbeeld merken aan veranderingen in de gemoedstoestand. - Spanningshoofdpijn Bij deze vorm ervaart men pijn vanuit de hals en/of nek die omhoog trekt via het achterhoofd naar het voorhoofd. Men ervaart hierbij vaak ook pijn boven de ogen en ook kan men het gevoel hebben dat er een strakke band om het hoofd zit. Vaak heeft men ook last van stijve spieren in de nek- en schouderregio. De pijn is continu op de achtergrond aanwezig, maar men kan over het algemeen dagelijkse taken nog wel uitvoeren. Het is dus een mildere vorm van pijn in vergelijking met migraine en clusterhoofdpijn. Een ander specifiek kenmerk is dat de pijn niet toeneemt bij inspanning. Naast het verschil in pijnintensiteit verschilt deze vorm ook van migraine vanwege het feit dat er hierbij meestal geen visusklachten, misselijkheidsklachten of veranderingen in gemoedstoestand optreden. - Clusterhoofdpijn

5 Dit is de meest extreme vorm van hoofdpijn. Een kenmerkend symptoom doet de naam al vermoeden: deze vorm komt in clusters opzetten. Vaak is dit op één bepaald tijdstip van de dag. De pijn is erg hevig en men voelt een stekende of snijdende pijn aan de zijkant van het hoofd. De pijn kan uitstralen naar de nek, ogen, oren en de kaak. In tegenstelling tot migraine, komt deze vorm van hoofdpijn juist vaker bij mannen voor dan bij vrouwen. Tijdens een aanval gaan mensen vaak bewegen, omdat dit de pijn wat dempt. Tot slot kan men aan de kant van het hoofd waar de pijn zich bevindt, een hangend ooglid of een vernauwde pupil hebben. - Cervicogene hoofdpijn Waar spanningshoofdpijn niet toeneemt bij inspanning, is dit bij deze vorm wel vaak het geval. Vooral drukbelasting op de bovenste nekwervels kan de pijn verergeren. Dit kan optreden bij langdurig achter de computer zitten, maar ook door een acuut moment, zoals een auto- ongeluk. Wanneer de druk op de bovenste nekwervels verhoogt, kan men pijn aan één of beide zijden van het hoofd ervaren. In de meeste gevallen is het echter aan één kant van het hoofd waar men de klachten ervaart. Deze pijn begint vaak bij het achterhoofd, maar kan ook doortrekken naar het voorhoofd. Daarnaast hebben mensen vaak moeite met bewegen van de nek en ervaren ze hierbij stijfheid en stramheid. Bij deze vorm kan er ook uitstraling naar rug of armen optreden. Daarnaast kan duizeligheid voorkomen ten gevolge van deze vorm. Behandeling hoofdpijnklachten Algemene behandeling Er zijn verschillende manieren waarop hoofdpijnklachten behandeld kunnen worden en dit is mede afhankelijk van de oorzaak. Vaak helpt triggerpointtherapie in de vorm van dry needling of manuele triggerpointtherapie erg goed tegen hoofdpijnklachten. Het is gebleken dat bij hoofdpijnklachten vaak triggerpoints (spierknopen) in de nek- en schoudermusculatuur zitten die uitstralende pijn ( referred pain ) in het hoofd kunnen veroorzaken. Wanneer deze triggerpoints behandeld worden, verdwijnen daarmee de klachten. Daarnaast zijn over het algemeen houdingsoefeningen, manuele technieken, tapen etc. ook erg zinvol. Hieronder kunt u de specifieke behandeling per type hoofdpijn lezen. - Migraine Bij migraine zijn er verschillende opties wat betreft de behandeling. Medicijnen kunnen helpen om de symptomen te onderdrukken en het uitzetten van de bloedvaten in de hersenen remmen. De fysiotherapeut kan ook helpen bij migraine. Door rekoefeningen, massage, ontspanningsoefeningen en taping kunnen uw klachten verminderen. Daarnaast geeft dry needling en manuele triggerpointtherapie goede resultaten. Hiermee worden triggerpoints (spierknopen) in de nek- en halsspieren behandeld wat de migraine kan verminderen en in sommige gevallen kan verhelpen! - Spanningshoofdpijn Bij spanningshoofdpijn worden de klachten in veel gevallen veroorzaakt door triggerpoints in de nek- en schouderspieren. Daarom werkt dry needling, manuele triggerpointtherapie, massage, rekoefeningen etc. vaak goed bij deze klacht. Daarmee worden de triggerpoints

6 opgeheven en kunnen de spieren weer ontspannen. Daarnaast is het natuurlijk belangrijk om de oorzaak van de pijn aan te pakken. Wanneer dit een inadequate lichaamshouding is, kunnen houdingsadviezen en houdingsoefeningen uitkomst bieden. Wanneer het stress of spanning is, kunnen ontspanningsoefeningen helpen. Daarnaast is een gezond eet- en beweegpatroon en voldoende nachtrust ook belangrijk. - Clusterhoofdpijn Deze extreme vorm heeft hevige symptomen die men tijdens een aanval zo veel mogelijk wil onderdrukken. Dit kan door middel van het toedienen van extra zuurstof via een zuurstofmasker. Ook kunnen medicijnen de klachten verminderen. Soms krijgt men deze in de vorm van injecties. Ook kunnen bepaalde medicijnen de kans op een aanval verkleinen. In sommige gevallen kunnen ook bij deze vorm van hoofdpijn triggerpoints een rol spelen. In die gevallen kan met name dry needling en manuele triggerpointtherapie helpen. - Cervicogene hoofdpijn Deze vorm ontstaat door overprikkeling van een zenuw. Wanneer deze overprikkeling veroorzaakt wordt door niet goed functionerende gewrichten, kan manuele therapie vaak de klachten verhelpen. Wanneer het komt door een verhoogde spierspanning, is het belangrijk deze spierspanning te normaliseren. Dit kan door middel van rekoefeningen, massages, taping, maar ook door dry needling en manuele triggerpointtherapie. Wanneer de oorzaak niet in een verhoogde spierspanning of een gewrichtsblokkade zit, maar in een onjuist beweegpatroon of onjuiste houding, kunnen houdingsoefeningen en oefentherapie zinvol zijn.

Rugklachten. www.fysiotherapie4all.nl info@fysiotherapie4all 076-5657133

Rugklachten. www.fysiotherapie4all.nl info@fysiotherapie4all 076-5657133 Rugklachten De wervelkolom bestaat uit de nekwervels, borstwervels, lendenwervels, heiligbeenwervels en het staartbeen. Op deze site staat een specifiek artikel over nekklachten geschreven en daarom worden

Nadere informatie

Nekklachten. www.fysiotherapie4all.nl info@fysiotherapie4all 076-5657133

Nekklachten. www.fysiotherapie4all.nl info@fysiotherapie4all 076-5657133 Nekklachten De nek De nek bestaat uit zeven wervels: C1 t/m C7. Dit wordt ook wel de cervicale wervelkolom genoemd. Het hoofd rust met de schedel op de eerste halswervel: de atlas. De tweede halswervel

Nadere informatie

Spanningshoofdpijn, Spierspanningshoofdpijn, Tension Headache, Cervicogene Cephalia

Spanningshoofdpijn, Spierspanningshoofdpijn, Tension Headache, Cervicogene Cephalia Spanningshoofdpijn, Spierspanningshoofdpijn, Tension Headache, Cervicogene Cephalia Spanningshoofdpijn wordt veroorzaakt door spierspanningen in de hals, de schouders en het hoofd. De hoofdpijn is vaak

Nadere informatie

Hoofdpijn. Hoofdpijn MIGRAINE

Hoofdpijn. Hoofdpijn MIGRAINE Hoofdpijn Hoofdpijn is een van de meest voorkomende pijnklachten. Het overgrote deel van de Nederlandse bevolking (naar schatting 90 procent) heeft af en toe hoofdpijn. Hoofdpijn is in de meeste gevallen

Nadere informatie

Colofon. www.stichtinggezondheid.nl. Dit e-book is een uitgave van Stichting Gezondheid. Teksten: Stichting Gezondheid

Colofon. www.stichtinggezondheid.nl. Dit e-book is een uitgave van Stichting Gezondheid. Teksten: Stichting Gezondheid Colofon Dit e-book is een uitgave van Stichting Gezondheid Teksten: Stichting Gezondheid Vormgeving: Michael Box (Internet Marketing Nederland) Correspondentie: Stichting Gezondheid (Stefan Rooyackers)

Nadere informatie

Hoofdpijn Blijf er niet mee lopen. Rob Bernsen en Marian van Zagten, neurologen Namens overige leden Multidisciplinaire Hoofdpijnpoli

Hoofdpijn Blijf er niet mee lopen. Rob Bernsen en Marian van Zagten, neurologen Namens overige leden Multidisciplinaire Hoofdpijnpoli Hoofdpijn Blijf er niet mee lopen Rob Bernsen en Marian van Zagten, neurologen Namens overige leden Multidisciplinaire Hoofdpijnpoli Inhoud Cijfers Wat gebeurt er in het ziekenhuis? Typen hoofdpijn Spanningshoofdpijn

Nadere informatie

Informatiefolder Hoofdpijn

Informatiefolder Hoofdpijn Informatiefolder Hoofdpijn Inhoudsopgave Soorten hoofdpijn 3 Migraine (Spier)spanningshoofdpijn Medicatieafhankelijke hoofdpijn Chronisch dagelijkse hoofdpijn Clusterhoofdpijn Kinderen Wanneer moet u een

Nadere informatie

Herkennen en behandelen MIGRAINE

Herkennen en behandelen MIGRAINE Herkennen en behandelen MIGRAINE MIGRAINE Is meer dan gewoon hoofdpijn Wat is migraine? Een migraineaanval is veel meer dan gewoon hoofdpijn, het is een hele verzameling verschijnselen waaronder zeer ernstige

Nadere informatie

Myofasciaal pijnsyndroom en triggerpoints

Myofasciaal pijnsyndroom en triggerpoints Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Myofasciaal pijnsyndroom en triggerpoints 1 Myofasciaal pijnsyndroom en triggerpoints Myofasciaal pijnsyndroom Het myofasciale

Nadere informatie

Spanningshoofdpijn. Afdeling neurologie Locatie Eindhoven

Spanningshoofdpijn. Afdeling neurologie Locatie Eindhoven Spanningshoofdpijn Afdeling neurologie Locatie Eindhoven Veel mensen hebben wel eens hoofdpijn. Vaak is dit spanningshoofdpijn. De pijn kan een uur tot een paar dagen duren. De hevigheid van de pijn wisselt

Nadere informatie

Hoofdpijncentrum. Neurologie

Hoofdpijncentrum. Neurologie Hoofdpijncentrum Neurologie U bent door uw huisarts doorverwezen naar het Hoofdpijncentrum van Orbis Medisch Centrum. In deze folder treft u informatie aan over de praktische gang van zaken. Hoofdpijn

Nadere informatie

Dry Needling. Fysiotherapie

Dry Needling. Fysiotherapie 00 Dry Needling Fysiotherapie 1 Wat is Dry Needling? Dry Needling is een specialisatie van de fysiotherapeut die zich richt op de behandeling van (pijn)klachten in het houding- en bewegingsapparaat. Met

Nadere informatie

Dry Needling. Informatie voor patiënten

Dry Needling. Informatie voor patiënten Dry Needling Informatie voor patiënten Wat is dry needling? Dry needling is een nieuwe behandelmethode van de fysiotherapeut. Door middel van een speciale techniek worden spieren aangeprikt en raken op

Nadere informatie

Hoe vaak komt SUNCT voor bij kinderen? SUNCT komt zelden voor op kinderleeftijd, het komt vaker voor bij volwassenen.

Hoe vaak komt SUNCT voor bij kinderen? SUNCT komt zelden voor op kinderleeftijd, het komt vaker voor bij volwassenen. SUNCT Wat is SUNCT? SUNCT is een vorm van hoofdpijn waarbij kinderen en volwassenen last hebben van een kortdurende felle hoofdpijn aan een kant van gezicht in combinatie met een rood en tranend oog aan

Nadere informatie

Symptomen De algemene kenmerken van migraine zijn:

Symptomen De algemene kenmerken van migraine zijn: Hoofdpijn In het algemeen wordt onder hoofdpijn het volgende verstaan: Pijn in en rondom het hoofd, inclusief pijn achter de ogen en pijn in het gebied tussen de nek en het achterhoofd. Omdat de meeste

Nadere informatie

Wat kunt u zelf doen?

Wat kunt u zelf doen? Hoofdpijn Bijna iedereen heeft wel eens hoofdpijn. Altijd vervelend, maar niet altijd even ernstig, of van even lange duur. Er zijn dan ook verschillende soorten hoofdpijn: spanningshoofdpijn, migraine,

Nadere informatie

WAT IS HOOFDPIJN WAT KUNT U ZELF DOEN WAT KAN UW APOTHEKER VOOR U DOEN WANNEER KUNT U BETER NAAR UW HUISARTS GAAN VRIJ VERKRIJGBARE MEDICIJNEN

WAT IS HOOFDPIJN WAT KUNT U ZELF DOEN WAT KAN UW APOTHEKER VOOR U DOEN WANNEER KUNT U BETER NAAR UW HUISARTS GAAN VRIJ VERKRIJGBARE MEDICIJNEN Hoofdpijn WAT IS HOOFDPIJN WAT KUNT U ZELF DOEN WAT KAN UW APOTHEKER VOOR U DOEN WANNEER KUNT U BETER NAAR UW HUISARTS GAAN VRIJ VERKRIJGBARE MEDICIJNEN VRAAG OVER UW MEDICIJNEN? WWW.APOTHEEK.NL HOOFDPIJN

Nadere informatie

Kinderneurologie.eu. Hypnic headache. www.kinderneurologie.eu

Kinderneurologie.eu. Hypnic headache. www.kinderneurologie.eu Hypnic headache Wat is hypnic headache? Hypnic headache is een hoofdpijnaandoening waarbij mensen tijdens hun slaap last krijgen van hoofdpijn en hierdoor wakker worden uit hun slaap. Hoe wordt hypnic

Nadere informatie

Spanningshoofdpijn. Afdeling neurologie

Spanningshoofdpijn. Afdeling neurologie Spanningshoofdpijn Afdeling neurologie Veel mensen hebben wel eens hoofdpijn. Vaak is dit spanningshoofdpijn. Dit is een onschuldige vorm van hoofdpijn. Komt deze hoofdpijn regelmatig voor en houdt deze

Nadere informatie

Nekpijnklachten: oorzaak en behandeling Manuele therapie bij nekpijnklachten

Nekpijnklachten: oorzaak en behandeling Manuele therapie bij nekpijnklachten Nekpijnklachten: oorzaak en behandeling Manuele therapie bij nekpijnklachten www.peter-goossens.be www.stefaniestaete.nl Peter Goossens Master na Master of science Manuele Therapie VUB Skillsdocent Master-opleiding

Nadere informatie

Hoofdpijn bij kinderen www.cjggooienvechtstreek.nl

Hoofdpijn bij kinderen www.cjggooienvechtstreek.nl regio Gooi en Vechtstreek Hoofdpijn bij kinderen www.cjggooienvechtstreek.nl n Hoofdpijn Hoofdpijn bij kinderen komt regelmatig voor. Vaak is de oorzaak duidelijk, bijvoorbeeld slaapgebrek, drukte of lawaai.

Nadere informatie

Spanningshoofdpijn. Wat is spanningshoofdpijn en wie heeft het? Kenmerken van spanningshoofdpijn

Spanningshoofdpijn. Wat is spanningshoofdpijn en wie heeft het? Kenmerken van spanningshoofdpijn Spanningshoofdpijn Spanningshoofdpijn komt veel voor en kan het leven van degene die het heeft erg beïnvloeden. Deze folder is bedoeld om u inzicht te geven in wat spanningshoofdpijn is en mogelijke behandelingen

Nadere informatie

pagina 3 pagina 4 pagina 5 pagina 6 pagina 7 pagina 8 pagina 9 pagina 10

pagina 3 pagina 4 pagina 5 pagina 6 pagina 7 pagina 8 pagina 9 pagina 10 Klassieke massage Klassieke ontspannigsmassage Total relax ontspanningsmassage Total relax aroma massage Total relax massage met japanse munt en Hot Towels Hoofdpijnmassage Prijslijst Kontakt informatie

Nadere informatie

Wat is clusterhoofdpijn

Wat is clusterhoofdpijn Wat is clusterhoofdpijn Meest pijnlijke syndromen waar een mens aan kan lijden. Zelfmoordhoofdpijn Dag- en nachtritme ontregeld door een gebied in de hersenen (hypothalamus) Verhoogde hersenactiviteit

Nadere informatie

Aspecifieke klachten aan arm, nek en/of schouder 1

Aspecifieke klachten aan arm, nek en/of schouder 1 Aspecifieke klachten aan arm, nek en/of schouder 1 blijven? In de linkerkolom vindt u de verschillende onderwerpen die in deze folder behandeld worden. Door te klikken op deze items gaat u direct naar

Nadere informatie

Myofasciaal Pijn Syndroom een analyse voor (para)medici

Myofasciaal Pijn Syndroom een analyse voor (para)medici \ MPS en Dry Needling - 1 Myofasciaal Pijn Syndroom een analyse voor (para)medici Frank Timmermans, fysiotherapeut en manueel therapeut Uplands Physiotherapy Clinic, Penticton, B.C. Canada Inhoud presentatie

Nadere informatie

Hoofdpijn? Wat je moet weten en wat je kan doen. Voor meer info: www.pijnstiller.be

Hoofdpijn? Wat je moet weten en wat je kan doen. Voor meer info: www.pijnstiller.be Hoofdpijn? Wat je moet weten en wat je kan doen. Voor meer info: www.pijnstiller.be H eb je soms of regelmatig last van hoofdpijn? Je bent niet alleen! Hoofdpijn is één van de meest voorkomende pijnklachten.

Nadere informatie

Deze folder geeft u informatie over duizeligheid en daarbij behorende klachten. Deze folder is opgesteld door de KNO arts.

Deze folder geeft u informatie over duizeligheid en daarbij behorende klachten. Deze folder is opgesteld door de KNO arts. Duizeligheid Deze folder geeft u informatie over duizeligheid en daarbij behorende klachten. Deze folder is opgesteld door de KNO arts. Wat is duizeligheid Iedereen is wel eens duizelig geweest. Toch is

Nadere informatie

PIJN BIJ KANKER SUPPLEMENT INFORMATIEWIJZER ONCOLOGIE. Inhoudsopgave 1. Inleiding

PIJN BIJ KANKER SUPPLEMENT INFORMATIEWIJZER ONCOLOGIE. Inhoudsopgave 1. Inleiding SUPPLEMENT INFORMATIEWIJZER ONCOLOGIE PIJN BIJ KANKER Inhoudsopgave. Inleiding. Pijn bij kanker. Gevolgen van pijn. Slaap en vermoeidheid. Bewegen. Stemming. Behandeling van pijn. Pijnstillers. Doorbraakpijn.

Nadere informatie

Informatie over kaakklachten

Informatie over kaakklachten Informatie over kaakklachten Logopedie Beter voor elkaar 2 Inleiding U bent door de kaakchirurg, KNO-arts, huisarts of tandarts verwezen naar de afdeling logopedie in verband met kaakklachten. Deze folder

Nadere informatie

Migraine en clusterhoofdpijn

Migraine en clusterhoofdpijn Hoofdpijn polikliniek Migraine en clusterhoofdpijn Migraine en clusterhoofdpijn zijn twee verschillende vormen van hoofdpijn. De kenmerken verschillen, evenals de behandeling. Voor beide vormen geldt dat

Nadere informatie

DUIZELIGHEID Keel-, Neus- en Oorheelkunde FRANCISCUS VLIETLAND

DUIZELIGHEID Keel-, Neus- en Oorheelkunde FRANCISCUS VLIETLAND DUIZELIGHEID Keel-, Neus- en Oorheelkunde FRANCISCUS VLIETLAND Inleiding Iedereen is wel eens duizelig geweest. Toch is het moeilijk om het begrip duizeligheid duidelijk te omschrijven. Er kan van alles

Nadere informatie

Myofasciaal Pijn Syndroom

Myofasciaal Pijn Syndroom Myofasciaal Pijn Syndroom een analyse voor (para)medici \ Frank Timmermans, fysiotherapeut en manueel therapeut Uplands Physiotherapy Clinic, Penticton, B.C. Canada MPS en Dry Needling - 1 Inhoud presentatie

Nadere informatie

Doorbewegen van de schouder onder narcose. afdeling Fysiotherapie

Doorbewegen van de schouder onder narcose. afdeling Fysiotherapie 00 Doorbewegen van de schouder onder narcose afdeling Fysiotherapie 1 Wat is 'doorbewegen van de schouder onder narcose'? Doorbewegen van de schouder wil zeggen dat een gespecialiseerd fysiotherapeut,

Nadere informatie

Myofasciaal Pijn Syndroom een analyse voor (para)medici

Myofasciaal Pijn Syndroom een analyse voor (para)medici \ Myofasciaal Pijn Syndroom een analyse voor (para)medici Frank Timmermans,, fysiotherapeut en manueel therapeut Uplands Physiotherapy Clinic, Penticton, B.C. Canada Samenstelling Peter Bär,, fysiotherapeut

Nadere informatie

kno specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Duizeligheid

kno specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Duizeligheid kno haarlemmermeer specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Duizeligheid Wat is duizeligheid? Normaal gesproken krijgt ieder mens voortdurend informatie over de ruimte om zich heen en over de positie

Nadere informatie

Lage rugklachten. www.gzcdiemenzuid.nl

Lage rugklachten. www.gzcdiemenzuid.nl Lage rugklachten Introductie De lage rug is het gebied ter hoogte van de onderste 5 lendenwervels (lumbale wervels) en de overgang met het heiligbeen (lumbo-sacrale overgang). De lendenwervelkolom bestaat

Nadere informatie

Duizeligheid. Wat is duizeligheid? Hoe werkt het evenwichtssysteem?

Duizeligheid. Wat is duizeligheid? Hoe werkt het evenwichtssysteem? In deze brochure kunt u informatie lezen over duizeligheid en de klachten die daarbij horen. Het is niet mogelijk om in deze brochure alle details voor elke situatie te beschrijven. Heeft u, ondanks de

Nadere informatie

Triggerpoint-zelfbehandeling. een instrument voor zelfbehandeling bij. gezondheidsklachten. Sprekers: Rob Beenker en Hanneke Heij

Triggerpoint-zelfbehandeling. een instrument voor zelfbehandeling bij. gezondheidsklachten. Sprekers: Rob Beenker en Hanneke Heij Een kennismaking met Triggerpoint-zelfbehandeling een instrument voor zelfbehandeling bij gezondheidsklachten Sprekers: Rob Beenker en Hanneke Heij 27 november 2010 Utrecht 1 Vandaag... vertel ik mijn

Nadere informatie

Verschillende vormen van clusterhoofdpijn

Verschillende vormen van clusterhoofdpijn Clusterhoofdpijn Verschillende vormen van clusterhoofdpijn Episodisch De aanvallen komen in clusters van enkele weken tot maanden waarna deze weer verdwijnen. Hier komt de naam clusterhoofdpijn vandaan.

Nadere informatie

Maatschap Keel-, Neus- en Oorheelkunde. Duizeligheid

Maatschap Keel-, Neus- en Oorheelkunde. Duizeligheid Maatschap Keel-, Neus- en Oorheelkunde Algemeen Deze folder geeft u informatie over duizeligheid en de daarbij behorende klachten en behandeling. Iedereen is wel eens duizelig geweest. Toch is het moeilijk

Nadere informatie

Hogeschool van Amsterdam. Beeldschermwerk? Voorkom RSI!

Hogeschool van Amsterdam. Beeldschermwerk? Voorkom RSI! Hogeschool van Amsterdam Beeldschermwerk? Voorkom RSI! RSI, dat krijg ik toch niet, dat krijgen anderen... Iedereen die dagelijks langer dan 2 uur ononderbroken op de computer werkt loopt het risico om

Nadere informatie

INFORMATIE RSI. Wat is RSI? 1.1 OORZAKEN

INFORMATIE RSI. Wat is RSI? 1.1 OORZAKEN INFORMATIE RSI Wat is RSI? RSI of Repetitive Strain Injury is een verzamelnaam voor een omvattende groep klachten van pijn aan nek-schouders, armen-ellebogen en polsen-handen-vingers. Ze worden ook wel

Nadere informatie

Spier- en gewrichtspijn

Spier- en gewrichtspijn Spier- en gewrichtspijn Spierpijn na het sporten, een zweepslag, een verzwikte enkel, een gekneusde pink... Door een verkeerde beweging of door extra inspanning kunt u plotseling pijn aan spieren of gewrichten

Nadere informatie

Orthopedie. Frozen shoulder

Orthopedie. Frozen shoulder Orthopedie Frozen shoulder De schouder De schouder is een kogelgewricht. Het wordt gevormd door de kop van de bovenarm en de kom van het schouderblad. Het schoudergewricht is omgeven door het gewrichtskapsel,

Nadere informatie

Duizeligheid. Havenziekenhuis

Duizeligheid. Havenziekenhuis Duizeligheid In deze folder leest u wat duizeligheid precies inhoudt. De oorzaken van duizeligheid worden beschreven. En u kunt lezen hoe duizeligheid in het ziekenhuis wordt onderzocht. Tenslotte wordt

Nadere informatie

Symptomen bij hoofdpijn

Symptomen bij hoofdpijn 1. Toelichting op de module Deze module is gebaseerd op de NHG-Standaard M19 van juli 2004. Een klassieke migraine met eenzijdige en een aura lijkt gemakkelijk te diagnosticeren. Migraine heeft echter

Nadere informatie

Artrose Bewegen bij heup- en knieartrose

Artrose Bewegen bij heup- en knieartrose Artrose Bewegen bij heup- en knieartrose Tips om zelf uw klachten te verminderen en informatie over wat de fysiotherapeut voor u kan betekenen Speciaal voor mensen met artrose is in diverse fysiotherapiepraktijken

Nadere informatie

Keel-, neus- en oorheelkunde. Duizeligheid

Keel-, neus- en oorheelkunde. Duizeligheid Keel-, neus- en oorheelkunde Duizeligheid 1 Inleiding Deze folder geeft u informatie over duizeligheid en de daarbij behorende klachten. Wat is duizeligheid? In het algemeen wordt onder duizeligheid verstaan

Nadere informatie

Hoofd, gezicht en nek

Hoofd, gezicht en nek pijngids Hoofd, gezicht en nek Vetgedrukte tekst geeft een primair pijnpatroon aan. Niet-vetgedrukte tekst verwijst naar een minder vaak voorkomend patroon of een satelliet-triggerpoint-patroon. Spieren

Nadere informatie

Lage rug- of nekklachten? Word weer jezelf met Krullaards Perfect Body Reset. De behandeling is snel, comfortabel, zonder operatie of medicijnen

Lage rug- of nekklachten? Word weer jezelf met Krullaards Perfect Body Reset. De behandeling is snel, comfortabel, zonder operatie of medicijnen Lage rug- of nekklachten? Word weer jezelf met Krullaards Perfect Body Reset De behandeling is snel, comfortabel, zonder operatie of medicijnen Krullaards Perfect Body Reset Rug- en nekklachten belemmeren

Nadere informatie

15 Rugklachten. 1 Inleiding

15 Rugklachten. 1 Inleiding DC 15 Rugklachten 1 Inleiding Rugklachten komen veel voor. Men schat dat meer dan 3 miljoen mensen van 25 jaar of ouder langdurige klachten aan rug of nek hebben. 80 tot 90% van alle mensen heeft in zijn

Nadere informatie

Duizeligheid. Afdeling KNO

Duizeligheid. Afdeling KNO Duizeligheid Afdeling KNO Deze pagina heeft tot doel u informatie te geven over duizeligheid en daarbij behorende klachten. Als u recent voor deze klacht bij een keel-, neus- en oorarts (kno-arts) bent

Nadere informatie

Beeldschermwerk en werken in de e-gemeente

Beeldschermwerk en werken in de e-gemeente Beeldschermwerk en werken in de e-gemeente Gezond werken aan het beeldscherm (voor medewerkers) Brochure voor medewerkers over het voorkomen van gezondheidsklachten door beeldschermwerk Inhoudsopgave Gezond

Nadere informatie

Wat te doen bij pijn op de borst

Wat te doen bij pijn op de borst Wat te doen bij pijn op de borst Deze folder geeft u informatie over de werking van de medicijnen isordil of nitroglycerinespray en over het gebruik daarvan. Deze medicijnen kunnen mogelijk gebruikt worden

Nadere informatie

Duizeligheid. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Duizeligheid. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Duizeligheid U heeft last van duizeligheid. De meeste mensen klagen bij duizeligheid over draaierigheid, een licht gevoel in het hoofd, het gevoel alsof de wereld om hen heen draait of dat zijzelf rondtollen.

Nadere informatie

Lage rughernia. Neurologische behandeling. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden

Lage rughernia. Neurologische behandeling. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden Lage rughernia Neurologische behandeling Informatie voor patiënten F0984-1051 februari 2012 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260

Nadere informatie

Wat is een sinustrombose? Een sinustrombose is een verstopping van een grote ader in de hersenen.

Wat is een sinustrombose? Een sinustrombose is een verstopping van een grote ader in de hersenen. Sinustrombose Wat is een sinustrombose? Een sinustrombose is een verstopping van een grote ader in de hersenen. Hoe vaak komt een sinustrombose voor bij kinderen? Een sinustrombose komt bij een op 200.000-300.000

Nadere informatie

De schouder. Anatomie De schouder bestaat uit 3 botstukken: - het schouderblad met de schouderkom - de bovenarm met schouderkop - het sleutelbeen

De schouder. Anatomie De schouder bestaat uit 3 botstukken: - het schouderblad met de schouderkom - de bovenarm met schouderkop - het sleutelbeen De schouder De schouder is een relatief complex gewricht. De vorm van het gewricht laat het toe om onze arm in alle richtingen te bewegen. Zolang alle componenten normaal functioneren kan de schouder perfect

Nadere informatie

Zorg bij maagklachten en misselijkheid

Zorg bij maagklachten en misselijkheid Zorg bij maagklachten en misselijkheid Inhoud Maagklachten 3 Klachten en symptomen 3 Oorzaken 4 Wanneer moet je een arts raadplegen 5 Voorkomen van maagklachten 6 Wat kun je er zelf aan doen 6 Geneesmiddelen

Nadere informatie

POLYMYALGIA RHEUMATICA (PMR) FRANCISCUS GASTHUIS

POLYMYALGIA RHEUMATICA (PMR) FRANCISCUS GASTHUIS POLYMYALGIA RHEUMATICA (PMR) FRANCISCUS GASTHUIS Inleiding U heeft van uw reumatoloog te horen gekregen dat u Polymyalgia Rheumatica (PMR) heeft. In deze folder vindt u algemene informatie over PMR. Mogelijk

Nadere informatie

Maagklachten en misselijkheid. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Maagklachten en misselijkheid. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Maagklachten en misselijkheid Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Inhoud Maagklachten 3 Klachten en symptomen 3 Oorzaken 4 Wanneer arts raadplegen 5 Voorkomen

Nadere informatie

Vragenlijst hoofdpijnpoli

Vragenlijst hoofdpijnpoli www.dcklinieken.nl Vragenlijst hoofdpijnpoli dhr. mevr. vl. naam geb.dat. - - Etiket patiëntgegevens 1. Bij wie bent u al eerder geweest voor hoofdpijnklachten? (meerdere antwoorden mogelijk) Huisarts

Nadere informatie

Lekker in je vel. Leren omgaan met stress voor kinderen. Uit het boek Ophelia van Ingrid en Dieter Schubert

Lekker in je vel. Leren omgaan met stress voor kinderen. Uit het boek Ophelia van Ingrid en Dieter Schubert Lekker in je vel Leren omgaan met stress voor kinderen Uit het boek Ophelia van Ingrid en Dieter Schubert Heeft uw kind wel eens last van stress? Voelt uw kind zich wel eens niet lekker en weet u niet

Nadere informatie

01 07 SEPT 2014. MIGRAINE IS MEER DAN HOOFDPIJN. Adviseer uw klanten.

01 07 SEPT 2014. MIGRAINE IS MEER DAN HOOFDPIJN. Adviseer uw klanten. 01 07 SEPT 2014? MIGRAINE IS MEER DAN HOOFDPIJN. Adviseer uw klanten. Migraine of Migraine of hoofdpijn? hoofdpijn? 1 op de 5 Nederlanders krijgt in zijn leven te maken met migraine.* Maar weten uw klanten

Nadere informatie

Verschillende soorten hoofdpijn

Verschillende soorten hoofdpijn VGV OVER HOOFDPIJN-MIGRAINE_BSL_148 x 210 2-2 14-12-11 09:39 Pagina 13 Verschillende soorten hoofdpijn HOOFDSTUK Hoe kan de patiënt met chronische hoofdpijn het beste worden benaderd? Heel veel patiënten

Nadere informatie

Dermatologie. Gordelroos. Afdeling: Onderwerp:

Dermatologie. Gordelroos. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Dermatologie 1 Wat is gordelroos (herpes zoster) is een aandoening, veroorzaakt door een virus, die gekenmerkt wordt door blaasjesvorming en pijn, meestal op de borstkas of rond de

Nadere informatie

Wat is Spasmodische torticollis?

Wat is Spasmodische torticollis? Wat is Spasmodische torticollis? Nederlandse Vereniging van Dystoniepatiënten Deze folder werd mede mogelijk gemaakt door: Wat is Spasmodische torticollis? Tortis betekent gedraaid, collis hals en spasmodisch

Nadere informatie

Domino-effect. Gevolgen van diabetes

Domino-effect. Gevolgen van diabetes Domino-effect Het gevaar van complicaties is dat ze pas na jaren optreden. Bovendien heeft diabetes een domino-effect. Vanaf dat je één aandoening hebt, zijn deze een trigger voor meerdere aandoeningen.

Nadere informatie

Inleiding Wat is fibromyalgie? Oorzaak van fibromyalgie

Inleiding Wat is fibromyalgie? Oorzaak van fibromyalgie FIBROMYALGIE 286 Inleiding Uw reumatoloog heeft u verteld dat u fibromyalgie hebt. Er komen ongetwijfeld veel vragen in u op. In deze folder proberen wij antwoord te geven op uw vragen. U leest meer over

Nadere informatie

COMPLICATIES Lange termijn complicaties Complicaties van de ogen (retinopathie) Complicaties van de nieren (nefropathie)

COMPLICATIES Lange termijn complicaties Complicaties van de ogen (retinopathie) Complicaties van de nieren (nefropathie) COMPLICATIES Lange termijn complicaties Wanneer u al een lange tijd diabetes heeft, kunnen er complicaties optreden. Deze treden zeker niet bij alle mensen met diabetes in dezelfde mate op. Waarom deze

Nadere informatie

Preventieplan, Meest voorkomende klachten bij Integrale lichaamstherapie Nadieh. Rugklachten, schouderklachten en nekklachten.

Preventieplan, Meest voorkomende klachten bij Integrale lichaamstherapie Nadieh. Rugklachten, schouderklachten en nekklachten. Preventieplan, Meest voorkomende klachten bij Integrale lichaamstherapie Nadieh. Rugklachten, schouderklachten en nekklachten. Inhoud Inleiding 3 Rugklachten, oorzaak. 4 Rugklachten voorkomen. 6 Schouderklachten,

Nadere informatie

Rekoefeningen voor de Gehandicapte schutter

Rekoefeningen voor de Gehandicapte schutter Rekoefeningen voor de Gehandicapte schutter Rekken is een essentieel onderdeel van een evenwichtig trainingsprogramma. Het dagelijks uitvoeren van rekoefeningen kan de flexibiliteit en gezonde gewrichten

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Duizeligheid 4. Wat is duizeligheid? 4. Verschijnselen van duizeligheid 5. Oorzaken van duizeligheid 6. Onderzoek 7.

Inhoudsopgave. Duizeligheid 4. Wat is duizeligheid? 4. Verschijnselen van duizeligheid 5. Oorzaken van duizeligheid 6. Onderzoek 7. Duizeligheid KNO Inhoudsopgave Duizeligheid 4 Wat is duizeligheid? 4 Verschijnselen van duizeligheid 5 Oorzaken van duizeligheid 6 Onderzoek 7 Behandeling 9 Slotwoord 10 3 Duizeligheid Deze brochure heeft

Nadere informatie

Lees vóór gebruik de waarschuwing aan het eind van de brochure

Lees vóór gebruik de waarschuwing aan het eind van de brochure Lees vóór gebruik de waarschuwing aan het eind van de brochure Diepe, krachtige en makkelijk controleerbare acupressuur om spierspanningen en pijnlijke triggerpoints te verlichten Verlichtende zelfmassage

Nadere informatie

Pauzes als noodzakelijk onderdeel van gezond werken

Pauzes als noodzakelijk onderdeel van gezond werken Pauzes als noodzakelijk onderdeel van gezond werken Situering Om jezelf emotioneel, mentaal en lichamelijk op te laden, is het niet direct nodig om een vakantie te boeken! Je kunt stress-gerelateerde problemen

Nadere informatie

Duizeligheid. Wat is duizeligheid? In deze folder vindt u informatie over duizeligheid, de bijbehorende klachten en oorzaken.

Duizeligheid. Wat is duizeligheid? In deze folder vindt u informatie over duizeligheid, de bijbehorende klachten en oorzaken. KNO Duizeligheid Duizeligheid In deze folder vindt u informatie over duizeligheid, de bijbehorende klachten en oorzaken. Wat is duizeligheid? Iedereen is wel eens duizelig geweest. Toch is het moeilijk

Nadere informatie

Inleiding Wat is jicht Hoe ontstaat jicht

Inleiding Wat is jicht Hoe ontstaat jicht JICHT 614 Inleiding Uw reumatoloog heeft u verteld dat u jicht heeft. Deze brochure is bedoeld om u informatie te geven over het ziektebeeld, de behandeling en wat u zelf kunt doen. Wat is jicht Jicht

Nadere informatie

Nekhernia. Neurologische behandeling. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl

Nekhernia. Neurologische behandeling. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl Nekhernia Neurologische behandeling Informatie voor patiënten F0998-3111 maart 2012 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam

Nadere informatie

Inleiding... 1. Ademhaling... 1. Hyperventilatie... 1. Oorzaak van hyperventilatie... 2. Klachten bij hyperventilatie... 3. Wat kunt u zelf doen...

Inleiding... 1. Ademhaling... 1. Hyperventilatie... 1. Oorzaak van hyperventilatie... 2. Klachten bij hyperventilatie... 3. Wat kunt u zelf doen... Hyperventilatie Inhoudsopgave Inleiding... 1 Ademhaling... 1 Hyperventilatie... 1 Oorzaak van hyperventilatie... 2 Klachten bij hyperventilatie... 3 Wat kunt u zelf doen... 4 Tot slot... 5 Inleiding Deze

Nadere informatie

patiënteninformatie Hyperventilatie Spoedgevallendienst G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l

patiënteninformatie Hyperventilatie Spoedgevallendienst G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l i patiënteninformatie Spoedgevallendienst Hyperventilatie G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l Inhoud Voorwoord...5 1. Wat is hyperventilatie...6 2. Welke verschijnselen kunnen optreden?...6

Nadere informatie

Pijncentrum. Epidurale injectie

Pijncentrum. Epidurale injectie Pijncentrum Epidurale injectie Inleiding Op het pijncentrum is met u besproken dat uw pijnklachten behandeld gaan worden met een epidurale injectie. In deze folder willen wij u informeren over deze behandeling.

Nadere informatie

Vragenlijst voor volwassenen:

Vragenlijst voor volwassenen: Vragenlijst voor volwassenen: Voorletters + achternaam : Adres : Telefoon privé : werk : mobiel : E-mail adres : Geboortedatum : Geslacht : Man / Vrouw Huisarts : 1 Wat is de voornaamste klacht? 2 Wanneer

Nadere informatie

Niets aan de hand toch

Niets aan de hand toch Niets aan de hand toch (Kinder-) Manuele Therapie Psychologie Nek- en hoofdpijn bij kinderen en jongeren met NAH Presentatie BAW 'Niets aan de hand toch' Opbouw van de Presentatie Verzoek aan jullie Vraagstelling

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Pijnbehandeling bij de bevalling

Patiënteninformatie. Pijnbehandeling bij de bevalling Patiënteninformatie Pijnbehandeling bij de bevalling Pijnbehandeling bij de bevalling Polikliniek Verloskunde/ Gynaecologie, route 2.2 Telefoon (050) 524 5840 Inleiding Dit is de informatiefolder van de

Nadere informatie

Rusteloze benen restless legs syndrome (RLS)

Rusteloze benen restless legs syndrome (RLS) Rusteloze benen restless legs syndrome (RLS) Albert Schweitzer ziekenhuis januari 2015 pavo 1159 Wat zijn rusteloze benen? Het rusteloze benen syndroom (ofwel restless legs syndrome, afgekort RLS) is een

Nadere informatie

SPIER- EN GEWRICHTSPIJN

SPIER- EN GEWRICHTSPIJN SPIER- EN GEWRICHTSPIJN Spierpijn na het sporten, een zweepslag, een verzwikte enkel, een gekneusde pink Door een verkeerde beweging of door extra inspanning kunt u plotseling pijn aan spieren of gewrichten

Nadere informatie

Spasticiteit en behandeling met botuline toxine

Spasticiteit en behandeling met botuline toxine Spasticiteit en behandeling met botuline toxine In deze folder vindt u algemene informatie over spasticiteit en behandeling met botuline toxine. Uiteraard komt de folder niet in plaats van een gesprek

Nadere informatie

De stijve schouder. (frozen shoulder)

De stijve schouder. (frozen shoulder) De stijve schouder (frozen shoulder) De stijve schouder, frozen shoulder De stijve schouder of frozen shoulder (capsulitis adhaesiva) is een aandoening waarbij het gewrichtskapsel is verdikt en verschrompeld

Nadere informatie

Pijnbehandeling op de verpleegafdeling na een longoperatie

Pijnbehandeling op de verpleegafdeling na een longoperatie Pijnbehandeling op de verpleegafdeling na een longoperatie In deze folder willen wij u informeren over het belang van een goede pijnbehandeling na uw operatie en hoe de pijn na de operatie onder controle

Nadere informatie

Lage Rugpijn, Aspecifieke Lage Rugpijn, Lumbago, Spit,

Lage Rugpijn, Aspecifieke Lage Rugpijn, Lumbago, Spit, Lage Rugpijn, Aspecifieke Lage Rugpijn, Lumbago, Spit, Wat is lage rugpijn? Lage rugpijn zit onderin de rug. Soms straalt de pijn uit naar de billen of naar een of beide bovenbenen. De pijn kan plotseling

Nadere informatie

Als u ja heeft geantwoord, beantwoordt de vragen dan alleen voor de ergste hoofdpijn en bespreek de andere hoofdpijn tijdens het spreekuur.

Als u ja heeft geantwoord, beantwoordt de vragen dan alleen voor de ergste hoofdpijn en bespreek de andere hoofdpijn tijdens het spreekuur. Vragenlijst Hoofdpijnpolikliniek Naam: Geslacht: Man Vrouw Voorletter(s): Adres: Postcode & woonplaats: Telefoonnummer: Mobiel: Geboortedatum: 1. Op welke leeftijd kreeg u de eerste hoofdpijnklachten?

Nadere informatie

Blokkade van het AAgewricht

Blokkade van het AAgewricht Blokkade van het AAgewricht Behandeling van de bovenste nekwervels bij het Pijnbehandelcentrum Albert Schweitzer ziekenhuis mei 2015 pavo 0944 Inleiding De anesthesioloog heeft met u besproken dat u behandeld

Nadere informatie

Fantoomsensatie. Oorzaken van fantoomsensaties

Fantoomsensatie. Oorzaken van fantoomsensaties Fantoomsensatie We geven u uitleg over de twee vormen van fantoomsensaties: fantoomgevoel en fantoompijn. U leest over het ontstaan van deze sensaties, hoe u ze kunt ervaren en welke behandelingen mogelijk

Nadere informatie

Spasticiteit en behandeling met fenol

Spasticiteit en behandeling met fenol Revalidatiegeneeskunde Spasticiteit en behandeling met fenol In deze folder vindt u algemene informatie over spasticiteit en behandeling met fenol. Uiteraard komt de folder niet in plaats van een gesprek

Nadere informatie

Wat is dystonie? Nederlandse Vereniging van Dystoniepatiënten. Deze folder werd mede mogelijk gemaakt door:

Wat is dystonie? Nederlandse Vereniging van Dystoniepatiënten. Deze folder werd mede mogelijk gemaakt door: Wat is dystonie? Nederlandse Vereniging van Dystoniepatiënten Deze folder werd mede mogelijk gemaakt door: Wat is dystonie? De term dystonie betekent: stoornis in de spierspanning. Het woord is afgeleid

Nadere informatie

Menstruatiepijn, Dysmenorrhoe

Menstruatiepijn, Dysmenorrhoe Menstruatiepijn, Dysmenorrhoe Wat is het? Sommige vrouwen hebben pijn vlak voor en tijdens de menstruatie. Meestal gaat het om steken en krampen in de onderbuik. Vaak trekt de pijn ook naar de rug of de

Nadere informatie

STAPPENPLAN PIJN IN DE EERSTE LIJN

STAPPENPLAN PIJN IN DE EERSTE LIJN STAPPENPLAN PIJN IN DE EERSTE LIJN Doel Optimale behandeling van pijn in de eerste lijn. STAP 1: Screenen op pijn. Bepalen of patiënt numerieke beoordelingsschaal begrijpt: Geef een voorbeeld: - Kunt u

Nadere informatie

Arbo- en Milieudienst

Arbo- en Milieudienst Arbo- en Milieudienst KANS B.Groenenberg, bedrijfsarts 19 november 2013 1 KANS - Wat is KANS? - Welke factoren kunnen KANS veroorzaken? - Wat kan de medewerker doen bij KANS? - Wat kan de PAM doen bij

Nadere informatie

vragenlijst multidisciplinair hoofdpijnspreekuur MMC versie 1.0

vragenlijst multidisciplinair hoofdpijnspreekuur MMC versie 1.0 vragenlijst multidisciplinair hoofdpijnspreekuur MMC versie 1.0 Instructie U bent verwezen naar het multidisciplinair hoofdpijnspreekuur van Máxima Medisch Centrum. Om uw afspraak op de polikliniek zo

Nadere informatie