Een spannend jaar. Wat gaat er dan veranderen in die pensioencommunicatie?

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Een spannend jaar. Wat gaat er dan veranderen in die pensioencommunicatie?"

Transcriptie

1 1 nr 10 - September 2013 Inhoudsopgave 1 Een spannend jaar 2 Kans op pensioenkorting 4 Jaarlijks pensioencheck 6 Beleggingsrendementen 6 Wijzigingen in beleggingen 7 Roelof weet het 8 Samenstelling Deelnemersraad gewijzigd 8 Uw mening over onze communicatie 8 Jaarverslag Beleggingsbeginselen 8 SVG schuift aan bij BrainSync Carrousel 9 Andere tijden Een spannend jaar Begin dit jaar kondigde ik al aan dat 2013 een spannend jaar wordt, en dat is het nog steeds. De dekkingsgraad was medio september circa 96%. Eind 2013 moet de dekkingsgraad minimaal 104,2 % bedragen. De kans is groot dat dit niet gehaald wordt. Dit betekent dat het pensioenfonds de pensioenen moet korten. Pensioensector buigt zich over nieuwe pensioencontracten De afgelopen tijd was het zogenaamde Financieel Toetsingskader (FTK) voor pensioenfondsen regelmatig in het nieuws. Om het Nederlandse pensioenstelsel toekomstbestendig te maken, gaat er een nieuw FTK komen. Het is de verwachting dat in het vierde kwartaal het wetsvoorstel door staatssecretaris Klijnsma wordt ingediend bij de Tweede Kamer. Nieuwe afspraken over pensioencommunicatie Op het gebied van pensioencommunicatie is ook nieuwe wetgeving in de maak. In het algemeen is het pensioenbewustzijn van deelnemers in Nederland laag. Dit komt onder andere doordat bestaande communicatie niet altijd het gewenste effect blijkt te hebben en niet alle informatie even begrijpelijk is. Daarnaast heeft de pensioensector te maken met een gedaald vertrouwen onder de deelnemers. Dit is zorgwekkend, maar het biedt ook kansen: deelnemers staan meer dan ooit open voor informatie over zijn pensioen. Wat gaat er dan veranderen in die pensioencommunicatie? Een van de ideeën is een soort interactief pensioendashboard dat in één oogopslag inzicht moet geven in het te verwachten pensioeninkomen. Verder heeft de Stichting van de Arbeid geadviseerd om de werkgever een grotere rol te laten spelen in pensioencommunicatie. Dat klinkt logisch. Immers, als je iets wilt weten dat te maken heeft met arbeidsvoorwaarden, zou je bij je werkgever terecht moeten kunnen. De vraag is wel hoeveel informatie de werkgever kan geven. Het pensioenfonds heeft uiteindelijk het beste inzicht in uw pensioensituatie. SVG en uw werkgever werken overigens al intensief samen en bij pensioenvragen vanuit de werkgever zijn de lijnen met SVG dan ook kort. Ook beschikken we over een pensioenplanner waar u gegevens van andere fondsen kunt inbrengen. Crisisplan Het bestuur heeft een crisisplan opgesteld, zodat helder is bij welke situatie welke maatregelen getroffen moeten worden. Daarbij zijn drie crisisniveau s vastgesteld, oplopend van I naar III. SVG bevindt zich al langere tijd op crisisniveau III. Daarbij komt het korten op de uitkeringen en de garantiebedragen in zicht. Deze uiterste maatregel wordt ingezet als alle andere maatregelen onvoldoende blijken te zijn. Elders in deze nieuwsbrief leest u er meer over (pagina 2 en 3). F.H.K. Ooms, voorzitter Stichting Voorzieningsfonds Getronics

2 2 Kans op pensioenkorting Eind 2013 moet SVG een dekkingsgraad hebben van (circa) 104,2% of hoger. Is de dekkingsgraad lager, dan moeten de pensioenen worden gekort. Op dit moment is de dekkingsgraad ongeveer 96%. Eind 2012 was de dekkingsgraad 91,7%. Sinds die tijd is de dekkingsgraad weliswaar omhoog gegaan, maar slechts met een paar procent. Ook zal eind 2013 de werkgever éénmalig vanuit de borgstelling een extra storting doen in het pensioenfonds. Maar zoals het er nu naar uit ziet, is dit onvoldoende en moeten de pensioenen per 1 januari 2014 worden gekort. In het voorjaar bent u hierover per brief geïnformeerd. 105% 100% 95% 90% Wanneer is de hoogte van de korting zeker? Cruciaal voor het wel of niet verlagen is de dekkingsgraad eind Medio januari 2014 wordt de dekkingsgraad van eind 2013 bekend. Als deze lager is dan 104,2%, dan is het zeker dat de pensioenen gekort moeten worden. Dan moet echter nog wel vastgesteld worden hoeveel de pensioenen worden gekort. Uiterlijk 1 maart 2014 krijgt u hierover een brief. In de brief staat ook een inschatting van wat een korting voor u betekent. Hoe werkt een pensioenkorting? Een pensioenkorting zal vrijwel iedereen bij SVG treffen. We verdelen de pijn evenwichtig over iedereen die nu pensioen ontvangt, een 85% 80% dec-11 mrt-12 jun-12 sep-12 dec-12 mrt-13 jun-13 Verloop dekkingsgraad sinds eind 2011 pensioenaanspraak opbouwt of in het verleden een aanspraak bij ons heeft opgebouwd. Het pensioenfonds voert naast de standaard SVGregeling (beschikbare premieregeling) ook een aantal overige pensioenregelingen uit (voormalig RAET en Wang). Wanneer SVG de pensioenen moet verlagen dan vindt er evenredige verlaging van alle pensioenen en aanspraken plaats. Hieronder staat wat een pensioenkorting betekent voor verschillende groepen. Lees verder medio sept U bouwt nog pensioenkapitaal op. Of een pensioenkorting voor u geldt, hangt af van het feit of de garantieregeling op u van toepassing is. Belegt u tijdens uw hele dienstverband in de Collectieve Portefeuille, dan geldt voor u de garantieregeling. Dit betekent dat u een gegarandeerd pensioenkapitaal krijgt in de situatie dat het werkelijk opgebouwde pensioenkapitaal lager is dan de ingelegde premies en de rendementen. Als de pensioenen in 2014 moeten worden gekort, dan wordt ook de garantieregeling gekort. Uiterlijk 1 maart 2014 krijgt u een brief over de gevolgen van de verlaging. Heeft u gekozen voor Vrij Beleggen, dan heeft een pensioenverlaging geen gevolgen voor u. Hier zit een reden achter: kiezen voor vrij beleggen betekent dat u de verantwoordelijkheid overneemt voor uw pensioenbeleggingen. U heeft geen garanties. Als het slechter gaat met de beleggingen, zijn de gevolgen direct voor u. Als het goed gaat met de beleggingen, heeft u er voordeel van. Daarom geldt een verlaging niet voor u. Voor oud-medewerkers bij SPPR voor wie de pensioenaanspraken via de collectieve waardeoverdracht zijn overgegaan naar SVG, geldt voor deze aanspraken een zogeheten tariefsgarantie. Deze garantie wordt ook gekort met een bepaald percentage. Dit percentage is gelijk aan het percentage waarmee de ingegane pensioenen worden gekort. Uiterlijk 1 maart 2014 krijgt u een brief over de gevolgen van de verlaging. 2. U ontvangt pensioen. In dat geval wordt uw pensioen gekort met een bepaald percentage. Hoeveel procent uw pensioen wordt gekort, is afhankelijk van de dekkingsgraad eind Uiterlijk 1 maart 2014 krijgt u een brief over de gevolgen van de korting.

3 3 Voor iedereen die in het verleden een pensioenkapitaal heeft opgebouwd bij SVG geldt hetzelfde als bij actieve deelnemers: de pensioenkorting is afhankelijk van het feit of de garantieregeling van toepassing is. Oorzaken De oorzaken van de lage dekkingsgraad zijn u ondertussen misschien al bekend: de marktrente, waarop het pensioenfonds zijn verplichtingen moet waarderen, is al tijden erg laag. Bij een lage rente stijgen onze pensioenverplichtingen waardoor de dekkingsgraad daalt. Een andere belangrijke oorzaak van de lage dekkingsgraad is het feit dat we steeds langer leven, waardoor we als pensioenfonds meer geld in kas moeten hebben om de pensioenen langer te kunnen uitbetalen. Voor de volledigheid, de lage dekkingsgraad wordt niet veroorzaakt door de beleggingsrendementen. Het vermogen van het pensioenfonds is de afgelopen jaren toegenomen. Maatregelen SVG heeft de afgelopen jaren verschillende maatregelen genomen om het fonds toekomstbestendig te maken en in te spelen op de economische tegenslagen. Zo zijn de pensioenen al een aantal jaren niet geïndexeerd, is de pensioenregeling aangepast door onder andere de pensioenleeftijd te verhogen en heeft het fonds kostenbesparende maatregelen ten aanzien van de uitvoering van de pensioenregeling genomen. Daarnaast worden vanaf 1 januari 2014 de inkooptarieven verhoogd met de solvabiliteitsopslag. Dit heeft een positief effect op de toekomstbestendigheid van de regeling. Ook heeft de werkgever zich in 2009 eenmalig voor de periode 2010 tot en met 2013 bereid verklaard voor een borgstelling van maximaal 50 miljoen. Ondanks al deze maatregelen, is het tot nu toe niet gelukt de financiële situatie voldoende te verbeteren. SVG niet de enige Veel Nederlandse pensioenfondsen staan er niet goed voor. In april van dit jaar moesten al zo n 68 fondsen de pensioenen verlagen. De verwachting is dat in 2014 nog eens 50 fondsen niet ontkomen aan een pensioenverlaging. Een hele schrale troost, maar het geeft aan dat SVG geen uitzondering is. Wat gebeurt wanneer? In de tijdslijn hieronder ziet u wat de belangrijkste momenten zijn als het gaat om de verlaging en wanneer u in ieder geval bericht van ons krijgt. Half januari 2014 Dekkingsgraad per 31 december bekend. Kijk rond 15 januari op Februari/ maart 2014 SVG beslist: of de pensioenen worden gekort; en bij een verlaging: hoeveel de pensioenen worden gekort. Uiterlijk 1 maart 2014 U ontvangt een brief over het wel of niet korten van de pensioenen en wat dit concreet voor u betekent. 1 april 2014 Een eventuele korting wordt doorgevoerd.

4 4 Jaarlijkse pensioencheck? Ieder najaar ontvangt u van SVG het Uniform Pensioenoverzicht (UPO). Een uitgelezen moment om te bekijken of u voor uw pensioen op koers ligt. Want hoewel het pensioenoverzicht slechts een indicatie is van het pensioen dat u kunt verwachten, u kunt er voldoende uit halen om na te gaan of u zelf actie moet ondernemen. Bijvoorbeeld door jaarlijks een pensioencheck te doen. Wat vindt u ook weer in het UPO? In het UPO staat onder andere: de waarde van uw beleggingen; een indicatie van uw pensioen. Omdat u belegt voor uw pensioen, kunnen we tot u met pensioen gaat alleen een indicatie geven; pensioen voor uw eventuele partner en kinderen als u overlijdt; wat u mogelijk krijgt als u arbeidsongeschikt raakt. Life events : nu al gevolgen voor uw pensioen U bouwt een pensioenkapitaal op bij SVG. En ook al is nu nog niet zeker hoeveel pensioen u later krijgt, er zal een pensioen voor u zijn. Een belangrijke reden dus om ieder jaar te bekijken hoe uw pensioenkapitaal zich heeft ontwikkeld en wat de indicatie van uw pensioen is. Uw pensioen is niet statisch: het kan veranderen door de hoogte van het rendement dat met beleggen behaald wordt en/of door aanpassingen van de inkooptarieven. Maar daarnaast kunnen zich nu gebeurtenissen in uw leven voordoen die gevolgen hebben voor uw eigen pensioen en dat van uw eventuele partner en kinderen. Bijvoorbeeld: U gaat meer of minder werken. Dat merkt u nu meteen in uw portemonnee. Het betekent echter ook dat u meer of minder premie voor uw pensioen inlegt en dat uw pensioenperspectief verandert. Pensioenoverzicht ook digitaal Ieder jaar krijgt u uw pensioenoverzicht op papier. Al uw pensioenoverzichten van SVG vindt u ook online op En als u dan toch ingelogd bent, bekijk dan ook meteen de pensioenplanner van SVG: een handige tool om na te gaan welke pensioenkeuzes u heeft en wat de gevolgen ervan zijn voor uw pensioen. U gaat samenwonen of trouwen. Dat heeft niet meteen gevolgen voor uw pensioen. Maar het is wel belangrijk om te weten wat er geregeld is voor uw partner als u overlijdt. U koopt een huis. Lost u de hypotheek af vóór uw pensionering? Dan heeft u daarna minder woonlasten dan toen u nog werkte. U gaat scheiden. Wettelijk gezien heeft uw partner dan recht op bijzonder partnerpensioen en op de helft van uw ouderdomspensioen. Tenzij u hierover andere afspraken vastlegt. U verandert van baan. Dat kan u, afhankelijk van de pensioenregelingen, een pensioengat opleveren. U raakt arbeidsongeschikt. Vaak betekent dit dat uw inkomen meteen fors omlaag gaat. U blijft nog wel pensioenkapitaal opbouwen bij SVG, maar wel minder. Kortom: als er nu iets in uw leven verandert, kan dat gevolgen hebben voor later. Dat is de reden waarom een jaarlijkse pensioencheck handig kan zijn. Overigens blijkt ook uit onderzoek van TNS NIPO dat veel mensen behoefte hebben aan een jaarlijkse pensioencheck. En niet alleen de ouderen, maar ook de jongeren. Hoe kunt u een check doen? Of u na uw pensionering voldoende inkomsten heeft, is een vraag die afhankelijk is van uw persoonlijke (pensioen)regelingen, wensen en omstandigheden. Daarbij is niet alleen uw inkomen na pensionering belangrijk, maar ook uw uitgavenpatroon. De pensioenplanner van SVG Op vindt u uw persoonlijke pensioenplanner. Met de pensioenplanner kunt u berekenen wat bepaalde pensioenkeuzes betekenen voor uw pensioen. Bijvoorbeeld als u eerder of later met pensioen wilt of als u al uw partnerpensioen wilt omzetten in een hoger ouderdomspensioen. De planner is handig als u bijna met pensioen kunt, maar ook als uw pensioen nog ver weg is. Zo krijgt u meer inzicht in uw pensioensituatie. Eind september is de planner weer voorzien van de actuele pensioengegevens. De nieuwe planner houdt ook rekening met de verhoging van de AOW-leeftijd. Lees verder

5 5 Een goed totaaloverzicht van uw pensioen krijgt u via www. mijnpensioenoverzicht.nl. Hier staan alle pensioenen die u bij verschillende werkgevers heeft opgebouwd. Op de website ziet u ook hoeveel AOW u krijgt. Er wordt geen rekening gehouden met voorzieningen die u zelf al heeft geregeld, zoals een lijfrenteverzekering. Schijf van vijf Als u al uw pensioen op een rij heeft, kunt u met de tool Schijf van vijf van het NIBUD uw totale nettoinkomen na pensionering inventariseren. Uw inkomen bestaat immers niet altijd alleen uit pensioen en AOW, maar ook uit eventueel spaargeld, beleggingen of een hypotheekvrije woning. Uw uitgaven Weet u wat uw inkomen na pensionering is, dan zet u daar vervolgens uw uitgaven tegenover. Onderdeel van de Schijf van Vijf is het Persoonlijk Budgetadvies van het NIBUD waarmee u kunt nagaan wat uw uitgaven zijn na uw pensioen. Soms verandert dat uitgavenpatroon, bijvoorbeeld doordat u meer tijd besteedt aan hobby s, meer gaat reizen of doordat u de hypotheek van uw koopwoning volledig heeft afgelost. Kijk op voor de Schijf van vijf. Persoonlijk budgetadvies op Inkomen + Uitgaven = Financiële planning + = Financiële planning Met uw inkomen en uitgaven op een rij ziet u of u na uw pensionering voldoende inkomen heeft en kunt u bepalen of u nu maatregelen moet nemen om een eventueel tekort op uw persoonlijke begroting te voorkomen. In feite heeft u dan een financiële planning waarvan uw pensioen slechts een onderdeel is. Persoonlijk budgetadvies op

6 6 Beleggingsrendementen Voor uw pensioen bij SVG belegt u. Sinds 1 januari 2013 kunt u maandelijks in plaats van jaarlijks wijzigingen in uw beleggingen doorgeven. Daarnaast worden de rendementen iedere maand in plaats van ieder jaar vastgesteld. Maar hoe weet u wat uw beleggingen hebben opgeleverd? Op worden maandelijks de rendementen gepubliceerd. Het rendement wordt ook maandelijks op uw pensioenrekening gestort. In de tabel hieronder vindt u de rendementen tot en met eind augustus Daarnaast kunt u op www. getronicspensioen.nl bekijken hoeveel uw persoonlijke rendement is. Log in op de site en bekijk uw gegevens. Anders beleggen? Standaard belegt u voor uw pensioen in de Collectieve Portefeuille. De samenstelling van die portefeuille stelt het bestuur vast. Wilt u zelf meer verantwoordelijkheid nemen? Dan kunt u beleggen in de Life Cycle. Op kunt u, op uw eigen inlogpagina, de wijze van beleggen veranderen. Dat is geen kwestie van een muisklik: eerst moet u een aantal vragen beantwoorden, zodat u zeker weet dat u gaat beleggen op de manier die het beste bij u past: defensief, offensief of neutraal. Rendementen 2013* Januari tot en met augustus 2013 Collectieve portefeuille 1,5% Beleggingsmix 0 0,4% Beleggingsmix l - Beleggingsmix ll 1,2% Beleggingsmix lll 2,4% Beleggingsmix lv 3,8% Beleggingsmix V 5,1% Beleggingsmix Vl 6,5% * tot en met augustus was het rendement op aandelen positief, maar het rendement op vastrentende waarden juist negatief, als gevolg van de stijgende marktrente. Wijzigingen in beleggingen Als u heeft gekozen voor Vrij Beleggen, belegt u volgens het risicoprofiel dat bij u past: defensief, offensief of neutraal. Daarnaast wordt rekening gehouden met het aantal jaren tot uw pensioen. Afhankelijk van beide elementen, belegt u in een beleggingsmix. Per 1 januari 2014 veranderen de samenstellingen van deze beleggingsmixen. Op dit moment zijn er nog vijf zogenaamde leeftijdscohorten. Deze indeling naar jaren tot pensioendatum wordt verfijnd naar tien. Ook het aantal beleggingsmixen neemt hierdoor toe. Op dit moment zijn er zes beleggingsmixen. Per 1 januari 2014 worden dat er twaalf. Het komt erop neer dat de beleggingen meer worden afgestemd op uw situatie. Eind dit jaar krijgt u meer informatie over de wijzigingen.

7 7 Stel uw vraag aan een pensioendeskundige. Roelof helpt u graag verder met al uw pensioenvragen. Beste Jeroen, Vervelend, een scheiding gaat je niet in de koude kleren zitten. Graag leg ik je de regels uit rond pensioen en scheiden. Bij een echtscheiding wordt het ouderdomspensioen verdeeld. De partner van wie je gaat scheiden (we noemen haar hier vast je ex-partner) heeft recht op de helft van het pensioen dat je tijdens jullie huwelijk hebt opgebouwd bij SVG. En jij hebt recht op de helft van het pensioen van je ex-partner. Jullie kunnen ook een andere verdeling afspreken. De afspraken over het pensioen kun je het beste vastleggen in het echtscheidingsconvenant. Het kan ook zijn dat jullie al afspraken hebben vastgelegd in de huwelijkse voorwaarden. Beste Roelof, Na een huwelijk van 14 jaar heeft mijn vrouw me laten weten dat ze van me wil scheiden. We moeten veel regelen: de verkoop van het huis, alimentatie, noem maar op. De notaris heeft aangegeven dat we ook afspraken over ons pensioen kunnen maken. Kun jij me hierover meer vertellen? Groet, Jeroen SVG betaalt het ouderdomspensioen op jouw pensioendatum uit aan jou en je expartner. Maar dan moeten we wel weten welke afspraken jullie hebben gemaakt. Stuur daarom binnen twee jaar na de scheiding het formulier Mededeling van scheiding in verband met verdeling van ouderdomspensioen ingevuld op. Het formulier vind je op Horen we niks van je, dan moeten jullie de betaling later onderling regelen. Stuur het formulier ook naar het pensioenfonds van je ex-partner. Stel dat jullie afspreken dat je ex-partner de helft van jouw pensioen bij SVG krijgt. Dan werkt het als volgt. Op het moment dat je gaat scheiden wordt vanuit het totale pensioenkapitaal eerst een partnerpensioen gekocht. De rest van het saldo wordt verdeeld op basis van 50% en rendeert door en daarmee wordt - als je met pensioen gaat - een ouderdomspensioen ingekocht. Met de helft van het ouderdomspensioenkapitaal dat tijdens jullie huwelijk is opgebouwd, wordt een ouderdomspensioen aan je ex-partner uitgekeerd. Het pensioen dat aan je ex-partner wordt uitgekeerd, komt terug als je ex-partner overlijdt. Het partnerpensioen is voor je ex-partner als jij overlijdt. Na een scheiding heet dit partnerpensioen het bijzonder partnerpensioen. Ik heb in deze krant niet alle ruimte om je alles te vertellen over pensioen en scheiden. Kijk op voor meer informatie of bel met nummer (050) Sterkte. Roelof de Wal Kijk voor meer informatie over pensioen en beleggen op

8 8 Samenstelling Deelnemersraad gewijzigd Twee belangrijke organen van het pensioenfonds zijn de Deelnemersraad en het Verantwoordingsorgaan. Per 1 juli is Reinier Bauer benoemd tot lid van de Deelnemersraad. Voor de tweede vacature is Richard Zuidhof als voorkeurskandidaat voorgesteld. In het najaar zal bekend worden of hij benoemd wordt. Volg het nieuws hierover op Cor Rollfs of Roelofs herbenoemd Eind april verliep de termijn van de vertegenwoordiger van de pensioengerechtigden in het Verantwoordingsorgaan. De Vereniging voor gepensioneerden Getronics heeft Cor Rollfs of Roelofs voor een volgende termijn van drie jaren voorgedragen en hij is opnieuw benoemd. Jaarverslag 2012 Wilt u terugkijken op de gang van zaken bij SVG in 2012? Lees dan het Jaarverslag 2012 op In het jaarverslag vindt u ook de jaarrekening: het financiële eindverslag van SVG. Uw mening over onze communicatie Als pensioenfonds willen we u zo goed mogelijk informeren over uw pensioen, zodat u zelf de juiste beslissingen kunt nemen voor uw inkomen voor later. Het bestuur van SVG hecht veel waarde aan uw mening over onze communicatie. Daarom doen we er regelmatig onderzoek naar. In oktober kunt u een uitnodiging verwachten om mee te doen aan een nieuw communicatieonderzoek. Vul de vragenlijst vooral in, want alleen met uw mening kunnen wij ons communicatiebeleid verbeteren! Beleggingsbeginselen Het beleggingsbeleid van een pensioenfonds is voor zowel de zekerheid als de betaalbaarheid van het pensioen van cruciaal belang. Wilt u meer weten over de uitgangspunten van het beleggingsbeleid van SVG? Lees dan de Verklaring Beleggingsbeginselen op SVG schuift aan bij BrainSync Carrousel Op 27 augustus 2013 hebben de bestuursleden Bert Mögelin en Jurriaan Phaff twee pensioenpresentaties gegeven tijdens de BrainSync Carrousel. Onderwerp van de presentatie: Pensioen, actueler dan ooit. Het doel van de presentatie was medewerkers kort mee te nemen door de pensioenregeling en de financiële situatie van het pensioenfonds. De opkomst was goed. Meer weten? Bekijk de presentatie op

9 9 Uw pensioenkrant Colofon Uw pensioenkrant is een uitgave van SVG. Bestuur Namens Getronics: Andere tijden De tijd waarin pensioenregelingen goudgerand waren, de rendementen van pensioenfondsen alleen maar stegen en minister Lubbers met het plan kwam die rendementen af te romen met het Wetsvoorstel Vermogensoverschotheffing Pensioenfondsen, is voorbij. F.H.K. Ooms (Fred) J.K. Dijkstra (Hans) E.F.M. Meurs (Eric) Namens de deelnemers: A.C. Mögelin (Bert) J. Phaff (Jurriaan) M.H.B. Ebbers (Marco) Deelnemersraad Namens de deelnemers: De Pensioen- en spaarfondsenwet uit 1954 ging uit van de gedachte dat pensioen, net als andere arbeidsvoorwaarden, het domein was van de sociale partners en dat het bestuur van een pensioenfonds daarom paritair moet zijn samengesteld. Dat wil zeggen met vertegenwoordigers van de werkgever en vertegenwoordigers van de werknemers. Later kwamen daar de vertegenwoordigers van de gepensioneerden bij. Dat is nog steeds het uitgangspunt van de opvolger van die wet, de Pensioenwet. Ook dat gaat veranderen. Het besturen van een pensioenfonds is geen eenvoudige klus en is dat ook nooit geweest. Om de juiste besluiten en afwegingen te maken, om het beleggingsbeleid te doorgronden, om risico s op een juiste manier in te kunnen schatten en om alle bij het pensioenfonds betrokken belangen op een evenwichtige manier te behartigen, is deskundigheid en geschiktheid nodig. De eisen die daaraan door toezichthouders worden gesteld zijn flink aangescherpt en er is veel aandacht voor Pensionfund Governance, in goed Nederlands, Goed Pensioenfondsbestuur. Begin juli is een nieuwe wet in werking getreden die de mogelijkheden geeft om een andere bestuursvorm te kiezen dan het tot nu toe gebruikelijke model. De vanzelfsprekende achtergrond daarbij is dat het pensioenfonds niet beperkt moet worden in de mogelijkheden om te komen tot een voor het fonds optimaal passend bestuursmodel. Er kan gekozen worden uit een bestuur met alleen beroepsbestuurders (het onafhankelijke model); een model met vertegenwoordigers van werkgever, werknemers en pensioengerechtigden aangevuld met beroepsbestuurders (het aangepaste paritaire model); een model met een dagelijks bestuur met beroepsbestuurders en toezichthoudende bestuurders uit de kring van werkgever, werknemers en pensioengerechtigden, of een model waarin beroepsbestuurders toezicht houden op het paritaire bestuur (de gemengde modellen). Het is terecht dat de wetgever geen voorkeur uitspreekt over het ene of het andere model. Dat is aan het fondsbestuur dat daar na overleg met de werkgever over moet besluiten. Dat past in de traditie zoals we die in Nederland kennen. En ook dat besluit vergt deskundigheid en zorgvuldigheid. Goed Pensioenfondsbestuur dus. Hans Breuker - Hoofd Pensioenadvies, TKP Pensioen R. Weggeman (Ron) G. de Jong (Gert) G. Kleingeld (Gert) R. Bauer (Reinier) vacature Namens de pensioengerechtigden: B. Bloemendal (Bram) Verantwoordingsorgaan Namens de werkgever: A. Ribbink (Ab) Namens de pensioengerechtigden: C. Rollfs of Roelofs (Cor) Namens de werknemers: E.J.K. Offereins (Evert) Adres Postbus AM Groningen (050) Bezoekadres Europaweg AS Groningen Hoewel deze pensioenkrant met de grootst mogelijke zorg is samengesteld, kunt u er geen rechten aan ontlenen. Afbeelding(en) gebruikt onder licentie van shutterstock.com.

Pensioenverlaging definitief

Pensioenverlaging definitief 1 nr 11 - Januari 2014 Inhoudsopgave 1 Pensioenverlaging definitief 2 Pensioenverlaging per 1 april 2014 3 Nieuw bestuursmodel 4 Beleggingsrendementen 2013 5 Wijzigingen in beleggingen 6 Wie het weet mag

Nadere informatie

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20 Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014 Stand van zaken SVG 1 van 20 Programma Pensioenfonds SVG Wat speelt er rond de pensioenen? Financiële positie SVG Kortingsmaatregel Vooruitblik 2014-2015

Nadere informatie

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015. Stand van zaken SVG. 1 van 19

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015. Stand van zaken SVG. 1 van 19 Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015 Stand van zaken SVG 1 van 19 Programma Pensioenfonds SVG Financiële positie SVG Terugblik 2014 Vooruitblik 2015 Vragen 2 van 19 Pensioenfonds SVG

Nadere informatie

Eerstvolgende belangrijke datum: 31 december 2012

Eerstvolgende belangrijke datum: 31 december 2012 1 nr 7 - december 2012 Inhoudsopgave 1 Voorwoord 2 Middelen en maatregelen 3 Financiële positie en beleggingsrendementen 4 Manier van wijzigen beleggingskeuze anders vanaf 1 januari 2013 5 Roelof weet

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

CAPGEMINI PENSIOENFONDS. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld?

CAPGEMINI PENSIOENFONDS. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? Stichting PENSIOENFONDS CAPGEMINI Nederland Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur de pensioenregeling

Nadere informatie

Pen sioen krant. Pensioen en beleggen

Pen sioen krant. Pensioen en beleggen Uw Pen sioen krant nr 5 - december 2011 Pensioen en beleggen Het afgelopen jaar stonden pensioenfondsen vol in het nieuws. De financiële positie van veel Nederlandse pensioenfondsen en ook die van SVG

Nadere informatie

Hoe bouwt u pensioen op? Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Wat krijgt u in onze pensioenregeling niet?

Hoe bouwt u pensioen op? Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Wat krijgt u in onze pensioenregeling niet? U kunt vanaf 1 januari 2015 nettopensioen bij ons opbouwen. In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in deze nettopensioenregeling. Dat is belangrijk om te weten, bijvoorbeeld als u van baan

Nadere informatie

Uw werknemers en hun pensioen in de Metaal en Techniek

Uw werknemers en hun pensioen in de Metaal en Techniek Uw werknemers en hun pensioen in de Metaal en Techniek Uw onderneming is actief in de Metaal en Techniek. Daarom is het pensioen van uw werknemers ondergebracht bij Pensioenfonds Metaal en Techniek (PMT).

Nadere informatie

Bulletin. Heb ik straks genoeg geld?

Bulletin. Heb ik straks genoeg geld? Bulletin BANDEN juli 2014 13 Voor werkgevers en werknemers aangesloten bij het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Banden- en Wielenbranche Heb ik straks genoeg geld? Hoeveel pensioen krijgt u later? Veel

Nadere informatie

Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld?

Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld? Het Goede Voorbeeld Hoe is uw pensioen geregeld? Mevr. J. Jansen Voorbeeldstraat 51 2056 LG Voorbeeldplaats Geachte mevrouw Jansen, Welkom bij . U bouwt

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld?

Hoe is uw pensioen geregeld? Hoe is uw pensioen geregeld? Mevr. J. Jansen Voorbeeldstraat 51 2056 LG Voorbeeldplaats Geachte mevrouw Jansen, Welkom bij . U bouwt vanaf pensioen bij ons op. Dit doet

Nadere informatie

Kom in actie als u: Geachte deelnemer,

Kom in actie als u: Geachte deelnemer, Geachte deelnemer, Vanaf 1 januari 2015 is de pensioenregeling aangepast voor de werknemers van Damco Netherlands B.V. en Damco International B.V.. Nedlloyd Pensioenfonds (NPF) verzorgt ook deze gewijzigde

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds voor Personeelsdiensten

Stichting Pensioenfonds voor Personeelsdiensten De heer/mevrouw A. START STRAAT 1234 1234 AA WOONPLAATS behandeld door telefoonnummer ons kenmerk Klant Team StiPP (088) 008 40 60 950. briefcodering burgerservicenummer datum Betreft: Welkomstbericht

Nadere informatie

Mijn Pensioen. Makkelijk uw pensioen plannen in Mijn PME

Mijn Pensioen. Makkelijk uw pensioen plannen in Mijn PME Mijn Pensioen Misschien kijkt u ernaar uit: stoppen met werken. Tijd voor uzelf en genieten van uw oude dag. Of wilt u juist langer blijven werken? In deze brochure leest u alles over de keuzes die u kunt

Nadere informatie

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen.

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen. Hoe is jouw pensioen geregeld? Wat krijg je in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Je bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Je krijgt dit ouderdomspensioen

Nadere informatie

Wegwijzer GE Pensioen. Inzicht in uw pensioensituatie

Wegwijzer GE Pensioen. Inzicht in uw pensioensituatie Wegwijzer GE Pensioen Inzicht in uw pensioensituatie Inleiding Met de Wegwijzer GE Pensioen krijgt u informatie over uw pensioenregeling en kunt u inzicht krijgen in uw eigen pensioensituatie. De pensioenwijzer

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? Beleggingspakket In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Pensioenfonds Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds voor Personeelsdiensten

Stichting Pensioenfonds voor Personeelsdiensten De heer/mevrouw A. START STRAAT 1234 1234 AA WOONPLAATS behandeld door telefoonnummer ons kenmerk Klant Team StiPP (088) 008 40 60 950. briefcodering burgerservicenummer datum Betreft: Welkomstbericht

Nadere informatie

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen.

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen. Hoe is jouw pensioen geregeld? Wat krijg je in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Je bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Je krijgt dit ouderdomspensioen

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Premieovereenkomst Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Op dit Uniform Pensioenoverzicht staan de bedragen die u ontvangt bij pensionering en arbeidsongeschiktheid,

Nadere informatie

Pensioenbeleggen. Individueel pensioenbeleggen bij Pensioenfonds UWV

Pensioenbeleggen. Individueel pensioenbeleggen bij Pensioenfonds UWV Pensioenbeleggen Individueel pensioenbeleggen bij Pensioenfonds UWV Inleiding Via Individueel Pensioenbeleggen kun je zelf extra pensioen opbouwen. Deelname is vrijwillig. Echter, sinds januari 205 is

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld?

Hoe is uw pensioen geregeld? Hoe is uw pensioen geregeld? Welkom bij Delta Lloyd. U bouwt via pensioen bij ons op, zolang u in dienst bent bij deze werkgever. Dit geldt wanneer u 21 jaar of ouder bent. In dit Pensioen

Nadere informatie

Beleggen. voor uw pensioen

Beleggen. voor uw pensioen Beleggen voor uw pensioen In deze brochure over beleggen staat algemene informatie. Deze brochure is bedoeld om werknemers van KPN Contact een algemeen beeld te geven. We besteden veel aandacht aan de

Nadere informatie

Waardeoverdracht. bij indiensttreding. Wat is waardeoverdracht? Is waardeoverdracht. verstandig? Goed om te weten. Een nieuwe baan.

Waardeoverdracht. bij indiensttreding. Wat is waardeoverdracht? Is waardeoverdracht. verstandig? Goed om te weten. Een nieuwe baan. Waardeoverdracht bij indiensttreding Meer weten? www.kpnpensioen.nl Wat is waardeoverdracht? 4 Zoek en vind 11 Een nieuwe baan 3 Is waardeoverdracht verstandig? Goed om te weten 6 Zo vraagt u aan 10 9

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Pensioen. Waardeoverdracht bij indiensttreding

Pensioen. Waardeoverdracht bij indiensttreding Uw Pensioen Waardeoverdracht bij indiensttreding In deze brochure over waardeoverdracht staat algemene informatie en is bedoeld om deelnemers aan het Stichting Pensioenfonds SNT (STPS) algemene informatie

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

blad Ontmoet Paul op www.onsbpfschilders.nl wat vinden blijft gelijk 5 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 Premie in 2015:

blad Ontmoet Paul op www.onsbpfschilders.nl wat vinden blijft gelijk 5 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 Premie in 2015: Pensioen blad voor ondernemers april 2015 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 wat vinden we van ons pensioenfonds 4 Premie in 2015: pensioenpremie blijft gelijk 5 Welk pensioenloon

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Uw pensioen. Trouwen of samenwonen. Een nieuwe baan. Pensioen op maat. Getronics Pensioen. Ik ga uit dienst. gaan. Met pensioen

Uw pensioen. Trouwen of samenwonen. Een nieuwe baan. Pensioen op maat. Getronics Pensioen. Ik ga uit dienst. gaan. Met pensioen Uw pensioen Meer weten? www.getronicspensioen.nl Getronics Pensioen Trouwen of samenwonen 24 Met pensioen Ik ga uit dienst. gaan Wat gebeurt er met mijn pensioen? 20 Wat is pensioen? Gaat u scheiden? Mijn

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief NUMMER 12 > JAARGANG 8 > SEPTEMBER 2011 inhoud > De financiële situatie bij pensioenfondsen [p.1] Pensioenleeftijd 65 jaar, wat als ik eerder

Nadere informatie

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hartelijk welkom bij Pensioenfonds PGB! U bouwt pensioen bij ons op omdat u in de sector zeevisserij (walpersoneel) werkt. In dit Pensioen 1-2-3 leest u hoe het zit met uw pensioen. Lees in 3 stappen over

Nadere informatie

Toelichting. Uniform Pensioenoverzicht 2015. Uitkeringsovereenkomst

Toelichting. Uniform Pensioenoverzicht 2015. Uitkeringsovereenkomst Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015 Uitkeringsovereenkomst Actieve deelnemer Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft inzicht in uw inkomen dat u van Hagee

Nadere informatie

Pensioen 1-2-3 Voorbeeldteksten laag 2 voor DC-regelingen VOORBEELDTEKST

Pensioen 1-2-3 Voorbeeldteksten laag 2 voor DC-regelingen VOORBEELDTEKST Pensioen 1-2-3 Voorbeeldteksten laag 2 voor DC-regelingen Oktober 2015 Dit document bevat per icoon een voorbeeldtekst voor laag 2 van een Pensioen 1-2-3 voor een DC-regeling. U mag de teksten redactioneel

Nadere informatie

Is voor jou 40% van je salaris voldoende voor later?

Is voor jou 40% van je salaris voldoende voor later? Uw Pen sioen krant nr 4 - augustus 2011 Pensioen en samenwonen Misschien zult u zich afvragen wat pen sioen en samenwonen met elkaar te maken hebben? Samenwonen kan echter invloed hebben op uw pen sioen.

Nadere informatie

Werkt u in deeltijd of gaat u in deeltijd werken, dan bouwt u vanaf dat moment naar rato pensioen op.

Werkt u in deeltijd of gaat u in deeltijd werken, dan bouwt u vanaf dat moment naar rato pensioen op. 7 juni 2016 Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen U bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Cargill. Standaard krijgt u dit ouderdomspensioen vanaf uw 67e

Nadere informatie

Verkort Jaarverslag 2013

Verkort Jaarverslag 2013 Verkort Jaarverslag Han Thoman: Ons bestuur is zich echt goed bewust van de risico s die het pensioenfonds loopt. Voorzitter Han Thoman Onze financiële positie is redelijk maar moet nog beter Een jaar

Nadere informatie

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Nummer 14 > Jaargang 10 > November 2012 inhoud > Financiële positie: dekkingsgraad blijft laag [p.1] Bestuur / Verantwoordingsorgaan [p.2] Uniform Pensioen

Nadere informatie

Pensioen. Beleggen voor uw p ensioen

Pensioen. Beleggen voor uw p ensioen Uw Pensioen Beleggen voor uw p ensioen In deze brochure over beleggen staat algemene informatie en is bedoeld om deelnemers aan de Stichting Pensioenfonds SNT (STPS) een algemeen beeld te geven. We besteden

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

Inleiding. Keuzemogelijkheden

Inleiding. Keuzemogelijkheden In dienst Bij indiensttreding bij UWV ga je ook automatisch pensioen opbouwen bij Pensioenfonds UWV. Waar moet je op letten? Welke keuzes kun je maken? Inleiding Iedereen die in dienst komt bij UWV start

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. #8 december 12

Pensioen Nieuws. #8 december 12 Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #8 december 12 1 AVEBE Pensioenfonds doet het goed in spannende tijden 2 Wolter Bouwmeester stopt als bestuurslid Nieuwe uitvoerder Pensioenspaarregeling

Nadere informatie

Veelgestelde vragen Uniform Pensioenoverzicht

Veelgestelde vragen Uniform Pensioenoverzicht Veelgestelde vragen Uniform Pensioenoverzicht Hieronder vindt u een overzicht van de veelgestelde vragen rondom uw pensioenoverzicht. Heeft u na het lezen van deze veelgestelde vragen toch nog vragen?

Nadere informatie

Heeft u inzicht in uw eigen pensioensituatie?

Heeft u inzicht in uw eigen pensioensituatie? 1 nr 6 - oktober 2012 Heeft u inzicht in uw eigen pensioensituatie? De laatste jaren is Nederland economisch gezien volop in verandering. 2012 vormt hier geen uitzondering op. Wat wij zien is dat de pensioenfondsen

Nadere informatie

Scheiden of einde relatie

Scheiden of einde relatie Scheiden of einde relatie Net zo goed als trouwen en gaan samenwonen, heeft ook het einde van een relatie of een scheiding gevolgen voor je pensioen. Inleiding Het is nooit de bedoeling, maar we weten

Nadere informatie

Uit elkaar. Lees alles over de gevolgen voor uw pensioen

Uit elkaar. Lees alles over de gevolgen voor uw pensioen Uit elkaar Lees alles over de gevolgen voor uw pensioen 2 Leeswijzer Deze brochure is opgebouwd uit vier delen: Wat houdt 1. Wat houdt in? In dit eerste deel vindt u algemene informatie. Ook vindt u hier

Nadere informatie

Wat krijgt u in deze pensioenregeling?

Wat krijgt u in deze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? Welkom bij Conservatrix. U bouwt vanaf 1 juni 2008 pensioen bij ons op. Dit doet u via uw werkgever . In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt

Nadere informatie

Kijk ook op www.mijnpensioenoverzicht.nl voor je totale pensioen, inclusief het pensioen dat je via eventuele vorige werkgevers hebt opgebouwd.

Kijk ook op www.mijnpensioenoverzicht.nl voor je totale pensioen, inclusief het pensioen dat je via eventuele vorige werkgevers hebt opgebouwd. 8 januari 2016 Wat krijg je in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Je bouwt bij ons een levenslang ouderdomspensioen op. Dit pensioen krijg je standaard uitbetaald zodra je 67 jaar wordt. Je kunt

Nadere informatie

POPULAIR JAARVERSLAG 2013

POPULAIR JAARVERSLAG 2013 POPULAIR JAARVERSLAG 2013 2 Het herstel van onze financiële positie blijft absolute topprioriteit. Twee gezichten Het jaar 2013, maar ook 2014 dat nog grotendeels voor ons ligt, kent twee gezichten. Enerzijds

Nadere informatie

Uit elkaar STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS

Uit elkaar STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS Over deze brochure Deze brochure is bedoeld voor SBZ-deelnemers. Om de brochure leesbaar te houden, hebben we het daarom over u. Als we uw ex-partner

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

Veelgestelde vragen Uniform Pensioenoverzicht

Veelgestelde vragen Uniform Pensioenoverzicht Veelgestelde vragen Uniform Pensioenoverzicht Hieronder vindt u een overzicht van de veelgestelde vragen rondom uw pensioenoverzicht. Heeft u na het lezen van deze veelgestelde vragen toch nog vragen?

Nadere informatie

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming Premieovereenkomst

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming Premieovereenkomst Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming Premieovereenkomst Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat u krijgt bij pensionering

Nadere informatie

Rabo BedrijvenPensioen. Een aandeel in elkaar

Rabo BedrijvenPensioen. Een aandeel in elkaar Rabo BedrijvenPensioen Een aandeel in elkaar Inhoud Het Rabo BedrijvenPensioen: modern en overzichtelijk Pensioen voor uw werknemers: hoe werkt het? Zorg voor uw werknemers, hun partners en hun kinderen

Nadere informatie

In het kort. Uw Pensioen. Scheiden Verhuizen Gaat u bijna met pensioen?

In het kort. Uw Pensioen. Scheiden Verhuizen Gaat u bijna met pensioen? Uw Pensioen In het kort 3 Welkom 10 4 Wat is pensioen? 11 6 Nabestaandenpensioen 14 8 Wanneer verandert uw pensioen? Scheiden Verhuizen Gaat u bijna met pensioen? Meer weten? www.bpfkunststof-rubber.nl

Nadere informatie

STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS

STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS De pensioenregeling van SBZ STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS Uw pensioen bij SBZ Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Zorgverzekeraars (SBZ) is het pensioenfonds voor de zorgverzekeringssector

Nadere informatie

Met het (pensioen) kapitaal moet u op de pensioendatum een periodieke pensioenuitkering aankopen.

Met het (pensioen) kapitaal moet u op de pensioendatum een periodieke pensioenuitkering aankopen. Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015 SPAARMODULE (stand per 31 december 2014). Premieovereenkomst (Spaarmodule). Wat is het Uniform Pensioenoverzicht (UPO)? Op het Uniform Pensioenoverzicht (Spaarmodule)

Nadere informatie

Inleiding. Keuzemogelijkheden

Inleiding. Keuzemogelijkheden In dienst Bij indiensttreding bij UWV ga je ook automatisch pensioen opbouwen bij Pensioenfonds UWV. Waar moet je op letten? Welke keuzes kun je maken? N.B. Op dit moment ligt de officiële pensioenleeftijd

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? Excedentregeling In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze excedentregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt

Nadere informatie

15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling

15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling Er verandert wat aan je pensioen 15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling Over de pensioenleeftijd en de AOW 1. Moet ik nu blijven werken tot 67 jaar? Het pensioen dat je vanaf

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Lichte daling dekkingsgraad

Pensioen Nieuws. Lichte daling dekkingsgraad Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #11 juni 14 1 Financiële situatie Pensioenfonds AVEBE 2 Bereid je tijdig voor op je pensioen Uw pensioenoverzicht: weet hoe u er voor staat

Nadere informatie

StiPP Basisregeling: uw pensioen in vogelvlucht

StiPP Basisregeling: uw pensioen in vogelvlucht StiPP Basisregeling: uw pensioen in vogelvlucht Uw toekomst uitgestippeld 1 Inhoud StiPP Basisregeling, wat houdt het in? 3 Hoeveel pensioen bouwt u op? 4 Met pensioen 8 StiPP is er voor u! 9 Als u stopt

Nadere informatie

Pensioen in zicht Informatiesessie 57+ Stichting Pensioenfonds AVEBE

Pensioen in zicht Informatiesessie 57+ Stichting Pensioenfonds AVEBE Pensioen in zicht Informatiesessie 57+ Stichting Pensioenfonds AVEBE Agenda 1. Opening 2. Pensioenontwikkelingen 3. Plan uw pensioen - welke keuzes kan ik maken voor mijn pensionering? 4. Hoe gebruik ik

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015. Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Welke gebeurtenissen beïnvloeden uw pensioen?

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015. Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Welke gebeurtenissen beïnvloeden uw pensioen? Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat u krijgt bij pensionering en arbeidsongeschiktheid. In dit overzicht staat ook wat uw eventuele partner

Nadere informatie

EEN GOED PENSIOEN BEGINT BIJ EEN GOEDE PENSIOENREGELING

EEN GOED PENSIOEN BEGINT BIJ EEN GOEDE PENSIOENREGELING PRISMA PENSIOEN INFORMATIE VOOR DE WERKNEMER EEN GOED PENSIOEN BEGINT BIJ EEN GOEDE PENSIOENREGELING Misschien staat het nog ver van u af: uw pensioen. Toch is het belangrijk om daar nu al bij stil te

Nadere informatie

Het overzicht dat u nu heeft ontvangen, laat uw pensioensituatie zien zoals deze was op 31 december 2014.

Het overzicht dat u nu heeft ontvangen, laat uw pensioensituatie zien zoals deze was op 31 december 2014. Veelgestelde vragen Uniform Pensioenoverzicht Hieronder vindt u een overzicht van de veelgestelde vragen rondom uw pensioenoverzicht. Heeft u na het lezen van deze veelgestelde vragen toch nog vragen?

Nadere informatie

Hoe zit het met mijn prepensioen?

Hoe zit het met mijn prepensioen? We zorgen ervoor dat u goed zit Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het goederenvervoer Printvriendelijke versie Waarom deze brochure? Het is prettig als u eerder kunt stoppen met werken.

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Premieovereenkomst Dit overzicht van uw pensioenaanspraken ontvangt u uit hoofde van uw deelneming in de regeling van de Stichting Voorzieningsfonds Getronics. Deze

Nadere informatie

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst

Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3 Premieovereenkomst Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat u krijgt bij pensionering

Nadere informatie

Pensioen en scheiden. Als u uit elkaar gaat. De gevolgen van scheiden. Pensioenrecht voor uw ex-partner

Pensioen en scheiden. Als u uit elkaar gaat. De gevolgen van scheiden. Pensioenrecht voor uw ex-partner Pensioen en scheiden Als u uit elkaar gaat Meer weten? www.kpnpensioen.nl Gaat u scheiden? 3 Overlijden na scheiden 6 Pensioenrecht voor uw ex-partner De gevolgen van scheiden 8 Uit elkaar gaan bij samenwonen

Nadere informatie

Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het goederenvervoer

Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het goederenvervoer Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het goederenvervoer We zorgen ervoor dat u goed zit 2 Waarom deze brochure? Het is prettig als u eerder kunt stoppen met werken. U moet dan uw rekeningen

Nadere informatie

Welk weer het ook wordt

Welk weer het ook wordt Welk weer het ook wordt Je blijft zelf invloed houden op je eigen pensioen www.pensioenpostnl.nl Pensioenfonds PostNL heeft een nieuwe pensioenregeling. Deze regeling geldt per 1 januari 2014. Nieuwe pensioenregeling

Nadere informatie

Uw pensioen in zicht. 1 Kopje van een bepaalde lengte. Wat u kunt kiezen, Wat u moet weten

Uw pensioen in zicht. 1 Kopje van een bepaalde lengte. Wat u kunt kiezen, Wat u moet weten Uw pensioen in zicht 1 Kopje van een bepaalde lengte Wat u kunt kiezen, Wat u moet weten UW PENSIOEN IN ZICHT 3 Inhoud Pensioenfonds Hoogovens biedt deelnemers aan Pensioenregeling 2015 de mogelijkheid

Nadere informatie

1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen?

1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen? 1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen? Het pensioenfonds staat er financieel niet goed voor. De twee belangrijkste oorzaken: 1. Nederlanders worden steeds ouder. Met name de laatste

Nadere informatie

VEELGESTELDE VRAGEN. Algemeen

VEELGESTELDE VRAGEN. Algemeen Algemeen 1 Wat is een UPO? UPO staat voor Uniform Pensioenoverzicht. Het UPO geeft u inzicht in uw huidige en toekomstige financiële situatie (en de situatie voor uw eventuele nabestaanden) bij pensionering,

Nadere informatie

Pensioen en scheiden. Als u uit elkaar gaat. De gevolgen van scheiden. Pensioenrecht voor uw ex-partner. Gaat u scheiden? Overlijden na scheiden

Pensioen en scheiden. Als u uit elkaar gaat. De gevolgen van scheiden. Pensioenrecht voor uw ex-partner. Gaat u scheiden? Overlijden na scheiden Pensioen en scheiden Als u uit elkaar gaat Meer weten? www.kpnpensioen.nl Gaat u scheiden? 3 Overlijden na scheiden 6 Pensioenrecht voor uw ex-partner De gevolgen van scheiden 8 Uit elkaar gaan bij samenwonen

Nadere informatie

VERGEET NIET UIT TE CHECKEN...

VERGEET NIET UIT TE CHECKEN... Deze brochure is onderdeel van de brochurereeks over pensioen van Stichting Algemeen Pensioenfonds KLM en is bedoeld voor deelnemers aan het pensioenreglement 2006. Hiertoe behoren KLM-medewerkers in een

Nadere informatie

Individueel Pensioensparen

Individueel Pensioensparen Individueel Pensioensparen Beleggen bij uw pensioenfonds Voor werknemers van PostNL en gelieerde ondernemingen De pensioenregeling Individueel Pensioensparen De beleggingsmogelijkheden Zo meldt u zich

Nadere informatie

Let op! De pensioenregeling is in 2015 aangepast. Lees meer over de huidige regeling en vorige regelingen.

Let op! De pensioenregeling is in 2015 aangepast. Lees meer over de huidige regeling en vorige regelingen. 3 januari 2016 Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen U bouwt bij ons een levenslang ouderdomspensioen op. Dit pensioen krijgt u uitbetaald vanaf de 1e dag van de maand na uw 67e verjaardag

Nadere informatie

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram 02 verkort in beeld 03 Ontwikkelingen 05 08 10 Pensioenen Beleggingen Organogram Aantal deelnemers dat pensioen opbouwt Aantal personen dat een ouderdomspensioen ontvangt Aantal deelnemers met slapende

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld? Geachte heer, mevrouw,

Hoe is uw pensioen geregeld? Geachte heer, mevrouw, Hoe is uw pensioen geregeld? Geachte heer, mevrouw, Welkom bij Pensioenfonds Hoogovens! U bouwt pensioen bij ons op. Dit doet u via uw werkgever. Elke pensioenuitvoerder heeft zijn eigen regeling. In dit

Nadere informatie

Welk pensioen kunt u verwachten?

Welk pensioen kunt u verwachten? Voorbeeld Toelichting Uniform Pensioenoverzicht Model 3A Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat u krijgt bij pensionering.

Nadere informatie

In balans. Pensioenregeling vanaf 1 januari 2015. Wanneer verandert uw pensioen? Wat is pensioen? Samenleven. Gaat u bijna met pensioen?

In balans. Pensioenregeling vanaf 1 januari 2015. Wanneer verandert uw pensioen? Wat is pensioen? Samenleven. Gaat u bijna met pensioen? In balans Pensioenregeling vanaf 1 januari 2015 08 Wanneer verandert uw pensioen? 04 Wat is pensioen? 09 Samenleven 03 14 12 Welkom Gaat u bijna met pensioen? Nieuw werk 10 06 Scheiden Nabestaandenpensioen

Nadere informatie

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Pensioenregeling uitgevoerd door BNPF 3. Vergelijking andere pensioenfondsen 4. Herstelplan

Nadere informatie

een goed pensioen begint bij een goede pensioenregeling

een goed pensioen begint bij een goede pensioenregeling prisma pensioen Informatie voor de werknemer een goed pensioen begint bij een goede pensioenregeling Misschien staat het nog ver van u af: uw pensioen. Toch is het belangrijk om daar nu al bij stil te

Nadere informatie

Welkomstbrief. Meer weten? Kijk op pensioentextielverzorging.nl

Welkomstbrief. Meer weten? Kijk op pensioentextielverzorging.nl Welkomstbrief Meer weten? Kijk op pensioentextielverzorging.nl Inhoud 1. Inleiding 4 1.1 Welke informatie krijg je over je pensioen? 4 1.2 Wat is pensioen? 4 1.3 Welke pensioenregeling heb je? 4 1.4 Heb

Nadere informatie

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? 2. Wat krijgt u niet in onze pensioenregeling? 3. Hoe bouwt u pensioen op?

1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? 2. Wat krijgt u niet in onze pensioenregeling? 3. Hoe bouwt u pensioen op? 1. Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Als u met pensioen gaat, dan ontvangt u een ouderdomspensioen. Het ouderdomspensioen gaat standaard in op uw 65-ste. Partnerpensioen Als u overlijdt,

Nadere informatie

Scheiden of einde relatie

Scheiden of einde relatie Scheiden of einde relatie Net zo goed als trouwen en gaan samenwonen, heeft ook het einde van een relatie of een scheiding gevolgen voor je pensioen. N.B. Op dit moment ligt de officiële pensioenleeftijd

Nadere informatie

Overlijden. Wat is er geregeld voor uw nabestaanden?

Overlijden. Wat is er geregeld voor uw nabestaanden? Overlijden Wat is er geregeld voor uw nabestaanden? Leeswijzer Deze brochure is opgebouwd uit vier delen: Wat houdt 1. Wat houdt in? In dit eerste deel vindt u algemene informatie. Ook vindt u hier informatie

Nadere informatie

Inleiding. Wanneer kan ik met pensioen? gaat uiterlijk in op 67 jaar.

Inleiding. Wanneer kan ik met pensioen? gaat uiterlijk in op 67 jaar. Bijna met pensioen De dag van uw pensionering komt snel dichterbij. Sommige zaken rond uw pensionering staan (wettelijk) vast, maar er valt ook genoeg te kiezen. Welke keuzes kunt u maken? Inleiding Ieder

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld?

Hoe is uw pensioen geregeld? Hoe is uw pensioen geregeld? De Ahold Pensioenregeling 2015 Geachte heer, mevrouw, Welkom bij Ahold Pensioenfonds! Als u 21 jaar of ouder bent, bouwt u vanaf uw datum in dienst pensioen bij ons op. Dit

Nadere informatie

Het jaarverslag 2014 samengevat

Het jaarverslag 2014 samengevat Het jaarverslag 2014 samengevat Uw pensioenfonds blikt terug én vooruit Deelnemers 1.711 In 2014 verdiende het fonds 55,1 miljoen dankzij beleggen. Dat bedrag staat voor een rendement van 20,1%. Het fonds

Nadere informatie