Een pijnlijke ontsteking van de schildklier?

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Een pijnlijke ontsteking van de schildklier?"

Transcriptie

1 Klinische lessen Een pijnlijke ontsteking van de schildklier? p.lips, g.j.j.teule, j.c.van der linden en r.o.b.gans Dames en Heren, Subacute thyreoïditis van De Quervain, ook wel reuzencelthyreoïditis genoemd, is een goedaardige aandoening van de schildklier, die meestal volgt op een virale infectie van de hogere luchtwegen. 1-3 Pijn in de schildklier en moeheid staan op de voorgrond en in de beginfase bestaan er vaak thyreotoxische verschijnselen. De diagnose wordt gesteld op grond van het klinische beeld, een hoge BSE en een zeer lage opname van de radioactieve tracer bij schildklierscintigrafie. Na enige weken tot maanden is er spontaan herstel. Hoewel de diagnose meestal gemakkelijk is te stellen, kan het beeld variëren en kunnen er diagnostische problemen ontstaan, zoals aan de hand van de ziektegeschiedenis van 4 patiënten geïllustreerd zal worden. Patiënt A, een 30-jarige vrouw, kreeg 10 dagen voor zij de polikliniek bezocht keelpijn en koorts tot 39ºC, met klierzwelling in de hals. De verschijnselen namen af, maar na een week kreeg zij opnieuw koorts en pijn in de hals. Zij was niet gejaagd, had geen hartkloppingen of tremor, maar transpireerde wel, met name s nachts. Bij onderzoek maakte zij een euthyreotische indruk. De pols was 84/min, regulair, de bloeddruk 125/85 mmhg. Hoog in de hals waren beiderzijds enige boongrote lymfklieren palpabel. De schildklier was diffuus vergroot en pijnlijk bij palpatie. Het verdere onderzoek liet geen afwijkingen zien. Bij laboratoriumonderzoek was de BSE 55 mm/1e h; hemoglobine (Hb): 7,6 mmol/l; hematocriet (Ht): 0,36; leukocyten: 8, /l; vrij T 4 : 25 pmol/l (referentiewaarde: 11-24); en thyreoïdstimulerend hormoon (TSH): 0,4 mu/l. Schildklierscintigrafie toonde een diffuus sterk verlaagde opname met enigszins ongelijkmatige distributie. De diagnose subacute thyreoïditis werd gesteld. Patiënte kreeg daarvoor geen speciale behandeling voorgeschreven. Bij controle na 10 dagen waren de klachten afgenomen. De schildklier was nog wel palpabel, maar niet meer pijnlijk. De BSE was 39 mm/1e h. De spiegel van vrij T 4 liep op tot 55 pmol/l en patiënte kreeg tijdelijk propranolol 10 mg 3 dd. Het herstel was verder zonder problemen. Academisch Ziekenhuis Vrije Universiteit, Postbus 7057, 1007 MB Amsterdam. Afd. Endocrinologie: dr.p.lips en dr.r.o.b.gans, internisten. Afd. Nucleaire Geneeskunde: prof.dr.g.j.j.teule, nucleair geneeskundige. Afd. Pathologische Anatomie: dr.j.c.van der Linden, patholoog. Correspondentieadres: dr.p.lips. Patiënt B, een vrouw van 29 jaar, bezocht de polikliniek Inwendige Geneeskunde. Ruim een week eerder had zij zich grieperig gevoeld. Zij had lichte temperatuurverhoging gekregen, hoofdpijn en spierpijn. Later kreeg zij pijn bij het linker oor en 3 dagen vóór het polikliniekbezoek ontdekte zij een zwelling in de hals, pijnlijk bij aanraken en bewegen. Zij voelde zich al langer lusteloos. In de familie kwam geen schildklieraandoening voor. Bij onderzoek maakte patiënte geen zieke indruk. Zij was klinisch euthyreotisch. De pols was 72/min en regulair, de bloeddruk 130/90 mmhg. In de linker schildklierkwab was bij palpatie een pijnlijke vaste gladde nodus van 3 4,5 cm palpabel. Het verdere lichamelijk onderzoek leverde geen bijzonderheden op. Bij laboratoriumonderzoek vond men: BSE: 42 mm/1e h; Hb: 8,8 mmol/l; Ht: 0,43; alkalische fosfatase (AF): 64 U/l (referentie < 90); totaal T 4 : 104 nmol/l (niet afwijkend). Schildklierscintigrafie toonde een onregelmatig begrensd koud gebied, dat overeenkwam met de palpabele afwijking (figuur 1). Bij cytologische punctie werden schildklierepitheelcellen, ontstekingscellen en reuzencellen gezien, passend bij een focale vorm van subacute thyreoïditis van De Quervain (figuur 2a). Er werd geen speciale behandeling ingesteld. Zes weken later had patiënte alleen last van moeheid. De nodus was kleiner, 2,5 1,5 cm. De BSE was gedaald tot 14 mm/1e h en de schildklierfunctie was normaal. Na ruim 4 maanden was de nodus nog steeds palpabel en werd de cytologische punctie herhaald. Naast follikelcellen, macrofagen en reuzencellen werden nu ook papillaire celgroepen gezien met vergrote anisokaryotische kernen met een onregelmatig chromatinepatroon en psammoomlichaampjes, passend bij een papillair schildkliercarcinoom (figuur 2b). Bij operatie bevestigde het microscopisch onderzoek van een vriescoupe deze cytologische diagnose en werd er een totale thyreoïdectomie verricht. Een van de tevens verwijderde lymfklieren was positief voor tumorweefsel. Patiënte werd nabehandeld met Jodium-131 en substitutietherapie, waarna de thyreoglobulinespiegel onmeetbaar laag was. Patiënt C, een 52-jarige vrouw, kwam op de polikliniek vanwege een pijnlijke zwelling in de hals, die sinds 3 weken bestond. De pijn straalde uit naar het rechter oor. Aanvankelijk had zij daarbij griep gehad. Zij had keelpijn en spierpijn. Zij was de laatste maanden gejaagd en was met een dieet 6 kg afgevallen. Zij had last van hartkloppingen, transpireren en trillende handen. Een zuster, een tante en de oma van patiënte hadden een schildklieraandoening. Ned Tijdschr Geneeskd juli;142(27) 1537

2 figuur 1. Scintigram van de schildklier (vooraanzicht) van patiënt B met linksonder een koude nodus; de kruisen geven de begrenzing van de palpabele afwijking aan. Bij onderzoek maakte patiënte een gejaagde, nerveuze indruk. Haar pols was 80/min, regulair, de bloeddruk 155/100 mmhg. Rechts in de hals was een vaste pijnlijke zwelling palpabel van 4 cm in diameter. Het verdere onderzoek leverde geen bijzonderheden op. Differentiaaldiagnostisch werd gedacht aan subacute thyreoïditis van De Quervain of hyperthyreoïdie bij een multinodulair struma. Bij laboratoriumonderzoek vond men: BSE: 46 mm/1e h; TSH: 1,0 mu/l; vrij T 4 : 21 pmol/l. Schildklierscintigrafie toonde een verlaagde opname in een grote rechter schildklierkwab en een zeer intense opname centraal (figuur 3). De conclusie was dat er een koude nodus in de rechter schildklierkwab was en daarom werd een cytologische punctie verricht. Bij onderzoek werden lymfocyten, segmentkernige granulocyten, plasmacellen en macrofagen gezien (figuur 4a). Men concludeerde dat er sprake was van een ontsteking zonder aanwijzingen voor maligniteit. Omdat patiënte een zieke indruk maakte, werd zij ter observatie opgenomen. Zij was toen matig ziek; haar lichaamstemperatuur bedroeg 37,9ºC. De hals was fors gezwollen, pijnlijk bij palpatie en de huid was rechts ter plaatse van de schildklier rood. Er waren geen lymfomen. Behalve een folliculitis aan de onderbenen waren er geen bijzonderheden. Bij laboratoriumonderzoek vond men: BSE: 70 mm/1e h; Hb: 8,6 mmol/l; leukocyten: /l; γ-glutamyltranspeptidase (γgt): 74 U/l; schildklierfunctiewaarden: geen afwijkingen. Omdat thyreoïditis met abcesvorming werd vermoed, werd echografie verricht. Deze toonde een solitaire nodus in de rechter schildklierkwab met enige kalkfiguurtjes, maar zonder abcedering. Een kweek van een schildklierpunctaat liet geen groei zien. Patiënte werd behandeld met acetylsalicylzuur 500 mg 3 dd, waarna haar toestand verbeterde. Twee weken na ontslag waren de klachten iets minder. Patiënte had veel last van transpireren en nu en dan had zij hartkloppingen. De temperatuur was 37,7ºC. De zwelling in de rechter schildklierkwab was niet kleiner en zeer vast bij palpatie. De BSE was gedaald tot 56 mm/1e h. Na staken van de behandeling met acetylsalicylzuur werd de schildklierpunctie herhaald. Er werden nu grote cellen gezien met atypische polymorfe kernen met een onregelmatig chromatinepatroon, een toegenomen kern-cytoplasmaratio en verspreide mitosefiguren (figuur 4b). Verder werden lymfocyten en segmentkernige granulocyten gezien. Het beeld kon passen bij een anaplastisch carcinoom, hetgeen door immunologisch onderzoek werd bevestigd. Nadat met MRI was vastgesteld dat de grote vaten en de trachea vrij waren, werd patiënte geopereerd, waarbij de tumor bijna totaal werd verwijderd. Bij pathologisch onderzoek werd de diagnose anaplastisch carcinoom bevestigd. Postoperatief werd patiënte behandeld met radiotherapie, 4000 cgy op de hals en het bovenste mediastinum, en chemotherapie in de vorm van 6 kuren doxorubicine en cisplatine. Zij is nu, 2 jaar later, klachtenvrij. Patiënt D, een vrouw van 43 jaar, bezocht in het weekeinde de eerstehulpafdeling vanwege algemene malaise 1538 Ned Tijdschr Geneeskd juli;142(27)

3 psammoomlichaampje a b figuur 2. Microscopisch beeld van (a) de eerste cytologische punctie van de schildklier van patiënt B met een ontstekingsinfiltraat (May-Grünwald-Giemsa-kleuring; 200 maal vergroot); (b) de tweede punctie met een papillaire celgroep en een zogenaamd psammoomlichaampje (May-Grünwald-Giemsa-kleuring; 200 maal vergroot). rechts centraal links figuur 3. Scintigram van de schildklier (vooraanzicht) van patiënt C met verlaagde opname in de vergrote rechter kwab en intense opname centraal. Ned Tijdschr Geneeskd juli;142(27) 1539

4 plasmacel macrofaag a lymfocyt polymorfkernige granulocyt b figuur 4. Microscopisch beeld van (a) de eerste cytologische punctie van patiënt C met ontstekingsinfiltraat bestaande uit lymfocyten, segmentkernige granulocyten, plasmacellen en macrofagen (May-Grünwald-Giemsa-kleuring; 200 maal vergroot); (b) de tweede punctie met grote cellen met atypische polymorfe kernen en een onregelmatig chromatinepatroon en een toegenomen kern-cytoplasmaratio (linksboven en rechtsonder zijn nog polymorfkernige granulocyten te zien (May-Grünwald-Giemsa-kleuring; 200 maal vergroot) Ned Tijdschr Geneeskd juli;142(27)

5 gische punctie en kweek gepland, maar patiënte weigerde dit beslist, omdat zij vooruitging. De BSE daalde en de Hb-waarde steeg. Na 6 weken was patiënte klachtenvrij. De pols was 72/min, regulair. De schildklier was nauwelijks meer palpabel. Bij laboratoriumonderzoek was de BSE: 10 mm/1e h; Hb: 7,4 mmol/l; TSH: 4,0 mu/l; en vrij T 4 : 16 pmol/l. Patiënte werd terugverwezen naar de huisarts. figuur 5. Scintigram van de schildklier van patiënt D met een homogene, sterk verlaagde opname. en pijn in de hals aan de rechter voorzijde. Zij had hierbij koorts tot 38,5ºC. Zij was de laatste weken vermagerd. Haar eetlust was afgenomen. Zij had last van hoofdpijn. Bij onderzoek zag men een bleke, transpirerende vrouw. De temperatuur was 37,6ºC, de pols 115/min, regulair, en de bloeddruk 115/80 mmhg. In de hals werd een vergrote, vast aanvoelende pijnlijke schildklier gevoeld, waarbij de rechter kwab groter was dan de linker. Bij verder lichamelijk onderzoek waren er geen bijzonderheden. Bij laboratoriumonderzoek vond men: BSE: 110 mm/1e h; Hb: 6,3 mmol/l; Ht: 0,30. Celonderzoek van het bloed wees op een normochrome, normocytaire anemie. Andere laboratoriumuitslagen waren: creatinine: 71 µmol/l; albumine: 34 g/l; γgt: 48 U/l; aspartaataminotransferase (ASAT): 21 U/l (referentie < 25); alanineaminotransferase (ALAT): 8 U/l (referentie < 35); AF: 140 U/l; TSH < 0,1 mu/l; vrij T 4 : 106 pmol/l. Schildklierscintigrafie toonde een sterk verlaagde opname met overigens een gelijkmatige verdeling van de tracer (figuur 5). De diagnose luidde subacute thyreoïditis van De Quervain. Patiënte kreeg propranolol 10 mg 4 dd, maar dit beviel haar niet, zodat zij de pillen niet meer innam. Twee weken later voelde zij zich veel beter. De koorts was verdwenen en zij was minder moe. De schildklier was onveranderd vergroot en vast bij palpatie. De BSE was nog steeds 110 mm/1e h, de concentratie van Hb 5,9 mmol/l en van albumine 29 g/l. Omdat het beeld niet karakteristiek was voor subacute thyreoïditis, werd een cytolo- Bij alle 4 beschreven patiënten werd in het begin de diagnose subacute thyreoïditis gesteld, maar deze werd uiteindelijk alleen bij de eerste en laatste patiënt bevestigd. Alleen de ziekte van patiënt A toonde een min of meer typisch beloop. Bij 2 patiënten bleek een maligne tumor te bestaan. Tumoren in de schildklier kunnen gepaard gaan met ontstekingsverschijnselen. Bij patiënt B werd aanvankelijk gedacht aan een lokale vorm van subacute thyreoïditis, 4 5 die zeldzaam is, hetgeen tot argwaan leidde. Een ontstekingsinfiltraat zoals voorkomt bij subacute thyreoïditis is ook beschreven bij papillair schildkliercarcinoom. 6 Omdat de palpabele nodus niet verdween, werd nogmaals een cytologische punctie verricht. Volgens het schildkliernodusprotocol wordt in onze kliniek bij een benigne cytologische uitslag de punctie na 6 tot 12 maanden herhaald of eerder bij groei van de nodus. 6 In tweede instantie wees het punctaatbeeld zeer sterk op een papillair schildkliercarcinoom. Bij patiënt C werd naast subacute thyreoïditis ook aan andere schildklieraandoeningen gedacht. De cytologische punctie toonde echter alleen een ontstekingsbeeld. Omdat differentiaaldiagnostisch op grond van de palpatie ook aan een maligniteit gedacht werd, met name een maligne lymfoom of een carcinoom, werd de punctie vrij snel herhaald. De tweede punctie leidde tot de uiteindelijke diagnose. Revisie van de preparaten van de eerste cytologische punctie gaf geen andere uitslag dan ontsteking. Het anaplastisch schildkliercarcinoom kan met uitgebreide ontstekingsverschijnselen gepaard gaan. 7 Bij patiënt D pasten de anemie, de leverfunctiestoornissen en de lage albuminespiegel minder goed bij subacute thyreoïditis en rees het vermoeden van een maligniteit gezien de vaste, vergrote schildklier. De toestand van patiënte verbeterde klinisch echter snel en zij weigerde verder onderzoek, hetgeen achteraf terecht bleek. Subacute thyreoïditis kan atypisch verlopen en een maligne schildkliertumor simuleren. 8 Dames en Heren, uit de ziektegeschiedenissen van de gepresenteerde patiënten moge blijken dat de diagnose ontsteking van de schildklier wel vaak voor de hand ligt, maar dat ook andere aandoeningen in het spel kunnen zijn. Met name een vaste nodulaire vergroting van de schildklier die niet verdwijnt, is verdacht en dient te leiden tot controle en verder onderzoek. Wij danken mw.w.l.bijtjes, Academisch Ziekenhuis Vrije Universiteit, afd. Cytologie, Amsterdam, voor het vervaardigen van de microfoto s. Ned Tijdschr Geneeskd juli;142(27) 1541

6 abstract Painful inflammation of the thyroid? Four women aged 30, 29, 52 and 43 years presented with what appeared to be subacute thyroiditis (De Quervain s thyroiditis). This disease is characterized by fatigue, a painful thyroid gland and thyrotoxic manifestations. The diagnosis is further based on a high erythrocyte sedimentation rate and low tracer uptake during thyroid scintigraphy. Only the first patient showed a typical course. In the second and third ones the painful thyroid was associated with nodular enlargement. Fine needle aspiration cytology was at first consistent with subacute thyroiditis but a repeated aspiration showed papillary carcinoma in the second and anaplastic carcinoma in the third patient. In the fourth one, subacute thyroiditis was accompanied by normochromic anaemia, a low serum albumin concentration and liver function disorders. She made a full recovery without treatment. Thyroid malignancies can mimic subacute thyroiditis. Persistent nodular enlargement of the thyroid is suspicious and requires careful investigation. literatuur 1 Larsen PR, Ingbar SH. The thyroid gland. In: Wilson JD, Foster DW, editors. Williams textbook of endocrinology. 8th ed. Philadelphia: Saunders, 1992: Wiersinga WM, Krenning EP. Schildklierziekten. Alphen aan den Rijn: Samsom Stafleu, Bruin TWA de, Riekhoff FPM, Boer JJ de. An outbreak of thyrotoxicosis due to atypical subacute thyroiditis. J Clin Endocrinol Metab 1990;70: Hardoff R, Luboshitzky R. Transient cold nodule of the thyroid due to localized subacute thyroiditis. Clin Nucl Med 1989;14: Bartels PC, Boer RO. Subacute thyroiditis (de Quervain) presenting as a painless cold nodule. J Nucl Med 1987;28: Gelderblom AJ, Hoek W van der, Lips PTAM, Risse EK, Meijer CJLM. A study of the importance of fine needle aspiration cytology in the diagnosis of the solitary thyroid nodule. Neth J Med 1990;36: Rosen IB, Strawbridge HG, Walfish PG, Bain J. Malignant pseudothyroiditis: a new clinical entity. Am J Surg 1978;136: Rotenberg Z, Weinberger I, Fuchs J, Maller S, Agmon J. Euthyroid atypical subacute thyroiditis simulating systemic or malignant disease. Arch Intern Med 1986;146: Aanvaard op 19 november 1997 Commentaren Schijn bedriegt in clusteronderzoek van kanker j.w.w.coebergh Blijkens een recente monografie van de International Agency for Research on Cancer (IARC) is onderzoek van incidenteel optredende clusters van kanker sinds de jaren twintig wereldwijd ontelbare keren uitgevoerd. 1 Nagenoeg nooit zijn causale aanwijzingen van betekenis gevonden, tenzij het begin van een epidemie werd vastgesteld, zoals het geval was bij mesothelioom. noodzaak van een hypothese Voor het herkennen van clustering in bestaande gegevensbestanden zijn thans diverse statistische en geografische methoden beschikbaar. Willekeurige toepassing hiervan op een gegevensbestand betreffende kinderkanker (uit Yorkshire) bleek echter verre van eenduidige resultaten op te leveren. 2 Thans is men het erover eens dat deze analysen bij voorkeur moeten worden uitgevoerd met vóóraf (dus zonder veel kennis van de data) gedefinieerde vraagstellingen of hypothesen. In dit tijdschrift zijn de beperkte mogelijkheden van clusteronderzoek naar leukemie bij kinderen op epidemiologische gronden reeds aan de orde geweest: 3 afgezien van de methodologische valkuilen en de beperkte positieve Integraal Kankercentrum Zuid, Postbus 231, 5600 AE Eindhoven. Dr.J.W.W.Coebergh, epidemioloog (tevens: Erasmus Universiteit, Instituut Epidemiologie & Biostatistiek, Rotterdam en Stichting Nederlandse Werkgroep Leukaemie bij Kinderen, Den Haag). Zie ook de artikelen op bl en uitkomsten uit inmiddels overdadig uitgevoerd patiëntcontroleonderzoek, suggereren de ongeveer gelijke en weinig veranderende incidentiecijfers in geïndustrialiseerde landen (die vergelijkbaar lage sterftecijfers op de kinderleeftijd hebben) en een veelheid van patiënt-controleonderzoeken niet dat er specifieke oorzaken zijn, die een groot deel van de leukemie verklaren. Daarom wordt tegenwoordig aan random -mutaties of gebrekkig DNA-herstel gedacht, waarbij eerder verbazing op zijn plaats is dat er zo weinig kinderen leukemie krijgen: de cumulatieve incidentie op de kinderleeftijd bedraagt 6 per Niet uitgesloten is dat combinaties van exogene factoren en endogene karakteristieken wel een bevorderende of beschermende rol kunnen spelen, maar dit is zeer moeilijk hard te maken. Zonder werkelijke causale aanwijzingen heeft clusteronderzoek geen zin. De resultaten van clusteronderzoek blijven meestal onbevredigend, zeker ten opzichte van de grote verwachtingen van het ongeruste publiek en in verhouding tot de geleverde inspanningen: veel negatieve of weinigzeggende positieve onderzoeksuitkomsten. De vraag moet eigenlijk luiden: hoe kan aan clusteronderzoek ontkomen worden, ook bij een krachtige aandrang uit publiek en politiek? 1542 Ned Tijdschr Geneeskd juli;142(27)

Hyperthyreoïdie Snel werkende schildklier

Hyperthyreoïdie Snel werkende schildklier Hyperthyreoïdie Snel werkende schildklier Afdeling interne geneeskunde De schildklier De schildklier maakt schildklierhormonen aan. Schildklierhormoon speelt een grote rol bij de stofwisseling in alle

Nadere informatie

Schildkliernodus Iris Wakelkamp

Schildkliernodus Iris Wakelkamp Schildkliernodus Iris Wakelkamp 30 september 2010 Casus I Vrouw 53 jaar, komt met zwelling rechts in de hals. Ontdekt door de schoonheidspecialiste. Geen klachten passende bij hyperthyreoidie. Familie

Nadere informatie

Trastuzumab (Herceptin )

Trastuzumab (Herceptin ) Trastuzumab (Herceptin ) Borstkanker (mammacarcinoom) De diagnose borstkanker is bij u vastgesteld. Dit wordt ook wel een mammacarcinoom genoemd. De behandeling van een mammacarcinoom bestaat uit een operatieve

Nadere informatie

Zwelling in de hals Regionale Transmurale Afspraak Zuidoost Brabant

Zwelling in de hals Regionale Transmurale Afspraak Zuidoost Brabant Doelstellingen Doelstellingen Zwelling in de hals Regionale Transmurale Afspraak Zwelling Zuidoost in de Brabant hals Regionale Transmurale Afspraak Zuidoost Brabant Afstemming van beleid rond diagnostiek

Nadere informatie

Hypothyreoïdie Traag werkende schildklier

Hypothyreoïdie Traag werkende schildklier Hypothyreoïdie Traag werkende schildklier Afdeling interne geneeskunde De schildklier De schildklier maakt schildklierhormonen aan. Schildklierhormoon speelt een grote rol bij de stofwisseling in alle

Nadere informatie

De schildklier maakt schildklierhormoon *

De schildklier maakt schildklierhormoon * Ken uw TSH!! en vt4 Bruce H.R. Wolffenbuttel, internist endocrinoloog Universitair Medisch Centrum Groningen Afd. Endocrinologie: www.umcg.net Blog: www.gmed.nl twitter: @bhrw www.gmed.nl/bw.pdf 9 november

Nadere informatie

CASUSSCHETSEN. Mevrouw B. heeft bloed laten prikken voor een keuring. Ze heeft geen klachten. De volgende schildklierwaarden werden gevonden:

CASUSSCHETSEN. Mevrouw B. heeft bloed laten prikken voor een keuring. Ze heeft geen klachten. De volgende schildklierwaarden werden gevonden: INTERLINE INTERNE GENEESKUNDE Schildklierproblematiek, Osteoporose, (DVT) 9 januari 2007 CASUSSCHETSEN Casusschets 1 Mevrouw B. heeft bloed laten prikken voor een keuring. Ze heeft geen klachten. De volgende

Nadere informatie

B. Hals (weke delen) Voor cervicale wervelkolom, zie rubrieken C en K. Inhoudsopgave 01 B 02 B 03 B 04 B 05 B 06 B 07 B 08 B 09 B 10 B 11 B 12 B 13 B

B. Hals (weke delen) Voor cervicale wervelkolom, zie rubrieken C en K. Inhoudsopgave 01 B 02 B 03 B 04 B 05 B 06 B 07 B 08 B 09 B 10 B 11 B 12 B 13 B B. Hals (weke delen) Voor cervicale wervelkolom, zie rubrieken C en K Inhoudsopgave 1 B 2 B 3 B 4 B 5 B 6 B 7 B 8 B 9 B 1 B 11 B 12 B 13 B Palpabele schildkliernoduli en euthyreotische struma... 1 Lange

Nadere informatie

Disclosure belangen sprekers

Disclosure belangen sprekers Disclosure belangen sprekers Francien van Nederveen, patholoog PAL Dordrecht Mariette Schoofs, internist-endocrinoloog Albert Event, Albert Schweizer ziekenhuis, 19 maart 2014 (potentiële) belangenverstrengeling

Nadere informatie

Schildklierproblemen 4-3-2011 T4 80% TSH. De schildklier maakt schildklierhormoon * Een man van een jaar of 60 vertelde dit verhaal

Schildklierproblemen 4-3-2011 T4 80% TSH. De schildklier maakt schildklierhormoon * Een man van een jaar of 60 vertelde dit verhaal Schildklierproblemen Bruce H.R. Wolffenbuttel, internist endocrinoloog Universitair Medisch Centrum Groningen De schildklier maakt schildklierhormoon * Een man van een jaar of 60 vertelde dit verhaal T4

Nadere informatie

De schildklier, een kleine klier van groot belang

De schildklier, een kleine klier van groot belang De schildklier, een kleine klier van groot belang Dokter op dinsdag 25 september 2012 Dr. S.A.G. Kemink, internist/endocrinoloog Indeling avond Wat doet de schildklier? Hoe werkt de schildklier? Een te

Nadere informatie

Evidence based Medicine II Korte casus III

Evidence based Medicine II Korte casus III Evidence based Medicine II Korte casus III Sil van Cauwenberghe Melissa De Henau Tutor: Chelsey Plas Clinicus: Prof. Dr. Waelput 17/02/15 pag. 1 Inhoud Probleemlijst Differentiaaldiagnoses Cyste Lymfekliermetastase

Nadere informatie

Interpretatie hormonale testen. Dr. Sara Vandewalle AZ Sint Jan Brugge

Interpretatie hormonale testen. Dr. Sara Vandewalle AZ Sint Jan Brugge Interpretatie hormonale testen Dr. Sara Vandewalle AZ Sint Jan Brugge Casus: Ine, 30 jaar Voorgeschiedenis: G1P1A0, 5 maand geleden bevallen van dochter Vitiligo Onderhoudsmedicatie Vitamines ikv haaruitval

Nadere informatie

Disseminatiediagnostiek bij locoregionaal recidief van mammacarcinoom: klinische praktijk en perspectief voor PET

Disseminatiediagnostiek bij locoregionaal recidief van mammacarcinoom: klinische praktijk en perspectief voor PET Disseminatiediagnostiek bij locoregionaal recidief van mammacarcinoom: klinische praktijk en perspectief voor PET F.J. van Oost 1, J.J.M. van der Hoeven 2,3, O.S. Hoekstra 3, A.C. Voogd 1,4, J.W.W. Coebergh

Nadere informatie

TE SNEL WERKENDE SCHILDKLIER HYPERTHYREOÏDIE. - Patiëntinformatie -

TE SNEL WERKENDE SCHILDKLIER HYPERTHYREOÏDIE. - Patiëntinformatie - TE SNEL WERKENDE SCHILDKLIER HYPERTHYREOÏDIE - Patiëntinformatie - Hyperthyreoïdie is de naam voor de aandoening waarbij de schildklier te veel schildklierhormoon produceert. Dit is in het bloed vast

Nadere informatie

Hoe wordt de diagnose gesteld? De diagnose wordt gesteld door de patholoog op basis van bij u afgenomen schildklierweefsel.

Hoe wordt de diagnose gesteld? De diagnose wordt gesteld door de patholoog op basis van bij u afgenomen schildklierweefsel. Schildklierkanker SCHILDKLIERKANKER Bij u is de diagnose schildklierkanker gesteld of een sterk vermoeden hierop. Voordat u verder gaat met lezen is het goed om te weten dat schildklierkanker in de meeste

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Schildkliernodus. Schildkliernodus Schildkliernodus.indd 1

Patiënteninformatie. Schildkliernodus. Schildkliernodus Schildkliernodus.indd 1 Patiënteninformatie Schildkliernodus Schildkliernodus 1522331 Schildkliernodus.indd 1 1 19-09-14 09:45 Schildkliernodus Polikliniek Interne Geneeskunde, route 0.5 Telefoon (050) 524 5870 Polikliniek Chirurgie,

Nadere informatie

Thema: schildklierproblemen Te snel of te langzaam?

Thema: schildklierproblemen Te snel of te langzaam? Thema: schildklierproblemen Te snel of te langzaam? Bruce H.R. Wolffenbuttel Afd. Endocrinologie Hoe vaak komen schildklierziekten voor? man vrouw Te snel 1 3 per 1000 Te langzaam 1.6 10 per 1000 Dit betekent

Nadere informatie

EORTC GCG (eierstokkanker) / eierstokkanker

EORTC GCG (eierstokkanker) / eierstokkanker EORTC 55092-GCG (eierstokkanker) / eierstokkanker Onderzoek naar een nieuwe behandeling voor patiënten met eierstokkanker waarbij de kanker weer is toegenomen binnen 6 maanden na de voorgaande chemotherapie.

Nadere informatie

Schildklierknobbel (Schildkliernodus) februari 2019

Schildklierknobbel (Schildkliernodus) februari 2019 Schildklierknobbel (Schildkliernodus) februari 2019 Schildklierknobbel (Schildkliernodus) INHOUD Schildklier Algemeen 4 Klachten 4 Onderzoek 4 Uitslag na de punctie 8 Behandeling van een goedaardige schildkliernodus

Nadere informatie

Diagnostiek van de schildkliernodus: een evaluatie van de IKN-richtlijn uit 2000

Diagnostiek van de schildkliernodus: een evaluatie van de IKN-richtlijn uit 2000 Diagnostiek van de schildkliernodus: een evaluatie van de IKN-richtlijn uit 2000 Diagnostics of the thyroid gland node: an evaluation of the IKN guidelines from 2000 Auteurs Trefwoorden Key words E.J.

Nadere informatie

Kortademigheid Patiënt vindt zichzelf niet kortademig. Bij inspanning raakt hij wel snel buiten adem.

Kortademigheid Patiënt vindt zichzelf niet kortademig. Bij inspanning raakt hij wel snel buiten adem. Casus 16 fase B Titel casus Schoolziek Ziekteverloop Een 16-jarige jongen heeft zich bij de huisarts gemeld omdat hij vandaag plots onwel werd en flauw is gevallen. De huisarts heeft bloed laten prikken,

Nadere informatie

Zwelling in de hals Regionale Transmurale Afspraak Zuidoost Brabant

Zwelling in de hals Regionale Transmurale Afspraak Zuidoost Brabant Zwelling in de hals Regionale Transmurale Afspraak Zuidoost Brabant Doelstellingen Afstemming van beleid rond diagnostiek en follow up van een zwelling in de hals in de 1 e en 2 e lijn; Plaatsbepaling

Nadere informatie

De schildklier. KMC Pickwell, internist-endocrinoloog Met dank aan PLH van Battum, internist-endocrinoloog , Sittard-Geleen

De schildklier. KMC Pickwell, internist-endocrinoloog Met dank aan PLH van Battum, internist-endocrinoloog , Sittard-Geleen De schildklier KMC Pickwell, internist-endocrinoloog Met dank aan PLH van Battum, internist-endocrinoloog 21.06.2017, Sittard-Geleen By Leonardo da Vinci - The Yorck Project: 10.000 Meisterwerke der Malerei.

Nadere informatie

Endocriene aandoeningen en hart- en vaatziekten

Endocriene aandoeningen en hart- en vaatziekten Endocriene aandoeningen en hart- en vaatziekten Dr. A.M.H. (Menno) Vergeer 16 september 2014 Hoe vaak kom je het tegen? zelden af en toe vaak Moet je van gehoord hebben Moet je bestuderen Leer je vanzelf

Nadere informatie

De ziekte van Graves

De ziekte van Graves De ziekte van Graves ZIEKTE VAN GRAVES Wat is de ziekte van Graves? De ziekte van Graves is een ziekte aan de schildklier, waarbij ons eigen afweersysteem antilichamen maakt, waardoor een te snel werkende

Nadere informatie

Vergroting van de schildklier Struma

Vergroting van de schildklier Struma Vergroting van de schildklier Struma Naar het ziekenhuis? Lees eerst de informatie op www.asz.nl/brmo. Inleiding In deze folder leest u meer over een vergroting van de schildklier en de behandelmogelijkheden.

Nadere informatie

Beeldvorming bij schildklierpathologie. Erik R. Ranschaert, MD, PhD Radioloog

Beeldvorming bij schildklierpathologie. Erik R. Ranschaert, MD, PhD Radioloog Beeldvorming bij schildklierpathologie Erik R. Ranschaert, MD, PhD Radioloog 2 Inleiding Schildkliernodi: steeds frequenter gediagnosticeerd vnl. door toenemend gebruik van echo -> incidentalomen Frequentie

Nadere informatie

Te snel werkende schildklier. Hyperthyreoïdie

Te snel werkende schildklier. Hyperthyreoïdie Te snel werkende schildklier Hyperthyreoïdie 2 De schildklier De schildklier ligt laag in de hals, net onder het strottenhoofd en voor de luchtpijp. De schildklier produceert de belangrijke hormonen, T4

Nadere informatie

Een zwelling in de schildklier

Een zwelling in de schildklier Een zwelling in de schildklier EEN ZWELLING IN DE SCHILDKLIER Op de polikliniek worden regelmatig mensen gezien met een zwelling in de schildklier. Waarvoor dient de schildklier? De schildklier produceert

Nadere informatie

Naam: Geboortedatum: 3a. Hebt U een acuut reuma gehad? (II) (I)

Naam: Geboortedatum: 3a. Hebt U een acuut reuma gehad? (II) (I) Naam: Geboortedatum: Op dit vragenformulier komen vragen voor, over Uw gezondheid, die gevoelsmatig niet direct van belang lijken te zijn voor de mondhygiënist. Maar ook vragen over Uw gezondheid en medicijngebruik,

Nadere informatie

Richtlijn voor diagnostiek en behandeling van een onbekende primaire tumor in het hoofd-halsgebied: Unknown Primary

Richtlijn voor diagnostiek en behandeling van een onbekende primaire tumor in het hoofd-halsgebied: Unknown Primary VII Richtlijn voor diagnostiek en behandeling van een onbekende primaire tumor in het hoofd-halsgebied: Unknown Primary naar Algemeen 538 Epidemiologie 538 1. Screening 538 2. Diagnostiek 538 2.1 Anamnese

Nadere informatie

Struma. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Struma. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Struma U heeft een struma, een vergroting van de schildklier. Deze folder geeft informatie over deze aandoening en de mogelijke onderzoeken en behandeling. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs

Nadere informatie

Onderzoek naar schildklierzwelling

Onderzoek naar schildklierzwelling Onderzoek naar schildklierzwelling Inleiding De huisarts heeft een knobbel in uw schildklier ontdekt en/of heeft een vergrote schildklier gevoeld. Een knobbel in de schildklier wordt ook wel een schildkliernodus

Nadere informatie

Neoplastische proliferatie van mestcellen

Neoplastische proliferatie van mestcellen Mastocytose 4580403 Mastocytose Neoplastische proliferatie van mestcellen Symptomen : Constitutioneel: moe gewichtsverlies koorts, zweten Huid (pruritus, urticaria, dermatografie) Buikpijn, GI-problemen,

Nadere informatie

Aan: Opleiders Inwendige Geneeskunde Regio Amsterdam II. Geachte collegae,

Aan: Opleiders Inwendige Geneeskunde Regio Amsterdam II. Geachte collegae, Aan: Opleiders Inwendige Geneeskunde Regio Amsterdam II Geachte collegae, Op 27 september is de ROIG over nefrologie gepland. Bij deze ontvangt u het programma. Het is de bedoeling dat een AIOS uit het

Nadere informatie

Vergroting van de schildklier. Struma

Vergroting van de schildklier. Struma Vergroting van de schildklier Struma Inleiding In deze folder leest u meer over een vergroting van de schildklier en de behandelmogelijkheden. De schildklier De schildklier is een vlindervormig orgaan

Nadere informatie

DIAGNOSE STELLEN? 1-6-2014. Gezond ouder worden. Wat als m n schildklier opspeelt? Klachten bij schildklier ziekte

DIAGNOSE STELLEN? 1-6-2014. Gezond ouder worden. Wat als m n schildklier opspeelt? Klachten bij schildklier ziekte Gezond ouder worden Wat als m n schildklier opspeelt? Bruce H.R. Wolffenbuttel Afd. Endocrinologie Twitter: @bhrw Web: www.umcg.net, www.gmed.nl Onderzoek en behandeling Klachten en verschijnselen Diagnose

Nadere informatie

Hyperthyreoïdie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Hyperthyreoïdie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Hyperthyreoïdie U heeft een te snelwerkende schildklier (hyperthyreoïdie). Deze folder vertelt u meer over deze aandoening en de behandelmogelijkheden. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs

Nadere informatie

Onderwijsmateriaal voor toetsgroepen

Onderwijsmateriaal voor toetsgroepen 1. Toelichting op de module 1 Deze module is gebaseerd op de NHG-Standaard M36 van januari 2013. Veel patiënten met hyperthyroïdie worden ingesteld door de internist. Als gevolg daarvan vinden controles

Nadere informatie

Inwendige geneeskunde. Hyperthyreoïdie.

Inwendige geneeskunde. Hyperthyreoïdie. Inwendige geneeskunde Hyperthyreoïdie www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud De schildklier... 3 Hyperthyreoïdie... 3 Ziekten die hyperthyreoïdie kunnen veroorzaken... 4 Het stellen van de diagnose hyperthyreoïdie...

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Te snel werkende schildklier (Hyperthyreoïdie) Te snel werkende schildklier 1

Patiënteninformatie. Te snel werkende schildklier (Hyperthyreoïdie) Te snel werkende schildklier 1 Patiënteninformatie Te snel werkende schildklier (Hyperthyreoïdie) Te snel werkende schildklier 1 Te snel werkende schildklier (Hyperthyreoïdie) Polikliniek Interne Geneeskunde, route 0.5 Telefoon (050)

Nadere informatie

CMV, EBV, Toxoplasma. Diagnostiek. Inge Gyssens Dienst infectieziekten Internist infectioloog

CMV, EBV, Toxoplasma. Diagnostiek. Inge Gyssens Dienst infectieziekten Internist infectioloog CMV, EBV, Toxoplasma Diagnostiek Inge Gyssens Dienst infectieziekten Internist infectioloog Man, 50 jaar Sinds 8d uit Thailand, 1 maand verblijf (nieuwe partner aldaar) Branderig gevoel ter hoogte van

Nadere informatie

Palpabele lymfeklieren bij kinderen

Palpabele lymfeklieren bij kinderen Palpabele lymfeklieren bij kinderen Frank Eskes, kinderarts Meander Medisch Centrum Tom Wolfs, kinderarts-infectioloog Wilhelmina Kinderziekenhuis Leerdoelen Aan het eind van de workshop heb je: Kennis

Nadere informatie

St. Anna Borstzorg (mammapoli)

St. Anna Borstzorg (mammapoli) St. Anna Borstzorg (mammapoli) Uw huisarts heeft u doorverwezen naar St. Anna Borstzorg (mammapoli), van het St. Anna Ziekenhuis. In deze folder geven wij u meer informatie over de werkwijze binnen St.

Nadere informatie

Verwijderen van een zaadbal via de lies. Inguinale orchidectomie

Verwijderen van een zaadbal via de lies. Inguinale orchidectomie Verwijderen van een zaadbal via de lies Inguinale orchidectomie Inhoudsopgave Inleiding... 1 De operatie... 1 Na de operatie... 2 Bloedverdunners... 2 Ontslag... 3 Tot slot... 4 Ruimte voor vragen... 5

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nederlandse samenvatting 101 Chapter 7 SAMENVATTING Maligne tumoren van de larynx en hypopharynx ( keelkanker ) zijn de zesde meest voorkomende type kankers van het hele lichaam, en de meest voorkomende

Nadere informatie

Inleiding Wat is een melanoom? Hoe vaak komt het voor? Hoe ontstaat een melanoom?

Inleiding Wat is een melanoom? Hoe vaak komt het voor? Hoe ontstaat een melanoom? MELANOOM 1179 Inleiding De dermatoloog heeft bij u een melanoom geconstateerd. Deze folder geeft u informatie over een melanoom en de behandelmogelijkheden. Daarnaast krijgt u meer informatie over zelfonderzoek

Nadere informatie

Een zuigeling met een infectie

Een zuigeling met een infectie Een zuigeling met een infectie Katja Heitink-Pollé, kinderarts, hematoloog-oncoloog WKZ en Flevoziekenhuis Masja de Haas Sanquin Casus Meisje van 6 maanden oud 3e kind van Surinaamse ouders Reden van komst:

Nadere informatie

c-met amplificatie/ exon14 skippingpatiënt L. Hijmering/Harry J M Groen Longarts UMCG

c-met amplificatie/ exon14 skippingpatiënt L. Hijmering/Harry J M Groen Longarts UMCG c-met amplificatie/ exon14 skippingpatiënt L. Hijmering/Harry J M Groen Longarts UMCG Voorgeschiedenis 2000 Femoralis stent. 2016 ct2bn3m1b adenocarcinoom van de long uitgaande van de LBK met o.a. hersenmetastasen

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Vulvakanker

Patiënteninformatie. Vulvakanker Vulvakanker Patiënteninformatie Vulvakanker Inhoudsopgave 1 Inleiding 1.1 Wat is kanker van de vulva 1.2 Bij wie komt kanker van de vulva voor 2 Hoe ontstaat kanker van de vulva 3 Uitzaaiingen 4 Wat zijn

Nadere informatie

Als een donderslag bij heldere hemel

Als een donderslag bij heldere hemel Als een donderslag bij heldere hemel Ruud van der Kruijk, neuroloog Slingeland Ziekenhuis Doetinchem Mede namens Sarah Vermeer, neuroloog Rijnstate, Peter Coppens huisarts te Ulft en Rik van Dijk huisarts

Nadere informatie

Schildklieragenda. Schildklier Organisatie Nederland: Voor alles rondom je schildklier

Schildklieragenda. Schildklier Organisatie Nederland: Voor alles rondom je schildklier Schildklier Organisatie Nederland (SON) Bezoekadres (Gebouw De Argonaut) Huis voor de Gezondheid, Stationsplein 121, 3818 LE Amersfoort Postadres Postbus 60, 3940 AB Doorn Telefoonnummer: 085 489 12 36

Nadere informatie

Onderzoek naar schildklierzwelling

Onderzoek naar schildklierzwelling Onderzoek naar schildklierzwelling Naar het ziekenhuis? Lees eerst de informatie op www.asz.nl/brmo. Inleiding De huisarts heeft een knobbel in uw schildklier ontdekt en/of heeft een vergrote schildklier

Nadere informatie

Langzaam werkende schildkier: best lastig! Johan Meinardi

Langzaam werkende schildkier: best lastig! Johan Meinardi Langzaam werkende schildkier: best lastig! Johan Meinardi - wat vertellen bloeduitslagen? - waarom schommelen mijn uitslagen? - waarom heb ik zo n hoge dosis nodig? - is het erg om iets teveel te slikken?

Nadere informatie

Mevrouw B., 72 jaar, komt bij u omdat ze in de Libelle iets heeft gelezen over botontkalking.

Mevrouw B., 72 jaar, komt bij u omdat ze in de Libelle iets heeft gelezen over botontkalking. Casusschets 1 Mevrouw B., 72 jaar, komt bij u omdat ze in de Libelle iets heeft gelezen over botontkalking. Vraag 1: welke anamnestische punten zijn van belang om al dan niet tot een DEXA over te gaan?

Nadere informatie

1 Algemeen Wat is kanker van de vulva Bij wie komt kanker van de vulva voor 3. 2 Hoe ontstaat kanker van de vulva 3.

1 Algemeen Wat is kanker van de vulva Bij wie komt kanker van de vulva voor 3. 2 Hoe ontstaat kanker van de vulva 3. vulvakanker Inhoud 1 Algemeen 3 1.1 Wat is kanker van de vulva 3 1.2 Bij wie komt kanker van de vulva voor 3 2 Hoe ontstaat kanker van de vulva 3 3 Uitzaaiingen 4 4 Wat zijn de klachten bij kanker van

Nadere informatie

Schildklieragenda Schildklier Organisatie Nederland Voor alles rondom je schildklier

Schildklieragenda Schildklier Organisatie Nederland Voor alles rondom je schildklier Schildklieragenda Schildklier Organisatie Nederland Voor alles rondom je schildklier www.schildklier.nl 2 Voorwoord U heeft een schildklieraandoening en bent onder controle bij de huisarts, een endocrinoloog,

Nadere informatie

Hypercortisolisme (of toch niet?)

Hypercortisolisme (of toch niet?) Hypercortisolisme (of toch niet?) Gabor Linthorst Internist endocrinoloog Internist voor erfelijke stofwisselingsziekten Principal educator Leerdoelen Interpretatie van cortisol waarden (soms best lastig)

Nadere informatie

ONCOLOGIE- en MILESTONEDAGEN

ONCOLOGIE- en MILESTONEDAGEN NEDERLANDSE VERENIGING voor ONCOLOGIE ONCOLOGIE- en MILESTONEDAGEN De Oncologiedagen worden georganiseerd door: NVvO, NKI-AVL en ERASMUS MC 1. Larynx- en hypofarynxafwijkingen 09-05-1970 2. Hormonen en

Nadere informatie

Integratietoets - her Voorbereiding Toetsafname: 24 juli 2012

Integratietoets - her Voorbereiding Toetsafname: 24 juli 2012 Studiejaar 2 Integratietoets - her Voorbereiding Toetsafname: 24 juli 2012 Tentamencoördinator Dr. A. van t Spijker Overzicht Het hertentamen bestaat uit 67 vragen, waarvan 66 gesloten en 1 CIP. In totaal

Nadere informatie

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Hypothyreoïdie. Slingeland Ziekenhuis

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Hypothyreoïdie. Slingeland Ziekenhuis Interne Geneeskunde Hypothyreoïdie i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Hypothyreoïdie Hypothyreoïdie is een schildklieraandoening. Bij deze ziekte is er een tekort aan schildklierhormoon omdat

Nadere informatie

Behandeling met methylprednisolon bij multiple sclerose

Behandeling met methylprednisolon bij multiple sclerose Behandeling met methylprednisolon bij multiple sclerose Informatie voor patiënten F0674-3415 juli 2011 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus

Nadere informatie

Programma RIOG reumatologie d.d. 23 november 2005

Programma RIOG reumatologie d.d. 23 november 2005 Programma RIOG reumatologie d.d. 23 november 2005 Programmacommissie: Organisatie: B.A.C. Dijkmans en A.E. Voskuyl P.W.B. Nanayakkara Voordrachten Doel: onderwijs en state of the art Voorzitter B.A.C.

Nadere informatie

B. Hals (weke delen) Voor cervicale wervelkolom, zie rubrieken C en K

B. Hals (weke delen) Voor cervicale wervelkolom, zie rubrieken C en K Palpabele schildkliernoduli en euthyreotische struma (normale TSHwaarden) Diagnostische fase. n geval van hyperthyreoïdie, zie 3B n geval van hypothyreoïdie, zie 4B B. Hals (weke delen) Voor cervicale

Nadere informatie

Palpabele lymfeklieren bij kinderen. Kinderarts-infectioloog

Palpabele lymfeklieren bij kinderen. Kinderarts-infectioloog Palpabele lymfeklieren bij kinderen Frank Eskes Kinderarts Meander Medisch Centrum Tom Wolfs Kinderarts-infectioloog Wilhelmina Kinderziekenhuis Leerdoelen Aan het eind van de workshop hebben jullie: Kennis

Nadere informatie

Maligne hematologie. Asia Ropela, internist-oncoloog St.Jansdal ziekenhuis 22 maart 2014

Maligne hematologie. Asia Ropela, internist-oncoloog St.Jansdal ziekenhuis 22 maart 2014 Maligne hematologie Asia Ropela, internist-oncoloog St.Jansdal ziekenhuis 22 maart 2014 Indeling Leukemie acuut AML (acute myeloïde leukemie) ALL (acute lymfoïde leukemie) chronisch CML (chronische myeloïde

Nadere informatie

Prednison, prednisolon (corticosteroïden)

Prednison, prednisolon (corticosteroïden) Prednison, prednisolon (corticosteroïden) Uw behandelend arts heeft u prednison voorgeschreven. Deze folder geeft informatie over dit geneesmiddel. Heeft u na het lezen van deze folder nog vragen, dan

Nadere informatie

GEZONDHEIDSVRAGENLIJST

GEZONDHEIDSVRAGENLIJST GEZONDHEIDSVRAGENLIJST Naam : Adres : Postcode/woonpl. : Telefoonnr. : Huisarts : Verzekering : Uw gezondheid en het gebruik van geneesmiddelen kunnen voor de tandarts van belang zijn. Wilt u zo vriendelijk

Nadere informatie

Afdeling: Urologie. Onderwerp: Blaaspijnsyndroom

Afdeling: Urologie. Onderwerp: Blaaspijnsyndroom Afdeling: Urologie Onderwerp: Blaaspijnsyndroom Het blaaspijnsyndroom Uw behandelend arts vermoedt dat het blaaspijnsyndroom (interstitiële cystitis) de oorzaak is van uw klachten. Deze aandoening is niet

Nadere informatie

Hypothyreoïdie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Hypothyreoïdie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Hypothyreoïdie U heeft een te traag werkende schildklier. Deze folder geeft u informatie over deze aandoening en over de mogelijke onderzoeken en behandeling. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs

Nadere informatie

Operatie aan de amandelen

Operatie aan de amandelen Operatie aan de amandelen Informatie voor patiënten F0443-3415 juni 2014 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam 070

Nadere informatie

verwijderen van de oksellymfeklier

verwijderen van de oksellymfeklier patiënteninformatie verwijderen van de oksellymfeklier U wordt opgenomen voor een oksellymfeklierverwijdering. Dit heet ook wel okselklierdissectie. Hoe verloopt deze operatie? Wat kunt u verwachten na

Nadere informatie

Klinische Dag NVvH 2 oktober 2014 Disclosure belangen S. Boerman. Geen (potentiële) belangenverstrengeling

Klinische Dag NVvH 2 oktober 2014 Disclosure belangen S. Boerman. Geen (potentiële) belangenverstrengeling Klinische Dag NVvH 2 oktober 2014 Disclosure belangen S. Boerman Geen (potentiële) belangenverstrengeling Hemofagocytair syndroom klinische presentatie, behandeling en complicaties S. Boerman, AIOS St

Nadere informatie

Okselklierdissectie. Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven

Okselklierdissectie. Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Okselklierdissectie Borstcentrum Máxima is gevestigd op locatie Eindhoven Vooraf U heeft met uw specialist besproken dat u binnenkort een operatie ondergaat in verband met borstkanker. Hierbij worden de

Nadere informatie

Bacteriële endocarditis Ontsteking van de binnenbekleding van het hart

Bacteriële endocarditis Ontsteking van de binnenbekleding van het hart Bacteriële endocarditis Ontsteking van de binnenbekleding van het hart Afdeling cardiologie Locatie Veldhoven Iedereen heeft wel eens bacteriën in het bloed. Wanneer u gezond bent kan dat over het algemeen

Nadere informatie

1 Algemeen Wat is kanker van de vulva Bij wie komt kanker van de vulva voor 4. 2 Hoe ontstaat kanker van de vulva 4.

1 Algemeen Wat is kanker van de vulva Bij wie komt kanker van de vulva voor 4. 2 Hoe ontstaat kanker van de vulva 4. vulvakanker 2 Inhoud 1 Algemeen 4 1.1 Wat is kanker van de vulva 4 1.2 Bij wie komt kanker van de vulva voor 4 2 Hoe ontstaat kanker van de vulva 4 3 Uitzaaiingen 5 4 Wat zijn de klachten bij kanker van

Nadere informatie

Programma. Inleiding Casus 1 en 2 Plenaire bespreking Casus 3, 4, 5 en 6 Plenaire bespreking Conclusie

Programma. Inleiding Casus 1 en 2 Plenaire bespreking Casus 3, 4, 5 en 6 Plenaire bespreking Conclusie Programma Inleiding Casus 1 en 2 Plenaire bespreking Casus 3, 4, 5 en 6 Plenaire bespreking Conclusie Inleiding Veelheid aan laboratoriumtests -> niet eenvoudig om er je weg in te vinden Niet altijd op

Nadere informatie

Knobbel in de schildklier

Knobbel in de schildklier Knobbel in de schildklier Schildkliercentrum Het Schildkliercentrum is een centrum waar verschillende artsen en verpleegkundig specialisten samenwerken met expertise op het gebied van schildklierknobbels.

Nadere informatie

Gericht labo-onderzoek bij verdenking op schildklierlijden

Gericht labo-onderzoek bij verdenking op schildklierlijden Gericht labo-onderzoek bij verdenking op schildklierlijden Handleiding voor LOK-groepen Domus Medica vzw Overzicht programma Inleiding Casus 1 en 2 Plenaire bespreking Casus 3, 4, 5 en 6 Plenaire bespreking

Nadere informatie

Klinische Dag NVvH 2 oktober 2014 Claudia Ootjers

Klinische Dag NVvH 2 oktober 2014 Claudia Ootjers Dhr O., 60 jaar Klinische Dag NVvH 2 oktober 2014 Claudia Ootjers Klinische Dag NVvH 2 oktober 2014 Disclosure belangen Claudia Ootjers Geen (potentiële) belangenverstrengeling Klinische Dag NVvH 2 Relevante

Nadere informatie

Cardiologie. Pericarditis. Ontsteking van het hartzakje

Cardiologie. Pericarditis. Ontsteking van het hartzakje Cardiologie Pericarditis Ontsteking van het hartzakje Inleiding U bent onder behandeling van een cardioloog van het Lievensberg ziekenhuis omdat er bij u een pericarditis is geconstateerd. Uw arts heeft

Nadere informatie

borstbesparende operatie

borstbesparende operatie patiënteninformatie borstbesparende operatie U wordt opgenomen in het ziekenhuis voor een borstbesparende operatie in verband met borstkanker. Hieronder leest u meer informatie over de operatie. Dit is

Nadere informatie

Bijschildklieroperatie. chirurgie

Bijschildklieroperatie. chirurgie Bijschildklieroperatie chirurgie Deze brochure geeft u informatie over de bijschildklieroperatie (parathyreoidectomie). Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders kan zijn dan

Nadere informatie

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Hyperthyreoïdie. Slingeland Ziekenhuis

Interne Geneeskunde. Patiënteninformatie. Hyperthyreoïdie. Slingeland Ziekenhuis Interne Geneeskunde Hyperthyreoïdie i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Hyperthyreoïdie Hyperthyreoïdie is een schildklieraandoening waarbij de schildklier te snel werkt. Hierdoor wordt te veel

Nadere informatie

Operatie aan de amandelen

Operatie aan de amandelen Operatie aan de amandelen De KNO-arts heeft met u besproken dat u geopereerd wordt aan de amandelen. U wordt hiervoor opgenomen in het ziekenhuis. In deze folder leest u wat er tijdens de operatie gebeurt

Nadere informatie

Behandeling met methylprednisolon bij multiple sclerose

Behandeling met methylprednisolon bij multiple sclerose Behandeling met methylprednisolon bij multiple sclerose Tijdens een acute verslechtering van MS kunnen MS-patiënten behandeld worden met methylprednisolon. In deze folder willen wij u informeren over de

Nadere informatie

Een unilaterale zwelling in de hals is een regelmatig

Een unilaterale zwelling in de hals is een regelmatig Casuïstiek Een jongen met focale myositis in de hals Serge Prop, Dannis van Vuurden, Martijn van der Kuip, J. Patrick van der Voorn en Frans B. Plötz Achtergrond Casus Conclusie Focale myositis is een

Nadere informatie

Betreft: dhr E Herber, geb. 22-04-1966. Amsterdam, 15 november 2007.

Betreft: dhr E Herber, geb. 22-04-1966. Amsterdam, 15 november 2007. Betreft: dhr E Herber, geb. 22-04-1966. Amsterdam, 15 november 2007. Geachte heer Herber, Naar aanleiding van de 15 november 2007 bij u gedane keuring kan ik het volgende melden: Vraagstelling: conditie

Nadere informatie

Tonsillectomie bij volwassenen

Tonsillectomie bij volwassenen Tonsillectomie bij volwassenen Uw kno-arts heeft bij u een chronische keelamandelontsteking vastgesteld en u geadviseerd een tonsillectomie te ondergaan. Wat zijn de amandelen en wat is hun functie? Het

Nadere informatie

Beentumoren (=bottumoren)

Beentumoren (=bottumoren) Beentumoren (=bottumoren) Inleiding Gezwellen in beenderen worden beentumoren genoemd. Er zijn verschillende typen beentumoren te onderscheiden. Zo zijn er vormen waarbij de tumor of het gezwel direct

Nadere informatie

Case-report: Een vrouw met een onbegrepen coma...

Case-report: Een vrouw met een onbegrepen coma... Case-report: Een vrouw met een onbegrepen coma... H.J.Jansen, E.S. Louwerse, C.P.C. de Jager Intensive Care, Jeroen Bosch Ziekenhuis, lokatie: Groot Ziekengasthuis Nieuwstraat 34, 5211 NL, s-hertogenbosch

Nadere informatie

Kennis toepassen, en beslissingen nemen. Hoe denkt de arts? 2. Wat doet de arts? Hoe wordt kennis toegepast? Wat is differentiaal diagnose?

Kennis toepassen, en beslissingen nemen. Hoe denkt de arts? 2. Wat doet de arts? Hoe wordt kennis toegepast? Wat is differentiaal diagnose? Hoe denkt de arts? 2 Kennis toepassen, en beslissingen nemen Dr. Peter Moorman Medische Informatica ErasmusMC 1 Hoe weet je of een ziektebeeld waarschijnlijk is? de differentiaal diagnose Hoe wordt een

Nadere informatie

De behandeling van vulvakanker

De behandeling van vulvakanker Gynaecologie/Dermatologie Patiënteninformatie De behandeling van vulvakanker U ontvangt deze informatie, omdat u (mogelijk) vulvakanker heeft. Kanker van de vulva is een zeldzame, kwaadaardige aandoening

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Chirurgie Mammapoli

Patiënteninformatie. Chirurgie Mammapoli Patiënteninformatie Chirurgie Mammapoli Inleiding Onlangs bent u doorverwezen naar de mammapoli van de Reinier de Graaf Groep. Het team van de mammapoli is gespecialiseerd in het onderzoeken van borstafwijkingen.

Nadere informatie

Prednison. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Prednison. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Prednison U heeft in overleg met uw behandelend arts besloten dat u voor uw reumatische klachten Prednison gaat gebruiken. In deze folder leest u meer over dit geneesmiddel. Neem altijd uw verzekeringsgegevens

Nadere informatie

Geschreven door Diernet Team dinsdag, 23 augustus 2011 13:31 - Laatst aangepast donderdag, 15 september 2011 22:17

Geschreven door Diernet Team dinsdag, 23 augustus 2011 13:31 - Laatst aangepast donderdag, 15 september 2011 22:17 Omschrijving Oorzaken Verschijnselen Diagnose Therapie Prognose Omschrijving Hyperthyreoïdie is een ziekte die wordt veroorzaakt door een overmatige hoeveelheid schildklierhormonen. Schildklierhormonen

Nadere informatie

Deel 2. Kanker van de vulva

Deel 2. Kanker van de vulva . Kanker van de vulva Inhoud Wat is kanker van de vulva? 1 Aantallen 2 Het ontstaan van kanker van de vulva 3 Uitzaaiingen 3 Onderzoek 4 Behandeling 4 Mogelijke bijwerkingen en complicaties van de behandelingen

Nadere informatie

Mevrouw B., 72 jaar, komt bij u omdat ze in de Libelle iets heeft gelezen over botontkalking.

Mevrouw B., 72 jaar, komt bij u omdat ze in de Libelle iets heeft gelezen over botontkalking. Casusschets 1 Mevrouw B., 72 jaar, komt bij u omdat ze in de Libelle iets heeft gelezen over botontkalking. Vraag 1: welke anamnestische punten zijn van belang om al dan niet tot een DEXA over te gaan?

Nadere informatie

BRRRRRRRuin Serum. MMC Eindhoven 26 maart 2015

BRRRRRRRuin Serum. MMC Eindhoven 26 maart 2015 BRRRRRRRuin Serum MMC Eindhoven 26 maart 2015 Casus 1 Jongen, 2 jaar Overplaatsing uit ander ziekenhuis Sinds een week algehele malaise; minder eetlust, koorts. Eenmalig braken; bloederige diarrhee gehad

Nadere informatie