Kijken met je handen? groep 3 t/m 5. Lees- en verteltekst

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Kijken met je handen? groep 3 t/m 5. Lees- en verteltekst"

Transcriptie

1 Kijken met je handen? groep 3 t/m 5 Lees- en verteltekst

2 Voor de leerkracht Museumlesbeschrijving O, wat is dat moeilijk in een museum: niets aanraken! De meeste (kinder)vingers jeuken om een beeld van glad marmer te aaien, of om een schilderij aan te raken waar de verf in dikke klodders op ligt. Maar dat kan nou eenmaal niet. Zelfs een museumdirecteur mag geen enkel kunstwerk aanraken met blote handen. De onzichtbare stoffen op je huid tasten het materiaal waarvan het is gemaakt aan. Of stel je voor dat het stuk zou gaan door een ongelukje of slijtage. Die regel kunnen we dus niet veranderen, maar we kunnen er wel voor zorgen dat kinderen andere dingen wél mogen aanraken. Een museumles die dus zeer geschikt is voor actieve en nieuwsgierige kinderen! We starten de les met een niet-museaal schilderijtje dat de kinderen van alle kanten kunnen bekijken en met hun handen kunnen onderzoeken. Een schilderij blijkt ineens een lap linnen met verf erop, gespannen in een houten spieraam. Bij iedere zaal hoort vervolgens een kist vol interessante voorwerpen. Eerst bekijken we de schilderijen samen, waarna de kinderen om de beurt een voorwerp mogen uitkiezen dat ze hebben herkend. Het gaat hier om goed kijken. Op de 19de-eeuwse schilderijen van de gebroeders Oyens zie je veel details. Kies je een speelgoedkoe bij dat schilderij? Of past die rieten zonnehoed er beter bij? Wat hoort bij dit kunstwerk: een koperen potje of een babymutsje? De kinderen maken een keuze en leggen hun voorwerpen zo mooi mogelijk neer op sokkeltjes op kinderhoogte, die speciaal voor deze les zijn gemaakt. Natuurlijk willen we weten waarom ze nou juist dit voorwerp hebben uitgekozen. En gaan we samen verhalen verzinnen bij de voorstellingen. Wat gebeurde er net vóór de scène op het schilderij en hoe ging het verder? Al kijkend met de ogen én de handen vliegt de tijd! Afbeelding voorkant: Jozef Israëls, Arbeidersgezin aan tafel, aquarel, 1893

3 Lesdoelen Kerndoelen Praktische tips De leerlingen weten - 1 NEDERLANDS > Mondeling Deze lees- en verteltekst prentenboeken. Zo kan de onder andere door materi- taalonderwijs is bedoeld om naar eigen wachttijd plezierig en zinvol alen te hanteren - hoe een De leerlingen leren infor- inzicht ter voorbereiding worden besteed. schilderij werd gemaakt in matie te verwerven uit van de museumles te Het is toegestaan tijdens de 19e eeuw. gesproken taal. Ze leren gebruiken. U kunt deze de museumles foto s van De leerlingen bekijken tevens die informatie, bijvoorbeeld (gedeeltelijk) uw leerlingen te maken schilderijen, vertellen over mondeling of schriftelijk, voorlezen, navertellen, als zónder flits/statief. wat zij zien en verplaatsen gestructureerd weer te basis gebruiken voor een Deze lees- en verteltekst zich in het verleden. geven. kringgesprek, of als inspira- is ook te downloaden vanaf De leerlingen kiezen 12 NEDERLANDS > Taalbe- tie voor een andersoortige onze site: - door goed te kijken - schouwing, waaronder strate- les. Voor groep 3 zult u concrete voorwerpen en gieën dit materiaal uiteraard op Ook handig in het geval u verschillende lappen stof De leerlingen verwerven een andere manier kunnen in de klas beschikt over een uit die zij herkennen op een adequate woorden- gebruiken dan voor groep digitaal schoolbord/smart- of vinden passen bij de schat en strategieën voor 5. Ook treft u tot besluit board. 19e-eeuwse schilderijen het begrijpen van voor suggesties aan voor een van vader en zoon Israëls. hen onbekende woorden. vervolgles na het museum- De leerlingen presenteren Onder woordenschat val- bezoek. deze zo mooi mogelijk op len ook begrippen die het Het is voor de kinderen sokkels bij de kunstwer- leerlingen mogelijk maken fijn om bij hun naam te wor- ken en vertellen over hun over taal te denken en te den aangesproken in het keuze. spreken. museum. Een naambordje De leerlingen presente- 52 ORÏENTATIE OP JEZELF EN op hun kleding werkt goed. ren deze zo mooi mogelijk DE WERELD > Tijd Het is prettig als u de op sokkels bij de kunstwer- De leerlingen leren over kinderen alvast zou willen ken en vertellen over hun kenmerkende aspecten van uitleggen dat kunstvoor- keuze. tijdvakken, o.a.: burgers werpen in een museum niet De leerlingen voeren en stoommachines. aangeraakt mogen worden. dramaopdrachten uit naar 54 KUNSTZINNIGE ORÏENTATIE De inrichting van het aanleiding van schilderijen. De leerlingen leren beel- museum is aan wisselin- De leerlingen begrijpen den, taal, muziek, spel en gen onderhevig. Daardoor waarom kunstwerken niet beweging te gebruiken, om kan het voorkomen dat er aangeraakt mogen worden er gevoelens en ervaringen tijdens de museumles an- door bezoekers. mee uit te drukken en om dere kunstwerken worden er mee te communiceren. behandeld dan in deze 55 KUNSTZINNIGE ORÏENTATIE lees- en verteltekst staan De leerlingen leren op afgebeeld. eigen werk en dat van an- Mocht het voorkomen deren te reflecteren. dat u met de kinderen 56 KUNSTZINNIGE ORÏENTATIE ruim voor aanvang van de De leerlingen verwer- museumles arriveert in het ven enige kennis over en museum, dan kunt u de krijgen waardering voor Bewaking of de Informatie- aspecten van cultureel balie in de hal vragen om erfgoed. tekenspullen of

4 Voor de leerlingen Om te bedenken Wat is thuis jouw favoriete speelgoed of lievelingsding? Stel je voor dat het kapot zou gaan Om over te praten Heb jij wel eens per ongeluk iets stuk gemaakt dat duur was of heel belangrijk voor iemand? Wat gebeurde er toen? Waarom mag dat niet? Kijken doe je met je ogen, dat zeggen grote mensen wanneer je in een winkel bent vol met dure spullen. Ze bedoelen gewoon dat je niets mag aanraken. Bang als ze zijn dat er anders dingen kapot gaan. In een museum gaat het eigenlijk net zo. Daar lopen bewakers - suppoosten - rond die ervoor zorgen dat mensen niet te dicht bij de kunstwerken komen. Stel je voor dat je van dichtbij wijst naar een schilderij en tegelijkertijd uitglijdt of een duwtje krijgt! Dan zou het wel eens helemaal fout kunnen gaan. Musea willen kunstwerken goed bewaren om aan mensen te kunnen laten zien. Ook aan de kinderen of kleinkinderen die je misschien ooit krijgt. Nog zo n schilderij kopen als het stuk is, kan niet want er bestaat er maar één van. Daarom zijn kunstwerken vaak ook heel duur. Pieter Oyens, De schilderijenliefhebber, 1878, olieverf op doek, Particuliere collectie.

5 Onzichtbaar gevaar Alle mensen die in het museum werken - de directeur ook - moeten speciale handschoenen aan wanneer ze een schilderij of beeld oppakken. Dat moet vanwege een onzichtbaar gevaar! Op je handen zitten dingen die je niet met het blote oog kunt zien - zuren, vetten en bacteriën. Als die heel vaak op kunstwerken terecht komen, gaan ze lelijk verkleuren of uiteindelijk zelfs stuk. Kijken met je handen Toch wil iedereen dingen het liefst even aanraken. Vooral mooie dingen. Of dingen die er aaibaar uitzien. Soms lijkt het net alsof je ze met je ogen niet goed genoeg kunt zien. Je bent nieuwsgierig en wilt voelen hoe zacht of ruw iets is of hoe koud of glad. Door dingen aan te raken kom er je méér over te weten. Jozef Israëls, Als men oud wordt, olieverf op doek, Denk mee met de kunstenaar! Een schilderij laat niet alleen dingen zien, maar kan ook een verhaal vertellen. De mensen die erop staan afgebeeld zijn iets aan het doen: ze staan met elkaar te kletsen, zitten te eten of schrijven een brief. Wij kijken naar een schilderij en fantaseren er een heel verhaal bij. En dat is nou precies wat een kunstenaar graag wil. Dat de kijker het kunstwerk in gedachten laat leven. Om te verzinnen Noem drie dingen die zacht aanvoelen. Noem drie dingen die ruw aanvoelen. Noem drie dingen die koud aanvoelen. Noem drie dingen die vies aanvoelen.

6 Om een verhaal bij te bedenken Kijk goed naar het plaatje van het schilderij. Bedenk wat voor soort vrouw er afgebeeld is. Wat zie je? Wat voor soort ruimte zie je? Is er een uitzicht? Hoeveel mensen zijn er? Wat voor soort kleren draagt de vrouw? Wat voor soort uitdrukking heeft haar gezicht en wat doet zij? Waaraan zie je dat dit niet een schilderij uit onze tijd is? Je merkt wel dat een schilderij een heel verhaal kan vertellen! Jozef Israëls, Vissersvrouw met kind (Na de storm), olieverf op doek, 1858 Twee schilders: Jozef en Isaac Israëls In het museum ga je straks schilderijen zien van twee kunstenaars die lang geleden héél beroemd zijn geworden met hun schilderijen: Jozef en Isaac Israëls Jozef was dol op treurige verhalen. Die schilderde hij het allerliefst, zodat de mensen een diep gevoel zouden krijgen bij het zien van zijn kunst. Isaac schilderde heel andere onderwerpen. Hij was dol op de stad en op alles wat daarbij hoort. Feesten, kleren kopen en restaurants dat alles zie je terug in zijn schilderijen. Waarom Jozef en Isaac dezelfde achternaam hebben? Daar kom je achter in het museum. Alvast oefenen? Kijkspelletje - Bekijk het plaatje van het schilderij. Je krijgt 1 minuut de tijd. Onthoud zo goed mogelijk wat er allemaal is afgebeeld. - Draai nu het blad om of dek het plaatje af. Noem uit je hoofd zoveel mogelijk dingen op die je hebt gezien. Isaac Israëls, Zelfportret met de Javaanse danser Jodjana, olieverf op doek Jozef Israëls, Zelfportret, olieverf op doek

7 Naar het museum We kunnen de regels niet veranderen. Dus ook in ons museum mag je kunstwerken niet aanraken. Jammer, maar gelukkig hebben we bij deze les allemaal spullen (zelfs speelgoed) voor jullie klaargezet. Die mag je natuurlijk wel aanraken. We doen een spel waarbij je in groepjes goed gaat kijken naar schilderijen van Jozef en Isaac Israëls. Vooral op de details moet je goed letten - de kleine dingen op de schilderijen. Bijvoorbeeld een pijp, klomp, of schelp. Daarna ga je zelf spulletjes en lappen stof uitkiezen die je erbij vindt passen. Die presenteer je zo mooi mogelijk. En daar gaan we samen verhalen bij verzinnen. Want waar gaan die schilderijen eigenlijk over? Het is net alsof we zelf meer dan 100 jaar teruggaan in de tijd! Gemeentemuseum Den haag

8 Voor de leerkracht (Prenten)boeken over beeldende kunst, het museum en tekenen/schilderen - Q. Blake, Engelkrijt, uitg. De Fontein, 2004, ISBN Brown, M. Wise, De kladderkatjes, uitg. Rubinstein b.v., serie: Gouden boekjes, 2002, ISBN K. Couprie, A. Louchard, In het museum. Ik zie, ik zie wat jij niet ziet, uitg. Lannoo, 2006, ISBN C. d Harcourt, Kunst in de kijker, uitg. Lemniscaat, 2001, ISBN K. de Jong, Wat een kunst, uitg. Gottmer, 2005, ISBN T. van Lieshout, Het papieren museum, uitg. Leopold, 2004, ISBN M. Mannig, Gratis toegang. De leukste ideeën voor je eigen museum, uitg. Ploegsma, 1999, ISBN W. Pijbes, Het kleine schilderboek, uitg. Waanders, 2002, ISBN W. Pijbes, A is van appel. Een kunst ABC, uitg. Lemniscaat, 2004, ISBN10: ISBN13: A. le Saux, G. Solotareff (samenst.), Het kleine museum, uitg. Querido, 2004, ISBN

9 Lessuggesties voor ná de museumles Herinneringstekening Laat de kinderen een herinneringstekening maken. Welke onderwerpen op schilderijen hebben ze gezien in het museum? Naar aanleiding van één ervan maken ze een tekening een impressie van hun herinnering aan dat schilderij. Spullen - toneelstuk Op tafel liggen onder een doek allerlei voorwerpen die te vinden zijn op school, variërend van koffiekopje tot kleurpotloden en gympen. Zonder te kijken pakken de kinderen (verdeeld in groepjes van circa drie leerlingen) ieder een voorwerp. Ieder groepje heeft nu in totaal circa drie voorwerpen. Rondom en mét deze voorwerpen verzinnen zij zelf een kort verhaal (spannend of grappig) dat zij zelfstandig uitwerken als stukje drama. Kort voorbereiden en daarna een presentatie in de klas. Illustratie De kinderen maken een tekening naar aanleiding van het boek dat zij op dit moment zelf aan het lezen zijn of dat hun wordt voorgelezen (op school of thuis). Welk stukje uit het verhaal is leuk om te tekenen? Alle tekeningen worden opgehangen in de klas of op de gang en per stuk samen bekeken. Ieder kind vertelt het verhaal dat bij zijn/haar tekening hoort. Deze opdracht kan ook worden gecombineerd met een boekpresentatie. Mijn verhaal Achter voorwerpen gaan verhalen schuil. De beer die je van je lievelingstante kreeg op je eerste verjaardag. De geluksvoetbal waarmee je steeds weer doelpunten scoort. Of de foto van je opa die niet meer leeft, met wie je altijd zo lachen kon. Ieder kind neemt een voorwerp dat iets voor hem of haar betekent mee naar school en vertelt erover. Welke verhalen lijken een beetje op elkaar? Om het goed luisteren naar elkaars verhalen te stimuleren, vertelt ieder kind in één zin na wat het verhaal van de leerling naast hem/haar was. De leerlingen maken tot slot een tekening van hun voorwerp. Gemeentemuseum Den Haag, afdeling Educatie tekst: Jet van Overeem vormgeving : Anneke van der Stelt, Rotterdam; Myra de Vos, afdeling Fotografie & Vormgeving Gemeentemuseum Den Haag oktober 2008

JONG GELEERD MONDRIAAN EN DE STIJL VOOR KLEUTERS. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 1 2

JONG GELEERD MONDRIAAN EN DE STIJL VOOR KLEUTERS. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 1 2 JONG GELEERD MONDRIAAN EN DE STIJL VOOR KLEUTERS LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 1 2 VOOR DE LEERKRACHT MUSEUMLESBESCHRIJVING Dit is een kennismakingsles voor jonge kinderen die misschien wel voor het eerst

Nadere informatie

Van gezicht tot portret groep 6 t/m 8 Lees- en verteltekst

Van gezicht tot portret groep 6 t/m 8 Lees- en verteltekst Van gezicht tot portret groep 6 t/m 8 Lees- en verteltekst Voor de leerkracht Museumlesbeschrijving Er komen per dag heel veel mensen naar het museum. Sommigen zijn er altijd. Die zijn vastgelegd in verf

Nadere informatie

Wonder-boven-wonder: Wonderkamers. Lees- en verteltekst groep 8

Wonder-boven-wonder: Wonderkamers. Lees- en verteltekst groep 8 Wonder-boven-wonder: Wonderkamers Lees- en verteltekst groep 8 Voor de leerkracht Museumlesbeschrijving Ooit gedacht dat je je in een museum kunt verkleden als hoepelrokdame of markies? Dat je op de computer

Nadere informatie

JE NEUS ACHTERNA LEES- EN VERTELTEKST GROEP 4

JE NEUS ACHTERNA LEES- EN VERTELTEKST GROEP 4 JE NEUS ACHTERNA LEES- EN VERTELTEKST GROEP 4 VOOR DE LEERKRACHT MUSEUMLES BESCHRIJVING De rode draad van deze dwaalles wordt gevormd door een sprookje over drie kinderen die een spannende tocht maken.

Nadere informatie

VORMENKINDEREN LEES- EN VERTELTEKST GROEP 2 T/M 4

VORMENKINDEREN LEES- EN VERTELTEKST GROEP 2 T/M 4 VORMENKINDEREN LEES- EN VERTELTEKST GROEP 2 T/M 4 VOOR DE LEERKRACHT MUSEUMLESBESCHRIJVING In deze museumles speelt het beeldaspect vorm de hoofdrol. De wereld om ons heen bestaat uit eindeloos veel vormen.

Nadere informatie

Méér en mooi : Verzamelen. Lees- en verteltekst groep 3 t/m 5

Méér en mooi : Verzamelen. Lees- en verteltekst groep 3 t/m 5 Méér en mooi : Verzamelen Lees- en verteltekst groep 3 t/m 5 Voor de leerkracht Museumlesbeschrijving Zonder verzameling geen museum! Aan alle musea ligt een verzameling ten grondslag. Ieder mens heeft

Nadere informatie

Gemeente museum Den Haag. De wereld van Co Westerik groep 7 en 8 Lees- en verteltekst

Gemeente museum Den Haag. De wereld van Co Westerik groep 7 en 8 Lees- en verteltekst Gemeente museum Den Haag De wereld van Co Westerik groep 7 en 8 Lees- en verteltekst Voor de leerkracht Museumlesbeschrijving Het Gemeentemuseum organiseert in de herfst een overzichtstentoonstelling van

Nadere informatie

KEEPVOGEL EN KIJKVOGEL LEES- EN VERTELTEKST GROEP 2 T/M 5

KEEPVOGEL EN KIJKVOGEL LEES- EN VERTELTEKST GROEP 2 T/M 5 KEEPVOGEL EN KIJKVOGEL LEES- EN VERTELTEKST GROEP 2 T/M 5 VOOR DE LEERKRACHT MUSEUMLESBESCHRIJVING Wouter van Reek, bekend van de boeken en animatiefilms over Keepvogel, heeft een kunstprentenboek over

Nadere informatie

Picasso en zo groep 6 t/m 8. Lees- en verteltekst

Picasso en zo groep 6 t/m 8. Lees- en verteltekst Picasso en zo groep 6 t/m 8 Lees- en verteltekst Voor de leerkracht Pablo Picasso, Musketier en Amor, 1969, olieverf op doek, collectie Ludwig Museum Museumlesbeschrijving Pablo Picasso (Spanje, 1881-

Nadere informatie

EEN VLIEGENDE START VIER DE LENTE IN HET MUSEUM. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 1 T/M 4

EEN VLIEGENDE START VIER DE LENTE IN HET MUSEUM. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 1 T/M 4 EEN VLIEGENDE START VIER DE LENTE IN HET MUSEUM LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 1 T/M 4 beeld voorpagina: LESDOELEN KERNDOELEN De leerlingen gebrui ken begrippen rond de thema s kunst en lente. 1 NEDERLANDS

Nadere informatie

MUSEUMLES IN HET VAN ABBEMUSEUM Groep 7 en 8

MUSEUMLES IN HET VAN ABBEMUSEUM Groep 7 en 8 MUSEUMLES IN HET VAN ABBEMUSEUM Groep 7 en 8 Inleiding In groep 7 of 8 komen leerlingen vaak voor de tweede keer met hun klas naar het van Abbemuseum. Bij het eerste bezoek, in groep 5 of 6, hebben ze

Nadere informatie

Dimitri het draakje groep 4 Lees- en verteltekst

Dimitri het draakje groep 4 Lees- en verteltekst Dimitri het draakje groep 4 Lees- en verteltekst Voor de leerkracht Museumlesbeschrijving Afbeelding voorkant: M.C. Escher, Draak, houtgravure, 1952 Het is niet voor niets dat juist een draakje de hoofdrol

Nadere informatie

Kleurenkinderen groep 2 en 3 Lees- en verteltekst

Kleurenkinderen groep 2 en 3 Lees- en verteltekst Kleurenkinderen groep 2 en 3 Lees- en verteltekst Voor de leerkracht Dit is een kennismakingsles voor jonge kinderen die misschien wel voor het eerst in een museum komen. Omdat een museum een toverwereld

Nadere informatie

IK ZIE, IK ZIE... BENNER

IK ZIE, IK ZIE... BENNER IK ZIE, IK ZIE... BENNER onderwijsprogramma primair onderwijs groep 5 t/m 8 INLEIDING Gerrit Benner vond de gewone wereld lang niet altijd even leuk, dus die schilderde hij ook niet. Maar achter die gewone

Nadere informatie

MONDRIAAN & DE STIJL OP PAD MET KEEPVOGEL EN KIJKVOGEL. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 2 T/M 5

MONDRIAAN & DE STIJL OP PAD MET KEEPVOGEL EN KIJKVOGEL. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 2 T/M 5 MONDRIAAN & DE STIJL OP PAD MET KEEPVOGEL EN KIJKVOGEL LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 2 T/M 5 VOOR DE LEERKRACHT MUSEUMLESBESCHRIJVING Wouter van Reek, bekend van de boeken en animatiefilms over Keepvogel,

Nadere informatie

dimitri het draakje Lees- en verteltekst groep 4

dimitri het draakje Lees- en verteltekst groep 4 dimitri het draakje Lees- en verteltekst groep 4 voor de leerkracht Museumles beschrijving Het is niet voor niets dat juist een draakje de hoofdrol speelt in deze museumles die gaat over de vier Elementen:

Nadere informatie

Drents Archief. Het meisje met de hoepel. Groep 2 Thema-overzicht

Drents Archief. Het meisje met de hoepel. Groep 2 Thema-overzicht Drents Archief Het meisje met de hoepel Groep 2 Thema-overzicht Thema-overzicht Het meisje met de hoepel Groep 2 Drents Archief Kern van het thema Een beeld vertelt een verhaal. Om het verhaal te kunnen

Nadere informatie

Wie ben jij & wie ben ik? Docentenhandleiding Groep 6 t/m 8

Wie ben jij & wie ben ik? Docentenhandleiding Groep 6 t/m 8 Docentenhandleiding Groep 6 t/m 8 1 Utrecht, 2017 Beste docent(e), Wat leuk dat u met uw groep binnenkort naar Museum Catharijneconvent komt om deel te nemen aan het programma Dit programma speelt zich

Nadere informatie

Museum De Buitenplaats Kijken is een kunst

Museum De Buitenplaats Kijken is een kunst Museum De Buitenplaats Kijken is een kunst Groep 5 Thema- overzicht Thema- overzicht Kijken is een kunst Groep 5 Museum De Buitenplaats Kern van het thema Mensen laten graag iets van zichzelf aan anderen

Nadere informatie

MEER ÉN MOOI VERZAMELEN MAAK JE EIGEN TENTOONSTELLING. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 3 T/M 5

MEER ÉN MOOI VERZAMELEN MAAK JE EIGEN TENTOONSTELLING. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 3 T/M 5 MEER ÉN MOOI VERZAMELEN MAAK JE EIGEN TENTOONSTELLING LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 3 T/M 5 VOOR DE LEERKRACHT MUSEUMLESBESCHRIJVING Zonder verzameling geen museum! Aan alle musea ligt een verzameling ten

Nadere informatie

Mondriaan voor beginners groep 7 en 8. Lees- en verteltekst

Mondriaan voor beginners groep 7 en 8. Lees- en verteltekst Mondriaan voor beginners groep 7 en 8 Lees- en verteltekst Voor de leerkracht Piet Mondriaan met Broadway Boogie Woogie, foto: Fritz Glarner Museumlesbeschrijving Het Gemeentemuseum Den Haag beheert de

Nadere informatie

Wat krijgen de leerlingen te zien? Het Spetterlab Oude kunst Prehistorie

Wat krijgen de leerlingen te zien? Het Spetterlab Oude kunst Prehistorie Museumles groep 1-2 Overgisteren De leerkracht heeft een koffer gevonden, zomaar op straat. Ze besluiten de koffer open te maken om te kijken wat er in zit. Samen komen ze er achter dat de koffer van een

Nadere informatie

SCHILDEREN MET KAREL APPEL LEES- EN VERTELTEKST GROEP 1, 2, 3

SCHILDEREN MET KAREL APPEL LEES- EN VERTELTEKST GROEP 1, 2, 3 SCHILDEREN MET KAREL APPEL LEES- EN VERTELTEKST GROEP 1, 2, 3 LESDOELEN KERNDOELEN PRAKTISCHE TIPS De kinderen kijken en luisteren naar het verhaal uit het prentenboek Karel 1 NEDERLANDS MONDELING TAAL-

Nadere informatie

Wild Beest. Opdrachtenboekje. Basisonderwijs groep 5 t/m 8

Wild Beest. Opdrachtenboekje. Basisonderwijs groep 5 t/m 8 Wild Beest Opdrachtenboekje Basisonderwijs groep 5 t/m 8 24 februari t/m 29 mei 2015 Wild Beest In dierentuin Dierenrijk zijn door een computerstoring bij een aantal kooien de elektronische sloten open

Nadere informatie

Docentenhandleiding Educatieprogramma

Docentenhandleiding Educatieprogramma Docentenhandleiding Educatieprogramma Hoe, wat & waar Primair Onderwijs groep 3 t/m 6 Inhoud Het Dordrechts Museum..p.3 Algemene doelstelling programma...p.3 Aansluiting bij kerndoelen. p.3,4 Programma:Hoe,

Nadere informatie

WAT JE DROOMT BEN JE ZELF LEES- EN VERTELTEKST GROEP 3 & 4

WAT JE DROOMT BEN JE ZELF LEES- EN VERTELTEKST GROEP 3 & 4 WAT JE DROOMT BEN JE ZELF LEES- EN VERTELTEKST GROEP 3 & 4 VOOR DE LEERKRACHT MUSEUMLESBESCHRIJVING Claude Monet, Blauwe Regen, 1920 Als de mens geen verbeeldingskracht bezat, was er geen kunst. Maar ook

Nadere informatie

Wat krijgen de leerlingen te zien? Het Spetterlab Oude kunst Prehistorie

Wat krijgen de leerlingen te zien? Het Spetterlab Oude kunst Prehistorie Museumles groep 1-2 Overgisteren De leerkracht heeft een koffer gevonden, zomaar op straat. Ze besluiten de koffer open te maken om te kijken wat er in zit. Samen komen ze er achter dat de koffer van een

Nadere informatie

LAAT JE ZIEN LEES- EN VERTELTEKST GROEP 7 & 8

LAAT JE ZIEN LEES- EN VERTELTEKST GROEP 7 & 8 LAAT JE ZIEN LEES- EN VERTELTEKST GROEP 7 & 8 VOOR DE LEERKRACHT MUSEUMLESBESCHRIJVING Het thema van deze les is: identiteit. Wie ben ik? Wat hoort allemaal bij mij en hoe laat ik dat zien? De kunstvorm

Nadere informatie

Kinderboekenweekprogramma. Wie ben jij & wie ben ik? Docentenhandleiding

Kinderboekenweekprogramma. Wie ben jij & wie ben ik? Docentenhandleiding Kinderboekenweekprogramma Docentenhandleiding Wie Groep ben jij & 6 wie t/m ben ik? 8 1 Utrecht, 2016 Beste docent, Wat leuk dat u met uw groep binnenkort naar Museum Catharijneconvent komt om deel te

Nadere informatie

Onlangs heeft u met uw klas een bezoek gebracht aan het Kinderboekenmuseum. Wij hopen dat u dit heeft ervaren als een leuk en leerzaam bezoek.

Onlangs heeft u met uw klas een bezoek gebracht aan het Kinderboekenmuseum. Wij hopen dat u dit heeft ervaren als een leuk en leerzaam bezoek. Beste docent, Onlangs heeft u met uw klas een bezoek gebracht aan het Kinderboekenmuseum. Wij hopen dat u dit heeft ervaren als een leuk en leerzaam bezoek. De leerlingen hebben in het museum onder andere

Nadere informatie

Eenzaam. De les. Inhoud. Doel. Materiaal. Belangrijk. les

Eenzaam. De les. Inhoud. Doel. Materiaal. Belangrijk. les 8 Inhoud 1 Eenzaam De Soms ben je alleen en vind je dat fijn. Als alleen zijn niet prettig aanvoelt, als je niet in je eentje wilt zijn, dan voel je je eenzaam. In deze leren de leerlingen het verschil

Nadere informatie

Duizend en één dingen groep 6 t/m 8 Lees- en verteltekst

Duizend en één dingen groep 6 t/m 8 Lees- en verteltekst Duizend en één dingen groep 6 t/m 8 Lees- en verteltekst Voor de leerkracht Museumlesbeschrijving Deze cultureel erfgoedles sluit aan bij de schoolvakken Beeldende Oriëntatie en Oriëntatie op Mens en Wereld.

Nadere informatie

Rondleiden voor beginners: Cézanne - Picasso - Mondriaan. Lees- en verteltekst groep 7 en 8

Rondleiden voor beginners: Cézanne - Picasso - Mondriaan. Lees- en verteltekst groep 7 en 8 Rondleiden voor beginners: Cézanne - Picasso - Mondriaan Lees- en verteltekst groep 7 en 8 Voor de leerkracht Museumlesbeschrijving Drie beroemheden uit de kunstgeschiedenis in één tentoonstelling: Cézanne,

Nadere informatie

PROJECTBESCHRIJVING SCHATTIG SPELEN

PROJECTBESCHRIJVING SCHATTIG SPELEN PROJECTBESCHRIJVING SCHATTIG SPELEN Leerlijn Cultureel Erfgoed Thema Identiteit Groep 1 en 2 Maart 2016 Cultuuronderwijs op zijn Haags Leerlijn Cultureel Erfgoed Thema Identiteit Groep 1 en 2 Maart 2016

Nadere informatie

Het Amsterdam Museum gaat over Amsterdam. In het museum hangen schilderijen.

Het Amsterdam Museum gaat over Amsterdam. In het museum hangen schilderijen. 2 INTRODUCTIE Het programma is gemaakt door het. Het gaat over Amsterdam. In het museum hangen schilderijen. Een schilderij is gemaakt door een schilder. In het museum zijn ook voorwerpen te zien. Het

Nadere informatie

Drents Museum. Wat als de stoel van meneer Rietveld kon praten? Groep 3 Thema-overzicht

Drents Museum. Wat als de stoel van meneer Rietveld kon praten? Groep 3 Thema-overzicht Drents Museum Wat als de stoel van meneer Rietveld kon praten? Groep 3 Thema-overzicht Thema-overzicht Drents Museum Groep 3 Essentie van het thema Beeldcultuur kan omschreven worden als een maatschappelijke

Nadere informatie

Een doos vol spullen. Colofon. In het kort

Een doos vol spullen. Colofon. In het kort N E L L U P S L O V S O O EEN D Project voor groep 3 en 4 In het kort Er is op school een telefoontje gekomen van Historisch Museum Haarlemmermeer, met de vraag of de leerlingen ergens mee willen helpen.

Nadere informatie

Doel. Doelgroep. Een film in je hoofd

Doel. Doelgroep. Een film in je hoofd Doel Het op gang brengen of houden van leesplezier! Van wat voor soort boeken houden de kinderen en waarom? Zouden ze zelf graag de hoofdpersoon zijn in één van hun lievelingsboeken? Welke omslagen spreken

Nadere informatie

Mijn Mokum is een project voor NT2 cursisten. Het is gemaakt door het Amsterdam Museum.

Mijn Mokum is een project voor NT2 cursisten. Het is gemaakt door het Amsterdam Museum. 2 INTRODUCTIE is een project voor NT2 cursisten. Het is gemaakt door het. In het wordt de geschiedenis verteld aan de hand van schilderijen en voorwerpen. Je gaat met de groep naar het museum. In dit werkboekje

Nadere informatie

Voorbereidend gesprek Vragen die de leerkracht kan stellen: Introductielessen Primair Onderwijs. 1.1- Introductieles 1: Schetsen voor het schoolplein

Voorbereidend gesprek Vragen die de leerkracht kan stellen: Introductielessen Primair Onderwijs. 1.1- Introductieles 1: Schetsen voor het schoolplein Introductielessen Primair Onderwijs 1.1- Introductieles 1: Schetsen voor het schoolplein - De leerlingen worden met kunst geconfronteerd - De leerlingen ontdekken dat kunst niet altijd in een museum staat

Nadere informatie

Document vertellen en presenteren voor de groepen 1, 2, 3 en 4. Doelen van vertellen en presenteren in groep 1 en 2:

Document vertellen en presenteren voor de groepen 1, 2, 3 en 4. Doelen van vertellen en presenteren in groep 1 en 2: Document vertellen en presenteren voor de groepen 1, 2, 3 en 4 Doelen van vertellen en presenteren in groep 1 en 2: Leerlingen raken vertrouwd met het presenteren voor een groep Leerlingen raken vertrouwd

Nadere informatie

IN DE MODEONTWERPERS MEDIA EN SUPERSTERREN. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 3 T/M 6

IN DE MODEONTWERPERS MEDIA EN SUPERSTERREN. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 3 T/M 6 IN DE MODEONTWERPERS MEDIA EN SUPERSTERREN LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 3 T/M 6 VOOR DE LEERKRACHT MUSEUMLES BESCHRIJVING Camera s flitsen en het publiek is uitzinnig. wat couture zo bijzonder maakt. Zij

Nadere informatie

MUSEUMLES IN HET VAN ABBEMUSEUM Groep 5 en 6

MUSEUMLES IN HET VAN ABBEMUSEUM Groep 5 en 6 MUSEUMLES IN HET VAN ABBEMUSEUM Groep 5 en 6 Inleiding De museumles is onderdeel van een lessenreeks met receptieve, reflectieve en actieve onderdelen: - 2 voorbereidende lessen op school door eigen leerkracht

Nadere informatie

Maak samen met Kobe een museum Docentenhandleiding Groep 1 t/m 3

Maak samen met Kobe een museum Docentenhandleiding Groep 1 t/m 3 Docentenhandleiding Groep 1 t/m 3 1 Utrecht, 2016 Beste docent, Wat leuk dat u met uw groep binnenkort naar Museum Catharijneconvent komt om deel te nemen aan het programma. In deze docentenhandleiding

Nadere informatie

VAN VERZAMELING TOT MUSEUM

VAN VERZAMELING TOT MUSEUM VAN VERZAMELING TOT MUSEUM Erfgoed, natuur én beeldende kunst Cultureel erfgoed / beeldend Groep 1/2 primair onderwijs Colofon Ontwikkeling en tekst: i.o.v. Cultuurkust Alinde Hoeksma Stichting Cultuurkust

Nadere informatie

KLEURENTOVEREN KLEINE KUNSTENAARS ONTDEKKEN KLEUR. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 1 T/M 3

KLEURENTOVEREN KLEINE KUNSTENAARS ONTDEKKEN KLEUR. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 1 T/M 3 KLEURENTOVEREN KLEINE KUNSTENAARS ONTDEKKEN KLEUR LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 1 T/M 3 VOOR DE LEERKRACHT MUSEUMLESBESCHRIJVING Dit is een kennismakingsles voor jonge kinderen die misschien wel voor het

Nadere informatie

Uitleg boekverslag en boekbespreking

Uitleg boekverslag en boekbespreking Uitleg boekverslag en boekbespreking groep 7 schooljaar 2014-2015 Inhoudsopgave: Blz. 3 Blz. 3 Blz. 3 Blz. 4 Blz. 6 Blz. 7 Blz. 7 Stap 1: Het lezen van je boek Stap 2: Titelpagina Stap 3: Inhoudsopgave

Nadere informatie

KLIK KLAK! BEGRIJPEND KIJKEN VOOR FOTGRAFEN. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 5 T/M 8

KLIK KLAK! BEGRIJPEND KIJKEN VOOR FOTGRAFEN. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 5 T/M 8 KLIK KLAK! BEGRIJPEND KIJKEN VOOR FOTGRAFEN LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 5 T/M 8 VOOR DE LEERKRACHT MUSEUMLESBESCHRIJVING Bijna alle mensen maken wel eens foto's, maar om een echt bijzonder resultaat te

Nadere informatie

Tuin van Heden 3 en 4 Werken met kunst in de paasperiode. Kernles 1: Kunstenaar, wat vertel je mij?

Tuin van Heden 3 en 4 Werken met kunst in de paasperiode. Kernles 1: Kunstenaar, wat vertel je mij? Tuin van Heden 3 en 4 Werken met kunst in de paasperiode Opmerking vooraf: Voor de uitwerking van deze lessen hebben we doelen gehaald uit verschillende thema s van de betreffende graad. Na elk doel verwijzen

Nadere informatie

Workshop Vertellen. Workshop Vertellen

Workshop Vertellen. Workshop Vertellen Workshop Vertellen Er is om ons heen veel aandacht voor het (voor)lezen, maar veel minder voor het vertellen vanuit eigen verbeeldingskracht. Verhalenverteller en theatermaker Adrie Gloudemans geeft in

Nadere informatie

Nationaal congres Taal en Lezen. 15 oktober 2015 Begrijpend luisteren WWW.CPS.NL

Nationaal congres Taal en Lezen. 15 oktober 2015 Begrijpend luisteren WWW.CPS.NL Nationaal congres Taal en Lezen 15 oktober 2015 Begrijpend luisteren WWW.CPS.NL Contactgegevens Annemarieke Kool a.kool@cps.nl 06 55 81 87 65 Programma 1. Welkom 2. Doelen van workshop 3. Theorie strategieën

Nadere informatie

Vaders Voor Lezen. Vaders die hun kind regelmatig voorlezen stimuleren het leesgedrag van hun kind in zeer positieve zin.

Vaders Voor Lezen. Vaders die hun kind regelmatig voorlezen stimuleren het leesgedrag van hun kind in zeer positieve zin. Vaders Voor Lezen Vaders die hun kind regelmatig voorlezen stimuleren het leesgedrag van hun kind in zeer positieve zin. Daarom lezen vaders dus voor?! Welnee, dat doen ze omdat ze het heel erg leuk vinden!

Nadere informatie

Sprekende Portretten

Sprekende Portretten Docentenhandleiding Sprekende Portretten Sprekende Portretten Jacob Cuyp, Michiel Pompe van Slingelandt, 1649 Primair Onderwijs Groep 4 t/m 8 Inhoud Het Dordrechts Museum...p. 3 Algemene doelstelling programma..

Nadere informatie

Het onderzoek van de burgemeester 5/6

Het onderzoek van de burgemeester 5/6 Het onderzoek van de burgemeester De burgemeester hoorde dat kinderen ongerust zijn. Nee, ze zijn niet bang voor onweer of harde geluiden. Ze maken zich zorgen over de natuur. Dieren krijgen steeds minder

Nadere informatie

IK ZIE, IK ZIE... BENNER

IK ZIE, IK ZIE... BENNER IK ZIE, IK ZIE... BENNER onderwijsprogramma primair onderwijs groep 1 t/m 4 INLEIDING Gerrit Benner vond de gewone wereld lang niet altijd even leuk, dus die schilderde hij ook niet. Maar achter die gewone

Nadere informatie

Docentenhandleiding Educatieprogramma. Schilderspraktijken. Ary Lamme, Ary Scheffer aan het werk in het atelier, 1851. Primair Onderwijs groep 7 en 8

Docentenhandleiding Educatieprogramma. Schilderspraktijken. Ary Lamme, Ary Scheffer aan het werk in het atelier, 1851. Primair Onderwijs groep 7 en 8 Docentenhandleiding Educatieprogramma Schilderspraktijken Ary Lamme, Ary Scheffer aan het werk in het atelier, 1851 Primair Onderwijs groep 7 en 8 Inhoud Het Dordrechts Museum...p. 3 Algemene doelstelling

Nadere informatie

Tuin van Heden 5 en 6 Werken met kunst in de paasperiode. Kernles 1: Kunstenaar, wat vertel je mij?

Tuin van Heden 5 en 6 Werken met kunst in de paasperiode. Kernles 1: Kunstenaar, wat vertel je mij? Tuin van Heden 5 en 6 Werken met kunst in de paasperiode Opmerking vooraf: Voor de uitwerking van deze lessen hebben we doelen gehaald uit verschillende thema s van de betreffende graad. Na elk doel verwijzen

Nadere informatie

VOORBEREIDENDE LES DOCENTENHANDLEIDING INFORMATIE

VOORBEREIDENDE LES DOCENTENHANDLEIDING INFORMATIE VOORBEREIDENDE LES DOCENTENHANDLEIDING INFORMATIE 1 Utrecht, 2015 Beste docent, Wij hopen u en uw groep binnenkort te mogen verwelkomen in het Centraal Museum, waar u met de groep deelneemt aan het programma

Nadere informatie

Begrijpend luisteren. Annemarieke Kool. CPS Onderwijsontwikkeling en advies WWW.CPS.NL

Begrijpend luisteren. Annemarieke Kool. CPS Onderwijsontwikkeling en advies WWW.CPS.NL Begrijpend luisteren Annemarieke Kool CPS Onderwijsontwikkeling en advies WWW.CPS.NL Programma 1. Welkom 2. Doelen van workshop 3. Strategieën en voorbeelden 4. Differentiëren mbv taxonomie 5. Oefening

Nadere informatie

Lestip 'Mevrouw wit konijn'

Lestip 'Mevrouw wit konijn' Lestip 'Mevrouw wit konijn' Over het boek Ken jij het witte konijn uit Alice in Wonderland? Hij werd beroemd toen hij gehaast weg rende en Alice hem achterna huppelde. Misschien vraag je je af hoe het

Nadere informatie

Kijkwijzer Ruimtelijke Kunst

Kijkwijzer Ruimtelijke Kunst Kijkwijzer Ruimtelijke Kunst Beeldbeschrijving * Inhoudsopgave Deel I Deel II Deel III Deel IV Deel V Basisopdrachten Wat is het? Techniekverkenning Beeldbeschrijving Opdrachten voor thuis of in de klas

Nadere informatie

Algemene lessen. Les 4: Maak een portret van jezelf!

Algemene lessen. Les 4: Maak een portret van jezelf! Algemene lessen Les 4: Maak een portret van jezelf! Lestitel: Maak een portret van jezelf! Leerdomein: beeld Lesduur: 100 minuten Leerplandoelen Leerplan muzische opvoeding, deelleerplan beeld van het

Nadere informatie

China. Stadsgeluiden in China. 3 lessen rond geluiden in een Chinese stad. Vakgebied: Muziek. Lesduur: 60 minuten per les

China. Stadsgeluiden in China. 3 lessen rond geluiden in een Chinese stad. Vakgebied: Muziek. Lesduur: 60 minuten per les China Stadsgeluiden in China 3 lessen rond geluiden in een Chinese stad Vakgebied: Muziek Lesduur: 60 minuten per les China Pagina 1 - Stadsgeluiden in China - Colofon Stadsgeluiden in China Les voor groep

Nadere informatie

Opdrachten voor groep 5 en 6. Museum schatjes. Kies je eigen museumschat

Opdrachten voor groep 5 en 6. Museum schatjes. Kies je eigen museumschat Opdrachten voor groep 5 en 6 Museum schatjes Kies je eigen museumschat Jouw speciale schat Opdracht Kijk goed om je heen in het klaslokaal. Welk voorwerp valt jou op? Probeer 5 dingen op te schrijven die

Nadere informatie

of het kleine zwarte jurkje Lees- en verteltekst groep 2 t/m 5

of het kleine zwarte jurkje Lees- en verteltekst groep 2 t/m 5 Coco of het kleine zwarte jurkje Lees- en verteltekst groep 2 t/m 5 voor de leerkracht museumles BesCHrIJvIng Het kleurrijke levensverhaal van de beroemde modeomtwerpster Coco Chanel inspireerde veelbekroond

Nadere informatie

Tekst lezen en vragen stellen

Tekst lezen en vragen stellen Tekst lezen en vragen stellen 1. Je gaat tijdens het lezen vragen stellen. Lees de uitleg. Een tekst lezen gaat niet vanzelf. Je bent dan druk bezig. Tijdens het lezen komen er vragen in je hoofd op. Sommige

Nadere informatie

Benodigdheden: A. Inleiding: kringgesprek 15 minuten.

Benodigdheden: A. Inleiding: kringgesprek 15 minuten. Handleiding Groep Les Thema Wat zie je en wat vind je ervan? Weet wat je ziet Welkom bij de eerste les van het Nationaal Media paspoort voor uw groep! De kinderen (en u als leerkracht) worden zich in deze

Nadere informatie

Jij als onderzoeker Docentenhandleiding Groep 4 t/m 8

Jij als onderzoeker Docentenhandleiding Groep 4 t/m 8 Docentenhandleiding Groep 4 t/m 8 1 Utrecht, 2016 Beste docent, Wat leuk dat u met uw groep binnenkort naar Museum Catharijneconvent komt om deel te nemen aan het programma. In deze docentenhandleiding

Nadere informatie

Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 7-8

Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 7-8 Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 7-8 1 Inhoud Voorbereidende les Afsluitende les Aanvullend materiaal bij deze lessen staat op de website: Introductiefilmpje PowerPoint presentatie Werkbladen 2 Voorbereidende

Nadere informatie

LESBRIEF. Karel is jarig. Samenvatting: De begrippen zijn: Wij maken kinderdromen waar www.clavisbooks.com

LESBRIEF. Karel is jarig. Samenvatting: De begrippen zijn: Wij maken kinderdromen waar www.clavisbooks.com Samenvatting: Bij dit boek zijn een aantal downloads beschikbaar. Liesbet Slegers heeft deze speciaal getekend als aanvullend educatief materiaal. Het doel van de download ballon is verhaalbegrip en woordenschat

Nadere informatie

LESBRIEF. Karel is jarig. Samenvatting: De begrippen zijn: Wij maken kinderdromen waar www.clavisbooks.com

LESBRIEF. Karel is jarig. Samenvatting: De begrippen zijn: Wij maken kinderdromen waar www.clavisbooks.com Samenvatting: Bij dit boek zijn een aantal downloads beschikbaar. Liesbet Slegers heeft deze speciaal getekend als aanvullend educatief materiaal. Het doel van de download ballon is verhaalbegrip en woordenschat

Nadere informatie

LESBRIEF POEZIE OVER DE POST. Beste leerkracht,

LESBRIEF POEZIE OVER DE POST. Beste leerkracht, LESBRIEF POEZIE OVER DE POST Beste leerkracht, In deze lesbrief staan de lesopbouw, tips en aanvullende informatie om met de woorden die per post zijn opgestuurd aan de slag te gaan met de leerlingen.

Nadere informatie

Drukte bij de molen groep 5/6

Drukte bij de molen groep 5/6 Verhalend ontwerp over Olie- en Koren Woldzigt in Roderwolde Drukte bij de groep 5/6 Episode 1: Mensen rond 1900 De leerkracht laat een oud kistje of blikje zien. Daarin zitten allemaal kaartjes. Op die

Nadere informatie

Kunst voor groep 3 en 4 Dit materiaal is bestemd voor leerkrachten van groep 3 en 4. Met de informatie en lessuggesties kunt u in de klas aan de slag

Kunst voor groep 3 en 4 Dit materiaal is bestemd voor leerkrachten van groep 3 en 4. Met de informatie en lessuggesties kunt u in de klas aan de slag Kunst voor groep 3 en 4 Dit materiaal is bestemd voor leerkrachten van groep 3 en 4. Met de informatie en lessuggesties kunt u in de klas aan de slag met beeldende kunst. Het kijken naar en praten over

Nadere informatie

primair onderwijs groep 4 en 8 samen Mijn verhaal van Brabant docentenhandleiding

primair onderwijs groep 4 en 8 samen Mijn verhaal van Brabant docentenhandleiding primair onderwijs groep 4 en 8 samen Mijn verhaal van Brabant docentenhandleiding Inhoud Een doorlopende leerlijn erfgoededucatie 3 Leerdoelen 6 Voorbereiding op het museumbezoek 7 De museumles Mijn verhaal

Nadere informatie

LEEs EN VErTELTEKsT BAsIsONDErWIJs. wonderspul

LEEs EN VErTELTEKsT BAsIsONDErWIJs. wonderspul LEEs EN VErTELTEKsT BAsIsONDErWIJs wonderspul voor de leerkracht MUsEUMLEsBEsCHrIJVING Hout, klei, linnen op zich niets bijzonders, toch. Als je er niets mee doet tenminste. Maar als dat hout een beeld

Nadere informatie

NACHT IN HET POPPENHUIS WONEN IN HET KLEIN. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 2 T/M 4

NACHT IN HET POPPENHUIS WONEN IN HET KLEIN. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 2 T/M 4 NACHT IN HET POPPENHUIS WONEN IN HET KLEIN LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 2 T/M 4 VOOR DE LEERKRACHT MUSEUMLESBESCHRIJVING Chinese bordjes zo klein als een knoop, een hemelbedje op maat voor een muis en

Nadere informatie

2 Ik en autisme VOORBEELDPAGINA S

2 Ik en autisme VOORBEELDPAGINA S 2 Ik en autisme In het vorige hoofdstuk is verteld over sterke kanten die mensen met autisme vaak hebben. In dit hoofdstuk vertellen we over autisme in het algemeen. We beginnen met een stelling. In de

Nadere informatie

Amsterdam DNA is een project voor NT2 cursisten. Het is ontwikkeld door het Amsterdam

Amsterdam DNA is een project voor NT2 cursisten. Het is ontwikkeld door het Amsterdam INTRODUCTIE is een project voor NT2 cursisten. Het is ontwikkeld door het Amsterdam Museum. In het wordt de geschiedenis verteld aan de hand van schilderijen en voorwerpen. Je gaat met de groep naar het

Nadere informatie

Bontje, de poes van de molen groep 3/4

Bontje, de poes van de molen groep 3/4 Verhalend ontwerp over Olie- en Korenmolen Woldzigt in Roderwolde Bontje, de poes van de molen groep 3/4 Episode 1: Bontje, de poes van de molen Bontje is een lieve poes. Ze woont in een molen en is van

Nadere informatie

VERKORTE DOCENTENHANDLEIDING VAN WIE IS DIE KOFFER? Project voor groep 1 en 2

VERKORTE DOCENTENHANDLEIDING VAN WIE IS DIE KOFFER? Project voor groep 1 en 2 VERKORTE DOCENTENHANDLEIDING VAN WIE IS DIE KOFFER? Project voor groep 1 en 2 COLOFON Erfgoed Nederland heeft Van wie is die koffer? als pilotproject (laten) ontwikkelen in samenwerking met de gemeente,

Nadere informatie

Museum voor Kleine Kunsten. Docentenhandleiding

Museum voor Kleine Kunsten. Docentenhandleiding Museum voor Kleine Kunsten Docentenhandleiding Museum voor Kleine Kunsten In deze handleiding vindt u informatie over het project Museum voor Kleine Kunsten. Dit project bestaat uit de volgende onderdelen;

Nadere informatie

De kunst van het opzetten

De kunst van het opzetten Lesbrief websessie De kunst van het opzetten Een kijkje achter de schermen van museum Naturalis voor groep 5, 6, 7 en 8 Inhoud lesbrief 1. Introductieles 2. Uitzending 3. Afronding Inhoud in het kort:

Nadere informatie

HANDLEIDING BLOK 1, WEEK 1, LES 1 GROEP 4

HANDLEIDING BLOK 1, WEEK 1, LES 1 GROEP 4 HANDLEIDING BLOK, WEEK, LES GROEP achtergrondinformatie Leesstrategie Waarom lees ik de tekst? (Leesdoel bepalen) Lesdoelen De kinderen kunnen: vertellen wat een tekst is; opnoemen welke teksten ze voor

Nadere informatie

Buurman in de Winter Plan D / Andreas Denk (Nederland)

Buurman in de Winter Plan D / Andreas Denk (Nederland) lesbrief Buurman in de Winter Plan D / Andreas Denk (Nederland) bovenbouw (groep 5 t/m 8) www.stiltefestival.com E info@destilte.nl F facebook.com/ stiltefestival afdeling educatie Nieuwe Huizen 41 4811

Nadere informatie

Docentenhandleiding Educatieprogramma

Docentenhandleiding Educatieprogramma Docentenhandleiding Educatieprogramma Met blingbling het verleden in' horende bij de tentoonstelling Het oudste goud van de wereld. Schatten uit Varna. Primair Onderwijs groep 6 t/m 8 Inhoud Het Dordrechts

Nadere informatie

Wat je moet doen: Zoek een afbeelding van een landschap op de websites van musea.

Wat je moet doen: Zoek een afbeelding van een landschap op de websites van musea. Opdrachtenkaart 1 Een verhaal schrijven bij een schilderij Papier en schrijfgerief. Je zoekt op de website van landschappen een schilderij. Hierna schrijf je een verhaal bij je keuze. Plaats je verhaal

Nadere informatie

Lesbrief Kijken door het venster van de tijd Een beeldend project Beeldend

Lesbrief Kijken door het venster van de tijd Een beeldend project Beeldend Lesbrief Kijken door het venster van de tijd Een beeldend project Beeldend bovenbouw primair onderwijs Colofon Ontwikkeling en tekst: Vormgeving en Lay-out: i.o.v. Cultuurkust Marjo Potma & Alinde Hoeksma

Nadere informatie

Mongens en Jeisjes De Stilte (Nederland)

Mongens en Jeisjes De Stilte (Nederland) l e s b ri ef Mongens en Jeisjes De Stilte (Nederland) 4811 TL Breda F facebook.com/ stiltefestival 4811 KB Breda t +31(0)76-513 81 25 +31 (0)76-515 49 84 techniek@destilte.nl Nieuwe Huizen 41 E info@destilte.nl

Nadere informatie

4 Denken. in het park een keer gebeten door een hond. Als Kim een hond ziet wil ze hem graag aaien. Als

4 Denken. in het park een keer gebeten door een hond. Als Kim een hond ziet wil ze hem graag aaien. Als 4 Denken In dit hoofdstuk vertellen we hoe jij om kan gaan met je gedachten. Veel gedachten maak je zelf. Ze bepalen hoe jij je voelt. We geven tips hoe jij jouw gedachten en gevoelens zelf kunt sturen.

Nadere informatie

Discussiëren Kun Je Leren:

Discussiëren Kun Je Leren: Chantal Deken Discussiëren Kun Je Leren: discussielessen voor groep 3 t/m 8; sluit aan bij referentieniveaus Mondelinge taal; versterkt 21 e -eeuwvaardigheden als communiceren en samenwerken; compleet

Nadere informatie

OPA EN OMA DE OMA VAN OMA

OPA EN OMA DE OMA VAN OMA Hotel Hallo - Thema 4 Hallo opdrachten OPA EN OMA 1. Knip de strip. Strip Knip de strip los langs de stippellijntjes. Leg de stukken omgekeerd en door elkaar heen op tafel. Draai de stukken weer om en

Nadere informatie

HIERIN VINDT U DE OPBOUW VAN HET PROGRAMMA EN DE GANG VAN ZAKEN IN DE PRAKTIJK

HIERIN VINDT U DE OPBOUW VAN HET PROGRAMMA EN DE GANG VAN ZAKEN IN DE PRAKTIJK COMPLETE DOCENTENINFORMATIE: HIERIN VINDT U DE OPBOUW VAN HET PROGRAMMA EN DE GANG VAN ZAKEN IN DE PRAKTIJK DE TIJDSWINKEL VOOR GROEP 3-4 HET LEVEN VAN MENSEN IN VERSCHILLENDE TIJDSPERIODEN AAN DE HAND

Nadere informatie

Onlangs heeft u met uw klas een bezoek gebracht aan het Kinderboekenmuseum. Wij hopen dat u dit heeft ervaren als een leuk en leerzaam bezoek.

Onlangs heeft u met uw klas een bezoek gebracht aan het Kinderboekenmuseum. Wij hopen dat u dit heeft ervaren als een leuk en leerzaam bezoek. Beste docent, Onlangs heeft u met uw klas een bezoek gebracht aan het Kinderboekenmuseum. Wij hopen dat u dit heeft ervaren als een leuk en leerzaam bezoek. De leerlingen hebben in het museum de tentoonstelling

Nadere informatie

Museum De Buitenplaats Kijken is een kunst

Museum De Buitenplaats Kijken is een kunst Museum De Buitenplaats Kijken is een kunst Groep 5 Les 1 Ik en mijn selfie Les 1 Ik en mijn selfie Samenvatting van de les De kinderen kijken naar een selectie portretten waaronder selfies. Ze analyseren

Nadere informatie

SOCIALE VAARDIGHEDEN MET AFLATOUN

SOCIALE VAARDIGHEDEN MET AFLATOUN SOCIALE VAARDIGHEDEN MET AFLATOUN Dit thema is opgesplitst in drie delen; gevoelens, ruilen en familie. De kinderen gaan eerst aan de slag met gevoelens. Ze leren omgaan met de gevoelens van anderen. Daarna

Nadere informatie

Lesbrief Door het stof kruipen Op onderzoek naar je eigen school

Lesbrief Door het stof kruipen Op onderzoek naar je eigen school Lesbrief Door het stof kruipen Op onderzoek naar je eigen school Inhoud: 1. Inleiding 2. Algemene informatie 3. Opbouw van de les 4. Voorbereiding en lestips 1 Door het stof kruipen De gemeente Hoogezand-Sappemeer

Nadere informatie

Lesbrief. groep 3 t/m 6. Meneer Hoedjes vangt een vis Het huis van Barm

Lesbrief. groep 3 t/m 6. Meneer Hoedjes vangt een vis Het huis van Barm Lesbrief groep 3 t/m 6 Meneer Hoedjes vangt een vis Het huis van Barm Colofon Voorstelling Productie Producent Bewerking tekst Spel Regieadvies Vormgeving Lesmateriaal Impresariaat Met dank aan : Meneer

Nadere informatie

Lesbrief schuttersstukken voor de groepen 3 en 4

Lesbrief schuttersstukken voor de groepen 3 en 4 Lesbrief schuttersstukken voor de groepen 3 en 4 Educatieve dienst Historisch Museum De Bevelanden, Singelstraat 13, 4461 HZ Goes 1 Inhoudsopgave 1. Achtergrondinformatie voor de leerkracht... 3 2. Kerndoelen

Nadere informatie