Huidletsels door immuunsuppressieve behandeling en zonblootstelling

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Huidletsels door immuunsuppressieve behandeling en zonblootstelling"

Transcriptie

1 Huidletsels door immuunsuppressieve behandeling en zonblootstelling Hoe opsporen en behandelen? Prof. Dr Katia Ongenae Kliniek voor Huidziekten Universitair Ziekenhuis Gent

2 Huidletsels door immuunsuppressieve behandeling en zonblootstelling Voorlopers: Zonnekeratosen Keratoancanthoom Dysplastische naevus Huidtumoren: Basalioom Spinocellulair carcinoom Melanoom Oppervlakkige vormen: Superficieel basaalcelcarcinoom Ziekte van Bowen Lentigo maligna Pigmentatiestoornissen: Solaire lentigines - zonnesproeten Guttata - hypomelanosen Goedaardige tumoren: Ouderdomswratten

3 SPINOCELLULAIR CARCINOOM HUIDKANKER BASOCELLULAIR CARCINOOM epidermis papillair dermis reticulair hypodermis stratum corneum stratum granulosum MELANOOM stratum basale stratum spinosum dermale papil retelijst melanocyt Langerhans cel

4 Voorlopers: Zonnekeratosen Keratoancanthoom Dysplastische naevus Vroegtijdige detectie Huidtumoren: Basalioom Spinocellulair carcinoom Melanoom Oppervlakkige vormen: Superficieel basaalcelcarcinoom Ziekte van Bowen Lentigo maligna Pigmentatiestoornissen: Solaire lentigines - zonnesproeten Guttata - hypomelanosen Goedaardige tumoren: Ouderdomswratten

5 Huidtumoren en hun voorlopers Opsporing Jaarlijks huidonderzoek bij de dermatoloog Zelfinspectie Bijzondere aandacht voor zonblootgestelde lichaamsdelen nieuwe letsels veranderde letsels Dermatoscopie Vergroot het letsel Architectuur bekijken

6

7

8 Huidtumoren en hun voorlopers Bioptname: Juiste diagnose en keuze behandeling Als behandeling geen resultaat geeft

9 Bioptietechnieken

10 Voorlopers: Zonnekeratosen Keratoancanthoom Dysplastische naevus Huidtumoren: Basalioom Spinocellulair carcinoom Melanoom Oppervlakkige vormen: Superficieel basaalcelcarcinoom Ziekte van Bowen Lentigo maligna Pigmentatiestoornissen: Solaire lentigines - zonnesproeten Guttata - hypomelanosen Goedaardige tumoren: Ouderdomswratten

11 Actinische keratosen (kalende) hoofdhuid, oorschelpen, handruggen Roodbruine, vaag omschreven, schilferende vlekken Vaak beter voelbaar dan zichtbaar Meestal multipel

12 Actinische keratosen - behandeling Cryotherapie - bevriezen 5-Fluoro-uracil (Efudix) Imiquimod 3x/week voor 6 à 8 weken Fotodynamische therapie Preventie!

13

14 Actinische keratosen - behandeling Cryotherapie 5-Fluoro-uracil (Efudix) Imiquimod 3x/week voor 6 à 8 weken Fotodynamische therapie Preventie!

15 Actinische keratosen - behandeling Cryotherapie 5-Fluoro-uracil (Efudix) Imiquimod 3x/week voor 6 à 8 weken Fotodynamische therapie Preventie!

16 Imiquimod (Aldara) Product dat lichaamseigen afweer stimuleert Aanbrengen van Aldara crème (3 x per week gedurende 6 à 8 wk) Stimulatie van lichaamseigen afweer tegen zieke cellen Destructie van de zieke cellen Plaatselijke huidreactie kan zeer uitgesproken zijn

17

18 PDT (fotodynamische therapie) Lokale fotochemotherapie Applicatie van fotosensitizer (Metvix) Opname door zieke cellen Bestraling met lichtbron (zichtbaar licht) Destructie van zieke cellen 1 à 2 sessies (1 week interval)

19 Ziekte van Bowen Goed begrensde rode tot roodbruine vlek met schilfers en korsten bedekt DD: Psoriasis, schimmelinfectie, eczeem,

20 Ziekte van Bowen - behandeling Heelkundig verwijderen Imiquimod 3x/week voor 6 à 8 weken Fotodynamische therapie

21 1.2 Afkrabben van het letsel

22 1.3 Aanbrengen van fotosensibiliserende zalf

23 Tussenstap : inwerken van de zalf Zalf dient 3 uur in te werken. Pt mag intussen naar huis gaan, wandelen, winkelen, eten en drinken Pt mag niet in de felle zon gaan zitten Pt mag niet in de vrieskou gaan zitten Pt mag verband niet losmaken.

24 Stap 2 Belichting Na 3 uur wordt verband verwijderd en de te behandelen zone mooigemaakt. Een behandelzone wordt soms opgedeeld in meerdere belichtingsvelden afhankelijk van de grootte Belichting met rood licht (tiental minuten) Tijdens de belichting treedt vaak een branderig gevoel op en dient de zone afgekoeld te worden met koude spray.

25 Stap 2 : belichting

26 Bijwerkingen tijdens de belichting Pijn voornamelijk bij : Grote oppervlaktes Gevoelige zones Aanpak pijn: Afkoelen tijdens de belichting met waterspray Pijnstillers voor start behandeling Xylogel, Xylocaine infiltratie Nakoelen met koud water compressen

27 Welke nazorg? Na de behandeling: roodheid, zwelling, warmtegevoel Afkoelen vermindert het gevoel en mag thuis verdergezet worden. Geen specifieke nazorg noodzakelijk Bij nattende korsten : Ontsmetten van de wondjes Evt. antibiotische zalf

28 Leukoplakie Slijmvliesletsel Tong, mond, genitalia, vnl lippenrood van de onderlip (rokers!) Goedbegrensde, witte vlek, soms erosief

29 Leukoplakie - behandeling Cryotherapie

30 Keratoacanthoom/cornu cutaneum - behandeling Heelkundig verwijderen

31 Spinocellulair carcinoom ± 20% van de huidkankers Metastaserend Begint als harde nodule Snel ulcererend: Ulcus met geïndureerde bodem Ulceratie van bloemkoolachtige harde tumor Vnl onderlip (rokers!), oren, handruggen, kruin

32 Spinocellulair carcinoom - behandeling Best chirurgie evt. Mohs micrografische chirurgie thv gelaat Eerder uitzonderlijk radiotherapie

33 SPINOCELLULAIR CARCINOOM HUIDKANKER BASOCELLULAIR CARCINOOM epidermis papillair dermis reticulair hypodermis stratum corneum stratum granulosum MELANOOM stratum basale stratum spinosum dermale papil retelijst melanocyt Langerhans cel

34 Basocellulair carcinoom 70% van alle huidkankers Strikt lokale destructieve capaciteit, geen metastasering Vooral op zonbeschadigde huid

35 Kliniek Superficieel / pagetoid BCC Nodulair BCC Ulcus rodens Cicatriserend BCC Gepigmenteerd BCC

36 Basaalcelcarcinoom behandeling Superficieel BCC: Curettage, cryotherapie, 5-FU (Efudix) Imiquimod (Aldara) 5xper week gedurende 6 weken Fotodynamische therapie (PDT) Chirurgie evt. Mohs micrografische chirurgie thv gelaat Radiotherapie

37

38

39 SPINOCELLULAIR CARCINOOM HUIDKANKER BASOCELLULAIR CARCINOOM epidermis papillair dermis reticulair hypodermis stratum corneum stratum granulosum MELANOOM stratum basale stratum spinosum dermale papil retelijst melanocyt Langerhans cel

40 Lentigo maligna LM= melanoma in situ op chronisch zonbeschadigde huid Vnl bij ouderen thv gelaat, handruggen, voorarmen

41 Melanoom ± 10% van de huidkankers Gevaarlijkste huidtumor metastaseert lymfogeen en hematogeen

42 ABCD-regel BENIGNE MALIGNE symmetrie A : asymmetrie regelmatige rand B : onregelmatige rand homogeen kleurpatroon C : inhomogeen kleurpatroon diameter < 6 mm D : diameter > 6 mm

43

44

45 Melanoom - behandeling chirurgie

46 Huidinspectie Oppervlakkige vormen: Superficieel basaalcelcarcinoom Ziekte van Bowen Lentigo maligna Voorlopers: Actinische keratosen Keratoancanthoom Dysplastische naevi Dermatoscopie Cryotherapie Efudix Aldara PDT Bioptie Huidtumoren: Basocellulair carcinoom Spinocellulair carcinoom Melanoom Chirurgie

47

Huidkanker. Melanoom. Plaveiselcelcarcinoom Basaalcelcarcinoom. Diagnostiek en behandeling

Huidkanker. Melanoom. Plaveiselcelcarcinoom Basaalcelcarcinoom. Diagnostiek en behandeling Huidkanker Melanoom Plaveiselcelcarcinoom Basaalcelcarcinoom Diagnostiek en behandeling Is het huidkanker? Welke huidkanker? Hoe wordt de diagnose gesteld? Verhaal Hoe lang bestaat de afwijking? Verandering?

Nadere informatie

Wat is een basaalcelcarcinoom? Hoe krijgt u een basaalcelcarcinoom?

Wat is een basaalcelcarcinoom? Hoe krijgt u een basaalcelcarcinoom? Basaalcelcarcinoom Wat is een basaalcelcarcinoom? Het basaalcelcarcinoom (of basocellulair carcinoom of basalioom) is de meest voorkomende vorm van huidkanker. Ongeveer 1 op de 6 Nederlanders krijgt een

Nadere informatie

Hfdst 2: Epidermale tumoren van de huid

Hfdst 2: Epidermale tumoren van de huid Hfdst 2: Epidermale tumoren van de huid 1. Indeling Goedaardige epidermale tumoren: geen R/ nodig verruca vulgaris verruca seborrhoica keratoacanthoom: wel R/ nodig Premaligne huidafwijkingen: als niet

Nadere informatie

Plastische Chirurgie. Patiënteninformatie. Basaalcelcarcinoom. Behandeling door de plastisch chirurg. Slingeland Ziekenhuis

Plastische Chirurgie. Patiënteninformatie. Basaalcelcarcinoom. Behandeling door de plastisch chirurg. Slingeland Ziekenhuis Plastische Chirurgie Basaalcelcarcinoom i Patiënteninformatie Behandeling door de plastisch chirurg Slingeland Ziekenhuis Algemeen Uw arts heeft bij u een basaalcelcarcinoom geconstateerd. In deze folder

Nadere informatie

Fotodynamische therapie

Fotodynamische therapie Bij u is de volgende huidaandoening geconstateerd: Basaalcelcarcinoom Actinische keratose Ziekte van Bowen Met deze folder willen wij u informeren over fotodynamische therapie bij basaalcelcarcinoom, actinische

Nadere informatie

Dermatologie. Fotodynamische therapie (PDT)

Dermatologie. Fotodynamische therapie (PDT) Dermatologie Fotodynamische therapie (PDT) In overleg met uw behandelend dermatoloog is besloten dat u behandeld wordt met fotodynamische therapie (PDT). Deze folder geeft u algemene informatie over deze

Nadere informatie

LICHTTHERAPIE VOOR THUIS

LICHTTHERAPIE VOOR THUIS PATIËNTENINFORMATIE LICHTTHERAPIE VOOR THUIS Het doel van deze brochure is om u te informeren over fotodynamische therapie (PDT) en uw Ambulight PDT behandeling. Wat is PDT? Fotodynamische therapie is

Nadere informatie

Pluis en niet pluis! Pluis: goedaardige tumoren. Ouderdomswratten. Neurofibroom. Cysten 31-1-2014. Verruca seborrhoica

Pluis en niet pluis! Pluis: goedaardige tumoren. Ouderdomswratten. Neurofibroom. Cysten 31-1-2014. Verruca seborrhoica Pluis en niet pluis! Pluis: goedaardige tumoren Ouderdomswratten Cysten Lipoom Neurofibroom Moedervlekken Johan Toonstra NGS congres Arnhem 1 febr. 2014 Ouderdomswratten Verruca seborrhoica Verruca seborrhoica

Nadere informatie

Verdachte huidletsels herkennen Praktische tips voor de huisarts

Verdachte huidletsels herkennen Praktische tips voor de huisarts Verdachte huidletsels herkennen Praktische tips voor de huisarts Van Aerde Eline Doe-dag Domus Medica 25-11-2017 Inleiding MALIGNE HUIDLETSELS Inleiding Risicofactoren voor huidkanker Chronische UV - blootstelling

Nadere informatie

PHOTO DYNAMISCHE THERAPIE (PDT)

PHOTO DYNAMISCHE THERAPIE (PDT) PATIËNTENINFORMATIE SPIJKENISSE Medisch Centrum PHOTO DYNAMISCHE THERAPIE (PDT) In deze folder geeft het Spijkenisse Medisch Centrum u algemene informatie over de Photo Dynamische Therapie (PDT) bij actinische

Nadere informatie

Wat is een basaalcelcarcinoom? Hoe ontstaat een basaalcelcarcinoom?

Wat is een basaalcelcarcinoom? Hoe ontstaat een basaalcelcarcinoom? Basaalcelcarcinoom Wat is een basaalcelcarcinoom? Het basaalcelcarcinoom (of basocellulair carcinoom of basalioom) is de meest voorkomende vorm van (huid)kanker. De kwaadaardige veranderingen ontstaan

Nadere informatie

BASAALCELCARCINOOM FRANCISCUS VLIETLAND

BASAALCELCARCINOOM FRANCISCUS VLIETLAND BASAALCELCARCINOOM FRANCISCUS VLIETLAND Wat is basaalcelcarcinoom? Het basaalcelcarcinoom (of basocellulair carcinoom of basalioom) is de meest voorkomende vorm van huidkanker. Deze vorm van huidkanker

Nadere informatie

Dermatologie. Patiënteninformatie. Basaalcelcarcinoom. Slingeland Ziekenhuis

Dermatologie. Patiënteninformatie. Basaalcelcarcinoom. Slingeland Ziekenhuis Dermatologie Basaalcelcarcinoom i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Wat is een basaalcelcarcinoom? Het basaalcelcarcinoom (of basocellulair carcinoom of basalioom) is de meest voorkomende vorm

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Huidkanker ExpertiseCentrum

Patiënteninformatie. Huidkanker ExpertiseCentrum Patiënteninformatie Huidkanker ExpertiseCentrum Inhoudsopgave Pagina Huidkanker: Onze zorg 4 Huidkanker komt veel voor 4 Topteam Dermatologie Tergooi 4 UV-licht en huidkanker 5 Wat is huidkanker? 5 Actinische

Nadere informatie

22. Basaalcelcarcinoom

22. Basaalcelcarcinoom 22. Basaalcelcarcinoom Dermatologie Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Wat is een basaalcelcarcinoom? Het basaalcelcarcinoom (of basocellulair carcinoom of basalioom) is de meest

Nadere informatie

Sun, Sea, Sand and..sex/skin. Kees van Ginkel, dermatoloog DZ & VV/BK Malta, juni 2007

Sun, Sea, Sand and..sex/skin. Kees van Ginkel, dermatoloog DZ & VV/BK Malta, juni 2007 Sun, Sea, Sand and..sex/skin Kees van Ginkel, dermatoloog DZ & VV/BK Malta, juni 2007 Programma Toets 2x (entree + exit) 1. Huid en Zonschade (incl huidkanker) 2. Strand, zee en beestjes 3. Zon, medicijnen

Nadere informatie

Aktinische Keratose en Basaalcelcarcinoom Boor en Smeer in eigen beheer. dr. P.A.J. Buis, huisarts

Aktinische Keratose en Basaalcelcarcinoom Boor en Smeer in eigen beheer. dr. P.A.J. Buis, huisarts Aktinische Keratose en Basaalcelcarcinoom Boor en Smeer in eigen beheer dr. P.A.J. Buis, huisarts Disclosure belangen NHG spreker (Potentiële) belangenverstrengeling geen Voor bijeenkomst mogelijk relevante

Nadere informatie

Wat is de ziekte van Bowen? Hoe krijgt u de ziekte van Bowen? Welke klachten geeft de ziekte van Bowen en hoe ziet de ziekte van Bowen eruit?

Wat is de ziekte van Bowen? Hoe krijgt u de ziekte van Bowen? Welke klachten geeft de ziekte van Bowen en hoe ziet de ziekte van Bowen eruit? De ziekte van Bowen Wat is de ziekte van Bowen? Bij de ziekte van Bowen (andere namen morbus Bowen of plaveiselcelcarcinoom in situ) zijn kwaadaardige huidcellen te vinden alleen in de bovenste laag van

Nadere informatie

Dagvoorzitter. Prof. dr. A.G.J. van der Zee. afdelingshoofd Obstetrie en Gynaecologie

Dagvoorzitter. Prof. dr. A.G.J. van der Zee. afdelingshoofd Obstetrie en Gynaecologie Dagvoorzitter Prof. dr. A.G.J. van der Zee afdelingshoofd Obstetrie en Gynaecologie Huidkanker More than skin deep Dr J.R. Spoo, afdeling dermatologie Prof H.J. Hoekstra, afdeling oncologische chirurgie

Nadere informatie

BASAALCELCARCINOOM Hoe ontstaat een basaalcelcarcinoom?

BASAALCELCARCINOOM Hoe ontstaat een basaalcelcarcinoom? Basaalcelcarcinoom BASAALCELCARCINOOM Het basaalcelcarcinoom (of basocellulair carcinoom of basalioom) is de meest voorkomende vorm van (huid)- kanker. De kwaadaardige veranderingen ontstaan in de onderste

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Basaalcelcarcinoom. Informatie over basaalcelcarcinoom en de mogelijke behandeling daarvan terTER_

Patiënteninformatie. Basaalcelcarcinoom. Informatie over basaalcelcarcinoom en de mogelijke behandeling daarvan terTER_ Patiënteninformatie Basaalcelcarcinoom Informatie over basaalcelcarcinoom en de mogelijke behandeling daarvan 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Algemeen 4 Hoe ontstaat een basaalcelcarcinoom? 4

Nadere informatie

Fotodynamische therapie bij het basaalcelcarcinoom (huidkanker)

Fotodynamische therapie bij het basaalcelcarcinoom (huidkanker) Fotodynamische therapie bij het basaalcelcarcinoom (huidkanker) Met deze folder informeren we u te over fotodynamische therapie bij basaalcelcarcinomen (BCC). Voor meer informatie over basaalcelcarcinomen

Nadere informatie

Fotodynamische. Locatie Amstelwijck en Zwijndrecht. Albert Schweitzer ziekenhuis februari 2015 pavo 0595

Fotodynamische. Locatie Amstelwijck en Zwijndrecht. Albert Schweitzer ziekenhuis februari 2015 pavo 0595 Fotodynamische therapie (PDT) Locatie Amstelwijck en Zwijndrecht Albert Schweitzer ziekenhuis februari 2015 pavo 0595 Inleiding Uw dermatoloog heeft met u besproken dat u behandeld gaat worden met fotodynamische

Nadere informatie

Basaalcelcarcinoom, Basalioom, Ulcus Rodens, Romphuidcarcinoom

Basaalcelcarcinoom, Basalioom, Ulcus Rodens, Romphuidcarcinoom Basaalcelcarcinoom, Basalioom, Ulcus Rodens, Romphuidcarcinoom Wat is een basaalcelcarcinoom? Het basaalcelcarcinoom is de meest voorkomende soort kanker bij de mens. Het ontstaat meestal op veelvuldig

Nadere informatie

Pluis of niet pluis: de belangrijkste signalen

Pluis of niet pluis: de belangrijkste signalen Signaalfunctie Pluis of niet pluis: de belangrijkste signalen Pedicures hebben belangrijke functie bij herkennen kanker Aan de voeten en onderbenen kunnen huidafwijkingen voorkomen die kwaadaardig zijn

Nadere informatie

(Pre)maligniteiten en 5-Fluorouracil crème

(Pre)maligniteiten en 5-Fluorouracil crème Dermatologie (Pre)maligniteiten en 5-Fluorouracil crème A. Hols* Huidkanker komt steeds meer voor. In dit stukje wordt ingegaan op de diverse behandelmethoden. Enkele vormen van (pre)maligniteiten (ofwel

Nadere informatie

Wat zijn de verschijnselen? Hoe wordt de diagnose gesteld? Wat is de behandeling?

Wat zijn de verschijnselen? Hoe wordt de diagnose gesteld? Wat is de behandeling? Basaalcelcarcinoom Uw behandelend arts heeft een basaalcelcarcinoom bij u geconstateerd. In deze folder vindt u informatie over deze aandoening en de behandelingsmogelijkheden. Wat is een basaalcelcarcinoom?

Nadere informatie

WORKSHOP. Naevi & Traumatische wonden

WORKSHOP. Naevi & Traumatische wonden EduStitch 2015 Gelicenseerd aan Huisartsenpraktijk Mangard WORKSHOP 2 februari 2015 Naevi & Traumatische wonden Annette Mangard Inhoud ACHTERGROND INFO KLINISCHE SITUATIES INSTRUCTIEVIDEO S Naevus ANAMNESE/LICHAMELIJK

Nadere informatie

Photodynamische therapie (PDT)

Photodynamische therapie (PDT) Photodynamische therapie (PDT) De arts heeft met u gesproken over photodynamische therapie (PDT). In deze folder wordt deze vorm van therapie uitgelegd. Voor wie is deze behandeling bedoeld? PDT wordt

Nadere informatie

Huidveranderingen door veroudering

Huidveranderingen door veroudering Huidveroudering Veroudering hoort bij het leven. Ook de huid veroudert met de jaren. Deze natuurlijke veroudering vindt over het gehele lichaam plaats. Daarnaast veroudert de huid ook door invloeden van

Nadere informatie

Fotodynamische therapie (PDT)

Fotodynamische therapie (PDT) Fotodynamische therapie (PDT) Inleiding Wat is fotodynamische therapie? De P in PDT is een afkorting van het engelse woord Photo. Fotodynamische therapie is een behandeling waarbij de kwaadaardige huidcellen

Nadere informatie

Fotodynamische therapie

Fotodynamische therapie DERMATOLOGIE Fotodynamische therapie BEHANDELING U wordt op dag om uur verwacht op de poli/afdeling. Als u verhinderd bent, wilt u dit dan tijdig melden en een nieuwe afspraak maken? Wij verzoeken u om

Nadere informatie

Wat is een basaalcelcarcinoom? Hoe ontstaat een basaalcelcarcinoom? Wat zijn de verschijnselen?

Wat is een basaalcelcarcinoom? Hoe ontstaat een basaalcelcarcinoom? Wat zijn de verschijnselen? BASAALCELCARCINOOM Wat is een basaalcelcarcinoom? Het basaalcelcarcinoom (of basocellulair carcinoom of basalioom) is de meest voorkomende vorm van (huid)kanker. De kwaadaardige veranderingen ontstaan

Nadere informatie

Maligne neoplasmata van de huid

Maligne neoplasmata van de huid Maligne neoplasmata van de huid Dermato-oncologie Prof. Dr. Neumann Normale residentcellen in de huid Keratinocyten (90%) Epitheelcellen in adnexen Melanocyten Langerhanscellen Merkelcellen Indeling neoplasmata

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Basaalcelcarcinoom Basalioom, huidkanker

Patiënteninformatie. Basaalcelcarcinoom Basalioom, huidkanker Patiënteninformatie Basaalcelcarcinoom Basalioom, huidkanker Inhoud Inleiding... 3 Wat is een basaalcelcarcinoom?... 3 Hoe krijgt u een basaalcelcarcinoom?... 3 Welke klachten geeft een basaalcelcarcinoom

Nadere informatie

BASAALCELCARCINOOM 303

BASAALCELCARCINOOM 303 BASAALCELCARCINOOM 303 Inleiding De dermatoloog heeft bij u een basaalcelcarcinoom (basalioom) geconstateerd. In deze folder staat meer informatie over een basaalcelcarcinoom en de behandelmogelijkheden.

Nadere informatie

Uw behandelend arts heeft voorgesteld om bij u cryotherapie toe te passen. In deze folder kunt u nalezen wat de behandeling inhoudt.

Uw behandelend arts heeft voorgesteld om bij u cryotherapie toe te passen. In deze folder kunt u nalezen wat de behandeling inhoudt. Cryotherapie Uw behandelend arts heeft voorgesteld om bij u cryotherapie toe te passen. In deze folder kunt u nalezen wat de behandeling inhoudt. Wat is cryotherapie? Cryotherapie is een therapie om afwijkingen

Nadere informatie

ACTINISCHE KERATOSE 17824

ACTINISCHE KERATOSE 17824 ACTINISCHE KERATOSE 17824 Inleiding De dermatoloog heeft bij u actinische keratosen geconstateerd. In deze folder staat meer informatie over actinische keratosen en de behandelmogelijkheden. Wat zijn actinische

Nadere informatie

Huidkanker Het basalioom of het basaalcelcarcinoom

Huidkanker Het basalioom of het basaalcelcarcinoom Huidkanker Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht over de meest frequent voorkomende kwaadaardige huidafwijkingen. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders kan

Nadere informatie

Actinische keratosen

Actinische keratosen Actinische keratosen Uw behandelend arts heeft actinische keratosen bij u geconstateerd. In deze folder vindt u informatie over deze aandoening en de behandelingsmogelijkheden Wat zijn actinische keratosen?

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Actinische keratose. Informatie over deze huidafwijking en de mogelijkheden er iets aan te doen

Patiënteninformatie. Actinische keratose. Informatie over deze huidafwijking en de mogelijkheden er iets aan te doen Patiënteninformatie Actinische keratose Informatie over deze huidafwijking en de mogelijkheden er iets aan te doen Actinische keratose Informatie over deze huidafwijking en de mogelijkheden er iets aan

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Fotodynamische therapie (PDT)

Patiënteninformatie. Fotodynamische therapie (PDT) Patiënteninformatie Fotodynamische therapie (PDT) Inhoud Inleiding... 3 Wat is fotodynamische therapie?... 3 Wat voor lestels kunnen hiermee behandeld worden?... 3 Zijn er nog andere behandelingsmogelijkheden?...

Nadere informatie

Huidkanker: zo vroeg mogelijk herkennen! Prof. Dr. Wilma Bergman 29 maart 2008 Landelijke Contactdag Stichting Melanoom

Huidkanker: zo vroeg mogelijk herkennen! Prof. Dr. Wilma Bergman 29 maart 2008 Landelijke Contactdag Stichting Melanoom Huidkanker: zo vroeg mogelijk herkennen! Prof. Dr. Wilma Bergman 29 maart 2008 Landelijke Contactdag Stichting Melanoom Waarom? 1) kleiner litteken enz 2) minder onzekerheid/angst 3) grotere kans op overleving:

Nadere informatie

Hfdst 3: Goedaardig pigmentletsels en maligne melanoom

Hfdst 3: Goedaardig pigmentletsels en maligne melanoom Hfdst 3: Goedaardig pigmentletsels en maligne melanoom 1. Goedaardige pigmentletsels 1.1.Lentigo simplex Melanocytaire proliferatie Egaal gepigmenteerd en scherp begrensd Symmetrisch < 6mm Zowel op huid

Nadere informatie

Fotodynamische therapie (bij de ziekte van Bowen)

Fotodynamische therapie (bij de ziekte van Bowen) Fotodynamische therapie (bij de ziekte van Bowen) Inleiding Deze informatie heeft tot doel u te informeren over fotodynamische therapie bij de ziekte van Bowen. Wij raden u aan vooraf een goed beeld te

Nadere informatie

Actinische keratosen. Poli Dermatologie

Actinische keratosen. Poli Dermatologie 00 Actinische keratosen Poli Dermatologie Wat zijn actinische keratosen? Actinische keratosen zijn plekjes op de huid die ontstaan door schade van zonlicht. Deze plekjes ontstaan op delen van het lichaam

Nadere informatie

Premaligne en maligne huidtumoren

Premaligne en maligne huidtumoren j15 Premaligne en maligne huidtumoren j 15.1 Inleiding Premaligne dermatosen (hiertoe rekent men ook diverse chronische dermatosen waaruit zich bij uitzondering een maligniteit ontwikkelt) kunnen ontaarden

Nadere informatie

Kwaadaardige huidafwijkingen

Kwaadaardige huidafwijkingen Afdeling: Onderwerp: Chirurgie Inleiding Deze folder geeft u een globaal overzicht over de meest frequent voorkomende kwaadaardige huidafwijkingen. Het is goed u te realiseren dat voor u persoonlijk de

Nadere informatie

Kanker en huid. Dermato-oncologie voor de huisarts. A.C. de Groot J. Toonstra

Kanker en huid. Dermato-oncologie voor de huisarts. A.C. de Groot J. Toonstra Kanker en huid Kanker en huid Dermato-oncologie voor de huisarts A.C. de Groot J. Toonstra Bohn Stafleu van Loghum Houten 2010 2010 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Uitgeverij Alle rechten

Nadere informatie

Photodynamische therapie

Photodynamische therapie Dermatologie Photodynamische therapie www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Wat is photodynamische therapie (PDT)?... 3 Wanneer kunt u met PDT behandeld worden?... 3 Voorbereiding... 4 De behandeling... 4

Nadere informatie

De vroegtijdige diagnose van huidkankers is primordiaal!

De vroegtijdige diagnose van huidkankers is primordiaal! De vroegtijdige diagnose van huidkankers is primordiaal! Dr. I. Tromme UCL 2009 Dr. I. Tromme UCL 2009 Pr. Dr. G.E. Piérard ULg 2009 Met de medewerking van De verschillende types zonnestraling. UVA- en

Nadere informatie

Huidkanker bij transplantatiepatiënten

Huidkanker bij transplantatiepatiënten Huidkanker bij transplantatiepatiënten R.E. Genders, J.N. Bouwes Bavinck * In Nederland worden er ongeveer 1000 orgaantransplantaties per jaar uitgevoerd, waarbij er de laatste jaren een lichte stijging

Nadere informatie

Photodynamische therapie bij Morbus Bowen / basaalcelcarcinoom

Photodynamische therapie bij Morbus Bowen / basaalcelcarcinoom Patiënteninformatie Photodynamische therapie bij Morbus Bowen / basaalcelcarcinoom rkz.nl In deze folder krijgt u informatie over Photodynamische therapie (PDT). Dit is een nieuwe en succesvolle methode

Nadere informatie

Huid en Oncologie Een verhaal over goed en kwaad

Huid en Oncologie Een verhaal over goed en kwaad Huid en Oncologie Een verhaal over goed en kwaad INHOUDSOPGAVE: I. GOEDAARDIGE HUIDTUMOREN. 1. NAEVUS. 2. SEBORREISCHE KERATOSE II. PREMALIGNE HUIDLETSELS 1. KERATOSIS ACTINICA 2. LENTIGO MALIGNA III.

Nadere informatie

Fotodynamische therapie bij basaalcelcarcinoom

Fotodynamische therapie bij basaalcelcarcinoom Dermatologie Fotodynamische therapie bij basaalcelcarcinoom i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis De informatie in deze folder heeft tot doel u te informeren over fotodynamische therapie bij basaalcelcarcinomen

Nadere informatie

Basaalcelcarcinoom (huidkanker)

Basaalcelcarcinoom (huidkanker) 1/6 Plastische Chirurgie Basaalcelcarcinoom (huidkanker) Inleiding Het basaalcelcarcinoom is de meest voorkomende vorm van (huid)kanker. De kwaadaardige veranderingen ontstaan in bepaalde (de basale) cellen

Nadere informatie

Huidveranderingen door veroudering

Huidveranderingen door veroudering Huidveroudering Inleiding Helaas behoort veroudering bij het leven. Ook de huid veroudert met de jaren. Deze natuurlijke veroudering vindt over het gehele lichaam plaats. Daar boven op veroudert de huid

Nadere informatie

Fotodynamische therapie bij Morbus Bowen

Fotodynamische therapie bij Morbus Bowen Dermatologie Fotodynamische therapie bij Morbus Bowen i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis De teksten uit de folder zijn ongewijzigd overgenomen van Galderma. De informatie in deze folder heeft

Nadere informatie

20. Actinische keratosen

20. Actinische keratosen 20. Actinische keratosen Dermatologie Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Wat zijn actinische keratosen? Actinische keratosen zijn plekjes op de huid die ontstaan door schade

Nadere informatie

HUID VEROUDERING VERPLEEGKUNDIGE ASPECTEN

HUID VEROUDERING VERPLEEGKUNDIGE ASPECTEN HUID VEROUDERING VERPLEEGKUNDIGE ASPECTEN Bornem 15-17 okober 2013 Dr J. VANHEE SKIN AGING LEVENSVERWACHTING : 82 jaar, : 77 jaar 6 uur per dag = 2 ½ jaar per 10 jaar Progressieve functiedaling Toename

Nadere informatie

Fotodynamische therapie (bij actinische keratose)

Fotodynamische therapie (bij actinische keratose) Fotodynamische therapie (bij actinische keratose) Inleiding Deze informatie heeft tot doel u te informeren over fotodynamische therapie bij actinische keratose. Wij raden u aan vooraf een goed beeld te

Nadere informatie

Fotodynamische therapie bij basaalcelcarcinoom

Fotodynamische therapie bij basaalcelcarcinoom Dermatologie Fotodynamische therapie bij basaalcelcarcinoom i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis De teksten uit de folder zijn ongewijzigd overgenomen van Galderma. De informatie in deze folder

Nadere informatie

Huidkanker ontstaat wanneer gewone huidcellen ontaarden in kwaadaardige cellen die ongeremd kunnen delen

Huidkanker ontstaat wanneer gewone huidcellen ontaarden in kwaadaardige cellen die ongeremd kunnen delen 1/5 Plastische Chirurgie Huidkanker Inleiding Huidkanker ontstaat wanneer gewone huidcellen ontaarden in kwaadaardige cellen die ongeremd kunnen delen Komt huidkanker veel voor? Huidkanker komt inderdaad

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Dermatologie Fotodynamische therapie bij actinische keratosen en basaalcelcarcinoom

Patiënteninformatie. Dermatologie Fotodynamische therapie bij actinische keratosen en basaalcelcarcinoom Patiënteninformatie Dermatologie Fotodynamische therapie bij actinische keratosen en basaalcelcarcinoom 2 Inleiding De informatie in deze folder heeft tot doel u te informeren over fotodynamische therapie

Nadere informatie

Actinische keratosen, Keratosis Actinica, Hoornkorstjes, UV schade

Actinische keratosen, Keratosis Actinica, Hoornkorstjes, UV schade Actinische keratosen, Keratosis Actinica, Hoornkorstjes, UV schade wat zijn actinische keratosen? Actinische keratosen (keratosis actinica) zijn kleine, ruw aanvoelende plekjes op de huid, vaak met een

Nadere informatie

Niet-melanocytaire huidkanker

Niet-melanocytaire huidkanker Kirsten Burghout, Vigfús Sigurdsson, Johan Toonstra Nascholing Niet-melanocytaire huidkanker H Inleiding Huidkanker is een steeds groter wordend probleem in de westerse wereld, gezien de steeds maar stijgende

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Huidkanker. Polikliniek Plastische Chirurgie

PATIËNTEN INFORMATIE. Huidkanker. Polikliniek Plastische Chirurgie PATIËNTEN INFORMATIE Huidkanker Polikliniek Plastische Chirurgie 2 PATIËNTENINFORMATIE Door middel van deze informatiefolder wil de polikliniek Plastische Chirurgie van het Maasstad Ziekenhuis u informeren

Nadere informatie

Dermatologie. Actinische keratosen

Dermatologie. Actinische keratosen Dermatologie Actinische keratosen 1 2 Wat zijn actinische keratosen? Actinische keratosen (Grieks: aktis = straal; keratose = verhoorning van de huid), ook wel zonlichtbeschadigingen genoemd, zijn meestal

Nadere informatie

Fotodynamische therapie

Fotodynamische therapie Fotodynamische therapie (bij basaalcelcarcinoom) Dermatologie alle aandacht Fotodynamische therapie bij het basaalcelcarcinoom De informatie in deze folder heeft tot doel u te informeren over fotodynamische

Nadere informatie

Fotodynamische therapie (bij basaalcelcarcinomen)

Fotodynamische therapie (bij basaalcelcarcinomen) Fotodynamische therapie (bij basaalcelcarcinomen) Inleiding Deze informatie heeft tot doel u te informeren over fotodynamische therapie bij basaalcelcarcinomen. Wij raden u aan vooraf een goed beeld te

Nadere informatie

Fotodynamische therapie bij Morbus Bowen

Fotodynamische therapie bij Morbus Bowen Dermatologie Fotodynamische therapie bij Morbus Bowen i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis De informatie in deze folder heeft tot doel u te informeren over fotodynamische therapie bij de ziekte

Nadere informatie

Richtlijn Basaalcelcarcinoom 2014. Patiëntenversie

Richtlijn Basaalcelcarcinoom 2014. Patiëntenversie Richtlijn Basaalcelcarcinoom 2014 Patiëntenversie Colofon 2014, Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie (NVDV) Postbus 8552, 3503 RN Utrecht Telefoon: 030-2823180 E-mail: secretariaat@nvdv.nl

Nadere informatie

Actinische keratosen

Actinische keratosen Actinische keratosen Wat zijn actinische keratosen? Actinische keratosen zijn plekjes op de huid die ontstaan door schade van zonlicht. Deze plekjes ontstaan op delen van het lichaam die vaak in de zon

Nadere informatie

Basaalcelcarcinoom Plastische chirurgie

Basaalcelcarcinoom Plastische chirurgie Basaalcelcarcinoom Plastische chirurgie Wat is een basaalcelcarcinoom Het basaalcelcarcinoom (of basocellulair carcinoom of basalioom) is de meest voorkomende vorm van (huid)kanker. De kwaadaardige veranderingen

Nadere informatie

Herkenning van maligne huidtumoren in het hoofd-halsgebied

Herkenning van maligne huidtumoren in het hoofd-halsgebied Oorspronkelijke bijdragen De Visscher e.a.: Maligne huidtumoren in hoofd-halsgebied Herkenning van maligne huidtumoren in het hoofd-halsgebied J.G.A.M. de Visscher 1 R. Blanken 2 B. van der Lei 3 Huidkanker

Nadere informatie

Photodynamische therapie

Photodynamische therapie Dermatologie Photodynamische therapie www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Wat is photodynamische therapie (PDT)?... 3 Wanneer kunt u met PDT behandeld worden?... 3 Voorbereiding... 4 De behandeling... 4

Nadere informatie

PDT Photodynamische therapie

PDT Photodynamische therapie PDT Photodynamische therapie Algemene informatie voor de patiënt Buitenlust 35 5803 AZ - Venray 088-1666111 info@mohsa.nl - www.mohsa.nl Inleiding In overleg met uw arts is besloten dat u behandeld wordt

Nadere informatie

Basaalcelcarcinoom. Behandeling van huidkanker door de plastische chirurg

Basaalcelcarcinoom. Behandeling van huidkanker door de plastische chirurg Basaalcelcarcinoom Behandeling van huidkanker door de plastische chirurg Het basaalcelcarcinoom (of basalioom of basocellulair carcinoom ) is de meest voorkomende vorm van (huid)kanker. De kwaadaardige

Nadere informatie

Dermatologie. Huidproblemen na transplantatie

Dermatologie. Huidproblemen na transplantatie Dermatologie Huidproblemen na transplantatie Dermatologie Als u getransplanteerd bent, gebruikt u medicijnen om afstoting van het nieuwe orgaan te voorkomen. Door deze medicijnen vermindert de natuurlijke

Nadere informatie

De vroegtijdige diagnose van huidkankers is primordiaal!

De vroegtijdige diagnose van huidkankers is primordiaal! De vroegtijdige diagnose van huidkankers is primordiaal! Dr. I. Tromme UCL 2009 Dr. I. Tromme UCL 2009 Pr. Dr. G.E. Piérard ULg 2009 Met de medewerking van De verschillende types zonnestraling. UVA- en

Nadere informatie

Fotodynamische therapie

Fotodynamische therapie Fotodynamische therapie (bij morbus Bowen) Dermatologie alle aandacht Fotodynamische therapie bij morbus Bowen De informatie in deze folder heeft tot doel u te informeren over fotodynamische therapie bij

Nadere informatie

Metvix 160 mg/g crème methylaminolevulinaat (als hydrochloride) Module 1.3.1 datum: januari 2008 BIJSLUITER vervangt: augustus 2006

Metvix 160 mg/g crème methylaminolevulinaat (als hydrochloride) Module 1.3.1 datum: januari 2008 BIJSLUITER vervangt: augustus 2006 B. BIJSLUITER final Metvix revised NL PIL 20012008.doc Pagina 1 van 5 BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIK(ST)ER Metvix 160 mg/g crème methylaminolevulinaat (als hydrochloride) Lees de hele bijsluiter

Nadere informatie

De rm a to lo g ie. Ph o to d y n a m i sch e th e r a p i e

De rm a to lo g ie. Ph o to d y n a m i sch e th e r a p i e De rm a to lo g ie Be h a n d e lin g Ph o to d y n a m i sch e th e r a p i e 2 Patiëntenvoorlichting 040-239 8413 patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl Der/ Photodynamische therapie/ 08-03-2010

Nadere informatie

ACTINISCHE KERATOSEN FRANCISCUS VLIETLAND

ACTINISCHE KERATOSEN FRANCISCUS VLIETLAND ACTINISCHE KERATOSEN FRANCISCUS VLIETLAND Wat zijn actinische keratosen? Actinische keratosen zijn plekjes op de huid die ontstaan door schade van zonlicht. Deze plekjes ontstaan op delen van het lichaam

Nadere informatie

Basocellulair carcinoom Informatie voor patiënten

Basocellulair carcinoom Informatie voor patiënten Basocellulair carcinoom Informatie voor patiënten 2 Basocellulair carcinoom Binnenkort word je opgenomen voor een operatie van een basocellulair carcinoom. Via deze folder willen wij je informeren over

Nadere informatie

Wat is een huidtumor? Basaalcelcarcinoom en plaveiselcelcarcinoom zijn veel voorkomende vormen van huidkanker.

Wat is een huidtumor? Basaalcelcarcinoom en plaveiselcelcarcinoom zijn veel voorkomende vormen van huidkanker. Huidtumor Huidkanker Chirurgie & Plastische Chirurgie Inleiding Uw arts heeft bij u een huidtumor (basaalcelcarcinoom of plaveiselcelcarcinoom) geconstateerd. Deze folder geeft algemene informatie over

Nadere informatie

Bijsluiter: Informatie voor de gebruiker. Metvix 160 mg/g crème Methylaminolevulinaat

Bijsluiter: Informatie voor de gebruiker. Metvix 160 mg/g crème Methylaminolevulinaat Bijsluiter: Informatie voor de gebruiker Metvix 160 mg/g crème Methylaminolevulinaat Lees goed de hele bijsluiter voordat u dit geneesmiddel gaat gebruiken want er staat belangrijke informatie in voor

Nadere informatie

1.3.1 Package Leaflet - Clean

1.3.1 Package Leaflet - Clean BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIKER Metvix 160 mg/g crème methylaminolevulinaat Lees goed de hele bijsluiter voordat u dit geneesmiddel gaat gebruiken want er staat belangrijke informatie in voor

Nadere informatie

Pigmentvlekken: bescherming en zelfonderzoek. informatie voor patiënten

Pigmentvlekken: bescherming en zelfonderzoek. informatie voor patiënten Pigmentvlekken: bescherming en zelfonderzoek informatie voor patiënten INLEIDING 3 GOEDAARDIGE PIGMENTVLEKKEN 4 WAT IS MALIGNE MELANOOM? 4 IS HET BEHANDELBAAR? 5 WAT VERHOOGT HET RISICO? 5 PAS OP VOOR

Nadere informatie

Melanomen En Huidkanker: Brochure Van De Stichting Tegen Kanker (Dutch Edition) By Stichting tegen Kanker

Melanomen En Huidkanker: Brochure Van De Stichting Tegen Kanker (Dutch Edition) By Stichting tegen Kanker Melanomen En Huidkanker: Brochure Van De Stichting Tegen Kanker (Dutch Edition) By Stichting tegen Kanker If you are searched for a ebook Melanomen en huidkanker: Brochure van de Stichting tegen Kanker

Nadere informatie

Actinische keratosen

Actinische keratosen Actinische keratosen ACTINISCHE KERATOSEN Actinische keratosen, ook wel zonlichtbeschadigingen genoemd, zijn meestal kleine veelal ruw aanvoelende verhoornde plekjes van de huid. De kleur varieert van

Nadere informatie

Huidkanker nader bekeken

Huidkanker nader bekeken Huidkanker nader bekeken Over de ongeremde deling van lichaamscellen Door: Mischa M.P. Nagel Dit artikel geeft achtergrondinformatie over huidkanker en is bedoeld om de alertheid van de voetverzorger te

Nadere informatie

Melanomen En Huidkanker: Brochure Van De Stichting Tegen Kanker (Dutch Edition) By Stichting tegen Kanker

Melanomen En Huidkanker: Brochure Van De Stichting Tegen Kanker (Dutch Edition) By Stichting tegen Kanker Melanomen En Huidkanker: Brochure Van De Stichting Tegen Kanker (Dutch Edition) By Stichting tegen Kanker If searching for a ebook by Stichting tegen Kanker Melanomen en huidkanker: Brochure van de Stichting

Nadere informatie

Fotodynamische therapie

Fotodynamische therapie Fotodynamische therapie Afdeling dermatologie Vooraf Er is met u besproken dat uw huidaandoening behandeld wordt door middel van fotodynamische therapie. In deze folder leest u: wat de huidaandoeningen

Nadere informatie

Biopteren in de eerste lijn. Christiane Hebeda mmv Enny Beverdam dermatologen, locatie Hengelo en Almelo

Biopteren in de eerste lijn. Christiane Hebeda mmv Enny Beverdam dermatologen, locatie Hengelo en Almelo Biopteren in de eerste lijn. Christiane Hebeda mmv Enny Beverdam dermatologen, locatie Hengelo en Almelo Wat gaan we doen? -techniek van het biopteren -plaats van het biopt in het stappenplan werkwijze

Nadere informatie

Huidproblemen na transplantatie

Huidproblemen na transplantatie Inleiding Als u getransplanteerd bent, gebruikt u medicijnen om afstoting van het nieuwe orgaan te voorkomen. Door deze medicijnen vermindert de natuurlijke afweer van het lichaam. U bent daardoor kwetsbaarder

Nadere informatie

Erythematosquameuze laesies De 11 belangrijkste differentiaal diagnosen Dr. Michael Florack, dermatoloog PROVOKE P = plaats R = rangschikking O = omvang V = vorm O = omtrek K = kleur E = efflorescentie

Nadere informatie

MOHS MICROGRAFISCHE CHIRURGIE MET GEBRUIK VAN PARAFFINECOUPES: RETRO- en PROSPECTIEVE STUDIE OVER DEZE TECHNIEK

MOHS MICROGRAFISCHE CHIRURGIE MET GEBRUIK VAN PARAFFINECOUPES: RETRO- en PROSPECTIEVE STUDIE OVER DEZE TECHNIEK Academiejaar 2010-2011 MOHS MICROGRAFISCHE CHIRURGIE MET GEBRUIK VAN PARAFFINECOUPES: RETRO- en PROSPECTIEVE STUDIE OVER DEZE TECHNIEK Sofie VAN RENTERGHEM Promotor: Prof. Dr. K. Ongenae Scriptie voorgedragen

Nadere informatie

Actinische keratosen. Dermatologie. Beter voor elkaar

Actinische keratosen. Dermatologie. Beter voor elkaar Actinische keratosen Dermatologie Beter voor elkaar 2 Actinische keratosen Wat zijn actinische keratosen? Actinische keratosen, (Grieks: aktis = straal ; keratose = verhoorning van de huid), ook wel zonlichtbeschadigingen

Nadere informatie

Plaveiselcelcarcinoom. Huidkanker

Plaveiselcelcarcinoom. Huidkanker Plaveiselcelcarcinoom Huidkanker Uw behandelend arts heeft een plaveiselcelcarcinoom bij u geconstateerd. In deze folder vindt u informatie over deze aandoening en de behandelingsmogelijkheden. Wat is

Nadere informatie