Thema Spiritualiteit. Heeft God een huisdier? blz. 4 en 5

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Thema Spiritualiteit. Heeft God een huisdier? blz. 4 en 5"

Transcriptie

1 7 24 april 2006 België-Belgique P.B. AntwerpenX BC9827 Afzender: VVKSM vzw Lange Kievitstraat 74 B-2018 Antwerpen Zeswekelijks tijdschrift van VVKSM (uitgezonderd augustus) Jaargang 30. Afgiftekantoor: Antwerpen X P Thema Spiritualiteit Heeft God een huisdier? blz. 4 en 5 Songs die de wereld veranderen. blz. 12 en 13 Maikel en Mohamed over scouting en islam. blz. 22 en 23 Het volgende nummer verschijnt op 5 juni 2006.

2 Bram Van Bossuyt Petra Vreys (aka Krispie) Vorige zomer had Cirque du Kapoen van Roberto Ravioli zijn tenten opgeslagen in Rotem (bij Dilsen-Stokkem) om de kapoenen van VVKSM Sint Pieter uit Lommel een onvergetelijke week te bezorgen. Nu liepen daar toch wel wat eigenaardige wezens rond en het meest eigenaardige was deze zebra... Of is het toch Smiegel die weer één van zijn gekke pakjes heeft aangetrokken. De jins van district Gent-Oost (Gentse Zwabbers) genieten van de Engelse westkust. Tine Chalmet Roel Aerts Katarina Martynowski Jean, groepsaalmoezenier van VVKSM Sint-Franciscus Geleeg uit Leopoldsburg, met zijn cheerleaders. De foto is trouwens genomen in onverdachte tijden, toen het groepsleidinscongres nog veraf was. De tweedejaars jonggidsen van VVKSM 31 Sint-Ludgardis uit Ekeren tijdens hun totemtocht. De foto doet een beetje aan een kruistocht denken en daar kan je het ook wel mee vergelijken. De tweedejaars komen terug van hun totemtocht: hongerig en vermoeid door de hete zon. Zo zetten de bleekneuzen hun laatste stappen richting kampterrein. Eén opdracht hebben ze al volbracht: ze hebben de totempaal gevonden. Gooreind, 2005: een onstuimig ondergesneeuwd groepsweekend van VVKSM Sint-Joris uit Sint-Niklaas waar de leiding zich totaal heeft laten gaan... A weekend to remember. Op deze pagina publiceren we elk nummer enkele foto s van activiteiten waaraan jullie met veel plezier terugdenken: een geslaagd weekend, een zalige tocht, een meeslepend bosspel, een onstuimige groepsraad, een indrukwekkend kerstspel. Stuur een foto, met naam én adres en een korte uitleg over de activiteit naar VVKSM, Over & Weer of Let op: we sturen geen foto s terug. We bewaren ze zorgvuldig in onze fotovoorraad en publiceren jouw foto misschien ook nog wel eens op de website, een affiche of in een brochure. Philippe Demeere De givers van VVKSM Sint-Brixius uit Rode gingen met de fiets op tweedaagse. Toen ze een slaapplaats zochten, ontdekten ze dat er een zwembad was en hebben ze een deal gesloten met de eigenaar. Met twintig man tien minuten onkruid wieden in zijn tuin en het zwembad was van hen, met alle gevolgen van dien.

3 Inhoudstafel Totemisatie en andere overgangsrituelen. Thema Spiritualiteit Kabouters en (zee)welpen Kolom Thema s Voorwoord...è Heeft God een huisdier?... è-ê Moeilijke vragen met verbazingwekkend simpele antwoorden. Schipper, mag ik overvaren?... ë-í Wat heeft totemisatie met besnijdenis te maken? Kant en klare mosterd...ì Spelen, boeken en websites: massa s inspiratiebronnen. Ongelovige Thomas...î&çí Vier verhalen: waar of niet waar? Als God in Vlaanderen...åã-åå Een collage over de katholieke roots van VVKSM. Spreading love upon the microphone!...åç-åé Kunnen songs de wereld veranderen? Als deze het niet kunnen Mocht het niet verplicht zijn, dan kwam er niemand meer opdagen...åè-åê Een panelgesprek over zingeving. Geloven met een hoofdletter...çç-çé Imam Mohamed en welp Maikel over scouting en islam. Het land van Satan...çè-çê Een bosspel over Satan en tips over inkleding. Elke mens is iets waard...çë Wat is geloven voor jou? 21 antwoorden. Er bestaat iets...çî Telepathie, wichelroedelopen, bilocatie Vital...éè Rudy over de groepsaalmoezenier. Jaarthema Ten afval...åë Gratis Pmdcontainer, papierbakken én een afvalspel. Noord-Zuid Dikke Bertha op rebelse wijze...çå Over de Indiase zustergroep van Scouting Beveren. Jintro Ik dacht: Wat een hoop kwieten...éã Vorming voor jins: op bezoek tijdens een jintro. 100 jaar scouting Feestkalender... éå Rubrieken Snippers Grondvesten Doe maar Het Salomonsoordeel Verslag Verbonds(be)raad Ook nog Wedstrijd Lezersbrief Cartoon Scoutskrant Colofon Advertentie Shop Strip Mano mundo, Open Kampen, wedstrijd, ecovert...î Het jaarthema aan het spit...åí-åì De zonne-energieoven. Iedereen eten...åî-çã Organiseer een Wereldmaaltijd. De Bijbel...çì Een nieuwe missie, een nieuwe naam...éç Een bosspel over Satan. En meer over inkleding.... î... åã... çì... éé... éè... éê... éë De oorsprong van het scouts- en gidsenteken. Was Baden Powell katholiek?

4 Spiritualiteit Voorwoord Dag lieve lezer Je hebt het tweede Over & Weer-themanummer van dit jaar in handen een nummer waarin we meer plaats maken voor vragen dan voor antwoorden. Een onderzoekje naar wat geloven kan betekenen voor scouts en gidsen. Dat doen we door de grenzen van het concept spiritualiteit aftasten. Want de mens zoekt, dat is altijd zo geweest. Zij zoekt zichzelf, de wereld, het woord, de ander. Om zijn angsten te bezweren, om uitdrukking te geven aan wat hem beweegt en ontroert. En vandaag doet iedereen dat op zijn manier. Met eigen woorden en beelden. )We kiezen richting, ook als het op geloven aankomt, en durven daarvoor uitkomen.( Da s dan meteen ook de uitdaging van deze tijd: manieren vinden om, elk op z n eigen manier, tòch samen te werken en te leven vanuit dat wat we geloven. Binnen scouting lukt ons dat al af en toe. Wij proberen eerlijk en open om te gaan met onze eigen identiteit en gaan daarbij geen vraag uit de weg. We kiezen richting, ook als het op geloven aankomt, en durven daarvoor uitkomen. Niet omdat we overtuigd zijn van ons gelijk, maar omdat we zoeken moeten. Zoeken naar het woord dat uitdrukt waar wij voor willen staan. En ondertussen spelen, leven en geloven wij met en in elkaar en de wereld om ons heen. Professoren noemen onze generatie toch de realistische idealisten?! Of zoals Hadewijch het, lang geleden, schreef: Die tijt es cort hier es vele te doene Sijt fier ter minne ende coene Veel leesplezier! Karen Burvenich 4 Nr 7, jaargang 30 Heeft God een Kabouters en (zee)welpen Is God een man of een vrouw? Is hij getrouwd en heeft hij kinderen? Waar is de hemel? Hoe zien engelen er uit? Bestaat God echt? Grote vragen van kleine kinderen waarbij je als leiding even met je mond vol tanden staat. Hoe moet je hier in hemelsnaam op antwoorden? Een goede manier om met deze vragen om te gaan is de bal terugkaatsen: Wat denk je zelf? Het antwoord kan de start zijn van een leuk en boeiend gesprek. Wij trokken er op uit en legden de kabouters en welpen van VVKSM Dominiek Savio-Ludwina uit de Pinte enkele moeilijke geloofsvragen voor. Hun antwoorden waren verrassend eenvoudig en leidden al gauw tot een boeiend gesprek. Een indruk: Hoe ziet de hemel eruit? Groen en blauw, heel mooi en rond. Blauw en wit, ik word een ster. Met veel afgebroken mensen. Een hele grote lichtblauwe vlek. Een hemel met dode mensen, waar alle doden samenkomen. Eigenlijk een wereld van dode mensen. Alles is daar liefde. In de hemel is het stil maar als ik naar de hemel kijk, dan denk ik aan hoe mijn overgrootmoeder op straat wandelt. Blauw dat er uit ziet als een gouden paleis, met een troon waarop God zit. Bij de ingang is er een grote poort. Daar staat een engel die je verwelkomt. Een fantasie met de leukste dingen die je maar kunt denken. Mocht je God een vraag mogen stellen, wat zou je dan vragen? Mag ik altijd blijven leven? Ben ik een flink kindje? Hoe komt het dat je zo goed bent? Hoe gaat het met je en zo? Waarom zijn de mensen zo oud als ze dood gaan? Is het leuk om God te zijn? Wat eet je? Hoeveel vogels heb je al gezien? Wat vond u van Jezus? Hoe help je mensen als je onzichtbaar bent? Was jouw familie even goed als jij? Heb jij wel familie? Ben je eenzaam? o

5 Spiritualiteit huisdier? ver God Wat doet God? Hij loopt rond in de hemel. Mensen gelukkig maken. Kijken naar de aarde. Kinderen blij maken. Hij beschermt de mensen en de dieren. Mensen scheppen. Hij helpt mensen die niet zo gelukkig zijn. Hij werkt heel erg veel. Waarom kan je God niet zien? Omdat hij heilig is. Omdat God een geest in de hemel is. Omdat hij liefde is en geen mens. Omdat hij doorzichtig is. Omdat hij eigenlijk geloof is, je gelooft in God en hij bestaat eigenlijk niet. Eerlijk duurt het langst De bal terugkaatsen, goed, maar dan? Je kan de vraag niet blijven ontwijken. Een goed principe is: wees eerlijk. Zeg wat je denkt maar hou daarbij rekening met hun leefwereld. Weerleg niet wat ze zeggen, bouw erop verder en laat hen verder kijken dan hun neus lang is. Ze kunnen er alleen maar van bijleren. Zeg bijvoorbeeld: Jij denkt dat de hemel blauw is, maar andere mensen geloven dat de hemel er helemaal anders uit ziet. )Een goed principe is: wees eerlijk.( Meer van dat Kolet Janssen schreef een reeks leuke boekjes over deze onderwerpen. Waarom? Eerlijke antwoorden op moeilijke vragen (Averbode, 2002) is er daar één van. Het is een boekje waarin veel vragen over de wereld aan bod komen, onder andere ook over levensbeschouwelijke kwesties. Met dank aan alle kabouters en welpen voor hun eerlijke vragen en antwoorden. Eline Schmidt Commissariaat kabouters-(zee)welpen Omdat God in een hogere lucht leeft dan wij kunnen zien. Omdat God in je hart zit. God is liefde: je kan hem niet zien of horen, maar wel voelen. Dat weet ik niet, maar misschien wil hij zelf niet gezien worden? Anneleen Steppe 5

6 Spiritualiteit Schipper, mag ik overvaren? Groot worden in verschillende culturele en religieuze tradities Ontzettend spannend was het. Twee jaar was ik bij de scouts & gidsen. En eindelijk was het zover. Ik zou een totem krijgen. De wildste geruchten deden de ronde. Het totemritueel in onze groep was dan ook supergeheim. Niemand mocht er wat van weten. Maar hoe ouder je was, hoe erger het leek te worden. En ik was al tweedejaars verkenner. Oud dus. Gevaarlijk oud. Om vijf uur s morgens werd ik gewekt en in alle stilte naar een bos gebracht. Ik kreeg schop en houweel en moest een diepe put graven. Geen mens die vertelde waarom. Twee uur later stond ik weer op het kampterrein. De andere verkenners stonden mij op te wachten en wisten duidelijk meer.... Valk Zo begon dus mijn totemisatie. Vierentwintig uur later zou ik als Sportieve Valk wakker worden. Een deel van de groep, fier op mijn nieuwe totem en Parsivaliaan (van de grote ridder Parsival) voor het leven. Tijdens die 24 uur heb ik van alles meegemaakt. Ik ben op tocht geweest, heb nagedacht over wie ik ben, heb mijn naam in de vier windstreken geroepen, was zelfs even niemand. En op het einde zongen we samen een lied. Ik was deel van de grote Sachemkraal. En dat alles heeft op mij een onvergetelijke, blijvende indruk gemaakt. Totemisaties verschillen van groep tot groep. Maar één ding hebben al die verhalen gemeen. Het zijn overgangsrituelen. Tijdens mijn totemisatie was ik even niemand om daarna opnieuw mezelf te worden. Maar dan anders, groter. Overgangsrituelen vinden we in alle culturen en tradities. Aan de hand van allerlei vreemde en fascinerende rites wordt een individu begeleid bij de overgang van de ene levensfase naar de andere, van het ene statuut naar het andere. En dat gebeurt vaak aan de hand van vaste patronen, die bijvoorbeeld ook terug te vinden zijn in ons eigen totemisatieritueel. Overgangen vinden vaak plaats op belangrijke momenten in het leven. De overgang van kind naar puber is zo n voorbeeld. Van leven naar dood is een ander belangrijk moment. Weg met jezelf? We gaan even de wetenschappelijke toer op. Wetenschappers ontdekten dat de vorm van overgangsrituelen in veel culturen vergelijkbaar is. Ze spreken zelfs van verschillende fases. De eerste fase is die van de separatie of decompositie van de persoon. Dat zijn twee moeilijke woorden om te zeggen dat men 6 Nr 7, jaargang 30

7 schipper, mag ik alle wereldlijke elementen probeert te verbannen. In deze fase zijn alle persoonlijke kenmerken onbelangrijk geworden. Ik was even niemand tijdens mijn totemisatie. Anderen gooiden hun naam in het vuur of schreeuwden hun oude naam in de vier windstreken. Het afscheid nemen van het oude ik staat centraal in de fase van de separatie. No, no, no limits Wat daarna volgt, is misschien wel de belangrijkste fase. Men noemt dit de liminale of de grensfase. Je hebt al je persoonsgebonden kenmerken afgeworpen en je staat voor de grote poort van een nieuwe cultus. In deze fase worden de sacra overgedragen. Sacra zijn heilige woorden en voorwerpen of is speciale kennis die hoogstnoodzakelijk is om in het nieuwe leven je mannetje of vrouwtje te kunnen staan. Er wordt afscheid genomen van de vorige levensfase en men staat klaar om de volgende fase te betreden. Ik kreeg de opdracht om oei, daar mag ik eigenlijk niets over zeggen. In elke geval viel er een stilte over de groep. Iedereen zweeg, en ik stond, na mijn opdrachten, te wachten op wat komen zou. Bar Mitswa Ook de joden vieren het moment waarop een kind volwassen wordt. Zij hebben een Bar Mitswa voor de jongens en een Bat Mitswa voor de meisjes. Het ritueel bij de viering van Bar Mitswa in de synagoge is op zich heel eenvoudig. Het belangrijkste onderdeel van deze ceremonie is dat de jongen - en in liberale kringen ook het meisje - een stukje voordraagt uit de Thoralezing van die dag. Nadien spreekt de vader een bede uit over zijn zoon of dochter. Hij wenst hem/haar toe dat hij of zij met Gods hulp opgroeit tot een bewuste, positieve joodse volwassene die een eigen bijdrage levert aan de joodse gemeenschap en aan de wereld. De mens heeft, als partner van God, immers de opdracht om de schepping te voltooien en te zorgen voor een rechtvaardige maatschappij zonder oorlog. overvaren Bij de grote Sachem En toen mocht ik toetreden tot de kraal van de grote Sachem. Aan de hand van een rijkelijk geïllustreerde totembrief kreeg ik mijn nieuwe totem. Er werden liederen gezongen en ik werd een deel van hen. Ik besefte het niet, maar ik zat zowaar in de derde fase. Wereldwijd gaat deze fase gepaard met het geven van een nieuwe naam, nieuwe kleding of gewaden en een nieuwe taak in de groep. En bovenal, ik moest zwijgen over al wat ik die avond gezien had. De regels waren duidelijk. Op risico van het verliezen van de eigen tong was ik deelgenoot geworden van het grote ritueel. Ook het kenbaar maken van de nieuwe regels en afspraken behoort traditioneel tot deze derde fase. Oog op de wereld Onze totemisatie is niet uniek. Het vormsel bij de christenen, Bar Mitswa bij de joden, de besnijdenis bij de moslims. Overgangsceremonies hebben vaak een belangrijke psychische, sociale en politieke functie. )Onze totemisatie is niet uniek.( Het vormsel Het vormsel behoort tot de lange rij van christelijke sacramenten die een overgang symboliseren. Denk maar aan het doopsel, de eerste communie en het ziekensacrament. Het vormsel is in grote mate een geestelijk overgangsritueel in tegenstelling tot veel andere tradities waar bij dit ritueel de overgang naar het volwassen lichaam wordt beklemtoond. Het hernieuwen van de belofte die de peter en de meter bij het doopsel gemaakt hebben, legt de nadruk op de band die de jongere heeft met God en de christelijke gemeenschap. Vragen over lichamelijke verandering zijn hier niet aan de orde. Besnijdenis De besnijdenis is een overgangsritueel dat vooral gekoppeld wordt aan de islam. Besnijdenis behoort echter meer tot het culturele erfgoed van het hele Afrikaanse continent dan tot de islam op zich. Het is immers geen uitdrukkelijke islamitische plicht. Vaak is ze echter wel het onderscheidingsteken om te behoren tot de moslimgemeenschap. Moslim word je door tegenover getuigen de sjahada te belijden, rein van onrein te onderscheiden en de islamitische godsdienstige praktijk op te volgen. Aan deze praktijk zijn wel een aantal handelingen gekoppeld die men tijdens het leven moet vervullen. Wil je meer weten, dan moet je zeker op zoek gaan naar de sjahada, de salaat, de zakaat, de saum en de haddj. Deze laatste is de bekende pelgrimstocht naar Mekka die iedere moslim éénmaal in het leven moet ondernemen. Overgangsrituelen behoren tot het wereldlijk culturele erfgoed. Van eskimo tot kiwi, geen volk ter wereld of het viert de verschillende fases van het leven. Ook Sportieve Valk is groot geworden. En de grote Sachem zag dat het goed was Kris Lamberts Sportieve Valk Foto s: Pieter Ysebaert en Liesbet De Waele 7

8 Spiritualiteit Kant en klare mosterd Publicaties, spelen en websites over zingeving Geen idee hoe te beginnen aan een zingevende activiteit? Je gelooft niet dat je ook givers kan boeien met zinnige verhalen? Of dat je je welpen een kwartier kan laten stilzitten om te luisteren naar een verhaal met een boodschap? Duik dan in de volgende mappen, boeken en/of websites en overtuig jezelf van het tegendeel. Activiteitenbundel Een wereld van verschil: voor 12 en +12 jarigen Ben je op zoek naar toffe namiddagactiviteiten met nét dat kleine extraatje, eigentijdse eucharistievieringen voor de start van het werkjaar, actieve spelen, een avondritueel voor op kamp? Deze twee mappen opgesteld voor en door de jeugdbewegingen bieden het allemaal. Er is er eentje voor 6 tot 12 jarigen en eentje voor 12 tot 18 jarigen. Voor respectievelijk 3,5 en 7 euro is deze map boordevol praktische informatie van jou. Te koop in de Scoutsshops. Doemap Door het zure heen Je denkt er liever niet aan, aan de dood van een jong mens. Maar vroeg of laat worden we er allemaal mee geconfronteerd. Een welp wordt onderweg naar school overreden, een jonggids heeft leukemie, een kapoenenleider ziet het niet meer zitten. In de map Door het zure heen vind je per tak een heleboel doe- en denktips. Die kunnen je helpen om aan de slag te gaan met dit verlies. Iedere groep kreeg zo n map. Hebben jullie ze toch nog niet, dan kan je ze gratis aanvragen op Boekjes over geloof en geloven Iny Driessen, Even stil, bidden met kinderen, Averbode Kolet Janssen, Ik geloof dat ik geloof, Averbode Kolet Janssen, De zevensprong, Averbode Kolet Janssen, De droom van God, Averbode Achtergrond Hans De Witte, Openheid of leegte? Over zingeving bij jongeren. Een achtergrondwerk met verschillende visies op levensbeschouwing en jongeren. Gaby Quicke, Om de vriendschap ondereen Een visieboek over jeugdbeweging, geloof en kerk. (van KSJ) Spelen Emmaüs, Een spel over de waarden die in het evangelie naar voor gebracht worden. Hujambo, Waarde(n)vol gespeeld. Wie ben ik? Wie wil ik zijn? Welke waarde vind ik belangrijk? Wat geeft zin aan mijn leven? Spel om met jongeren vanaf 15 jaar rond waarden te werken. Gedichten en verhalenbundels Jan Van Coillie, Met gekleurde billen zou het gelukkiger leven zijn, Averbode Jan Van Coillie, Met duizend blote ogen, Averbode Jan Van Coillie, De dichter is een tovenaar, Averbode Herman Kakebeeke, Tussen zon en maan, Lannoo Toon Tellegen, Brieven aan Doornroosje, Querido Toon Tellegen, Misschien wisten zij alles, Querido Kolet Janssen, Warme woorden, Averbode Websites Op vind je sinds kort een pagina van ploeg zingeving. Deze website geeft de volledige bijbel in vlotte bewoordingen weer, in een uitgave van De site van de universiteit Leuven voor het godsdienstonderwijs. Er is een uitgebreide mogelijk heid tot het downloaden van teksten en vieringen. De site van de verschillende katholieke jeugdbewegingen. Hier vind je heel wat links naar interessant materiaal. De site van de jeugddienst van de bisdommen. Hier vind je werkvormen op maat van jongeren. Over duurzame ontwikkeling en jongeren. Deze ngo voorziet een aanbod voor kinderen en jongeren om met de thema s Noord-Zuid te werken. Ieder jaar werken ze een bezinningsaanbod uit. Ook hier vind je leuke spelen en toffe bezinningen met een Noord-Zuid invalshoek. Meer weten over kinderrechten? Alle boeken en spelen zijn uit te lenen bij het documentatiecentrum van VVKSM. Je maak best op voorhand even een afspraak met de verantwoordelijke, Christel Rogiers, Skrolan Hugens AVC Zingeving 8 Nr 7, jaargang 30

9 Snippers Ongelovige Thomas! Straffe verhalen Hoor jij ook wel eens van die verhalen waarvan je denkt: Dat zal wel!. Alles met een portie zout nemen is gezond, maar soms is het ondenkbare gewoon de realiteit. Lees en oordeel! Of het waar is of niet, lees je in Over & Weer juni. Als je denkt het te weten, neem dan deel aan de wedstrijd op pagina 9. Kogels om de oren Hartje Ardennen, zo n twintig jongverkenners zijn op tweedaagse langs idyllische landschappen en kleine kronkelende riviertjes. De avond valt als ze op de afgesproken plaats komen. En gelukkig, daar aan de rand van een groot bos staan leiding en foeriers op hen te wachten. Na een lekkere maaltijd is de tijd gekomen om een slaapplaats te zoeken. Na een tijdje vinden ze een open plekje in het bos, omringd door enkele grote bomen. Stevig sjorwerk van de leiding zorgt voor een mooi dakje. Nog snel het avondlied en weg is de leiding! Moe als ze zijn, kruipen de jongverkenners snel in hun slaapzakje. De volgende dag moeten ze immers nog heel wat kilometers afleggen... Midden in de nacht. Plots scheurt een wagen over het smalle boswegeltje en remt bruusk ter hoogte van de slaapplaats van de jongverkenners. De felle lichten en het geluid doen enkele van de jongens opschrikken. Snel, aankleden! Weg van hier! roept een man die uit de wagen komt gelopen. Het is één van de leiders. Ondertussen weerklinkt een hels lawaai in het bos om hen heen. Een gekletter zonder ophouden. Zonder al te veel vragen springen de jongverkenners in hun kleren. De bezorgdheid is duidelijk van het gezicht van de leiders af te lezen. Of is het angst? De tweede wagen komt ondertussen ook aan, beide auto s worden vol jongverkenners gepropt, en vertrekken in razende vaart, het bos uit. Pas dan merken enkelen wat er gaande is. Om hen heen horen ze schoten. )Plots scheurt een wagen over het smalle boswegeltje en remt bruusk ter hoogte van de slaapplaats van de jongverkenners.( Creatieve leiding gezocht Stel je je wel eens vragen over de zin van je leven? Dan geven wij van de Open Kampen (OK) je graag een antwoord! Zoals elk jaar gaan we ook in augustus 2006 op kamp met niet te versmaden maatschappelijk kwetsbare kinderen en jongeren. Wij, dat is scouts- en gidsenleiding in ondertussen zes gouwen, die je graag willen besmetten met hun microbe. Cause we can use you! En het wordt lol! Je herkent ons (en wij jou) aan een groot hart, een creatieve neus, geduldige oren, een open blik en twee handen om de dingen mee aan te pakken, ook al mag het al eens stevig uit de hand lopen. Contacteer ons voor meer info: (Antwerpen), (Gent), (Kempen), (Limburg), com (Houtland, Noordzee), (Opsinjoor). Ecovert groepsbestelling Nog tot eind april kan je een bestelformulier indienen voor Ecoverproducten bij de Scoutsshop: Groepen die hun belangstelling al toonden, kregen het formulier al toegestuurd. In de loop van de maand mei kan je je bestelling afhalen in de shop van je keuze. Opgelet: het gaat enkel om gegroepeerde bestellingen die in één keer af te halen zijn. Betalen doe je met het overschrijvingsformulier dat aan de factuur vast zit. Een overzicht van de producten en hun prijs vind je op het bestelformulier. Wedstrijd Info over het programma, het vervoersplan enz. krijg je van ons vanaf 12 maart 2006, via de website van je eigen jeugdbeweging en Deze maand testen we jullie goedgelovigheid. Hiernaast en op pag. 27 vind je vier straffe verhalen. De vraag is simpel: Welk verhaal/welke verhalen zijn waar gebeurd en welk verhaal/welke verhalen zijn verzonnen? Geef de oplossing door op ons antwoordapparaat op het nummer of mail het naar vóór 2 mei. Vergeet zeker niet je naam, adres, telefoonnummer en tak te vermelden. De winnaar krijgt een vuuraansteker en een doosje lucifers voor alle weer in de brievenbus. Amper een kwartier later is iedereen uit het bos gehaald en staan ze aan de kant van de weg te wachten op de auto s die hen in kleine groepjes terugbrengen naar het kampterrein. Aan de rand van het bos rijden ze voorbij een groot bord, dat nu pas, in het felle licht van de wagen, hun aandacht trekt. Jachtseizoen, opgepast! Verboden het bos te betreden...! Winnaar vorige keer De oplossing van de vorige wedstrijd was inderdaad Kookaburra ofwel lachvogel. Uit alle inzendingen trok de onschuldige hand Katrijn Van Huffel, welpenleidster bij VVKSM Sint-Paulus uit Gent. Vervolg op pag. 27 9

10 Lezersbrief Hallo, Bij het overpeinzen van een betere wereld en hoe hem te verwezenlijken, raakte ik ineens aan het filosoferen over het consumptiepatroon in onze eigen groep. Eigenlijk had ik er voordien nooit bij stilgestaan: het lijkt zo evident om steeds de goedkoopste producten te kopen en niet enkele producten van de Wereldwinkel. Mijn voorstel om op kamp een keer een luxueus avondhapje in te leveren voor choco van de Wereldwinkel werd op enige hilariteit ontvangen; uiteindelijk heeft iedereen zich wel als één man achter mijn voorstel geschaard. Omdat duurzame ontwikkeling nu toch ons jaarthema is en we binnen kort met een grote ploeg op Jamboree vertrekken heb ik mijn punt in een klein stukje gegoten. Vriendelijke groetjes, Lie Heymans VVKSM Toetertoe uit Terhagen Moet het altijd meer zijn? Choco van de Wereldwinkel Wie ooit eens mee ging foerieren, kent het ongetwijfeld: Als we maandag puree met worst eten (kost niet veel) en het gehakt voor de spaghetti van dinsdag in de Aldi halen (10% korting vanaf 5 kg) dan kunnen we in plaats van een gewone koek als vieruurtje misschien een banaan geven en zelfs chocoladepap als avondhapje. En als we bij de bakker nog een kleine korting kunnen ontfutselen, dan hebben we misschien nog genoeg geld om tiramisu te maken voor bij het kampvuur. Inderdaad: niets zo heerlijk als je leden en leiding zo goed mogelijk in de watten te leggen. Maar moet het perse altijd meer zijn? Nu we met VerdraaiDE wereld duurzame ontwikkeling als jaarthema hebben, is het misschien eens de moeite om stil te staan waar al dat lekkers vandaan komt. Want hoe lekker is je chocoladepap nog als je weet dat de producent van de cacao hiervoor in erbarmelijke omstandigheden heeft moeten werken en een veel te lage prijs betaald kreeg? Duurzame ontwikkeling mag dan wel als een geleerde-mensenwoord klinken, de praktijk staat veel dichter bij ons bed dan we denken. Concreet daagt het ons, westerlingen, uit om ons consumptiepatroon aan te passen, zodat we niet langer een hypotheek leggen op het milieu en de mensen in ontwikkelingslanden. Misschien kunnen we onze tiramisu wel aan de kant laten staan en in ruil daarvoor kiezen voor de (iets duurdere) producten van de wereldwinkel? Producten uit de Wereldwinkel zijn producten waarvoor de producenten in ontwikkelingslanden een eerlijke prijs betaald kregen. Dit stelt de boeren en arbeiders in staat om zelf te werken aan een betere toekomst. Op die manier kunnen ook onze givers die volgend jaar mee op Jamboree gaan, hun collega s uit eender welk land recht in de ogen kij ken! De globale onrechtvaardigheid gaan we de wereld misschien niet uit krijgen, maar als we met choco van de Wereldwinkel een stap kunnen zetten naar meer solidariteit met het Zuiden, dan moeten we niet twijfelen. Als God in Vlaanderen Een collage Scouting in Vlaanderen heeft katholieke roots, zoveel is duidelijk. Sinten op groepslinten Sint-Franciscus Zeven VVKSM-groepen hebben Sint-Franciscus als patroonheilige. Sint-Franciscus leefde in de twaalfde eeuw in Italië. Hij kon zich alles permitteren en alles kopen wat hij wou, omdat zijn vader een rijke koopman was. Op een dag werd hij in een klein, bouwvallig kerkje ontroerd door een kruisbeeld. Deze ervaring betekende een totale ommekeer in het leven van dit rijkeluiszoontje. Voortaan ging hij rond als predikant om de boodschap van Jezus in verband met verzoening en bekering te verkondigen. Hij had een enorme bewondering voor de dieren en voor de natuur. Zo is er een legende bekend waarin hij sprak tot de dieren in het bos en tot de vogels in de lucht. De dieren van het bos kenden Franciscus als een trouwe vriend en beschermer. Hij werd in 1939 uitgeroepen tot patroon van Italië. Uit Over & Weer nr. 4, januari 2000 Sint-Joris Sint-Joris was een militair die leefde rond het jaar 300 na Christus. Hij wordt altijd afgebeeld als een ridder te paard, die de draak verslaat. Dit gaat terug op een mythologische voorstelling uit de oudheid: Perseus vecht tegen het monster dat Andromeda bedreigde. De Jorislegende is daarvan de christelijke versie. Sint-Joris durfde het aan om de vraatzuchtige draak, die mensen en kinderen verslond, te lijf te gaan. Door de kracht van Gods bijstand, zo zei hij, kon hij de draak verslaan. De draak was het symbool voor het bijgeloof van de mensen. Joris werd de schutspatroon van alle ridders, schutters en soldaten. Hij is de patroon van Engeland en Rusland. Internationaal wordt hij ook erkend als patroon van scouts en gidsen. Binnen VVKSM zijn er zeventien groepen die zijn naam met fierheid mogen dragen. Zijn feestdag valt op 23 april. Afgeleide namen zijn: Joris, George, Jürg, Jurgen, Georgina,enz.. Uit Over & Weer nr. 7 april Nr 7, jaargang 30

11 Spiritualiteit Baden Powell Wist je dat Baden Powell niet katholiek, maar anglicaans was? Hij geloofde in de Spirit of Love. Hij stichtte in 1907 de eerste scoutsgroepen en beschreef ze als interconfessioneel ; iedereen kon zijn of haar geloof beleven en er over spreken. Ook in ons land waren de eerste groepen interconfessioneel, maar al snel werden de eerste katholieke groepen opgericht. Dit botste bij de internationale organisatie op weerstand. De Belgische stichters hielden in het begin nog rekening met die weerstand, maar al snel werd er een katholieke koepel opgericht. Het was de enige manier om bestaansrecht te krijgen in het katholieke Vlaanderen. Bovendien was het ook een ideologische keuze; good citizenship werd door de verbondsleiding ingevuld als christian citizenship. (bron: VVKSM Sint-Joris, Groeipijnen, 1989) Tafelliedjes Voor spijs en drank, voor dagelijks brood, wij bidden U, o Heer (voor het eten) wij danken U, o Heer ( na het eten). Uit Over & Weer nr. 5, januari 2005 Loof nu de Heer, halleluja Loof nu de Heer, halleluja Loof nu de Heer, halleluja Loof nu de Heer. Of natuurlijk: Stoof, nu de peer, tante Julia. Wij danken U voor het heerlijke eten. Wij danken U voor het heerlijke maal. Wij willen nooit Uwe goedheid vergeten, daarom dank wel duizendmaal, daarom dank wel duizendmaal. Avondlied O Heer, d avond is neergekomen. De zonne zonk, het duister klom. De winden doorruisen de bomen en verre sterren staan alom. Wij knielen neer om u te zingen in t slapend woud ons avondlied. Wij danken u voor wat w ontvingen en vragen: Heer, verlaat ons niet. Knielen, knielen knielen wij neder. Door de stilte weerklinkt onze bee. Luisterend fluisteren kruinen mee en sterren staren teder. Geef ons, Heer, zegen en rust en vree. Het beloftelied Wij hebben u, o Jezus, plechtig beloofd U altijd te erkennen als opperhoofd Geef dat w u minnen zouden Steeds meer en meer Help ons belofte houden Jezus onze Heer Wij hebben het gezworen dat gij steeds zoudt Ons hoofd en leider wezen als opperscout Wij zullen gans ons leven lijk gij t gebood U volgen en u dienen tot aan ons dood Betekenis scouts- en gidsenkenteken Het scoutskenteken Het kenteken van wereldscouting en natuurlijk ook van de scouts van VVKSM stelt een spiespunt voor. Je kan er ook een lelie in zien, het symbool voor trouw en ridderlijkheid. Je kan er de kompasnaald in herkennen die de juiste richting aanwijst die scouts altijd moeten uitgaan. De twee sterren stellen de tien punten van de (allereerste) scoutswet voor. Het wereldscoutsembleem wordt omringd door een geknoopte koord die de eenheid en de broederlijkheid van de beweging symboliseert. Als katholieke beweging verbindt VVKSM de spiespunt met het Sint-Joriskruis, teken van de patroonheilige van scouting. Het gidsenkenteken Het kenteken van de wereldgidsenbeweging en daarom ook van de gidsen van VVKSM stelt een klaverblad voor, als teken van de eerlijkheid. Je kan er ook een vlam in zien, de vlam van de vriendschap of een stralende zon die schijnt voor alle jongeren over heel de wereld. Bovendien zie je in het klaverblad nog twee sterren en een naald. De sterren symboliseren de wet en de belofte, terwijl de naald een kompasnaald is die de goede weg wijst. Het klaverblad van VVKSM wordt voorgesteld op een kruis, teken van Jezus Christus. Sabine De Schutter Christel Rogiers 11

12 Spiritualiteit Spreading love upon the Muziek verdraait de wereld microphone! Een andere wereld: daar geloven heel wat mensen in. De ene doet het met een jaarthema, de andere schreeuwt zijn ideaal uit tijdens betogingen. Nog anderen maken bloedmooie muziek en geven zo een draai aan onze wereld. Ter genot en inspiratie: een blik op acht geëngageerde groepen! Kleine quiz Van welke onderstaande groepen komen volgende zinnen? Inflatie of globalisering. Angst is een massavernietigingswapen. Ze noemen me illegaal, omdat ik geen papieren bij me draag. Algerijn illegaal, Nigeriaan illegaal Bekijk de wereld eens goed. Je ziet zoveel slechte dingen gebeuren, er zijn een paar goede mannen. Bedank jouw geluksster dat hij één van hen is. Er is veel verloren, maar vertel me: wie heeft er bij gewonnen? Een kloof gegraven in ons hart, moeders, kinderen, broers, zussen gescheiden. We kunnen de wereld in stukjes bombarderen, maar we kunnen hem niet in liefde bombarderen. Antwoorden onderaan dit artikel. Babylon Circus De naam van deze groep zegt het al, de samenstelling van Babylon Circus is meer dan divers te noemen. Muzikanten van over heel Europa brengen muzikaal één groot verrassingspakket van ska, reggae, chanson, jazz, dub, punk en Balkaninvloeden. Deze andersglobalisten leven samen in een kleine caravan zodat verschillende invloeden echt een mengeling worden. Even kleurrijk en energiek als een authentiek circus, met geëngageerde teksten, zorgt Babylon Circus er op zijn minst voor dat je hart geroerd wordt en je benen in beweging komen! Een hart onder de riem voor iedereen die de wereld (een beetje) wil veranderen. Goele De Beuckeleer Chao, tot leven. Samen met andere artiesten schrijft en zingt hij over milieu, vrede en multiculturele invloeden. Als geëngageerd muzikant gebruikt hij heel wat sloganeske teksten die veel weg hebben van een statement. Massive Attack Als uitvinders van de triphop (elektronische muziek met invloeden van jazz, reggae en rock) zorgen ze in 1988 voor een muzikale revolutie. Massive Attack moet in 1991 als militant voor de vrede, onder internationale druk, eventjes zijn naam veranderen. En dit wegens the Attack, de oorlog in Irak. Via hypnotiserende songteksten zorgt Massive Attack ervoor dat je niet anders kan dan nadenken over het leven en de realiteit. Samen met Sinead O Connor zingen zij hun verontwaardiging uit over de artificiële verwekking van de mens. Sinead schreef overigens veel geëngageerde teksten en is de trotse bezitster van de uitspraak: Ik wil God van de religie redden. Moby Voor zijn dertigste was deze artiest een zeer rechtlijnig denker, zeg maar een fundamentalist. Hij was fundamentalistisch christen, veganist, marxist, tegen alcohol en tegen vleselijke geneugten. Hij zegt nu zelf dat hij hoogstens fundamentalistisch anti-fundamentalist is. Toch is zijn muziek nog steeds confronterend, het is muziek om verliefd op te worden. Het is troostende, emotionele dansmuziek met veel lounge-invloe- den. Zijn Manu Chao Deze Franse artiest laat in 1985 voor het eerst van zich horen. Onder invloed van Rockabilly s Rhytm n blues en later door Latijnse invloeden tovert hij Mano Negra, later omgevormd tot Manu 12 Nr 7, jaargang 30

13 Faithless, Mass destruction Manu Chao, Cladestino Massive Attack en Sinead O connor, Special Cases tolerant, niet agressief en zal de liefde vinden. Hun nummers zijn opzwepend, als publiek zing je luidkeels mee en op een bepaald moment besef je plots wat je uitschreeuwt. Kortom: een aanval op je hart sterke kritieken op oorlog en Bush zijn zeker en vast niet onopgemerkt voorbij gegaan. Coldplay Als ambassadeur van Make Trade Fair, de campagne van Oxfam International, maakt Coldplay zijn maatschappelijke betrokkenheid meteen duidelijk. Centraal staat dat het rijke Westen een einde moet maken aan zijn dumpingpraktijken. Soms is hun muziek stil en intiem en dan weer uitbundig, maar altijd gaan ze over de grote gevoelens van het leven. U2 Met de (weliswaar van Mahatma Gandhi geleende) gevleugelde zin: We must become the change we want to see in the world als motto, mag U2 zeker niet ontbreken in dit lijstje. Hun teksten gaan altijd over het hart en de geest, over lichaam en ziel. Zij geven al jaren body en naam aan campagnes van onder anderen Amnesty International en Greenpeace om zo samen met hen de wereld tot een betere plek te maken. Hun teksten raken al generaties mensen en zijn nog niets van hun kracht verloren. Sigurd De Fré Michael Franti & Spearhead Deze band (en vooral de frontman Michael Franti) staat bekend om zijn uitlatingen tegen het beleid van W Bush. Met titels als Bomb the World en Stay human wil hij de nadruk leggen op het onrecht in de wereld. Met zijn songteksten verspreidt hij een algemene boodschap van liefde. Tegen pessi misten die niet geloven dat de wereld kan veranderen zegt hij: Veranderingen zie je misschien niet op één generatie, maar wat we doen is niet nutteloos. En ook nog: Elke godsdienst heeft zijn nut, als je boeddhist bent, christen, of je vindt je heil in de bossen, geloof wat jij wilt en wees daar de beste in. Met teksten als peace to the people who be losin their head, peace to the people who be needin a bed, love to the people who be feelin alone, spreadin love upon the microphone brengt deze rijzige gestalte al enkele jaren festivals in een heuse sfeer van vrede en liefde. Sigurd De Fré Sam Stefani en Skrolan Hugens Faithless Maxi Jazz, rapper en spiritueel geweten van deze soulvolle dancegroep komt uit een arbeiderswijk in Brixton, in Groot- Brittannië. Hij noemt zichzelf graag diepgelovig boeddhist, maar hij gelooft nog meer in het feit dat muziek de wereld kan redden. De gospel die Faithless graag uitdraagt is zelfwaarde zorgt voor goodness. Wie angstvrij is, is U2, Bloody Sunday Michael Franti en Spearhead, We can bomb 13

14 Spiritualiteit Mocht het niet verplicht zijn, dan kwam er niemand meer opdagen. Een debat over zingeving In het vorige nummer van Over & Weer discussieerden twee Vlaamse scouts- en gidsengroepen over regels en afspraken in hun groep. Dit keer verleiden Barbara en Wouter van het jintro-team de twee partijen voor een ultiem debat over alles wat bij zingeving komt kijken. In de arena: Francis, aalmoezenier in hart en nieren, tegenover Koen, Steven en Michiel, jonge twintigers verknocht aan hun givers, jonggivers en kapoenen. Wat doen jullie rond zingeving? Koen: Weinig, vrees ik. Eenmaal per jaar, tijdens het kamp gaan we naar de mis en zelfs die verloopt in een vrij ludieke sfeer. Steven: Het avondlied wordt wel in een serene sfeer gezongen. Dat blijft een traditie. Maar verder doen we ook aan beloftewerking, en voor de totems komt de proost aan het woord. Die legt de betekenis van de gekozen totems uit en maakt daarbij meer indruk op de leden, voor zulke zaken althans. En aan het einde van het kamp houden we inderdaad een mis. Dan zitten we allemaal gezellig samen, zingen we gepaste liederen of houden we een kleine preek. Maar inderdaad, die dingen gebeuren allemaal tijdens het kamp en dus vinden tijdens het jaar maar erg weinig zingevende dingen plaats. Francis: Dan is de zingeving binnen onze groep toch van het andere uiterste. Wij houden maandelijks een misviering, voor de eigenlijke activiteit. Die vindt dan plaats in een zaal van de school waar ook onze lokalen zich bevinden. Elke leider of leidster komt aan de beurt om samen met mij een vie ring op te stellen. Ook de leden worden in die voorbereiding betrokken. De vaste ingrediënten zijn dezelfde als in elke zondagsviering, gekruid met enkele toneeltjes van en voor de jongsten en muziek van de ouderen. Er wordt ook wel eens interactief gewerkt met de ouders. Meestal komen alle partijen wel goed overeen om het verloop van een viering te bepalen. Voor de beloften in elke tak rijd ik tijdens de zomer het halve land af. Ik stel de leden de vraag wat zij verstaan onder beloften en vraag hen dat eens uit te schrijven en de goede eigenschappen te bepalen. De beloftewerking vertrekt steeds vanuit een bepaald evangelisch verhaal, net zoals het evangelie trouwens de leidraad is voor de maandelijkse vieringen. Hebben jullie je nooit de vraag gesteld om tijdens het jaar wat meer te doen rond zingeving? Michiel: Het thema komt eigenlijk nooit ter sprake. Steven: Het wordt vaak ervaren als tijdverlies. Ook tijdens het kamp heb je het al druk genoeg, zodat de mis of bezinning wel eens verwaarloosd wordt. Barbara: Vroeger had onze groep tussen twee vergaderingen ook een mis, dat is nu afgebouwd tot een maandelijkse 14 Nr 7, jaargang 30

15 bezinning. Maar het is wel een moeilijk thema. Elke tak zou iets moeten doen naargelang de leeftijd van de leden. Soms hebben we wel activiteiten die aanleunen bij zingeving, wanneer bijvoorbeeld de welpen knutselen rond oorlog en je dan ook over dat thema babbelt. Michiel: Onze groep werkt ook jaarlijks mee aan de acties van Vredeseilanden en verkoopt plantjes voor Kom op tegen Kanker. Al is liefdadigheid natuurlijk niet helemaal hetzelfde als zingeving. )Zingeving zie ik als zin geven aan het leven, proberen te zien op welke manier je met jezelf, je omgeving en het milieu bezig bent.( Zien jullie zingeving dan vooral als iets christelijks? Koen: Een spel voor givers rond condooms kan je ook binnen dat thema zien, maar amusement staat dan meer in de kijker dan de boodschap. Francis: Zo n dingen doet onze groep ook. Het gaat er om je leden aan te zetten om eens stil te staan bij hun leven. Ik vind wel dat acties voor een goed doel ook binnen het thema zingeving passen. Zingeving zie ik als zin geven aan het leven, proberen te zien op welke manier je met jezelf, je omgeving en het milieu bezig bent. Je kan een milieuactiviteit bijvoorbeeld perfect linken aan het scheppingsverhaal. Als je een opruim actie plant in het bos, durven leden wel eens vragen waarom zij het vuil van een ander moeten opkuisen. Op zo n moment kan je hen bewust maken dat iedereen respect moet hebben voor de natuur. Iemand die de rommel van een ander opkuist, zal zelf niet gauw een papiertje in het bos achterlaten. Koen: Als je het zo bekijkt, hebben we uiteindelijk ook wel meerdere zingevende momenten. Bij ons regelt het gemeentebestuur een jaarlijkse schoonmaakactie, al moet ik eerlijk toegeven dat er dan in de eerste plaats aan de bijhorende subsidies gedacht wordt en dan pas aan het milieu. Steven: Maar milieu, of ecologisch denken (om het met een mooi woord te zeggen), komt er vanzelf elk jaar bij kijken. De wil om daar doelbewust mee om te gaan, groeit jaar na jaar bij de leden. Francis: Zo zie je maar. Sommige leiders vragen dan ook om meer zingevingsmomenten, terwijl andere dat helemaal niet zien zitten. Dat evolueert, net zoals in de maatschappij. Ik heb soms de indruk dat een aalmoezenier nog vaak gezien wordt als een pater. Maar het feit dat er zo iemand is, roept vanzelf al vragen op bij de leden. Ze vragen zich af wat ik doe en bijgevolg staan ze stil op welke manier zij rond een christelijk of vormingsthema denken. Wat vonden jullie een erg geslaagd en een minder geslaagd moment van zingeving? Steven: Wat me het meeste bijblijft, is de dag dat ik mijn totem kreeg. Vooral ook als je weet waar de oorsprong van die totems ligt en dat er serieus over nagedacht is. Minpuntje vind ik dan weer dat je op kamp in de Ardennen tien kilometer fietst om een misviering bij te wonen. Een viering in het Frans dus, waar je op jonge leeftijd toch geen letter van begrijpt. Barbara: Voor onze groep vind ik het jammer dat de maande lijkse bezinning niet aanslaat bij de leden. Je hoort vaak commentaar dat ze daar op school al genoeg mee geconfronteerd worden. Maar het woord bezinning heeft voor veel mensen ook zo n negatieve bijklank, terwijl ze inhoudelijk wel erg sterk zijn. En het feit dat ze op zaterdagavond plaatsvinden, is natuur lijk ook geen stimulans. Michiel: Ik denk dat het voor de meeste leden niet meer aanslaat. Mocht het geen verplicht nummer zijn, dan kwam er vrijwel niemand meer opdagen. Francis: Voor bezinningen is het een kunst om de bood schap zo aangenaam mogelijk te verpakken. Je moet de leden duidelijk kunnen maken wat de kern is van een viering. Je kan bijvoorbeeld twee leden naar voor roepen en diegene die de boodschap vat, wordt beloond. Zingeving is iets dat gebeurt op lange termijn. Je onthoudt verhalen van vroeger. Dingen die je aanvankelijk niet helemaal vat, kunnen jaren later plots toch tot je doordringen. Zijn jullie op de hoogte van het aanbod van VVKSM over het thema zingeving? Leiders: Nee. Francis: Ik wel. Ik ben het niet altijd eens met wat VVKSM verkondigt, maar heb er wel belangstelling voor. Interessante zaken binnen dit aanbod zijn modulevieringen, informatie over de rol van een aalmoezenier of de diepere inhoud van het jaarthema. Het verbond kan een extra mening geven en dienen als back-up. En met die laatste uitspraak ronden we dit gesprek af. Wat me bijblijft? Dat elke groep het op zijn eigen manier invult. En dat veel groepen er waarschijnlijk mee bezig zijn, zonder dat ze het zelf beseffen. Geert Reynders 15

16 Jaarthema Jeugdbewegingen volle bak voor recyclage Nu het sorteren van afval zowel thuis als op school goed is ingeburgerd, willen wij als jeugdbeweging niet achterblijven. In samenwerking met FOST Plus* en de andere jeugdbewegingen willen we jullie uitdagen om het afval dat jullie toch produceren, zo goed mogelijk te sorteren. Want elke verpakking die je correct sorteert, kan gerecycleerd worden tot voorwerpen waar we met z n allen veel plezier aan beleven: slaapzakken, fietsen, landkaarten... Steek het waar het hoort Willen jullie meedoen, maar hebben jullie in de lokalen nog niet het nodige materiaal om te sorteren? Dan kan je gratis een PMDcontainer en vier papierbakken bestellen. Surf naar en klik daar op de blauwe PMDcontainer. Je kan de containers eind augustus afhalen. Je krijgt meteen een infobrochure, stickers met sorteertips en toffe posters mee. Kies in de adressenlijst (zie onderaan) de plaats waar je dit materiaal graag zou komen afhalen. Het specifieke adres en de exacte datum worden je later nog meegedeeld. Spelenderwijs wijzer Je kan trouwens ook meteen het Ten Afval -spel bestellen, een bangelijke buitenactiviteit voor alle leden van de groep (ontwikkeld i.s.m. Centrum Informatieve Spelen). Het pakket wordt dan samen met de containers en het andere materiaal bezorgd. Wil je het spel graag al tijdens het zomerkamp spelen? Geen probleem! Duid dit aan op je bestelling en het spelpakket wordt je in juni geleverd. )Dan kan je gratis een PMDcontainer en vier papierbakken bestellen.( Wil je van dit spel op kamp een hele speciale ervaring maken? Dat kan je een beroep doen op Jan met de Petfles en Yvonne Drankkarton. Zij komen naar je zomerkamp en bezorgen je een doldwaze middag. Animatie van het afvalspel en een gerecycleerde prijs verzekerd. En er is nog meer! Een ideeënbox vol spelletjes en activiteiten voor alle leeftijdscategorieën van de groep is in de maak. Informatie over waar en wanneer die box beschikbaar is, volgt. * FOST Plus coördineert en betaalt de ophaling, sortering en recyclage van het huishoudelijk verpakkingsafval in België. Waar krijgen we die sorteerbakken te pakken? Per provincie zijn er een aantal plaatsen waar de containers, stickers, affiches, brochures en eventueel het spelpakket afgehaald kunnen worden: Limburg: Maasmechelen, Bilzen Antwerpen: Brecht, Edegem, Mechelen, Heist-op-den-Berg, Nijlen en elke gemeente van het Arrondissement Turnhout Vlaams-Brabant: Drogenbos, Hoeilaart, Leuven, Zaventem, Tienen Oost-Vlaanderen: Eeklo, Erembodegem, St-Niklaas, Dendermonde, Ronse, Lokeren West-Vlaanderen: Ieper, Veurne, Roeselare, Izegem, Zwevegem, Brugge, Oostende Brussel Ja, wij willen in onze jeugdbeweging het afval correct sorteren. Antwoordformulier terug te sturen vóór 20 mei 2006 naar VVKSM, Lange Kievitstraat 74, 2018 Antwerpen groep naam en nummer: adres lokalen: aantal leden en leiding: contactpersoon naam: adres: tel. / GSM: wij bestellen de gratis sorteerbakken (1 PMD-container, 120 l + 4 papierkratten, 30 l) gekozen afhaallocatie (zie lijst): wij bestellen het gratis spel ten afval Indien jullie het spel bestellen, gelieve dan ook uit deze mogelijkheden jullie keuze te maken: Wij willen het spel tijdens het werkjaar spelen en vragen hiervoor het spelpakket aan (gelijktijdig af te halen met de sorteerbakken). Wij willen het spel tijdens het zomerkamp spelen en vragen hiervoor het spelpakket aan (wordt in juni toegestuurd). en zouden hiervoor graag het bezoek krijgen van Jan met de Petfles en Yvonne Drankkarton* Wij zitten van / /2006 tot / /2006 op kamp in en zijn daar met ongeveer leden en leiding. De leeftijdscategorie van de spelers varieert van tot jaar. Inschrijven doe je bij voorkeur via Klik op de blauwe PMDcontainer. * Het aantal animaties die Jan en Yvonne kunnen doen, is beperkt. Wacht dus even af of we op je aanvraag kunnen ingaan of niet. 16 Nr 7, jaargang 30

17 Grondvesten Het jaarthema aan het spit Zonne-energieoven Hoe kan je zo energiearm mogelijk zorgen voor voedsel op kamp? Door zonne-energie te gebruiken natuurlijk; het is, zeker tijdens de lente en zomer, zomaar voor handen! In deze grondvesten stellen we een eenvoudige en leuke knutselactiviteit voor (jong-)givers voor. Op deze manier knutsel je in een handomdraai een tof jaarthemaproject in elkaar. Heet! Een eenvoudige parabolische spiegel kan hoge temperaturen opwekken doordat de zonnestralen gebundeld worden in een langwerpig brandpunt. Dit vormt de basis van een zonneoven. Een eenvoudig toestel waarmee we bijvoorbeeld een saté kunnen opwarmen. Geometrie Een parabolische spiegel, is een spiegel die, door zijn vorm, alle zonnestralen die hij opvangt zo reflecteert dat alle stralen in één punt (F) samenkomen. In dit punt wordt het al snel heel warm. Vandaar dat dat het brandpunt heet. Je kan zelf zo n parabool maken. De wiskundige uitdrukking van de parabool is als volgt: (x, y) = een willekeurig punt (x h) 2 = +/- 4 x p x (y k) (h, k) = de top p = brandpuntsafstand het teken +/- is positief voor opening naar boven Laten we het brandpunt (F) samenvallen met de oorsprong (0,0) dan wordt dit: x 2 x 2 = 4 x p x y of anders y = 4 x p De vorm van je spiegel bepaal je dus met de brandpuntsafstand p. De zonneworstkoker (eenvoudig knutsel project) Met deze zonneworstkoker kan je heel eenvoudig aantonen hoe je met zonne-energie kan koken. Voor de zonneworstkoker, die past in een schoendoos, stel je in de onderstaande formule van een parabool, p gelijk aan 5cm. Het is een uitdaging om zelf een parabool in elkaar te knutselen, maar voor de niet-wiskundekraks zetten we een excell-bestandje op de webstek Hiermee kan je eenvoudigweg de parabool afdrukken. Dan is het enkel nog een kwestie van knippen en plakken. 1. Neem je schoendoos en kleef aan weerszijden van de binnenkant de afgedrukte parabool. Let er op dat ze recht tegenover elkaar staan of dat de twee brandpunten op één lijn liggen. Laat wat ruimte aan de randen van de doos, dan blijft het geheel stevig. 2. Met een breekmes maak je een sneetje op de lijn van de parabool. Op de uiteinden van de figuur snijd je de hoeken een beetje uit. (zie verder) 17

18 Grondvesten 3. In het brandpunt maak je een klein gaatje. 4. Snijd een groot blad stijf papier op maat van de booglengte van de parabool. Dit schuif je door de ene zijde. De uitgesneden hoekjes vereenvoudigen het inschuiven. 5. Steek het blad papier ook aan de andere kant door de doos. Zorg dat het blad langs beide kanten ongeveer 1 cm uit de doos steekt. Knip het blad op verschillende plaatsen in, plooi de vakjes om en kleef ze vast. Dit maakt de doos steviger. 6. Tenslotte kleef je een blad aluminiumfolie op de binnenzijde met de glanzende zijde naar boven. Strijk dit glad met een doek en probeer luchtbellen onder het papier te vermijden. Nu moet je enkel nog het satéstokje door de twee brandpunten steken en enkele reepjes worst op het saté stokje prikken. Laat het geheel enkele minuten braden. Smakelijk eten! Verwacht niet dat je met deze kartonnen doos binnen de 5 minuten knapperige braadworsten opwarmt. Daarvoor heb je een veel grotere spiegel nodig, het brandpunt is immers maar een klein puntje. Maar je zal zien, het principe werkt wel degelijk. Voor wie meer wil Zoek zelf eens op het internet met volgende trefwoorden: solar power, solar and cooking Ploeg Technieken zonneworstkoker 18 Nr 7, jaargang 30

19 Doe maar Inkleding, knutselen en expressie: kapoenen, kabouters en welpen zijn er dol op. Maar ook de oudste takken zijn er nog heel vaak voor te vinden. Daarom bedachten we een nieuwe rubriek vol originele ideeën. Met een stap voor stap-hand leiding zodat iedereen er mee aan de slag kan. Deze keer graag uw aandacht voor de wereldmaaltijd. Iedereen eten! Organiseer een Wereldmaaltijd Hongersnood, een onuitroeibaar kwaad? Het is een fabeltje dat onze aarde niet genoeg voedsel voorbrengt voor zijn ruim zes miljard bewoners. Helaas consumeren wij westerlingen op zo n manier, dat we daarmee onze zuidelijke medemens van zijn portie beroven. Op basis van recente cijfers van de FAO (peiljaar 2000) heeft Stichting WereldDelen berekend hoeveel voedsel er per wereldbewoner momenteel beschikbaar is. Bij een eerlijke voedselverdeling kan iedere wereldbewoner per dag volgende hoeveelheden consumeren: 264 gram tarwe, 25 gram peulvruchten, 269 gram rijst, 303 gram groenten, 268 gram maïs, 212 gram fruit, 60 gram gerst, 50 gram ruwe suiker, 68 gram overige granen, 260 gram melk, 145 gram aardappelen, 57 gram vis, 313 gram wortel- en knolgewassen, 50 gram (keuken)olie. )Bij een eerlijke voedselverdeling kan iedere wereldbewoner per dag volgende hoeveelheden consumeren.( De menu s die volgen, verwerken bovenstaande ingrediënten en bieden je een voedzame én lekkere wereldmaaltijd. Gebruik zo n wereldmaaltijd om op een smakelijke wijze van gedachten te wisselen over de voedselverdeling in de wereld. Kies, uiteraard, ecologische en fairtradeproducten. De recepten zijn opgesteld voor vier personen en met een beetje creativiteit bedenk je in een oogwenk nog andere lekkere en eerlijke recepten. Smakelijk! Kleurige maïssoep Ingrediënten 1 ui, 1 liter koude bouillon, ½ rode paprika, 150 gr. maïs, 25 gr. boter, zout, peper, 20 gr. meel, bieslook Bereiding Snipper de ui fijn en snijd de paprika in kleine stukjes. Verhit de boter in een pan en fruit hierin de ui en paprika lichtbruin. Voeg het meel toe en laat dit even meebakken. Giet nu langzaam onder goed roeren de bouillon erbij. Breng het mengsel aan de kook en voeg daarna de maïs toe. Maak de soep af met zout en peper en garneer ze met fijngesnipperde bieslook. Zilvervliesrijst Bereiding Was 125 gr. rijst en zet het met een ruime hoeveelheid water en een beetje zout op het vuur. Laat ongeveer drie kwartier koken. Zoete bonencurry Ingrediënten 175 gr. Kidneybonen, 30 gr. boter, 1 ui (in ringen gesneden), 1 appel, 175 gr. champignons, 1 eetlepel kerriepoeder, 30 gr. bloem, 5,7dl. kookvocht van de bonen, eventueel aanlengen met water, zout, 1 eetlepel citroensap, 1 eetlepel chutney, 60 gr. rozijnen, 60 cl. kokosmelk. Bereiding Laat de bonen uitlekken en giet ze in een grote pan met koud water. Breng de bonen aan de kook, kook ze zacht tot ze gaar, maar nog wel heel zijn. Giet ze af en vang het kookvocht op. 19

20 Doe maar Verhit nu de boter en fruit de ui flink bruin. Snij daarna de appel in blokjes en de champignons in plakjes, voeg ze toe en bak alles samen 2 tot 3 minuten Voeg kerriepoeder en bloem toe en bak het mengsel nog een paar minuten onder voortdurend roeren. Giet geleidelijk het kookvocht van de bonen erbij, leng eventueel aan met water. Dan kruiden, citroensap, chutneyrozijnen en bonen toevoegen, en alles nog 10 tot 15 minuten laten sudderen. Vlak voor het serveren kokos toevoegen en roeren tot deze is opgelost. Geroosterde amandelnoten Ingrediënten 50 gr. amandelnoten Bereiding Leg de amandelnoten in een droge pan en rooster ze ongeveer tien minuten tot ze lekker knapperig zijn. Neem de noten uit de pan en hak ze in fijne stukjes. Deze noten kan je over de rijst strooien. Verse salade Ingrediënten 100 gr. witlof, witte of rode kool, veldsla, 150 gr. wortel, 120 gr. appel. Bereiding Was en snij de groenten in fijne reepjes en meng ze door elkaar in een slakom. Maak er eventueel een dressing bij met olie, azijn, suiker en kruiden. Kikkererwtenpindaballetjes Ingrediënten 1 ui, 3 takjes gehakte peterselie, 1 stengel bleekselderij, 50 gr. paneermeel, 1 eetlepel olie, 1 ei, 100 gr. geroosterde zoute pinda s, 30 gr. tarwemeel, 175 gr. gare kikkererwten, (= ongeveer 60 gram droog!), 2 eetlepels olie. Bereiding Snijd de schoongemaakte ui en bleekselderij heel fijn. Verwarm de olie in een pan en bak de groenten goudbruin. Maal of hak de pinda s en kikkererwten fijn en doe ze in een schaal. Voeg de gebakken groenten toe, samen met de peterselie, het paneermeel en het ei. Meng alles tot een homogene massa en vorm er 12 balletjes van. Rol deze door het meel en verwarm de olie in een koekenpan. Bak de balletjes op laag vuur aan alle kanten goudbruin. Dessert Ingrediënten 0,5 liter yoghurt, 100 gr. muesli (meergranen), ½ grote appel, honing, suiker of diksap Bereiding Meng alle ingrediënten in een kom, en verdeel de porties over vier kleine schaaltjes. Voeg eventueel wat honing, suiker of diksap toe. Centrum voor wereld en vredeseducatie Ben je nog op zoek naar leuke activiteiten die het jaarthema dichter bij de jongeren brengen, of zoek je een vorming waardoor het thema duurzame ontwikkeling tastbaar en begrijpelijk wordt, dan kan je een beroep doen op Alfa vzw. Je kan bij hen terecht voor: vormingen voor leiding, ontlenen van educatief spelmateriaal, begeleide workshops. Bekijk ook de website Of neem contact op met Tina Reunis of Jimke Joling be, , Koning Albertstraat 15, 2300 Turnhout 20 Nr 7, jaargang 30

21 Noord-Zuid Dikke Bertha op rebelse wijze Scouting Beveren steunt Scouting Dhanwar Ieder jaar steunt de nationale leiding van VVKSM, een project gemeenschapsontwikkeling. Dit is een project van scouts en gidsen van hier, met en voor scouts en gidsen van elders. In 2005 wezen we het geld toe aan VVKSM Sint-Hiëronymus, Sint-Martinus, Sint-Raphaël (Akabe- en gewone groep) de vier scoutsgroepen van Beveren, die een zustergroep in Dhanwar, India, uitbouwen en steunen Stijn en Joost uit Beveren, die momenteel in India zitten, mailden ons hun verhaal. Er heerst chaos in het land waar de Brahman een luxeleventje leidt en de gewone mens amper recht heeft van bestaan. Hoe kan het ook anders in een land met een immens grondgebied, een bevolkingsaantal dat het miljard ruim overschrijdt en klimatologische omstandigheden die het leven dan weer mooi, dan weer zuur maken? Dit alles ondergedompeld in een politieke structuur die steunt op corruptie en mensen ordent volgens kaste. Een te gek land waar alles mogelijk lijkt; van luid keels boeren aan tafel, over koeien op straat, stokslagen hier en daar, tot rijkelui met diamanten bekleed naast bedelende vrouwen met uitgehongerde kinderen. Welkom in het land zonder schaamte, welkom in India. Een sprookje in de jungle Diep verscholen in de jungle, in een dorpje, nog geen halve zakdoek groot, staat een heuse school trots te wezen. De witte gebouwen steken fel af tegen de groene, rijstelijk gevulde omgeving. Gezangen waaien ons tegemoet als we de speelpleinen oversteken. En dan slaat de gong en wordt het terrein overspoeld met kinderlijke vreugde en speels kabaal. Kinderen huppelen uitgelaten rond, slaan een balletje of sjotten vol enthousiasme richting doel. Negenhonderd jongens en meisjes leven hier vredig samen. Je zou bijna geloven dat het niet waar kan zijn. )Elke donderdag en zaterdag is het feest in Dhanwar, want dan is het scouts.( Elke donderdag en zaterdag is het feest in Dhanwar, want dan is het scouts. Dan genieten de kinderen van nieuwe spelen of een staaltje scouts- en gidsentechniek. Bij ons overheerst een zalig gevoel wanneer we zien dat het goed gaat met onze zustergroep. Er zit leven in de brouwerij, tevredenheid troef. Een tocht vol vuur Om drie uur uit de veren en flink paraat staan de scouts & gidsen, voor de gelegenheid mannen en vrouwen van de nacht, hun plannetje te smeden. Zo n vierhonderd jongens en meisjes lopen zich warm tijdens een Dikke Bertha op rebelse wijze. Het lijkt eng, maar de vrolijke snoeten bewijzen het tegendeel. Nooit gedacht dat het zou lukken, maar de eerste Dhanwarrevolutie is een feit, alle studenten zijn klaarwakker en dat midden in de nacht! Tijd voor actie en puur amusement. Bij het ontsteken van de eerste vuren wordt de tocht voor allen duidelijk. De opdracht is eenvoudig, vannacht lopen we Jozef en Maria achterna van het ene vuur naar het andere. Wie dacht dat dit in stilte zou gebeuren, heeft het flink bij het verkeerde einde. Er zit leven in de jungle en dat zullen de buren in de verte geweten hebben. Luidkeelse Pierietoemba s zoeven doorheen het luchtruim, decibels swingen de pan uit. Het einde van de rit brengt ons niet naar de stal, alhoewel. Een geïmproviseerde openluchtkeuken stalt in de vroege ochtend trots haar lekkernijen uit. De stembanden hees gezongen en het lichaam klaar voor de aanval genieten we des temeer van het welgekomen ontbijt. De mannen van de nacht hebben het al zingend, lachend en springend gehaald en worden rijkelijk beloond. Niets dan lachende gezichten te zien vandaag, het wordt een deugddoende dag die nog lang zal nazinderen in het Dhanwargebied. De warmte van het vuur, de gezapige afstand van de nachthike, de zoete smaak van ontbijt en middagmaal, wat een fantastisch gevoel. Met z n allen doen we hier nog eens een tik-tak-boem bovenop. Vierhonderd kinderen en jongeren in de ban van de ontploffende voetbal, best hilarisch om zien. En dan is het echt tijd om af te sluiten. Met een traditionele danspas en stroperige dankbaarheid, een dag om nooit te vergeten. Dhanwar leeft, ondanks alles en gelukkig. Stijn en Joost 21

22 Spiritualiteit Geloven met hoofdletter!? Maikel en Mohamed over scouting en islam. Met z n vieren zijn we, moedig en zenuwachtig voor onze wereldreis. Naar Turnhout zowaar, of liever, haar moskee Arrahmane en naar Maikel Omidi van VVKSM Sint-Frans. Klaar voor de queeste naar hoe scouting en islam kunnen samen gaan. Gesloten luiken, open armen Moskee Arrahmane blijkt een geel hoekhuis te zijn met neergelaten bruine rolluiken. Geen bel, dus een klop op de deur. Doar meugde geullie nie binne, da ies veur de vraawe weet een wijze voorbijganger. Hij is blijkbaar al meer gewend aan de moskee dan wij: we moeten aan de mannenkant zijn. We hebben een afspraak met de imam van Turnhout. Onze man blijkt geen imam te zijn, maar vroeger schoolopbouwwerker en nu leraar in Deurne, Mohamed Ibenhajen. Hij is wat later want zijn pasgeboren kindje (de vierde, Yasser) heeft hem de hele nacht wakker gehouden. We doen onze schoenen uit en Mohamed loodst ons mee naar boven. Een kleine ruimte met rode zetels, salontafeltje en kale muren. Mohamed is een rustige man met witte broek en leren jekker. Nooit verheft hij zijn stem. Aandachtig luistert hij naar onze vragen. Hij wikt en weegt zijn woorden maar lijkt desondanks zeker van zijn stuk. Een lichte stoppelbaard siert zijn hamsterwangen. Mohamed is van Marokkaanse afkomst, heeft in Brussel en Frankrijk islamitische studies en pedagogie gestudeerd. Hij is nu erg actief in de Vereniging van Interculturele Verdraagzaamheid en Antiracisme. Wijzelf weten weinig van jongeren die hun moslimgeloof beleven. Kan jij ons daar iets over vertellen? Ja en neen. Ik zie hier in de moskee dat er veel jongeren komen. De jeugd is gelovig. Alle jongeren geven invulling aan de vijf voorschriften. Die gelden als regels. Maar de manier waarop die worden ingevuld is voor iedereen anders. Het contact ligt tussen de individuele persoon en zijn schepper. De gemeenschap heeft daar niet zo n zaken mee als in het christendom. Ik kan zeggen dat de meerderheid naar de moskee komt, maar niet iedereen. )De jeugd is gelovig.( Is het een probleem voor moslimjongeren dat VVKSM een katholieke beweging is? Helemaal niet. Volgens ons zijn we allemaal wezens van God. De profeet heeft de boodschap gekregen om de boodschap wereldwijd over te brengen. Het is erg belangrijk dat wij samenwerken. Als ons gemeenschappelijk project gebaseerd is op wederzijds respect zullen we de verschillen in onze culturen beter leren begrijpen. Daarom is het goed dat we activiteiten doen over thema s waar wij het over eens zijn én dat we tegelijkertijd een beter begrip krijgen voor zaken waarover we eerst niet eens waren. Als jullie zouden zeggen: Jullie mogen niet bidden!, dan tonen jullie geen respect voor ons. Door wederzijds respect kunnen veel botsingen en ellende voorkomen worden. Hoe moet dat dan op kamp? Moeten we dan een gebedententje maken? Ja, dat zou geen slecht idee zijn. Zo toon je aan je leden dat je hen en hun gewoontes waardeert. Dat kan je nog op andere manieren doen. Als een van de foeriers moslim is, zullen moslimkinderen het eten zeker vertrouwen. Je kan dan ook zien of de jongeren er een probleem van maken om gemengd te slapen of niet. Voor onze jongeren zou dat bijvoorbeeld een stap te ver zijn. Dit zijn dingen die je zal ontdekken als je samen een project zoals een kamp opzet. Zo zal je merken dat je best kampen organiseert in het begin of op het einde van de zomervakantie omdat vele gezinnen naar hun familie in Marokko reizen. Denk je dat het een goed idee is voor scouts en gidsen om contact op te nemen met de lokale moskee? Zeker. Moskees fungeren als ontmoetingsplaats. Veel jongeren komen naar de moskee en de meeste moskees staan open voor samenwerking. En dat lijkt me een erg goed idee. Jongeren van allochtone origine zijn weinig geïnformeerd over scouting. Ze kennen scouting enkel oppervlakkig. Natuurlijk kennen ze scouts, maar wat daar achter steekt, welke waarden bijvoorbeeld, daar zijn ze niet van op de hoogte. Dat kan je alleen maar ontdekken door te doen. Zin in een inleefkamp in Marokko? ZVIVA, de Vereniging van Interculturele Verdraagzaamheid en Antiracisme organiseert kampen naar Marokko, samen met Marokkaanse jongeren uit Vlaanderen en Marokko. Meer info via en De vijf zuilen Belijdenis van het geloof: Er is geen god dan Allah en Mohammed is zijn gezant. Gebed in de richting van Mekka en dit vijf keren per dag. Geven van aalmoezen: 1/40 van je inkomen en vrijwillige giften. Het vasten tijdens de ramadan van zonsopgang tot zonsondergang Hajj, de pelgrimstocht naar Mekka, als men de mogelijkheid heeft. En ondertussen is open kamp Kempen bezig met een samenwerking met moslimjongeren 22 Nr 7, jaargang 30

23 Bidden in een slaapzak Vier grote mensen, voor mij alleen? Maikel kijkt ons niet begrijpend aan, maar laat zich niet van zijn stuk brengen. De fiere welp, goed ingeduffeld tegen de opkomende koude, vleit zich neer op een kra- makkelig bankje en wacht geduldig het spervuur van vragen af. Hier is hij thuis. Hier dat is het welpenlokaal van de Turnhoutse stadsscouts VVKSM Sint-Frans. Dit is Maikels eerste jaar bij Sint-Frans, maar duidelijk niet zijn laatste. Maikel is een blijvertje: hij wil graag nog lang naar de scouts gaan en wil later leider worden. Hij heeft een broertje dood aan voetbal, maar is verzot op bosspelen en op tikken. De heren interviewers knikken. Ah ja, tikkertje, dat kennen zij ook nog wel! Niets van. Tikken blijkt een hip playstationspel waar Maikel en zijn vriend Daan aan verslingerd zijn. Daan overtuigde hem mee te gaan naar Sint-Frans. Maikels ouders vonden het goed zo. Zij vinden het fijn dat ik met andere kinderen kennismaak en dat ik pret heb, klinkt het bijna poëtisch. Maikel komt uit een moslimfamilie. Of hij al in de moskee is geweest? Maikel spert de ogen wijd open en vertelt enthousiast over de moskee van Istanboel, die hij bezocht op reis in Turkije. Maar de moskee in Turnhout neen, die heeft hij nog nooit van binnen uit gezien. Dan is Maikel beter vertrouwd met de kerk in Turnhout. Elke zondag gaan we met de familie naar een kapel- letje in de Herentalsstraat. Met papa, mama en broertje Ariël. We steken een kaars aan, we geven vijftig cent voor de kerk en we bidden. Maikel gaat elke zondag naar de kapel, heeft de mooiste moskee ter wereld gezien en heeft geen weet van de moskee in zijn eigen dorp: het levert hem allicht een onderscheiding op in één of andere inburgeringcursus, maar oogst bij ons niets dan verwarring. Ga je vaak naar Turkije? proberen we weer. Neen, Maikel gaat niet vaak naar Turkije. Alleen op vakantie. Mijn echt land is eigenlijk Iran, leest de jonge Turnhoutenaar de verwarring op ons gezicht. Ik heb familie in Shiraz (in het zuiden van Iran, jb), maar daar ben ik nog nooit geweest. )Ik bid stilletjes dat alles goed met me gaat, dat er niets slechts zal gebeuren en dat ik veel vriendjes krijg.( Thuis wordt er niet vaak over godsdienst gepraat. De familie neemt deel aan de Ramadan en het Suikerfeest, maar niet aan het Offerfeest. Vader bidt als hij thuis komt van zijn werk. Moeder heeft haar eigen gebedsmatje en helpt Maikel wanneer hij vragen heeft over de godsdienstles. Maikel probeert zelf elke avond te bidden. Lukt dat ook op kamp?, willen we weten. Ja, dan kruip ik dieper in mijn slaapzak en bid ik stilletjes dat alles goed met me gaat, dat er niets slechts zal gebeuren en dat ik veel vriendjes krijg. Maikel, je moet komen! We gaan beginnen!. Een zwart kopje verschijnt in de deuropening en verdwijnt even snel als het gekomen is. Da s Binlo, da s wel ne vinnige lacht Maikel. Wij laten de welp gaan om datgene te doen waarvoor hij gekomen is spelen! Jan Boesman en Gunter Bombaerts foto s: Gunter Bombaerts 23

24 Spiritualiteit Het land van Satan Over geloofwaardigheid en inkleding bij een spel Laat ons maar meteen beginnen met een groot misverstand uit de weg te ruimen: inkleding is niet alleen voor jongere takken. Ook bij givers of jins is het leuk om je eens volledig te laten gaan. Schrik er zeker niet voor terug: hoe meer jij jezelf geeft, hoe beter je hen mee krijgt. Tenslotte gaat het allemaal over een goed verhaal en een mooie invulling. Inkleding: tips & trucs 1. Zoek een thema/verhaal met mogelijkheden: Lord of the Rings, heksen en tovenaars, popidolen, het Koningshuis, drugssmokkel, krokodillen (het Ei van oom Trotter van Marc de Bel), het Peulengaleis, the Simpsons. 2. Kies het juiste thema voor de juiste leeftijd: Kapoenen/zeehondjes maken nog niet zo n onderscheid tussen realiteit en fantasie, bovendien is er voor hen nog veel nieuw, onbekend en fantastisch: een opleidingskamp voor stoere ridders, een assertiviteitstraining voor een verlegen ijsheilige, een postbode die zijn kostbare pakje kwijt is, alles kan. Maak het niet te moeilijk of abstract, want dan haken je kapoenen/zeehondjes al snel af. Kabouters en (zee)welpen laten graag merken dat ze niet zo maar alles geloven, maar zijn erg geïnteresseerd in hoe alles in elkaar steekt. Ze houden van raadsels oplossen (detective), griezelen (al mag het niet té spannend zijn), geschiedenis (ridders & jonkvrouwen, wat archeologen ontdekten ), wetenschappelijke proefjes en ruimtevaart. Jonggivers/scheepsmakkers willen zich vooral niet belachelijk maken, maar zijn zeker te vinden voor horrorverhalen, de wereld van popmuziek en tieneridolen, bloedstollende detectives en spannende oorlogsverhalen. (Zee)givers, jins & loodsen worden erg kritisch, maar spelen graag met wat niet hoort of cool is: hoge hakken, spuuglelijke mantelpakjes, foute muziek Al zijn ze ook te vinden voor verhalen over de schaduwkanten van de maatschappij: maffiosi, CIA, drugssmokkelaars. 3. Bedenk een originele invalshoek om je thema in te leiden: bv. leidster Lien heeft een boek gelezen over heksen en waant zich nu zelf een moderne heks. Of gooi het over de humoristische boeg en vraag je vriend met acteertalent om als verwaand popidool te verschijnen. 4. Inkleding gaat niet alleen om verkleden. Inkleding is meer een algemene sfeer en het motiveert. Inkleding zorgt voor afwisseling. 5. Maak leden al op voorhand warm. Vraag ze om verkleed als Maffiosi naar de vergadering te komen. Of stuur een gecodeerde uitnodiging voor een CIA-vergadering die ze enkel kunnen ontcijferen met een advertentie uit het plaatselijke reclameblaadje. Zorg er voor dat diegene die verkleed zijn ook beloond worden voor de moeite die ze deden: geef hen een andere rol, laat hen merken dat je het leuk vindt dat ze verkleed zijn En voorzie ook een beetje verkleedkleren voor de anderen. 6. Zoek je inspiratie op veel verschillende plekken: uit televisieprogramma s, populaire films, in de bib, op het internet, in je eigen sprookjes- en kinderboeken en/of strips, 7. Geloof in wat je doet. Kies iets waarover iedereen van de leiding enthousiast is. Als je je als leid(st)er niet op je gemak voelt bij een rolletje spelen in een bizar verkleedkostuum, zoek dan een andere taak die zich wat meer in de schaduw afspeelt: een postje bemannen, diegenen die het niet meer leuk vinden opvangen 8. Zoek de juiste activiteit en de juiste plaats voor je ingekleed spel: een smokkelspel met zakjes drugs (krijt) in en rond het station, een cursus hekserij in een herfstig bos, een geanimeerde quiz met een verwaand popidool als presentator, een zoektocht naar de sporen van de trollen 9. Het zit m in de afwerking: verkleed je als leiding, zoek leuke accessoires en voorwerpen (zakjes ketchup, knoflooktenen en een gebit met scherpe hoektanden voor Dracula), begin of eindig met een toepasselijk verhaal in een donker lokaal bij kaarslicht, Leuke voorwerpen en verkleedkleren vind je in kringloopcentra, tweedehandswinkels, bij je thuis in de kelder of op zolder. Helemaal leuk wordt het als je in het lokaal een doos met interessante prullaria en bizarre verkleedkleren voorziet. Maak wel iemand verantwoordelijk voor het onderhoud van de verkleedkoffer en voorzie een beetje budget. 10. Zorg dat de details van het spel overeenstemmen met de inkleding. Een bosspel waarbij je ingrediênten voor pannenkoeken moet verzamelen wordt leuker als de boter, oorsmeer van de zeldzame Oehoeroe is en de eieren blauw zijn. 24 Nr 7, jaargang 30

25 Gert Bax 11. Maar het zit m natuurlijk ook in het spel.. Hoe goed je inkleding ook is, een slechte activiteit blijft een slechte activiteit. Een goede activiteit zorgt voor elk wat wils: zorg dus dat zowel de voetballers, de slimmeriken, de frutselaars als de babbelkousen er wat aan hebben; zorgt er voor dat iedereen ongeveer evenveel kans heeft om te winnen (zorg dat de sterkeren worden afgeremd en de zwakkeren extra kansen hebben); is spannend: voorzie onverwachte wendingen en extra impulsen; is origineel: voor de tiende keer leventjes overdragen of estafetten doen is niet meer leuk; hoeft niet per se om te winnen zijn. doen! Laten we de theorie in de praktijk omzetten. Het land van Satan is een spel dat je het best speelt in een bos, liefst een groot bos. Het is een spel voor takken met een gemiddeld tot groot ledenaantal. Laten we eerst het verhaal vertellen We bevinden ons in de donkere Middeleeuwen. Ergens tussen het katholieke Frankrijk en het land van de Paus, ligt een strook land naar waar alle ketters ooit werden verdreven. Het land van de Paus bezat echter al het gewijde water en moest dit kunnen uitvoeren naar alle gelovigen. Frankrijk, laten we het bijna vroom noemen, was een land vol pelgrims die hun offers wilden brengen aan de kerk van Rome. Maar voor dit alles moesten beide landen de strook met de ketters, het land van Satan, doorkruisen Uiteraard wilden deze ketters maar één ding: het christendom saboteren. De kerk stond voor een uitdaging Zoals het verhaal vertelt, zijn er drie ploegen nodig. Twee even grote ploegen voor het land van de Paus en Frankrijk. De derde ploeg bevolkt het land van Satan en is minder groot. Elk van de twee grote ploegen zal een zijkant van het bos bezetten. Het land van Satan ligt er middenin. Baken het af met vlaggetjes of dassen aan de bomen. De ketters mogen hun grondgebied niet verlaten. In het land van de Paus en Frankrijk staat telkens één leider. Zij stellen de kerkvaders voor. Bij hen worden wijwater en offers binnengebracht en kunnen de inwoners van het land waarin hij staat hun goederen komen halen. Zo kan er niet vals gespeeld worden. De bedoeling is dus dat de grote ploegen hun goederen (offers van de Fransen, wijwater uit het land van de Paus) overbrengen naar de kerken van het andere grote land. De ketters (laat hen een fluo-hesje of armband dragen) moeten dit proberen te voorkomen door de ladingen van de pelgrims en heilige handelaars af te nemen. Dit gebeurt door hen aan te tikken. Eens een pelgrim of handelaar getikt is, moet hij een spel uit de spellijst spelen tegen de ketter. Hang de spellijst in het bos. Wint de gelovige het spel, dan betaalt hij de gewone tol, namelijk één deeltje (water of offer). Wint de ketter, dan wordt er gedobbeld om het aantal deeltjes dat de gelovige moet afgegeven. Een gelovige mag telkens acht deeltjes bij een leider meenemen. Zorg dus voor voldoende kaartjes of voorwerpen. Ketters kunnen gelovigen echter heiden maken. Dit gebeurt als de gelovige een zes dobbelt. Bij een zes wordt er een tweede maal gedobbeld. Gooit de gelovige weer zes ogen, dan wordt hij ketter en mag hij mee andere gelovigen aantikken. Gooit hij een lager getal, dan betaalt hij gewoon zes deeltjes. Als een pelgrim of een heilige handelaar in het andere land geraakt, kan hij de deeltjes die hij nog heeft aan de kerkvader, de leider, afgeven. Er mogen slechts schijven van vijf deeltjes afgegeven worden. Heb je er acht in je bezit, moet je er dus drie bijhouden en moet je er weer nieuwe gaan halen. Let op: de ketters mogen je ook aantikken als je weer landwaarts keert. Je kan echter ook samenwerken. Staat er nog iemand van jouw land en kan hij je schijf van vijf vervolledigen, dan mag en kan dit. Een wijwatervat of een offerblok is gevuld vanaf 25 deeltjes, dus vijf leveringen. Het is de bedoeling zoveel mogelijk offerblokken en vaten te vullen. Het spel kan je zelf zo moeilijk maken als je wil. Het hangt allemaal af van de opdrachten die te volbrengen zijn. Het land dat de meeste eenheden heeft kunnen vullen, min het aantal verloren gelovigen, is de winnaar. Frederic Pintens 25

26 Spiritualiteit Elke mens is iets waard Scouts- en gidsenleiding antwoorden op de vraag Wat is geloven voor jou? Geloven is een woord van amper zeven letters met minstens zevenduizenden betekenissen. Of misschien wel, voor elke persoon een andere betekenis. We gingen te rade in het woordenboek en vroegen aan honderd Vlamingen en één Nederlander: wat betekent geloven voor jou? Volgens mijnheer Dikke Van Daele is het Ge_lo_ven1 (onov.ww.) 1. er vast van overtuigd zijn dat iemand of iets niet alleen in de verbeelding, maar in werkelijkheid bestaat 2. gelovig zijn Ge_lo_ven2 (ov.ww.) 1. vertrouwen stellen in 2. (iets) op gezag van een ander als waar beschouwen => aannemen, geloof hechten aan iets 3. menen, aannemen => vermoeden Ge_lo_ven in (ww.) 1. vast vertrouwen op Geloven is voor mij Hoeft niet verder aangevuld te worden. (na vijf minuutjes) Of toch, met persoonlijk (Hans H) Een reden van bestaan. Of beter: een noodzaak van bestaan. (Berdien VT) Een verzamelnaam voor onverklaarbare fenomenen (Maffias G) Iets persoonlijks dat niet op papier kan gezet worden en dat ik gebruik om me aan vast te houden zodat ik altijd weer weet waarom ik hier ben (Leentje B) Niet iets dat per se met godsdienst te maken heeft. Op dat vlak zou ik mezelf nauwelijks omschrijven als gelovig. Ik geloof niet in een god, laat staan in Jezus.Aan kaarsjes branden daarentegen kan je me wel betrappen... Maar dat komt omdat ik in een persoon geloof! Ik ben dan ook eerder iemand die gelooft in een groep mensen die naar hetzelfde streven en dit ook kunnen bereiken; of in een individu en zijn capaciteiten.(jolien) Geloven dat elke mens iets waard is en op die manier omgaan met iedereen (Jan S) Want zij gelooft in mij, zij ziet toekomst in ons allebei, zij vraagt nooit: maak je vandaag eens vrij, want ze weet, dit gaat voorbij. Ik schrijf m n eigen lied, wacht tot iemand mij ontdekt en ziet, dat eenieder van mijn songs geniet, want zij gelooft in mij (André Hazes) Iets dat samenhangt met symbolen, eerder met voorwerpen als sterren, planten,... Of een groep kabouters/welpen die samen het beloftelied zingen (Sophie R) Dat wanneer je iets doet waarvan je zelf nog niet weet of je het tot een goed einde gaat kunnen brengen, en er dan toch nog mensen zijn die achter jou staan en jou steunen, dat is voor mij geloven. (Lie D) Iets moois (Gert P) Vertrouwen hebben en krijgen. Soms van tastbare dingen, soms van ontastbare dingen, zoals weten dat je kamp toch een geweldig kamp gaat worden na die harde woordenwisseling. (Leen V) Zeker zijn dat er altijd wel mensen van jou blijven houden (Lucienne C) Jezus, Zijn woorden en daden als voorbeeld nemen. En niet enkel Kerstmis vieren omdat het moet, maar omdat ik geloof in Zijn geboortefeest (Wim S) Geloven in iets waar jij beter van wordt of anderen beter van worden. bijvoorbeeld zeggen ik geloof in je, jij kan het best (tijdens een wedstrijd of zo. Of ik geloof in mijzelf om een goede scouts- en gidsenleidster te worden, maar ben dat nog lang niet. Ik moet nog een hele weg afleggen, maar ik blijf wel in mezelf geloven (Ruth T) Weten dat ik volgend jaar het geluk mag hebben dat ik kan meedoen aan alle leuke festiviteiten zoals HO, Dag van de jeugdbeweging,... en dit samen met iedereen die er ook bij wil zijn. (Margot D R) Waarde hechten aan dingen die je zelf belangrijk vindt (Dieter C) Plezant (Pieter V P) Weten dat er bepaalde waarden zijn waarop je ten allen tijde kan terugvallen (Wouter V) Hopen dat mijn schimmelinfectie vanzelf zal verdwijnen (Fred H) Vertrouwen in het goede van de mens (Isabel K) Hopen dat jullie van dit stukje genoten hebben en dat dit stof tot nadenken kan geven (Litchi S) Gert Simons 26 Nr 7, jaargang 30

27 Vervolg van artikel p. 9 Ongelovige Thomas! Vervolg straffe verhalen Smurfen Kabouters op kamp aan het zilvermeer. Leidsters die volop genieten van de zon en kabouters die zich uitleven aan de rand van het meer. Een mooiere dag bestaat er niet. Alles lijkt perfect, niets kan er mislopen. Dat denken ze tenminste... Plots loopt er een troep kabouters naar de leiding. Leiding, leiding!, roepen ze. Drie kabouters hangen van kop tot teen vol met een blauw spul. Wat het is, daar heeft de leiding enkel het gissen naar. Al weten ze één ding: je krijgt het er niet af. Dan maar raad gaan vragen bij de EHBO-post. De dame van dienst schrikt zich een hoedje. En raad heeft ze blijkbaar ook niet onmiddellijk. Al weten de kabouters wel te vertellen waar het blauwe goedje vandaan komt. Op het strand aan het meer lag een soort paintballbommetje. De dame belooft iets te laten weten van zodra ze een oplossing heeft. Na een kwartiertje klinkt een schelle stem door de microfoon: De smurfen mogen naar de EHBO-post komen. Met het schaamrood op de wangen haasten leiding en kabouters zich naar het gebouwtje van de EHBO. En alsof dit nog niet voldoende is, blijkt de enige oplossing om de verf te verwijderen... benzine! Met een doek doordrenkt met benzine wordt het blauwe goedje van de kabouters geschrobd.... Een hels karweitje, met een al even helse stank! Hoge bomen vangen veel wind Verkenners op survival in de Ardennen. Heerlijk toch? Zeker nu het lange weekend voor de deur staat, kan de pret niet op. Op het perron staat de hele groep te wachten op de trein, richting Bertrix. Eenmaal aangekomen is de avond al gevallen, maar ze willen toch nog een stukje van de tocht afleggen. Na twee uur stappen, begeleid door het nodige gezang, begint het hard te waaien en te regenen en beslissen de verkenners hun tentjes op te zetten. Jammer dat het regent, een kampvuurtje om de avond af te sluiten zal er deze keer niet bij zijn.... Om toch een beetje beschut te zijn tegen de hevige wind en regen, zetten ze de tentjes aan de rand van een bos. Dat vordert snel en na een halfuurtje zit iedereen in z n slaapzak gezellig na te praten. En dan wordt plots de gezellige sfeer abrupt verstoord door hevig gekerm. Eén van de verkenners in de tent blijkt hevige buikrampen te hebben. Eerst doet iedereen er wat lacherig over, maar al snel blijkt het ernstig te zijn. En als de verkenner in ademnood raakt, slaat de paniek toe. Na een korte, hevige discussie, beslist de leiding, hoe lelijk het weer ook huishoudt, naar een nabijgelegen dorpje te lopen, met de zieke op de rug. )Eén van de verkenners in de tent blijkt hevige buikrampen te hebben.( Terwijl de drie zich klaarmaken om te vertrekken, kruipen alle verkenners uit hun tentjes en kijken ongerust toe. Als één ploeg lopen ze een eindje met het bizarre trio mee. En pas al die uit het zicht zijn verdwenen, reppen ze zich terug. Doorweekt en klappertandend zetten ze het op een drafje. Tot ze plots een hels gekraak horen. Met enige argwaan sluipen ze richting tentjes. En wat ze dan zien, brengt iedereen van zijn melk. Eén van de bomen die hen tegen het gure weer moest beschermen, had hun dood kunnen worden. De stam van de dikke spar is doormidden geknakt en ligt voluit op de tentjes. De verkenners mogen er niet aan denken dat ze allemaal nog in de tent hadden kunnen liggen slapen... En daar staan ze dan, zonder leiding, zonder tent en in hun pyjama s. Vluchten voor het water Ook dit verhaal speelt zich af in onze Ardennen. Ditmaal bevinden we ons in het Duitstalige landsdeel. Nabij de stuwdam van het meer van Butgenbach is er een groepskamp aan de gang. Iedereen slaapt er in tenten. De sfeer is gezellig, er wordt gelachen en iedereen leeft er zich volop uit. Moe van het ravotten liggen de meesten onder de wol. Een paar verkenners zitten nog aan het kampvuurtje te praten. Plots weerklinkt hevig geschreeuw. Niet van één persoon, maar van een heleboel mensen. Tenten worden opengeritst en iedereen vlucht de tent uit. De dam, de dam!, hoor je overal weerklinken. Leiders in paniek, welpen die wenen. Iedereen die door elkaar loopt, druk in de weer, de kleintjes op de arm nemend. De stuwdam van het meer van Butgenbach is gebroken schreeuwt iemand. We moeten evacueren, snel roept een ander. Kleren en tenten blijven achter. Mijn valies?, Laten liggen! Iedereen rept zich weg, maar waarheen? )Leiders in paniek, welpen die wenen.( De ware toedracht blijkt pas na enkele natte welpenbroeken, veel geween en paniek. Het ging om een deel van het nachtspel dat de leiding die nacht op touw had gezet. De helse paniek en de weerloze welpjes hadden ze uiteraard niet verwacht... Frederic Pintens 27

28 Het Salomonsoordeel In deze rubriek belichten we telkens een spel, methodiek of boek uit ons rijke documentatiecentrum De Bijbel Inspirerend handboek voor eens iets anders Een hoofdredacteur vraagt maar, bespreek je even de bijbel in je rubriek? En wie ben ik dan om het boek te mijden waarin het salomonsoordeel in enkele honderden bladzijden gewaardeerd wordt Om hier geen ontdekking van de hemel te prediken of in volle ambitie een degelijke boekbespreking voor te schotelen, bespreek ik enkele van mijn favoriete passages. Misschien inspireren ze ook jullie tot een origineel kampthema of leuke inkleding voor een moment van bezinning. Op zeven dagen heeft God de wereld geschapen, duizenden jaar later en een pak kennis meer moet dit veel creatiever kunnen. Waarom het komende kamp niet met een missie starten? Naar alle waarschijnlijkheid is de schepping ook begonnen met een idee op een verdraaide wereld. De dichters onder ons vinden misschien meer hun gading in het boek Job waar het hoofdpersonage sterk zijn geloof bevraagt omwille van een weddingschap tussen God en de Duivel. Binnen zijn geloofspleidooi vergelijkt Job de mens in uitvoerige metaforen met het halve kroost van Planckendael en bouwt hij een betoog op waarnaast Cicero een beginnende koorknaap lijkt. )Geen goed verhaal zonder de nodige portie (lichamelijke) liefde.( Voor de liefhebbers van het horrorgenre is er natuurlijk de gewel(da)dige periode waarin Mozes zijn volk doorheen de Egyptische slavernij loodst. Als een volleerde Tarantino regisseert de Almachtige, de Egyptenaar de vernieling in op een manier waarbij heden ten dage menig KNT-symbool verplicht zou zijn. Geen goed verhaal zonder de nodige portie (lichamelijke) liefde. In het oude testament kan er sterk gefantaseerd worden bij de grootte van de verschillende nageslachten, de aha-erleb- nis die de zondeval teweeg bracht en de liefde tussen broer en zus die uiteindelijk tot de huidige mensheid heeft geleid. Van een groter Shakespeare-gehalte is het verboden liefdesverhaal tussen Jezus en zijn Maria Magdalena die tot aan zijn sterven haar liefde komt betuigen. Voor dat ietsje meer biedt de bijbel nog steeds parels van parabels en verhalen die nog beginnen met het onsterfelijke Er was eens Verhalen die omwille van hun dubbele bodem meer waarde hebben dan een letter in de naam van een jeugdbeweging. En hoe anders kan ik dat kracht bijzetten dan af te sluiten dan met een citaat uit mijn eigenste Hooglied (hoofdstuk 5, vers 1) : Eet vrienden en drink en wordt dronken van liefde. Meer weten? Mail Bronvermelding: Het Oude Testament: Genesis, Exodus, Job, Hooglied. Het Nieuwe Testament: Inleiding op het evangelie volgens Matteüs. Tino Vanbuel Salomonsoordeel: Een bibliotheek van een kleine 2000 bladzijdes waarin je honderden verhalen en teksten vindt die voor meer inkle- dingspit zorgen dan een eerste indruk laat vermoeden. Het bezoeken waard! 28 Nr 7, jaargang 30

Verwen(d) met talent. K-kampmateriaal 2015. Kampbezinning

Verwen(d) met talent. K-kampmateriaal 2015. Kampbezinning Verwen(d) met talent K-kampmateriaal 2015 Kampbezinning TALENTEN BUNDELEN Opdracht voor de bezinning: - Iedereen zoekt een tak. De tak mag niet van een boom getrokken worden. Hij moet op de grond liggen.

Nadere informatie

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon Op weg met Jezus eerste communieproject H. Theobaldusparochie, Overloon Hoofdstuk 5 Bidden Eerste communieproject "Op weg met Jezus" hoofdstuk 5 blz. 1 Joris is vader aan het helpen in de tuin. Ze zijn

Nadere informatie

De gelijkenis van de verloren zoon.

De gelijkenis van de verloren zoon. De gelijkenis van de verloren zoon. Eerst lezen. Daarna volgen er vragen en opdrachten. Gelijkenissen Toen de Heere Jezus op aarde was, heeft Hij gelijkenissen verteld om de mensen veel dingen te leren.

Nadere informatie

Exodus 17,1-7 - Water uit de rots voor mensen met een kort lontje

Exodus 17,1-7 - Water uit de rots voor mensen met een kort lontje Exodus 17,1-7 - Water uit de rots voor mensen met een kort lontje Aangepaste dienst Liturgie Voor de dienst speelt de band drie liederen Opwekking 11 Er is een Heer Opwekking 277 Machtig God, sterke Rots

Nadere informatie

ewogen en zoekende mensen vinden elkaar: Kerk - andere godsdiensten

ewogen en zoekende mensen vinden elkaar: Kerk - andere godsdiensten Naam: Evaluatie Datum: ewogen en zoekende mensen vinden elkaar: Kerk - andere godsdiensten B 1. En dan, naar de grote school! (2/2) Volgend jaar ga je waarschijnlijk naar een andere school. Noem iets wat

Nadere informatie

Gemeente van onze Here Jezus Christus,

Gemeente van onze Here Jezus Christus, Gemeente van onze Here Jezus Christus, Echt gelukkig! Dat is het thema waar we vanochtend over na gaan denken. En misschien denkt u wel: Wat heeft dat thema nu met deze tekst te maken, Die gaat toch over

Nadere informatie

Verhaal: Jozef en Maria

Verhaal: Jozef en Maria Verhaal: Jozef en Maria Er was eens een vrouw, Maria. Maria was een heel gewone jonge vrouw, net zo gewoon als jij en ik. Toch had God haar uitgekozen om iets heel belangrijks te doen. Iets wat de hele

Nadere informatie

Orde van de dienst. Zondag 1 september Oude Kerk - Bennekom

Orde van de dienst. Zondag 1 september Oude Kerk - Bennekom Orde van de dienst Zondag 1 september Oude Kerk - Bennekom Geroepen om op weg te gaan In deze dienst zal ds. Jan Minnema afscheid nemen van de Hervormde Gemeente Bennekom Voorganger: Ds. Jan Minnema Ouderling

Nadere informatie

Als wij dan eten van dit brood en drinken uit deze beker, verkondigen wij de dood des Heren totdat Hij komt.

Als wij dan eten van dit brood en drinken uit deze beker, verkondigen wij de dood des Heren totdat Hij komt. Huwelijk Eucharistische gebeden 2. Eucharistisch Gebed XII-b Jezus, onze Weg. Brengen wij dank aan de Heer, onze God. Heilige Vader, machtige eeuwige God, om recht te doen aan uw heerlijkheid, om heil

Nadere informatie

Beste vrienden, ik mag jullie vandaag vertellen over de laatste week van het leven van Jezus.

Beste vrienden, ik mag jullie vandaag vertellen over de laatste week van het leven van Jezus. 1 Beste vrienden, ik mag jullie vandaag vertellen over de laatste week van het leven van Jezus. 2 Het verhaal De Goede Week Trouw, Hoop en Spijt Ik wil jullie vandaag vertellen over de Goede Week. Dat

Nadere informatie

Eén ding is nodig. Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42.

Eén ding is nodig. Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42. Eén ding is nodig Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42. We hebben met elkaar nagedacht over de wonderen die de Heere Jezus heeft gedaan toen Hij op de aarde was. Grote wonderen! Weet je t

Nadere informatie

wat is passend? naar aanleiding van Paulus brief aan de Kolossenzen wil ik dat uitwerken voor 4 categorieën vier kringen

wat is passend? naar aanleiding van Paulus brief aan de Kolossenzen wil ik dat uitwerken voor 4 categorieën vier kringen vandaag wil ik dit gebod toepassen op het geloofsgesprek onderwerp van de gemeenteavond komende week onze overtuiging is dat zulke gesprekken hard nodig zijn voor de opbouw van onze gemeente tegelijk is

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Ik hoop voor u dat u ooit eens flink verliefd bent geweest. Niet zo n beetje van: die of die vind ik best aardig. Misschien wordt dat nog wel eens wat

Nadere informatie

Nieuwe geboorte in het koninkrijk. les 1 FOLLOW

Nieuwe geboorte in het koninkrijk. les 1 FOLLOW Nieuwe geboorte in het koninkrijk les 1 DEEL 3 FOLLOW DE GEBOORTE Leven begint met een man en vrouw die elkaar liefhebben. Diep in het binnenste van de buik van de moeder ontstaat nieuw leven. Het duurt

Nadere informatie

LIEFHEBBEN: Elkaar aanvaarden in een gemeenschap van mafketels

LIEFHEBBEN: Elkaar aanvaarden in een gemeenschap van mafketels LIEFHEBBEN: Elkaar aanvaarden in een gemeenschap van mafketels Zoals de Vader mij zond, zend ik ook jullie. Jezus We houden van iemand wanneer we het goede voor hen zoeken als doel op zich. Dallas Willard

Nadere informatie

BELOFTE-FORMULES DOOPLITURGIE. voor het doopsel van meerdere kinderen

BELOFTE-FORMULES DOOPLITURGIE. voor het doopsel van meerdere kinderen BELOFTE-FORMULES DOOPLITURGIE voor het doopsel van meerdere kinderen In dit boekje vind je een 15-tal voorbeelden van belofte-formules die je als ouders kan uitspreken tijdens de doopviering van je kind.

Nadere informatie

Jouw reis door de Bijbel. Uitgeverij Jes! Zoetermeer

Jouw reis door de Bijbel. Uitgeverij Jes! Zoetermeer Nieske Selles-ten Brinke Jouw reis door de Bijbel Dagboek voor kinderen Uitgeverij Jes! Zoetermeer Onder de naam Jes! Junior verschijnen boeken voor kinderen tot twaalf jaar. Jes! Junior is een imprint

Nadere informatie

Rivka voelt tranen in haar ogen. Vader aait over haar wang. Hij zegt: Veel plezier, prinsesje. Vergeet je nooit wie je bent? Dan draait vader zich

Rivka voelt tranen in haar ogen. Vader aait over haar wang. Hij zegt: Veel plezier, prinsesje. Vergeet je nooit wie je bent? Dan draait vader zich 1942-1943 1 Rivka! Het is tijd om te gaan!, roept vader. Rivka is blij. Ze gaat logeren. Ze weet niet bij wie. En ze weet ook niet hoe lang. Maar ze heeft er wel zin in. Vader heeft gezegd: Je gaat in

Nadere informatie

Tuin van Heden 3 en 4 Werken met kunst in de paasperiode. Kernles 1: Kunstenaar, wat vertel je mij?

Tuin van Heden 3 en 4 Werken met kunst in de paasperiode. Kernles 1: Kunstenaar, wat vertel je mij? Tuin van Heden 3 en 4 Werken met kunst in de paasperiode Opmerking vooraf: Voor de uitwerking van deze lessen hebben we doelen gehaald uit verschillende thema s van de betreffende graad. Na elk doel verwijzen

Nadere informatie

Preek over de opdracht: Laat de Geest u vervullen (Efeziërs 5:18b) Van drs Ton de Ruiter. Lees vooraf eerst: Efeziërs 5:1,2 en 5:15-33 en 6:1-10

Preek over de opdracht: Laat de Geest u vervullen (Efeziërs 5:18b) Van drs Ton de Ruiter. Lees vooraf eerst: Efeziërs 5:1,2 en 5:15-33 en 6:1-10 Preek over de opdracht: Laat de Geest u vervullen (Efeziërs 5:18b) Van drs Ton de Ruiter. Lees vooraf eerst: Efeziërs 5:1,2 en 5:15-33 en 6:1-10 Bedrinkt u niet (5:18a) is duidelijk een opdracht waar we

Nadere informatie

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

9 Vader. Vaders kijken anders. Wat doe ik hier vandaag? P Ik leer mijn Vader beter kennen. P Ik weet dat Hij mij geadopteerd

9 Vader. Vaders kijken anders. Wat doe ik hier vandaag? P Ik leer mijn Vader beter kennen. P Ik weet dat Hij mij geadopteerd 53 9 Vader Wat doe ik hier vandaag? P Ik leer mijn Vader beter kennen. P Ik weet dat Hij mij geadopteerd heeft. P Ik begin steeds beter te begrijpen dat het heel bijzonder is dat ik een kind van God, mijn

Nadere informatie

Relatie <> Religie. Beste Galsem,

Relatie <> Religie. Beste Galsem, RelatieReligie BesteGalsem, Hetfeitdatjouwpatientnuopeenchristelijkevenementisisnietongevaarlijk.Hetgeestelijke levenvanjouwpatientzalgrotesprongenmakennaarhetkampvandevijandtoe.watikjou aanraadisomditnietafteremmen,maaromdittebederven.brengjouwpatientincontactmet

Nadere informatie

zondagmorgen 14 november 2010 Welkomkerk ds. W.H. Hendriks-Vogelaar

zondagmorgen 14 november 2010 Welkomkerk ds. W.H. Hendriks-Vogelaar Gemeente van de Heer Jezus Christus, Jongeren, ouderen, kinderen van God, Zoals ik voor de lezing al gezegd heb; het gaat vanmorgen niet over trouwen of getrouwd zijn, dat is alleen een voorbeeld verhaal.

Nadere informatie

Iiturgie voor de -12 jeugddienst van zondagmorgen 28 Juni in de Westerkerk te Veenendaal

Iiturgie voor de -12 jeugddienst van zondagmorgen 28 Juni in de Westerkerk te Veenendaal Iiturgie voor de -12 jeugddienst van zondagmorgen 28 Juni in de Westerkerk te Veenendaal Op Toon Hoogte 182 Door Uw genade Vader Door Uw genade, Vader, mogen wij hier binnengaan. Niet door rechtvaardige

Nadere informatie

PG-Sexbierum-Pietersbierum, zondag 15 mei 2014, ds. A.J.Wouda, Wit 6 e van Pasen 1 Petrus 3:14-22 doopdienst Ilse Froukje

PG-Sexbierum-Pietersbierum, zondag 15 mei 2014, ds. A.J.Wouda, Wit 6 e van Pasen 1 Petrus 3:14-22 doopdienst Ilse Froukje PG-Sexbierum-Pietersbierum, zondag 15 mei 2014, ds. A.J.Wouda, Wit 6 e van Pasen 1 Petrus 3:14-22 doopdienst Ilse Froukje Gemeente van Christus geliefden van God Valt het u ook op, nu we al een tijdje

Nadere informatie

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN AVONDMAAL VIEREN Het Avondmaal is meer dan zomaar een maaltijd. Om dat te begrijpen, is dit boekje gemaakt. Vooral is daarbij gedacht aan de kinderen, omdat zij met

Nadere informatie

Jij bent nog onbeschreven en nog geen groot verhaal jij blaakt alleen van leven dat in jou ademhaalt.

Jij bent nog onbeschreven en nog geen groot verhaal jij blaakt alleen van leven dat in jou ademhaalt. Jij bent nog onbeschreven en nog geen groot verhaal jij blaakt alleen van leven dat in jou ademhaalt. Jij kunt geen mensen haten en doet geen ander zeer misschien ben jij het wapen waarmee ik liefde leer.

Nadere informatie

Hé, man Goedemorgen. Ja, goedemorgen. Ik hoorde jullie praten, met al dat broeder en zuster gedoe. Hou op,

Hé, man Goedemorgen. Ja, goedemorgen. Ik hoorde jullie praten, met al dat broeder en zuster gedoe. Hou op, Het team Hé, broeder, Kan ik je even spreken? Ja, wacht even, oké, oké, ja, zeg het maar. Nou, ja, het zit eigenlijk zo: je hebt mij heel erg pijn gedaan. O? Ja. Ik heb één van je oude toespraken beluisterd.

Nadere informatie

Ps.103:1,2, 17 en 18 Houten 23 november 2008

Ps.103:1,2, 17 en 18 Houten 23 november 2008 Ps.103:1,2, 17 en 18 Houten 23 november 2008 We vieren vanmorgen een prachtig feest. Kees van Leeuwen heeft belijdenis van zijn geloof afgelegd en hield samen met Mirjam hun drie kinderen ten doop. Johannes

Nadere informatie

Matteüs 25:1-13 - Gezinsdienst: Wachten duurt lang!

Matteüs 25:1-13 - Gezinsdienst: Wachten duurt lang! Matteüs 25:1-13 - Gezinsdienst: Wachten duurt lang! Liturgie Zingen: -Opwekking 654 Dank U voor deze nieuwe dag -Zoek eerst het Koninkrijk van God -Weet je waar het hemels koninkrijk op lijkt (Elly en

Nadere informatie

Hier zijn we weer met een leuke maand vol met spelletjes! Benieuwd? Lees dan snel verder!

Hier zijn we weer met een leuke maand vol met spelletjes! Benieuwd? Lees dan snel verder! Groepspraatje Meer nieuws in de pitter van Mei Kapoenen Lieve Kapoentjes, Hier zijn we weer met een leuke maand vol met spelletjes! Benieuwd? Lees dan snel verder! April betekent eindelijk mooi weer en

Nadere informatie

Bonaire Preek Jesaja 58 versie 1.1 5 oktober 2014. Leef 58

Bonaire Preek Jesaja 58 versie 1.1 5 oktober 2014. Leef 58 Leef 58 Best een vreemde titel op de voorkant van de liturgie vind je ook niet Leef 58 wat kan dat toch betekenen? 58 jaar leven misschien gelukkig niet stel je voor dat iedereen 58 wordt dat is toch raar.

Nadere informatie

Prediker 2:24-25 - Hoe word ik gelukkig?

Prediker 2:24-25 - Hoe word ik gelukkig? Prediker 2:24-25 - Hoe word ik gelukkig? Voor preeklezers: ik hoor graag als mijn preek ergens gelezen wordt. Neem dan even contact met mij op: hmveurink@gmail.com. Dan stuur ik ook de bijbehorende powerpoint

Nadere informatie

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school.

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school. Een Berbers dorp Ik ben geboren en opgegroeid in het noorden van Marokko. In een buitenwijk van de stad Nador. Iedereen kent elkaar en altijd kun je bij de mensen binnenlopen. Als er feest is, viert het

Nadere informatie

Liturgie jeugddienst/twitterdienst Emmen, 9 maart 2014 Thema: Waar leef JIJ voor?

Liturgie jeugddienst/twitterdienst Emmen, 9 maart 2014 Thema: Waar leef JIJ voor? Liturgie jeugddienst/twitterdienst Emmen, 9 maart 2014 Thema: Waar leef JIJ voor? 1. Votum 2. Zegengroet Genade voor u en vrede van God onze Vader in de Heer Jezus Christus. Amen 3. Zingen: Psalmen Voor

Nadere informatie

KINDEREN VAN HET LICHT

KINDEREN VAN HET LICHT KINDEREN VAN HET LICHT Verteller: Het gebeurde in een donkere nacht, heel lang geleden, dat er herders in het veld waren, die de wacht hielden over hun schapen. Zij stonden net wat met elkaar te praten,

Nadere informatie

OVERDENKING Wij volgen een leesrooster en daarin staat de tekst uit Deuteronomium aangegeven. Ik heb dat netjes gevolgd. Maar ik heb twee verzen meer

OVERDENKING Wij volgen een leesrooster en daarin staat de tekst uit Deuteronomium aangegeven. Ik heb dat netjes gevolgd. Maar ik heb twee verzen meer OVERDENKING Wij volgen een leesrooster en daarin staat de tekst uit Deuteronomium aangegeven. Ik heb dat netjes gevolgd. Maar ik heb twee verzen meer gelezen dan eigenlijk stond aangegeven. Die gaan over

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Het zijn wonderlijke verhalen, de verhalen rond de geboorte van Jezus: Maria, die zwanger is door de heilige Geest, Jozef, die in een droom een engel

Nadere informatie

wat is dat eigenlijk? Denk mee over acht grote vragen

wat is dat eigenlijk? Denk mee over acht grote vragen Geloven, wat is dat eigenlijk? Denk mee over acht grote vragen pagina 10 Hoe is de wereld ontstaan? pagina 26 Waarom bestaat de mens? pagina 42 Wat is geloven? pagina 58 Wie is God? pagina 74 Waarom heeft

Nadere informatie

15 februari: Ik ben het brood dat leven geeft (Johannes 6:32-40)

15 februari: Ik ben het brood dat leven geeft (Johannes 6:32-40) Liturgisch bloemstuk bij de 40 dagen tijd en Pasen 2015 Elke week wordt één kaars gedoofd, van de kandelaar met 8 kaarsen. Er is elke week een boog bekleed met klimop, als beeld van het verbond van God

Nadere informatie

Goede buren. Startzondag 13 september 2015 m.m.v. Jeugdkoor Joy uit Streefkerk o.l.v. Vincent van Dam

Goede buren. Startzondag 13 september 2015 m.m.v. Jeugdkoor Joy uit Streefkerk o.l.v. Vincent van Dam Goede buren Startzondag 13 september 2015 m.m.v. Jeugdkoor Joy uit Streefkerk o.l.v. Vincent van Dam Voorganger: ds. Joke van der Neut Organist: Alex Hommel Orgelspel Welkom door ouderling van dienst Jan

Nadere informatie

HC Zondag 16 - Het goede nieuws voor een ouderling en voor ieder ander

HC Zondag 16 - Het goede nieuws voor een ouderling en voor ieder ander HC Zondag 16 - Het goede nieuws voor een ouderling en voor ieder ander Bevestiging Chris Smits als ouderling Liturgie Voorzang Opw 462 = EL 261 Stil gebed Votum Zegengroet Zingen: Ps 18,1.8.9 Gebed Lezen:

Nadere informatie

Christus als leerling volgen

Christus als leerling volgen Christus als leerling volgen Voorbereiding voor de huisbezoeken van 2014/2015 Het was in Antiochië dat de leerlingen voor het eerst christenen werden genoemd. In onze verhouding tot de Heer kan het waardevol

Nadere informatie

Het verhaal van William Booth

Het verhaal van William Booth Lesmateriaal bij Het verhaal van William Booth Inhoudsopgave Geroepen om te dienen woordzoeker 3 Graaf in het verhaal! 4 Graaf dieper 5 Gods weg doolhof 6 Nieuw leven interview 7 Het Leger des Heils verspreid

Nadere informatie

Als je ergens heel erg bang voor bent, dan heb je angst. Je hebt bijvoorbeeld angst voor de tandarts.

Als je ergens heel erg bang voor bent, dan heb je angst. Je hebt bijvoorbeeld angst voor de tandarts. Thema 5 Les 1: De angst: Als je ergens heel erg bang voor bent, dan heb je angst. Je hebt bijvoorbeeld angst voor de tandarts. De schrik: Als iemand ineens achter je staat, dan schrik je. Je bent dan ineens

Nadere informatie

Luisteren naar de Heilige Geest

Luisteren naar de Heilige Geest Luisteren naar de Heilige Geest Johannes 14:16-17 En Ik zal de Vader bidden en Hij zal u een andere Trooster geven om tot in eeuwigheid bij u te zijn, de Geest der waarheid, die de wereld niet kan ontvangen,

Nadere informatie

Dat is een verlangen dat wij allemaal, denk ik, wel kennen. Dat we zo graag eens God willen zien. Wie wil dat niet.

Dat is een verlangen dat wij allemaal, denk ik, wel kennen. Dat we zo graag eens God willen zien. Wie wil dat niet. 5 e zondag van Pasen - Een woning met vele kamers Bij Johannes 14 : 1-14 Hoe dorsten wij te weten wie Gij zijt. Dat is een verlangen dat wij allemaal, denk ik, wel kennen. Dat we zo graag eens God willen

Nadere informatie

Voor de dienst zingen we:

Voor de dienst zingen we: Voor de dienst zingen we: Looft de Here, alle gij volken, prijst Hem, alle gij natiën, want zijn goedertierenheid is machtig over ons, en des Heren trouw is tot in eeuwigheid. Halleluja (8x) Ben je groot

Nadere informatie

Gebeden voor jongeren

Gebeden voor jongeren Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 1 Gebeden voor jongeren... 2 Gebed van het licht... 2 Mijn leven tot een licht... 2 Gebed voor sterke benen... 2 Dankgebed... 3 Gebed van Franciscus... 3 Dankgebed als je

Nadere informatie

Een greep uit een presentatieviering met als thema: Licht zijn voor anderen

Een greep uit een presentatieviering met als thema: Licht zijn voor anderen Een greep uit een presentatieviering met als thema: Licht zijn voor anderen Openingstekst: (Door een ouder en kind) A. Zeg zou jij het licht aandoen? Je moet opschieten, want het is bijna tijd. Dadelijk

Nadere informatie

Stilteviering zondag 6 september 2015. Geloofsgemeenschap H. Theresia Borne. Gé Albers; Mc. 7, 31-37. Effeta! Ga open!

Stilteviering zondag 6 september 2015. Geloofsgemeenschap H. Theresia Borne. Gé Albers; Mc. 7, 31-37. Effeta! Ga open! Stilteviering zondag 6 september 2015 Geloofsgemeenschap H. Theresia Borne Gé Albers; Mc. 7, 31-37 Effeta! Ga open! Opening: Het evangelieverhaal van vandaag gaat over de genezing van een dove man met

Nadere informatie

Ik ben Juul de giraf en ik heb gehoord dat jij je eerste communie

Ik ben Juul de giraf en ik heb gehoord dat jij je eerste communie Iedereen welkom 1 Hallo, Ik ben Juul de giraf en ik heb gehoord dat jij je eerste communie wil doen. Klopt dat? Weet je wel wat dat is: communie? Het is zo n moeilijk woord. Wees gerust het is geen ziekte

Nadere informatie

Samen zingen. Zwaai, zwaai, zwaai, met jonge groene takken. Zing, nu nader komt op een ezel nooit bereden Hij die doet wat moet gedaan.

Samen zingen. Zwaai, zwaai, zwaai, met jonge groene takken. Zing, nu nader komt op een ezel nooit bereden Hij die doet wat moet gedaan. Samen zingen Zwaai, zwaai, zwaai, met jonge groene takken. Zing, nu nader komt op een ezel nooit bereden Hij die doet wat moet gedaan. Aansteken paaskaars Om te beginnen, goede God geeft U op aarde licht;

Nadere informatie

SAMEN DELEN. een lesbrief in het kader van de schoenendoosactie

SAMEN DELEN. een lesbrief in het kader van de schoenendoosactie SAMEN DELEN een lesbrief in het kader van de schoenendoosactie INHOUD LESBRIEF 1. Introductie 2. De SAMEN DELEN Lesinhoud 3. De SAMEN DELEN Quizzz 4. Het SAMEN DELEN Diploma 5. De SAMEN DELEN Activiteiten

Nadere informatie

Maar hier bij Jakob gaat de hemel open. Opeens is daar die ladder met Gods boodschappers, die omhoog gaan en afdalen.

Maar hier bij Jakob gaat de hemel open. Opeens is daar die ladder met Gods boodschappers, die omhoog gaan en afdalen. Genesis 28: 10-22 Liturgie: Welkom Lied 314: 1,2,3 Begroeting Klein gloria (Lied 195) Lied 146c: 1,3,7 Geloofsbelijdenis Lied 871: 1,2,3,4 Gebed Lezen: Genesis 28: 10-22 Themalied: 1,2 Preek: Lied 913:

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Het is altijd prettig als de Bijbel zelf aangeeft, hoe je iets moet lezen. Soms zijn er van die verhalen of gelijkenissen, waarvan ik bij een eerste

Nadere informatie

CHE Band, Opwekking 761, 621 en Sela - U maakt ons een

CHE Band, Opwekking 761, 621 en Sela - U maakt ons een HOF VAN HEDEN DIENST Praisedienst 23 november 2014 18.30 uur Voorganger: ds. Dick Steenks Muzikale medwerking: CHE Live Band Ede *** Muziek voor de dienst CHE Band, Opwekking 761, 621 en Sela - U maakt

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen van God,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen van God, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen van God, We zijn vandaag bij elkaar om onze doden te herdenken. Vier namen zullen worden genoemd, vier mensen uit onze gemeente, die in het afgelopen

Nadere informatie

NAAMOPGAVE 21 FEBRUARI 2016

NAAMOPGAVE 21 FEBRUARI 2016 NAAMOPGAVE 21 FEBRUARI 2016 Welkom Kinderen: Dag lieve mensen allemaal, wij heten jullie heel hartelijk welkom in deze viering van onze Naamopgave. Wij komen vandaag aan Jezus zeggen dat ons hartje klaar

Nadere informatie

Handreiking bij 40 DAGEN GEBED voor groep 4-8 van de basisschool

Handreiking bij 40 DAGEN GEBED voor groep 4-8 van de basisschool Handreiking bij 40 DAGEN GEBED voor groep 4-8 van de basisschool NAAM September 2009 In september en oktober 2009 was de Levend evangelie Gemeente bezig met het onderwerp 40 DAGEN GEBED. Om gemeente breed

Nadere informatie

Soms ben ik eens boos, en soms wel eens verdrietig, af en toe eens bang, en heel vaak ook wel blij.

Soms ben ik eens boos, en soms wel eens verdrietig, af en toe eens bang, en heel vaak ook wel blij. Lied: Ik ben ik (bij thema 1: ik ben mezelf) (nr. 1 en 2 op de CD) : Weet ik wie ik ben? Ja, ik weet wie ik ben. Weet ik wie ik ben? Ja, ik weet wie ik ben. Ik heb een mooie naam, van achter en vooraan.

Nadere informatie

Jaarthema NGK Dalfsen

Jaarthema NGK Dalfsen Jaarthema NGK Dalfsen Seizoen 2015-2016 Breng ons samen Verbonden van hart tot hart Aanvaard elkaar daarom ter ere van God, zoals Christus u heeft aanvaard Romeinen 15 vers 7 Jaarthema 2015-2016: Leven

Nadere informatie

Inhoud. Woord vooraf 7. Het allereerste begin 9. Oervaders 19. Israël als moeder 57. Wijsheid voor ouders en kinderen 83. Koninklijke vaders 113

Inhoud. Woord vooraf 7. Het allereerste begin 9. Oervaders 19. Israël als moeder 57. Wijsheid voor ouders en kinderen 83. Koninklijke vaders 113 Inhoud Woord vooraf 7 Het allereerste begin 9 Oervaders 19 Israël als moeder 57 Wijsheid voor ouders en kinderen 83 Koninklijke vaders 113 Profetische opvoedkunde 145 Kinderen in zijn koninkrijk 177 Leerling

Nadere informatie

Wie zijn jouw vrienden? Opdracht:

Wie zijn jouw vrienden? Opdracht: Wie zijn jouw vrienden? Opdracht: 1. Maak een spinnenweb van jouw belangrijkste vrienden. 2. Schrijf er telkens bij waar je die vriend hebt leren kennen. 3. Schrijf de meest positieve eigenschap als vriend

Nadere informatie

ewogen en zoekende mensen vinden elkaar: Kerk - andere godsdiensten

ewogen en zoekende mensen vinden elkaar: Kerk - andere godsdiensten Naam: Evaluatie Datum: ewogen en zoekende mensen vinden elkaar: Kerk - andere godsdiensten B 1. Laat de kinderen tot Mij komen, zei Jezus De kerkgemeenschap zegt, zoals Jezus, tegen kinderen en jongeren:

Nadere informatie

leren omgaan met Diversiteit In je gemeente

leren omgaan met Diversiteit In je gemeente Bijbelstudie 1 Korintiërs Diversiteit in de kerk is van alle tijden. En nu onze cultuur en de kerk minder goed op elkaar aansluiten dan wel eens gedacht, worden we vaker bepaald bij de verschillen tussen

Nadere informatie

Het huis van de angst en het huis van de liefde Preek van Jos Douma over Romeinen 8:15

Het huis van de angst en het huis van de liefde Preek van Jos Douma over Romeinen 8:15 Het huis van de angst en het huis van de liefde Preek van Jos Douma over Romeinen 8:15 U hebt de Geest niet ontvangen om opnieuw als slaven in angst te leven, u hebt de Geest ontvangen om Gods kinderen

Nadere informatie

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 3 Op weg met Jezus. H. Theobaldusparochie, Overloon

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 3 Op weg met Jezus. H. Theobaldusparochie, Overloon Op weg met Jezus eerste communieproject H. Theobaldusparochie, Overloon Hoofdstuk 3 Op weg met Jezus Eerste communieproject "Op weg met Jezus" hoofdstuk 3 blz. 1 Hieronder zie je een lammetje dat op zoek

Nadere informatie

EEN TOCHT, EEN ZIJN, EEN GEVOEL NIEUWE LEIDRAAD VOOR LEERLING-BADIRISTEN

EEN TOCHT, EEN ZIJN, EEN GEVOEL NIEUWE LEIDRAAD VOOR LEERLING-BADIRISTEN EEN TOCHT, EEN ZIJN, EEN GEVOEL NIEUWE LEIDRAAD VOOR LEERLING-BADIRISTEN HERFST 2015 Ach, ik weet niet wat te doen op een zondagnamiddag. Ojee, ik wou dat ik meer in de natuur kon zijn. Pfff, kon ik me

Nadere informatie

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = Orde van dienst voor zondag 1 november 2015, themadienst Mag ik dan bij je schuilen? - over vluchtelingen Met muzikale medewerking van koor Reborn o.l.v. Esther van der Heijden Koffie drinken na de dienst

Nadere informatie

Jouw avontuur met de Bijbel

Jouw avontuur met de Bijbel Nieske Selles-ten Brinke Jouw avontuur met de Bijbel Dagboek voor kinderen Uitgeverij Jes! Zoetermeer Uitgeverij Jes! is een samenwerking tussen Uitgeverij Boekencentrum en de HGJB. Kijk voor meer informatie

Nadere informatie

VOORBEELD-GEBEDEN. Veel succes ermee. Inhoudsopgave

VOORBEELD-GEBEDEN. Veel succes ermee. Inhoudsopgave VOORBEELD-GEBEDEN In deze bundel kan je enkele gebeden vinden die je kan gebruiken tijdens eucharistievieringen. Of als je creatief bent en wat tijd hebt, kan je je door deze gebeden laten inspireren en

Nadere informatie

OPA EN OMA DE OMA VAN OMA

OPA EN OMA DE OMA VAN OMA Hotel Hallo - Thema 4 Hallo opdrachten OPA EN OMA 1. Knip de strip. Strip Knip de strip los langs de stippellijntjes. Leg de stukken omgekeerd en door elkaar heen op tafel. Draai de stukken weer om en

Nadere informatie

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit Preek Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst Thema: @Home Voorganger: ds. Bert de Wit Schriftlezing: Lucas 15:11-32 Een vader had twee zonen zo begint het verhaal. Met de beschrijving van een gezin.

Nadere informatie

Bereid de jongeren voor, rust ze toe en laat ze los voor bediening in hun gemeente, hun maatschappij en in de wereld in zijn geheel.

Bereid de jongeren voor, rust ze toe en laat ze los voor bediening in hun gemeente, hun maatschappij en in de wereld in zijn geheel. Tiener- en jeugdwerk 1 Timotheüs 4:12 Niemand schatte u gering om uw jeugdige leeftijd, maar wees een voorbeeld voor de gelovigen in woord, in wandel, in liefde, in geloof en in reinheid. Jeugd, jongeren,

Nadere informatie

Creatief bidden voor de vervolgde kerk aan de hand van de zeven kruiswoorden van Jezus

Creatief bidden voor de vervolgde kerk aan de hand van de zeven kruiswoorden van Jezus Creatief bidden voor de vervolgde kerk aan de hand van de zeven kruiswoorden van Jezus Duur: ongeveer 45 minuten zeven stompe kaarsen (om mee te beginnen) Steek zeven stompe kaarsen aan en plaats die naast

Nadere informatie

Relevant zijn als christen

Relevant zijn als christen Relevant zijn als christen Eén van de mooiste teksten uit de Bijbel; Gods kernboodschap voor een verlost volk! Geen schoner spreuk en meer van kracht, dan Micha zes en wel vers acht! Micha 6:8 Er is jou,

Nadere informatie

God heeft mensen gemaakt om van Zijn glorie te genieten.

God heeft mensen gemaakt om van Zijn glorie te genieten. Les 3 God heeft mensen gemaakt om van Zijn glorie te genieten. Thema s: -God heeft mensen naar Zijn beeld gemaakt om te tonen hoe bijzonder Hij is. -God verlangt ernaar om een intieme relatie te hebben

Nadere informatie

Weer of geen weer, de scouts gaat er steeds voor!!

Weer of geen weer, de scouts gaat er steeds voor!! Dag liefste scoutsvrienden! De maand februari gaat gepaard met enkele typische weerspreuken. We sommen ze graag even op: Al is de sprokkel nog zo fel, ze heeft vijf schone dagen wel. Is februari nat en

Nadere informatie

Gal. 5, 13-26 preek NGKO 20-09-2015

Gal. 5, 13-26 preek NGKO 20-09-2015 Gal. 5, 13-26 preek NGKO 20-09-2015 Serie: Mooie mensen zoals Jezus 1. Vrucht van de Geest Idealist? Toen ik klein was dacht ik echt dat kerkmensen alleen maar goed voor elkaar waren. Toen ik een jongere

Nadere informatie

Preek 8 mei 2016 met Hemelvaart afbeeldingen

Preek 8 mei 2016 met Hemelvaart afbeeldingen Lieve gemeente, Afgelopen donderdag was het Hemelvaartsdag. Een feest waar we ons als vrijzinnigen niet zo heel veel bij voor kunnen stellen. Wat moeten we van dit verhaal nog geloven en wat heeft het

Nadere informatie

1 Korintiërs 12 : 27. dia 1

1 Korintiërs 12 : 27. dia 1 1 Korintiërs 12 : 27 kerk in deze (21 e ) eeuw een lastige combinatie? want juist in deze tijd hoor je veel mensen zeggen: ik geloof wel in God maar niet in de kerk kerk zijn lijkt niet meer van deze tijd

Nadere informatie

HEMELS HUWELIJK KALENDER 52 X WIJ TIJD VOOR ELKAAR. Willem en Marian de Vink

HEMELS HUWELIJK KALENDER 52 X WIJ TIJD VOOR ELKAAR. Willem en Marian de Vink HEMELS HUWELIJK KALENDER 52 X WIJ SAMEN TIJD VOOR ELKAAR Willem en Marian de Vink Liefde is vrij van zichzelf, om te leven voor de ander. Romantiek in een liefdesbrief ROMANTIEK in een liefdesbrief Schrijf

Nadere informatie

Jezus zoekt ruzie. en tussen een schoondochter en haar schoonmoeder

Jezus zoekt ruzie. en tussen een schoondochter en haar schoonmoeder Jezus zoekt ruzie Inleiding Denk niet dat ik gekomen ben om op aarde vrede te brengen. Ik ben niet gekomen om vrede te brengen, maar het zwaard. Want ik kom een wig drijven tussen een man en zijn vader,

Nadere informatie

OOGGETUIGE. Johannes 20:30-31

OOGGETUIGE. Johannes 20:30-31 1 januari OOGGETUIGE Johannes 20:30-31 Een nieuw jaar ligt voor ons. Wat er gaat komen, weten we niet. Al heb je waarschijnlijk mooie plannen gemaakt. Misschien heb je goede voornemens. Om elke dag uit

Nadere informatie

Wie is wie? Stino King Kong Frederix. Ward Mufasa Peeters. Lien Jane Ooms. Elina Nala Tobbackx 20/07/1993. 5 de jaar in leiding

Wie is wie? Stino King Kong Frederix. Ward Mufasa Peeters. Lien Jane Ooms. Elina Nala Tobbackx 20/07/1993. 5 de jaar in leiding Wie is wie? Stino King Kong Frederix 20/07/1993 5 de jaar in leiding Magmarode Onverstoorbare Bij Ward Mufasa Peeters 04/03/1994 4 de jaar in leiding Vuurgroene Guitige Golden retriever Lien Jane Ooms

Nadere informatie

Avondwake. Mientje van Dijk - van Halteren. Dinsdag 27 juli 2010 om 19:00 uur Sint Jozefkerk Achterveld

Avondwake. Mientje van Dijk - van Halteren. Dinsdag 27 juli 2010 om 19:00 uur Sint Jozefkerk Achterveld Avondwake Mientje van Dijk - van Halteren Dinsdag 27 juli 2010 om 19:00 uur Sint Jozefkerk Achterveld 1 2 Begroeting Tijdens begroeting steken zusjes van Mientje kaarsen aan: Nel, Joke, Corry, Marjan en

Nadere informatie

Liederen solozang Prijs: 7,= euro per stuk

Liederen solozang Prijs: 7,= euro per stuk Liederen solozang Prijs: 7,= euro per stuk GEWASSEN IN WATER Inhoud: Vanuit de dopeling gezien een statement dat hij in het watergraf alles wat oud is achter zich laat. Hij weet niet alles, kent nog niet

Nadere informatie

Paasviering 2014. Vandaag sluiten we het project Schatzoekers af en vieren we het feest van de opstanding.

Paasviering 2014. Vandaag sluiten we het project Schatzoekers af en vieren we het feest van de opstanding. Welkom Vandaag sluiten we het project Schatzoekers af en vieren we het feest van de opstanding. Gebed (groep 6) Lieve God, we zijn hier bij elkaar gekomen om Pasen te vieren het feest van de opstanding

Nadere informatie

Heilig Jaar van Barmhartigheid

Heilig Jaar van Barmhartigheid Heilig Jaar van Barmhartigheid van 8 december 2015 tot 20 november 2016 Paus Franciscus heeft alle mensen van de hele wereld uitgenodigd voor een heilig Jaar van Barmhartigheid. Dit hele jaar is er extra

Nadere informatie

Ik noem een paar sleutels die in veel sloten passen [dia 1 titel]:

Ik noem een paar sleutels die in veel sloten passen [dia 1 titel]: Preek over HC zondag 31 GEMEENTE VAN JEZUS CHRISTUS, GASTEN EN LUISTERAARS, Iedereen weet wel dat je sleutels hebt in verschillende soorten. Aan het soort sleutel kan je vaak al zien voor welk doel je

Nadere informatie

WE MOETEN DE WERELD NIET LIEFHEBBEN. 1.om de liefde van onze Vader. 2.om het leven uit onze Vader. 3.om de toekomst met onze Vader.

WE MOETEN DE WERELD NIET LIEFHEBBEN. 1.om de liefde van onze Vader. 2.om het leven uit onze Vader. 3.om de toekomst met onze Vader. 1 Joh. 1:15-17 / Gehouden op 17-06-2007 / p.1 DE WERELD NIET LIEFHEBBEN Liturgie: Votum & groet Zi: Ps. 100:1.2 Lezing van Gods wet Zi: Ps. 1:1.2.3 Gebed Schriftlezing: 1 Joh 3:1-10 Zi: Gez. 22:1.2.4 (GKB)

Nadere informatie

Zand erover. verzoeningsviering voor de tweede graad. VAN IN 2013 Tuin van Heden.nu - Viering

Zand erover. verzoeningsviering voor de tweede graad. VAN IN 2013 Tuin van Heden.nu - Viering Zand erover verzoeningsviering voor de tweede graad Zand erover Verzoeningsviering voor de tweede graad Vooraf in de klas Wat heb je nodig? - twee grote bladen papier, schrijf op het eerste blad het kernwoord

Nadere informatie

Pasen met peuters en kleuters. Jojo is weg

Pasen met peuters en kleuters. Jojo is weg Pasen met peuters en kleuters Beertje Jojo is weg Thema Maria is verdrietig, haar beste Vriend is er niet meer. Wat is Maria blij als ze Jezus weer ziet. Hij is opgestaan uit de dood! Wat heb je nodig?

Nadere informatie

Pastoor Reneerkens. De volgende mensen zijn er ook bij:

Pastoor Reneerkens. De volgende mensen zijn er ook bij: 2 Papa Mama Peter Meter.... Pastoor Reneerkens De volgende mensen zijn er ook bij: 3 BEGROETING EN WELKOMSTWOORD Alles went, zeggen we wel eens, zelfs het wonder wat altijd weer opnieuw gebeurt, wordt

Nadere informatie

Openingsgebeden INHOUD

Openingsgebeden INHOUD Openingsgebeden De schuldbelijdenis herzien Openingsgebeden algemeen Openingsgebeden voor kinderen Openingsgebeden voor jongeren INHOUD De schuldbelijdenis herzien De schuldbelijdenis heeft in de openingsritus

Nadere informatie

Ontmoetingskerk, Laren NH 6 december 2015 Lucas 1, 26-38

Ontmoetingskerk, Laren NH 6 december 2015 Lucas 1, 26-38 Ontmoetingskerk, Laren NH 6 december 2015 Lucas 1, 26-38 Als je de Bijbel goed leest merk je dat elk verhaal over jou en mij gaat. Over onze werkelijkheid, over wat wij dagelijks zien en meemaken. De theoloog

Nadere informatie