Kyoto: multilinguale terminologie op basis van Wordnets

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Kyoto: multilinguale terminologie op basis van Wordnets"

Transcriptie

1 Kyoto:multilingualeterminologieopbasisvan Wordnets RoxaneSegers 1,WauterBosma 2,PiekVossen 2 1FaculteitExacteWetenschappen,VrijeUniversiteitAmsterdam 2FaculteitderLetteren,VrijeUniversiteitAmsterdam Samenvatting HetKyotoprojectontwikkelteenplatformwaarmeedomeinexpertsuitverschillende taalgebiedenhunkennisenterminologiekunnendelenenspecificeren.omdeuitwisselingvan cultuurspecifiekekennismogelijktemaken,iserinhetprojecteensysteemontworpenwaarmee domeinexpertsvoorverschillendetalendomeinwordnetskunnenmaken.dezedomeinwordnets zijnaanelkaarverbondendoordetermenindezewordnetstekoppelenaanééngedeeldeen taalonafhankelijkeontologie.dedomeinwordnetsendeontologiewordenvervolgensgebruikt omnaarspecifiekeinformatieintekstentezoekenwaarbijdegebruikerdekeuzeheeftom vergelijkbaregegevenstevindeninverschillendetalen.hetkyotoprojectrichtzichophet mileudomeinenontwikkelthetplatformvoorhetengels,nederlands,spaans,baskisch,italiaans, JapansenChinees. 1.Inleiding HetdoelvanhetKyotoproject 1 ( )isomeenonlineengebruiksvriendelijk platformteontwikkelendatdoordomeinexpertsuitverschillendetaalgebiedenkan wordengebruiktvoorhetorganiserenendelenvanvakkennis,gebaseerdopdetermen diebinnenhetdomeineenbelangrijkerolspelen.hetplatformbiedtdaarnaasttoegang totuitgebreidetekstcollectiesdiesemantischdoorzochtkunnenworden;datbetekent daternietalleenopeentermgezochtkanworden,maarookopspecifiekerelaties tussentermen,bijvoorbeeldtussenbeheersmaatregel,grotegrazersenafschot. AchterdetermorganisatieenzoekfunctionaliteitenvanhetKyotoplatformgaateen omvangrijkearchitectuurschuilwaarintweecomponenteneencentralerolspelen.de eerstecomponentindearchitectuurzijndedomeinwordnetsdievoorzeventalen wordenontwikkeld.eenwordnetiseensemantischlexiconwaarbijwoordendie hetzelfdeconceptuitdrukkeneensynsetvormen.dezesynsetszijnvervolgensaan elkaarverbondendoorverschillendesemantischerelatieswaarvandehiërarchischeis a relatiedebelangrijksteis.desynset{vis}bijvoorbeeld,heefteenis aof hyperoniemrelatietot{organisme}eneenheeft deel relatietot{kieuw}.ineen domeinwordnetwordtvolgensdezelfdeprincipesdeterminologievaneenbepaald vakgebiedbeschreven.hetdomeinwordnetstaatnietopzichzelf,maarwordtalseen extensieverbondenmethetgeneriekewordnetvandedesbetreffendetaal.daardoor profiteerthetdomeinwordnetvanalleconceptendieinhetgeneriekewordnetal beschrevenzijn. EentweedebelangrijkecomponentuitdeKyoto architectuurisdeontologie.een ontologieisteomschrijvenalseenformeleentaalonafhankelijkespecificatievan conceptenineenbepaalddomein(studer,1998).ookeenontologieishiërarchisch gemodelleerd,maaronderscheidtzichvaneenwordnetdoordatdeorganisatievande conceptenlosstaatvanofenhoezeineentaalwordengelexicaliseerd.ineen 1 KYOTO (acroniem van Knowledge Yielding Ontologies for Transition-based Organisation) is een Europees- Aziatisch project gefinancierd door de EU onder projectnummer in het 7 de Framework in the area of Digital Libraries: FP7-ICT , Objective ICT : Intelligent Content and Semantics. Zie ook: voor meer informatie en de laatste demo s.

2 (domein)wordnetwordensynsetsgeorganiseerdzoalszeineentaalworden geconceptualiseerd;hetengelseofchinesewordnetheeftdaardooreenandere organisatievandesynsetsdanhetnederlandsewordnet.eenvoorbeeldvaneen verschillendeorganisatievansynsetsinhetengelseennederlandsewordnetishet Engelsecontainerwaarsynsetsonderhangenalsspoon,envelopeenrefrigirator.Inhet NederlandsbestaatgeenequivalentvanhetEngelsecontainerwaardoorlepel,envelop enkoelkastinhetnederlandsewordnetgeensemantischegroepvormen,maarelkop verschillendeplaatsenindehiërarchiestaan.ineenontologiedaarentegenkunnen conceptueleonderscheidingenenovereenkomstenexplicietentaalonafhankelijk wordengemodelleerd.doordesynsetsuitdeverschillende(domein)wordnetsniet rechtstreeksaanelkaarmaarviaeenonafhankelijkeontologiemetelkaarteverbinden, ontstaatereennetwerkmetexplicieteenformelerelatieswaarinprecieskanworden uitgedrukthoeeensynsetmeteenconceptuitdeontologieenmetsynsetsinandere domeinwordnetsverbondenis. DearchitectuurvanhetKyotoplatformisontwikkelddoortechnicientaalkundigen maarwordtingebruikgenomendoordomeinspecialisten.datbetekentdat domeinspecialistenookzelfhunterminologiebeschrijven.indevisievanhet Kyotoprojectzijndegebruikersvanhetplatformexpertsinhuneigenvakterminologie maarontbreekthethenaandemiddelenomdezezelftebeschrijvenenteonderhouden. HetKyotoplatformbiedtdearchitectuurendehulpmiddelenwaarmeevakexpertshun terminologiezelfkunnenbeschrijven.omditprocestefaciliteren,zijnerdiverse ondersteunendecomponenteninhetplatformopgenomenzoalseenontologie, geëxtraheerdetermlijstenvoorhetvormenvandedomeinwordnets,eneen editomgevingwaarindetermenkunnenwordengeorganiseerdenbeschreven. Degebruikersvanhetplatformbeschrijvenhunterminologiemeteenspecifiekdoel, namelijkhetdelenvaninformatieenhetsemantischdoorzoekenvanvaktekstenop relevanteinformatie.voorelketermdieeenvakspecialisttoevoegtaanhet domeinwordnet,geldtdatermeteennaarspecifiekeinformatieronddezetermgezocht kanworden.indiezinwordtdegebruikermeteenvoorzijninspanningbeloonddoordat hijdirectbeterezoekresultatenterugkrijgt. Ditartikelisverderalsvolgtgeorganiseerd:inparagraaftweebeschrijvenweaande handvanvoorbeeldenuithetmilieudomeinhetbelangvaneenintelligentzoeksysteem datkanzoekenopbetekenisenrelaties.inparagraafdriepresenterenwedealgemene architectuurvanhetkyotoplatformeninparagraafvierenvijfgaanweinop respectievelijkdriecomponentenvandearchitectuur,tewetendetermextractie,de domeinwordnetsendecentraleontologie.inparagraafzesbeschrijvenwedemanier waaropinkyotosemantischkanwordengezocht.inparagraafachtbesluitenwemet enigealgemeneopmerkingenoverdestatusvandekyotoprojecten architectuur. 2.Multilingualeterminologieensemantischzoeken Dedagelijksepraktijkvanexpertsinhetmilieudomeinbestaatuithetverzamelenvan gegevensenhetschrijvenvanbeleids enaanbevelingsrapporten.informatiekomt steedsvakerbeschikbaarviagedigitaliseerdetekstdocumenten,maarombijvoorbeeld complexevragenrondomdebiodiversiteitineenbepaalderegiotebeantwoorden,zijn talvangegevensnodigdieuitverschillendedocumentenmoetenwordenbetrokken. Domeinexpertswordendaardoorgeconfronteerdmethetbekendeprobleemdat gegevensmetdebeschikbarezoeksystemenmoeilijktevindenzijn.eeninventarisvan demanierwaaropdedomeinexpertsaangeventewillenzoeken,maaktduidelijkwaar demeestesystemennietinkunnenvoorzien. BetekenisgerichtzoekenDemeestebeschikbarezoeksystemenzoekenopvormen nietopdebetekenisvandeopgegevenzoektermen.wiebijvoorbeeldbinneneen

3 tekstcollectieofophetinternetopzoekgaatnaarinformatieoverdepopulatiewilde eendeninnederland,krijgtalleenresultatenterugwaarindezezoekwoorden voorkomen.relevantedocumentenwaarinwordtgesprokenoverwintertalingenen Gelderland,wordenalleengevondenalsdeopgegevenzoekwoordenindecontextstaan. Overhetalgemeenbeschikkenzoeksystemennietoverdekennisdateenwintertaling eensoorteendis,waardoorrelevanteinformatienietoftoevalligwordtgevonden.een zoeksysteemdatnietzoektopvormmaaropbetekenis,kandezeinformatiewélvinden. RelationeelzoekenEenanderproblematischaspectisdatderelatietussende zoektermennietkanwordengespecificeerdindezoekopdrachtwaardoorde zoekresultatenveelirrelevantegegevensopleveren.wieinformatiezoektoverziektes diebedreigendzijnvoorvleermuizen,kandezespecifiekerelatietussendetermenniet opgeven.hetzoekresultaatgeefttekstenterugwaardezetermeninvoorkomen,maar eengrootgedeeltezalgaanoverbedreigendeziektesdievleermuizenopmensen kunnenoverbrengen. VolledigeindexeringEenderdeprobleemisdatveelzoeksystemenwebpagina sen documentennietvolledigindexeren.eenzoekmachinealsgooglegebruiktslechtseen deelvandewebsiteendedaarbeschikbaredocumentenvoorzijnzoekindex.watniet wordtgeïndexeerdkanooknietwordengevonden.daarbijzijndezoekresultaten gerangschiktophetaantalin enuitgaandelinksvaneenwebpagina.opdiemanierkan eendocumentzonderlinksmaarmetrelevanteinformatieopeenpositieindelijst zoekresultatenbelandenwaarniemandmeerkijkt.meteenplatformalskyotokunnen gebruikersallebelangrijkeenrelevantedocumentatieuploadenendezewordtook volledigdoorhetzoeksysteemverwerkt.zoekresultatenwordenvervolgensgeordend opinhoudelijkerelevantieennietoppopulariteit. MultilingualiteitZoeksystemenhebbenbeperktemogelijkhedentotmultilinguaal zoeken.juistditmultilingualeaspectisvoormilieukundigenvangrootbelangomdathet domeininternationaalgeoriënteerdis;beschermingsmaatregelendieinspanje succesvolzijngebleken,kunnenookopgelijksoortigesituatiesinnederlandworden toegepast.daarnaasthoudteenecosysteemnietopbijdelandsgrens,waardoor samenwerkingenhetuitwisselenvaninformatietussenverschillendelanden onontbeerlijkzijnvoormilieuorganisaties.ominanderstaligedocumententekunnen zoeken,moeteendomeinexpertzijnterminologiewelkunnenvertalennaardecorrecte termindedoeltaal.opdatpuntontstaanalsnelproblemenomdateendeelvande termeninhetmilieudomeinzeertaal encultuurspecifiekis.zoheefthetnederlands eenuitgebreideterminologievoorwaterbeheersingzoalsinlaag,wielenkwelwaterdie nietofmoeilijkvertaalbaarzijnomdathetconceptwaardetermnaarverwijstinandere taalnietbekendis.daarnaastkaneenbepaaldconceptwelbekendzijn,maariserineen anderetaalsprakevanbetekenisspecialisatieof generalisatiebijdelexicalisatevanhet concept.zogebruikthetengelsdetermhostvoorzoweldierenalsplantendieals gastheerkunnendienenvooreenanderesoort.inhetnederlandswordtgastheer doorgaansexclusiefvoordierengebruiktenbestaatdetermwaardplantspecifiekvoor plantendiealsgastheeroptreden. DomeinkennisTermenzijndedragersvanvakkennisbinneneendomeinenspelen ookvoormilieuorganisatieseenbelangrijkerolbijhetzoekennaarinformatie.een complicerendefactorhierbijisdatmilieuterminologieveelwoordenuitdealgemene taalbevatwaareendomeinspecifiekerolaanwordttoegekend.zowordensnelwegen gezienalseenmigratieobstructievoorbepaaldediersoortenenfungerenwolvenonder anderealsbiodiversiteitsindicator.indebestaandezoeksystemenishetmogelijkomte zoekennaarbiodiversiteitsindicatoren,maarnietnaarwieofwatdezerolkanvervullen. Eenzoeksysteemdatopbetekenisenrelatieskanzoeken,heeftdaaromook domeinspecifiekekennisnodigomdezerelatietekunnenleggen. Kyotoprojectbiedteenplatformwaarmeedomeinexpertsdocumentenenterminologie kunnenonderbrengentenbehoevevaneenzoeksysteemwaarmeemultilinguaalenop

4 domeinspecifiekebetekeniskanwordengezocht.omdatmogelijktemaken,iseen uitgebreidearchitectuurontworpendieindevolgendeparagrafenverderwordt toegelicht. 3.DearchitectuurvanhetKyotoplatform DearchitectuurvanhetKyotoplatformwordtindezeparagraafstapsgewijsuitgelegd aandehandvanfiguur1datdeverschillendecomponentenvanhetplatformtoontin hunonderlingverband.hetgrootstegedeeltevankyotoarchitectuurdraaitoverigensop deachtergrondenblijftgeheelonzichtbaarvoordeeindgebruikerdiedaardoorzomin mogelijkgeconfronteerdwordtmetdetechnischeonderdelenvanhetplatform. Fig.1:ArchitectuurvanhetKyotoplatform 1.)Dedocumentenwordendoordegebruikersaangeleverd.Voordeinvullingvanhet KyotoplatformvoorhetmilieudomeinhebbendeorganisatiesWWFenECNC documentcollectieaangelegdinzevenverschillendetalen.dezedocumentcollectieis nietstatisch,maarkanopiedermomentdoordegebruikerverderwordenaangevuld. 2.)HetKyotosysteemverwerktdetekstendiezijnaangeleverdinPDFenHTMLtothet KyotoAnnotationFormat(KAF)(Bosma,2009),eenverdereuitwerkingvanhetLAF formaat(ide,2003)datgeschiktisgemaaktvoordiepeentaalonafhankelijke syntactischeensemantischetekstannotatie.aanhetbeginvandecycluswordende tekstenindeverschillendetalensyntactischontleed;voordenederlandseteksten wordtdaarvoordealpinoparser(bouma,2000)gebruikt.onafhankelijkvandetaalen degebruikteparserwordendewoordsoort,demultiwordsendedependentiesop dezelfdewijzeindetekstengecodeerd.nahetontledengaandetekstendooreen taalonafhankelijkewordsensedisambiguation(wsd)module(agirre,2009;agirre, 2010),dievooralleverba,substantivaenadjectivadebetekenisvoorspeltopbasisvan synsetsuithetgeneriekewordnet.bijiederevolgendestapindekyotocycluswordener meerannotatielagenaandetekstentoegevoegd.

5 3.)Degeannoteerdetekstenwordengebruiktvoordetermextractie.Omdatalleteksten nahetontledenopdezelfdewijzezijngestructureerdengecodeerd,ishetmogelijkom determextractietaalonafhankelijktehouden.hetdoelvandetermextractorisomalle relevantetermenvoorhetdomeinuitdetekstentehalenendezepertaalinkleine hiërarchieënopteslaan.omdatdetekstennogvóórdeextractiedooreenwsd module gaan,ishetmogelijkomeendeelvandetermhiërarchieënmeteentekoppelenaaneen albestaandesynsetinhetgeneriekewordnetvandedesbetreffendetaal.hierdoorstaan deuiteindelijkedomeinwordnetsdiemetdezetermhiërarchieënwordengeconstrueerd, inverbindingmetdegeneriekewordnetsenprofiterenzovanallekennisdiedaarreeds aanwezigis. 4.)Degeëxtraheerdetermhiërarchieënwordensamenmetreedsbestaande domeinspecifiekethesaurialsdespecies aandeeindgebruikergepresenteerdin eenspecialeeditomgeving,dewikyoto(ronzano,2010).indezeapplicatiekunnende gebruikersdeverzameldetermenverderorganiserenenonderhouden.indewikyoto vindtookdekoppelingplaatsvandetermenaandeontologie.dekyotoontologie bestaatuiteenalgemeenendomeinspecifiekgedeelteenisinsamenspraakmet domeinexpertsontwikkeld.hetkoppelenvansynsetsaaneenontologieisdoorgaans werkvoorspecialisten;indewikyotoeditomgevingwordthetkiezenvanhetjuiste conceptindeontologievolledigbegeleiddooreenaantalsimpeleja/nee vragente stellenaandedomeinexperts.opbasisvandezeantwoordenkanhetsysteem automatischdejuistekoppelingenrelatiesgenereren(segers,2010). 5.)Alletoegevoegdeinformatieronddetermendiedoordeeindgebruikerszijn georganiseerdengekoppeldaandeontologie,wordtdoorhetsysteemmeteenverwerkt indeannotatiesvandeoorspronkelijketeksten.indetekstannotatiewordtzonodigde betekenisgecorrigeerdvaneenterm;eenwieldateerstdoordewsd moduleverkeerd washerkendals voorwerpdatomeenasdraait methetontologischelabelartefact, staatnucorrectgenoteerdals klein,diepmeertjebijeendijk enhetontologischelabel Body_Of_Water. DeKnowledgeYieldingRobot(Kybot),kannuopbasisvanzoekprofielenalleinformatie uitdeteksthalendieaandezoekcriteriavoldoet.dezoekprofielenbestaanuit conceptuelerelatiesdiewordenuitgedruktineencombinatievanontologischeen morfo syntactischerelaties.eenzoekprofielgebruiktdaarbijdeontologischerelaties dievooriederetermindeverwerktetekstenzijnopgeslagen.hierdoorishetmogelijk omtezoekenopbetekenis;eenpatroonals[process]+[bird,patient]+[location]gaat indetekstenopzoeknaar: a.)termendieviahetdomeinwordnetzijngelinktaanhetconceptvogelindeontologie, bijvoorbeeldvogel,eend,trekvogelenbroeder; b.)processendievolgensdeontologieeenrelatiehebbenmettermendiehetconcept Vogeluitdrukken,waarbijdevogeldepatienskanzijnvanhetproces,bijvoorbeeld uitsterven,predatie,vervuiling; c.)alletermendievolgensdeontologiehetconceptlocatieuitdrukken,bijvoorbeeld Noordzeekust,wiel,beschermdgebied. d.)waarbijalletermendieaandezevoorwaardenvoldoeninelkaarsnabijheidstaan.de Kybotisdaarbijnietgebondenaandevoorwaardedatdetermenbinnenéénzinmoeten voorkomen. Degebruikershoevendezezoekprofielennietzelftemakenmaarkunneneenkort fragmentuiteendocumentselecterendathetsoortinformatiebevatwaarzenaarop zoekzijn.doorallemorfo syntactischeenontologischeinformatiedieinde tekstannotatieisopgeslagen,kanhetzoekprofieldanautomatischgegenereerdworden. 6.)Alleinformatiedieopbasisvaneenzoekprofielisgegenereerd,wordtopgeslagenin eenfactindexdatabase. 2 zie:

6 7.)Gebruikerskunnendezedatabaseraadplegenomsnelinformatietevindenover bepaaldeonderwerpenendirecteenlinkvolgennaardeoriginelevindplaatsvande informatie. IndevolgendeparagrafenwordendriecomponentenvanhetKyotosysteemuitvoeriger besproken:determextractie,dedomeinwordnetsendecentraleontologie. 4.Termextractie Traditioneelishetdoelvantermextractieomopbasisvaneendomeincorpuseenlijst mettermentevindendiespecifiekzijnvoorhetdomein.vervolgenskanernogmeer informatieoverdetermenwordenverzameld,zoalsderelatiestussendetermen.deze werkwijzeimpliceertechterdatertermenwordengenegeerdomdatzeniet domeinspecifiekzijn,terwijlzewéleenrolspeleninhetlexicaliserenvandomeinkennis. InKyotoiservoorgekozenomdenotiedomeinspecifiektevervangenvoor domeinrelevant.zoiseenwindturbineparknietdomeinspecifiekmaarwelrelevantvoor hetdomeinomdateenwindturbineparkeenverstorendeffectkanhebbenopde vogeltrek.dooreersttefocussenopdomeinrelevantetermenkaneenzocompleet mogelijkbeeldwordengecreëerdvanhetdomein.daarbijwordteendeelvande betekenisvaneentermgedefinieerddoorderelatiesdieeentermheeftmetandere termen.hetvindenvandezerelatiesisvoordetermextractiebinnenhetkyotoproject daaromminstenszobelangrijkalshettoekennenvandomeinrelevantiescores.zodra duidelijkiswatderelatieszijntussendetermen,ishetookmakkelijkeromdetermente voorzienvaneenrelevantiescore.nahettoekennenvanderelevantiescorekande omvangvandetermhiërarchieëndesgewenstwordengereduceerddoorhetbepalen vaneenthresholddiedetermenmetdelaagstescoreseruitfiltert. InKyotowordenverschillendeenniet taalspecifiekemethodenvoortermextractie gebruikt.hetinnoverendeelementhierbijisdatdeverschillendemethodenserieel wordentoegepastwaarbijderesultatenvanéénmethodewordendoorgegevenaande volgendeextractiemethode.opdezemanierblijkthetmogelijkomtermenenrelatieste vindendieopbasisvanéénmethodealleennietgevondenhaddenkunnenworden. Voorhetprocesvantermextractiebegint,zijndebronteksteneerstgetokeniseerd,zijn labelsvoorwoordsoorttoegekend,enzijndetekstenontleedopzinsniveauenvoorzien vanbetekenislabelsopwoordniveau.detoegekendebetekenissenbestaanuit identificatienummersdieverwijzennaareenofmeerderemogelijkebetekenisseninde algemenewordnets.dewsd modulediehierinvoorziet,zoektiederlemmaindetekst opinwordnetenbepaaltaandehandvanlemma sindedirecteomgevingdeafstand tussendebijbehorendesynsetsinhetwordnet.hoedichtertweepotentiële betekeniskandidatenbijelkaarstaan,destewaarschijnlijkerishetdatditinderdaadde juistebetekenissenzijnindetekst.deafstandtussendesynsets{beer}(zoogdier)en {reproductie}(voortplanting),isbijvoorbeeldkorterdandietussen{beer}(werktuig)en {reproductie}(kopie).aldezeinformatiewordtopgeslageninkyotoannotatieformaat envormthetstartpuntvandetaalonafhankelijketermextractie. Determextractieisonderverdeeldinzesopeenvolgendestappen: 1.Extractievanallekandidaattermen; 2.Morfo syntactischeanalysevoorhetvindenvanhiërarchischerelaties; 3.Patroongebaseerdeanalysevoorhetvindenvanhiërarchischeendeel/heelrelaties; 4.Distributionelestatistiekvoorhetvindenvanandere,nietvooraf gespecificeerderelaties 5.Bepalenvandedomeinrelevantiedoorhetafwegenvandegevondenrelaties tegendefrequentievaneentermbinnendedocumentcollectie;

7 6.Onderlingealignmentvanalletermhiërarchieënindezevenverschillende talenvoorhetvindenvannieuwepotentiëletermenenrelaties. Dezezesonderdelenvanhetextractieproceswordenindevolgendesubparagrafen verdertoegelicht. 4.1Extractievankandidaat termen Tweeessentiëlekenmerkenvanpotentiëletermenzijndateentermnaareenspecifiek conceptverwijstendatersyntactischerestrictieszijndiebepalenofeenwoordgroep welofnieteentermkandidaatkanvormen.destrategieisomineersteinstantiealle lemma senwoordgroepenteextraherendievoldoenaandesyntactische restrictiecriteria.zowordeninkyotoalleenverba,substantivaenadjectiva geëxtraheerdenmogenwoordgroepenmeteensubstantiefalshoofdbijvoorbeeldniet beginnenmeteenprepositieofeenconjunctie.hetresultaatvandezeeerstefasevan extractieiseenextensieveenplattelijstvantermendienietallemaaldomeinrelevant zullenzijn.dehogerecallgarandeertechterdatalletermendiebelangrijkzouden kunnenzijnvoorhetdomeinindelijstwordenopgenomen. Zowellemma salswoordgroepenwordengeselecteerdalstermkandidaat.delemma s wordenpergrammaticalecategorietoegevoegdaandelijstkandidaattermenenkrijgen eenverwijzingnaardevindplaatsvandezetermindedocumentcollectie.bijde multiwordunitswordtgrofwegdezelfdeproceduregevolgd,metditverschildatde unitsnupersyntactischecategorievandegroepwordeningedeeld.daarbijwordter eenextranormalisatietoegepastophethoofdvandemultiwordunitzodatagricultural policieswordtveranderdinagriculturalpolicy,maardatmigratingspeciesenmigrated specieswelalstweeverschillendetermkandidatenbehoudenblijven. 4.2Morfo syntactischeanalyse Termenhebbenvaakdevormvanmultiwordunitsensamenstellingenendeze structuurwordtinkyotogebruiktvoorhetafleidenvanhiërarchischerelatiestussende termen.vooriederemultiwordunitensamenstellingwordtgezochtnaardelangste eenheiddienogvoldoetaandesyntactischecriteriaomeentermtezijn.alser kandidaattermenzijndieminderelementenhebbendandeomvangrijksteeenheid,dan wordtdiegezienalseenminderspecifieketerm;tropicalterrestialspecieswordt opgeslagenalseenspecifiekeretermdanterrestialspeciesenspecies.dezelfdemethode istoegepastvoortalendiesamenstellingenkennen;aardwarmteisdaneenspecifiekere termdanwarmte.determenwarmteenspeciesvormenelkdetopvaneenkleine hiërarchieenzijngekoppeldaandesynsets{warmte}en{species}inhetalgemene EngelseenNederlandsewordnet. 4.3Patroongebaseerdeanalyse Demorfo syntactischeanalyseisgeschiktvoorhetvindenvaneendeelvande hiërarchischerelaties;doorhettoepassenvanpatroongebaseerdeanalyseishet mogelijkomextrahiërarchischeenmeronymierelatiestussendetermentevinden. Alsstartpuntvoordepatroongebaseerdeanalysewordenalletekstenuitde documentcollectiegebruikt.vervolgenswordtvooriederlemmauitdetekstbekekenof dezeisgekoppeldaanhetgeneriekewordnet.alshetdaaropvolgendelemmaindetekst ookeenkoppelingheeft,wordtbekekenofdezetweelemma seenalbestaande meronymieofis arelatiehebbeninwordnet.alsdatzois,wordtdeteksttussende lemma sopgeslagenalseenpotentieelpatroonvoordierelatie.opdiemanierzijn patronengevondendiekunnenwordengebruiktvoorhetvindenvanrelatiestussen nieuwetermen.eenfrequentpatroonvooreenhiërarchischerelatieals XzoalsY (vogelszoalseenden)kandanwordengebruiktomeenrelatietevindentussentwee termendienietinhetalgemenewordnetstaan:groenedakenzoalsgrasdaken. 4.4Distributionelestatistiek

8 Eenvolgendemanieromextrarelatiestussendetermentevinden,ishettoepassenvan distributionelestatistiek.deaannamevandezemethodeisdattermendieinelkaars contextstaan,opdeeenofanderewijzeaanelkaarzijngerelateerd.ditkaneenlineaire contextzijn(woordendiedirectronddetermstaan)eneensyntactischecontext;als martersenwildekattenvaakhetsubjectzijnvanpredatie,danisdateenindicatiedat dezetermengerelateerdzijn.vaakzijndezetermenco hyponiemenvanelkaar,dat betekentdatbeidetermeneenis arelatiehebbennaardezelfdeminderspecifieketerm indehiërarchie.destatistischemethodedievoordedistributievandetermenwordt gebruiktisdemutualinformationscore(hindle,1990),waarmeekanwordenberekend hoevaaktermeninelkaarscontextvoorkomeninverhoudingtothoevaakzelosvan elkaarvoorkomen.dezescoregeeftinformatieoverwelketermensterkaanelkaarzijn gerelateerdenwordtgebruiktommogelijkesynoniemenenco hyponiemenvoorde termentevinden.zie(bosma,2010)voordeformulesdiehiervoorwordengebruikt. 3.5Domeinrelevantie Naderelatieentermextractie,wordenalletermenvoorzienvaneenrelevantiescore. Eentermdiehoogineentermhiërarchiestaatenfrequentvoorkomtbinnende documentcollectie,krijgtdaarbijeenhogerelevantiescore.termendielaaginde hiërarchiestaan,maarweleengrotefrequentiehebben,scorenhogerdantermenmet eenvergelijkbarepositieeneenlagefrequentie.termendienietinhiërarchiestaan krijgeneenaangepastescoregebaseerdopalleenhunfrequentieinde documentcollectie.zie(bosma,2010)voordeformulesdiezijngebruiktvoorhet berekenenvandedomeinrelevantie. 3.6Alignmentmettermhiërarchieëninanderetalen DetermextractieinKyotowordttoegepastvoorzevenverschillendetalenop vergelijkbaredocumentcollecties.datopentperspectievenomdetermhiërarchieën voordeverschillendetalenaanelkaartekoppelenomzodetermstatusvande vergelijkbaretermentebevestigenenomtedetecterendatbepaaldetermstructurenin éénvandetalenontbreken.alletermendiedoordetermextractorzijngevonden, hebbeneendirecteofindirecterelatiemeteensynsetuithetalgemenewordnet.de wordnetsindeverschillendetalenzijnweeropsynsetniveaugekoppeldaanhetengelse wordnet.denederlandseterminvasievediersoortenhetspaanseespecieinvasora kunnenbijvoorbeeldaanelkaarwordengerelateerddoordathunhyperoniemdiersoort enespecieuitdegeneriekewordnetsbeideeenequivalentierelatiehebbenmethet Engelsespecies.VervolgensblijktdaterindeNederlandsetermstructuurooknogde termenexotischeinvasievediersoortenacquatischeinvasievediersoortbevat,endatook determstructureninanderetalenverdereonderverdelingenhebben.alsertermen ontbreken,kanhetzijndatdeconceptenwaardetermennaarverwijzenvooreen anderetaalnietbestaan,ofweldatdezetermentoevallignietbinnendetekstcollectie gevondenkunnenworden.indatgevalkanhetsysteembijdespaansetermespecie invasoraaangevendatermogelijkspecifiekeretermenbestaan. DeKyototermextractorisgeïmplementeerdinverschillendemodulesdie gebruiksvriendelijkopelkaaraansluitenenonderdeelzijnvaneengrotereketenvoor taal entekstverwerking(pipet) 3.Binnenditsysteemkunnen(externe)modulesen toolsdieinverschillendeprogrammeertalenzijngeschrevenmetelkaarsamenwerken. Voormeertechnischedetailsverwijzenwenaar(Bosma,2010b)endePipeTwebsite: (http://pipet.sf.net). 3

9 4.Ontologie EenvandebelangrijkstecomponentenvanhetKyotoplatformisdecentraleontologie diedebetekenisvandetermenindedomeinwordnetsverankert.eenontologieiseen formelespecificatievanbelangrijkeconceptenineendomeinenheeftdoorgaanseen hiërarchischestructuur:demeestabstracteconceptenstaanindetoplaagennaarmate mendehiërarchieaflooptwordendeconceptenconcreterenspecifieker. Ontologieënbestaaninallerleivormenenmatenenkunnenvariërenvanvrijkleinen domeinspecifiek(plantontology 4,FOAF 5 )totmiddelgroteontologieëndiealleeneen niet domeinspecifiekeenabstractetoplaagbeschrijven(dolce 6 )enomvangrijkeen algemeneontologieëndiezichrichtenopdetop enmiddenlaag(sumo 7,Cyc 8 ).Daarbij kunnenontologieënmeerofminderformeelzijnopgesteld;hoeexplicieterde semantiekvandeconceptenwordtbeschrevenindevormvanaxioma senrestricties, hoeformelerdeontologieis. Ontologieënwordenveelgebruiktomhetuitwisselenenverbindenvanheterogene gegevenstevergemakkelijken.alseenmuseumzijndigitalecollectiewilverbindenmet dievaneenanderinstituut,kaneendomeinontologiealsdecidoc CRM 9 worden gebruiktomdemetadatavanbeidecollectiesopelkaaraftestemmenencorrectmet elkaarteverbinden.daarbijisineenontologiegemodelleerdhoeconceptenalsschilder, KunstwerkenAfmetingmetelkaarzijngerelateerdwaardoorduidelijkwordtdat AfmetingbinnenditdomeinalleenkanwordengebruiktvooreenKunstwerkenniet vooreenkunstenaar.inkyotowordtdeontologiegebruiktomdebetekenisvan domeinsynsetsuitverschillendetalenteverankeren,enookindezetoepassingmaakt dathetuitwisselenendelenvanterminologieeninformatiegemakkelijker. Hetisbelangrijkomtebenadrukkendateenontologieuitconceptenbestaat.Doorgaans wordenerwoordenalsprocesofartefactgebruiktvoordeconcepten,maardeze moetengezienwordenalslabelswaardoorhetvoormensenmakkelijkeristebegrijpen waterstaat.computerswerkenopbasisvandeaxioma senrestrictiesineenontologie. IndiezinkunnendelabelsProcesenArtefactevengoedwordenvervangendoorcijfers; aandebetekenisvandeconceptenzaldatnietsveranderen.metdeaxioma sen restrictieskaneencomputervervolgensverschillendeeleganteredeneringenuitvoeren waarbijdeductieenhetoverervenvaneigenschappenvoorhetkyoto projecthet belangrijkstzijn: Deductie: Als[Wintertaling]eensubklasse(=specifiekerconcept)isvan[Eend],en[Eend] iseensubklassevan[vogel],danis[wintertaling]ookeen[vogel]. Top downoverervenvaneigenschappen: Alseen[Vogel]deeigenschap heeftveren heeft,en[eend]iseensubklassevan [Vogel],danheefteen[Eend]ookdeeigenschap heeftveren. Maar: Als[Eend]deeigenschap kanvliegen heeft,en[vogel]iseensuperklasse (=minderspecifiekconcept)van[eend],danheeftvogelnietdeeigenschap kanvliegen. 4 zie: 5 zie: 6 zie: 7 zie: om online in deze ontologie te kunnen zoeken op basis van Engelse synsets die aan deze ontologie gekoppeld zijn. 8 zie: 9 zie:

10 Omdateigenschappenovererven,wordenzetoegevoegdaandatconceptindeontologie dathetmeestalgemeneconceptisdatdieeigenschapnogkanhebben.datheeftals voordeeldatjeeeneigenschapnietvooriedereklasseopnieuwhoefttedefiniëren.voor redeneersystemenheeftdatalsvoordeeldatzeminderinformatiehoeventeverwerken endaardoorsnellerzijn. IndecontextvanKyotoisditredenerenopbasisvaneenontologievanwezenlijkbelang omdateenzoeksysteemnuweetdatdewintertalingenuithetvoorbeeldinparagraaf1 eensoorteendenzijn.meteenontologieisdiekennisformeelvastteleggenenkan allerleiinformatieautomatischwordenafgeleid,bijvoorbeelddateenwintertalingveren heeftenkanvliegen. 4.1DeKyotoontologie DeKyotoontologieisopgebouwduitdrieverschillendelagenenteltintotaal1133 conceptenen332formelerelatiestussendezeconcepten.detoplaagisdemeest abstractelaagvandeontologieenisgebaseerdopdedolceontologie(masolo,2003). IndezelaagbevindenzichconceptenalsEntiteit,EigenschapenKwantiteit. DemiddenlaagisgevormduitdeBasisConcepten;ditzijnsynsetsuithetEngelse wordnetdiedemeestbelangrijkeknooppuntenendusconcepteninhetwordnet representeren(izquierdo,2007).demeestesynsetsineenwordnethebbenminimaal éénrelatienaareenanderesynset;sommigesynsetshebbenerechterbeduidendmeer. Doordeboomstructuurvanhetwordnetvanbovennaarbenedenaftelopen,kanper takvandeboomwordenberekendwelkesynsetszeerveelrelatieshebbenendaarmee alseenbelangrijkknooppuntfungerenindehiërarchie.dezesynsetszijnopgenomenin deniet domeinspecifiekemiddenlaagvandeontologieenvervolgensgekoppeldaande oorspronkelijkesynsetsinhetengelsewordnetenaanalleequivalentesynsetsinde anderealgemenewordnets.debelangrijksteknooppuntenindewordnetszijndaarmee algelijkvoorzienvaneenontologischlabel.debasisconceptenspeleneenbelangrijke rolindekoppelingvandomeinsynsetsaandecentraleontologie.(zieparagraaf4.3). Conceptenuitdezeniet domeinspecifiekemiddenlaagvandeontologiezijn bijvoorbeeldartefact,voedselenmeubelstuk. Dederdelaagvandeontologieisdomeinspecifiek;hierinstaanconceptendiedoorde milieukundigenzijngeselecteerdopdomeinrelevantieenbestaatuitconceptenals Biodiversiteit,Commerciële_VisserijenIrrigatie. DeKyotoontologieisbewustkleingehouden;zostaaterbijvoorbeeldslechtseenzeer kleineselectievandebijna2miljoenbekendedier enplantensoortenindeontologie. Eengoederedenomnietallesoortenoptenemenisvooralvanpraktischeaard:geen enkelredeneersysteemkanopditmomentmetzo ngroteontologieomgaan. Belangrijkernogisdathetooknietnodigisomallesoortenenhuneigenschappenin eenontologieoptenemenomdatdevakexpertszijngespecialiseerdinde wetenschappelijkekenmerkenvansoorten,endiekenmerkenzullentussenenculturen nietverschillen.soortenkennisisbovendienookniethetsoortinformatiewaarzijnaar opzoekgaaninhundocumentatie;belangrijkerishetvoorhenomtewetendater soortenzijndiebepaaldedingendoenofondergaanenwatdatbetekentvoorhet leefmilieu.omdievragentekunnenbeantwoorden,volstaateenkleinelaaginde ontologievandier enplantensoortenwaarinvrijalgemeneconceptenstaanbeschreven alseend,kikkerenmos.vanuithetwordnetkunnendandesgewenstallerleispecifieke eendensoortenalswintertalingaanhetconcepteendindeontologiewordengelinkt.zo kandanindetekstwordenteruggevondendateenwintertalingeeneendis,zonderdat hetconceptwintertalingindeontologiestaat. 4.2Domeinwordnets VoorallezeventaleninhetKyotoproject(Engels,Nederlands,Spaans,Baskisch, Italiaans,JapansenChinees)wordentermstructurengemaaktdiehetstartpuntvormen

Enquête huurdersportalen woningcorporaties. Marnix van Welie Arne Freriks 25 juni 2013

Enquête huurdersportalen woningcorporaties. Marnix van Welie Arne Freriks 25 juni 2013 Enquête huurdersportalen woningcorporaties Marnix van Welie Arne Freriks 25 juni 2013 Enquête huurdersportalen Veel woningcorporaties gaan investeren in een online huurdersportaal of zijn daar al mee bezig.

Nadere informatie

EDLnet: deelname van de Vlaamse gemeenschap

EDLnet: deelname van de Vlaamse gemeenschap EDLnet: deelname van de Vlaamse gemeenschap Mel Collier Hoofdbibliothecaris K.U.Leuven 10 december 2007 K. U. L E U V E N - Centrale Bibliotheek EDLnet Een thematisch netwerk binnen het econtentplus Programma

Nadere informatie

Woordenboekencomponent van de Geïntegreerde Taalbank (GTB): het WNT en VMNW met andere databestanden geïntegreerd in 1 zoeksysteem demo gtb.inl.

Woordenboekencomponent van de Geïntegreerde Taalbank (GTB): het WNT en VMNW met andere databestanden geïntegreerd in 1 zoeksysteem demo gtb.inl. Woordenboekencomponent van de Geïntegreerde Taalbank (GTB): het WNT en VMNW met andere databestanden geïntegreerd in 1 zoeksysteem demo gtb.inl.nl: basiszoeken en uitgebreid zoeken links vanuit een artikel

Nadere informatie

engineering / techniek / ICT

engineering / techniek / ICT Programmeur (m/v) Voor een bedrijf in regio Gent zijn we op zoek naar een programmeur. Je zal de hardware en software onderhouden en het netwerk op orde houden. Je geeft technische bijstand voor het kleine

Nadere informatie

Sourcing & Technologie. Gerard Mulder, Commercieel directeur, mulder@textkernel.nl, 06-26064090

Sourcing & Technologie. Gerard Mulder, Commercieel directeur, mulder@textkernel.nl, 06-26064090 Sourcing & Technologie Gerard Mulder, Commercieel directeur, mulder@textkernel.nl, 06-26064090 Textkernel introductie Agenda Wat is sourcing? Hoe kan Textkernel technologie sourcing ondersteunen? Demo

Nadere informatie

ICT: HOOFDROLSPELER OF BACKSTAGE ASSISTANT? Steven Van Uffelen INCA Networks NV

ICT: HOOFDROLSPELER OF BACKSTAGE ASSISTANT? Steven Van Uffelen INCA Networks NV ICT: HOOFDROLSPELER OF BACKSTAGE ASSISTANT? Steven Van Uffelen INCA Networks NV Nieuwe Wereld Nieuwe Business Nieuwe IT Uw nieuwe werknemers The times they are changing Uw medewerkers toen How can I help

Nadere informatie

ROHA handleiding OZIS ketenzorgkoppeling

ROHA handleiding OZIS ketenzorgkoppeling ROHA handleiding OZIS ketenzorgkoppeling Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 Inleiding... 3 1. Wat is OZIS en hoe werkt het?... 3 1.1 Hoe werkt het bevragen van KIS naar HIS nu precies?... 3 1.2 Wat kan er

Nadere informatie

Onderzoeksresultaten in detail

Onderzoeksresultaten in detail Resultaten onderzoek ICT-fitheid van ondernemers (december 2008) ICT is vaak Chinees voor ondernemers ICT ers en ondernemers spreken een andere taal. Dat blijkt uit een onderzoek van kenniscentrum KMO-IT

Nadere informatie

Beleid vaststellen t.a.v. handen wassen en gebruik handdoeken. Protocol vaststellen t.a.v. handen wassen en gebruik handdoeken

Beleid vaststellen t.a.v. handen wassen en gebruik handdoeken. Protocol vaststellen t.a.v. handen wassen en gebruik handdoeken Afgedrukt op: 31-5-2011 RI uitgevoerd voor werkvorm(en): BSO Leeftijdsgroepen: 4-8, 4-12, 8-12 Algemene kenmerken: Asbest (gezondheid) In de buitenruimte/ op de speelplaats staat een speeltoestel. In de

Nadere informatie

De ins en outs van OpenERP! OpenERP wanneer en hoe toepasbaar en welke aandachtspunten bij invoering

De ins en outs van OpenERP! OpenERP wanneer en hoe toepasbaar en welke aandachtspunten bij invoering De ins en outs van OpenERP! OpenERP wanneer en hoe toepasbaar en welke aandachtspunten bij invoering OpenERP Inhoud Ervaringen vanuit de gebruiker DEMO Open source filosofie OpenERP Voor welke bedrijven

Nadere informatie

Betreft: Verzoek tot Offerte AmersfoortBreed Cultuureducatie / Website Scholen in de Kunst Datum: 10 oktober 2011

Betreft: Verzoek tot Offerte AmersfoortBreed Cultuureducatie / Website Scholen in de Kunst Datum: 10 oktober 2011 Betreft: Verzoek tot Offerte AmersfoortBreed Cultuureducatie / Website Scholen in de Kunst Datum: 10 oktober 2011 Geachte heer, mevrouw, Gemeente Amersfoort is in 2010 gestart met het project AmersfoortBreed.

Nadere informatie

Krachtenveld. Masterprogramma Content & Knowledge Engineering. Ministerie OCW. ß-faculteit. onderwijsvisitatie. bacheloropleidingen.

Krachtenveld. Masterprogramma Content & Knowledge Engineering. Ministerie OCW. ß-faculteit. onderwijsvisitatie. bacheloropleidingen. Masterprogramma Content & Knowledge Engineering Curriculum 2010-2011 Hans Voorbij Krachtenveld onderwijsvisitatie zelfevaluatie ß-faculteit bacheloropleidingen master CKE vakgebied docenten Ministerie

Nadere informatie

PiCarta NCC en deelcatalogi, Online Contents, Kluwer en Speciale bestanden Nieuw in versie 7.2. Publicatiedatum: 19 augustus 2014

PiCarta NCC en deelcatalogi, Online Contents, Kluwer en Speciale bestanden Nieuw in versie 7.2. Publicatiedatum: 19 augustus 2014 PiCarta NCC en deelcatalogi, Online Contents, Kluwer en Speciale bestanden Nieuw in versie 7.2 Publicatiedatum: 19 augustus 2014 Inhoudsopgave 1 INLEIDING 2 2 NIEUWE FUNCTIONALITEIT 3 2.1 Wachtwoord wijzigen:

Nadere informatie

4orange Connect. 4orange, 2015. Hogehilweg 24 1101 CD Amsterdam Zuidoost www.4orange.nl

4orange Connect. 4orange, 2015. Hogehilweg 24 1101 CD Amsterdam Zuidoost www.4orange.nl 4orange Connect 4orange, 2015 Hogehilweg 24 1101 CD Amsterdam Zuidoost www.4orange.nl 2 Inhoud Inhoud... 2 1. Achtergrond... 3 2) Browsen... 4 3) Scheduler... 4 4) Frequenties en kruistabellen... 4 5)

Nadere informatie

DEMO De koppelingsprocedure voor gekende ONDERNEMINGEN in kader van de digitale steunmaatregelen (kmo-portefeuille,, ecologiepremie en groeipremie)

DEMO De koppelingsprocedure voor gekende ONDERNEMINGEN in kader van de digitale steunmaatregelen (kmo-portefeuille,, ecologiepremie en groeipremie) DEMO De koppelingsprocedure voor gekende ONDERNEMINGEN in kader van de digitale steunmaatregelen (kmo-portefeuille,, ecologiepremie en groeipremie) Versie juli 2010 (vroegere migratieprocedure) Toegang

Nadere informatie

Stb Nalatenschappen www.stb-goededoelen.nl

Stb Nalatenschappen www.stb-goededoelen.nl Stb Nalatenschappen www.stb-goededoelen.nl Manon Vollmann Sales Manager Goede Doelen E-mail: manon.vollmann@stb.nl Tel.: 06-868 4444 5 Pagina 1 van 7 Stb, het bedrijf Stb is een bedrijf dat organisaties

Nadere informatie

Agenda. About Mediamatic Mediamatic voor Naturalis Vormgeving Techniek Netwerk Community Naturalis fysiek virtueel

Agenda. About Mediamatic Mediamatic voor Naturalis Vormgeving Techniek Netwerk Community Naturalis fysiek virtueel Agenda About Mediamatic Mediamatic voor Naturalis Vormgeving Techniek Netwerk Community Naturalis fysiek virtueel About Mediamatic Mediamatic LAB, gespecialiseerd in informatiesystemen en community websites

Nadere informatie

DRIVING BUSINESS. Werkplaats orders genereren met Social Media

DRIVING BUSINESS. Werkplaats orders genereren met Social Media DRIVING BUSINESS. Werkplaats orders genereren met Social Media Michel van Roon E-mail: mvroon@automotiveretail.nl Twitter: @michelvanroon Facebook: facebook.com/automotiveretail 01 WAT IS ER GEBEURD? 02

Nadere informatie

WEBBASED SERVICES 2016 INTRODUCTIE & TOELICHTING OP ONLINE E-LEARNING & E-GAP ANALYSIS

WEBBASED SERVICES 2016 INTRODUCTIE & TOELICHTING OP ONLINE E-LEARNING & E-GAP ANALYSIS WEBBASED SERVICES 2016 INTRODUCTIE & TOELICHTING OP ONLINE E-LEARNING & E-GAP ANALYSIS PROJECT VOLLEDIG LEVERINGSPROGRAMMA IN RELATIE TOT ISO 9001 & ISO 14001 INFORMATIE, E-LEARNING, TRAINING, E-GAP ANALYSIS,

Nadere informatie

Jongeren ten opzichte van hun eerste job 15-09-2008

Jongeren ten opzichte van hun eerste job 15-09-2008 Jongeren ten opzichte van hun eerste job Samenvatting 15-09-2008 van de resultaten a Market Probe division Doelstelling van het onderzoek 2 3 Kennis over de jongeren ten aanzien van het einde van hun studies

Nadere informatie

Kortere doorlooptijden in uw project Hogere kwaliteit software

Kortere doorlooptijden in uw project Hogere kwaliteit software Kortere doorlooptijden in uw project Hogere kwaliteit software FileMaker Pro 1994-2013, FileMaker, Inc. Kempen Automatisering Sinds 2000 Als eerste van Nederland gecer3ficeerd. 12 jaar ervaring met maatwerk

Nadere informatie

DE CB-NL DE CONCEPTEN BIBLIOTHEEK VOOR DE GEBOUWDE OMGEVING

DE CB-NL DE CONCEPTEN BIBLIOTHEEK VOOR DE GEBOUWDE OMGEVING DE CB-NL DE CONCEPTEN BIBLIOTHEEK VOOR DE GEBOUWDE OMGEVING 2 e ICT Vendor bijeenkomst 26 augustus 2013 Bram Mommers Namens de CB-NL Agenda Nr Onderwerp 1 Welkom en kort voorstelrondje 5 minuten 2 Doel

Nadere informatie

Intelligent waarnemen Geautomatiseerd herkennen van gedrag en incidenten

Intelligent waarnemen Geautomatiseerd herkennen van gedrag en incidenten Intelligent waarnemen Geautomatiseerd herkennen van gedrag en incidenten Bron: Volkskrant 23/03/13 2 3 Enorme groei aan data Er zijn meer apparaten aan het internet gekoppeld dan het aantal mensen op aarde.

Nadere informatie

(Online) Verkoop & CRM. Woensdag 9 maart 2016

(Online) Verkoop & CRM. Woensdag 9 maart 2016 (Online) Verkoop & CRM Woensdag 9 maart 2016 Agenda Introductie Verkoop proces en CRM SAP B1 app Online? Vragen Introductie Marit Polman Xander van t Hof Jan Willem de Bruijn SAP B1 tips https://www.linkedin.com/today/author/13543797?trk=prof-sm

Nadere informatie

Coördinator Kinderhulpprojecten

Coördinator Kinderhulpprojecten vf ue vnr etc rrt oi r eu obw uew sle ci lhj ik rj ik rj va r pi anp g op ro & t r t p r o f i e l s c h e t s Coördinator Kinderhulpprojecten Net4kids Aid Foundation In deze wereld zijn teveel kinderen

Nadere informatie

GS PASS voor scholen. Demonstratie

GS PASS voor scholen. Demonstratie GS PASS voor scholen Demonstratie Inhoud Korte uitleg Grafisoft Grafisoft Systeembeheer Korte uitleg basis van Pass technologie voor bibliotheken / scholen Uitleg Pass voor scholen Pass voor scholen modules

Nadere informatie

BRAIN Deelplan: Website

BRAIN Deelplan: Website BRAIN Deelplan: Website Respond BV Sportweg 15 5037 AC TILBURG T +31(0)13 532 10 01 F +31(0)13 544 23 40 info@respond.nl www.respond.nl KvK nummer Tilburg 18035794 Bank (ING-BANK) 68.47.49.203 1 INHOUDSOPGAVE

Nadere informatie

Whitepaper Marketing

Whitepaper Marketing Providing your knowledge, skills and business contacts Whitepaper Marketing 5 gouden tips uit de praktijk In 30 minuten Providing your knowledge, skills and business contacts Introductie Nicole Oude Reimerink

Nadere informatie

Handleiding. Exact Online Boekhouden Handel- WooCommerce. iwebdevelopment Ceresstraat 1 4811CA Breda E: info@iwebdevelopment.nl

Handleiding. Exact Online Boekhouden Handel- WooCommerce. iwebdevelopment Ceresstraat 1 4811CA Breda E: info@iwebdevelopment.nl Handleiding Exact Online Boekhouden Handel- WooCommerce iwebdevelopment Ceresstraat 1 4811CA Breda E: info@iwebdevelopment.nl Inleiding Bedankt dat u heeft gekozen voor een koppeling van iwebdevelopment,

Nadere informatie

Multi Gemeenten inrichting

Multi Gemeenten inrichting Multi Gemeenten inrichting Bij Beheren omgevingen worden de verschillende website en intranet omgevingen getoond, hierin kunnen wijzigingen worden aangebracht bij kenmerken en parameters Bij Multi gemeenten

Nadere informatie

Handleiding Mijn Bibliotheek- Administratie

Handleiding Mijn Bibliotheek- Administratie Handleiding Mijn Bibliotheek- Administratie Versie 29 juni 2015 Inhoudstafel Inhoudstafel... 1 Links... 2 Aanmelden... 2 Beginscherm... 3 Beheer... 4 1. Bibliotheek... 4 2. Welkomboodschap... 9 3. Gebruikers...

Nadere informatie

BUSINESS LOGIC SharePoint en Sitecore: Het beste van twee werelden

BUSINESS LOGIC SharePoint en Sitecore: Het beste van twee werelden BUSINESS LOGIC SharePoint en Sitecore: Het beste van twee werelden Integratie van SharePoint met het Sitecore platform INHOUD Het beste van twee werelden 2 De wereld volgens SharePoint 2 De wereld volgens

Nadere informatie

RETAILERWEBSHOP (b2b-webshop)

RETAILERWEBSHOP (b2b-webshop) Speciaal voor de modebranche hebben wij een module ontwikkeld, waarmee u uw klanten online nabestellingen kunt laten plaatsen. Deze module is een uitbreiding op de CRM / voororder applicatie. KENMERKEN

Nadere informatie

everbinding de MKB oplossing binnen Simplerinvoicing

everbinding de MKB oplossing binnen Simplerinvoicing everbinding de MKB oplossing binnen Simplerinvoicing ICT Financials congres 2013 #ictfc2013 Johan D. Schaeffer Co-founder & CTO Welkom! Johan Schaeffer CTO everbinding IT partner Lansigt accountants Foundation

Nadere informatie

eqbs gebruikersvriendelijke websites

eqbs gebruikersvriendelijke websites eqbs gebruikersvriendelijke websites maatwerk websites voor uw onderneming www.elitelabs.nl gebruikersvriendelijke maatwerk website Overal ter wereld altijd uw eigen website beheren. Persoonlijk ontwerp

Nadere informatie

CaseMaster CRM Customer Relationship Management

CaseMaster CRM Customer Relationship Management CaseMaster CRM Customer Relationship Management CaseMaster CRM Meer omzet uit uw bestaande of nieuwe relaties halen of een klantprofiel samenstellen doormiddel van een analyse op het aankoopgedrag en vervolg

Nadere informatie

Projectwerk programmeren. met mijlpalen; opdrachtformulering, analyse stappen, code

Projectwerk programmeren. met mijlpalen; opdrachtformulering, analyse stappen, code ECTS fiche Module info OPLEIDING STUDIEGEBIED AFDELING MODULE MODULENAAM MODULECODE 7 STUDIEPUNTEN B5 VRIJSTELLING MOGELIJK nee Handelswetenschappen en bedrijfskunde HBO Informatica Projectwerk programmeren

Nadere informatie

5 standaardrubrieken met vaste set items als selectielijsten x x 2,50 Toevoegen/ Verwijderen items (per item) 12.50 (max. 50 totaal) x 75,00.

5 standaardrubrieken met vaste set items als selectielijsten x x 2,50 Toevoegen/ Verwijderen items (per item) 12.50 (max. 50 totaal) x 75,00. Basisoplossing - vanaf 750,- Basisoplossing - 1 pool incl. 2 gratis ingangen! Basis Etra alle bedragen ecl. BTW vanaf 750,- Pool 1 pool met eigen titel en logo Hosting van de pool (incl. 2 ingangen) -

Nadere informatie

Theorie:blz. 7 t/m 41 Toets 2001D nee ICT 1 ja Toets 2002D nee ICT 1 ja Toets 2003D nee ICT 1 ja Toets 2009E ja ICT 5 ja

Theorie:blz. 7 t/m 41 Toets 2001D nee ICT 1 ja Toets 2002D nee ICT 1 ja Toets 2003D nee ICT 1 ja Toets 2009E ja ICT 5 ja Vak : Beroepsgericht programma Elektrotechniek Periode 1 E0 Start module: Aan de slag bij de familie Dirks. Theorie:blz. 7 t/m 41 Toets 2001D nee ICT 1 ja Toets 2002D nee ICT 1 ja Toets 2003D nee ICT 1

Nadere informatie

Turning IT into strategic advantage

Turning IT into strategic advantage Turning IT into strategic advantage Bedrijfsbezoek 22 oktober 2009 Cegeka N.V. Universiteitslaan 9 B-3500 Hasselt - Interleuvenlaan 16 B-3001 Leuven - Noorderlaan 87 B-2030 Antwerpen www..be Agenda Bedrijfspresentatie

Nadere informatie

Automatisering van klinische protocollen aan de hand van een regelgebaseerd systeem

Automatisering van klinische protocollen aan de hand van een regelgebaseerd systeem Automatisering van klinische protocollen aan de hand van een regelgebaseerd systeem Femke De Backere Promotoren: prof. dr. ir. Filip De Turck, prof. dr. Johan Decruyenaere M.D. Begeleiders: lic. Femke

Nadere informatie

HANDLEIDING. Muziekkeuze voor de uitvaart V 3.0

HANDLEIDING. Muziekkeuze voor de uitvaart V 3.0 HANDLEIDING Muziekkeuze voor de uitvaart V 3.0 Inhoudsopgave INLEIDING... 2 HET FORMULIER (MUZIEKKEUZE VOOR DE UITVAART)... 3 OVERLEDENE... 3 MUZIEK... 4 CONTACTPERSOON MUZIEK... 5 HET BEHEREN VAN UW MUZIEKKEUZE

Nadere informatie

- Exact Basis! - Exact Premium! - Exact Handel! - Exact Handel ERP!

- Exact Basis! - Exact Premium! - Exact Handel! - Exact Handel ERP! Informatie Exact App Bij het managen van uw webshop, hoort natuurlijk ook de boekhouding voor registratie van omzet en BTW, vanaf nu hoeft u met behulp van deze app niet langer relaties en verkopen over

Nadere informatie

Sociale media kansen voor de politie

Sociale media kansen voor de politie Sociale media kansen voor de politie Marc van Daele Politiecongres 2013 Vlaamse Stichting Verkeerskunde dinsdag 5 november 2013 communicatie Antwerpen online # fotografie KORTOM sociale media crisiscommunicatie

Nadere informatie

(zakelijke email) 42 Fictie K8 P2 Nvt 1 Nee 45 Blok 1 K3 T1 60 minuten 2 Ja

(zakelijke email) 42 Fictie K8 P2 Nvt 1 Nee 45 Blok 1 K3 T1 60 minuten 2 Ja Schoolexamen: 2015-2016 Vak: Nederlands Leerweg: Kader Sector / Afdeling: VMBO Leerjaar: 4 Methode: Op niveau bovenbouw - K Periode Week Stofomschrijving Examen Toetsvorm Tijdsduur Weging Herkansing Opmerkingen

Nadere informatie

Projectnummer 518423 LLP 1 2011 1 ES LEONARDO LMP

Projectnummer 518423 LLP 1 2011 1 ES LEONARDO LMP Projectnummer 518423 LLP 1 2011 1 ES LEONARDO LMP OPLEIDING VOOR ELEKTROMONTEUR, GESPECIALISEERD IN HET ONDERHOUD VAN DE BELANGRIJKSTE ONDERDELEN VAN ELEKTRISCHE VOERTUIGEN: ACCU'S, ELEKTRISCHE MOTOREN

Nadere informatie

Service Pack notes Mobile Sales SPE SP3

Service Pack notes Mobile Sales SPE SP3 Service Pack notes Mobile Sales SPE SP3 Versie 1.0 INHOUD Ondertekenen van de order... 3 Opvragen van een handtekening... 4 Inrichting Agresso Wholesale... 5 Formulier orderbevestiging... 5 Parameters

Nadere informatie

Handleiding. Autotaal Easy-work

Handleiding. Autotaal Easy-work Handleiding Autotaal Easy-work Module: Planning (werkorder en/of activiteiten planning Easy-work) Planning versie V1.0.13 Easy-work versie 610 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 Inleiding... 3 Technische

Nadere informatie

Pedagogische studiedag 01-03-2013

Pedagogische studiedag 01-03-2013 SMARTSCHOOL MET LEERLINGEN (voor beginners) J.SLEEBUS 1. Handleiding 1.1. Lees de handleiding 1.2. Doorzoek de handleiding 1.3. Download tools 1.4. Nieuw en interessant 2. Profiel 2.1. Persoonlijke gegevens

Nadere informatie

Kennis na het volgen van de training. Na het volgen van deze training bent u in staat:

Kennis na het volgen van de training. Na het volgen van deze training bent u in staat: Training Trainingscode Duur Gepubliceerd Taal Type Leermethode Kosten SF2015V8 4 dagen 02/02/2015 Nederlands & Engels Developer, basis Invidueel & klassikaal Op aanvraag Deze training richt zich op het

Nadere informatie

3. Behoeften van patiënten aan zelfmanagement

3. Behoeften van patiënten aan zelfmanagement 3. Behoeften van patiënten aan zelfmanagement Om zicht te krijgen in de behoeften van nierpatiënten ten aanzien van zelfmanagement is een enquête uitgezet via NP Online. Dit is een online patiëntenpanel

Nadere informatie

WebBv Verblijfsveranderingen Burger@verhuizen Elektronische berichten Extracties

WebBv Verblijfsveranderingen Burger@verhuizen Elektronische berichten Extracties 10 de Cevi Klantendag 1 WebBv Verblijfsveranderingen Burger@verhuizen Elektronische berichten Extracties Jasper Vervaert Marjan Hellin Hilde Mortier WebBv in ontwikkeling Sessie 4 Demo In- en afschrijvingen

Nadere informatie

TechReady - NextGen Productivity

TechReady - NextGen Productivity TechReady - NextGen Productivity 08:30 09:00 Ontbijt 09:00 10:00 Keynote 10:00 10:15 Pauze Hans van der Meer (Microsoft) & Danny Burlage (Wortell) TRACKS 1. Ervaringen uit de praktijk 2. Productiviteit

Nadere informatie

De Outlook en SharePoint integratie

De Outlook en SharePoint integratie Direct vanuit Outlook e-mailberichten en/of bijlagen opslaan in SharePoint ( drag and drop ). GeONE is uw partner voor SharePoint Informatie Management. Alle document management functionaliteiten beschikbaar

Nadere informatie

Scholing Passend Onderwijs voor de Onderwijsassistent. Versie: 26-11-2015. 1. De competenties.

Scholing Passend Onderwijs voor de Onderwijsassistent. Versie: 26-11-2015. 1. De competenties. Scholing Passend Onderwijs voor de Onderwijsassistent. Versie: 26-11-2015 Passend Onderwijs betekent thuis nabij onderwijs voor bijna elk kind uit de buurt. De diversiteit in de school zal hierdoor toenemen.

Nadere informatie

Gesprek voeren met degene in de vestiging die verantwoordelijk is voor ICT zaken.

Gesprek voeren met degene in de vestiging die verantwoordelijk is voor ICT zaken. ICT Monitor 2014 Introductie: Gesprek voeren met degene in de vestiging die verantwoordelijk is voor ICT zaken. Goede morgen/middag, U spreekt met van 24Interactive Smart Services. We zijn momenteel bezig

Nadere informatie

Factsheet persbericht. Student stelt eisen aan stage bij

Factsheet persbericht. Student stelt eisen aan stage bij Factsheet persbericht Student stelt eisen aan stage bij Inleiding Stageperiode Een stageperiode is voor veel studenten de meest leerzame periode van hun schoolcarrière. Maar tegen welke problemen lopen

Nadere informatie

De geschiedenisrecorder: het nieuws van vandaag is de geschiedenis van morgen

De geschiedenisrecorder: het nieuws van vandaag is de geschiedenis van morgen De geschiedenisrecorder: het nieuws van vandaag is de geschiedenis van morgen Funded by the EU - FP7 Work Programme Call FP7-ICT-2011-8 Research theme Information and Communication Technologies, challenge

Nadere informatie

behandeld: cursusboek blz 18 tot en met blz 38 volgende keer meenemen cursusboek drupal2 i.v.m.views (zie blz 39)

behandeld: cursusboek blz 18 tot en met blz 38 volgende keer meenemen cursusboek drupal2 i.v.m.views (zie blz 39) 2014_09_25_les3 DR3_fons 1 behandeld: cursusboek blz 18 tot en met blz 38 volgende keer meenemen cursusboek drupal2 i.v.m.views (zie blz 39) deze samenvatting verwijst naar het cursusboek met referentie

Nadere informatie

Europees overboeken en incasseren

Europees overboeken en incasseren Europees overboeken en incasseren Ir. Simon Lelieveldt e-banking track 10 november 2005 Voorspellen: altijd gevaarlijk..! Ik zie over minder dan 800 dagen. een New Legal Framework.. ik zie ook. EPC-standaarden

Nadere informatie

ZA4884 Flash Eurobarometer 248 (Towards a safer use of the Internet for children in the EU a parents' perspective)

ZA4884 Flash Eurobarometer 248 (Towards a safer use of the Internet for children in the EU a parents' perspective) ZA4884 Flash Eurobarometer 248 (Towards a safer use of the Internet for children in the EU a parents' perspective) Country Specific Questionnaire Netherlands PARENTS OF CHILDREN BETWEEN 6 17 Q0. Hoeveel

Nadere informatie

Offective > CRM > Vragenlijst

Offective > CRM > Vragenlijst Offective > CRM > Vragenlijst Onder het menu item CRM is een generieke vragenlijst module beschikbaar, hier kunt u zeer uitgebreide vragenlijst(en) maken, indien gewenst met afhankelijkheden. Om te beginnen

Nadere informatie

(VIDEO) Review ZEEF Wat is ZEEF en wat kan je hiermee?

(VIDEO) Review ZEEF Wat is ZEEF en wat kan je hiermee? Inhoud Inleiding Voor Wie is ZEEF? Wat kan ik op ZEEF vinden? Hoe werkt ZEEF voor een bezoeker? Hoe werkt ZEEF voor een expert? Voordelen ZEEF Nadelen ZEEF Conclusie ZEEF Eigen ervaringen met ZEEF Bronnen

Nadere informatie

Zet de volgende stap in bedrijfsinnovatie met een Open Network Environment

Zet de volgende stap in bedrijfsinnovatie met een Open Network Environment Overzicht van oplossingen Zet de volgende stap in bedrijfsinnovatie met een Open Network Environment Wat u leert De opkomst van nieuwe technologieën zoals cloud, mobiliteit, sociale media en video die

Nadere informatie

Rapportage. Onderzoek: Toekomst van het Communicatievak

Rapportage. Onderzoek: Toekomst van het Communicatievak Rapportage Onderzoek: Toekomst van het Communicatievak In opdracht van: DirectResearch & Logeion en d Associatie van hoofden Communicatie Datum: 15 september 2014 Projectnummer: 2013008 Auteur(s): John

Nadere informatie

Prof. dr. Pieter Verdegem (MICT)! Het meten van sociale mediawijsheid RT @EMSOC meet #(sociale)mediawijsheid2.0!

Prof. dr. Pieter Verdegem (MICT)! Het meten van sociale mediawijsheid RT @EMSOC meet #(sociale)mediawijsheid2.0! Prof. dr. Pieter Verdegem (MICT)! Het meten van sociale mediawijsheid RT @EMSOC meet #(sociale)mediawijsheid2.0! (Sociale) Mediawijsheid?!!Mediawijsheid: altijd al belangrijk onderwerp geweest!in media-

Nadere informatie

3 Gebruiken of verzuipen?

3 Gebruiken of verzuipen? 07-2972 ICT bibliotheek 35 04-10-2007 13:24 Pagina 65 Selectieproces 3 Gebruiken of verzuipen? 65 [onderkop]het architectuurmodellenpalet van de enterprise architect [auteurs]louis Dietvorst en Roland

Nadere informatie

Van Folksonomieën naar Ontologieën

Van Folksonomieën naar Ontologieën Van Folksonomieën naar Ontologieën Céline Van Damme Assistent Vakgroep MOSI, Vrije Universiteit Brussel, Pleinlaan 2, 1050 Brussel celine.van.damme@vub.ac.be Abstract De laatste jaren kent het world wide

Nadere informatie

ECDL, het Europees Computer Rijbewijs

ECDL, het Europees Computer Rijbewijs ECDL, het Europees Computer Rijbewijs Bereik uw doelen met ECDL! Bereik uw doelen en behoud voorsprong met ECDL! Benut u met mobiele apparaten zoals smartphones en tablets de mogelijkheden van het internet

Nadere informatie

CRM vanuit organisatorisch perspectief

CRM vanuit organisatorisch perspectief Highlights survey CRM in Nederland 2009/2010 CRM vanuit organisatorisch perspectief MarketCap International BV 13 Januari 2010 AGENDA o over de survey en de populatie o actief met en focus op CRM o hulp

Nadere informatie

Foto s en Videobewerking

Foto s en Videobewerking Foto s en Videobewerking Arie Noteboom Computer Huis Mijdrecht Nr. 1 Doelstellingen Begrijpen hoe digitale foto s zijn opgebouwd en kunnen worden bewerkt en bewaard. Op basis daarvan foto s kunnen uitsnijden

Nadere informatie

Waarom Webfysio? www.webfysio.nl - team@webfysio.nl

Waarom Webfysio? www.webfysio.nl - team@webfysio.nl Uw cliënt verdient toch maatwerk zorg? Waarom Webfysio? Uw eigen online en blended maatwerk zorgpakketten aanbieden Uw cliënten ondersteunen met online agenda, notificaties en herinneringen Direct online

Nadere informatie

IFECTIVE KNOWLEDGE FRAMEWORK

IFECTIVE KNOWLEDGE FRAMEWORK IFECTIVE KNOWLEDGE FRAMEWORK Eenvoudig informatie beheren en vinden Er is veel informatie over een onderwerp of klant. Het blijft echter lastig om de informatie te bundelen en gemakkelijk terug te vinden.

Nadere informatie

Ontwikkelingen naar een duurzame energiemarkt. Klaas Hommes, TenneT 28 juni 2014

Ontwikkelingen naar een duurzame energiemarkt. Klaas Hommes, TenneT 28 juni 2014 Ontwikkelingen naar een duurzame energiemarkt Klaas Hommes, TenneT 28 juni 2014 Transitie Veranderingen in productie Veranderingen in balancering Nieuwe kansen Vergroening 20-03-2013 2 Ontwikkeling: transitie

Nadere informatie

BASIS GEBRUIK CTI CLIENT

BASIS GEBRUIK CTI CLIENT BASIS GEBRUIK CTI CLIENT Het gebruik van de CTI Cliënt biedt ondersteuning aan het C3 pakket, op de achtergrond wordt informatie van het telefoongesprek doorgegeven aan het systeemscherm. Daarnaast geeft

Nadere informatie

Rapportage onderzoek vmbo. Marlou Slaghuis Mei, 2014

Rapportage onderzoek vmbo. Marlou Slaghuis Mei, 2014 Rapportage onderzoek vmbo Marlou Slaghuis Mei, 2014 Inhoud Voorwoord Conclusies Resultaten Responsverantwoording 2 Voorwoord In 2016 start een nieuw examenprogramma voor het vmbo. Zoals u weet vraagt het

Nadere informatie

Introductie Veiligheidseisen Exploiten Conclusie. Browser security. Wouter van Dongen. RP1 Project OS3 System and Network Engineering

Introductie Veiligheidseisen Exploiten Conclusie. Browser security. Wouter van Dongen. RP1 Project OS3 System and Network Engineering Browser security Wouter van Dongen RP1 Project OS3 System and Network Engineering Februari 4, 2009 1 Introductie Onderzoeksvraag Situatie van de meest populaire browsers Client-side browser assets vs.

Nadere informatie

BOOST VOOR REIZEN. Toegang tot meer dan 8 000 000 potentiële Belgische reizigers!

BOOST VOOR REIZEN. Toegang tot meer dan 8 000 000 potentiële Belgische reizigers! BOOST VOOR REIZEN Toegang tot meer dan 8 000 000 potentiële Belgische reizigers! OVER ONS: ONLINE REISBUREAU TOERISTISCHE INFORMATIE TOERISTISCHE AANBIEDINGEN TECHNOLOGIE BESTE BELGISCHE R.O.I.! Volledig

Nadere informatie

Vacature. Client & Sales Support

Vacature. Client & Sales Support Vacature Client & Sales Support Januari 2014 Wat is de core-business van ivox? ivox is actief op vlak van marktonderzoek en online marketing. ivox specialiseert zich in consumenten data- en informatieverzameling,

Nadere informatie

het platform Toine Schijvenaars (ArchiXL)

het platform Toine Schijvenaars (ArchiXL) het platform Toine Schijvenaars (ArchiXL) Mini-seminar Het nieuwe kenniswerken 31 januari 2013 Utrecht 1 Agenda Achtergrond WikiXL Uitleg van het platform Welke projecten hebben we gedaan? Wat biedt het

Nadere informatie

ZRB - PR & Communicatie

ZRB - PR & Communicatie ZRB - PR & Communicatie ALV 30 oktober 2015 PR & Communicatie 2015 Huisstijl Communicatie - Online Zichtbaarheid Voorlichting - Veiligheid - Pers & media Huisstijl Eenduidige uitstraling: print, online,

Nadere informatie

Handleiding Domeinnaam Online

Handleiding Domeinnaam Online Handleiding Domeinnaam Online April 2015 2015 Copyright KPN Zakelijke Markt Alle rechten voorbehouden. Zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van KPN Zakelijke Markt mag niets uit dit document worden

Nadere informatie

Electronische factuurverwerking voor woningcorporatiess

Electronische factuurverwerking voor woningcorporatiess E-Content INVOICE Electronische factuurverwerking voor woningcorporatiess Jaarlijks verwerkt u duizenden inkoopfacturen in uw primaire systeem. Toch is het veel handwerk. Denk aan de vele handmatige acties

Nadere informatie

VNSG Collectieve inkoop - SAP Learning Hub. Webinar 26-05-2015 (Karin van den Brand & Marcel Lemans)

VNSG Collectieve inkoop - SAP Learning Hub. Webinar 26-05-2015 (Karin van den Brand & Marcel Lemans) VNSG Collectieve inkoop - SAP Learning Hub. Webinar 26-05-2015 (Karin van den Brand & Marcel Lemans) Public SAP LEARNING HUB VOOR EUR 800,- p.p. 1 Helpt bij SAP opleidings,- en studie uitdagingen Waarom

Nadere informatie

De Studentenportal en Blackboard in een nieuw jasje Quick Start Guide voor studenten

De Studentenportal en Blackboard in een nieuw jasje Quick Start Guide voor studenten De Studentenportal en Blackboard in een nieuw jasje Quick Start Guide voor studenten De Studentenportal en Blackboard in een nieuw jasje De Studentenportal is de gepersonaliseerde en centrale toegang voor

Nadere informatie

Training en workshops

Training en workshops Mirabeau Academy CUSTOMER JOURNEYS & EXPERIENCE MAPPING Training en workshops MIRABEAU ACADEMY AHEAD IN A DIGITAL WORLD Digitaal denken zit in onze code. We weten exact wat er online speelt. Sinds 2001

Nadere informatie

VAN PAPIERSTROOM NAAR INFORMATIESTROOM

VAN PAPIERSTROOM NAAR INFORMATIESTROOM VAN PAPIERSTROOM NAAR INFORMATIESTROOM MET ZELF LERENDE DOCUMENTHERKENNING Een continue stroom aan binnenkomende post en interne documenten. Wie herkent het niet? Het vergt tijd en energie om al deze documenten

Nadere informatie

Connect to Digital #feweb roadshow Hoe digitaal is uw (nieuwe) klant? - Start to 'E-Commerce'

Connect to Digital #feweb roadshow Hoe digitaal is uw (nieuwe) klant? - Start to 'E-Commerce' Connect to Digital #feweb roadshow Hoe digitaal is uw (nieuwe) klant? - Start to 'E-Commerce' 1 Digitale adoptie van Belgische KMO s Digitale economie G20 + 8% 963 K KMO s in België 2 Legal 3 Online markt

Nadere informatie

Hallo! De zakelijke community voor ondernemers. Bijeenkomst CRM association, 1 juli 2009

Hallo! De zakelijke community voor ondernemers. Bijeenkomst CRM association, 1 juli 2009 Hallo! De zakelijke community voor ondernemers Bijeenkomst CRM association, 1 juli 2009 Onderwerpen >Waarom een community >Historie en start > Organisatie > Ambitie/Doelstelling >Voorbeelden/Best practices

Nadere informatie

Artikel. Evenementen in de Content Marketing Mix Online communicatie voor, tijdens en na evenementen Bob Oord

Artikel. Evenementen in de Content Marketing Mix Online communicatie voor, tijdens en na evenementen Bob Oord Artikel Evenementen in de Content Marketing Mix Online communicatie voor, tijdens en na evenementen Bob Oord 1 Introductie De term contentmarketing komen we steeds vaker tegen in marketingland. Maar wat

Nadere informatie

Mama, mag ik op t internet?

Mama, mag ik op t internet? Mama, mag ik op t internet? Sofie Vandoninck Faculteit Sociale Wetenschappen Onderzoekproject Online risico s & online weerbaarheid Doel van het onderzoek? Welke kinderen zijn meer kwetsbaar online? Hoe

Nadere informatie

Factsheet Zaakgericht werken in het Onderwijs

Factsheet Zaakgericht werken in het Onderwijs Zaken Klantcontacten Zoeken Antwoord Registraties Factsheet Zaakgericht werken in het Onderwijs Zaakgericht Werken is binnen overheidsorganisaties al een bekend begrip. Vrijwel alle werkprocessen worden

Nadere informatie

De status van mobiel intranet

De status van mobiel intranet De status van mobiel intranet White paper Bilthoven, 26 april 2012 Sabel Online Lonneke Theelen E Lonneke@sabelonline.nl T (088) 227 22 00 W www.sabelonline.nl http://nl.linkedin.com/in/lonneketheelen

Nadere informatie

Opleiding MARIJ Module 6

Opleiding MARIJ Module 6 1. Sturen op samenhang 2. Overview MARIJ 3. MARIJ voor architecten Opleiding MARIJ Module 6 5. Architectuur processen en producten 4. MARIJ implementatie 6. Architectuur bemensing en competenties Architectuur

Nadere informatie

Marketing die voor zich spreekt

Marketing die voor zich spreekt Marketing die voor zich spreekt Klantenverhaal / TinC TinC (Talk in Company) werd opgericht in 2008 door Els Van Aerschot vanuit haar passie voor talen. Het groeide uit tot een erkend taalinstituut met

Nadere informatie

Marcel Mayer Director Channel Sales EMEA Scense

Marcel Mayer Director Channel Sales EMEA Scense W.A.a.a.s. Marcel Mayer Director Channel Sales EMEA Scense Ruim 20 jaar actief in sales IT Afgelopen 10 jaar evangelist voor oplossingen als Citrix, RES Software & Softricity Nu verantwoordelijk voor Channel

Nadere informatie

Turn-key platform Newz. Big Content & Semantics

Turn-key platform Newz. Big Content & Semantics Introduction Michel de Ru Solution architect @ Dayon 16 years experience in publishing Among others Wolters-Kluwer, Sdu (ELS) and Dutch Railways Specialized in Content related Big Data challenges Specialized

Nadere informatie

Nieuw in Mamut Business Software en Mamut Online

Nieuw in Mamut Business Software en Mamut Online // Mamut Business Software Nieuw in Mamut Business Software en Mamut Online Inhoud Voorwoord 3 Nieuwe versie 3 Over updates naar een nieuwe versie 4 Nieuw in Mamut Business Software 7 Relatiebeheer 7 Verkoop

Nadere informatie

Handleiding. KERN enquête systemen

Handleiding. KERN enquête systemen Handleiding KERN enquête systemen Versie 1.3-21 januari 2014 Inhoud Inleiding... 3 Lay-out en opmaak van de Enquête... 4 Uitnodiging voor Enquête E-mail... 6 Welkomstpagina... 7 Vragen Groep 1: Medewerkers...

Nadere informatie

Free Public Wi-Fi: Hoe dit veilig en legaal implementeren? Shopt IT 30-April-2015

Free Public Wi-Fi: Hoe dit veilig en legaal implementeren? Shopt IT 30-April-2015 Free Public Wi-Fi: Hoe dit veilig en legaal implementeren? Shopt IT 30-April-2015 Waarover gaat deze presentatie? ZapFi NV ZapFi 2 I Wat? Public Free Wi-Fi Eenmalige registratie op basis van GSM nummer

Nadere informatie