C O N J U N C T U U R N O T A

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "C O N J U N C T U U R N O T A"

Transcriptie

1 HALFJAARLIJKSE CONJUNCTUURANALYSE VOOR VLAANDEREN APRIL 2008 STUDIEDIENST VLAAMSE REGERING M I N I S T E R I E VA N DE V L A A M S E GEMEENSCHAP

2 I N H O U D S T A F E L Eurozone 4 Verenigde Staten 5 I N T E R N A T I O N A A L Japan 5 Algemene conjunct uursit uatie 6 Indust rie 7 Handel 9 V L A A N D E R E N Bouw 10 Gezinnen 10 A rbeidsmarkt 11 Inleiding 13 Evolutie 14 T O P I C Bedrijfstak ken 15 DE LOONTR EK K EN DE EN ZELFSTA N DIGE W ER KGELEGEN HEID VOLGENS DE R EGIONA LE R EK EN I NGEN BIJLAGE: DE VLAAM SE CONJUNCTUUR INDICATOR APR IL Def inities en infor matie 22 Publicaties 23 I N F O R M A T I E SVR website 24

3 I n t e r n a t i o n a a l TA BEL 1: R EËLE GROEI VA N HET BBP (I N %) R EA LISATIES EN VOORU ITZICHTEN BELGIE I N I NTER NATIONA A L PERSPECTIEF Reële groei BBP Realisaties 2007 Prognoses 2008 Prognoses 2009 (%) OESO IMF Eur Comm OESO IMF Eur Comm België 2,7 1,9 1,4 2,1 2,0 1,2 2,2 Nederland 3,5 2,4 2,1 2,6 (2,9) 2,3 1,6 2,5 Duitsland 2,5 1,8 1,4 2,1 (1,6) 1,6 1,0 2,2 Frankrijk 1,9 1,8 1,4 2,0 (1,7) 2,0 1,2 1,8 Eurozone 2,6 1,9 1,4 2,2 (1,8) 2,0 1,2 2,1 VK 3,0 2,0 1,6 2,2 (1,7) 2,4 1,6 2,5 VSA 2,2 2,0 0,5 1,7 2,2 0,6 2,6 Japan 2,1 1,6 1,4 1,9 1,8 1,5 2,3 China 11,4 9,3 9,5 Bron : Eurostat, National Bureau of Statistics of China, Europese Commissie (Autumn 2007 Economic Forecast, tussen haakjes February 2008 Interim forecast), IMF (World Economic Outlook, April 2008), OESO (Perspectives économiques de l OCDE, Vol. 2007/2, N 82, décembre). 3 A P R I L

4 EU ROZON E De recent verschenen IMF-vooruitzichten voorspellen een economische groei van amper 1,4% voor de Eurozone in 2008 en 1,2% in Dat is een 0,7 procentpunten lager dan in de vorige World Economic Outlook van oktober. Ook de Europese Commissie (februari) heeft zijn groeiprognoses fors (-0,4 pp) neerwaarts herzien, maar blijft met 1,8% voor 2008 optimistischer. Van onze directe buren ziet het IMF Nederland het snelst groeien (2,1% in 2008). Het Verenigd Koninkrijk zou 1,6% halen. België zou, nog steeds volgens de OESO, voor 2008 dezelfde groeicijfers neerzetten als de Eurozone in haar geheel, Frankrijk en Duitsland (1,4%). In 2009 ziet het IMF voor deze landen een groei van 1,2%, behalve Duitsland, dat slechts 1,0% groei zou boeken. De Economic Sentiment Indicator (ESI) van de Europese Commissie, die zowel het ondernemers- als het consumentenvertrouwen weergeeft, is in de Eurozone sinds juni 2007 continu dalende en stond in maart voor het eerst onder het lange termijngemiddelde. De ESI heeft nu dezelfde waarde als eind Ook de Composite Leading Indicator (OESO) is sinds juni dalende en bevindt zich sinds die maand onder het lange ter mijngemiddelde. De BBP-groei van de Eurozone (zonder Cyprus en Malta) daalde al in het tweede kwartaal van Jaar-op-jaar vertraagde de BBP-groei toen tot 2,5%, tegenover 3,2% in het eerste kwartaal. Na een kleine toename in het derde kwartaal zakte de groei tijdens het vierde kwartaal jaar-op-jaar tot 2,2%. Onze buurlanden vertoonden hetzelfde patroon. Nederland kent echter sinds het derde kwartaal een forse groeiversnelling. In het vierde kwartaal komt het uit op een jaar-op-jaar-groei van 4,3%. De consumptiebestedingen blijven de zwakste schakel in het BBP. In het vierde kwartaal zakte het verbruik in de Eurozone tot amper 1,1% jaar-op-jaar. De werkloosheid in de Eurozone is sinds de financiële crisis verder gedaald, maar bleef in februari met 7,1% op hetzelfde niveau als in januari. Het is wel zo dat de werkloosheid gewoonlijk met enige vertraging de conjunctuur volgt. Het consumentenvertrouwen daalt sinds augustus 2007, maar blijft de eerste drie maanden van dit jaar op hetzelfde peil hangen. De kleinhandelsverkopen wijzen evenmin op een ommekeer. In februari daalden ze opnieuw, na een kleine toename in januari. In het laatste kwartaal van 2007 bedroeg de jaar-op-jaar groei van de investeringen 3,2%. Het ondernemersvertrouwen in de industrie en de dienstensector zet zijn dalende trend voort. De index der consumptieprijzen in de Eurozone steeg in maart tot 3,5% op jaarbasis (schatting), tegenover 3,3% in februari. In augustus bedroeg de inf latie slechts 1,7%, waarna de index vrijwel continu is gestegen. Dit hoge inf latiecijfer is in de eerste plaats te wijten aan de energieprijzen, die in februari liefst 10,4% hoger lagen dan een jaar eerder. Maar ook de onderliggende inf latie (dat wil zeggen zonder rekening te houden met prijzen van energie en onbewerkte voedingsmiddelen) bevindt zich met 2,5% in februari op een hoog niveau. De Europese Centrale Bank heeft de rente (4%) sinds juni echter niet meer verhoogd (noch verlaagd), tegen vroegere marktverwachtingen in. Hieraan is uiteraard de recente turbulentie op de Amerikaanse subprime-hypotheekmarkten niet vreemd. Over het algemeen is de rente op risicoloos (overheids)papier tegenover juni gedaald, terwijl op de particuliere markt de rente sindsdien is gestegen. Sinds begin dit jaar echter begint ook hier een lichte daling. Het verschil tussen beide rentes (spread) is dus duidelijk toegenomen, wat het gestegen risico weergeef t. 4

5 VER ENIGDE STATEN De Verenigde Staten worden zwaar getroffen door de kredietcrisis. Het IMF verlaagde zijn BBP-groeiverwachtingen voor 2008 tot amper 0,5% en voor 2009 tot 0,6%. In zijn update van januari had het IMF nog voorspellingen gemaakt die voor ,0 en voor ,2 procentpunten hoger lagen. De OESO ging in december zelfs nog uit van 2,0% groei dit jaar. Daaruit blijkt dat de ernst van de crisis groter is dan aanvankelijk aangenomen. Ook de Composite Leading Indicator van de OESO blijft verzwakken. Het Amerikaanse BBP groeide in 2007 met 2,2%, tegen 2,9% in Na een sterk derde kwartaal (+2,8% tegenover het derde kwartaal 2006) zakte het BBP in het vierde kwartaal tot 2,5% op jaarbasis. De consumptie groeide met 2,6%. Over het gehele jaar nam de consumptie toe met 2,9%, nog altijd het laagste cijfer sinds De werkloosheidsgraad is in maart opgelopen tot 5,1%, tegenover circa 4,5% vóór de financiële crisis, maar blijft de jongste maanden stabiel. De investeringen zijn er erger aan toe, wat grotendeels op het conto van de woningbouw kan geschreven worden. Voor 2007 stellen we zelfs een reële investeringsdaling van 2,0% vast. De woningbouw daalde zelfs met 17,0%. De bedrijfsinvesteringen hielden echter goed stand (+4,7%). De uitvoer in 2007 bleef sterker stijgen dan de invoer (8,1% exportgroei, tegenover 1,9% invoergroei). In het vierde kwartaal vertraagde zowel de export als de import. Het tekort op de lopende rekening daalde in 2007 tot 5,3% van het BBP. De Amerikaanse inf latie (consumptieprijzen) is in februari gedaald tot 4,0%, nog altijd veel hoger dan midden vorig jaar (2,0% in augustus) en hoger dan in Europa. De onderliggende inf latie is echter veel minder gestegen (2,3%). Gegeven de financiële crisis heeft de Federal Reserve vanaf september de beleidsrente stapsgewijze met 3 procentpunten verlaagd tot 2,25%. De lange rente op 10 jaar (overheidsobligatie) daalde vanaf juli vorig jaar tot 3,5% in maar t. JA PAN Ook voor Japan wordt een groeivertraging voorspeld. Het IMF voorziet voor 2008 een BBP-groei van 1,4% en voor 2009 een aangroei van 1,5%. Het is van 2003 geleden dat zelfs Japan nog zo n lage groei heeft gekend. De Japanse Composite Leading Indicator van de OESO bevond zich in februari op een waarde die onder het meerjarige gemiddelde ligt. In tegenstelling tot Europa en de VS is deze indicator echter al een aantal maanden aan het stijgen. Jaar-op-jaar bedroeg de BBP-groei in het vierde kwartaal 1,8%, tegenover 1,9% in het derde kwartaal. In het hele jaar 2007 groeide de economie met 2,1%. De consumptie nam in het vierde kwartaal met slechts 1,1% toe. De werkloosheidsgraad ligt op 3,9% in februari en is sinds vorig jaar nauwelijks gewijzigd. De daling van de investeringen zette zich echter door van -1,1% in het derde kwartaal ( jaar-op-jaar) tot -2,2% in het vierde. Daartegenover staat dat Japan kan profiteren van een sterke buitenlandse vraag. De uitvoer dikte in het vierde kwartaal aan met 10,8%, terwijl de importgroei steeg tot 1,9%. De Japanse inf latie (consumptieprijzen) bedroeg 1,0% in februari. De beleidsrente staat nog steeds op 0,5%. Ook in Japan daalt het rendement op de tienjaars-overheidsobligatie sinds august us. In maar t bedroeg het 1,6%. 5 A P R I L

6 V l a a n d e r e n ALGEMENE CONJUNCTUURSITUATIE Het Federaal Pla nbu reau ( F PB) voor z iet een m i nder sterke g roei va n de Belg ische econom ie i n (+1,9 %) i n vergelijk i ng met (+ 2,7%). Een en a nder heef t t e maken met de verzwa k kende conju nct uu r i n de eu rozone en met de af koeling va n de A mer i k a a n se econom ie. De Belg ische bi n nenla nd se v r a ag zou i n a a ng roeien met 2,9 % t egenover + 2,1% het ja a r voord ien. Zowel de pa r t icu liere con su mpt ie als de bed r ijfsi nvester i ngen zouden i m mers na a r een lagere g roeiversnelling overschakelen. De expor t zou i n volu me bijna even sterk g roeien als i n 20 07, maar sit ueer t z ich d a n nog steeds onder het n iveau va n de i mpor t. Voor r a a mt de St ud iedienst va n de V la a m se Reger i ng (SV R) de e conom i sche g roei i n het V la a m se Gewest op 2,0 %. Dat betekent d at de hu id ige conju nct uu r verzwa k k i ng geen t e d ie pe sporen nala at. De n ieuwste m iddella nge t er m ijnprog noses d ie door het Federaal Pla nbu reau ( FPB) i n samenwerk i ng met de gewesten werden GR A FIEK 1: AANTAL FAILLISSEMENTEN EN OPRICHTINGEN BRON: GR ADYON Faillissementen Oprichtingen 6

7 opgesteld voor z ien t u ssen en 2012 een gemiddelde reële g roei va n de V la a m se econom ie met 2,2%. INDUSTR IE Het a a nt al fa i l l i ssementen nam i n heel met 1,5% toe. Dat st a at i n cont r a st met de ja ren en d ie z ich ken merk t en door een d alend a a nt al falingen. Tijdens de la at ste d r ie ma a nden (december febr u a r i 20 08) lag het a a nt al faillissement en echt er 2,3% lager d a n t ijdens dezelfde per iode een ja a r eerder. De toename i n heel komt u it slu it end op na a m va n de f i r ma s (+ 3,0 %). Bij de een manszaken v iel een d aling met 4,7% t e not eren. I n heel verloren personen hu n job als gevolg va n een faillissement of 1,9 % meer d a n i n I n ja nu a r i en febr u a r i d a alde het jobverlies door faling met één v ijfde i n vergelijk i ng met vor ig ja a r. Nog i n wa ren er 12,6% meer ontbi nd i ngen d a n het ja a r d a a r voor. Tijdens de la at ste d r ie maanden tot febr u a r i konden d a a rent egen 1, 2% m i nder ontbi nd i ngen genot eerd worden. En kel bij de een manszaken is er een toename va n het a a nt al stopzet t i ngen. Goed n ieuws komt er va n het a ant a l opr icht i ngen (+ 10,1% i n 20 07). I n december febr u a r i zagen evenwel 2,8% m i nder onder nemingen het levenslicht d a n het ja a r d a a r voor. Dat la at ste komt u it slu it end door m i nder n ieuwe een manszaken. De combi nat ie va n een g rot er a a nt al opr icht i ngen met meer falingen en stopzet t i ngen w ijst op een toegenomen t urbu lent ie va n het V la a m se bed r ijfsleven i n De conju nct uu rcu r ve va n de V la a m se ver werkende n ijverheid is seder t de zomer va n neer wa a r t s ger icht. De recent ste br utowa a rde voor maar t wa s evenwel duidelijk beter. Het is nog t e v roeg om t e stellen d at het om een conju nct uu rom slag ga at. Het produc t ietempo z wa k t e gest a ag af doorheen De eerste maanden va n bracht en n iet veel verbeter i ng. Volgens gegevens va n de A D St at ist iek lag de product ie i n de i ndust r ie t ijdens de maanden sept ember november slecht s 0,8% hoger d a n een ja a r eerder. I n wa s d it nog 5,6 %. De sector va n de i nt er mediai re goederen liet t ijdens de la at ste d r ie maanden tot november zelfs een d aling z ien met 5, 2%. I n de i nvester i ngsgoederen en duu r zame con su mpt iegoederen wa s er d a a rent egen een a a ng roei. Het feit d at de product ie t er ugloopt i n de eerste st adia va n het product ie proces is t ekenend voor een conju nct uu r ver t r ag i ng. erop d at de verzwa k k i ng va n de econom ische g roei i n som m ige delen va n de wereld ( VS) en de duu rdere eu ro on ze u it voer prest at ies negat ief k u n nen beï nvloeden i n de toekom st. De bi nnen- en bu iten landse be stel l i ngen z ijn i n het voor ja a r va n lager d a n een ja a r geleden. Toch z ijn de i ndust r iële bed r ijfsleiders relat ief t ev reden h ierover. I n het derde t r i mester va n nam de V la a m se goederenu it voer nog met 8,5% toe t en opz icht e va n een ja a r eerder (i n nom i nale t er men). De voor r aden lopen seder t de t weede helf t va n op, z ij het d at de recent ste br utowa a rde op een af name w ijst. De werkgelegenheid svoor u it z icht en k alfden de la at ste maanden af. En kel i n maar t jongstleden nam het opt i m isme toe. De toekom st ige 7 A P R I L

8 v r a ag zou een conju nct uu rherlev i ng i n ieder geval nog n iet i n de hand werken. Toch z ijn er ook posit ieve pu nt en. De bezet t i ngsg raad van het produc t iever mogen bleef op het ei nde va n op een hoog n iveau (86,6%). Dat wa s voor alle hoofd i ndust r ieg roepen het geval. De bezet t i ngsg r a ad i n de sector va n de con su mpt iegoederen nam i n het voor ja a r va n for s toe en moment eel z ijn er geen t ekenen d at de capacit eit sbezet t i ng er zou verzwa k ken. Dit verk la a r t ook wa a rom de invester ingen het nog goed doen. Volgens de half ja a rlijk se N BB - enquête va n november zouden de i nvester i ngen i n de Belg ische ver werkende nijverheid i n met 13,1% toegenomen z ijn. Het is seder t het ei nde va n de ja ren t acht ig geleden d at nog z u l ke hoge g roeicijfers genot eerd werden. Voor al i n de chemie en de met a alver werkende n ijverheid wa s de g roei sterk. Een a a nt al com ment atoren merk t echt er op d at het ga at om beslissi ngen d ie een pa a r maanden voord ien genomen werden toen de conju nct uu r nog stev ig wa s. De gegevens va n de A D St at ist iek bevest igen de g u n st ige i nvester i ngsevolut ie voor V la a nderen. Tijdens de eerste elf maanden va n lag het i nvester i ngspeil i n de secu nd ai re sector i m mers 7,7% hoger d a n een ja a r eerder (sei zoensgez u iverde d at a). GR A FIEK 2: BCONJUNCTUURCURVE VERWERKENDE NIJVERHEID BRON: NBB afgevlakt bruto

9 90,0 GR A FIEK 3: BEZETTINGSGRAAD VAN HET PRODUCTIEVERMOGEN IN DE VERWERKENDE NIJVERHEID BRON: NBB in % van de totale productiecapaciteit 88,0 86,0 84,0 82,0 80,0 78,0 76,0 74,0 72,0 70, H ANDEL Vanaf juni 2007 verslechterde de conjunctuur in de Vlaamse handel (er zij opgemerkt dat de berekeningswijze voor de curve onlangs een wijziging onderging). De omzet is er dalende. De voorraden nemen toe. Zowel de binnenlandse als de buitenlandse bestellingen zullen volgens de ondervraagden lager uitvallen in de nabije toekomst. Tenslotte bevestigen de dalende vraagvooruitzichten het pessimisme in de sector. Een lichtpunt zijn de investeringen die het ook hier goed doen: over de periode januari november 2007 lagen die 15,2% hoger dan in dezelfde periode van 2006 (seizoensgezuiverd). GR A FIEK 4: CONJUNCTUURCURVE HANDEL BRON: NBB afgevlakt bruto 9 A P R I L

10 BOU W De conju nct uu r verzwa k k i ng i n de r uwbouw nam een a a nva ng beg i n Tegen het ei nde va n d at ja a r werd d ie echt er een halt toegeroepen. De recent e br utowa a rden w ijzen i nderd a ad op een voor z icht ige heroplev i ng. Toch lijk t het herstel broos. De bed r ijv ig heid neemt weliswa a r toe. I n de maanden sept ember november lag de product ie i n de bouw volgens de A D St at ist iek 3,4% hoger d a n een ja a r eerder. Ook de werkgelegen heid z it volgens de N BB - enquête i n de lif t. Het orderbest a nd t emper t het opt i m isme echt er. De bed r ijfsleiders v i nden i n ieder geval n iet d at deze goed gev u ld z ijn. De voor u it z icht en voor de toekom st ige v r a ag z ijn d a n ook negat ief. De won i ngbouw geef t een pessi m ist ischer beeld. Tijdens de la at ste d r ie maanden tot november wa ren er bijna een k wa r t m i nder begon nen won i ngen d a n t ijdens dezelfde per iode va n Va n de verbouw i ngen moet ook n iet veel heil ver wacht worden (-8,7%). De toekom st oog t n iet veel beter: i n heel wa ren er 13,3% m i nder verg u nde won i ngen. I n het la at ste k wa r t a al va n not eerde de A D St at ist iek er 1% m i nder d a n een ja a r eerder. GEZI N N EN De i nd icator va n het Belg ische con su ment enver t rouwen bevond z ich i n maar t op een iet s hoger peil d a n om st reek s de ja a r w isseling. De Belgen worden m i nder pessi m ist isch over de omgev i ngsfactoren: de algemene econom ische sit u at ie en de werk loosheid sont w i k keling worden m i nder negat ief i ngeschat. De persoon lijke f i nanciële sit u at ie en het spa a r ver mogen t emperen een t e g root opt i m isme. Het FPB voorziet dat het reële beschikbare GR A FIEK 5: CONJUNCTUURCURVE BOUW VLAAMSE GEWEST BRON: NBB afgevlakt bruto

11 i n komen va n de Belgen i n met 1,3% zou toenemen. Dit is m i nder d a n i n (+ 2,1%) omw ille va n een ger i ngere toename va n de werkgelegen heid, een gemat igder loon st ijg i ng voor i ndexer i ng en een hogere i n f lat ie. Toch den k t het FPB d at de pa r t icu liere con su mpt ie nog met 1,8% zou a a ng roeien d a n k z ij een licht e d aling va n de spa a rquot e. A R BEIDSM A R KT Volgens de Snelle r a m i ngen va n de R ijk sd ienst voor Sociale Zekerheid ( R SZ ) werden er i n het derde k wa r t a al va n % meer t ewerkgestelde werk nemers met woonpla at s i n het V la a m se Gewest opgetekend d a n i n t weede t r i mester va n Ook op ja a rbasis nam hu n aant al toe met 1,9 %. Uit de cijfers va n Federgon blijk t d at het a a nt al ge presteerde u ren u it zendarbeid (sei zoensgez u iverd) nauwelijk s toenam (+ 0,1%) i n het v ierde k wa r t a al va n i n vergelijk i ng met het voorga a nde t r i mester. De u it zend sector kende wel een a a ng roei va n de act iv it eit en met 3,8% t en opz icht e va n het la at ste k wa r t a al i n De Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling en Beroepsopleid i ng ( V DA B) ont v i ng vacat ure s ( Nor maal Econom isch Ci rcu it zonder i nt er i m) i n maar t Dat z ijn er 13,1% m i nder d a n de maand voord ien. Ook i n vergelijk i ng met maar t d a alde het a a nt al ont va ngen werk a a nbiedingen met 17,3%. De af koeling va n de conju nct uu r beg i nt z ich ook t e u it en i n de werk loosheid s st at ist ieken. Het a a nt al n iet-werkende werk zoekenden ( N W WZ ) blijf t d alen i n V la a nderen, maar evenwel a a n een steeds t r ager t empo. Ei nd maar t werden er nog N W WZ geteld, d at z ijn er 9,1% m i nder d a n een ja a r t er ug. Ook op maandbasis v iel er een verlag i ng t e not eren (-1,5%). Zoals i n de voorbije per iode ver m i nderde de ja a r- op -ja a r werk loosheid bij de v rouwen (-10,4%) sneller d a n bij de mannen (-7,5%). Toch blijven de v rouwelijke werk zoekenden een nu mer iek over w icht behouden: i n vergelijk i ng met febr u a r i wa ren er m i nder werk zoekende mannen (-1,7%) d a n v rouwen (-1,1%). O p ja a rbasis is het voor namelijk de g roep va n de 25 - tot 5 0 -jar i gen (-12,5%) d ie m i nder werk loos z ijn en n iet zozeer de jongere werk zoekenden (-8,7%) en de werk zoekende v ijf t ig plu ssers (-2%). Dat de af name bij deze la at ste categor ie blijf t a a n houden is zonder meer goed n ieuws. O pmerkelijk is d at het a a nt al kor tdur i ge werk zoekenden (< 1 ja a r) i n maar t voor het eerst si nd s la ng toeneemt, z ij het i n ger i nge mat e (+ 0,8% t egenover maar t 20 07). Dit is volgens de V DA B t e w ijt en a a n de verander i ng op vla k va n reg ist r at ie va n respect ievelijk de deelt ijd s lerenden /werkenden en de br ugge pensioneerden. Ma a r ook de econom ische g roeiver t r ag i ng speelt een rol. Bij de personen d ie la nger d a n één ja a r op zoek z ijn na a r werk, is het ef fect va n de gew ijz igde reg ist r at ie nog n iet doorged rongen. Deze la ngdu r ige werk zoekenden z ien hu n a a nt al a a n z ienlijk afsla n ken (-18,8% op ja a rbasis). Ei nd maar t komt de V la a m se werk loosheidsg raad op 5,7%. De verhoud i ng t u ssen het a a nt al werk zoekenden en de beroepsbevol k i ng duikt h ier mee na a r een lager n iveau t en opz icht e va n maar t (- 0,7 procent pu nt) én t egenover febr u a r i (- 0,1 procent pu nt). Zowel de mannelijke als de v rouwelijke werk loosheid sg r a ad brok kelde verder af en komt t e liggen op respect ievelijk 4,9 % en 6,6% i n maar t A P R I L

12 GR A FIEK 6: AANTAL GEPRESTEERDE UREN UITZENDARBEID (SEIZOENSGEZUIVERD) BRON: FEDERG ON x GR A FIEK 7: EVOLUTIE VAN HET AANTAL NIET- WERKENDE WERKZOEKENDEN OP JAARBASIS (ABSOLUTE VERSCHIL T MINUS T-12) BRON: VDAB

13 T o p i c DE LOONTR EK K EN DE EN ZELFSTANDIGE W ER KGELEGEN HEID VOLGENS DE R EGIONA LE R EK EN I NGEN INLEIDI NG De reg ionale rekeningen d ie volgens het ESR 95 -stelsel opgemaakt worden door het I n st it uut voor de Nat ionale Rekeningen ( I N R) voor z ien n iet en kel i n monet ai re agg regat en zoals de br uto toegevoegde wa a rde, het BBP of de loon som. Ook is er a a nd acht voor werkgelegen heidsindicatoren. H ier komt het verloop va n de tot ale V la a m se werkgelegen heid a a n bod, onder verdeeld i n loont rek kende en zelfst a nd ige werkgelegen heid. Het I N R baseer t z ich voor de opmaak va n d ie agg regat en op het basismat er ia al va n de R ijk sd ienst voor Sociale Zekerheid ( R SZ ), de R ijk sd ienst voor Sociale Zekerheid va n de P rov i nciale en Pla at selijke O verheid sd iensten ( R SZ PPO) en de R ijk sd ienst voor de Sociale Verzeker i ng der Zelfst a nd igen ( R SVZ ). Het I N R past deze d at a a a n om t egemoet t e komen a a n de voor sch r if t en va n het ESR 95 zod at de nat ionale en reg ionale rekeningen vergelijkba a r z ijn t u ssen de la nden va n de EU. Voor de berekening va n de bezold igde werkgelegen heid best a at een voor name a a npassi ng h ier i n d at het a a nt al jobs wordt omgezet i n a a nt al personen (door toew ijz i ng va n een persoon a a n d ie job wa a r h ij / z ij het g root ste a a nt al u ren werk t, i n voorkomend geval). Verder wordt de t ewerk stelling va n onder nemingen met vest ig i ngen i n meerdere a r rond issement en omgerekend volgens het vest ig i ngenbest a nd va n de R SZ. De d at a voor het la at ste ja a r worden eerst i n voorlopige vor m v r ijgegeven omd at nog n iet alle i n for mat ie besch i kba a r is. Bij de zelfst a nd igen worden de R SVZ -gegevens na a r bed r ijfst a k toegewezen volgens BT W-gegevens, i nd ien voorhanden. I n de mat e va n het mogelijke worden de zelfst a nd igen toegerekend a a n de reg io wa a r de beroepsbez ig heid wordt u itgeoefend. 13 T O P I C

14 EVOLUTIE De regionale rekeningen volgens ESR95 nemen een aanvang in het jaar De recentste data hebben bet rek king op In dat jaar bedroeg de totale werkgelegenheid in het Vlaamse Gewest personen. Welgeteld 82,7% hier van bestaat uit bezoldigde personen ( in aantal). Het aantal zelfstandigen bedroeg dan Tussen 1995 en 2006 nam de totale werkgelegenheid met eenheden toe, of + 11,8%. Deze toename komt vrijwel uitsluitend op naam van de bezoldigde tewerkstelling ( ). Het aantal zelfstandigen groeide over deze periode slechts met goed eenheden. Dat betekent dat het aandeel van de zelfstandigen in de totale werkgelegenheid met 2 procent punt ter uggevallen is t ussen 1995 en GR A FIEK 8: EVOLUTIE VAN DE LOONTREKKENDE EN ZELFSTANDIGE WERKGELEGENHEID IN HET VLAAMSE GEWEST BRON: INR, V ERW ER K I NG SVR Loontrekkende werkgelegenheid Zelfstandige werkgelegenheid T O P I C 14

15 BEDR IJ FSTA K K EN De spreiding van de tewerkstelling is groter bij de bezoldigden dan bij de zelfstandigen. De top drie van de belangrijkste sectoren is bij de bezoldigden goed voor 30,9% van de tewerkstelling anno Bij de zelfstandigen is dit reeds 56,7%. Voor de top vijf zijn de cijfers respectievelijk 45,8% en 72,6%. De belangrijkste bedrijfstakken bij de bezoldigde tewerkstelling zijn gezondheidszorg en maatschappelijke diensten (11,9%), gevolgd door de zakelijke diensten (10,5%). Vlak erna komen onderwijs en openbaar bestuur. In derde orde (circa 6% of meer) komen groot- en kleinhandel en de bouwsector. De overige bedrijfstakken maken minder dan 5% uit van de totale bezoldigde tewerkstelling. Bij de zelfstandigen zijn de zakelijke diensten met 35,5% absoluut de belangrijkste sector. De kleinhandel staat hier op de tweede plaats (11,7%), gevolgd door de gezondheidszorg en maatschappelijke diensten (9,5%). Bij de zelfstandigen vinden we de landbouw op de vierde plaats terug (8,8%). De bouw en de horeca vervolledigen de top van bedrijfstakken met een aandeel van meer dan 5%. 100% 90% GR A FIEK 9: LORENZ-CURVE BRON: INR, V ERW ER K I NG SVR cumulatief % tewerkstelling 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% Bezoldigden Zelfstandigen 10% 0% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% cumulatief % aantal sectoren 15 T O P I C

16 GR A FIEK 10: VERHOUDING BEZOLDIGDEN / ZELFSTANDIGEN IN 2006 BRON: INR, V ERW ER K I NG SVR Landbouw Bosbouw Overige diensten Zakelijke diensten Vervoer over water Financiële hulpbedrijven Cultuur, sport en recreatie Horeca Kleinhandel Autoverkoop Bouw Onroerend goed GEMIDDELD Verhuur van machines en werktuigen Gezondheidszorg en maatsch. diensten Confectie Computers Groothandel Uitgeverijen en drukkerijen Meubelindustrie Visserij Medische en optische instrumenten Houtindustrie Voeding Post- en telecommunicatie Leernijverheid Kantoormachines en computers Metaalproducten Vervoer over land Recyclage Bouwmaterialen Winning delfstoffen Textiel Overige transportmiddelen Luchtvaart Vervoerondersteunende activiteiten Onderzoekswerk Machines en werktuigen Elektrische apparaten Afvalverzameling Audio, video en telecommunicatie Tabak Onderwijs Papiernijverheid Basismetaal Kunststofnijverheid Diverse verenigingen Autonijverheid Chemie Aardolieraffinage Elektriciteit en gas Water Banken Verzekeringen Openbaar bestuur Huishoudens met werknemers Bezoldigden Zelfstandigen 0% 25% 50% 75% 100% T O P I C 16

17 Zelfst a nd igen z ijn dom i nant a a nwez ig i n som m ige bed r ijfst a k ken en i n a ndere z ijn z ij geheel af wez ig. I n de la ndbouw, bosbouw en in de over ige diensten vor men zelfst a nd igen de meerderheid i n I n de omva ng r ijke sector va n de zakelijke d iensten z ijn z ij goed voor een a a ndeel va n 41,5%. Verder z ijn zelfst a nd igen ook goed ver t egenwoord igd i n het ver voer over wat er (41, 2%) en de f i nanciële hu lpbed r ijven (36,9 %). I n 22 va n de 56 beschouwde bed r ijfst a k ken maakt de zelfst a nd ige werkgelegen heid m i nder d a n 2% u it va n de tot ale werkgelegen heid. Meest al ga at het om i ndust r iële sectoren. I n zeven bed r ijfst a k ken z ijn de zelfst a nd igen zelfs volledig af wez ig. De voor na a m ste d a a r va n is het openba a r best uu r. De bela ng r ijk ste g roeisectoren t u ssen 1995 en op basis va n de bezold igde t ewerk stelling z ijn de comput ers, verhuu r va n mach i nes en werk t u igen en af valverzameling. Deze sectoren zagen hu n t ewerk stelling meer d a n verdubbelen over de beschouwde p er iode. De zakelijke d iensten expa ndeerden met goed d r iek wa r t. I n absolut e cijfers is deze sector alleen al goed voor 36% va n de a a ng roei va n de bezold igde werkgelegen heid. Het on roerend goed en de f i nanciële hu lpbed r ijven ver volledigen het lijst je va n sectoren d ie hu n t ewerk stelling m i n stens met de helf t zagen a a ng roeien t u ssen 1995 en Het z ijn u it slu it end t er t iai re sectoren d ie de sterk ste g roei neerzet t en. De g root- en k lei n handel kenden een g roei va n de t ewerk stelling met een k wa r t. O nder w ijs en openba a r best uu r ver meerderden hu n ef fect ief met om en bij 10 %. De bouwsector g roeide met 3,5%. Een a a nt al bed r ijfst a k ken deden het slecht t u ssen 1995 en I n de con fect ie en de lucht va a r t k romp de bezold igde t ewerk stelling tot respect ievelijk 35,8% en 37,8% va n hu n n iveau i n Het ver voer over wat er en de leer n ijverheid kenden eveneens een bela ng r ijke t er ugloop. Het z ijn voor namelijk i ndust r iële sectoren d ie met een t er ugloop va n de bezold igde t ewerk stelling hadden af t e rekenen. De voor na a m ste z ijn de t ext iel, de auton ijverheid en i n m i ndere mat e de chemie. O pmerkelijk is d at de t ewerk stelling i n de voedingsn ijverheid relat ief bela ng r ijk i n het V la a m se econom ische weefsel v r ijwel op peil bleef. Bij de zelfst a nd igen kenden de sectoren va n de comput ers en de posten t elecom mu n icat ie meer d a n een verdubbeling va n de t ewerk stelling t u ssen 1995 en Bela ng r ijk is echt er de evolut ie i n de zakelijke d iensten toch de voor na a m ste sector bij de zelfst a nd igen. Deze bed r ijfst a k not eerde een a a ng roei va n het a a nt al zelfst a nd igen met een heden. Dit st a at i n cont r a st met de evolut ie i n het tot a al exclu sief de zakelijke d iensten, d ie een met d aling va n een heden t e maken had. Kor tom de zakelijke d iensten h ielden de zelfst a nd ige t ewerk stelling over de beschouwde per iode op peil. Ver meldenswa a rd z ijn verder nog de v r ij for se t er ugloop i n de la ndbouw (- 33,7%) en de d aling i n g root- en k lei n handel met el k een k wa r t (i n t egenstelling tot de bezold igde t ewerk stelling). De f i nanciële hu lpbed r ijven en de con fect ie zagen het a a nt al zelfst a nd igen bijna gehalveerd. 17 T O P I C

18 Computers Verhuur van machines en werktuigen Afvalverzameling GR A FIEK 11: SGROEI VAN DE BEZOLDIGDE TEWERKSTELLING PER BEDRIJFSTAK TUSSEN 1995 EN 2006 (IN %) BRON: INR, BEW ER K I NG SVR Zakelijke diensten Onroerend goed Financiële hulpbedrijven Gezondheidszorg en maatsch. diensten Cultuur, sport en recreatie Onderzoekswerk Vervoerondersteunende activiteiten Medische en optische instrumenten Kleinhandel Groothandel Landbouw Autoverkoop Vervoer over land Bosbouw Horeca TOTAAL Kunststofnijverheid Onderwijs Metaalproducten Kantoormachines en computers Openbaar bestuur Overige diensten Recyclage Huishoudens met werknemers Bouw Overige transportmiddelen Voeding Water Papiernijverheid Machines en werktuigen Verzekeringen Diverse verenigingen Basismetaal Post- en telecommunicatie Chemie Uitgeverijen en drukkerijen Aardolieraffinage Houtindustrie Bouwmaterialen Autonijverheid Tabak Elektriciteit en gas Banken Winning delfstoffen Meubelindustrie Elektrische apparaten Textiel Audio, video en telecommunicatie Visserij Leernijverheid Vervoer over water Luchtvaart Confectie T O P I C 18

19 Luchtvaart Onderzoekswerk GR A FIEK 12:GROEI VAN DE ZELFSTANDIGE TEWERKSTELLING PER BEDRIJFSTAK TUSSEN 1995 EN 2006 (IN %) BRON: INR, BEW ER K I NG SVR Diverse verenigingen Computers Kantoormachines en computers Post- en telecommunicatie Onderwijs Papiernijverheid Houtindustrie Zakelijke diensten Vervoerondersteunende activiteiten Cultuur, sport en recreatie Audio, video en telecommunicatie Verhuur van machines en werktuigen Uitgeverijen en drukkerijen Winning delfstoffen Metaalproducten Afvalverzameling Recyclage Bouw Bosbouw Gezondheidszorg en maatsch. diensten TOTAAL Overige diensten Textiel Overige transportmiddelen Onroerend goed Meubelindustrie Leernijverheid Horeca Chemie Machines en werktuigen Vervoer over land Voeding Autoverkoop Groothandel Kleinhandel Medische en optische instrumenten Landbouw Basismetaal Bouwmaterialen Tabak Kunststofnijverheid Vervoer over water Elektrische apparaten Autonijverheid Financiële hulpbedrijven Confectie Visserij T O P I C

20 Bijlage: De Vlaamse conjunctuurindicator in april 2008 VERLOOP De conju nct uu r i nd icator is een maat voor het a a ndeel econom ische reek sen i n V la a nderen d at een st ijgende t rend opt ekent. Maand Getalwaarden (begrepen tussen 0 en 100) De V la a m se conju nct uu r i nd icator berei k t voor apr il een wa a rde va n 58 (op een scha al va n 0 tot 10 0). Na een piekje i n sept ember (61), d a alde de i ndicator onafgebroken tot 25 i n de ma and maar t Da a r na herstelt h ij z ich. Wat deze la at ste d r ie maanden bet ref t, ga at het echt er om een voorlopig result a at d at lat er door meer onderliggende reek sen zal moeten worden gest a afd. ONDER LIGGEN DE FACTOR EN juli ,00 august us ,00 september ,67 oktober ,00 november ,00 december ,67 januari ,33 febr uari ,42 maar t ,00 Het voor u it z icht voor de v r a ag evolueer t posit ief wat de con su mpt iegoederen bet ref t. I n de sector va n de halffabr icaten en de i nvester i ngsgoederen blijven de voor u it z icht en echt er somber. Het a a nt al openst a a nde vacat u res herstelt z ich. Dit wordt weerspiegeld i n de eerder posit ieve onder nemersvoor u it z icht en voor de werkgelegen heid i n de sector va n de halffabr icat en. De u it voer na a r A mer i k a en A z ië evolueer t nog alt ijd negat ief. april ,69 B I J L A G E 20

C O N J U N C T U U R N O T A

C O N J U N C T U U R N O T A HALFJAARLIJKSE CONJUNCTUURANALYSE VOOR VLAANDEREN OKTOBER 2008 STUDIEDIENST VLAAMSE REGERING V L A A M S E O V E R H E I D I N H O U D S T A F E L Algemeen Eurozone 3 4 Verenigde Staten 6 I N T E R N A

Nadere informatie

Instituut voor de nationale rekeningen

Instituut voor de nationale rekeningen Instituut voor de nationale rekeningen 2015-02-17 Links: Publicatie BelgoStat Online Algemene informatie Broos herstel in 2013 na krimp in 2012 in Brussel en Wallonië; verdere groeivertraging in 2013 in

Nadere informatie

De economische groei bedraagt 0,2 % in het eerste kwartaal van 2016

De economische groei bedraagt 0,2 % in het eerste kwartaal van 2016 Instituut voor de nationale rekeningen PERSCOMMUNIQUÉ 28-4-2016 Links: Publicatie NBB.Stat Algemene informatie De economische groei bedraagt 0,2 % in het eerste kwartaal van 2016 Over het hele jaar 2015

Nadere informatie

21.05.2008 Nr 3206 I. ECONOMIE EN FINANCIEN. Conjunctuurindicatoren

21.05.2008 Nr 3206 I. ECONOMIE EN FINANCIEN. Conjunctuurindicatoren 21.05.2008 Nr 3206 I. ECONOMIE EN FINANCIEN Conjunctuurindicatoren Kalender voor het uitbrengen van de indicatoren... 5 Afzetprijsindexen (basis 2000 = 100) September tot oktober 2007... 6 Indexen van

Nadere informatie

Regionale economische vooruitzichten 2014-2019

Regionale economische vooruitzichten 2014-2019 2014/6 Regionale economische vooruitzichten 2014-2019 Dirk Hoorelbeke D/2014/3241/218 Samenvatting Dit artikel geeft een bondig overzicht van enkele resultaten uit de nieuwe Regionale economische vooruitzichten

Nadere informatie

Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België

Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België Financieel Forum West-Vlaanderen Kortrijk - 24 februari 2015 Jan Smets A. De stand van

Nadere informatie

De economische groei bedraagt 0,3 % in het eerste kwartaal van 2015. De economische activiteit stijgt met 1,1 % over het hele jaar 2014

De economische groei bedraagt 0,3 % in het eerste kwartaal van 2015. De economische activiteit stijgt met 1,1 % over het hele jaar 2014 Instituut voor de nationale rekeningen 2015-04-29 Links: Publicatie NBB.stat Algemene informatie De economische groei bedraagt 0,3 % in het eerste kwartaal van 2015 De economische activiteit stijgt met

Nadere informatie

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België Oktober 212 1 1 - -1-1 -2-2 -3-3 22 23 24 2 26 27 28 29 21 211 212 Seizoengezuiverde en afgevlakte reeks Seizoengezuiverde brutoreeks De conjunctuurbarometer

Nadere informatie

De Vlaamse conjunctuur in oktober 2015

De Vlaamse conjunctuur in oktober 2015 2015/3 De Vlaamse conjunctuur in oktober 2015 Dirk Festraets Myriam Vanweddingen Thierry Vergeynst D/2015/3241/317 Samenvatting De conjunctuur in de eurozone trekt aan door de economische groei en de betere

Nadere informatie

Instituut voor de nationale rekeningen

Instituut voor de nationale rekeningen Instituut voor de nationale rekeningen 2014-01-31 Links: Publicatie BelgoStat Online Algemene informatie 2011-2012: Economische terugval in 2012 verschilt per gewest Het Instituut voor de nationale rekeningen

Nadere informatie

Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België

Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België Recepten voor duurzame groei Beschouwingen naar aanleiding van het Jaarverslag 2014 van de Nationale Bank van België Financieel Forum Gent - 26 februari 2015 Jan Smets A. De stand van zaken 1. De (lange)

Nadere informatie

2003/10A. Conjunctuur: recent verloop en verwachtingen* 7 e jaar. Door Economische Analyses, Algemene Directie Statistiek en Economische Informatie

2003/10A. Conjunctuur: recent verloop en verwachtingen* 7 e jaar. Door Economische Analyses, Algemene Directie Statistiek en Economische Informatie 2003/10A Conjunctuur: recent verloop en verwachtingen* Door Economische Analyses, Algemene Directie Statistiek en Economische Informatie *Analyse afgesloten op 19 september 2003 1. Driemaandelijks bruto

Nadere informatie

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België Februari 212 1 1 - -1-1 -2-2 -3-3 22 23 24 2 26 27 28 29 21 211 212 Seizoengezuiverde en afgevlakte reeks Seizoengezuiverde brutoreeks De conjunctuurbarometer

Nadere informatie

Het ondernemersvertrouwen stabiliseert in november

Het ondernemersvertrouwen stabiliseert in november 25--24 Links: NBB.Stat Algemene informatie Maandelijkse conjunctuurenquête bij de bedrijven - november 25 Het ondernemersvertrouwen stabiliseert in november Na de aanmerkelijke stijging in oktober, is

Nadere informatie

Vier werknemers op tien krijgen opleiding en vorming

Vier werknemers op tien krijgen opleiding en vorming ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 13 september 2007 Vier werknemers op tien krijgen opleiding en vorming Vormingsinspanningen van Belgische ondernemingen in 2005 62,5%

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 25 juni 2013

PERSBERICHT Brussel, 25 juni 2013 PERSBERICHT Brussel, 25 juni 2013 Meer 55-plussers aan het werk Arbeidsmarktcijfers eerste kwartaal 2013 66,7% van de 20- tot 64-jarigen is aan het werk. Dat percentage daalt licht in vergelijking met

Nadere informatie

CBS: Voorzichtig herstel arbeidsmarkt in het tweede kwartaal

CBS: Voorzichtig herstel arbeidsmarkt in het tweede kwartaal Persbericht PB14 56 11 9 214 15.3 uur CBS: Voorzichtig herstel arbeidsmarkt in het tweede kwartaal Meer werklozen aan de slag Geen verdere daling aantal banen, lichte groei aantal vacatures Aantal banen

Nadere informatie

2. METHODOLOGISCHE AANPASSINGEN

2. METHODOLOGISCHE AANPASSINGEN Integrale versie 2. METHODOLOGISCHE AANPASSINGEN In vergelijking met de vorig jaar gepubliceerde reeksen 2 over de kapitaalgoederenvoorraad (KGV) en de afschrijvingen zijn er drie methodologische aanpassingen

Nadere informatie

Hoe (slecht) gaat het met de conjunctuur? Edwin De Boeck Fedustria 13 oktober 2011

Hoe (slecht) gaat het met de conjunctuur? Edwin De Boeck Fedustria 13 oktober 2011 Hoe (slecht) gaat het met de conjunctuur? Edwin De Boeck Fedustria 3 oktober Grote Recessie was geen Grote Depressie Wereldhandel Aandelenmarkt 9 8 7 8 VS - S&P-5 vergelijking met crash 99 Wereld industriële

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013

PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013 PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013 Werkgelegenheid stabiel, werkloosheid opnieuw in stijgende lijn Arbeidsmarktcijfers derde kwartaal 2013 Na het licht herstel van de arbeidsmarkt in het tweede kwartaal

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 Lichte daling werkloosheid Arbeidsmarktcijfers tweede kwartaal 2015 De werkloosheidgraad gemeten volgens de definities van het Internationaal Arbeidsbureau daalde

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Werkgelegenheid commerciële sector daalt. Minder banen in industrie en zakelijke dienstverlening

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Werkgelegenheid commerciële sector daalt. Minder banen in industrie en zakelijke dienstverlening Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB02-196 26 september 2002 9.30 uur Werkgelegenheid commerciële sector daalt Voor het eerst sinds 1994 is het aantal banen van werknemers in commerciële bedrijven

Nadere informatie

Macro-economische Ontwikkelingen

Macro-economische Ontwikkelingen Macro-economische Ontwikkelingen e kwartaal 1 Bijlage II Overall conclusie De Nederlandse economie groeit naar verwachting met 1¾% in 1 en met 1½% in 11. De toename van het bbp komt bijna volledig voor

Nadere informatie

67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk

67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 28 oktober 67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk Tegen 2020 moet 75% van de Europeanen van 20 tot en met 64 jaar aan het werk zijn.

Nadere informatie

Macro-economische Ontwikkelingen

Macro-economische Ontwikkelingen Macro-economische Ontwikkelingen e kwartaal 8 Overall conclusie De kredietcrisis zorgt voor een terugval van de economische bedrijvigheid in Nederland die sinds het begin van de jaren tachtig niet is voorgekomen.

Nadere informatie

Atradius Landenrapport

Atradius Landenrapport Atradius Landenrapport Nederland November 214 Overzicht Algemene informatie Belangrijkste sectoren (213, % van bbp) Hoofdstad: Amsterdam Diensten: 72% Regeringsvorm: Constitutionele monarchie Industrie:

Nadere informatie

Q1 15 POSITIEVE DYNAMIEK OP DE MARKT VAN HR-DIENSTVERLENING

Q1 15 POSITIEVE DYNAMIEK OP DE MARKT VAN HR-DIENSTVERLENING POSITIEVE DYNAMIEK OP DE MARKT VAN HR-DIENSTVERLENING UITZENDARBEID (gepresteerde uren) +9,64% +4,09% VERHOOGDE ECONOMISCHE ACTIVITEIT STIMULEERT WERKGELEGENHEID De Belgische economie groeide in het eerste

Nadere informatie

! """# $$ %#&'(( )#* +, (-(.( /0 &/ 1 (-( /0 2. ($

! # $$ %#&'(( )#* +, (-(.( /0 &/ 1 (-( /0 2. ($ 1 Opmaak februari 27. #3 4 4 5(6'2. 78 1 6+ 8 4 '(($,, 5$ 9 :8, ;6 " 4< 7, '(($ 84 7 7 3*% 84 4, 8 ' 6 3*% 8 4 7 7, 4 4 '(($ '((/6 + 84, '(($ 4 :, 5$ 9 &5 9; 8 84 84 7 '(($ : #$. 9 4#;6 " '(($ 7 &2 9,

Nadere informatie

Werkloosheid in de Europese Unie

Werkloosheid in de Europese Unie in de Europese Unie Diana Janjetovic en Bart Nauta De werkloosheid in de Europese Unie vertoont sinds 2 als gevolg van de conjunctuur een wisselend verloop. Door de economische malaise in de jaren 21 23

Nadere informatie

Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013)

Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013) 1 Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013) Trends op de Belgische arbeidsmarkt (1983-2013) 1. Arbeidsmarktstatus van de bevolking van 15 jaar en ouder in 1983 en 2013 De Belgische bevolking van

Nadere informatie

Werkloosheid nauwelijks veranderd

Werkloosheid nauwelijks veranderd Persbericht Pb14-084 18-12-2014 09.30 uur Werkloosheid nauwelijks veranderd - Werkloosheid blijft 8 procent - Meer mensen aan het werk in de afgelopen drie maanden - Aantal WW-uitkeringen met 6 duizend

Nadere informatie

ALGEMEEN OMZET FEBRUARI 2016 16/02/2016. Boordtabellen Horeca. Synthese:

ALGEMEEN OMZET FEBRUARI 2016 16/02/2016. Boordtabellen Horeca. Synthese: FEBRUARI 2016 16/02/2016 Boordtabellen Horeca Synthese: De omzetgroei in de horeca zet door en is het sterkst in restaurants en logies. De horeca inflatie blijft op een hoog niveau. Het aantal arbeidsplaatsen

Nadere informatie

Impact van de Russische boycot op de prijzen en de uitvoer van bepaalde landbouwproducten

Impact van de Russische boycot op de prijzen en de uitvoer van bepaalde landbouwproducten Impact van de Russische boycot op de prijzen en de uitvoer van bepaalde landbouwproducten FOD Economie, K.M.O., Middenstand en Energie Algemene Directie Economische Analyses en Internationale Economie

Nadere informatie

Research NL. Economic outlook 3e kwartaal 2010 Nederland

Research NL. Economic outlook 3e kwartaal 2010 Nederland Research NL Economic outlook 3e kwartaal 2010 Nederland Herstel economie zet aarzelend door Economische situatie Huishoudens zijn nog steeds terughoudend met hun consumptie en bedrijven zijn terughoudend

Nadere informatie

ECONOMISCHE VOORUITZICHTEN 2003

ECONOMISCHE VOORUITZICHTEN 2003 Brussel, 10 maart 2003 Federaal Planbureau /03/HJB/bd/2027_n ECONOMISCHE VOORUITZICHTEN 2003 Veelbelovend herstel wereldeconomie in eerste helft van 2002 werd niet bevestigd in het tweede halfjaar In het

Nadere informatie

Grafische sector West-Vlaanderen Werkt 2, 2009

Grafische sector West-Vlaanderen Werkt 2, 2009 Grafische sector West-Vlaanderen Werkt 2, 2009 De grafische sector in West-Vlaanderen Foto: : Febelgra Jens Vannieuwenhuyse sociaaleconomisch beleid, WES De grafische sector is zeer divers. Grafische bedrijven

Nadere informatie

Communiqué. Verloop van de Belgische uitvoermarkten

Communiqué. Verloop van de Belgische uitvoermarkten INSTITUT DES COMPTES NATIONAUX INSTITUUT VOOR DE NATIONALE REKENINGEN BUREAU FÉDÉRAL DU PLAN FEDERAAL PLANBUREAU Communiqué 20.06.2003 Economische Begroting 2004 Overeenkomstig de wet van 21 december 1994

Nadere informatie

2009 uitzonderlijk slecht economisch jaar voor Nederland

2009 uitzonderlijk slecht economisch jaar voor Nederland 2009 uitzonderlijk slecht economisch jaar voor Nederland 02 Krimp mondiale economie in 2009 Aziatische landen als eerste uit het dal Economie eurozone krimpt nog sterker dan wereldeconomie Krimp in 2009

Nadere informatie

Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen

Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen Oktober - december 2014 n 20 T/1 5 jaar www.notaris.be VASTGOEDACTIVITEIT IN BELGIË 99,2 99,8 101 102,1 102,6 106,4 106,8 101,7 102,8 94,1 94,9 98,9

Nadere informatie

Suivi mensuel de la conjoncture - Maandelijkse opvolging van de conjunctuur

Suivi mensuel de la conjoncture - Maandelijkse opvolging van de conjunctuur Suivi mensuel de la conjoncture - Maandelijkse opvolging van de conjunctuur mai 3 mei 2013 Wat moet men onthouden? 1. Belgische economie sinds begin 2011 amper nog gegroeid 2. Uitvoer en investeringen

Nadere informatie

Arbeidsmarktbarometer 2011 Basisonderwijs en Secundair onderwijs

Arbeidsmarktbarometer 2011 Basisonderwijs en Secundair onderwijs Arbeidsmarktbarometer 2011 Basisonderwijs en Secundair onderwijs Vlaams ministerie van Onderwijs & Vorming Agentschap voor Onderwijsdiensten (AgODi) Koning Albert II-laan 15, 1210 Brussel http://www.ond.vlaanderen.be/wegwijs/agodi

Nadere informatie

De arbeidsmarkt klimt uit het dal

De arbeidsmarkt klimt uit het dal Trends en ontwikkelingen arbeidsmarkt en onderwijs De arbeidsmarkt klimt uit het dal Het gaat weer beter met de arbeidsmarkt in, ofschoon de werkgelegenheid wederom flink daalde. De werkloosheid ligt nog

Nadere informatie

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België Nationale Bank van België Conjunctuuronderzoekingen Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België April 215 15 5-5 -15 - -35 26 27 28 29 21 211 212 213 214 215 Afgevlakte seizoengezuiverde reeks

Nadere informatie

Hoeveel dragen onze bedrijven bij aan de schatkist en de sociale zekerheid?

Hoeveel dragen onze bedrijven bij aan de schatkist en de sociale zekerheid? vbo-analyse Hoeveel dragen onze bedrijven bij aan de schatkist en de sociale zekerheid? September 2014 I Raf Van Bulck 39,2% II Aandeel van de netto toegevoegde waarde gegenereerd door bedrijven dat naar

Nadere informatie

Jeugdwerkloosheid. Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten 11 december 2013. Jan Smets

Jeugdwerkloosheid. Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten 11 december 2013. Jan Smets Jeugdwerkloosheid Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten 11 december 2013 Jan Smets Overzicht van de uiteenzetting 1. Dramatische jongerenwerkloosheidscijfers... 2 Werkloosheidsgraad

Nadere informatie

Kredietverlening aan Nederlandse bedrijven loopt terug

Kredietverlening aan Nederlandse bedrijven loopt terug Het Nederlandse bedrijfsleven is in sterke mate afhankelijk van bancaire kredietverlening. De groei van de zakelijke kredietverlening is in de tweede helft van 28 vertraagd. Dit hangt grotendeels samen

Nadere informatie

Evolutie van de Brusselse arbeidsmarkt Maandverslag Januari 2015

Evolutie van de Brusselse arbeidsmarkt Maandverslag Januari 2015 Evolutie van de Brusselse arbeidsmarkt Maandverslag Januari 2015 INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave en kerncijfers... 1 Geharmoniseerde cijfers op Europees niveau... 2 Door de RVA vergoede werklozen... 3 Overzicht

Nadere informatie

Marktontwikkelingen varkenssector

Marktontwikkelingen varkenssector Marktontwikkelingen varkenssector 1. Inleiding In de deze nota wordt ingegaan op de marktontwikkelingen in de varkenssector in Nederland en de Europese Unie. Waar mogelijk wordt vooruitgeblikt op de te

Nadere informatie

FARMACIJFERS 2014. De geneesmiddelenindustrie in België : een vector voor groei. De kerncijfers

FARMACIJFERS 2014. De geneesmiddelenindustrie in België : een vector voor groei. De kerncijfers FARMACIJFERS 214 De geneesmiddelenindustrie in België : een vector voor groei De kerncijfers Verantwoordelijke uitgever : Catherine Rutten voor pharma.be, Algemene Vereniging van de Geneesmiddelenindustrie

Nadere informatie

Vergelijking tussen sectoren (In (Aandeel procenten) arbeidsplaatsen in procenten)

Vergelijking tussen sectoren (In (Aandeel procenten) arbeidsplaatsen in procenten) Staat van 2014 Sectorstructuur In welke sectoren is sterker vertegenwoordigd dan het s gemiddelde? Zakelijke diensten (16,5%), Informatie en Communicatie (6,5%), Financiële instellingen (4,5%) Vergelijking

Nadere informatie

Instituut voor de nationale rekeningen. Nationale rekeningen

Instituut voor de nationale rekeningen. Nationale rekeningen Instituut voor de nationale rekeningen Nationale rekeningen Deel 3 Aanbod- en gebruikstabellen 2010 Inhoud van de publicatie De jaarlijkse nationale rekeningen van België worden opgesteld volgens de definities

Nadere informatie

Winstgroei en buffers ondersteunen investerings herstel

Winstgroei en buffers ondersteunen investerings herstel Na de snelle daling van de bedrijfswinsten door de kredietcrisis, is er recentelijk weer sprake van winstherstel. De crisis heeft echter geen gat geslagen in de grote financiële buffers van bedrijven.

Nadere informatie

Monitor Bouwketen. Voorjaar 2015. Marien Vrolijk

Monitor Bouwketen. Voorjaar 2015. Marien Vrolijk Monitor Bouwketen Voorjaar 2015 Marien Vrolijk 2 Inhoudsopgave Conclusies op hoofdlijnen 5 1 Bouwketen 6 1.1 Recente ontwikkelingen 6 1.2 Conjunctuur bouwketen 8 2 Architectenbureaus 10 3 Ingenieursbureaus

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 7 november 2014

PERSBERICHT Brussel, 7 november 2014 01/2010 05/2010 09/2010 01/2011 05/2011 09/2011 01/2012 05/2012 09/2012 01/2013 05/2013 09/2013 01/2014 05/2014 09/2014 Inflatie (%) PERSBERICHT Brussel, 7 november 2014 Geharmoniseerde consumptieprijsindex

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in augustus 2015

De arbeidsmarkt in augustus 2015 De arbeidsmarkt in augustus 2015 Datum: 8 september 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche augustus 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we

Nadere informatie

De evolutie van het arbeidsvolume in België, de gewesten en de Europese unie

De evolutie van het arbeidsvolume in België, de gewesten en de Europese unie De evolutie van het arbeidsvolume in België, de gewesten en de Europese unie In het kader van de Jaarreeks 2000 verscheen een studie over de evolutie van het arbeidsvolume in België, het Vlaams en het

Nadere informatie

Het verloop van de sociaaleconomische indicatoren en de conjunctuur in West-Vlaanderen - Opmaak december 2015

Het verloop van de sociaaleconomische indicatoren en de conjunctuur in West-Vlaanderen - Opmaak december 2015 Het verloop van de sociaaleconomische indicatoren en de conjunctuur in West-Vlaanderen - Opmaak december 2015 INHOUD Blz. 1. WERKLOOSHEID...1 2. WERKAANBIEDINGEN...6 3. TIJDELIJKE WERKLOOSHEID...9 4. VERGUNDE

Nadere informatie

Het verloop van de sociaaleconomische indicatoren en de conjunctuur in West-Vlaanderen - Opmaak februari 2013

Het verloop van de sociaaleconomische indicatoren en de conjunctuur in West-Vlaanderen - Opmaak februari 2013 Het verloop van de sociaaleconomische indicatoren en de conjunctuur in West-Vlaanderen - Opmaak februari 213 INHOUD Blz. 1. WERKLOOSHEID...1 2. WERKAANBIEDINGEN...5 3. TIJDELIJKE WERKLOOSHEID...7 4. VERGUNDE

Nadere informatie

Januari 2013. Krediet en overmatige schuldenlast: wat leren wij uit de cijfers 2012 van de Centrale voor Kredieten aan Particulieren?

Januari 2013. Krediet en overmatige schuldenlast: wat leren wij uit de cijfers 2012 van de Centrale voor Kredieten aan Particulieren? Januari 2013 Krediet en overmatige schuldenlast: wat leren wij uit de cijfers 2012 van de Centrale voor Kredieten aan Particulieren? Analyse uitgevoerd voor het Observatorium Krediet en Schuldenlast Duvivier

Nadere informatie

West-Vlaamse bedrijven: fit, gezond en crisisbestendig?

West-Vlaamse bedrijven: fit, gezond en crisisbestendig? Bekaert West-Vlaamse bedrijven: fit, gezond en crisisbestendig? Lieselot Denorme sociaaleconomisch beleid, WES Ondanks de recente economische crisis zijn de West-Vlaamse bedrijven er globaal in geslaagd

Nadere informatie

Economie in 2015 Kans of kater?

Economie in 2015 Kans of kater? Economie in 2015 Kans of kater? Nico Klene Economisch Bureau Doorwerth 6 november 2014 Wat verwacht ú: - kans? - kater? 2 Opbouw - Buitenland: mondiale groei houdt aan - Nederland 3 VS: groei weer omhoog

Nadere informatie

Langdurige werkloosheid in Vlaanderen

Langdurige werkloosheid in Vlaanderen Langdurige werkloosheid in Vlaanderen In 2015 daalde de kortdurige werkloosheid, maar steeg de langdurige werkloosheid sterk. Hierdoor bleef de totale werkloosheid een heel jaar min of meer status quo.

Nadere informatie

Polsslag Ondernemend Limburg juli 2015: +4,8 Ondernemersvertrouwen op hoogste peil in 4 jaar Nog geen hitterecords voor Limburgse economie

Polsslag Ondernemend Limburg juli 2015: +4,8 Ondernemersvertrouwen op hoogste peil in 4 jaar Nog geen hitterecords voor Limburgse economie Ieder kwartaal peilen VKW Limburg en UNIZO-Limburg naar het aanvoelen van de Limburgse ondernemers en bedrijfsleiders over de economische gang van zaken in de bedrijven. De resultaten van deze bevraging

Nadere informatie

Kwartaalrapportage Arbeidsmarkt Breda 2009

Kwartaalrapportage Arbeidsmarkt Breda 2009 Kwartaalrapportage Arbeidsmarkt Breda 2009 Economische krimp in 2009 Aantal vacatures sterk gedaald Werkloosheid in Breda stijgt me 14% Bredase bijstand daalt minimaal Bijstand onder jongeren sterk gestegen

Nadere informatie

Economische visie op 2015

Economische visie op 2015 //5 Economische visie op 5 Nieuwjaarsbijeenkomst VNO-NCW regio Zwolle Björn Giesbergen januari 5 Inhoud Visie op 5 Europa: toekomstige koploper of eeuwige achterblijver? (conjunctuur/financiële markten)

Nadere informatie

Aantal ongevallen op de werkplek

Aantal ongevallen op de werkplek Enkele cijfers: preventie-inspanningen en arbeidsongevallen 1. Preventie Elke dag werken duizenden mensen aan veiligheid op de werkvloer. Er werden naar schatting 2.000 personen opgeleid tot preventieadviseur

Nadere informatie

Moedige overheden. Stille kampioenen = ondernemingen. Gewone helden = burgers

Moedige overheden. Stille kampioenen = ondernemingen. Gewone helden = burgers Moedige overheden Stille kampioenen = ondernemingen Gewone helden = burgers Vaststellingen Onze welvaart kalft af Welvaartscreatie Arbeidsparticipatie Werktijd Productiviteit BBP Capita 15-65 Bevolking

Nadere informatie

Het verloop van de sociaaleconomische indicatoren en de conjunctuur in West-Vlaanderen - Opmaak maart 2015

Het verloop van de sociaaleconomische indicatoren en de conjunctuur in West-Vlaanderen - Opmaak maart 2015 Het verloop van de sociaaleconomische indicatoren en de conjunctuur in West-Vlaanderen - Opmaak maart 215 INHOUD Blz. 1. WERKLOOSHEID...1 2. WERKAANBIEDINGEN...6 3. TIJDELIJKE WERKLOOSHEID...8 4. VERGUNDE

Nadere informatie

Allochtonen op de arbeidsmarkt 2009-2010

Allochtonen op de arbeidsmarkt 2009-2010 FORUM Maart Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt 9-8e monitor: effecten van de economische crisis In steeg de totale werkloosheid in Nederland met % naar 26 duizend personen. Het werkloosheidspercentage

Nadere informatie

Werkloosheid in oktober vrijwel onveranderd

Werkloosheid in oktober vrijwel onveranderd Persbericht Pb14-070 20 november 2014 09.30 uur Werkloosheid in oktober vrijwel onveranderd - Meer mensen aan het werk - Aantal WW-uitkeringen vrijwel onveranderd - WW-uitkeringen toegenomen vanuit seizoengevoelige

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in april 2015

De arbeidsmarkt in april 2015 De arbeidsmarkt in april 2015 Datum: 12 mei 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen & stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche april 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1. dat Antwerpen

Nadere informatie

Is de financiële en economische crisis voorbij?

Is de financiële en economische crisis voorbij? Is de financiële en economische crisis voorbij? Beschouwingen n.a.v. het jaarverslag 2009 van de NBB Jan Smets 1. Een zeer zware recessie 2. Een even sterk antwoord 3. Green shoots 4. Risico's 5. Geen

Nadere informatie

Gepubliceerd. CRB evalueert interprofessioneel akkoord 2003-2004. Arbeidsmarktbeleid. Inhoud van het Technisch Verslag 2003

Gepubliceerd. CRB evalueert interprofessioneel akkoord 2003-2004. Arbeidsmarktbeleid. Inhoud van het Technisch Verslag 2003 Gepubliceerd Arbeidsmarktbeleid CRB evalueert interprofessioneel akkoord 2003-2004 CRB (2003).. Brussel: CRB, CRB 2003/1000 CCR 11. De ontwikkeling van de uurloonkosten en de werkgelegenheid loopt volgens

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in november 2015

De arbeidsmarkt in november 2015 De arbeidsmarkt in november 2015 Datum: 7 december 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen en Stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche november 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we

Nadere informatie

Het verloop van de sociaaleconomische indicatoren en de conjunctuur in West-Vlaanderen - Opmaak september 2014

Het verloop van de sociaaleconomische indicatoren en de conjunctuur in West-Vlaanderen - Opmaak september 2014 Het verloop van de sociaaleconomische indicatoren en de conjunctuur in West-Vlaanderen - Opmaak september 214 INHOUD Blz. 1. WERKLOOSHEID...1 2. WERKAANBIEDINGEN...5 3. TIJDELIJKE WERKLOOSHEID...8 4. VERGUNDE

Nadere informatie

UNIZO KMO-BAROMETER. UNIZO-Studiedienst, tel. 02 238 05 31 - fax 02 238 07 94 www.unizo.be

UNIZO KMO-BAROMETER. UNIZO-Studiedienst, tel. 02 238 05 31 - fax 02 238 07 94 www.unizo.be UNIZO KMO-BAROMETER UNIZO-Studiedienst, tel. 02 238 05 31 - fax 02 238 07 94 www.unizo.be De UNIZO KMO-barometer wordt per kwartaal samengesteld aan de hand van een bevraging bij 700 KMO s en bestaat uit

Nadere informatie

2012/7 D/2012/3241/315

2012/7 D/2012/3241/315 2012/7 D/2012/3241/315 In de tweede helft van 2012 verslechterde de economische toestand gaandeweg, en dit in vele delen van de wereld. Er zijn niet veel tekenen van een spoedig en sterk herstel. De eurocrisis,

Nadere informatie

CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt

CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt Tussen maart en mei is het aantal mensen met een baan met gemiddeld 6 duizend per maand gestegen. De stijging is volledig aan vrouwen toe te schrijven. Het

Nadere informatie

Kalender voor het uitbrengen van de indicatoren... 5 Indexcijfers van de consumptieprijzen April 2008... 6. Bouwnijverheid Maart 2008...

Kalender voor het uitbrengen van de indicatoren... 5 Indexcijfers van de consumptieprijzen April 2008... 6. Bouwnijverheid Maart 2008... 04.06.2008 Nr 3208 I. ECONOMIE EN FINANCIEN Conjunctuurindicatoren Kalender voor het uitbrengen van de indicatoren... 5 Indexcijfers van de consumptieprijzen April 2008... 6 II. INDUSTRIE EN BOUWNIJVERHEID

Nadere informatie

Optimisme houdt stand Conjunctuurenquête Expeditiesector 4e kwartaal 2015

Optimisme houdt stand Conjunctuurenquête Expeditiesector 4e kwartaal 2015 Optimisme houdt stand Conjunctuurenquête Expeditiesector 4e kwartaal 2015 Optimisme houdt stand Conjunctuurenquête Expeditiesector 4e kwartaal 2015 Commentaren De 3-maandelijkse conjunctuurenquête van

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in februari 2015

De arbeidsmarkt in februari 2015 De arbeidsmarkt in februari 2015 Datum: 24 maart 2015 Van: Stad Antwerpen Ondernemen & stadsmarketing Business en innovatie Betreft: Arbeidsmarktfiche februari 2015 In deze arbeidsmarktfiche zien we 1.

Nadere informatie

Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen Juli - september 2015

Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen Juli - september 2015 Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen Juli - september 2015 n 26 T/3 www.notaris.be VASTGOEDACTIVITEIT IN BELGIË 99,8 101 102,1 102,6 106,4 106,8 101,7 103,4 105,9 94,1 94,9 102,8 98,9

Nadere informatie

Eindexamen economie havo II

Eindexamen economie havo II Opgave 1 Buitenland en overheid in de kringloop In de economische wetenschap wordt gebruikgemaakt van modellen. Een kringloopschema is een model waarmee een vereenvoudigd beeld van de economie van een

Nadere informatie

Rijksbelastingen 0n verdubbeld en vergroend

Rijksbelastingen 0n verdubbeld en vergroend 08 Rijksbelastingen 0n verdubbeld en vergroend Laurens Cazander Publicatiedatum CBS-website: 3 februari 2009 Den Haag/Heerlen, 2009 Verklaring van tekens. = gegevens ontbreken * = voorlopig cijfer x =

Nadere informatie

Grensoverschrijdende aftrek van fiscale verliezen

Grensoverschrijdende aftrek van fiscale verliezen Grensoverschrijdende aftrek van fiscale verliezen 20.01.2006-20.02.2006 220 antwoorden. Geef aan op welk gebied uw hoofdactiviteit ligt D - Industrie 58 26,4% G - Groothandel en kleinhandel; reparatie

Nadere informatie

Consumptieve bestedingen van de particulieren 2.0 2.6 1.4 Consumptieve bestedingen van de overheid 0.0 2.1 2.6 Bruto vaste kapitaalvorming 4.2 5.9 4.

Consumptieve bestedingen van de particulieren 2.0 2.6 1.4 Consumptieve bestedingen van de overheid 0.0 2.1 2.6 Bruto vaste kapitaalvorming 4.2 5.9 4. Kerncijfers voor de Belgische economie Wijzigingspercentages in volume - tenzij anders vermeld Consumptieve bestedingen van de particulieren 2.0 2.6 1.4 Consumptieve bestedingen van de overheid 0.0 2.1

Nadere informatie

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België

Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België Nationale Bank van België Conjunctuuronderzoekingen Conjunctuurbarometer van de Nationale Bank van België Juli 216 15 5-5 -15 - -35 26 27 28 29 21 211 212 213 214 215 216 Afgevlakte seizoengezuiverde reeks

Nadere informatie

De loonkloof tussen vrouwen en mannen in België. Samenvatting rapport 2011

De loonkloof tussen vrouwen en mannen in België. Samenvatting rapport 2011 De loonkloof tussen vrouwen en mannen in België Samenvatting rapport 2011 Hoe groot is de loonkloof? Daalt de loonkloof? De totale loonkloof Deeltijds werk Segregatie op de arbeidsmarkt Leeftijd Opleidingsniveau

Nadere informatie

Conjunctuurenquête Nederland. Vierde kwartaal 2015

Conjunctuurenquête Nederland. Vierde kwartaal 2015 Conjunctuurenquête Nederland Vierde kwartaal 15 Ondernemers positiever over werkgelegenheid 16 Voorwoord Dit rapport geeft de belangrijkste uitkomsten van de Conjunctuurenquête Nederland van het vierde

Nadere informatie

Bilaterale handel Vlaanderen - Colombia

Bilaterale handel Vlaanderen - Colombia Bilaterale handel Vlaanderen - Colombia Handelsbalans Vlaanderen - Colombia Onze handel met Colombia is steevast in een handelstekort geëindigd. Dat tekort was op zijn hoogst in 2008: zowat een half miljard

Nadere informatie

Werkgelegenheid in Twente. Jaarbericht 2014

Werkgelegenheid in Twente. Jaarbericht 2014 Werkgelegenheid in Twente Jaarbericht 214 Inhoudsopgave 1. Ontwikkeling werkzame personen en vestigingen (groei / afname) Ontwikkeling naar sectoren 2. Ontwikkeling naar sectoren Ontwikkeling naar branches

Nadere informatie

COEN in het kort. Inhoud rapport. Toelichting. Nederland. Herstel komt in zicht. Conjunctuurenquête Nederland I rapport vierde kwartaal 2014

COEN in het kort. Inhoud rapport. Toelichting. Nederland. Herstel komt in zicht. Conjunctuurenquête Nederland I rapport vierde kwartaal 2014 Inhoud rapport COEN in het kort Economisch klimaat Omzet Export Personeelssterkte Investeringen Winstgevendheid Toelichting De Conjunctuurenquête (COEN) ondervraagt elk kwartaal ondernemers over onderwerpen

Nadere informatie

Meting economisch klimaat, november 2013

Meting economisch klimaat, november 2013 Meting economisch klimaat, november 2013 1.1 Beschrijving respondenten Er hebben 956 ondernemers meegedaan aan het onderzoek, een respons van 38. De helft van de respondenten is zzp er (465 ondernemers,

Nadere informatie

De Belgische farmaceutische industrie in een internationale context

De Belgische farmaceutische industrie in een internationale context As % of total European pharmaceutical industry De Belgische farmaceutische industrie in een internationale context Terwijl België slechts 2,6 % vertegenwoordigt van het Europees BBP, heeft de farmaceutische

Nadere informatie

Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen

Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen Verantwoordelijke uitgever: Erik Van Tricht, Koninklijke Federatie van het Belgisch Notariaat, Bergstraat, 30-34 - 1000 Brussel Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen VASTGOEDACTIVITEIT

Nadere informatie

De Vlaamse conjunctuur in april 2011

De Vlaamse conjunctuur in april 2011 De Vlaamse conjunctuur in april 2011 Dirk Festraets Myriam Vanweddingen Kim Creminger Thierry Vergeynst 2011/11 D/2011/3241/161 Inleiding In dit artikel komt de conjuncturele situatie in Vlaanderen aan

Nadere informatie

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)!

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Vragen aangeduid met een * toetsen in het bijzonder het inzicht en toepassingsvermogen. Deze vragenreeksen zijn vrij beschikbaar.

Nadere informatie

Omschrijving: De werkzaamheidsgraad is het aandeel werkenden ( volgens IAB-statuut) in de bevolking.

Omschrijving: De werkzaamheidsgraad is het aandeel werkenden ( volgens IAB-statuut) in de bevolking. Methodologie Boordtabel Eindeloopbaan Steunpunt WSE Werkzaamheidsgraad naar leeftijd en geslacht De werkzaamheidsgraad is het aandeel werkenden ( volgens IAB-statuut) in de bevolking. - Voor België en

Nadere informatie

Profiel en tevredenheid van uitzendkrachten. In samenwerking met

Profiel en tevredenheid van uitzendkrachten. In samenwerking met Profiel en tevredenheid van uitzendkrachten. 2012 In samenwerking met 1 547.259 uitzendkrachten 547.259 motieven 2 Inhoudstafel 1. Uitzendarbeid vandaag 2. Doel van het onderzoek 3. De enquête 4. De verschillende

Nadere informatie