De nieuwe generatie regionale verkeersmodellen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "De nieuwe generatie regionale verkeersmodellen"

Transcriptie

1 Discussiebijdrage aan het Nationaal Verkeerskunde Congres 2013 De nieuwe generatie regionale verkeersmodellen Wim van der Hoeven (Auteur is werkzaam bij Royal HaskoningDHV) Peter Nijhout (Auteur is werkzaam bij Royal HaskoningDHV) Samenvatting In deze discussiebijdrage worden het gebruik van meer scenario s en van dynamische naast statische modellen in de planontwikkeling en besluitvorming in het verkeer en vervoer besproken. In de praktijk zijn deze veranderingen onmiskenbaar en een direct gevolg van maatschappelijke ontwikkelingen en daarop aansluitende nieuwe beleidsdoelen. Daarmee is het bouwen van puur statische modellen op basis van slechts één scenario als basis voor strategische planvorming in verkeer en vervoer achterhaald. In het verlengde daarvan moet het hanteren in de besluitvorming van meer beelden als verantwoording van grootschalige investeringen in infrastructuur gewoon worden. Wettelijke kaders en procedures zullen daarop moeten aansluiten om tot betere en meer robuuste plannen te komen die recht doen aan de nieuwe realiteit in het menselijk gedrag. Trefwoorden Verkeersmodellen, statisch en dynamisch, toekomstscenario s, demografische ontwikkelingen, internationalisering

2 1. Inleiding In Nederland bestaan al sinds jaar en dag regionale verkeersmodellen. Dit zijn modellen die een algemene beschrijving en verklaring van de mobiliteit (verkeer en vervoer) geven voor een regio waarin gemeenten en regionale of provinciale overheden samenwerken. Dergelijke modellen omvatten gedetailleerde beschrijvingen van de regio zelf als studiegebied en de directe omgeving als invloedsgebied. Verder wordt vaak een groot deel van of zelfs heel Nederland meegenomen om ook de externe relaties (het verkeer en vevoer van en naar de regio) optimaal te kunnen schatten. Deze regio s zijn vaak stadsgewesten, al dan niet in formeel juridische zin, met min of meer aaneengesloten stedelijke gebieden. Maar ook meer landelijke regio s waarin gemeenten sterke onderlinge relaties en gemeenschappelijke belangen hebben, werken vaak samen aan hun inzicht in en plannen voor het verkeers- en vervoersysteem. Daarbij speelt steeds ook de behoefte om aan te sluiten op landelijke uitgangspunten, vastgelegd in het kader van de ontwikkeling door Rijkswaterstaat van de NRM s (Nederlands Regionaal Model) voor de vier landsdelen. In deze discussiebijdrage wordt ingegaan op bijzondere ontwikkelingen rond deze regionale modellen. Deze ontwikkelingen zijn het gevolg van een groeiende behoefte aan meer gedetailleerde analyses. Deze veranderingen zijn mogelijk geworden door de kwaliteitsverbeteringen van de beschikbare modelpakketten. Basis vormen de discussies in een viertal regio s over de inrichting van hun nieuwe verkeersmodellen en de uit die discussies voortgekomen plannen van aanpak voor de bouw van de modellen. Deze modellen zijn of worden dit jaar gebouwd. Op het NVC in november zijn feitelijke beelden uit de modellen beschikbaar. In de discussie gaat het de gekozen functionele eisen als startpunt voor de modelbouw. De ervaringen in de regio s omvatten enkele kernthema s uit actuele (of zijn dit weer de bijzondere ontwikkelingen?) modelontwikkelingen waarover een nader oordeel gevormd kan worden. Het bespreken van deze bijzondere ontwikkelingen aan de hand van een tweetal stellingen kunnen leiden tot nadere aanbevelingen aan de regio s. De stellingen betreffen de keuze voor het in de regio te hanteren economische scenario en de keuze voor de mate waarin dynamische modellen een rol moeten spelen in het regionale verkeersmodelinstrumentarium. In de bijdrage worden in de volgende paragraaf allereerst twee stellingen geponeerd met elk een korte, prikkelende toelichting. In de derde paragraaf worden de stellingen nader beargumenteerd vanuit een viertal bijzondere ontwikkelingen, veranderingen in de maatschappij die relevantg zijn voor het mobiliteitsgedrag. Tenslotte worden in de laatste paragraaf deze bijzondere ontwikkelingen uitgewerkt naar de twee stellingen 2. Stellingen met korte prikkelende toelichting Stelling 1: De uitgangspunten in regionale verkeersmodellen sluiten niet langer aan op de landelijke scenario s van het NRM, waardoor ook in besluitvorming ruimte gegeven zal moeten worden aan meer dan één prognosebeeld. Toelichting Door de grote onzekerheden in de economische ontwikkelingen is het goed dat in de regio s rekening gehouden wordt met meer scenario s van mogelijke ontwikkelingen, in tegenstelling tot het recente verleden waarin strak (star) werd vastgehouden aan één breed gedragen gemiddeld scenario. Een realistisch scenario naast een maximumscenario biedt het grote voordeel van een robuustheidstoets, waardoor in onzekerheden en in faseringen gedacht kan worden in de regionale planvorming. Bovendien kan dan gemakkelijker invulling gegeven worden aan de regionale behoefte aan een meer gedetailleerde beschrijving van de mobiliteit. Het op deze manier ontstaan van meerdere toekomstbeelden en daarmee meerdere verkeerseffecten vragen om een aanpassing van de procedures in het wettelijke kader van planvorming. In die procedures moet plaats zijn voor het variabel maken van de plannen als zodanig, qua uitvoering en inrichting inclusief de aanvullende maatregelen, en qua planningshorizon en faseringen.

3 Door de marges in de verkeersprognoses een plaats te geven in de planprocedures raken we eindelijk af van de vaak onrealistische waarde die al zolang gehecht wordt aan de absolute uitkomsten van verkeersmodellen, mede discutabel in het licht van de marges in economische en milieumodellen. Stelling 2: Voor een scherp en volledig beeld van verkeer en vervoer in de toekomst zijn dynamische modellen onmisbaar geworden, waardoor zij ook een volwaardige plaats in de besluitvorming moeten krijgen. Toelichting: Dynamische modellen worden steeds meer onmisbaar als standaardinstrumenten voor regio s. Dynamische modellen berekenen de reistijden duidelijk beter dan statische modellen en zijn daardoor ook een betere basis voor de schatting van verplaatsingenmatrices. Dynamische modellen geven behalve een goede gemiddelde reistijd ook een betrouwbare waarde voor de spreiding van reistijden, een maat voor de betrouwbaarheid van het verkeers- en vervoersysteem als modern beleidsdoel. Deze spreiding van de reistijden kan door een monetaire waardering daarvan, de zogenaamde value-ofreliability (vergelijkbaar met de value-of-time voor het gemiddelde), een scherpere rol gaan spelen in de maatschappelijke kosten-baten-analyse Door deze betrouwbaarheid van reistijden ook op te nemen in de gegeneraliseerde kostenberekening in het model wordt de kwaliteit van de verkeersmodellen verder verhoogd, zowel in matrixschattingen als in toedelingen. In de discussie op het NVC is het de bedoeling om voor- en tegenstanders van de stellingen tegenover elkaar te zetten. Wie is voor een andere invulling van planvorming en besluitvorming, wie is tegen, en op grond van welke argumenten is men dat vooral? Deze argumenten kunnen uit deze tekst komen dan wel aangedragen worden door de deelnemers aan de discussie. De discussie zal hopelijk leiden tot een scherpere afweging tussen de argumenten voor en tegen. De bijdrage leidt mogelijk ook tot een verschuiving van de meningen onder mensen die in hun werk te maken hebben met deze planprocedures en de rol van verkeersmodellen daarin. 3. Viertal bijzondere ontwikkelingen (veranderingen) De behoefte aan detailbetrouwbaarheid neemt sterk toe De behoefte aan meer gedetailleerde analyses komt voort uit een aantal maatschappelijke veranderingen. De afnemende groei in allerlei opzichten betekent een afnemende behoefte aan extra wegcapaciteit sec en een toenemende focus op verbetering van de kwaliteit, vooral uitgedrukt in meer reistijdbetrouwbaarheid. Dit vraagt een type modellen dat een beter inzicht geeft in de variabiliteit van reistijden dan dat statische modellen dat kunnen bieden. Het omvangrijke programma van verbredingen van snelwegen heeft veel van de grote knelpunten daar opgelost. Dat heeft geleid tot nogal veel ruimte voor toename van de verkeersstromen en een verschuiving van de problematiek naar de aansluitingen van de snelwegen op het onderliggend wegennet. Ook voor de analyses van deze problematiek schieten statische modellen tekort, de capaciteit van kruispunten speelt in die modellen geen scherpe rol. De grotere hoeveelheden verkeer die via de snelwegen worden aangevoerd vormen ook verderop, voorbij de aansluitingen, een groeiend probleem op plaatsen waar veelal de ruimte ontbreekt om door capaciteitsuitbreidingen knelpunten op te lossen. Die knelpunten bevinden zich op het onderliggend wegennet veel vaker op kruispunten dan op wegvakken. Ze worden in de praktijk zoveel mogelijk opgelost met dynamisch verkeersmanagement en geavanceerde verkeersregelingen om uitbouw van infrastructuur te voorkomen. Dit zijn bij uitstek maatregelen waarvoor ook weer dynamische verkeersmodellen nodig zijn om zowel op detailniveau als in samenhang op netwerkniveau de oplossingen te kunnen ontwikkelen en evalueren.

4 Ook op landelijk niveau speelt de discussie aangaande de benodigde detailbetrouwbaarheid van verkeersmodellen. Vorig jaar is een audit uitgevoerd op LMS (Landelijk Modelsysteem) en NRM. De uitkomsten van de audit en de reactie van de Minister daarop, roepen in het licht van de bespiegelingen hier vragen op. In de brief van de Minister van Infrastructuur en Milieu aan de Tweede Kamer, d.d. 13 februari 2013 met als onderwerp Toezending rapport audit verkeersmodellen, is de volgende passage (vetgedrukt) opgenomen: Het rapport stelt dat de nauwkeurigheid van intensiteiten en reistijden op het wegennetwerk niet overal is gewaarborgd. Dit betreft wegvakken en trajecten waar congestie een grote rol speelt. Er is bovendien een substantiële kans dat de reistijden op het onderliggend wegennetwerk en dus de uitwisseling tussen het verkeer op het hoofd- en onderliggend wegennetwerk niet nauwkeurig zijn. Op dit punt geeft het auditrapport de volgende aanbeveling: Bij modeltoepassingen op projectniveau dient het NRM-protocol goed opgevolgd te worden om de verkeersstromen in het modelbasisjaar te controleren. Indien onrealistische uitkomsten worden gevonden is een analyse nodig van de oorzaak van het probleem, om hier vervolgens voor te kunnen corrigeren. Deze aanbeveling is overgenomen. Vraag is in hoeverre deze aanbeveling ertoe leidt dat om realistisch te corrigeren steeds meer dynamische modellen ingezet moeten worden om de strategische, statische verkeersmodellen aan te vullen. Dit is nodig ten behoeve van een nauwkeurige berekening van de congestie op het hoofdwegennet en de uitwisseling tussen hoofdwegennet en onderliggend wegennet. Deze fenomenen vormen bij uitstek de kern van veel nog op te lossen verkeersproblemen op en rond het hoofdwegennet. Demografische verschuivingen maken extrapolatie van gedrag uit het verleden steeds meer onbetrouwbaar Een andere ontwikkeling die belangrijk is voor regionale verkeersmodellen is de demografische verschuiving, de vergrijzing en krimp. De vergrijzing is een fenomeen dat overal in ons land aan de orde is, het toenemen van de absolute en relatieve omvang van de oudere bevolkingsgroepen speelt op veel plaatsen een rol die ook in verkeer en vervoer een substantiële verandering teweeg brengt. Die groei van de groep ouderen staat tegenover een afname van de bevolkingsaanwas door geboorten. In sommige regio s neemt de bevolking per saldo nog wel toe, maar die groei is overal afnemend. In vooral landelijke regio s is het effect al negatief geworden en is er sprake van krimp. Tegenover een ook steeds mobielere oudere, die altijd gewend is geweest aan de beschikbaarheid van een auto en dat ook na de pensionering graag doorzet, met dan veel meer vrijheid om het reistijdstip te kiezen en tijd om langere reizen te maken ook tijdens werkdagen, staat een afnemende focus van jongeren op het hebben van een eigen auto. Dit kan deels ingegeven zijn door de studenten OV-kaart waarmee zo langzamerhand generaties van jonge mensen gewend geraakt zijn aan een andere vorm van reizen. Het kan zeker ook een gevolg zijn van de crisis waardoor een grote uitgave als die voor een auto minder voor de hand ligt. Verder kan het ook veroorzaakt zijn door de sterk veranderde wereld van de telecommunicatie. Alles bij elkaar is het reizen per auto in de spits voor jongeren niet meer zo vanzelfsprekend. Daar komen in het algemeen bij de meer flexibele werktijden door de grote mogelijkheden om ook thuis te werken, ouderen die buiten de spits reizen, reistijd in het openbaar vervoer die nuttig gebruikt kan worden, allerlei veranderingen die het simpelweg extrapoleren van het verleden naar de toekomst minder betrouwbaar maken. De opvallende veranderingen van de reistijdwaarderingen onderstrepen de noodzaak voor aanpassingen van de traditionele benaderingen ( De maatschappelijke waarde van kortere en betrouwbaardere reistijden, rapport van het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid, mei 2013). Internationalisering beïnvloedt ook de verkeersmodellen Een derde verandering in de wereld is die van de internationalisering. De landsgrenzen zijn van afnemende betekenis in het maatschappelijk verkeer, steeds meer wordt er over de grenzen heen gewerkt, gewinkeld, naar school gegaan en is men sociaal-recreatief actief bezig. Europa heeft het veel gemakkelijker gemaakt om over de grens heen te gaan wonen, mede gestimuleerd door verschillen in belastingheffing maken veel Nederlanders daar in de grensstreken gebruik van. In het buitenland gaan studeren is een breed gewaardeerd recht geworden.

5 Het ontbreken van grenscontroles en daarmee gepaard gaande wachttijden maakt ook het over de grens heen gaan voor allerlei vormen van vrije tijdsbestedingen steeds gemakkelijker. In de verkeersmodellen krijgen deze veranderingen vooral in grensregio s veel aandacht. Functionele modelspecificaties veranderen nadrukkelijk In de functionele specificaties van de nieuwe generatie regionale modellen spelen al deze fenomenen een toenemende rol. De vraag naar meer detail is overal aanwezig, zich uitend in de behoefte aan de uitsplitsing van meer bevolkingscategorieën en meer deelmotieven, de gewenste combinatie van statische en dynamische modelleringen en de bijzondere aandacht voor het reizen over grenzen heen. Regio s waarbij zich deze ontwikkelingen duidelijk manifesteren zijn Twente en de Achterhoek, waar de regionale samenwerkingsverbanden om vernieuwing vragen. Maar ook in FoodValley (gemeente Ede) en in t Gooi (gemeente Hilversum) worden zwaardere eisen gesteld aan de nieuwe generatie regionale modellen. In Twente is daarbij vooral de detaillering van verkeersanalyses en de inzet van dynamische modellen aan de orde, in de Achterhoek gaat het met name om de effecten van krimp, in beide is de internationalisering relevant. In beide regio s speelt ook de behoefte aan een scherper inzicht in het openbaar vervoer een belangrijke rol, de gevolgen van de krimp, het nieuwe werken, het behoud van de bereikbaarheid voor mensen zonder auto, de mogelijkheden om ook over de grens heen meer verbindingen te kunnen bieden. In FoodValley speelt vooral de behoefte aan een breder inzicht in de mobiliteit een belangrijke rol, waarbij evenwicht gezocht wordt tussen deze detailleringsbehoefte en het voorkomen van schijnnauwkeurigheid. Men kiest daar niet het motief onderwijs als geheel maar ook onderverdelingen daarbinnen, verplaatsingen naar de basisschool, middelbare school, hoger onderwijs, ze hebben alle hun eigen mobiliteitskenmerken die van waarde kunnen zijn voor analyses van verkeer en vervoer. Ook een nadere precisering van de mobiliteit rond detailhandel is in deze regio wenselijk, het onderscheid naar bezoeken aan stadscentra, supermarkten en overige detailhandel kan een belangrijke kwaliteitsverbetering vormen. De wens naar een betere beschrijving van de mobiliteit rond de grootschalige perifere detailhandel in Twente sluit hierop aan. Ook de behoefte aan een scherpere beschrijving van het vrachtverkeer en onderscheid naar de categorieën middelzwaar en zwaar leidt tot aanvullende eisen aangaande de beschikbare data. In t Gooi is een verbreding naar een model met meer vervoerwijzen aan de orde en is ook een standaard dynamische modellering wenselijk ten behoeve van de ontwikkeling van dynamisch verkeersmanagement. 4. Uitwerking bijzondere ontwikkelingen naar twee stellingen In de verdere paragrafen worden deze vier bijzondere ontwikkelingen nader uitgewerkt op een tweetal aspecten: (1) de keuze van toekomstscenario s in het licht van de landelijke beelden in het NRM en (2) het verbreden van het modelinstrumentarium met dynamische modellen. Ze geven een duidelijk beeld van veranderingen die in de praktijk om een nieuwe generatie modellen vragen en de mogelijkheden die geboden worden om de wensen te realiseren. Meer gedifferentieerde aansluiting regionaal model op scenario s NRM is standaard geworden In de wereld van de regionale modellen is in de loop van de jaren de aansluiting op het NRM voor het betreffende landsdeel steeds meer gecultiveerd. Daarin zijn twee aspecten vooral centraal komen te staan: de aansluiting op de uitgangspunten zoals sociaal-economische gegevens en netwerken en het overnemen van vooral doorgaande verkeersrelaties. In de afwegingen die in de diverse regio s zijn gemaakt is daarbij ook veel aandacht gegeven aan de vraag welke economische scenario van toepassing zou zijn. De NRM s van de huidige generatie zijn ontwikkeld op basis van twee scenario s van het Centraal Planbureau uit de vigerende reeks van de toekomstverkenning Welvaart en Leefomgeving (WLO). Dit betreft het hoge scenario Global Economy (GE) en het lage scenario Regional Communities (RC). De Rijksoverheid gebruikt in haar planvorming vooral het hoge scenario GE. Door de aanhoudende economische en financiële crisis zijn de feitelijke ontwikkelingen in de regio s zodanig bescheiden dat daar vaak twijfel bestaat over de toepasbaarheid van GE voor de eigen planvorming. Daar komt bij dat voor de details van de ruimtelijke ordening de gemeenten in

6 een regio zelf het meest scherpe beeld hebben van ontwikkelingen, waar precies woonwijken en bedrijventerreinen zullen komen en hoe die gebruikt zullen worden. In de vier regio s speelt steeds de keuze voor een eigen beeld van de regionale ontwikkeling. Voor de middellange termijn tot 2020 wordt maar beperkt rekening gehouden met de globale beelden uit de WLOscenario s. Voor de lange termijn spelen die landelijke beelden een belangrijker rol gegeven de onzekerheid vanuit eigen perspectief door het ontbreken van regionale ruimtelijke plannen die zover de toekomst ingaan. Voor de wereld buiten de regio worden de sociaal-economische gegevens meestal 1 op 1 overgenomen uit het NRM. Door ook het NRM-netwerk en de bijbehorende zonering mee te nemen wordt het ontwikkelen van dat deel van het model vergemakkelijkt en wordt ook bijgedragen aan een betere aansluiting op het NRM. De behoefte aan meer reismotieven leidt tot een onderscheid van meer categorieën sociaal-economische gegevens: meer leeftijdscategorieën (bijvoorbeeld -12, 12-18, 18-25, 65+, 75+), meer soorten leerlingplaatsen (naar onderwijstype) en meer soorten arbeidsplaatsen in de detailhandel (centrum, supermarkten, grootschalig in periferie, overig). Ook speelt het splitsen van categorieën arbeidsplaatsen overig naar sectoren als industrie, kantoren, transport, vooral als verklarende factoren voor het vrachtverkeer. Deze gegevens zijn niet altijd volledig beschikbaar in de uitgangspunten van het NRM. Bovendien zijn de details van deze gegevens voor de regio vaak betrouwbaarder af te leiden uit eigen inzichten, waarbij alleen de hoofdlijnen uit het NRM nog maatgevend kunnen zijn en zeker de verdeling over de regio een eigen verantwoordelijkheid is. Wel moet er rekening mee gehouden worden dat meer onderscheiden ook een grotere gegevensbehoefte met zich meebrengt, die niet altijd betrouwbaar in te vullen is op het detailniveau van een regionaal model. Ook betekent meer onderscheid een smallere basis vanuit de landelijke verplaatsingsonderzoeken. Beide betekenen een potentiële dreiging van schijnnauwkeurigheden, die door zorgvuldig toetsen van de rekenresultaten afgevangen moet worden. De aangescherpte modellen betekenen naar verwachting meer betrouwbare prognoses met een meer gedetailleerde beschrijving van verkeer en vervoer in de toekomst. Het betekent een vorm van desaggregatie die overigens meer ingegeven is vanuit de behoefte aan een breder beeld van de details van de mobiliteit en het verkeer dan vanuit de behoefte aan veel betere voorspellingen van het totaal. Sterke behoefte aan meer dynamische modellen De regionale modellen zijn zonder uitzondering statische modellen. Ze beschrijven het verkeer en vervoer van een gemiddeld werkdagetmaal in drie perioden, de beide spitsen in tijdvakken van twee uur en de overige 20 uur als restdag. De beide spitsmodellen geven het totaalbeeld dan wel het gemiddelde uursbeeld over die twee uur. De restdag wordt in het algemeen vastgelegd in de vorm van een maatgevend restdaguur, dus niet het gemiddelde uur in verkeersaanbod maar een meer karakteristiek beeld waarin vooral de gemiddelde verkeersafwikkeling bepalend is. Meer gedetailleerde analyses van de verkeerssituatie vragen om de inzet van dynamische modellen. Dit wordt al bijna 20 jaar gedaan door het gebruik van microsimulaties op basis van uitsneden uit statische modellen, uitsneden die meestal beperkt worden tot een gebied waarin strengen van kruispunten en knooppunten van snelwegen samen onderzocht worden. De beide modelvormen, statisch en microsimulatie, zijn daarbij afzonderlijke systemen, waartussen alleen vanuit statisch naar dynamisch data doorgegeven wordt en geen verdere structurele samenhang bestaat. Het zijn vaak incidentele toepassingen die in projecten gebruikt worden om ontwerpen te toetsen, maar geen structurele modellen die in algemene zin beschikbaar gehouden worden om vragen mee te kunnen beantwoorden. Het gebruik van microsimulaties heeft zich in de loop van de tijd ontwikkeld in een richting die ook steeds grotere netwerken omvat. Inmiddels worden ook hele steden in microsimulatie gebracht en krijgen ze al meer de status van algemene modellen, die standaard beschikbaar zijn voor gedetailleerde analyses. Maar dergelijke modellen zijn uitermate zwaar, zowel om te bouwen als om toe te passen, door de rekentijden en de bijzondere gevoeligheid voor veranderingen dankzij de overal optredende stochastiek in het verplaatsings- c.q. rijgedrag van de gemodelleerde verkeersdeelnemers.

7 Sinds 10 jaar zijn daar andere dynamische modelvormen bijgekomen, waarmee grote netwerken dynamisch gemodelleerd kunnen worden in een goede combinatie van voldoende dynamiek, stabiele resultaten en beperkte rekentijden. In de hier beschreven regionale modellen is gekozen voor de mesoscopisch dynamische modellering zoals beschikbaar in Aimsun, naast de aloude microsimulaties en mengvormen van beide, de hybride dynamische modellen (zie figuur). Door de ontwikkeling naar grootschalige dynamische netwerken worden ook de fluctuaties van de verkeersstromen en daarmee de variaties in de reistijden op regionaal niveau duidelijk. Zo ontstaat een integraal beeld van de regio met betrekking tot de betrouwbaarheid van de reistijden voor alle relaties tussen de zones van het model, het nieuwe beleidsdoel met een sterk groeiende betekenis in de planvormingen. In een statisch model wordt de kwaliteit van het verkeerssysteem alleen met gemiddelde reistijden beschreven, gemiddelden die op zichzelf ook al minder betrouwbaar zijn dan uit een dynamisch model afgeleid.

Bijlage B: Ontwerp-tracébesluit A7/N7 Zuidelijke Ringweg Groningen, fase 2

Bijlage B: Ontwerp-tracébesluit A7/N7 Zuidelijke Ringweg Groningen, fase 2 Bijlage B: Ontwerp-tracébesluit A7/N7 Zuidelijke Ringweg Groningen, fase 2 Uitgangspunten van de verkeersberekeningen Datum mei 2013 Inhoud 1 Beschrijving gehanteerde verkeersmodel 3 1.1 Het Nederlands

Nadere informatie

Nut & noodzaak MIRT-projecten. Review van het gebruik van economische scenario s bij doorrekening van MIRT-projecten

Nut & noodzaak MIRT-projecten. Review van het gebruik van economische scenario s bij doorrekening van MIRT-projecten Nut & noodzaak MIRT-projecten Review van het gebruik van economische scenario s bij doorrekening van MIRT-projecten Overzicht Korte introductie CE Delft Achtergrond Aanleiding en doel van het onderzoek

Nadere informatie

Bijdrage 109. Verkeersmodel op maat: sneller en beter

Bijdrage 109. Verkeersmodel op maat: sneller en beter Bijdrage 109 Verkeersmodel op maat: sneller en beter Wim van der Hoeven DHV BV Samenvatting Verkeersmodellen worden vaak zwaar, moeilijk en risicovol gevonden. Om die reden worden modellen nadat ze gebouwd

Nadere informatie

Overzicht presentatie. bereikbaarheid: Aanleiding: Duurzaamheidsverkenningen-2. Indicatorenset voor duurzaam ruimtegebruik

Overzicht presentatie. bereikbaarheid: Aanleiding: Duurzaamheidsverkenningen-2. Indicatorenset voor duurzaam ruimtegebruik Overzicht presentatie 1. Duurzaamheidsverkenning Nederland Later Rekenen aan duurzame 2. Rekenenmethodiek duurzame bereikbaarheid bereikbaarheid: 3. Case Toepassen van TIGRIS XL in Nederland Later 4. Resultaten

Nadere informatie

Verkeersmodel. Van SRE 2.0 naar SRE 3.0. Juni 2013. Carlo Bernards

Verkeersmodel. Van SRE 2.0 naar SRE 3.0. Juni 2013. Carlo Bernards Verkeersmodel Van SRE 2.0 naar SRE 3.0 Juni 2013 Carlo Bernards 1 Van SRE 2.0 naar SRE 3.0 2 Vandaag een toelichting op: Bouwen versus toepassen van een model Waarom een actualisatie van het verkeersmodel?

Nadere informatie

Raad van State en verkeersmodellen

Raad van State en verkeersmodellen Prognoses en wet: werkelijkheid en fictie Jon van Dijk 14 maart 2012 DHV 2012 All rights reserved Openbaar Waarneming vanuit drie rollen; adviseur opdrachtgever lid Commissie voor de milieueffectrapportage

Nadere informatie

N33 Assen - Zuidbroek

N33 Assen - Zuidbroek N33 Assen - Zuidbroek Bijlage 5 Uitgangspunten bij de verkeersberekeningen Dit is een uitgave van Rijkswaterstaat Kijk voor meer informatie op www.rijkswaterstaat.nl of bel 0800-8002 (ma t/m zo 06.00-22.30

Nadere informatie

Smart Modeling: Hybride verkeersmodel van de Noordelijke Randweg Utrecht

Smart Modeling: Hybride verkeersmodel van de Noordelijke Randweg Utrecht Smart Modeling: Hybride verkeersmodel van de Noordelijke Randweg Utrecht Wim van der Hoeven (Auteur is werkzaam bij Royal HaskoningDHV) Nationaal Verkeerskunde Congres 2012: Bijdrage 110 Samenvatting De

Nadere informatie

Bijlage 11 Algemene beschrijving verkeersmodel

Bijlage 11 Algemene beschrijving verkeersmodel Bijlage 11 Algemene beschrijving verkeersmodel Wat is een verkeersmodel? Een verkeersmodel is een model dat inzicht geeft in huidige en/of toekomstige verkeersen vervoerstromen. Een verkeersmodel wordt

Nadere informatie

STAQ in HAAGLANDEN. PLATOS 11 maart 2015. Beeld plaatsen ter grootte van dit kader. Bastiaan Possel

STAQ in HAAGLANDEN. PLATOS 11 maart 2015. Beeld plaatsen ter grootte van dit kader. Bastiaan Possel STAQ in HAAGLANDEN Beeld plaatsen ter grootte van dit kader PLATOS 11 maart 2015 Bastiaan Possel 2 Introductie Bastiaan Possel Adviseur Verkeersprognoses bij het team Verkeersprognoses (20 medewerkers)

Nadere informatie

Informatieavond Verkeer 20 september 2012 De planstudie Ring Utrecht bevindt zich in de tweede fase van het onderzoeksproces. In de tweede fase wordt

Informatieavond Verkeer 20 september 2012 De planstudie Ring Utrecht bevindt zich in de tweede fase van het onderzoeksproces. In de tweede fase wordt Informatieavond Verkeer 20 september 2012 De planstudie Ring Utrecht bevindt zich in de tweede fase van het onderzoeksproces. In de tweede fase wordt het Voorkeursalternatief uit fase 1 uitgewerkt tot

Nadere informatie

Modelleren van de effecten van verkeersflucaties voor DVM

Modelleren van de effecten van verkeersflucaties voor DVM Modelleren van de effecten van verkeersflucaties voor DVM Ir. S.C. Calvert PLATOS 2016 Bron: NTR Bron: TU Delft Verkeersfluctuaties Dynamisch VerkeersManagement (DVM) Model aanpak Case-study Meerwaarde

Nadere informatie

Automobiliteit in de stadsregio in 2030: Verkenning van de bandbreedte

Automobiliteit in de stadsregio in 2030: Verkenning van de bandbreedte Automobiliteit in de stadsregio in 2030: Verkenning van de bandbreedte Will Clerx Rotterdam Stadsontwikkeling / Stadsregio Rotterdam Bijdrage aan Platos Colloquium 13 maart 2013 Inhoud Aanleiding van de

Nadere informatie

Onderwerp: Beantwoording van de schriftelijke vragen van het raadslid A. Bonte (GroenLinks) over verkeersprognoses A13/A16.

Onderwerp: Beantwoording van de schriftelijke vragen van het raadslid A. Bonte (GroenLinks) over verkeersprognoses A13/A16. Rotterdam, 18 juni 2013. Onderwerp: Beantwoording van de schriftelijke vragen van het raadslid A. Bonte (GroenLinks) over verkeersprognoses A13/A16. Aan de Gemeenteraad. Op 27 mei 2013 stelt het raadslid

Nadere informatie

Fast Strategic Model 14 maart 2012. Rik van Grol

Fast Strategic Model 14 maart 2012. Rik van Grol Fast Strategic Model 14 maart 2012 Rik van Grol Fast Strategic Model Wat is dat? Een Fast Strategic Model is een model waarmee je snel een beleidsoptie voor een scenario kunt doorrekenen Beleidsopties

Nadere informatie

Goed op weg met de Mobiliteitsscan? Discussieer mee aan de hand van P+R als voorbeeldmaatregel.

Goed op weg met de Mobiliteitsscan? Discussieer mee aan de hand van P+R als voorbeeldmaatregel. Goed op weg met de Mobiliteitsscan? Discussieer mee aan de hand van P+R als voorbeeldmaatregel. Henk Tromp Hans Voerknecht Dirk Bussche (Henk Tromp en Dirk Bussche zijn werkzaam bij Goudappel Coffeng,

Nadere informatie

TEN effecten in Den Haag, Duurzaam Dynamisch Verkeersmanagement door integrale afweging van Traffic, Emissie en Noise (TEN) bij inzet van scenario s

TEN effecten in Den Haag, Duurzaam Dynamisch Verkeersmanagement door integrale afweging van Traffic, Emissie en Noise (TEN) bij inzet van scenario s TEN effecten in Den Haag, Duurzaam Dynamisch Verkeersmanagement door integrale afweging van Traffic, Emissie en Noise (TEN) bij inzet van scenario s Tanja Vonk (TNO) Arjen Reijneveld (Gemeente Den Haag)

Nadere informatie

B48 Regelscenario s Corridor A15 en Ruit Rotterdam

B48 Regelscenario s Corridor A15 en Ruit Rotterdam B48 Regelscenario s Corridor A15 en Ruit Rotterdam Gerben Quirijns (ARCADIS Nederland BV) In opdracht van Stadsregio Rotterdam Samenvatting Netwerkorganisatie Bereik! is in het kader van DVM Zuidvleugel

Nadere informatie

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof AA DEN HAAG

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof AA DEN HAAG > Retouradres Postbus 20901 2500 EX Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 1-6 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag T 070-456

Nadere informatie

Samenvatting Samenvatting

Samenvatting Samenvatting Samenvatting... Treingebruik gaat stijgen Het treingebruik groeit in de periode 2000-2020 met gemiddeld 0,9 tot 1,5% per jaar. Deze verwachte groei is hoger dan de groei die tussen 1991 en 2006 daadwerkelijk

Nadere informatie

Toelichting verkeersmodellen

Toelichting verkeersmodellen Toelichting verkeersmodellen Juni 2012 Carlo Bernards Toelichting verkeersmodellen 2 Vanavond een toelichting op: Waarom een verkeersmodel? Hoe werkt een verkeersmodel? Kenmerken model Noordoostcorridor

Nadere informatie

Module: Aanpassing kruispunt

Module: Aanpassing kruispunt Module: Aanpassing kruispunt Invullen van de tool In de onderstaande tabel staat een toelichting op de in te vullen gegevens. Onderdeel Invoervariabelen Meerkosten beheer- en onderhoud Reductie reistijd

Nadere informatie

N237 Provincie Utrecht: MBO Systeem

N237 Provincie Utrecht: MBO Systeem (Bijdragenr. 54) N237 Provincie Utrecht: MBO Systeem ir. Mark Snoek IT&T Samenvatting Het MBO Systeem van IT&T geeft tijdens de uitgebreide werkzaamheden aan de A28 de Provincie Utrecht inzicht in de realtime

Nadere informatie

Modelleren van onzekerheid, met zekerheid!

Modelleren van onzekerheid, met zekerheid! Modelleren van onzekerheid, met zekerheid! Vergroting van betrouwbaarheid in verkeersmodellen in een onbetrouwbaar systeem Introductie Verkeersmodellen maar waarom? Niet alles in de werkelijkheid testen!

Nadere informatie

Je bent jong en je wilt wat... minder auto?

Je bent jong en je wilt wat... minder auto? - Je bent jong en je wilt wat... minder auto? Kim Ruijs Significance ruijs@significance.nl Marco Kouwenhoven Significance kouwenhoven@significance.nl Eric Kroes Significance kroes@significance.nl Bijdrage

Nadere informatie

Directie Grondgebied Ingekomen stuk D50 (PA 28 September 2011) Mobiliteit Productmanagement en Beleid. Datum uw brief

Directie Grondgebied Ingekomen stuk D50 (PA 28 September 2011) Mobiliteit Productmanagement en Beleid. Datum uw brief Ingekomen stuk D50 (PA 28 September 2011) Aan de gemeenteraad van Nijmegen Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen Telefoon 14024 Telefax (024) 323 93 34 E-mail gemeente@nijmegen.nl Postadres Postbus 9105

Nadere informatie

Verkeerseffecten stedelijke vernieuwing Jan van Riebeeck

Verkeerseffecten stedelijke vernieuwing Jan van Riebeeck Deventer Den Haag Eindhoven Snipperlingsdijk 4 Verheeskade 197 Flight Forum 92-94 7417 BJ Deventer 2521 DD Den Haag 5657 DC Eindhoven T +31 (0)570 666 222 F +31 (0)570 666 888 Leeuwarden Amsterdam Postbus

Nadere informatie

Oplegnotitie RVMK Holland Rijnland 3.0. Ter voorbereiding van het Ambtelijk Overleg 17 december 2013

Oplegnotitie RVMK Holland Rijnland 3.0. Ter voorbereiding van het Ambtelijk Overleg 17 december 2013 Oplegnotitie RVMK Holland Rijnland 3.0 Ter voorbereiding van het Ambtelijk Overleg 17 december 2013 In deze notitie wordt verder in gegaan op de stand van zaken van de harmonisatie en actualisatie van

Nadere informatie

Module: Ontbrekende schakel in netwerk

Module: Ontbrekende schakel in netwerk Module: Ontbrekende schakel in netwerk Invullen In de onderstaande tabel staat een toelichting op de in te vullen gegevens. Onderdeel Invoervariabelen Investeringen Meerkosten beheer- en onderhoud Reductie

Nadere informatie

DVM in Amsterdam, de ambities waargemaakt door de systemen!

DVM in Amsterdam, de ambities waargemaakt door de systemen! (Bijdragenr. 56) DVM in Amsterdam, de ambities waargemaakt door de systemen! Bert van der Veen Advin b.v. Rien Borhem Gemeente Amsterdam 1. Inleiding Om het verkeer in goede banen te leiden wordt steeds

Nadere informatie

Nationaal verkeerskundecongres 2016

Nationaal verkeerskundecongres 2016 Nationaal verkeerskundecongres 2016 Van verkeerskundige functies naar eisen aan C-ITS Discussiepaper Henk Taale (Rijkswaterstaat, TrafficQuest en TU Delft) Isabel Wilmink (TNO en TrafficQuest) Aroen Soekroella

Nadere informatie

'Probleemanalyse oost-westverbinding Duitsland - Oost-Brabant / Eindhoven Uitgevoerd door Goudappel Coffeng 2010

'Probleemanalyse oost-westverbinding Duitsland - Oost-Brabant / Eindhoven Uitgevoerd door Goudappel Coffeng 2010 'Probleemanalyse oost-westverbinding Duitsland - Oost-Brabant / Eindhoven Uitgevoerd door Goudappel Coffeng 2010 10 december 2015 Rian Snijder Inhoud van de presentatie - Aanleiding en doel - Samenvatting

Nadere informatie

Probleemanalyse. in kader van Planstudie/MER Duinpolderweg. Willem Homan. Maart Royal HaskoningDHV, All rights reserved

Probleemanalyse. in kader van Planstudie/MER Duinpolderweg. Willem Homan. Maart Royal HaskoningDHV, All rights reserved Probleemanalyse in kader van Planstudie/MER Duinpolderweg Willem Homan Maart 2016 2016 Royal HaskoningDHV, All rights reserved Inhoud Ruimtelijk-economische context Bereikbaarheid Leefbaarheid en veiligheid

Nadere informatie

OMALA-gebied Lelystad: Verkeersmodelstudie. 2 Uitgangspunten verkeersmodel Lelystad

OMALA-gebied Lelystad: Verkeersmodelstudie. 2 Uitgangspunten verkeersmodel Lelystad Oranjewoud Ruimte en Mobiliteit OMALA-gebied Lelystad: Verkeersmodelstudie Uitgangspuntennotitie Datum 23 november 2009 OJW100/Gsa/0674 Kenmerk Eerste versie 1 Inleiding Oranjewoud Ruimte & Mobiliteit

Nadere informatie

m o n t e f e l t r o

m o n t e f e l t r o m o n t e f e l t r o Van stammenstrijd naar kansen voor jonge professionals op het raakvlak tussen RO en verkeer dr Daan H. van Egeraat (www.montefeltro.nl) was initiatiefnemer en projectleider van de

Nadere informatie

Trendprognose wegverkeer 2015-2020 voor RWS. Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid. Jan Francke en Hans Wüst

Trendprognose wegverkeer 2015-2020 voor RWS. Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid. Jan Francke en Hans Wüst Trendprognose wegverkeer 2015-2020 voor RWS Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid Jan Francke en Hans Wüst Mei 2015 Het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) maakt analyses van mobiliteit die doorwerken

Nadere informatie

3. De bereikbaarheidsindicator

3. De bereikbaarheidsindicator 3. De bereikbaarheidsindicator Achtergrond Het begrip bereikbaarheid leidt nogal eens tot verwarring. Dit komt doordat onderzoekers, beleidsambtenaren en politici het begrip vanuit verschillende invalshoeken

Nadere informatie

Vernieuwing geeft méér waarde aan medezeggenschap

Vernieuwing geeft méér waarde aan medezeggenschap 10 Vernieuwing geeft méér waarde aan medezeggenschap Vernieuwing geeft méér waarde aan medezeggenschap Kim van der Hoeven 1. Inleiding Ontwikkelingen in maatschappij en samenleving denk met name aan de

Nadere informatie

Second opinion op de nieuwe kosten-batenanalyse Schiphol-Amsterdam-Almere

Second opinion op de nieuwe kosten-batenanalyse Schiphol-Amsterdam-Almere CPB Notitie Datum : 26 januari 2007 Aan : Ministerie van Verkeer en Waterstaat (DG Personenvervoer) Second opinion op de nieuwe kosten-batenanalyse Schiphol-Amsterdam-Almere Samenvatting Rijkswaterstaat

Nadere informatie

Vraagspecificatie Deel A: Algemeen

Vraagspecificatie Deel A: Algemeen BRAVISSIMO Vraagspecificatie Deel A: Algemeen Het inwinnen en presenteren van reistijden en intensiteiten op geselecteerde provinciale wegen en Rijkswegen in de provincie Noord-Brabant 18 december 2006

Nadere informatie

1. Inleiding. 2. Doel- en vraagstelling

1. Inleiding. 2. Doel- en vraagstelling Resultaten vervolgonderzoek Veilig en vlot op weg, een evaluatie van het beleid, gericht op verkeersveiligheid en bereikbaarheid. Rekenkamernotitie, april 2012 1. Inleiding In maart 2009 publiceerde de

Nadere informatie

Flevokust_verkeersmodel_Lelystad\ LLS Met de varianten Referentie 2011 Planjaar 2020 GE Planjaar 2020 RC Planjaar 2030 GE Planjaar 2030 RC

Flevokust_verkeersmodel_Lelystad\ LLS Met de varianten Referentie 2011 Planjaar 2020 GE Planjaar 2020 RC Planjaar 2030 GE Planjaar 2030 RC Memo nummer 02 datum 11 november 2014 aan R. Wilms Provincie Flevoland W. Kaljouw van Hans van Herwijnen Antea Group kopie Marijke Visser Robin Huizenga Antea Group Antea Group project Vervolg op de plan-

Nadere informatie

Opgesteld in samenwerking met de Adviesdienst Verkeer en Vervoer van Rijkswaterstaat

Opgesteld in samenwerking met de Adviesdienst Verkeer en Vervoer van Rijkswaterstaat CPB Notitie Opgesteld in samenwerking met de Adviesdienst Verkeer en Vervoer van Rijkswaterstaat Datum : 29 september 6 Aan : Ministerie van Verkeer en Waterstaat (DGP) WLO mobiliteitscenario s met prijsbeleid

Nadere informatie

CPB Notitie 8 mei 2012. Actualiteit WLO scenario s

CPB Notitie 8 mei 2012. Actualiteit WLO scenario s CPB Notitie 8 mei 2012 Actualiteit WLO scenario s. CPB Notitie Aan: De Deltacommissaris Drs. W.J. Kuijken Postbus 90653 2509 LR Den Haag Datum: 8 mei 2012 Betreft: Actualiteit WLO scenario's Centraal

Nadere informatie

1 Inleiding. 2 Interne wegenstructuur. Kerkdriel Noord. Gemeente Maasdriel. Verkeerseffecten woningen fase 1. 18 september 2015 MDL013/Fdf/0074.

1 Inleiding. 2 Interne wegenstructuur. Kerkdriel Noord. Gemeente Maasdriel. Verkeerseffecten woningen fase 1. 18 september 2015 MDL013/Fdf/0074. Deventer Den Haag Eindhoven Snipperlingsdijk 4 Casuariestraat 9a Flight Forum 92-94 7417 BJ Deventer 2511 VB Den Haag 5657 DC Eindhoven T +31 (0)570 666 222 F +31 (0)570 666 888 Leeuwarden Amsterdam Postbus

Nadere informatie

TB A1 Apeldoorn-Zuid - Beekbergen

TB A1 Apeldoorn-Zuid - Beekbergen TB A1 Apeldoorn-Zuid - Beekbergen Uitgangspuntendocument voor berekeningen met het NRM Oost Definitief Inhoudelijk ongewijzigd vastgesteld t.o.v. het OTB In opdracht van: Rijkswaterstaat Oost-Nederland

Nadere informatie

Figuur 1. Schematisch overzicht van de structuur van het twee-stadia recourse model.

Figuur 1. Schematisch overzicht van de structuur van het twee-stadia recourse model. Samenvatting In dit proefschrift worden planningsproblemen op het gebied van routering en roostering bestudeerd met behulp van wiskundige modellen en (numerieke) optimalisatie. Kenmerkend voor de bestudeerde

Nadere informatie

Een visie op verkeerskunde en de consequenties voor het mobiliteitsonderwijs in Nederland: een stip aan de horizon

Een visie op verkeerskunde en de consequenties voor het mobiliteitsonderwijs in Nederland: een stip aan de horizon Een visie op verkeerskunde en de consequenties voor het mobiliteitsonderwijs in Nederland: een stip aan de horizon Mike Bérénos (AVB Onderwijs&Mobiliteit) Samenvatting Veel gaat goed in het vakgebied dat

Nadere informatie

Toelichting op vragen over het MER

Toelichting op vragen over het MER Bestuur Regio Utrecht (BRU) Toelichting op vragen over het MER Datum 20 november 2007 TMU054/Brg/0725 Kenmerk Eerste versie 1 Aanleiding Tijdens een werkbijeenkomst van de gemeenteraad van Bunnik op 1

Nadere informatie

: Mobiliteit, coördinatie MIRT / gebiedsontwikkeling Midden en Oost, Gulbergen (P.J.M.G. Blanksma) : Actualisatie SRE verkeersmodel

: Mobiliteit, coördinatie MIRT / gebiedsontwikkeling Midden en Oost, Gulbergen (P.J.M.G. Blanksma) : Actualisatie SRE verkeersmodel Samenwerkingsverband Regio Eindhoven Vergadering Dagelijks Bestuur d.d. 3 december 2012 Agendapunt : Portefeuille Onderwerp Probleemstelling : Mobiliteit, coördinatie MIRT / gebiedsontwikkeling Midden

Nadere informatie

CT2710 Transport & Planning Oefening

CT2710 Transport & Planning Oefening CT2710 Transport & Planning Oefening Rob van Nes, Transport & Planning 5-4-2012 Delft University of Technology Challenge the future 1. Introductie 2 Oefening CT2710 Doel Oefenen en toepassen Uitdaging

Nadere informatie

Johan Janse - JJAdvies Alex van der Woerd Dutch Traffic Consult

Johan Janse - JJAdvies Alex van der Woerd Dutch Traffic Consult Advies verkeersproblematiek Zuidtangent Heerhugowaard Johan Janse - JJAdvies Alex van der Woerd Dutch Traffic Consult 1. Inleiding De gemeente Heerhugowaard is voornemens voor de oplossing van de verkeersproblematiek

Nadere informatie

Bijlage 3: Uitgangspunten van de verkeersberekeningen

Bijlage 3: Uitgangspunten van de verkeersberekeningen Bijlage 3: Uitgangspunten van de verkeersberekeningen A27/A1 Aansluiting Utrecht Noord - Knooppunt Eemnes - Aansluiting Bunschoten- Spakenburg Datum 6 februari 2014 Status Definitief HB 2410702 Bijlage

Nadere informatie

Samenvatting leerpunten uit online-enquête werksessie

Samenvatting leerpunten uit online-enquête werksessie 24 Resultaten peiling Samenvatting leerpunten uit online-enquête werksessie De 32 auteurs en redactieleden die aan dit boek hebben meegewerkt, hadden als voorbereiding op de werksessie van 7 november 2013

Nadere informatie

Reconnecting Rotterdam Port Samenvatting

Reconnecting Rotterdam Port Samenvatting Reconnecting Rotterdam Port Samenvatting Aart de Koning, april 2010 De aanleiding: de concurrentiepositie van de haven van Rotterdam staat onder druk De haven van Rotterdam is altijd sterk verankerd geweest

Nadere informatie

HOLLAND OUTLET MALL De verkeersstudies kritisch beschouwd 8 DECEMBER 2016

HOLLAND OUTLET MALL De verkeersstudies kritisch beschouwd 8 DECEMBER 2016 De verkeersstudies kritisch beschouwd 8 DECEMBER 2016 BESTUURLIJKE SAMENVATTING De komst van een Factory Outlet Centre (Holland Outlet Mall) naar Zoetermeer heeft grote gevolgen voor de bereikbaarheid

Nadere informatie

Kwaliteitstoets op Quick scan welvaartseffecten Herontwerp Brienenoord en Algeracorridor (HBAC)

Kwaliteitstoets op Quick scan welvaartseffecten Herontwerp Brienenoord en Algeracorridor (HBAC) Kwaliteitstoets op Quick scan welvaartseffecten Herontwerp Brienenoord en Algeracorridor (HBAC) notitie Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid Johan Visser April 2011 Pagina 1 van 9 Samenvatting Het Kennisinstituut

Nadere informatie

De auto als actuator

De auto als actuator De auto als actuator Martie van der Vlist Goudappel Coffeng BV mvdvlist@goudappel.nl Rolf Krikke Quest-TC rolf@quest-tc.nl Samenvatting De auto als actuator Communicatiemiddelen in de auto worden gebruikt

Nadere informatie

Inhoud presentatie. Netwerkanalyse Ring Utrecht Wat levert het op? 1. Achtergronden Netwerkanalyse Utrecht. 1. Achtergronden Netwerkanalyse Utrecht

Inhoud presentatie. Netwerkanalyse Ring Utrecht Wat levert het op? 1. Achtergronden Netwerkanalyse Utrecht. 1. Achtergronden Netwerkanalyse Utrecht Netwerkanalyse Ring Wat levert het op?, 14 maart 2007 PLATOS-colloquium Inhoud presentatie 1. Achtergronden Netwerkanalyse 4. Resultaten en gevoeligheidsanalyses 5. Tot slot Niels Hoefsloot 1. Achtergronden

Nadere informatie

Kosten en baten van robuustheid en comfort in OV modellen

Kosten en baten van robuustheid en comfort in OV modellen Kosten en baten van robuustheid en comfort in OV modellen 11-03-2015 Ir. Menno Yap Dr.ir. Niels van Oort Ir. Ties Brands Belang van robuust en comfortabel OV 2 3 Opzet presentatie Robuust OV Identificatie

Nadere informatie

Real-time verkeersmodellen Overzicht, structuur en voorbeelden

Real-time verkeersmodellen Overzicht, structuur en voorbeelden Real-time verkeersmodellen Overzicht, structuur en voorbeelden Dr. Hans van Lint, Transport & Planning, Civiele Techniek 3/24/09 Delft University of Technology Challenge the future Overzicht Real-time

Nadere informatie

panel: : Stadsvisie 2030

panel: : Stadsvisie 2030 Uitkomsten 1 e peiling Enkhuizer stadspanel panel: : Stadsvisie 2030 Concept, 4 februari 2009 Samenvatting Inwoners van de gemeente Enkhuizen hebben in januari 2009 op verzoek van het gemeentebestuur hun

Nadere informatie

Meer bereiken door ruimtelijk inrichten 9 maart 2016

Meer bereiken door ruimtelijk inrichten 9 maart 2016 Meer bereiken door ruimtelijk inrichten 9 maart 2016 Barry Zondag Inhoud 2 Inhoud 3 Ruimtelijk inrichten i van inrichten onderdeel programma meer bereiken ruimtelijke inrichten als oplossingsrichting Ter

Nadere informatie

Antonin- een model voor de regio Parijs 5 maart 2014

Antonin- een model voor de regio Parijs 5 maart 2014 Antonin- een model voor de regio Parijs 5 maart 2014 Platos Colloquium - Jan Gerrit Tuinenga Antonin ANTONIN = ANalyse des Transports et de l Organisation des Nouvelles INfrastructures Multimodaal verkeersmodel

Nadere informatie

Examen H111 Verkeerskunde Basis

Examen H111 Verkeerskunde Basis pagina 1 van 5 Examen H111 Verkeerskunde Basis Katholieke Universiteit Leuven Departement Burgerlijke Bouwkunde Datum: donderdag 30 augustus 2001 Tijd: 8u30 11u30 Instructies: Er zijn 5 vragen; start de

Nadere informatie

RINGWEG OOST LEIDEN verkeerssimulaties

RINGWEG OOST LEIDEN verkeerssimulaties RINGWEG OOST LEIDEN verkeerssimulaties 1 juni 2012 INHOUDSOPGAVE INLEIDING 2 VARIANTEN RESULTATEN VARIANT 1 EN 2 UITWERKING VARIANT 1 CONCLUSIES 1 INLEIDING Voor de Ringweg Oost is voor de toekomstige

Nadere informatie

De gebruikte modellen en het rekenschema. Een integrale uitwerking van de thema s uit de leefomgeving

De gebruikte modellen en het rekenschema. Een integrale uitwerking van de thema s uit de leefomgeving Bijlage H 4 Bijlage 1 De gebruikte modellen en het rekenschema Een integrale uitwerking van de thema s uit de leefomgeving De ontwikkelingen, knelpunten en dilemma s die samenhangen met onze fysieke leefomgeving

Nadere informatie

Netwerkdenken via simulaties

Netwerkdenken via simulaties Netwerkdenken via simulaties Serious gaming als verkenningstool voor netwerkstudies Platos Colloquium 9 maart 2011 1 Inhoud 1. Serious gaming 2. Serious gaming en netwerkmodellering? 3. In de praktijk

Nadere informatie

Zalmhaventoren. Technische. informatiebijeenkomst. verkeer en parkeren. Roel van Rijthoven Verkeersmodelspecialist Verkeer en Vervoer

Zalmhaventoren. Technische. informatiebijeenkomst. verkeer en parkeren. Roel van Rijthoven Verkeersmodelspecialist Verkeer en Vervoer Technische informatiebijeenkomst Zalmhaventoren verkeer en parkeren Roel van Rijthoven Verkeersmodelspecialist Verkeer en Vervoer 23-6-2016 Index Verkeersstromen en verkeersafwikkeling - Inleiding verkeersmodel

Nadere informatie

Capaciteitsanalyse Van Zijstweg

Capaciteitsanalyse Van Zijstweg Capaciteitsanalyse Van Zijstweg Resultaten simulatiestudie busbaan in zuidligging 2 x 1 2 x 1,5 BC 4490-101-100 21-10-13 1 Inhoudsopgave Doel Uitgangspunten Wijze van beoordeling verkeersafwikkeling Knoppen

Nadere informatie

Effecten van Mobility Mixx voor de BV Nederland

Effecten van Mobility Mixx voor de BV Nederland Effecten van Mobility Mixx voor de BV Nederland Indicatie van het potentieel van Mobility Mixx wanneer toegepast op het gehele Nederlandse bedrijfsleven Notitie Delft, november 2010 Opgesteld door: A.

Nadere informatie

MINISTERIE VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP

MINISTERIE VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP MINISTERIE VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP Nr. WJZ/2005/30013 (3764) (Hoofd) Afdeling DIRECTIE WETGEVING EN JURIDISCHE ZAKEN Nader rapport inzake het voorstel van wet houdende wijziging van de Wet

Nadere informatie

RAPPORT. Effect nieuw verkeersmodel Verkeersplan Soest-Zuid

RAPPORT. Effect nieuw verkeersmodel Verkeersplan Soest-Zuid RAPPORT Effect nieuw verkeersmodel Verkeersplan Soest-Zuid Klant: Gemeente Soest Referentie: T&PBA8258104100R001F01 Versie: 01/Finale versie Datum: 12 oktober 2016 HASKONINGDHV NEDERLAND B.V. Laan 1914

Nadere informatie

Evaluatie kapsalons aan huis Handhaven of loslaten van het verbod op nieuwe kapsalons aan huis?

Evaluatie kapsalons aan huis Handhaven of loslaten van het verbod op nieuwe kapsalons aan huis? 1 Evaluatie kapsalons aan huis Handhaven of loslaten van het verbod op nieuwe kapsalons aan huis? Dronten, februari 2012 2 1. Inleiding Binnen de gemeente Dronten is sinds 2003 discussie gevoerd over het

Nadere informatie

Emissieontwikkeling op onderliggend wegennet ten gevolge van realisatie Tweede Coentunnel en Westrandweg

Emissieontwikkeling op onderliggend wegennet ten gevolge van realisatie Tweede Coentunnel en Westrandweg Notitie Laan van Westenenk 501 Postbus 342 7300 AH Apeldoorn Aan RWS Noord Holland ir. E. Tenkink Van Ir. P.W.H.G. Coenen Kopie aan www.tno.nl T 055 549 34 93 F 055 541 98 37 Onderwerp Emissie ontwikkeling

Nadere informatie

Nationale Databank Wegverkeersgegevens. NDW één nationaal loket voor verkeersgegevens

Nationale Databank Wegverkeersgegevens. NDW één nationaal loket voor verkeersgegevens Nationale Databank Wegverkeersgegevens NDW één nationaal loket voor verkeersgegevens Minder files, minder uitstoot, meer veiligheid NDW, de Nationale Databank Wegverkeersgegevens, is het meest bekend

Nadere informatie

Kosteneffectiviteit en het programma Beter Benutten

Kosteneffectiviteit en het programma Beter Benutten Kosteneffectiviteit en het programma Beter Benutten Beter Benutten: kosteneffectieve maatregelen Rijk, regio en bedrijfsleven werken in het programma Beter Benutten samen om de bereikbaarheid in de drukste

Nadere informatie

Transitieatlas: een instrument om voorzieningen in samenhang te optimaliseren

Transitieatlas: een instrument om voorzieningen in samenhang te optimaliseren Transitieatlas: een instrument om voorzieningen in samenhang te optimaliseren Een gevolg van de demografische transitie is dat er verschillende mismatches ontstaan tussen de vraag naar en het aanbod van

Nadere informatie

Samenvatting. Hoe wordt (vermijdbare) ziektelast geschat?

Samenvatting. Hoe wordt (vermijdbare) ziektelast geschat? Samenvatting Hoe wordt (vermijdbare) ziektelast geschat? Een van de hoofddoelen van het milieubeleid in ons land is bijdragen aan een betere volksgezondheid. Dat kan door schadelijke invloeden te verminderen,

Nadere informatie

Commentaar bij het Onderzoeksrapport Tussenfase Planstudie Ring Utrecht (Twijnstra&Gudde, november 2009)

Commentaar bij het Onderzoeksrapport Tussenfase Planstudie Ring Utrecht (Twijnstra&Gudde, november 2009) Commentaar bij het Onderzoeksrapport Tussenfase Planstudie Ring Utrecht (Twijnstra&Gudde, november 2009) Op 3 juli 2009 heeft de Tweede Kamer een motie aangenomen over De Kracht van Utrecht. Deze luidde

Nadere informatie

Aanbieden notitie A16 corridor en Rotterdam University Business District. De VVD, CDA en Leefbaar Rotterdam verzoeken het college daarom:

Aanbieden notitie A16 corridor en Rotterdam University Business District. De VVD, CDA en Leefbaar Rotterdam verzoeken het college daarom: Verzoek VVD, CDA en Leefbaar Rotterdam Aanbieden notitie A16 corridor en Rotterdam University Business District De A16 is voor de Metropoolregio en de Randstad een belangrijke verbinding met Antwerpen,

Nadere informatie

Als de behoefte het grootst is, is de informatie het slechtst

Als de behoefte het grootst is, is de informatie het slechtst CVS 2014 Als de behoefte het grootst is, is de informatie het slechtst Martie van der Vlist Goudappel mvdvlist@dat.nl Bijdrage aan het Colloquium Vervoersplanologisch Speurwerk 2014 20 en 21 november 1

Nadere informatie

Ontwerp-Tracébesluit A27/A1

Ontwerp-Tracébesluit A27/A1 Bijlage 2 Uitgangspunten van de verkeersberekeningen Datum Status Definitief Deze bijlage maakt geen deel uit van Ontwerp-Tracébesluit. Bijlage 2 Uitgangspunten van de verkeersberekeningen Datum Status

Nadere informatie

Verhoging maximumsnelheid 80km zones naar 100 km/h

Verhoging maximumsnelheid 80km zones naar 100 km/h Verhoging maximumsnelheid 80km zones naar 100 km/h Effecten op luchtkwaliteit Datum November 2011 Status Definitief Colofon Uitgegeven door Rijkswaterstaat Dienst Verkeer en Scheepvaart Informatie DVS

Nadere informatie

StreamLine (Showcase Model Amsterdam)

StreamLine (Showcase Model Amsterdam) StreamLine (Showcase Model Amsterdam) Omnitrans Informatiedag 11 november 2010 Jos van den Elshout (DIVV Amsterdam) en Edwin Mein Inhoud Wat is StreamLine? Wat biedt StreamLine? Amsterdam Showcase Vragen

Nadere informatie

Reacties op bevolkingsdaling

Reacties op bevolkingsdaling Reacties op bevolkingsdaling Wim Derks Kenniscentrum voor Bevolkingsdaling en Beleid, Universiteit Maastricht en Etil www.bevolkingsdaling.nl w.derks@beoz.unimaas.nl 1 Inhoud 1996-2006 Structurele bevolkingsdaling

Nadere informatie

Gebruik van Omnitrans in. beleidsadvisering. Bas Govers Goudappel Coffeng

Gebruik van Omnitrans in. beleidsadvisering. Bas Govers Goudappel Coffeng 1 Gebruik van Omnitrans in beleidsadvisering Bas Govers Goudappel Coffeng bgovers@goudappel.nl Inhoud Goudappel Coffeng BV Geschiedenis Bedrijfsstructuur Marktstrategie Beleidsterreinen Mobiliteit Ruimtelijke

Nadere informatie

Nederlandstalige samenvatting (summary in Dutch language)

Nederlandstalige samenvatting (summary in Dutch language) Nederlandstaligesamenvatting 145 Nederlandstaligesamenvatting (summaryindutchlanguage) Reizen is in de afgelopen eeuwen sneller, veiliger, comfortabeler, betrouwbaarder, efficiënter in het gebruik van

Nadere informatie

Onderwerp Bevolkings- en woningbehoefteprognose Noord-Brabant, actualisering 2011

Onderwerp Bevolkings- en woningbehoefteprognose Noord-Brabant, actualisering 2011 Onderwerp Bevolkings- en woningbehoefteprognose Noord-Brabant, actualisering 2011 Status Informerend Voorstel Kennis te nemen van de bevolkings- en woningbehoefteprognose Noord-Brabant, actualisering 2011

Nadere informatie

CT2710 Transport & Planning Sommencollege delen 1 en 2

CT2710 Transport & Planning Sommencollege delen 1 en 2 CT2710 Transport & Planning Sommencollege delen 1 en 2 Rob van Nes, Transport & Planning 11-5-2012 Delft University of Technology Challenge the future Tentamenvorm Elektronisch tentamen (Etude) Open rekenvragen

Nadere informatie

Samenvatting. Bereikbaarheid en concurrentiekracht - KiM 5

Samenvatting. Bereikbaarheid en concurrentiekracht - KiM 5 Samenvatting Verbeteringen in de bereikbaarheid kunnen bijdragen aan de concurrentiekracht van een regio of een land, doordat reistijd- en betrouwbaarheidsverbeteringen een direct effect hebben op de productiviteit

Nadere informatie

Economische scenario s West-Friesland

Economische scenario s West-Friesland Economische scenario s West-Friesland 24 april 2014 Opzet presentatie 1. Economische ontwikkeling West-Friesland 2. SWOT economie 3. Trends en ontwikkelingen 4. Prognose economische ontwikkeling 5. Scenario

Nadere informatie

Nut en noodzaak Parklaan

Nut en noodzaak Parklaan Nut en noodzaak Parklaan Onderbouwing bestemmingsplan Parklaan Eindrapport Gemeente Ede Februari 2015 definitief Nut en noodzaak Parklaan Onderbouwing bestemmingsplan Parklaan Eindrapport dossier : BD2436-100-100

Nadere informatie

effecten verbreding N279 op A2 en A50

effecten verbreding N279 op A2 en A50 Het College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente 'shertogenbosch t.a.v. wethouder dhr. Hoskam Postbus 12345 5200 GZ 'shertogenbosch Contactpersoon mw. L. Kusters T 073 681 78 34 Classificatie

Nadere informatie

R-89-25 Ir. A. Dijkstra Leidschendam, 1989 Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid SWOV

R-89-25 Ir. A. Dijkstra Leidschendam, 1989 Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid SWOV SCHEIDING VAN VERKEERSSOORTEN IN FLEVOLAND Begeleidende notitie bij het rapport van Th. Michels & E. Meijer. Scheiding van verkeerssoorten in Flevoland; criteria en prioriteitsstelling voor scheiding van

Nadere informatie

Nadere toelichting Op 15 april 2010 presenteert de Rekenkamercommissie Noordoost Fryslân (RKC) haar rapport inzake het grondbeleid in Achtkarspelen.

Nadere toelichting Op 15 april 2010 presenteert de Rekenkamercommissie Noordoost Fryslân (RKC) haar rapport inzake het grondbeleid in Achtkarspelen. Aan de Gemeenteraad Raad Status 3 februari 2011 Besluitvormend Onderwerp Advies controlecommissie over rapport Rekenkamercommissie inzake grondbeleid Punt no. 6 Korte toelichting De controlecommissie heeft

Nadere informatie

BUREAUSTUDIE FASE 1, BEDRIJVENTERREIN STEPELERVELD VERKEER

BUREAUSTUDIE FASE 1, BEDRIJVENTERREIN STEPELERVELD VERKEER BUREAUSTUDIE FASE 1, BEDRIJVENTERREIN STEPELERVELD VERKEER GEMEENTE HAAKSBERGEN juni 2009 110301.001599 Inhoud 1 Inleiding 2 1.1 Aanleiding 2 1.2 Ligging bedrijventerrein 2 2 Ontsluiting in de eerste fase

Nadere informatie

Zin en onzin van de WLO-scenario's Léon Groenemeijer

Zin en onzin van de WLO-scenario's Léon Groenemeijer Zin en onzin van de WLO-scenario's Léon Groenemeijer Ruimteconferentie, 21 mei 2013 13086-ABF Inhoud Scenario s en prognoses WLO-scenario s Plausibel en intern consistent Houdbaarheid Gebruik Conclusie

Nadere informatie