GD Tankmelk Worminfecties

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "GD Tankmelk Worminfecties"

Transcriptie

1 De Gezondheidsdienst voor Dieren GD Tankmelk Worminfecties Toelichting op de uitslag van Maagdarmworm-, Leverbot- en Longworm onderzoek 1

2 De Gezondheidsdienst voor Dieren Inhoudsopgave Tankmelkuitslag (afweerstoffen) Interpretatie *) Actie ondernemen? Melkvee Jongvee Maagdarmworm Leverbot Longworm Weinig Geen/weinig schade bij melkvee Nee Veel/zeer veel Schade bij melkvee Weinig Geen/weinig schade bij melkvee Veel Schade bij melkvee Weinig Geen schade bij melkvee Nee Nee Veel Mogelijk schade bij melkvee U bent deelnemer aan GD Tankmelk Worminfecties. Uw tankmelk wordt jaarlijks onderzocht op afweerstoffen tegen longwormen, leverbot en maagdarmwormen. In dit boekje vindt u per wormsoort een toelichting op de uitslag en een pagina met achtergronden over de betreffende worm/parasiet. Achterin staan nog enkele algemene wetenswaardigheden en tips over het voorkomen en bestrijden van worminfecties. Om de uitslag zo goed mogelijk om te zetten naar actie op uw bedrijf is het raadzaam om te overleggen met uw dierenarts. Hij of zij kan samen met u bepalen of vervolgstappen gewenst zijn. *) de uitslag zegt alleen iets over de situatie bij het melkvee. Met schade wordt hier bedoeld: heeft een negatief effect op de melkproductie en/of gezondheid. 2 GD Tankmelk Worminfecties 3

3 Maagdarmwormen; wat te doen met de uitslag? Toelichting op de uitslag: Maagdarmworm Leverbot Longworm Tankmelkuitslag (afweerstoffen) Interpretatie Actie ondernemen? Melkvee Jongvee Weinig Geen/weinig schade bij melkvee Nee Veel/zeer veel Schade bij melkvee Weinig Geen/weinig schade bij melkvee Veel Schade bij melkvee Weinig Geen schade bij melkvee Nee Nee Veel Mogelijk schade bij melkvee Detailbeeld 1. Geen afweerstoffen aangetoond Het niveau van besmetting van uw melkvee met maagdarmwormen is zeer laag en/of de ontwikkeling van de weerstand als kalf en pink is goed verlopen. Er is geen aanleiding om uw melkvee te behandelen. Onder het kopje vervolgonderzoek leest u hoe u meer te weten kunt komen over de actuele situatie bij uw jongvee. 2. Weinig afweerstoffen aangetoond Het niveau van besmetting van uw melkvee met maagdarmwormen is laag en/of de ontwikkeling van de weerstand van het jongvee is redelijk goed verlopen. Er is geen aanleiding om uw melkvee te behandelen. Wel is het zinvol om bij het opstallen van het jongvee de mate van besmetting en het nut van een opstalbehandeling vast te stellen (zie het kopje vervolgonderzoek ). 3. Veel/zeer veel afweerstoffen aangetoond Het niveau van besmetting van uw melkvee met maagdarmwormen is hoog. De ontwikkeling van de weerstand van het jongvee is niet goed verlopen. Overleg met uw dierenarts of het wenselijk is om het melkvee te behandelen. Een slechte weerstand tegen maagdarmwormen bij uw jongvee kan veroorzaakt worden doordat ze geen weidegang gehad hebben of te intensief behandeld zijn (bijvoorbeeld permanent geweid op etgroen, daarnaast ontwormd of een wormbolus toegediend). Onder het kopje vervolgonderzoek leest u hoe u de actuele situatie bij uw jongvee kunt bepalen. Deze uitslag kan mede veroorzaakt zijn door de aanwezigheid van een leverbotinfectie. Overleg hierover met uw dierenarts. Vervolgonderzoek Informatie over de besmetting van maagdarmwormen bij jongvee krijgt u door: tijdens de weideperiode de mate van besmetting bij de kalveren te controleren met een gepoold mestonderzoek 6-8 weken na de start van de beweiding. Hiervoor is verse mest van minimaal 5 dieren nodig. De mest wordt onderzocht op wormeieren. De hoeveelheid wormeieren is een maat voor de besmetting met maagdarmwormen en geeft aan of behandelen nodig is. binnen 10 dagen na het opstallen een bloedonderzoek te laten uit voeren waarbij bloed van 5 dieren onderzocht wordt op de aanwezigheid van pepsinogeen. Het pepsinogeen gehalte is een maat voor de blootstelling aan maagdarmwormlarven en geeft aan of een opstalbehandeling nodig is. 4 GD Tankmelk Worminfecties 5

4 Maagdarmwormen; hoe zat het ook al weer? Maagdarmwormen is een verzamelnaam voor verschillende wormen die bij runderen voorkomen in lebmaag en darmkanaal. Ze komen op ieder bedrijf voor waar weidegang wordt toegepast. Door goed weidemanagement kan veel ellende voorkomen worden en zijn de runderen in staat om immuniteit op te bouwen tegen maagdarmwormziekte. Wat zie je? Een maagdarmworminfectie laat meestal geen duidelijke symptomen zien. Doordat maagdarm wormen zich hechten aan de wand van het maagdarmstelsel is de opname van voedingsstoffen (incl. vitaminen en mineralen) verstoord. Dit veroorzaakt klachten als verminderde groei/vermageren, dof haarkleed, verminderde melkgift en soms diarree. Het leven van de maagdarmworm Tijdens het grazen wordt de larve opgenomen. Deze larve wordt in de koe volwassen en produceert na 3 weken vele eitjes. De eieren komen met de mest op de weide en ontwikkelen zich in 2 tot 3 weken tot besmettelijke larven. De snelheid van de tweede ontwikkeling is afhankelijk van de vochtigheid en de temperatuur van de omgeving. Hoe ga ik er mee om? Laat het koppel vee dat voor de eerste keer weidegang krijgt, langzaamaan immuniteit opbouwen. Dit houdt in: - begin te weiden op schoon perceel (2 keer gemaaid of na 1 juli starten op weide waar dat jaar niet eerder vee heeft gelopen); - binnen 3 weken omweiden naar schone percelen. Wist u dat door de vele cycli per jaar een oorspronkelijk lichte infectie op de weide snel opbouwt tot een zwaardere infectie? besmettelijke larven overwinteren op het land en gevoelige dieren tot 1 juli van het daaropvolgende jaar kunnen infecteren? een weide, na infectie door een weidende koppel, 2 keer gemaaid moet worden voordat er geen schadelijke larven meer zijn? 6 GD Tankmelk Worminfecties 7

5 Leverbot; wat te doen met de uitslag? Toelichting op de uitslag: Maagdarmworm Leverbot Longworm Tankmelkuitslag (afweerstoffen) Interpretatie Actie ondernemen? Melkvee Jongvee Weinig Geen/weinig schade bij melkvee Nee Veel/zeer veel Schade bij melkvee Weinig Geen/weinig schade bij melkvee Veel Schade bij melkvee Weinig Geen schade bij melkvee Nee Nee Veel Mogelijk schade bij melkvee Detailbeeld 1. Geen afweerstoffen aangetoond Uw melkvee is dit seizoen niet in contact geweest met leverbot. Er is dus geen aanleiding om uw melkvee te behandelen. Onder het kopje vervolgonderzoek leest u hoe u meer te weten kunt komen over de actuele situatie bij uw jongvee. 2. Weinig afweerstoffen aangetoond Een beperkt deel van het melkvee is in aanraking geweest met leverbot. Het advies luidt: laat een bloedonderzoek uitvoeren bij de droogstaande dieren, vaarzen, oudere koeien en eventueel aangekochte dieren (5 dieren per groep). Overleg met uw dierenarts of een behandeling wenselijk is. Onder het kopje vervolgonderzoek leest u hoe u meer te weten kunt komen over de actuele situatie bij uw jongvee. 3. Veel afweerstoffen aangetoond Een groot deel van het melkvee is in contact geweest met leverbot. Behandel in overleg met uw dierenarts. Onder het kopje vervolgonderzoek leest u hoe u meer te weten kunt komen over de actuele situatie bij uw jongvee. Vervolgonderzoek Informatie over de leverbotbesmetting van het jongvee. Laat bloedonderzoek doen bij het jongvee (minimaal 5 dieren per groep). Als leverbot wordt aangetoond: behandelen in overleg met uw dierenarts (minimaal 2 weken na het opstallen). Bij uitslag 1 (geen afweerstoffen bij melkvee aangetoond) is bloedonderzoek bij jongvee alleen zinvol als het jongvee op andere percelen loopt dan het melkvee. Preventie: Laat onderzoeken op welke percelen de leverbotslak voorkomt ( kartering ). Op basis van de resultaten kunt u een beweidingsplan maken om het optreden van schade door leverbot in de toekomst zoveel mogelijk te voorkomen. Resistentie voor leverbotmiddelen: Controle op resistentie tegen leverbot middelen is mogelijk door gepoold mestonderzoek van behandelde dieren, minimaal 3 weken na de behandeling (minimaal 5 dieren; mestonderzoek is pas zinvol vanaf 1 januari). 8 GD Tankmelk Worminfecties 9

6 Leverbot; hoe zat het ook al weer? In waterrijke gebieden komen leverbotbesmettingen regelmatig voor. Met name bij schapen heeft leverbot al veel slachtoffers gemaakt, maar ook rundvee heeft er onder te lijden. De koeien ondervinden hinder van leverbotjes die zich een weg banen door de darmwand en de lever. Wat zie je? Een leverbotbesmetting bij runderen is meestal niet direct zichtbaar. De besmetting veroorzaakt een geleidelijke productiedaling en een verminderde groei van het jongvee. Het leven van de leverbot Tijdens het grazen wordt de cyste opgenomen. In de darmen komt hieruit een botje. Deze baant zich een weg dwars door de darmwand en de lever om zich vervolgens in de galgangen te nestelen. Daar produceert de volwassen leverbot duizenden eieren per dag die met de mest worden uitgescheiden. Uit de eieren komen trilhaarlarven die binnen 24 uur een leverbotslak moeten vinden om te overleven. De ontwikkeling van de larven gaat vervolgens via verschillende stadia naar de cyste. De volledige cyclus duurt 5 tot 6 maanden, maar bij temperaturen onder de 10ºC staat de ontwikkeling stil. Hoe ga ik er mee om? Voorkom in de loop van het weideseizoen dat uw rundvee, jong én oud, besmet wordt door ze in het najaar op droge en hooggelegen percelen te weiden of tijdig op te stallen. Volg de adviezen vanuit de leverbotprognose op en breng de leverbotsituatie op uw bedrijf in kaart, door na te laten gaan op welke percelen de leverbotslak voor komt (kartering). Wist u dat... zowel de leverbotslak als de eieren kunnen overwinteren? de leverbotslak zeer gevoelig is voor droogte? runderen geen adequate afweer opbouwen, ondanks dat ze wel afweerstoffen aanmaken? door vernatting van de omgeving de ziekte steeds vaker voorkomt in gebieden die voorheen geen leverbot kenden? 10 GD Tankmelk Worminfecties 11

7 Longwormen; wat te doen met de uitslag? Toelichting op de uitslag: Maagdarmworm Leverbot Longworm Tankmelkuitslag (afweerstoffen) Interpretatie Actie ondernemen? Melkvee Jongvee Weinig Geen/weinig schade bij melkvee Nee Veel/zeer veel Schade bij melkvee Weinig Geen/weinig schade bij melkvee Veel Schade bij melkvee Weinig Geen schade bij melkvee Nee Nee Veel Mogelijk schade bij melkvee Detailbeeld 1. Geen afweerstoffen aangetoond De besmetting bij uw melkvee is afwezig of zeer gering. Als er toch klachten zijn, zoals hoesten, productiedaling of geringe koorts, dan lijkt dit een andere achtergrond te hebben. Raadpleeg in die gevallen uw dierenarts. Onder het kopje vervolgonderzoek leest u hoe u meer te weten kunt komen over de actuele situatie bij uw jongvee. 2. Weinig afweerstoffen aangetoond De uitslag betekent dat besmetting bij uw melkvee laag is of dat de infectie nog in het beginstadium is. Vergelijk in dit verband de uitslag van het onderzoek in augustus met die in oktober. Als er klachten zijn, zoals hoesten, productiedaling of koorts, kan dit een andere achtergrond te hebben. Raadpleeg in die gevallen uw dierenarts. Onder het kopje vervolgonderzoek leest u hoe u meer te weten kunt komen over de actuele situatie bij uw jongvee 3. (Veel) afweerstoffen aangetoond De uitslag betekent dat er sprake is van een besmetting van uw melkvee. Uw melkvee heeft als jongvee te weinig weerstand opgebouwd. Zonder klinische klachten, zoals hoesten, productiedaling of koorts, hoeft u niet te behandelen. Overleg bij klachten met uw dierenarts over een zinvolle behandeling en overleg met betrekking tot het volgende jaar over preventieve maatregelen. Onder het kopje vervolgonderzoek leest u hoe u meer te weten kunt komen over de actuele situatie bij uw jongvee Vervolgonderzoek Om meer te weten te komen over de besmetting van longworm bij jongvee kunt u, als er klachten zijn: bloedonderzoek uit laten voeren bij 5 dieren en/of; mestonderzoek uit laten voeren bij 5 dieren. Preventie Voor melkvee met weidegang is het essentieel dat het als jongvee voldoende weerstand tegen longworm opbouwt. Het behandelen van jongvee kan de weerstandsopbouw tegen longworm belemmeren, doordat de dieren te weinig te weinig in contact komen met de longwormlarven. Vaccineren van jongvee is een goed middel om de weerstand te stimuleren. Bij voorkeur doet u dit 2 en 6 weken voor het begin van het weideseizoen. Als het jongvee geen weidegang krijgt, is het mogelijk om vaarzen te vaccineren. 12 GD Tankmelk Worminfecties 13

8 Longwormen; hoe zat het ook al weer? Longwormen komen op veel bedrijven voor. Ze veroorzaken infectie van longen en luchtwegen. De schade van een longworminfectie kan in de duizenden euro s lopen als runderen tijdens het eerste weideseizoen geen kans krijgen adequate immuniteit op te bouwen Wat zie je? Kenmerkend voor een longworminfectie is de diepzittende droge hoest, waarbij het rund met een kromme rug gaat staan. Zwaar besmette runderen gaan minder vreten en vermageren omdat ze extra energie nodig hebben voor de adem haling. Ze kunnen zelfs sterven door verstikking. Het leven van de longworm Tijdens het grazen wordt de larve opgenomen. De larve dringt door de darmwand en gaat via bloed en lymfe naar de longen waar een ontstekingsreactie ontstaat met longschade. Daar wordt het een volwassen worm die tot eitjes per dag kan leggen, met daarin larfjes. Deze larfjes komen al snel uit en prikkelen de luchtwegen, waardoor ze worden opgehoest, ingeslikt en via de mest worden uitgescheiden. Na het doorlopen van verschillende stadia worden ze met behulp van een schimmel die op mest leeft verspreid over de weide. Verspreiding vindt zowel onder droge als natte omstandigheden plaats. Hoe ga ik ermee om? Laat de koppel vee die voor de eerste keer weidegang krijgt, langzaam immuniteit opbouwen. Vaccineer voorafgaand aan 1e weidegang door bestraalde longwormlarfjes in te geven in de bek. Het immuunsysteem wordt geactiveerd. In de weide wordt de afweer verder ontwikkeld. Wist u dat longwormlarven overwinteren in de koe (dragers), maar niet op het land? besmettelijke larven op de weide na 7 weken zijn afgestorven? intensief behandelen tegen maagdarmwormen afbreuk kan doen aan een goede immuniteitsopbouw tegen longwormen? zware infectie bij immune runderen kan leiden tot overgevoeligheidsreacties (wél hoestklachten, maar longwormen bereiken niet het volwassen stadium)? 14 GD GD Tankmelk Tankmelk Worminfecties 15

9 Introductie Parasietenwijzer/Wormsleutel Als behandeling toch noodzakelijk is In Nederland komt in enkele gebieden resistentie voor tegen het belangrijkste leverbotmiddel (triclabendazol). Dit houdt in dat behandeling met dit middel weinig tot geen effect meer heeft op het terugdringen van de leverbotinfectie. Om te voorkomen dat deze resistentie zich uitbreidt of ook voor andere wormmiddelen gaat gelden, zijn hieronder een aantal aandachts punten op een rij gezet rondom behandeling. Extra achtergrondinformatie Op vindt u onder GD Rund/dierziekten extra informatie over maagdarmwormen, longwormen en leverbot. Op vindt u extra informatie over parasitaire aandoeningen bij verschillende diersoorten, waaronder het rund. Voor runderen is een handig hulpmiddel ontwikkeld (een beslisboom) om de zin van behandelingen voor maagdarmwormen en longwormen te beoordelen. De beslisboom bestaat uit een aantal ja/nee-vragen over het beweidingsschema van kalveren of pinken in hun eerste weideseizoen. Op basis van uw bedrijfsspecifieke informatie geeft de parasietenwijzer adviezen op het gebied van beweiding, het moment waarop een wormmiddel wordt ingezet en wanneer het zinvol is om te vaccineren tegen longworm, of wormmiddelen te gebruiken. Mocht ondanks preventie de bedrijfssituatie om actie vragen, neem dan altijd contact op met uw dierenarts. Stel door mest- of bloedonderzoek vast wat de daadwerkelijke oorzaak is van de klachten. Voorkom op deze manier dat u onnodig behandelt; dit is geld verspilling en werkt resistentieontwikkeling in de hand. Gebruik een middel dat geregistreerd is voor de betreffende diersoort en let op: melkgevende runderen mogen niet alle middelen toegediend krijgen; Ga na op welk stadium van de parasiet het middel ingrijpt; Let op de juiste werkingsduur, laat dit afhangen van het beweidingsschema; Meet het gewicht van de te behandelen runderen. Ervaring leert dat gewicht zeer vaak wordt onderschat. Dit leidt tot onder dosering, met als gevolg dat het middel onvoldoende werkt. Onderdosering is tevens risicofactor voor ontstaan van resistentie; Neem de wachttermijn in acht. Zuivelondernemingen controleren intensief op residuen in de melk. 16 GD Tankmelk Worminfecties 17

10 Notities 18 GD Tankmelk Worminfecties 19

11 De Gezondheidsdienst voor Dieren Tips Maaien van een besmette weide heeft wél effect op het terugdringen van een maag darmwormbesmetting, maar niet op die van longworm en leverbot; Een lichte besmetting oplopen en daardoor een gecontroleerde immuniteitsopbouw tegen maagdarmwormen en long wormen is goed. Bij leverbot geldt het tegenovergestelde, voorkom iedere besmetting; Maak voorafgaand aan het weideseizoen een beweidingsplan. Mocht het in de loop van het seizoen tóch anders lopen, stel uw plannen dan bij; Overleg met uw dierenarts. Hij/zij herkent risico s, kan achtergrondinformatie geven en adviseren over beweiding en - indien van toepassing - over verantwoorde behandeling. GD, Postbus 9, 7400 AA Deventer, T , F GD

Ei-uitscheiding Een volwassen leverbot kan per dag tot eieren produceren die via de gal met de mest worden uitgescheiden.

Ei-uitscheiding Een volwassen leverbot kan per dag tot eieren produceren die via de gal met de mest worden uitgescheiden. Leverbotcyclus Door de eeuwen heen is een infectie met leverbot (Fasciola hepatica) verantwoordelijk voor grote economische schade in de rundvee- en schapenhouderij. Vooral in natte jaren kan deze parasiet

Nadere informatie

Sommige infecties bij runderen blijven gedurende lange tijd aanwezig op een rundveebedrijf

Sommige infecties bij runderen blijven gedurende lange tijd aanwezig op een rundveebedrijf Moeilijk te ontdekken infectieuze ziekten bij runderen Sommige infecties bij runderen blijven gedurende lange tijd aanwezig op een rundveebedrijf vooraleer ze ontdekt en aangepakt worden. Het gaat om besmettelijke

Nadere informatie

Wormbestrijding stal het Vossenbroek

Wormbestrijding stal het Vossenbroek Wormbestrijding stal het Vossenbroek 1 Inhoud Wormen bij paarden. Resistentie van wormen. Wormmanagement Stal het Vossenbroek. 2 Waarom ontwormen? 3 Symptomen ernstige wormbesmetting Koliek (verstopping,

Nadere informatie

Paarden - Ontworming. Tel.: 033-2863276 info@devallei.com www.devallei.com

Paarden - Ontworming. Tel.: 033-2863276 info@devallei.com www.devallei.com Paarden - Ontworming Vrijwel alle paarden in Nederland hebben wormen en wormlarven in hun lichaam. Wanneer er een beperkt aantal wormen in het lichaam verblijven, levert dit geen gezondheidsproblemen op.

Nadere informatie

Nieuwsbrief februari Boerenavond donderdagavond 25 februari Studiegroep Voorstellen nieuwe dierenarts Sanne Journee

Nieuwsbrief februari Boerenavond donderdagavond 25 februari Studiegroep Voorstellen nieuwe dierenarts Sanne Journee Nieuwsbrief februari Beste veehouder, In deze nieuwsbrief zal een gevarieerd aantal onderwerpen worden besproken. Deze betreffen: Boerenavond 25 februari 2010 Door ons verzorgde studiegroep Voorstellen

Nadere informatie

Geen systeemgebonden gezondheidsproblemen

Geen systeemgebonden gezondheidsproblemen Geen systeemgebonden gezondheidsproblemen in low-inputsysteem 4 Jan Verkaik en Piet Vellema (GD) Het terugdringen van medicijngebruik en besparingen op gezondheidszorg sluit aan bij het ontwikkelen van

Nadere informatie

Bescherm uw huisdier en uw gezin

Bescherm uw huisdier en uw gezin Ontwormen van honden en katten Bescherm uw huisdier en uw gezin Waarom ontwormen? Honden en katten maken deel uit van ons gezin. We aaien ze, knuffelen en spelen met ze. Maar dit is niet altijd zonder

Nadere informatie

Maagdarmwormen bij biologisch rundvee

Maagdarmwormen bij biologisch rundvee Maagdarmwormen bij biologisch rundvee Luk Sobry (Wim Govaerts & co cvba) en Jo Vicca (Odisee) Besmettingen met maagdarmwormen zorgen voor een niet te onderschatten economisch verlies door melkproductieverlies,

Nadere informatie

BVD aanpak in de praktijk. Pauline Athmer DAP Nijkerk-Wellensiek

BVD aanpak in de praktijk. Pauline Athmer DAP Nijkerk-Wellensiek BVD aanpak in de praktijk Pauline Athmer DAP Nijkerk-Wellensiek Inhoud presentatie Even voorstellen Waarom BVD? De BVD drager Hoe kom je aan BVD? Hoe kom je er weer vanaf? BVD aanpak in onze praktijk Enkele

Nadere informatie

Ooien in de aflammerperiode? Opgestald vanaf geboorte tot nu: advies 5

Ooien in de aflammerperiode? Opgestald vanaf geboorte tot nu: advies 5 Wil je advies voor dieren die je aanvoert van andere bedrijven (aankoop dekram, ingeschaarde dieren van anderen, aankoop van ooien, herintrodcutie van uitgeleende dekram)? Advies 1 Wil je een advies voor

Nadere informatie

BVD, het aanpakken waard! Monique Driesse en Ruben Tolboom Januari 2015

BVD, het aanpakken waard! Monique Driesse en Ruben Tolboom Januari 2015 BVD, het aanpakken waard! Monique Driesse en Ruben Tolboom Januari 2015 Voorstellen Monique Driesse Rundveedierenarts 7 jaar praktijk, 5 jaar in Canada Sinds 2007 bij Boehringer Ingelheim Ruben Tolboom

Nadere informatie

Compleet weiden Combi weiden Compact weiden. WeideKompas

Compleet weiden Combi weiden Compact weiden. WeideKompas WeideKompas Compleet weiden Compact weiden Kompas WeideKompas Beweiden is een keuze die u als veehouder zelf maakt. Wilt u starten met beweiden of wilt u meer rendement uit weidegang halen? WeideKompas

Nadere informatie

HippoSupport Mestonderzoek Suzanne Bijl

HippoSupport Mestonderzoek Suzanne Bijl HippoSupport Mestonderzoek Suzanne Bijl HippoSupport Mestonderzoek Wiemanstraat 18 / 8166 GA / Emst 0578 661 376 / 06 189 45 078/ info@hipposupport.nl www.hipposupport.nl / www.paardenmestonderzoek.com

Nadere informatie

DierenArtsenCentrum Noordwolde Voorjaar 2012

DierenArtsenCentrum Noordwolde Voorjaar 2012 DierenArtsenCentrum Noordwolde Voorjaar 2012 Beste paardeneigenaar, Op het moment is het rhinopneumonievirus volop in het nieuws. Het virus is vastgesteld op verschillende plaatsen in Nederland. Aangezien

Nadere informatie

INFOVOORMIDDAG HOUDEN EN VERZORGEN VAN PAARDEN. Verschillend bedrijf. Verschillend schema - vaccinatie - ontworming

INFOVOORMIDDAG HOUDEN EN VERZORGEN VAN PAARDEN. Verschillend bedrijf. Verschillend schema - vaccinatie - ontworming INFOVOORMIDDAG HOUDEN EN VERZORGEN VAN PAARDEN Vaccineren en Ontwormen in de Praktijk Filip De keersmaecker Vakdierenarts Paard Verschillend bedrijf Verschillend schema - vaccinatie - ontworming 1 Vaccineren

Nadere informatie

Magnesium in drinkwater voor weidende droge koeien

Magnesium in drinkwater voor weidende droge koeien Magnesium in drinkwater voor weidende droge koeien J. Zonderland (ROC Bosma Zathe) K. Kalis (Gezondheidsdienst voor Dieren in Noord-Nederland) Als weidende koeien krachtvoer krijgen of als koeien op stal

Nadere informatie

BVD; doe er wat mee! Anita ten Wolthuis 26 september 2011

BVD; doe er wat mee! Anita ten Wolthuis 26 september 2011 BVD; doe er wat mee! Anita ten Wolthuis 26 september 2011 BVD en GD Monitoring Bekende en nieuwe ziekten Voor overheid en zuivel Vrijwillige programma s Wettelijke dierziekteprogramma s Ondersteuning

Nadere informatie

Inzet van salmonellatesten in het plan van aanpak

Inzet van salmonellatesten in het plan van aanpak Inzet van salmonellatesten in het plan van aanpak Salmonella beheersen vergt een gerichte aanpak met voor dat doel gevalideerde testen. Een deel van de melkveebedrijven in Nederland is langdurig besmet

Nadere informatie

Regelmatig ontwormen is belangrijk om uw gezin en uw hond te beschermen tegen wormen.

Regelmatig ontwormen is belangrijk om uw gezin en uw hond te beschermen tegen wormen. Regelmatig ontwormen is belangrijk om uw gezin en uw hond te beschermen tegen wormen. Waarom ontwormen? Honden maken deel uit van ons gezin. We aaien, knuffelen en spelen met ze. Maar dit is niet altijd

Nadere informatie

Besmet met IBR. Congres Gezonde melkveehouderij 10-11-2015. En hoe nu verder? copyright Gezondheidsdienst voor Dieren 1. Inhoud presentatie IBR

Besmet met IBR. Congres Gezonde melkveehouderij 10-11-2015. En hoe nu verder? copyright Gezondheidsdienst voor Dieren 1. Inhoud presentatie IBR Besmet met IBR En hoe nu verder? Drs. Frederik Waldeck, dierenarts Congres Gezonde melkveeh Zwolle, 10 november 2015 Inhoud presentatie IBR Stand van zaken Besmet: hoe komt het, wat is het? Aanpak Boerderij,

Nadere informatie

Voor een goed. Voor een goed ontwormadvies. ontwormadvies. Wormen: niet te zien, wel te bestrijden!

Voor een goed. Voor een goed ontwormadvies. ontwormadvies. Wormen: niet te zien, wel te bestrijden! Voor een goed ontwormadvies. Voor een goed ontwormadvies Wormen: niet te zien, wel te bestrijden! w w w. s t e r k l i n i e k. n l 05/2012 Deze brochure wordt u aangeboden door uw Sterkliniek in samenwerking

Nadere informatie

Biestvoorziening, waaróm is het zo belangrijk? Anja Smolenaars GD Dierenarts Herkauwersgezondheidszorg 15 januari 2015

Biestvoorziening, waaróm is het zo belangrijk? Anja Smolenaars GD Dierenarts Herkauwersgezondheidszorg 15 januari 2015 Biestvoorziening, waaróm is het zo belangrijk? Anja Smolenaars GD Dierenarts Herkauwersgezondheidszorg 15 januari 2015 Biestvoorziening Veel te Vaak Vlug aan voorbijgegaan! Waarom is het zo belangrijk?

Nadere informatie

Opleiding mestonderzoek voor schapenhouders: deel 1

Opleiding mestonderzoek voor schapenhouders: deel 1 Dierengezondheidszorg Vlaanderen vzw Opleiding mestonderzoek voor schapenhouders: deel 1 Dierenartsen Guido Bertels en Eva Van Mael Doel van de opleiding Gebruik van ontwormingsproducten verminderen omdat

Nadere informatie

HippoSupport over Mestonderzoek 9 juni 2015 20.30 - Eper Paardenvierdaagse

HippoSupport over Mestonderzoek 9 juni 2015 20.30 - Eper Paardenvierdaagse HippoSupport over Mestonderzoek 9 juni 2015 20.30 - Eper Paardenvierdaagse Voordelen en Vooroordelen Suzanne Bijl en Richard Verbree 10-6-2015 HippoSupport Mestonderzoek 1 Agenda Over HippoSupport Mestonderzoek

Nadere informatie

Controle van rondwormen onder de bedreiging van oprukkende resistentie PARASIETEN BIJ HET PAARD. Parasieten bij paarden: inleiding

Controle van rondwormen onder de bedreiging van oprukkende resistentie PARASIETEN BIJ HET PAARD. Parasieten bij paarden: inleiding Controle van rondwormen onder de bedreiging van oprukkende resistentie PARASIETEN BIJ HET PAARD WERELDWIJD VERSPREID ALLE LEEFTIJDSGROEPEN WEINIG AFWEEROPBOUW RESISTENTIE ONTSNAPPINGS-MECHANISMEN CONTINU

Nadere informatie

Spoelwormen leven in de darmen van honden en katten.

Spoelwormen leven in de darmen van honden en katten. Darmparasieten komen zowel bij honden als bij katten zeer regelmatig voor. De vaakst voorkomende besmettingen zijn die met spoelwormen en lintwormen. Af en toe zien we ook infecties met giardia. Ook aan

Nadere informatie

: Natuurbeheer met (gehoede) schaapskuddes (2500 ooien) Begeleiding van schaapskuddes en schapenhouderijen

: Natuurbeheer met (gehoede) schaapskuddes (2500 ooien) Begeleiding van schaapskuddes en schapenhouderijen 2002-2010: Natuurbeheer met (gehoede) schaapskuddes (2500 ooien) 2010- Nu: Provinos Schapenadviesgroep: Begeleiding van schaapskuddes en schapenhouderijen Den Wijzen en Verstandigen Schaap Herder 1850

Nadere informatie

Dierenkliniek De Morette

Dierenkliniek De Morette VIJAND NUMMER 1, WORMEN WAT DOEN WE VERKEERD? DE RESISTENTIE-PROBLEMATIEK: Jarenlang probeerden we door elke 2, 3 of 4 maanden te ontwormen om de maagdarmparasieten permanent van de aardbol te laten verdwijnen.

Nadere informatie

toch ziektetekens opwekken. Anderzijds kunnen om dezelfde reden de symptomen van een ziekte erger worden dan ze zouden zijn zonder de bijkomende

toch ziektetekens opwekken. Anderzijds kunnen om dezelfde reden de symptomen van een ziekte erger worden dan ze zouden zijn zonder de bijkomende De BVD Boviene virale diarree of BVD is een aandoening bij runderen die zwaar onderschat wordt.de besmetting brengt veel meer schade toe aan de veestapel dan men over het algemeen aanneemt, maar komt ook

Nadere informatie

Op het diagram hieronder is schematisch weergegeven hoe de besmettingsroute van Neospora loopt. Bron: GD Diergezondheid

Op het diagram hieronder is schematisch weergegeven hoe de besmettingsroute van Neospora loopt. Bron: GD Diergezondheid Neospora Neospora caninum is een van de belangrijkste besmettelijke oorzaken van verwerpen bij koeien. Een infectie met Neospora leidt niet tot ziekteverschijnselen bij de koeien. Wel kan de parasiet door

Nadere informatie

Op een modern melkveebedrijf horen BVD en IBR niet thuis!

Op een modern melkveebedrijf horen BVD en IBR niet thuis! Op een modern melkveebedrijf horen BVD en IBR niet thuis! Bedrijfsinfectie BVD Bedrijfsinfectie Op dit bedrijf loopt een pink van ca. 9 maanden die drager is van het BVD-virus. Deze pink is drager geworden

Nadere informatie

Kalverdiarree. Hoe los ik het op? Author/location

Kalverdiarree. Hoe los ik het op? Author/location Kalverdiarree Hoe los ik het op? Author/location Situatie Nederland Het voorkomen van afwijkende mest op 108 bedrijven verspreid over heel Nederland Onderzocht door de GD Onderscheid mest: waterig vla

Nadere informatie

Kalverdiarree voorkomen en aanpakken

Kalverdiarree voorkomen en aanpakken Kalverdiarree voorkomen en aanpakken Uit onderzoek onder ruim 400 kalveren blijkt dat meer dan 40% in de eerste drie levensweken een afwijkende mestscore laat zien. Diarree bij kalveren is een veelvoorkomend

Nadere informatie

Vragen en opdrachten. Vragen bij de wikiwijspagina Jongveeopfok

Vragen en opdrachten. Vragen bij de wikiwijspagina Jongveeopfok Vragen en opdrachten Vragen bij de wikiwijspagina Jongveeopfok Vragen bij boekje Jongvee blz 4 t/m 7 (Bekijk voor het maken van vraag 1 t/m 11 Wikiwijs: Jongvee opfok, hoofdstuk Introductie jongvee opfok.)

Nadere informatie

Rundertuberculose. (Boviene tuberculose) Informatie over de ziekte en de procedures van de NVWA voor dierhouders

Rundertuberculose. (Boviene tuberculose) Informatie over de ziekte en de procedures van de NVWA voor dierhouders Rundertuberculose (Boviene tuberculose) Informatie over de ziekte en de procedures van de NVWA voor dierhouders Rundertuberculose bij dieren De tuberculosebacterie Mycobacterium bovis veroorzaakt tuberculose

Nadere informatie

Allereerst wensen wij iedereen natuurlijk een beestachtig en gelukkig 2014 toe!

Allereerst wensen wij iedereen natuurlijk een beestachtig en gelukkig 2014 toe! Nieuwsbrief Januari 2014 Allereerst wensen wij iedereen natuurlijk een beestachtig en gelukkig 2014 toe! Wij staan in het nieuwe jaar weer voor u en uw huisdieren klaar! Ik wilde het over het nut en het

Nadere informatie

PRAKTISCH VACCINATIE VAN DE HOND

PRAKTISCH VACCINATIE VAN DE HOND l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n PRAKTISCH VACCINATIE VAN DE HOND over houden van huisdieren Vaccinatie is een belangrijke en effectieve manier om ziekten

Nadere informatie

Onderwerp: preventie gezondheid bij paarden waarbij o.a. aan de orde kwamen het ontwormen, entingen en welke gevaren er zoal op de loer liggen.

Onderwerp: preventie gezondheid bij paarden waarbij o.a. aan de orde kwamen het ontwormen, entingen en welke gevaren er zoal op de loer liggen. Studieclub Het Friesch Paard Limburg Bezoek aan Dierenkliniek Landhorst, Grote Baan 9 Landhorst op maandag 18 maart 2013. Inleiding door de heer Rob Heijmans, dierenarts Onderwerp: preventie gezondheid

Nadere informatie

Wormen bij schapen en geiten preventie monitoring ontwormen praktisch mestonderzoek

Wormen bij schapen en geiten preventie monitoring ontwormen praktisch mestonderzoek Wormen bij schapen en geiten preventie monitoring ontwormen praktisch mestonderzoek Drs. J.M. van Andel Dr. Ir. H.W. Ploeger Ir. G.C. Six 1 Inhoud 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Het belang van regelmatig ontwormen. Actie: Juni is de chip maand. Gedurende de hele maand chippen incl. registratie voor E 21,-

Nieuwsbrief. Het belang van regelmatig ontwormen. Actie: Juni is de chip maand. Gedurende de hele maand chippen incl. registratie voor E 21,- D i e r e n k l i n i e k T e r G o u w e Actie: Juni is de chip maand Gedurende de hele maand chippen incl. registratie voor E 21,- Nieuwsbrief 1 7-5 - 2 0 1 3 Het belang van regelmatig ontwormen. Zoals

Nadere informatie

Besmettelijke dierziekten: geïntegreerd aanpakken

Besmettelijke dierziekten: geïntegreerd aanpakken Besmettelijke dierziekten: geïntegreerd aanpakken Wim Hanekamp (PR) en Jan Snoep (GD) Bestrijdingsprogramma s zijn er op gericht om dieren die drager zijn van een ziektekiem op te sporen en versneld af

Nadere informatie

Robot & Weiden. Resultaten enquête 1

Robot & Weiden. Resultaten enquête 1 Robot & Weiden Resultaten enquête 1 Inleiding Inhoudsopgave De deelnemers van Robot & Weiden beantwoorden driemaal een enquête. Het doel is het in kaart brengen hoe zij omgaan met de combinatie melken

Nadere informatie

Infectieziekten: Caprine arthritis encephalitis (CAE) Caseous Lymphadenitis (CL, pseudo-tuberculose) Paratuberculose

Infectieziekten: Caprine arthritis encephalitis (CAE) Caseous Lymphadenitis (CL, pseudo-tuberculose) Paratuberculose Infectieziekten: Caprine arthritis encephalitis (CAE) Caseous Lymphadenitis (CL, pseudo-tuberculose) Paratuberculose Caprine arthritis encephalitis (CAE) Oorzaak CAE virus, familie van de lentivirussen,

Nadere informatie

Appendix. Nederlandse Samenvatting

Appendix. Nederlandse Samenvatting Appendix Nederlandse Samenvatting Nederlandse samenvatting INLEIDING Cooperia oncophora is de voornaamste dunne darm nematode bij runderen in streken met een gematigd klimaat, zoals West Europa. Dieren

Nadere informatie

Konijn Gas wat moet ik doen? Oorzaken van gas Symptomen die het meeste voorkomen Wat te doen

Konijn Gas wat moet ik doen? Oorzaken van gas Symptomen die het meeste voorkomen Wat te doen Konijn Gas wat moet ik doen? Een konijn heeft een zeer gevoelig, uitgebalanceerd maagdarmstelsel, veel langer en ingewikkelder dan de mens. De meeste problemen in geval van een ziek konijn ontstaan in

Nadere informatie

Maximaal weidegras. Stripweiden A-B-A. Graslandkalender. Gras Arbeidsgemak Weidevakmanschap Melkproductie. Max. 2 koeien per ha

Maximaal weidegras. Stripweiden A-B-A. Graslandkalender. Gras Arbeidsgemak Weidevakmanschap Melkproductie. Max. 2 koeien per ha Maximaal Gras Arbeidsgemak Weidevakmanschap Melkproductie Max. 2 koeien per ha 2 kg ds bijvoeding per dag/koe 13 kg ds opname vers gras Stripweiden 18 uur weiden Stripweiden A-B-A Voorbeeld bij 120 koeien,

Nadere informatie

Impact van worminfecties op de algemene gezondheidsstatus van leghennen in niet-kooisystemen.

Impact van worminfecties op de algemene gezondheidsstatus van leghennen in niet-kooisystemen. Departement Welzijn, Economie en Plattelandsbeleid Impact van worminfecties op de algemene gezondheidsstatus van leghennen in niet-kooisystemen. Eva Pierré () Hilde Van Meirhaeghe Mieke Geerinckx (DGZ

Nadere informatie

Resultaten van een veldproef met betrekking tot neonatale kalverdiarree

Resultaten van een veldproef met betrekking tot neonatale kalverdiarree Auteur: Vanessa Meganck Inleiding Resultaten van een veldproef met betrekking tot neonatale kalverdiarree Voor het vermijden van diarree bij de jongste kalfjes dient er een evenwicht gevonden te worden

Nadere informatie

Niet technische samenvatting. 1 Algemene gegevens. 2 Categorie van het project

Niet technische samenvatting. 1 Algemene gegevens. 2 Categorie van het project Niettechnische samenvatting 1 Algemene gegevens 1.1 Titel van het project Respiratoir Syncytieel Virus (RSV) in kalveren 1.2 Looptijd van het project 1.3 Trefwoorden (maximaal 5) Oktober 2015 oktober 2020

Nadere informatie

Dierenartsenpraktijk Tweestromenland Rundveedierenartsen. Maarten Adamse Jos Giesen David Speksnijder

Dierenartsenpraktijk Tweestromenland Rundveedierenartsen. Maarten Adamse Jos Giesen David Speksnijder Dierenartsenpraktijk Tweestromenland Rundveedierenartsen Maarten Adamse Jos Giesen David Speksnijder Achtergrond richtlijn Maarten Adamse Achtergrond AB reductie Prof. Jaap Wagenaar Praktische tips rondom

Nadere informatie

Infecties : Er is een verschil tussen virusziektes en bacteriã«le ziektes. Bij de hond

Infecties : Er is een verschil tussen virusziektes en bacteriã«le ziektes. Bij de hond Infecties : Er is een verschil tussen virusziektes en bacteriã«le ziektes. Bij de hond A virus: Hondenziekte ; HCC ; Parvo ; Aujeszky ; Rabiës ; Corona B bacterie: Ziekte van Weil ; TBC ; Tetanus ; Salmonella

Nadere informatie

PRAKTISCH Toxoplasmose

PRAKTISCH Toxoplasmose PRAKTISCH Toxoplasmose l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n over houden van huisdieren Toxoplasmose is een belangrijke zoönose. Dat betekent dat deze ziekte

Nadere informatie

landbouw en natuurlijke omgeving 2010 dierhouderij en -verzorging productiedieren CSPE BB minitoets bij opdracht 1

landbouw en natuurlijke omgeving 2010 dierhouderij en -verzorging productiedieren CSPE BB minitoets bij opdracht 1 yyyyyyy landbouw en natuurlijke omgeving 2010 dierhouderij en -verzorging productiedieren SPE BB minitoets bij opdracht 1 variant a Meerkeuzevragen - Omcirkel het goede antwoord (voorbeeld 1). - Geef verbeteringen

Nadere informatie

18-2-2013. Bacterie schematisch. Een bacterie is resistent. Oorzaak resistentie wereldwijd. Resistentie verkrijgen. Antibiogram. Matig & juist gebruik

18-2-2013. Bacterie schematisch. Een bacterie is resistent. Oorzaak resistentie wereldwijd. Resistentie verkrijgen. Antibiogram. Matig & juist gebruik % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % % Broilers Slaughter pigs Veal calves Dairy cattle -- Themabijeenkomst Antibioticumbeleid en de (on-)mogelijkheden

Nadere informatie

Studiemiddag Vaccinatie

Studiemiddag Vaccinatie Studiemiddag Vaccinatie Zin of onzin? December 2011 Opzet middag Inleiding Wat is het? Waarom vaccineren Geschiedenis Infectieziekten Mogelijke vaccinaties(schema s) Economie Actualiteiten Inleiding Achtergrond

Nadere informatie

Schimmelinfectie van de huid ("ringworm," dermatofytose) bij honden en katten

Schimmelinfectie van de huid (ringworm, dermatofytose) bij honden en katten Omschrijving Oorzaken Verschijnselen Diagnose Therapie Prognose Omschrijving Dermatofytose is de medische term voor een schimmelinfectie van de oppervlakkige laag van de huid, nagels of haren. De infecties

Nadere informatie

Nieuwsbrief Rundvee December 2016

Nieuwsbrief Rundvee December 2016 Nieuwsbrief Rundvee December 2016 Inhoud: 1. IBR en BVD vrij worden na tankmelkonderzoek 2. Aanpassingen BGP en BBP 3. BVD- virus-sneltest 4. Procapen in plaats van Penstrep-ject bij operaties 5. Nieuwe

Nadere informatie

Wat zijn infectieziekten

Wat zijn infectieziekten Wat zijn infectieziekten Infectieziekten zijn ziekten die veroorzaakt worden door micro-organismen. Dit zijn hele kleine, levende deeltjes zoals virussen en bacteriën. Ze worden meestal van de ene mens

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA 's-gravenhage. Geachte Voorzitter,

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA 's-gravenhage. Geachte Voorzitter, Directie Voedselkwaliteit en Diergezondheid De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA 's-gravenhage uw brief van uw kenmerk ons kenmerk datum 10 september 2008 08-LNV-107

Nadere informatie

Niet altijd treden ziekteverschijnselen op. Als er ziekteverschijnselen optreden, gebeurt dat meestal 3-4 dagen na de besmetting.

Niet altijd treden ziekteverschijnselen op. Als er ziekteverschijnselen optreden, gebeurt dat meestal 3-4 dagen na de besmetting. E. coli infecties (EHEC = Enterohemorragische Escherichia coli ) 1 Wat is het De E-coli bacterie is meestal een onschuldige darmbewoner bij de mens. Er zijn echter ook E.coli bacteriën waarvan je ziek

Nadere informatie

PRAKTISCH WORMEN BIJ DE HOND

PRAKTISCH WORMEN BIJ DE HOND l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n PRAKTISCH WORMEN BIJ DE HOND over houden van huisdieren Honden kunnen last hebben van wormen. Deze leven in het lichaam

Nadere informatie

Biestmanagement op Vlaamse melkveebedrijven

Biestmanagement op Vlaamse melkveebedrijven Biestmanagement op Vlaamse melkveebedrijven Inleiding Het verzekeren van een goede gezondheid van het kalf start met het uitvoeren van een goed biestmanagement. In een thesis ter behaling van het diploma

Nadere informatie

Kalverdiarree. Inleiding

Kalverdiarree. Inleiding Kalverdiarree Inleiding Verschillende ziekteverwekkers kunnen de oorzaak zijn van diarree bij jonge kalveren: bacteriën, parasieten, virussen en op wat latere leeftijd ook wormen. Bij kalveren tot twee

Nadere informatie

PRAKTISCH GIARDIA BIJ HOND EN KAT

PRAKTISCH GIARDIA BIJ HOND EN KAT l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n PRAKTISCH GIARDIA BIJ HOND EN KAT w over houden van huisdieren Giardia is een darmparasiet. Vooral bij jonge dieren

Nadere informatie

Jongvee opfok. Vragen en opdrachten bij bundel Jongvee

Jongvee opfok. Vragen en opdrachten bij bundel Jongvee Jongvee opfok Vragen en opdrachten bij bundel Jongvee 1 Planning: Datum Huiswerk 29 / 31 jan Af vragen hoofdstuk 1 af t/m vraag 20 5 / 7 feb Af vragen hoofdstuk 1 vanaf vraag 21 t/m hoofdstuk 2 vraag 10

Nadere informatie

MILQUESTRA. Een onzichtbaar probleem...

MILQUESTRA. Een onzichtbaar probleem... MILQUESTRA Een onzichtbaar probleem... Iedere hond of kat raakt een aantal keer in zijn leven besmet met wormen Honden en katten staan continu bloot aan wormbesmettingen. Ook mensen kunnen makkelijk besmet

Nadere informatie

Namens dezen, Teamleider Ruimtelijke Ordening & Vergunningen. Gemeente Hilvarenbeek Ingekomen:

Namens dezen, Teamleider Ruimtelijke Ordening & Vergunningen. Gemeente Hilvarenbeek Ingekomen: Gemeente Hilvarenbeek Ingekomen: 10-06-2015 Burgemeester en Wethouders van Gemeente Hilvarenbeek Postbus 3 5080 AA Hilvarenbeek Esbeek, 27-05-2015 Onderwerp: Beweidingsplan Geachte College, Naar aanleiding

Nadere informatie

REIZEN EN TUBERCULOSE

REIZEN EN TUBERCULOSE REIZEN EN TUBERCULOSE Op reis naar Oost-Europa Afrika Azië Midden-Amerika Zuid-Amerika In deze folder staan enkele maatregelen die u kunt nemen om uzelf te beschermen LANGER DAN 3 MAANDEN VEEL CONTACT

Nadere informatie

Schildklier en zwangerschap

Schildklier en zwangerschap Schildklier en zwangerschap SCHILDKLIER EN ZWANGERSCHAP Waarvoor dient de schildklier? De schildklier produceert schildklierhormoon, een hormoon dat verantwoordelijk is voor de snelheid van de stofwisseling.

Nadere informatie

Cobactan 2,5% Eerste hulp bij hersenvliesontsteking.

Cobactan 2,5% Eerste hulp bij hersenvliesontsteking. Cobactan 2,5% Eerste hulp bij hersenvliesontsteking. Cobactan 2,5% Hersenvliesontsteking is een acuut probleem, dat op elk zeugenbedrijf voorkomt. Nagenoeg ieder zeugenbedrijf is bekend met hersenvliesontsteking.

Nadere informatie

Focus op Leverbot. Praktische handleiding

Focus op Leverbot. Praktische handleiding Focus op Leverbot Praktische handleiding Met de steun van Focus op Leverbot Voorwoord Beste veehouder, Beste dierenarts, Leverbot of Fasciola hepatica is een parasiet die in onze streken frequent voorkomt

Nadere informatie

Esdonk 8, Gemert. Onderbouwing grondgebonden karakter. Rundveehouderij Meulepas V.O.F. Bedrijfsopzet Esdonk 8, Gemert

Esdonk 8, Gemert. Onderbouwing grondgebonden karakter. Rundveehouderij Meulepas V.O.F. Bedrijfsopzet Esdonk 8, Gemert Onderbouwing grondgebonden karakter Rundveehouderij Meulepas V.O.F. Onderbouwing grondgebonden karakter rundveehouderij Esdonk 8 - Gemert 1 INHOUD 1 Inleiding 3 2 Locatie 4 3 Beschrijving van de inrichting

Nadere informatie

Vaarzenmastitis verbeter de rentabiliteit van de next generation. Sofie Piepers, DVM, PhD. M-team UGent

Vaarzenmastitis verbeter de rentabiliteit van de next generation. Sofie Piepers, DVM, PhD. M-team UGent Vaarzenmastitis verbeter de rentabiliteit van de next generation Sofie Piepers, DVM, PhD Vaarzenmastitis Intramammaire infecties vóór kalven Gevolgen na kalven: Klinische mastitis Subklinische mastitis

Nadere informatie

Bluetongue Van besmetting tot bestrijding

Bluetongue Van besmetting tot bestrijding Bluetongue Van besmetting tot bestrijding Bluetongue Van besmetting tot bestrijding Voor een effectieve aanpak van bluetongue is het belangrijk dat de ziekte snel wordt herkend. In deze folder zetten we

Nadere informatie

Voorkomen en bestrijden van IBR en BVD

Voorkomen en bestrijden van IBR en BVD Voorkomen en bestrijden van IR en VD IR en VD zijn twee belangrijke infectieuze rundveeziekten die heel wat schade kunnen veroorzaken op het rundveebedrijf. Hoewel deze ziekten vaak in één adem worden

Nadere informatie

Maag-, darm- en leverziekten. Infliximab / Remicade bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa

Maag-, darm- en leverziekten. Infliximab / Remicade bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa Afdeling: Onderwerp: Maag-, darm- en leverziekten Infliximab / Remicade bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa Inleiding Uw behandelend arts heeft met u gesproken over het gebruik van Infliximab (Remicade).

Nadere informatie

Vragen en antwoorden over het Schmallenbergvirus Versie 14 februari 2012

Vragen en antwoorden over het Schmallenbergvirus Versie 14 februari 2012 Vragen en antwoorden over het Schmallenbergvirus Versie 14 februari 2012 Is er mogelijk gevaar voor omwonenden/mensen? Op basis van de beschikbare informatie concluderen experts van het RIVM dat overdracht

Nadere informatie

Papegaaienziekte. (Psittacose) Informatie over de ziekte en de procedures van de NVWA voor vogelhouders en -handelaren

Papegaaienziekte. (Psittacose) Informatie over de ziekte en de procedures van de NVWA voor vogelhouders en -handelaren Papegaaienziekte (Psittacose) Informatie over de ziekte en de procedures van de NVWA voor vogelhouders en -handelaren Papegaaienziekte bij dieren De bacterie Chlamydia psittaci veroorzaakt papegaaienziekte

Nadere informatie

l s c h a p s d i e r e n PRAKTISCH ZOÖNOSEN l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e www.licg.nl over houden van huisdieren

l s c h a p s d i e r e n PRAKTISCH ZOÖNOSEN l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e www.licg.nl over houden van huisdieren PRAKTISCH ZOÖNOSEN l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n over houden van huisdieren Zoönosen: ziekten bij dieren die overgedragen kunnen worden op mensen

Nadere informatie

Robot & Weiden. Resultaten enquête 3

Robot & Weiden. Resultaten enquête 3 Robot & Weiden Resultaten enquête 3 Inleiding Inhoudsopgave De deelnemers van Robot & Weiden beantwoorden driemaal een enquête met als doel in kaart te brengen hoe zij omgaan met de combinatie melken met

Nadere informatie

Werkblad: Gezondheidskenmerken

Werkblad: Gezondheidskenmerken Werkblad: Gezondheidskenmerken 1) Zet een koe vast aan het voerhek of aan het halster. Beoordeel vervolgens de onderstaande gezondheidskenmerken. a. Koe nummer: b. Leeftijd: c. Lactatiestadium: d. Ras:

Nadere informatie

Ziekteverwekkende micro-organismen dringen via lichaamsopeningen het lichaam binnen:

Ziekteverwekkende micro-organismen dringen via lichaamsopeningen het lichaam binnen: IMMUNITEIT 1 Immuniteit Het lichaam van mens en dier wordt constant belaagd door organismen die het lichaam ziek kunnen maken. Veel van deze ziekteverwekkers zijn erg klein, zoals virussen en bacteriën.

Nadere informatie

Mocht u vragen hebben dan kunt u terecht bij de leidinggevende van uw locatie.

Mocht u vragen hebben dan kunt u terecht bij de leidinggevende van uw locatie. Informatie aan ouders over zieke kinderen Voorwoord Uitgaande van de richtlijnen van de GGD heeft onze organisatie een beleid ontwikkeld dat handvatten geeft bij eventuele ziekte van uw kind(eren). Dit

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Bloedvergiftiging. of sepsis

PATIËNTEN INFORMATIE. Bloedvergiftiging. of sepsis PATIËNTEN INFORMATIE Bloedvergiftiging of sepsis 2 PATIËNTENINFORMATIE Inleiding De arts heeft u verteld dat u of uw naaste een bloedvergiftiging heeft, ook wel sepsis genoemd. Een sepsis is een complexe

Nadere informatie

NEWSLETTER N 12. Het PRO team- Royal Canin Belux. Coccidiose is een parasitaire ziekte die veroorzaakt wordt door een darmparasiet, de coccidia.

NEWSLETTER N 12. Het PRO team- Royal Canin Belux. Coccidiose is een parasitaire ziekte die veroorzaakt wordt door een darmparasiet, de coccidia. N NEWSLETTER N 12 Het PRO team- Royal Canin Belux et als alle andere plaatsen waar dieren samenleven zijn kattenfokkerijen plaatsen waar zich makkelijk bacteriën, virussen en parasieten ontwikkelen, waardoor

Nadere informatie

NVOG Voorlichtingsbrochure GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP

NVOG Voorlichtingsbrochure GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP NVOG Voorlichtingsbrochure GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP 1. Inleiding 2. Wat zijn groep B streptokokken (GBS)? 3. Hoe vaak komen GBS voor bij zwangeren? 4.

Nadere informatie

Alles wat u moet weten over diarree bij kalveren

Alles wat u moet weten over diarree bij kalveren Alles wat u moet weten over diarree bij kalveren Er sterven meer jonge kalveren aan diarree dan aan alle andere ziekten samen Neonatale diarree vormt een grote bedreiging in de eerste weken van het leven

Nadere informatie

Nieuwsbrief Maart 2014

Nieuwsbrief Maart 2014 Nieuwsbrief Maart 2014 Beste Klant, Eerst graag uw aandacht voor het volgende: In Zoetermeer en Ypenburg zijn de afgelopen week, eind februari, verschillende honden ziek geworden door het Canine Distemper

Nadere informatie

15-07-2008 Kamervragen aan de ministers van VWS en LNV over de explosieve stijging van het aantal Q-koorts gevallen in Brabant

15-07-2008 Kamervragen aan de ministers van VWS en LNV over de explosieve stijging van het aantal Q-koorts gevallen in Brabant 15-07-2008 Kamervragen aan de ministers van VWS en LNV over de explosieve stijging van het aantal Q-koorts gevallen in Brabant Kamervragen van het lid Thieme aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn

Nadere informatie

BESCHERM UW HUISDIER TEGEN. Lees hoe u kunt voorkomen. dat uw huisdier wordt besmet met deze vaak onzichtbare parasieten. Ontworm met MILPRO

BESCHERM UW HUISDIER TEGEN. Lees hoe u kunt voorkomen. dat uw huisdier wordt besmet met deze vaak onzichtbare parasieten. Ontworm met MILPRO BESCHERM UW HUISDIER TEGEN wormen Lees hoe u kunt voorkomen dat uw huisdier wordt besmet met deze vaak onzichtbare parasieten Ontworm met MILPRO Inzicht in de inwendige parasieten Wormen zijn er in alle

Nadere informatie

Nieuwsbrief 2015/3. Winterkwaaltjes en wintervoer

Nieuwsbrief 2015/3. Winterkwaaltjes en wintervoer Nieuwsbrief 2015/3 Winterkwaaltjes en wintervoer De winter kent een aantal typische kwaaltjes, zoals koliek, verminderde weerstand, vermagering, diarree en soms ook een slecht humeur. Dat deze problemen

Nadere informatie

NVOG Voorlichtingsbrochure GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP

NVOG Voorlichtingsbrochure GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP NVOG Voorlichtingsbrochure GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP GROEP B STREPTOKOKKEN EN ZWANGERSCHAP 1. Inleiding 2. Wat zijn groep B streptokokken (GBS)? 3. Hoe vaak komen GBS voor bij zwangeren? 4.

Nadere informatie

Alles over RSV (Respiratoir Syncytieel Virus)

Alles over RSV (Respiratoir Syncytieel Virus) Alles over RSV (Respiratoir Syncytieel Virus) Wat is RSV RSV staat voor Respiratoir Syncytieel Virus, de meest voorkomende oorzaak van ernstige luchtweginfecties bij baby s en kinderen onder de vier jaar.

Nadere informatie

5 REDENEN OM UW KALVEREN KOEMELK TE VOEREN

5 REDENEN OM UW KALVEREN KOEMELK TE VOEREN 5 REDENEN OM UW KALVEREN KOEMELK TE VOEREN 5 REDENEN OM KOEMELK* TE VOEREN AAN KALVEREN: A B C D E Ik geloof dat koemelk het beste is voor de kalveren Het is de beste manier om van restmelk af te komen

Nadere informatie

BRONCHIËCTASIE POLIKLINIEK. In deze folder leest u meer over bronchiëctasieën en de bronchiëctasie polikliniek van het UCCZ Dekkerswald.

BRONCHIËCTASIE POLIKLINIEK. In deze folder leest u meer over bronchiëctasieën en de bronchiëctasie polikliniek van het UCCZ Dekkerswald. BRONCHIËCTASIE POLIKLINIEK In deze folder leest u meer over bronchiëctasieën en de bronchiëctasie polikliniek van het UCCZ Dekkerswald. Het ziektebeeld Wat zijn bronchiëctasieën? Bronchiëctasieën zijn

Nadere informatie

Koemelkallergie? De eliminatie-provocatietest

Koemelkallergie? De eliminatie-provocatietest Koemelkallergie? De eliminatie-provocatietest Informatie voor ouders Afdeling allergologie / kindergeneeskunde Inhoudsopgave Inleiding 2 De eliminatiefase 3 Flesvoeding 3 Borstvoeding en/of vaste voeding

Nadere informatie

SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN

SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN 1. NAAM VAN HET DIERGENEESMIDDEL PANACUR SUSPENSIE 10% ad us. vet. 2. KWALITATIEVE EN KWANTITATIEVE SAMENSTELLING Werkzaam bestanddeel Fenbendazolum per ml.000 mg Zie

Nadere informatie

MaxXfan Hittestress bij melkkoeien Waardoor wordt het veroorzaakt en wat kunt u eraan doen?

MaxXfan Hittestress bij melkkoeien Waardoor wordt het veroorzaakt en wat kunt u eraan doen? Hittestress bij melkkoeien Waardoor wordt het veroorzaakt en wat kunt u eraan doen? Geschreven door: Raymond van Benthem In opdracht van: Inleiding Bij een comfortabele temperatuur presteert rundvee het

Nadere informatie

Groep B streptokokken en zwangerschap

Groep B streptokokken en zwangerschap Patiënteninformatie Groep B streptokokken en zwangerschap Informatie over een infectie met groep B streptokokken bij zwangerschap Inhoudsopgave Pagina Wat zijn groep B streptokokken (GBS)? 4 Hoe vaak

Nadere informatie