power fidelity! Simpele opzet A. Rledl (Duitsland)

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "power fidelity! Simpele opzet A. Rledl (Duitsland)"

Transcriptie

1 power fidelity! ontwerp: A. Rledl (Duitsland) De afzonderlijke eigenschappen van deze eindversterker ogen op het eerste gezicht niet bijster revolutionair. Maar het isjuist de kombinatie ervan in één ontwerp die de PA-3 bijzonder maakt. Een zeer royaal vermogen van 3 Waan 4 Q gaat hier hand in hand met een robuust karakter en een in verhouding simpele opzet. Niettemin ontpopt deze "nabouwvriendelijke" versterker zich bij het luisteren als een puur hifi-instrument en komt hij ook nog eens met goede meetresultaten voor de dag. Een muzikale reus! 74 t1!j het ontwerpen van een eindversterker kun je verschillende uitgangspunten hanteren. Je kunt je hetemaal richten op het "high-fidelity'-aspekt en kompromisloze kwaliteit nastreven. Je kunt mikken op eenvoud en probleemloosheid. Ofje kunt een filosofie kiezen waarbij alles wordt opgeofferd aan een kolossaal uitgangsvermogen. Blj de P-3 was van meet af duidel!jk dai het een kompromis moest worden lussen de twee laatste punten. Het was de bedoeling om een versterker te maken met een probleemloos rechtloe-rechtaan-karakter en een royaal vermogen. Dus vooral geen dure. exotische onderdelen en geen onnodige kornplexitelt. omdat zutks de nabouw meteen beperkt lol een kleine kring van gevorderde audio-specialisten. Gewoon een "eerlijke" versterker met goede hifi-eigenschappen. die liefst voor zo veel mogel!jl, mensen nabouwbaar is. Voorop stond tevens dat de versterker qua vermogen niel te krenterig bedeeld mocht zijn, omdat de inzetbaarheid daardoor toch wordt beperkt. We weten allemaal wel dat voor gebruik in de huiskamer een vermogen van 3 à 4 W per kanaal in principe toereikend is. maar daarbij vallen op zijn minst een paar kanttekeningen te maken. In de eerste plaats is het zo dat bij het weergegeven van muziek de pieken het tien- à twintigvoudige kunnen bedragen van het gemiddetde nivo. Dus een zekere reserve is toch wel wensel[jk. In de tweede plaats zijn er nogal wat luidsprekerboxen met een zodanig laag rendement dat er echt meer dan 4 W ingepompt dient te worden om ze tot leven te wekken. En wil men tenstotte een versterker die universeet genoeg is 111 ook nog andere ruimten dan een doorsnee huiskamer met geluid te vullen. dan moet daar nog een schepje bovenop gedaan worden. Onder het motto "liever een pietsie meer. dan te weinig". werd deze versterker daarom afgestemd op een vermogen van zo'n 3 Waan 4 H. Daarmee zal men niet snel te kort komen. AI met al is de mix van verschillende eigenschappen hier best goed gelukt. De PA-3 kan wel degelijk gekarakteriseerd worden als een betrouwbare, forse eindtrap. die qua omvang en kosten voor een breed publiek bereikbaar is. En hoewei bij het ontwerp niet gestreefd is naar de absolute perfektie, bleek de versterker ook in gehoormatig en meettechnisch opzicht zjjn mannetje uitstekend te staan. In feite overtroffen de meetresultaten onze eigen verwachtingen! We laten het dan ook geheel aan uw eigen interpretatie ov r 111. na lezing van dit artikel en eventueel na het bouwen van de versterker. uit te maken waar de afkorting "PA- 3" voor staat. En het maakt ons niet uit of u nu voor "public address" danwel voor "power amp" kiest. Simpele opzet Aangezien elke versterker in de vorm van eindtransistoren. drivers en ruststroominstelling een aantal standaardelelementen bevat, zal het schema van figuur t zeker voor audiohobbyisten veel bekende trekjes vertonen. In dit geval worden de opvallende. meer specifieke details gevorl11d door de hoogte van de voedingsspanning en de aanwezigheid van twee IC's. Dat de voedingsspanning wat hoger is dan gebruiketijk, heeft uiteraard alles te maken met feit dat bij deze eindversterker het uitgangsvermogen ook wat groler is dan gel11iddeld - dus dat is niet zo vreemd. Verder bevindt zich IC2. samen met Tt O...T 13 en omringende kornponenten niet in de signaalweg. zodat de meer ervaren audiohobbyisten al snel terecht zullen konkluderen dat dit wel het beveiligingscircuit zal vormen. En daarbij is toepassing van geïntegreerde komponenten in de vorm van oparups of kom parators niet echt uniek of bijzonder. Houden we IC lover en die vormt. Elektuur2-96

2 toegepast op deze plaats. wél een bijzonder detail. Normaliter is de ingangstrap van een eindversterker steevast diskreet opgebouwd. Meestal bestaat die uit een verschilversterker or een dubbele verschilversterker. gevolgd door nog een spanningsversterker in de een of andere vorm (vaak ook een verschiltrap) om de predrivers aan te sturen. Hier is dat komplete ingangsdeel vervangen door één enkele opanip. te weten een NE5534. Het mag dan wat on konventioneel zijn om een opanip in een eindversterker aan te treffen. reit is wel dat de NE5534 prima voor die taak berekend is. Dat wordt duidelijk als men blik op het inwendig schema van de opamp slaat (zie apart kader). maar het bl[jkt eigenl[jk ook al uit het simpele reit dat de NE5534 in negen van de tien CD-spelers een fors deel van de analoge signaalverwerking voor zijn rekening neemt. Daarbij is de oparnp voor de gebo- den kwaliteit ook nog eens spotgoedkoop. Als enige nadeel geldt het reit dat de maximale voedingsspanning ver onder die van de rest van de eindversterker ligt. W[j hebben hier de gebruikelijke spanning van :+: 15 V aangehouden. Dat vraagt om een extra symmetrische voedingsspanning én het vormt een beperking van het uitstuurbereik van de ingangstrap. Het eerste valt vrij simpel op te lossen met behulp van een paar zenerdioden (D I.D2) en voorschakelweerstanden. Het tweede heeft als konsekwentie dat de versterker zodanig moet worden ontworpen dal ook in het deel na de ingangstrap nog enige spanningsversterking plaatsvindt. Maar aangezien het verschil tussen :+: 15 V en :+:6 V slechts een faktor vier beloopt. is ook hier niet echt sprake van een probleem. Laten we het schema van figuur 1 eens netjes van links naar rechts doornemen. Na arsluitweerstand RI stoten we eerst op een ingangsfilter dat de bandbreedte van het ingangssignaal tot realistische waarden beperkt. liet heen narnelijk weinig zin om de versterker te vermoeien met signalen die ver buiten zijn vermogensbandbreedte vallen; dat geen alleen maar onnodig veel kans op problemen. Het hoogdoorlaatfilter C5/R3 begrenst de ingauqsbandbreedte aan de onderkant en het laagdoorlaatfilter R2/C6 do t hetzelfde aan de bovenkant. Oparnp IC I is op klassieke wijze als verschilversterker geschakeld. De plus-ingang van ICI rungeert als aansluitpunl voor de overall-tegenkoppeling. Vanuit de uitgang van de versterker (knooppunt R25...R28) zien we daartoe een leiding teruglopen. die via 1~9aan het knooppunt H41R5ligt. C9. C 12 en Ct 4 zorgen bij die terugkoppeling voor de benodigde kompensatie. De totale span- 1, lomv l\1s o 2Vl <U 1\14 \116 TB. T14 = MJ D~ =, N44 T9. rts = MJ 154 "" MJE35 BCS46B MJE34() BCS56B 8139 BC337,M..1. I sov MJE153 o MJEI531 MJ1S3 MJ1S4 ~ ~ Figuur 1. Het schema van de PA-3 oogt als geheel vrij konventtoneet. Alleen de toepassing van een opamp aan de Ingang (ICl) vormt een opvallend detatl. Elektuur

3 Figuur 2a. De print heeft een redelijk royale layout. zodat men bij de opbouw ervan weinig hindernissen zal ontmoeten. Het aansluiten van luidspreker en voeding gebeurt met de bekende vlakstekers. ningsversterking wordt bepaald door de verhouding tussen R5 en R9 en een simpele rekensom leert dat die versterking hier een faktor 4 bedraagt. Van de uitgang van IC I belanden we via R6 bij de predrivers Tien T3. Met behulp van de baslsspannlngsdeler RIO...RI3 en hun respektlevelijke ernltterweerstanden zun deze transistoren in klasse A op een stroom van ca. 1 ma ingesteld. De spannings- en stroomversterking van T Irr3 is in deze konfiguratie aanzienlijk, zodat het transistorpaar een prima overgang vormt tussen de ingangs-opamp en de feiteluke eindtrap van de versterker. Laatstgenoemde deel wordt gevormd door de drivers (T6rr7) en de eindtransistoren (T8,T 14rr9,T 15). welke tot symmetrische power-darling- tons zjjn gekombineerd. Met het oog op het forse uitgangsvermogen zijn de eindtransistoren dubbel uitgevoerd. Aangezien de hier toegepaste typen MJ153 en MJ 154 ieder afzonderlijk een kollektorstroom van liefst 2 A kunnen hanteren en een maximale vermogensdissipatie van 25 W bezitten, zullen er niet snel belastbaarheidsproblemen ontstaan. BU de eindtrap is gekozen voor de gebruikeluke klasse-ab-instelling, Om een naadloze overgang tussen de NPN- en PNP-transistoren te bewerkstelligen en crossover-vervorming te vermijden. Daarvoor is vereist dat er ook zonder ingangssignaal reeds een (kleine) stroom door de eindtorren wordt gestuurd. Dat is de taak van de rond T2 opgebouwde "transistorzener". Hiermee wordt een zodanige voorspanning op de bases van T6 en T7 gezet dat deze drivers en de erop volgende eindtransistoren in rust nèt gaan geleiden. De hoogte van de ruststroom kan met PI nauwkeurig worden ingesteld. Om een zo goed mogelijke thermische stabiliteit te krugen zijn de drivers T6 en T7, de predrivers TI en T3 èn transistorzener T2 samen met de eindtransistoren op een en dezelfde koelplaat gemonteerd. Door deze maatregel wordt met name het verloop van de ruststroom aan banden gelegd. BU hoge uitsturing kan de ruststroom tijdelijk weliswaar nink oplopen, maar als het ingangssignaal daarna wordt teruggedraaid, zal de ruststroom vervolgens weer langzaam tot de nominale waarde afnemen. De beschrijving van het feitelijke versterkergedeelte van figuur 1 is hiermee zo goed als rond. Resten nog een paar details. 7 en 8 beschermen de uitgang van de versterker tegen eventuele terugslagspanningen vanuit de (kornplexe) belasting. R3 en Cl 7 vormen samen een Boucherot-netwerk dat de stabiliteit bij hoge frekwenties bevordert. Spoel L I voorkomt problemen bij kapacitieve belastingen (elektrostatische luidsprekersl). terwui parallelweerstand R29 er op ZÜn beurt voor zorgt dat de overdracht van bloksignalen door L I niet nadelig wordt beïnvloed. Houden we alleen relais Relover, maar dat maakt deel uit van de... Beveiliging Een bedrijfszekere en probleemloze versterker dient uiteraard voorzien te zijn van een aantal adekwate beveiligingen. Daar is bi] de PA-3 dan ook de nodige aandacht aan besteed. Dat begint al bjj de zekerin- 76 Elektuur2-96

4 gen Fl en F2, Welke in geval van overbelasting of kortsluiting gevaarlijk hoge stromen voorkomen. Nu is het bij smeltveiligheden altijd maar de vraag of zij snel genoeg reageren om elke vorm van schade aan de versterker voor to blijven. Maar al to vaak blgken halfgeleiders aanzienlijk sneller to zijn dan deze mechanische beveiligers, en hebben de eindtorren al de geest gegeven voordat de zekeringen goed en wel op temperatuur zijn gekomen. Daarom is bier een elektronische kortsluitbeveiliging toegevoegd, bestaande uit T4 en T5 en omringende komponenten. De werking daarvan is simpel. Zodra er door de uitgangsweerstanden R25 en R27 als gevolg van overbelasting of kortsluiting een ontoelaatbaar grote stroom gaat [open, zal er over de weerstanden zo veel spanning vallen dat de basis/emitter-drempel van T4 en T5 wordt overschreden. Deze gaan clan geleiden en sluiten daarmee het stuursignaal op de basis van T6 en T7 geheel of gedeelteluk kort. De uitgangsstroom daalt clan tot nul of tot een ongevaarlijke waarde en het leven van de eindtransistoren wordt niet Langer bedreigd. Maar dat is niet de enige vorm van beveiliging in de PA-3. Met behulp van het daarstraks al even genoemde relais Rel wordt de belasting losgekoppeld indien er sprake is van gelijkspanning op de uitgang en indien de temperatuur van het koellichaam to hoog oploopt. Net relais wordt tevens gebruikt om de luidsprekers Los to koppelen tijdens het inschakelen van de versterker (inschakelvertraging), om mogelijke storende plop- en knaleffekten to voorkomen. De voor dit apes benodigde stuurelektronica bestaat uit een dual-comparator van het type LM393 (IC2), een viertal transistoren (T1,..T13), twee indikatie-led's (D13, D14) en een handvol standaardkomponenten. Een en ander wordt gevoed vanuit de met voorschakelweerstand R42 en zenerdiode D7 gekonstrueerde simpele 15- V-voeding. Laten we eens bekijken hoe die beveiligingsschakeling werkt. Eerst maar het inschakelvertragingsdeel, want dat is het simpelste. De met "AC" gemerkte printkonnektor wordt via een extra draadje verbonden met een van de sekundaire aansluitingen van de voedingstransformator. Meteen na het inschakelen verschijnt aldaar een wisselspanning die wordt gelijkgericht met behulp van Dl2 en C19, en als negatieve spanning via R5 aan T12 wordt toegevoerd. Die transistor zal daardoor sperren, zodat C2 zich via LN O w %mlow O Figuur 2b. Een 1:1-afbeelding van de koper-layout, zeer belangrijk voor degenen die zelf de print etsen. R36 (en R44) kan gaan opladen. Zolang dit opladen niet voltooid is, zal de plus-ingang van komparator IC2b laag zjn ten opzichte van de min-ingang; de uitgang van IC2b zal dus eveneens laag zijn, T13 spert en het relais bevindt zich in afgevallen toestand. LED D13 Licht nu op. Wanneer na enkele sekonden C2 is opgeladen, clan klapt de komparator om; D13 dooft, het relais trekt aan en de luidsprekers - 151N( ~ worden ingeschakeld. Wanneer de voed ingsspanning van de ve rsterker wordt uitgeschakel d, zal het relais onmiddelluk afvallen, zodat even tu - e l e uitschakeleffekten evenmi n vi a de luidspreker to horen z ijn. Dan de DC- beveiliging. Dat is een zeer be langrijk onderdeel, wa nt mocht er als gevolg va n een eventueel defekt aan d e versterker gelijkspanning op de uitga ng komen to staan, dan l open de aangeslote n 7 J Ele k tu ur

5 (advertentie) PHILlPS IR HOOFDTELEFOON Stereo draadloze hoofdtelefoon van Philips. Optimale bewegings vrijheid lot ca. 6 mtr. Freq. bereik: 35-2Hz. Inel. netsoapter en aansluitkabel. f 99, DRAADLOOS IR ALARM Op afstand inschakelbaar passief IA alarm met ingebouwde 9db sirene. vcorzten van _ instelbare montagebeljgel. Voeding 3x R5 batterij BAS TUBE 2 Watt bas tube.. speciaal. Te gebruiken als subwoofer in de auto. of via netadapter. f 59, Freq.: 35 15Hz. Afm: 24x47mm. f 99, DRAADLOOS HUI"r.,rr.I=r.r Geen bekabeling meer nodig bij dele alarmset bestaand uit: centrale unit met sire ne. PIR detector, handzender en raam/dcurdetector. Voeding 12VDC via de bijgeleverde netadapter. f 499, AV TV MODULATORKIT Met dit bouwpakket kunt u (evt. draadloos) een audio/video signaal van bijv. uw camera op uw TV ontvangen. Bereik ca. 15 mtr. Uitgang 45~5MHl. Voeding 12V 15VOC. f 79, BORGRINGTANGSET ~ Set met borgringtang 4 ~ j\ met 4 verschillende q hulpstukken voor zowel in- als uitwendig gebruik. RAMS ey n EPROMS mda C C C C C C11~12 f 19,95 p.st. 1 st. 5, ,95 79, 6,95 61, 17,5 149,I 24,95 199, 19,95 169, 5,95 52,5 8,95 79, 39,95 329, p.st. 1 st. 8,95 79, 12,95 11, 1,95 95, 12, 15, 9,95 85, 12,95 11, 8,95 79, 9,95 85, 1,95 95, 14,95 125, 14,95 125, 19,95 169, Mariastraat EP Maastricht tel fax VIDEO ONDERDELEN 15clutch Hitaehi VTM lift roll. JVC HR aandr. rol JVCHRD tuss. wiel Blaupunkt RTV'OO 22219,95 434aandr.rol BlauwpunktRTV ,5 61 tuss.wiet Sharp Ve , aandr. ~olphilips Vr6J6-7 19, tuss. wiel Samsung V'X aandr. rol audiosonic Vr VIDEO SNAARSETS ~ 7 Sanyo VTC55 ~ 11 Panasonic NV86 t/m AKAI VS1 JVCHE77 6,95 2 Panasonie NV7 72 6,95 33 Sony SL3 8 7,95 55 NEC PVC ,95 58 Sanyo VHRllOO tjm 15 6,95 77 Panasonie AG7 1 tjm 681 8,95 88 Philips Vr , JVC HR ,95 VIOEO KOPPEN 2 JVC HR ,95 18 Blaupunkt RTV1 tjm , 21 Panasonic NV777 89, 41 Sony SL8 29, 58 Hitaehi VT1 tjm , 91 Sanyo VTC , 95 Samsung PX9S S1 S2 SV716 49, 143 JVC HRD , BESTELLINGEN: - rembours 12,5 - vooruitbetaling verzend kosten op ABN/AMAO boven 25, geen verzend/rembourskosten. alle prijzen inkl. BTW. TV AFSTANDSBEOlENINGEN 1 Blaupunkt UP16 29, 15 Blaupunkt 29, 154 Grundiç TP3 4 5VT 39, 243 ITT VSI 3 4 IFB13 tjm 18 39, 48 Philips , 418 Philips AC , 684 Loewe FB , 35 Philips RC75 49, P KASKADE'S 222 BG ,~'. 39, BG , t~ 39, BG tlm 2 ~49, 57 BG1S I 24,95 91 BG ,95 96 BG ,95 LIJNTRAFO'S 161 Philips 14, , Philips K , 246 Philips KM r>. 29, 65 ITT 4/37 y~~", \ 49, 64 Philips , 645 ITT 5/37' 59, 623 Eldor/t.oewe 49, 6212 Philips AT277/81 69, 6311 Blaupunkt , TV NETSCHAKELAAR :sj:» Geschikt voor div. TV's van ~ ~./ ITT, Grundig, Blall~unkt,... A>, Bauer, Salora en Siemens. p. st st. 25, BACKUP'S ~ CONO.47F 5,5V 5,95 CONO.1 F 5.5V 4,95 COND 1F 5,5V 14,95 ACCU 1V2 16x14mm 7,95 ACCU 2V4 32x 14mm 12,95 GELEIDERS Vraag- en aanbod advertenties voor partikulier gebruik, gemiddeld 27 lettertekens per regel. prijs per regel / 5,25/Bfrs Voor zakelijk gebruik. bij minimum afname van 5 regels. gemiddeld 27 lettertekens per regel f 12.5/Bfrs. 247,-. Plaatsing na vooruitbetaling op giro t.n.v. Elektuur Beek (L), voor Belqie per Geleiders kunnen alleen schriftelijk worden opgegeven. TE KOOP DRAADLOZE TELEFOONS voor bereik van 1 Km. tot 15 Km. mogelijk! Diverse modellen leverbaarl Ook pocketuitvoaringenl Geschikt voor op bedrijf en of kantoor en P.TT Vox centrales! Voor info: of of fax: Ook 's avonds en in het weekend. PIEK ENVIRONMENT TECH NISCH VERTAALBUREAU TEL./FAX , Bouwpakketten en komponenten voor High-Tech audio svstemen. Voor en Eindverster kers (transistor, fet, buizen), luidsprekerboxen (actief, passief], Spoelen en Kondensatoren, Aansluit accessoires, Auto HiFi, Elacom Audio & Electronies, Postbus 74, 549 AB St. Oedenrode, Tel , Fax l.k. in zeer goede staat en met handleiding Wobulateur Marqueu WX 655 Metrix VHF UHF + Demolator P75; Curver Tracer LTC 95 leader; lcr Bridge lcr 74 leader; High Voltage meter probe lhm 8B; proo.t.k. Tel 2/ Ina 2.3). BOEKEN: **phonehack I"": Handboek voor analoge en GSM telefoons: meerdere toestellen op nr., veranderen simmnr., preventie, enz. Hfl. 25," **phonehack 11**: vervolg op deel 1 met data en spraakchannels, freq., operating svs, software, herprogr. enz. Hfl 35,'. ""High tech security I"": Spionnen boek met diverse telefoontap en afluisterschema's. Topkwaliteit. Hf!. 25," **High tech security 11"": Vervolg deel 1 met videospytechniek, plus zeer stabiele ontwerpen van micro en peilzenders. Incl. ravouts. Hf!. 25,. ""Satspy"" Boek over satellietafluisteren, telefoongesprekken, newsfeeds, up-downlinks freq. Hfl. 25," **TV XMTR handbook"": met glasheldere bouwplannen voor tv-zenders, incl. layout, schema, cornpo-opst, Hfl. 25," ""FM en KG lineairs"": Boek met diverse lineairs voor lineairs tussen 1 en 15 MHz. van 1 tot 35 wan. Incl. schema, lay, compo-opst. Hfl. 25," "Super FM en KG"": zender en lineairboek: vele hiqh-qualitv ontwarpen van FM en KG zenders. Hfl 25," **Digideco"": Decoderboek met diverse decodersenema's Hfl 25," ""FM en KG antenneboek"": nieuwe uitqave met vele bouwschema's en data voor het bouwen van antennes. Hf! 25," ""Videos py"'; nieuwe. uitgave over afluisteren van beeldschermen. Schema's, data, enz. Hfl 25,'. Bestellen: per giro: Orbit Electronics. leiden o.v.v. titels, rembours (Hf 15, 1 via Orbit-phone: 24 uurs bestel- en informatielijn: of per post: Orbit Electronics. postbus 651. Nl 23 AR lei den. ELECTRO FICTION. DE informa tie BBS uur, met datasheet. elektronika, computer, multi-media. techniek, elektronika telewinkel enz. TK A1 Flatbed X Y loopwerk, nieuw geschikt voor zwaar werk, plotten, snijden, frasen, printspoorfrasen, Zvas optio- neel, HPGL, ExcelIon, Sieb&Meier, CNC, levering op specificatie, 1 495," Tel: Te koop, PLC (852AH Basic), incl. display, keypad, handboeken, kabel, voeding en software, z.q.a.n., slechts 1 65," (woe. t/m vrij.). Te koop Scope tektronix 475A 25MHz. dual-channel delay service boeken pro bes, nieuw st ," Tel: speakers: vifa carat gefineer de kast: honing bewirred opqewaardeerd afm. (hxbrxdl 18x25x ," Tel: Te koop Elektuur 1974 t/m 1989, 16 delen ingebonden t.e.a.b TK: 3x compuboard 87192, 6x dig. 1/, kabels, softw, manual 115," Tel: Osciloscope Tektronix 465B 1MHz 2 kan. incl. Digitale multimeter optie en probe's ," Tel Elektuur 2 96

6 luidsprekers groot gevaar vernield Ie worden. Om dat te voorkomen wordt de uitgangsspanning via weerstandsdeler R32/R34 toegevoerd aan TI en T I I, die in feite voor een kontinue bewaking zorgen. Wisselspanningen blijven zonder invloed omdat die door C 18 worden afgevoerd naar massa. In geval van een positieve (meer dan 1,7 V) of negatieve (meer dan -4,8 V) gelijkspanning zal echter ofwel TlO ofwel T I I onmiddellijk gaan geleiden. De plus-ingang van IC2a wordt dan ornlaaggetrokken, zodat de komparalor omklapt, T 13 spert en het relais afvalt - een toestand die wederom door het oplichten van 1.1:1) I) 13 wordt aangegeven. ne temperatuurbeveiliging is niet per se nodig, maar biedt in geval van hoge omgevingstemperaturen of een te krappe koeling net dat beetje extra zekerheid. Als sensor dient R39. Dit is een soort "f'tc" (temperatuurgevoelige halfgeleider met een positieve temperatuurkoëfficiënt) die een zodanig plaatsje op de print heeft dat hij tegen het hoekprofiel op de print aan leunt. Als onder invloed van de temperatuur de waarde van R39 zodanig is gestegen dat de spanning op de miningang van komparator IC2a boven de met R45 en H46 ingestelde spanning op de plus-ingang komt, dan wordt de uitgang van IC2a laag. Dat heeft het inmiddels bekende gevolg figuur 3. Hier Is goed te zien hoe de transistoren via een hoekprofiel tegen het koelllchaam worden gemonteerd. dal IC2h omklapt, T 13 spert en het relais afvalt. Om aan te geven dat in dit geval de koelplaattemperatuur de oorzaak is, is de uitgang van IC2a op dezelfde manier als die van IC2b voorzien van een LED-indikator. AI I) 14 oplicht, wordt het dus hoog tud om iets aan de temperatuur te doen! De zaak is zo gedimensioneerd dat de beveiliging aanspreekt bij een koelplaattemperatuur van ca. 7 "C. Mocht het relais de neiging vertonen 111 te gaan klapperen, dan kan dit worden verholpen door meekoppelweerstand R48 iets te verlagen. Volledigheidshalve moeten we in dit hoofdstuk "heveiliging" ook nog even melding maken van het aansluitpunt "clip" dat via R31 met de uitgang van opanip IC I is verbonden. Dit punt is op de print met opzet naar huiten gevoerd om even- Onderdelenlijst Weerstanden: RI=lx68k R2 = 1 x 2k2 R:5,R9 = 2 x 22 k R4,R22,R2:5 = :5 x 1 k R5,R6,RI,RI:5 = 4 x 56 R7.R8,R42 = :5 x :5k:5/5 W RII.RI2.R:57 =:5 x 15 k R14,R15 = 2 x 15 RI6=lx68n R17=lx18 R18.R19 = 2 x 1 R2,R21.R46.R47 = 4 x 27 k R24 = 1 x56 n R25... R28 = 4 x 27/5 W R29 = 1 x 22/5 W R:5 = I x 1 nt5 W R:51 = 1 x 1 k R:52,R:54= 2 x 1 k R.3:5= Ix47k R.35=lxlk5 R:56 = 1 x47 k R:58,R49 = 2 x :5k:5 R:59 = I x temperatuursensor type KTY R4 = I x 4k7 R4t = I x:5:5k R4:5 = t x 1k5/5 W R44 = 1 x 47 R45 = I x Ik4 1% R48=lxJM R5 = I x 12 k PI = 1 x 25 n instel Kondensatoren : CI...C4,C8,CIO,CII = 7 x 1 n C5 = I x 2JJ.2MKT, steek 5 mm C6=lxln C7,C 18 = 2 x 47 JJ.l5 V bipolair rad. C9 = I x:5:5 p/16v styrooex Cl2 = I x 47 p/l6 V styroûex Ct:5=lx68n C14 = I x 47 p/t6 V styroflex C15,C16 = 2 x 15 n CI7 = 1 x öö n C 19 = t x 47 n C2 = 1 x 47 JJ.l25V radiaal Halfgeleiders: DI,D2,DI =:5 x zener 15 V/IW5 D:5... D6,DI2 = 5 x ln44 D7,D8 = 2 x BY254 9 = t x IN = 1 x I.N42 Dl:5,D 14 = 2 x LED D15,D16 = 2 x BAT85 Tl = I x MJE:55 T2 = 1 x BDI:59 T:5 = I x MJE:54 T4 = 1 x BC546B T5 = I x BC556B T6 = I x MJE I 5:5 T7 = 1 x MJE 15:51 T8,Tl4 = 2 x MJ 15:5 T9,Tl5 = 2 x MJ154 TlO...Tl2 = :5 x BC:5:57 TI:5 = t x BC639 IC I = I x NE55:54 IC2 = I x LM:59:5 Diversen: Ll = 1 x,7 JJ.H(15 wdgn. 1-mmlakdraad over R29) Rel = I x 16-A-relais, spoelspanning 24 V/875 (bijv. Siemens V2:556- AOI5-AI1) F I,F2 = 2 x glaszekering 6.3 AT + printzekeringhouder 5 x vlaksteker (schroefmontage) voor voedings- en luidsprekeraansluitingen mica isolatie voor TI..T:5, T6..T9, TJA en Tl5 hoekpronel SWP4. 2 cm lang (Fischer, 4x:5x5) koel plaat: hoe lagere fit" hoe beter «.4 K/W) 1 print EPS (zie pag. 6) Voedlngsvoorste/: I x voedingstrafo, sek. 2 x 4 V/625 VA (Amplimo 9 t 26), met eventueel 2 x 4 wdgn. extra (Iet op fase van hulpwikkelingenl) I x zekerlng ö, 15 A traag I x brugcel 4 V/:55 A 4 x elko 1. JJ.lI V net-inschakelvertraging: print EPS (zie HG '92) Elekluur

7 De rle5534 De In de PA-3toegepaste opamp behoort zonder twijfel tot de meest populaire operationele versterkers. De Ne5534 is een zeer veelzijdige lew-norse opamp, met een uitzonderlijk goede prijs/kwaliteitsrelatie. Hij is al Jaren op de markt en inmiddels uitgegroeid tot een regelrechte klassieker. Vergeleken met oudere typen presteert de NE5534aanzienlijk beter qua ruisgedrag, klein-slgnaalgedrag en vennogensbandbreedte. Ook de ultstuurbaarheid van de uitgang Is veel beter. Dat maakt hem voor tal van toepassingen geschikt, maar nergens wordt huzo vaak aangetroffen als In hoogwaardige audio-apparatuur. Tot in de duurste CD-spelers vervult de Ne5534 vaak een centrale rol in het analoge gedeelte en zet daarbij prestaties neer die respekt afdwingen. Het hierbij afgedrukte (vereenvoudigde) schema geeft een Idee van het inwendige van dit "audio-werkpaard". ZOalste zien, gaat het om een hele serie verschilversterkers die alle met behulp van stroombronnen en stroomspiegels zijn ingesteld. Uitgekiende kompensalles resulteren in een uitstekende lineariteit en een zeer lage vervorming. De Interne konfiguratie Is standaard afgestemd op een versterking van drie maal of meer. De frekwentiekurve kan met behulp van een externe kondensator worden geoptimaliseerd voor verschillende toepassingen. Zo kan de opamp worden afgestemd op kapactlieve belasting, hoge slew-rate. lage oversboot of op toepassing als lx-versterker. Ben paar belangruke eigenschappen van de Nf!5534: klelnsignaal-bandbreedte: 1 MHz uitgangsspanning: 1 V""s over 6 Q (buu b = ±18 V) ingangsruis: 4 nv/~ Hz OC-spanningsversterking: 1. AC-spanningsversterking: 6 bij 1 khz vermogensbandbreedte: 2 khz slew-rate: 13 V/1J.5 voedingsspanningsbereik: ±3V...±2V NE/SAlSE5534/5534A D, FE, N P.ct<.ge. '.l"'oocts' ~~~-;.T1OIf...-.::= ~=.).. 1 _ I W,OUTI'UT 'f - ~ co.,,..... rlqn TOP YIEW 91WK11U- \~b tueel met behulp van een externe schakeling een oversturingsindikatie mogeluk te maken. Hiervoor kan in principe met een simpele kornparator/leo-kombinatie worden volstaan. Wellicht dat we in de nabije toekomst nog eens een speciaa I hierop geënt schakelingetje zullen publiceren. Vooralsnog kan aansluitpunt "clip" gewoon open blijven. Praktische realisatie Papier is geduldig. De stap van theoretisch ontwerp naar werkend apparaat is groot en moei luk: vaak blijken berekeningen net niet te kloppen en steken onverklaarbare oscilleerneigingen de kop op. De praktische vertaling van het "papieren" ontwerp is in dit geval echter uitstekend gelukt en dat is niet in de laatste plaats te danken aan de zeer uitgekiende layout van de in figuur 2 afgebeelde print. De opbouw van de versterker op die print is in feite verrassend simpel. De layout is overzichtelijk en royaal, zodat alle komponenten er zonder gepruts of gepriegel op gemonteerd kunnen worden. Zeker als men zo verstandig is om te beginnen met de kleine liggende onderdelen zoals de weerstanden en daarna met de staande komponenten zoals de elko's. de zekeringhouders en het relais - maar dat spreekt eigenluk vanzelf. Voor de rest behoeft de opbouw van de print eigenluk nauwelijks nadere toelichting. "Moeil[jke" onderdelen kent de schakeling niet en het is dus eigenluk louter een kwestie van het netjes volgen van de komponentenopdruk aan de hand van de onderdelenlijst. Een paar details: IC I en IC2 kunnen het beste op voetjes worden gemonteerd. De indikatie- LED's 13 en D 14 komen bu inbouw van de versterker natuurlijk op het frontpaneel van de kast te zitten. en daarom is het aan te bevelen om hiervoor soldeerpennen op de print te monteren en ze via stukjes soepele draad aan te sluiten. Spoel L I kan eenvoudig zelf worden gemaakt door 15 windingen gelakte koperdraad met een doorsnede van I rnrn op weerstand R29 te wikkelen. Zoals gezegd worden eindtransistoren, drivers, predrivers en transistorzener thermisch gekoppeld op één koellichaam. De print is dan ook zodanig opgezet dat al deze transistoren zich netjes op een ru aan één kant bevinden. Het is nu de bedoeling dat de transistoren eerst op een aluminium hoekprofiel (Fischer SWP4) worden bevestigd, en dat daarna het geheel van hoekprofiel en transistoren op de print wordt gemonteerd. Een I: I-kopie van de print-layout kan als boormal dienen voor het hoekprofiel. Het is waarschunluk onnodig te zeggen dat de montage van alle transistoren met behulp van isolatleplaatjes en -ringe\jes/busjes dient te gebeuren. Zitten de transistoren eenmaal op de print, dan kan het hoekprofiel op degelijke wijze met een geschikt koellichaam worden verbonden. Laatstgenoemde zal een thermische weerstand van minder dan.4 KIW dienen te hebben en in feite geldt voor dit koellichaam gewoon "hoe groter hoe beter" - zeker als men van plan is om straks regelmatig het volle vermogen van de versterker aan te spreken. Figuur 3 toont een foto van een proefopbouw van onze versterkermodule. Daarbij moet echter meteen worden aangetekend dat het hier zichtbare koellichaam met name bij 4-H-belasting veel te klein bleek. BU 8 n voldeed het redelijk. maar was het in feite ook wat aan de krappe kant. BUlangdurige volle uitsturing trad narnelijk zo nu en dan de temperatuurbeveiliging in werking. Een geforceerde koeling is daarbij dan noodzakelijk. Nu we het toch over die temperatuurbeveiliging hebben: als u de komponentenopstelling van figuur 2 nog even goed bestudeert. zult u zien dat sensor R39 zich naast T6 bevindt en zodanig is geplaatst dat hu met zijn platte kant tegen de rand van het hoekprofiel leunt. Voor een effektieve werking van de beveiliging zal daar dus voor een goed thermisch kontakt moeten worden gezorgd. Als de sensor is gemonteerd. dient er nog een verbinding te worden gemaakt met de ingang van het beveiligingscircuit. Dat kan door met behulp van twee stukjes geïsoleerde montagedraad de punten A en B links van R39 te verbinden met de zich boven IC2 bevindende punten A' en B'. Het beste is 111 de beide draadjes te twisten, zoals wu ook 8 Etektuur2-96

8 bu ons proefmodel hebben gedaan (zie figuur 3). De aansluitpunten voor de luidspreker en de voedingsaan luitingen zijn duidelijk gemerkt. Hiervoor worden de bekende AMP-vlakstekers op de print gemonteerd; die hebben grote kontaktvlakken en kunnen grote stromen hanteren. liet is waarschijnlijk overbodig, maar we wijzen er toch maar even nadrukkelijk op dat voor het aansluiten van luidspreker en voeding kabel met een flinke diameter dient Ie worden gebruikt. Ook hier geldt "hoe dikker hoe beter"; als bruikbaar minimum bevelen we een dikte van 2,5 rnm? aan. Voeding In het schema van figuur I is een voedingsspanning vermeld van +6 V en -6 V. ltoe komen we aan die spanning en wat moet dat precies voor een voeding zijn? Wel. zoals meestal bij eindversterkers, kan hiervoor een "gewone" ongestabiliseerde voeding worden gebruikt. We hebben "gewone" bewust tussen aanhalingstekens geplaatst, want het vermogen van de PA-3 vraagt natuurlijk wel om een zeer forse transformator en dito afvlakkondensatoren. Figuur 4 geert een schets van een bruikbare voeding. Om misverstanden te vermijden: dit is een voeding voor een mono-versterker - voor een stereo-versie hebt u dit dus twee keer nodig! Zoals te zien, wordt het hart gevormd door een dikke 625-VA-trafo en vier elko's van elk 1. /LF/1 V. De brugcel dient van een koellichaam te worden voorzien (of tegen d bodemplaat van de kast te worden geschroefd). Om aan een gelukgerichte spanning van 2 x 6 V te komen, dient de trafo twee sekundaire wikkelingen van 42,5 V te bezitten. B[j het testen van ons proefmodel gebruikten wu een ringkerntrafo van 2 x 4 V en daarmee haalden wu net geen ±6 V.Op zich is dat natuurlük niet erg, maar puristen zal het misschien storen dat de 3 W dan niet gehaald wordt. Nu is het bu een ringkerntrafo vrij gemakkeluk om zelf de sekundaire wikkelingen uit te breiden, dus dat hebben we even uitgeprobeerd. Het bleek dat als aan elke sekundaire 4 windingen werden toegevoegd, we precies op 2 x 42,5 V uitkwamen. Met de aldus gemodificeerde trafo zun dan ook de meetresultaten van de versterker opgetekend. Gestippeld in figuur 4 zien we een blokje "net-inschakelvertraging". rtet is bl] een zware versterker als deze narnelijk zeer wenselijk om de netspanning geleideluk in te scha- kelen, zodat al te grote inschakelpieken worden vermeden. Dit soort vertragingsscilakelingen zijn vaker in Elektuur gepubliceerd. De meeste recente stamt uit de Halfgeleidergids van '92 en de print daarvan is onder nummer nog steeds in de Produkt Service te krugen (zie pag.7). Dan zien we in figuur 4 nog een wat raadselachtige toevoeging, bestaande uit een relais, twee dioden, een weerstand en een elko. Wat is daar het doel van"? Wel, we hebben bij de schemabeschrijvlng al vermeld dat voor het aktiveren van de op de versterkerprint aanwezige inschakelvertraging aansluitpunt "AC" via een draadje met een van de sekundalre aansluitingen van de trafo dient te worden verbonden. Dat is ook zonder m er rnoqelijk (en eenvoudig uit te voeren), maar voor optimale resultaten bleek het tijdens de testfase to il iets gunstiger om dit draadje niet aan de trafo te knopen, maar aan de gel[jkgerichte -6 V. Het is natuurtijk een beetje zonderling, maar de aanwezigheid van gelijkrichtstroom rond D t2 en C t9 bleek op de print duidelijk een negatieve invloed uit te oefenen op de direkte omgeving. We praten dan weliswaar over zeer kleine nuances, maar wanneer vervorming in duizendsten van procenten wordt gemeten, dan hebben al dit soort zaken hun weerslag op de meetcijfers. Dus zu die zich niet zo druk maken Net- inschakel- vertraging JA1S T :h 42V5 625VA over een nulletje meer of minder achter de komma, kunnen "AC" simpelweg met een van de sekundaire trafowikkelingen verbinden. Puristen raden wu echter aan om te kiezen voor de in figuur 4 geschetste oplossing. liet nadeel van het gebruik van de gelukgerichte spanning is dat die niet onrniddelfijk wegvalt na het uitschakelen van de voeding, zodat het uitgangsrelais nog een tijd lang bekrachtigd bl[jrt en er hoorbare ultschakcleffekten kunnen optreden. Om dat te vermijden kan, zoals getekend, in serie met het AC-signaal een (klein) relais worden opgenomen, dat via e n voorschakelweerstand en twee dioden zijn voeding rechtstreeks van de trafo krugt. Op deze manier zal net AC-signaal meteen worden onderbroken als de netspanning wordt uitgescha keld. Laatste loodjes Iloe de versterkermodule zoats afgebeeld in figuur 3 uiteindelijk afgewerkt wordt. is een kwestie van smaak. l'l[j kan samen met de voeding van figuur 4 tot monoblok worden verwerkt. maar het is ook Jl1ogelUk 111 twee exemplaren tol en stereoversterker te kombineren. Geschikte behuizingen zun er voldoende te vinden. Onze voorkeur g<tatduidelijk uil naar monoblokken. aangezien dit bi] de bedrading de minste kans op aardlussen en alle eueno vandien geert. 4V/35A r-"---, figuur 4. De voeding hoeft niet gekompliceerd te zijn. maar dient wel voldoende stroom te kunnen leveren. De spanning "AC" fungeert als stuursignaal voor de inschakelvertraging. Elektuur

9 (advertentie) J1fi,W'JJ1'Ji']IWI Geef uw PC een royale voeding en hij zal u jaren dankbaar blijven! PC-voeding 145W, 5V/19A, 12V/3,8A, -12V/,25A en -5V/,5A, slandaord-inbauwmodel, afm. 1Sx 15x9 cm, melalen afscherming mkl, connenors en kabels Bestelkode: PC VOED De MC 1 moduleerl een video en audiosignaal noor een anlenne-signoal. Tevens is er een cntenne-inqonq, zodat de MCI kon worden opgenomen in een besteend CAlsysleem. U krijgl er in feile een ekslro zender bij, die op alle in uw woning oangeslolen TV roestellen Ie entvongen is, samen mei de ol aanwezige zenders van hel kabelnet. Toepassingen zijn ondermeer: Helloevoegen van een (bewakings) camera aan hel CAlsysleem. - Apparaluur tonder Rf uitgang (CO-I) etc. op een normale K1V aan Ie sluiten. Technische gegevens: Voeding: 1'IV O( met bijgeleverde netadopter Video in: 1 Vt t in 1~2 Avdio jn: db llk Konolen: 15-4 instelboar Besfelkode: VIMOD - ~,. ~ -~~'... 4-h ~----',~ 89,75.:...: :.!..!...l MACRO/2 Super-vdeo-stobilsctor die zowel direkt op de TV als bij opname op uw videorecorder 'I beeld verbetert en sloringen onderdrukt. Voorzien von 1x SCART-ingangen 2x SCART -uilgong, 22 V voeding. Regeh en slabiliseert outomotsrh de sterkte en de kwalileil van hel videosignaal, mei controle LED, afm. co. 22 x 145 x 7 mmo Beslelkode: MAKR! DE BATTERIJ IS DOOD, LANG LEVE ACCUCElL DRIE MODELLEN MET VERHOOGDE KAPACITEIT De wereld van de wegwerp bollerij heeft zijn lijd gehad Eindelijk is er don de eerste oplaadbare ballerij die zich gedroagl als een 'gewone' bollerij. De opzienbarende Accucel/! Kon 3 '' 5 mooi probl.. mloos Igo," memory.r{fekt} lof lxworden opgefoden Echte J,5 Volt klemspanning en zeer hoge kapaciteit (tot 6 Ah) Praktisch geen zehontlading Bevat geen zwole metalen óus verf vriendelijker voor het milieu! Geladen geleverd, dus direkt Ie gebwiken. Besf.lk.de: AC/Af Alkalin. Alku R61,SV IAh 8.95 AC/OOOO Alkaline Akku RI4 1.5V 3Ah AC/D6 Alkolin. Akku R2 1,5V6Ah29.95 K714 (uitbr. Han.) 136." ~12J'tiUi"i~" Elektvvr bovwpokkenen word.n,/rik, geleverd volgen, de onderdelen/i;,' in he' blad, in~j.voet;es voor alle IC's en ink/. print. Geert (klein) montogemafer;oot kos~es en Frontplaten ol/een wanneer oongegeven În onze advertentie. Voor de pri;s van pakketten vi' OrT nummer gelieve IJ even Ie bellen of faxen, ZIE OOK DE UITGEBREIDE WST IN ElEKTUUR JANUARI nc-interface-kaart AD/DA/IO-PRINT voor IIC 9312-IGBT 956 IGBT POWER-AMP. (mono) 9312-VIGBT956 MONO-VOEDING 9312-IG8T MATCH BOX BASIC-COMPUTER S1l GITAAR-OEFENVERSTERKER S1l PAR. nc-interface PIP-TV (ekski. kost) SECAM-PAL CONVERTER COPYBIT-KRAKER n FM-NOISE-SQUELCH MICRO-PLC ekskl. kasl COPYBIHNVERTER ekskl. kost INT. TRANS. TESTER + display LICHTORGEL inkl. kasl PASSIEVE VU-METER MONO ' ZEEGELUID-GEN ekskl. kost ' DIGITALE AUDIO SPUnER SIMPELE I/O KAART VORSTVERKUKKER KOMPONENTENTESUR l'jnt:j,ilj"'{ni'ûm Voor hel boren van grole galen in olufronlplalen en kunsislof kasljes. Moel u ook geboorde galen 'comoufleren' omdal ze niel mooi rond zijn..)1 Mei de eenmalige aanschaf van een SEI UNIBITTRAPBOREN (Am. Iobr.) kunl u er in hel vervolg 'rond' voor uil komen! E I en se " ut. u ~~~::: U~le~ kunstlof kosseme mei de boormoten oonlol 4 11 mmo IJOppen 9 1 (ljpe IMIen o mmo mm boorkop 6,5 1 (Ijp 4M)' max. """er.ol dik,. 5 5 e Bestelkode: UB " 4t1Wia tk.. tu~,",,,ii9 a.áu<u! W7I<,;e ' 7U1Z1 Beval een schot aan lechnische gegevens, lekeningen, bellelinfo en een prijslijsi, NIEUW: inklusief GRATIS DISKETTE met het gehele DIL"assortiment, prijzen en handige zoekroutes. Geschikl vanaf 286 PC's mei minimaal 15Mb vrij op de harddisk. Kalodos + kola prijs + kola disk wordt u loegezonden na vcorultbetallnq ven f 22,5 op onze bankof girorekening. Afgehaald in de winkel kosl dil alles slechts f 15, Technische gegevens: rwee afzonderlijke kono/en (konool1 in optie) Jngongsgevoerigneid: 1mV tot 5Vldivisie Ingong,:mp.áontie: I "'Ohm/3 pf Maximum ingangssponning: 1V (A(tD().Ingong,kopp.ling: (, AC" GND Voedingsspanning: 9 l1voulooma Afme,ingen: 1K65x 16 mm Tijdbasis: 1ns 'ol }OOms Idivisie "igger bron: (Hl, (Hl of vrijloop "igger /lonk: positief of nego,ief Tligger niveau: fege/boor in sjoppen van lil óivisie Ver'ico/e resolu'ie: 8 bit File formaat: TlfF 31x156 zwortlwit Bemonsteringsfrequent;e: 31 MHz (max) Geheugen 4Kb/konoo/ Interpolatie: lineair of afgerond Zoomfunctie Pre triggering 82 De K713 is een digilale geheugen oscilloscoop die als uillezing en bediening een IBM compalible computer gebruikl. Alle stnndcord oscilloscoopfunklies zijn aanwezig in hel bijgeleverde DOS programma. De bedieningen zien er uil als een normale oscilloscoop echter mei hel verschil dol de meeste bedieningen mei een muis gebeuren. De aansluiling gebeurl via de parallelle poort van de computer, Elke golfvorm op hel scherm kon opgeslagen worden in een TlfF formaal, zodat deze orhtercl gebruik I kunnen worden in documenten of om golfvormen ochterul Ie vergelijken. Stondoord zijn componenlen bijgeleverd voor een kanaal. Vroog per brieflkaartl, NIETIelefonisch, uiigebreide lolder mei deme-dskene aan!) TELEFOON / TELEFAX POSTADRES: POSTBUS AM ROTTERDAM JAN UGTHARTSTRAAT 59-61, 383 AL ROTTERDAM POSTORDERS NEDERLAND: E MAlL ADRES: NL. REoV.BOURS: Vert:.koslen J 1S,' clleee VOOr rembours ~tell'ngeo en voor het lorden beneden /1,' echter f 2,-) oonvragen ven dckoreroctie.. PfR BRIEF: G',obeloalkoort/Evnxh"",.,",I",,,". BEDRIJVEN/INSTELLINGEN: verzendkosten J 9,5 Toezending na Ofltvangit van \JW bestelbeo of - VOORUITBETAUNG: uw opgave per teleku<. Op ING-bonkrek. nr cl Po,lbonl Orders bovèo I 1,'; verzendkosten f 9, Ibij GIROTEL altlid uw volledige K~ine orders- verzendkoitcn f 15.. adres erbij vermeldenl. Y(W"zendkosten /9,.5 Tevens IALlEVIRKOOP.op rekening" NIEUW: TECHNISCH BULLETIN BOARD MODEM-EENS-IN VOOR BELGIË: ELEKTRO SOOO PVBA langeslfoot 18 B 8 Brugge Tol / fa." LEVERING VOLGENS ONZE STANDAARD LEVERINGSVOORWAARDEN OPENINGSTIJDEN: MA/>NDAG DINSDAG VRlJDAG ZATERDAG ge,b en, 9 17 JO UIJf 9 16 u",

10 Het is zeer aan te bevelen om de voeding zo te konstrueren dat de "nul"-aansluiting een duidelijk sterpunt vormt tussen de middenaflakking van de trafo en de vier elko's. Dit punt wordt dan liefst via een zo kort mogelijke kabel met de voedingsnul-aansluiting van de print verbonden. De min-voedingskabel wordt van de aansluiting op de print eerst geleid naar de plus- en nul-aansluitingen op de print en van daaruit worden de drie voedingskabel stevig samengebonden en naar de elko-aansluitingen gevoerd. Het sterpunt bij de elko's wordt langs de kortste weg met de kast massa verbonden. Aangezien aarding slechts op één punt mag gebeuren, moet de (cinch)ingangsbus geïsoleerd ten opzichte van de kast worden gemonteerd. Voor de verbinding tussen de ingangsbus en de ingangspermen op de print dient uiteraard afgeschermde audiokabel te worden gebruikt. Voor de verbindingen van de print naar de voeding en naar de uitgangsbussen komt zoals gezegd alleen een degelijke kwaliteit netsnoer or luidsprekerkabel in aanmerking, met een doorsnede van tenminste 2,5 mm2. Nadat de print terdege is gekontroleerd (laat een bevriend hobbyist nog eens een double-check uitvoeren!) en de versterker naar behoren is bedraad. is het tijdstip aangebroken om voor de eerste keer de netspanning in te schakelen. Tevoren dient dan wel P t helemaal linksom te worden gedraaid! Als het inschakelen zonder zichtbare katastrofes is verlopen en na enkele sekonden ook het uitgangsrelais neljes en tik heeft laten horen. dan kan de ruststroom worden afgeregeld. Dat is een betrekkelijk simpele aangelegenheid. We sluiten een multimeter (in het De-bereik) aan over een van de weerstanden R ~28 en draaien P I geleidelijk rechtsom tot de meter een spanning van 27 mv aangeeft. Dat komt overeen met een stroom van 1 ma door elk van de vier eindtransistoren en dat is precies wat we hebben moeten, Nu is het wel zo dat deze stroom in opgewarmde toestand behoort te lopen, Daarom is het zaak om de meter nog even aangesloten te laten en de spanning nog eens te kontroleren al de versterker een uurtje of een paar uurtjes heeft warmgedraaid. Waarschijnl[jk is de ruststroom dan flink toegenomen, zodat P I weer iets moeten worden gekorrigeerd. Als dit is gebeurd, kan de PA-3 definitief in gebruik worden genomen, Elektuur 2-96 (9592 Specifikaties ingangsgevoeligheidlimpedantie: uitgangsvermogen (, 1% THD): muziekvermogen (5 Hz burst, 5 per. aan, 5 per, uit): vermogensbandbreedte (9 WI8 Q): slew rate: signaallruisverhouding (t.o.v. 1 WI8 Q): harmonische vervorming (THD+ N) bij een bandbreedte van 8 kttz, bij J WI8 Q: bij 15 WI8 Q: intermodulatievervorming (5 Hz : I khz, 4: l ) bij t WI8 Q: bij 1 WI8 Q: dynamische IM-vervorming (blok 3, 15kHz met sinus 15 khz): dempingsfaktor (bij 8 Q): t V err ll7,8 kil 164Waan8Q 275Waan4Q <.4% (t WI8 Q) <,6% (tso WI8 Q) >345 (t krtz) >27512 kltz) N.B. Alle meetwaarden zijn opgetekend met de uoeding uan figuur 4. Bovenstaande lijst met meetresultaten bewijst dat de PA-3 ondanks (dankzij?) zijn betrekkelijk simpele opzet tot zeer goede prestaties in staat is, en dat elke scepsis ten aanzien van de toepassing van een opamp volkomen misplaatst is. De vervormingscijfers zien er zonder uitzondering keurig uit en wat dit betreft hoeft de versterker geen enkele vergelijking uit de weg te gaan. En wanneer het om uitgangsvermogen gaal. staat de PA-3oo zonder meer zijn mannetje, Ook bij de standaard-metingen met de Audio Precision analyzer kwam de versterker uitstekend voor de dag, zoals bijgaande kurves laten zien. Figuur a toont de totale harmonische vervorming (THD+noise) van 2 Hz tot 2 khz. opgetekend bij een bandbreedte van 8 khz en een uitgangsvermogen van 15 Waan 8 Q. Tot I khz is de vervorming extreem laag. Daarna loopt de kurve op, maar dat is een gebruikelijk beeld en heeft te maken met de traagheid van de halfgelelders. Ook bij 2 khz bereikt de kurve nog geen verontrustende hoogte. Figuur b laat de vervorming bij I khz zien als Funktie van de uitsturing, opgetekend bij een bandbreedte van 22 HZ...22 khz. De gestippelde kurve geldt voor een belasting van 4 Q en de doorgetrokken kurve voor 8 Q. De onregelmatigheden in het bereik tussen 1 W en 1 W worden niet veroorzaakt door de versterker, maar door de grenzen van het meetbereik van de analyzerl Vanaf het "clipping point" gaan de kurves vrijwel loodrecht omhoog. Figuur c geeft het maximale vermogen weer bij een vervorming van, I %. De gestippelde 4-Qkurve loopt zoals te zien net tegen de 3-Wgrens aan. De geringe daling bij lage frekwenties komt op rekening van de niet-ideale buffer-elko's in de voeding. Figuur d geeft tot slot nog een Fourier-analyse van een I -khz-signaal bij een uitgangsvennogen van I Waan 8 n. De grondtoon zelf is hierbij onderdrukt. Zoals te zien bevinden de tweede en derde harmonische zich op een afstand van resp. I 1 db en ruim 12 db van de grondloon. Dat zijn keurige waarden, hetgeen nog eens bewezen wordt door het Feit dat de THD+N bij deze meting slechts,9% bedroeg! 176 Waan 8 Q 36 Waan 4 Q 7 HZ...67 khz 2 Vlp.s >96 db (A-gewogen) <,4% (I krtz) <, I % (I khz) <.5% (2 HZ...2 krtz) <.3% <.35% a ', ,-~. - I"',.".~ - i... <, J 1 ~-~ _. #" -11\'' Ol 1 IQ ~;JJ _~ c ~r "'~,~ '.,. -,, w,. d ",- ".... ". ". '..,,,.~I,ldIJ I '...1 ~ EItotor(OB1Fn ''''.,.dll<l,., rq(oi1. I '..,~, ,..,..,..,~.., '"! 83

inschakelvertraging en DC-beveiliging

inschakelvertraging en DC-beveiliging inschakelvertraging en In dit tweede deel uit de reeks over de XL-audioketen komen de beveiligingsschakelingen voor de Crescendo-eindversterker aan de orde. Een goede eindversterker behoort natuurlijk

Nadere informatie

Universiteit Twente EWI. Practicum ElBas. Klasse AB Versterker

Universiteit Twente EWI. Practicum ElBas. Klasse AB Versterker Universiteit Twente EWI Practicum ElBas Klasse AB Versterker Jeroen Venema (s1173375 Danie l Sonck (s1176366 j.venema-1@student.utwente.nl) d.e.sonck@student.utwente.nl) 23 april 2012 Samenvatting Voor

Nadere informatie

Een 13,8 volt - 30 ampere voeding

Een 13,8 volt - 30 ampere voeding Een 13,8 volt - 30 ampere voeding We gaan de opbouw van dit schema van links naar rechts beschrijven zodat een ieder het kan volgen. Als eerste de transformator, neem hiervoor een type dat secundair minstens

Nadere informatie

Prijslijst maart 2014 NO SOUND JUST MUSIC

Prijslijst maart 2014 NO SOUND JUST MUSIC Prijslijst maart 2014 NO SOUND JUST MUSIC VERSTERKERS + VOORVERSTERKERS D-POWER 2X90I 2 x 90 Watt geïntegreerde versterker, discrete klasse A driver met klasse D uitgangstrap, digitaal aangestuurde analoge

Nadere informatie

DHCP-2. Keuzes. inbouw 22RH541. voor. in de. HM 1/19 9 maart 2014 V1.0

DHCP-2. Keuzes. inbouw 22RH541. voor. in de. HM 1/19 9 maart 2014 V1.0 DHCP-2 Keuzes voor inbouw in de 22RH541 HM 1/19 9 maart 2014 V1.0 Inhoud 1.Introductie...3 2.Wat blijft, wat blijft niet, wat wordt nieuw...3 3.Voeding...4 4.Kast en demping...4 5.DHCP-2 ingangscircuit

Nadere informatie

10 kω stappenverzwakker als audio volumeregelaar

10 kω stappenverzwakker als audio volumeregelaar 10 kω stappenverzwakker als audio volumeregelaar Inleiding Volumeregelaars voor stereoweergave worden meestal van twee gelijklopende potentiometers gemaakt. Die gelijkloop laat nogal eens te wensen over,

Nadere informatie

Onderdelenpakket hf kristal-oscillatoreenheid

Onderdelenpakket hf kristal-oscillatoreenheid Onderdelenpakket hf kristal-oscillatoreenheid NL 2933 HF-oscillatoreenheid voor een, met behulp van een kristal bepaalde, frequentie. Wordt geleverd inclusief een 4433 khz kristal. Te gebruiken in een

Nadere informatie

Klasse B versterkers

Klasse B versterkers Klasse B versterkers Jan Genoe KHLim Universitaire Campus, Gebouw B 359 Diepenbeek Belgium http://www.khlim.be/~jgenoe In dit hoofdstuk bespreken we de Klasse B en de klasse G versterker. Deze versterker

Nadere informatie

Zelf een hoogspanningsgenerator (9 kv gelijkspanning) bouwen

Zelf een hoogspanningsgenerator (9 kv gelijkspanning) bouwen Zelf een hoogspanningsgenerator (9 kv gelijkspanning) bouwen Inhoud De schakeling Een blokspanning van 15 V opwekken De wisselspanning omhoog transformeren Analyse van de maximale stroom door de primaire

Nadere informatie

daudio Daudio ASP AMP

daudio Daudio ASP AMP Daudio ASP AMP Gebruiksaanwijzing 4 mei 2014 Introductie De daudio ASP AMP bevat actieve filtering en versterking die specifiek zijn ontwikkeld voor de daudio luidsprekers. Voor een stereo systeem zijn

Nadere informatie

Deel 1 De Operationele versterker

Deel 1 De Operationele versterker Deel 1 1)Symbool Henry Torfs 6TIICT 1/11 2)Inwendige + werking 2.1)Inwendige structuur van de Op-Amp Verschilversterker Versterker Eindtrap Henry Torfs 6TIICT 2/11 3)Werking De operationele versterker

Nadere informatie

WRC S Soundcard Interface

WRC S Soundcard Interface WRC S Soundcard Interface Intro door Eddy, ON7PO: De PC is ook bij de radioamateurs niet meer weg te denken de digitale modes zoals SSTV RTTY, PSK, QSK, PACKET enz. nemen met rassen schreden hun plaats

Nadere informatie

Fig. 5.1: Blokschema van de 555

Fig. 5.1: Blokschema van de 555 5 Timer IC 555 In de vorige drie hoofdstukken hebben we respectievelijk de Schmitt-trigger, de monostabiele en de astabiele multivibrator bestudeerd. Voor ieder van deze schakelingen bestaan in de verschillende

Nadere informatie

TRUST WIRELESS AUDIO / VIDEO TRANSMITTER 100V

TRUST WIRELESS AUDIO / VIDEO TRANSMITTER 100V 1 Inleiding Deze handleiding is bedoeld voor gebruikers van de TRUST WIRELESS AUDIO / VIDEO TRANSMITTER 100V. De WIRELESS AUDIO / VIDEO TRANSMITTER 100V kan gebruikt worden voor het draadloos door sturen

Nadere informatie

Waterdichte Draadloze SpeakerBal

Waterdichte Draadloze SpeakerBal Waterdichte Draadloze SpeakerBal HANDLEIDING LEES VOOR GEBRUIK DEZE HANDLEIDING! INTRODUCTIE Deze drijvende waterdichte en draadloze SpeakerBal maakt gebruik van de nieuwste 863 Mhz draadloze technologie,

Nadere informatie

Zelfbouw & veiligheid

Zelfbouw & veiligheid Zelfbouw & veiligheid (bron: NEN3544 Elektronische en aanverwante toestellen met netvoeding voor huishoudelijk en soortgelijk algemeen gebruik - veiligheidseisen.) De eisen ten aanzien van de veiligheid

Nadere informatie

regelbare voeding 0...24V, 1 of 2A ideaal werkpaard voor elke hobbyist

regelbare voeding 0...24V, 1 of 2A ideaal werkpaard voor elke hobbyist regelbare voeding 0...4V, of ideaal werkpaard voor elke hobbyist regen we jaren geleden nog wel eens het verwijt dat er toch wel erg veel voedingen in Elektuur stonden, de laatste tijd horen we exact het

Nadere informatie

huis telefoon ondersteunen wij dit soort aktiviteiten en daarom hebben wij voor al deze knutselaars uitgepuzzeld, dat werkt zonder

huis telefoon ondersteunen wij dit soort aktiviteiten en daarom hebben wij voor al deze knutselaars uitgepuzzeld, dat werkt zonder 9-36 elektuur september 1982 huis telefoon huis-telefoon Een telefoontoestel is in de ogen van velen natuurlijk een verschrikkelijk simpel huis-tuin-en-keuken-instrument geen verfijnd brokje techniek,

Nadere informatie

INSTALLATIE INSTRUCTIES Alleen geschikt als permanente installatie, onderdelen genoemd in de handleiding kunnen niet buiten gemonteerd worden.

INSTALLATIE INSTRUCTIES Alleen geschikt als permanente installatie, onderdelen genoemd in de handleiding kunnen niet buiten gemonteerd worden. NETVOEDINGEN AC-1200 1200.190813 1201EL, 1202EL, 1203EXL, 1205EXL ALGEMENE INFORMATIE Deze netvoedingen zijn alleen bedoeld voor installatie door gekwalificeerde installateurs. Er zijn geen door de gebruiker

Nadere informatie

De ET31F (die alleen de vloertemperatuur meet) kan in een andere ruimte geplaatst worden.

De ET31F (die alleen de vloertemperatuur meet) kan in een andere ruimte geplaatst worden. De EasyTemp thermostaat ET31A/AF/F Deze handleiding geldt voor de onderstaande types: Op de doos Model ET31A, ET31AF en ET31F Model ET31A. Thermostaat regelt de ruimte temperatuur. (Niet geschikt voor

Nadere informatie

Meten met de multimeter Auteur: Wouter (Flush) [0905-002]

Meten met de multimeter Auteur: Wouter (Flush) [0905-002] Meten met de multimeter Auteur: Wouter (Flush) [0905-002] Dit artikel moet de beginners helpen simpele metingen te kunnen uitvoeren met de multimeter. Soorten multimeters Eerst en vooral hebben we digitale

Nadere informatie

Prijslijst Maart 2013 NO SOUND JUST MUSIC

Prijslijst Maart 2013 NO SOUND JUST MUSIC Prijslijst Maart 2013 NO SOUND JUST MUSIC VERSTERKERS + PRE D-POWER 2X90I 2 x 90 Watt geïntegreerde versterker, discrete klasse A driver met klasse D uitgangstrap, digitaal aangestuurde analoge volumeregeling.

Nadere informatie

Inleiding Vermogenversterkers en de Klasse A versterker

Inleiding Vermogenversterkers en de Klasse A versterker Inleiding Vermogenversterkers en de Klasse A versterker Jan Genoe KHLim Universitaire Campus, Gebouw B 3590 Diepenbeek Belgium http://www.khlim.be/~jgenoe In dit hoofdstuk situeren we eerste in het algemeen

Nadere informatie

Versterking Principe van de versterking

Versterking Principe van de versterking 6. 6.1.a Versterking Principe van de versterking Signalen worden versterkt door lampen of halfgeleiders. Halfgeleiders worden gemaakt van halfgeleidende materialen ( bv. silicium of germanium ) waar onzuiverheden

Nadere informatie

Figuur 1. Rabo bank Lekkerkerk nr. 3357.90.267 Handelsregister nr. 24345002 K.v.K. te Rotterdam

Figuur 1. Rabo bank Lekkerkerk nr. 3357.90.267 Handelsregister nr. 24345002 K.v.K. te Rotterdam AM PLL zender De AM PLL zender is eenvoudig te bouwen, en eenvoudig in gebruik (behoeft geen afregeling) De schakeling is zeer stabiel (stabiliteit is het kristal) De frequenties zitten exact op het kanaalraster

Nadere informatie

VAC= Wisselstroom VDC= Gelijkstroom

VAC= Wisselstroom VDC= Gelijkstroom Elektriciteit LED lampen werken op 12 Vdc /Ac tot ca. 38 Vdc/ac. Dit is laagspanning. Er zijn dus lampen die alleen op gelijkstroom (DC) werken of op wisselstroom (AC) Maar ook zijn er LED lampen die zowel

Nadere informatie

VERSTERKERS + VOORVERSTERKERS

VERSTERKERS + VOORVERSTERKERS Prijslijst September 2015 VERSTERKERS + VOORVERSTERKERS D-POWER 2X90I 2 x 90 Watt geïntegreerde versterker, discrete klasse A driver met klasse D uitgangstrap, digitaal aangestuurde analoge volumeregeling.

Nadere informatie

FORMULE BLAD - VERON ZENDCURSUS

FORMULE BLAD - VERON ZENDCURSUS FORMULE BLAD - VERON ZENDCURSUS Wet van Ohm U = I R (1) U = spanning in V, I is stroom in A en r is weerstand in Ohm Eerste wet van Kirchhoff Som van alle stromen in een knooppunt is nul. Tweede wet van

Nadere informatie

DVM345DI -- DIGITALE MULTIMETER

DVM345DI -- DIGITALE MULTIMETER -- DIGITALE MULTIMETER 1. IEIDING Proficiat met uw aankoop! Met de kunt u AC en DC spanning, AC en DC stroom, weerstanden, capaciteit en temperatuur meten. Het toestel kan worden aangesloten op een computer

Nadere informatie

43 Keerlusprint. 43.1 Werking. informatieblad 43 keerlusprint KLS versie 2.0

43 Keerlusprint. 43.1 Werking. informatieblad 43 keerlusprint KLS versie 2.0 43 Keerlusprint Beperking aansprakelijkheid De aansprakelijkheid van het bestuur van de HCCM is beperkt als omschreven in informatieblad 1 Bij treingestuurde (digitale) systemen wordt de hele baan door

Nadere informatie

PWM50/3. Dubbele motor sturing. DIGITAAL HANDLEIDING. Motion Control Systems

PWM50/3. Dubbele motor sturing. DIGITAAL HANDLEIDING. Motion Control Systems PWM50/3 Dubbele motor sturing. DIGITAAL HANDLEIDING Touwslagerij 19 4762AT Zevenbergen Nederland www.motion.nl info@motion.nl tel: 00 31 168 325077 fax: 00 31 168 328134 Inhoudsopgave: INHOUDSOPGAVE:...1

Nadere informatie

Universele Digi Interface

Universele Digi Interface Universele Digi Interface Deze universele interface bestaat uit verschillende modules en kan daardoor ook voor verschillende toepassingen en verschillende type transceivers gebruikt worden. Het uitgangspunt

Nadere informatie

Positie-aflezing. - LED of LCD-aflezing - met geïntegreerde microprocessor. Walda Impuls b.v. Delta 60 6825 MS Arnhem Tel 026-3638302 Fax 026-3638304

Positie-aflezing. - LED of LCD-aflezing - met geïntegreerde microprocessor. Walda Impuls b.v. Delta 60 6825 MS Arnhem Tel 026-3638302 Fax 026-3638304 SERIE Z-54 Positie-aflezing - LED of LCD-aflezing - met geïntegreerde microprocessor Walda Impuls b.v. Delta 60 6825 MS Arnhem Tel 026-3638302 Fax 026-3638304 ELGO - ELECTRIC GmbH D - 78239 Rielasingen,

Nadere informatie

Solar testers. Nieaf-Smitt heeft speciaal voor zonnepanelen meetapparatuur ontworpen welke voorzien in de vraag naar PV kwaliteitscontroles

Solar testers. Nieaf-Smitt heeft speciaal voor zonnepanelen meetapparatuur ontworpen welke voorzien in de vraag naar PV kwaliteitscontroles Solar testers Nieaf-Smitt heeft speciaal voor zonnepanelen meetapparatuur ontworpen welke voorzien in de vraag naar PV kwaliteitscontroles Het pakket bestaat uit een PV-installatietester, een zonnestraling

Nadere informatie

Oxix TRANSMITTER VOOR OPGELOSTE ZUURSTOF BROCHURE NL 5.40 OXIX BROCHURE 1401

Oxix TRANSMITTER VOOR OPGELOSTE ZUURSTOF BROCHURE NL 5.40 OXIX BROCHURE 1401 Oxix TRANSMITTER VOOR OPGELOSTE ZUURSTOF BROCHURE NL 5.40 OXIX BROCHURE 1401 SENSOR MET MINIMAAL ONDERHOUD De Oxix transmitter is een nieuw en uniek MJK instrument voor het meten van opgeloste zuurstof.

Nadere informatie

Pajottenlandse Radio Amateurs. De multimeter

Pajottenlandse Radio Amateurs. De multimeter Pajottenlandse Radio Amateurs De multimeter ON3BL 05/03/2013 Wat is een multimeter of universeelmeter? Elektronisch meetinstrument waar we de grootheden van de wet van ohm kunnen mee meten Spanning (Volt)

Nadere informatie

Systeem-schakelversterkers REG 1 kanaals Art.Nr. 0850 00. Systeem-schakelversterkers REG 2 kanaals Art.Nr. 0851 00

Systeem-schakelversterkers REG 1 kanaals Art.Nr. 0850 00. Systeem-schakelversterkers REG 2 kanaals Art.Nr. 0851 00 1 kanaals Art.Nr. 0850 00 2 kanaals Art.Nr. 0851 00 Functioneringsprincipe De systeemschakelunit REG 1 kanaals en de systeemschakelunit REG 2 kanaals zijn nieuwe komponenten voor het observersysteem. De

Nadere informatie

AT-142 EPD Basis 1. Zelfstudie en huiswerk 10-08

AT-142 EPD Basis 1. Zelfstudie en huiswerk 10-08 AT-142 EPD Basis 1 Zelfstudie en huiswerk 10-08 2 Inhoud INTRODUCTIE 3 DOELSTELLINGEN 4 ELEKTRISCH METEN 5 SPANNING METEN 6 STROOM METEN 7 WEERSTAND METEN 9 BASISSCHAKELINGEN 10 ELEKTRISCH VERMOGEN 11

Nadere informatie

TRUST WIRELESS OBSERVATION SYSTEM 100M

TRUST WIRELESS OBSERVATION SYSTEM 100M 1 Inleiding Deze handleiding is bedoeld voor gebruikers van de TRUST WIRELESS OBSERVATION SYSTEM 100M. De WIRELESS OBSERVATION SYSTEM 100M is te gebruiken als beveiliging van uw eigendommen. De set beschikt

Nadere informatie

DVM830L -- Digitale Mini Multimeter

DVM830L -- Digitale Mini Multimeter 1. Beschrijving -- Digitale Mini Multimeter De is een compacte multimeter met een 3 ½ digit LCD. Met dit apparaat kunt u AC en DC spanning, DC stroom, weerstanden, diodes en transistors meten. Het apparaat

Nadere informatie

Productinformatie. ORION-VA Klimaatcomputer met centrale regelingen (IRIS)

Productinformatie. ORION-VA Klimaatcomputer met centrale regelingen (IRIS) Productinformatie Hotraco Agri BV Stationsstraat 142 5963 AC Hegelsom Tel +31 (0)77 327 50 20 Fax +31 (0)77 327 50 21 info@hotraco.com www.hotraco.com Klimaatcomputer met centrale regelingen (IRIS) Klimaatcomputer

Nadere informatie

Stroomtekort in België

Stroomtekort in België Stroomtekort in België Oplossingen en systemen Stil Milieubewust Energie bufferen Duurzaam Solar Self consumption Stroomtekort in België Zal de stroom ook in uw gemeente uitgeschakeld worden? Dan: Werkt

Nadere informatie

BUIZEN-VERSTERKER met ATP4 MOTIVATIE

BUIZEN-VERSTERKER met ATP4 MOTIVATIE BUIZEN-VERSTERKER met ATP4 MOTIVATIE Het bouwen van mijn eerste buislampen versterker (met ECL86) heeft eigenlijk zo n dikke 20 jaar op zich laten wachten. Met het bouwen van deze versterker met ATP4 is

Nadere informatie

Bouwbeschrijving van de algemene voeding voor buizenversterkers

Bouwbeschrijving van de algemene voeding voor buizenversterkers Bouwbeschrijving van de algemene voeding voor buizenversterkers Mateo Mayer Elektronicaspullen Enzo B.V. November 2013 1/7 1. Inleiding Gefeliciteerd met de aanschaf van deze algemene voeding voor buizenversters!

Nadere informatie

Snel aan de slag met de Peak Atlas LCR40 Passive Component Analyser

Snel aan de slag met de Peak Atlas LCR40 Passive Component Analyser Snel aan de slag met de Peak Atlas LCR40 Passive Component Analyser Vego VOF Postbus 32.014, 6370 JA Landgraaf (NL) Telefoon: 045-533.22.00 Fax: 045-533.22.02 E-mail: vego_vof@compuserve.com Internet:

Nadere informatie

Locobuffer Handleiding

Locobuffer Handleiding Locobuffer Handleiding HDM09 Disclaimer van Aansprakelijkheid: Het gebruik van alle items die kunnen worden gekocht en alle installatie-instructies die kunnen worden gevonden op deze site is op eigen risico.

Nadere informatie

GEBRUIKSAANWIJZING HD-9022. Microprocessor Volledig vrij instelbare controller

GEBRUIKSAANWIJZING HD-9022. Microprocessor Volledig vrij instelbare controller GEBRUIKSAANWIJZING HD-9022 Microprocessor Volledig vrij instelbare controller HD9022 MICROPROCESSOR CONFIGURATIE CONTROLLER De microprocessor gestuurde controller HD9022 is een aflees- en regelunit met

Nadere informatie

GfS Day Alarm. Algemene omschrijving...p. 2. Montage handleiding en functies...p. 3. Instellingen van magneet contacten...p. 4

GfS Day Alarm. Algemene omschrijving...p. 2. Montage handleiding en functies...p. 3. Instellingen van magneet contacten...p. 4 Art.-Nr.: Art.-Nr.: Montage handleiding Inhoud Algemene omschrijving...p. Montage handleiding en functies...p. Instellingen van magneet contacten...p. Aansluiting met draadloos magneet contact...p. Aansluiting

Nadere informatie

Stroomtekort in België

Stroomtekort in België Stroomtekort in België Zal de stroom ook in uw gemeente uitgeschakeld worden? Dan : - Werkt uw verwarming niet meer (uw verwarming heeft spanning nodig voor de circulatiepomp) - Koelt uw ijskast en diepvriezer

Nadere informatie

em4 Toebehoren Analoge uitbreidingen

em4 Toebehoren Analoge uitbreidingen em4 Toebehoren en Uitbreidingen voor analoge ingangen en statische uitgangen om een groter aantal sensoren en schakelaars te verbinden aan uw PLC Er kunnen tot twee dezelfde of verschillende uitbreidingen

Nadere informatie

Snel aan de slag met de Peak Atlas SCR100 thyristor en triac analyser

Snel aan de slag met de Peak Atlas SCR100 thyristor en triac analyser Snel aan de slag met de Peak Atlas SCR100 thyristor en triac analyser Vego VOF Postbus 32.014, 6370 JA Landgraaf (NL) Telefoon: 045-533.22.00 Fax: 045-533.22.02 E-mail: vego_vof@compuserve.com Internet:

Nadere informatie

netspanning op de nuldoorgang schakelen

netspanning op de nuldoorgang schakelen elektronisch relais netspanning op de nuldoorgang schakelen Een elektronisch relais heeft ten opzichte van zijn mechanische soortgenoot nogal wat voordelen: geen kontaktdender, geen vonken, geen storing,

Nadere informatie

GEBRUIKERSHANDLEIDING

GEBRUIKERSHANDLEIDING GEBRUIKERSHANDLEIDING VLEUGELHEKOPENER De Hekopenerspecialist Byzantium gebouw Stadhouderskade 20 B 1054 ES Amsterdam Telefoon: 020-489.9459 Telefax: 020-612.2581 Technische dienst: 06-46.075.244 info@hekopener.nl

Nadere informatie

Frequentie standaard PA0WSO

Frequentie standaard PA0WSO Frequentie standaard PA0WSO Wim Schaap PA0WSO Vollenhove 11-01-2006 Deze frequentie standaard is opgebouwd uit verschillende subsysteem printen bestaande uit: Ontvanger Hierop is gemonteerd de Rockwell

Nadere informatie

Hoofdstuk 4: De gelijkrichting

Hoofdstuk 4: De gelijkrichting Hoofdstuk 4: De gelijkrichting 4.1. Inleiding: De gelijkrichting is een toepassing op het gebruik van de diode. Elektronische en elektrische apparatuur maken gebruik van de netspanning. Niettegenstaande

Nadere informatie

v.10/2010 3. Thermische beveiliging. Alle electrische batterijen zijn voorzien van een dubbele thermische beveiliging :

v.10/2010 3. Thermische beveiliging. Alle electrische batterijen zijn voorzien van een dubbele thermische beveiliging : 1. Beschrijving In al onze kasten kunnen wij volledig voorbekabelde electrische verwarmings-batterijen voorzien en geregeld om een constante toevoor T zorgen. Het geheel is op glijders gemonteerd dus gemakkelijk

Nadere informatie

DakotaAlert 2500 Serie

DakotaAlert 2500 Serie Website: TrendControl.com DakotaAlert 2500 Serie BBT-2500 De BBT-2500 is een set draadloze infrarood sensoren welke op zonne-energie werken. Het alarm wordt geactiveerd als de infrarood stralen doorbroken

Nadere informatie

HANDLEIDING - LEVEL INDICATOR M A N U A L

HANDLEIDING - LEVEL INDICATOR M A N U A L HANDLEIDING - LEVEL INDICATOR M A N U A L Ondanks de grootst mogelijke zorgvuldigheid die Tasseron Electronics B.V. aan haar producten en de bijbehorende handleidingen besteedt, kunnen er onvolkomenheden

Nadere informatie

Zelf een simpele ionisatiekamer bouwen

Zelf een simpele ionisatiekamer bouwen Zelf een simpele ionisatiekamer bouwen Simpele ionisatiekamer Een ionisatiekamer is een detector voor ioniserende straling, zoals alfa-, bèta- en gammastraling. Ten gevolge van ionisaties wordt de lucht

Nadere informatie

C-Tech TSFP 2010T PROFESSIONELE TERRESTRISCHE SIGNAALMETER

C-Tech TSFP 2010T PROFESSIONELE TERRESTRISCHE SIGNAALMETER C-Tech TSFP 2010T PROFESSIONELE TERRESTRISCHE SIGNAALMETER Gebruiksaanwijzing Content Productomschrijving 1.Handleiding 1 1.1 Voorzijde en toetsen 1 1.2 Power On/Off 3 1.3 Netvoeding & Batterij 3 2. Menu

Nadere informatie

B3C 70cm converter besturing. v1.0 2010 PE5PVB www.het bar.net pe5pvb@het bar.net

B3C 70cm converter besturing. v1.0 2010 PE5PVB www.het bar.net pe5pvb@het bar.net B3C 70cm converter besturing v1.0 2010 PE5PVB www.het bar.net pe5pvb@het bar.net Deze schakeling en de bijbehorende software mag niet worden gedupliceerd voor commerciële verkoop zonder uitdrukkelijke

Nadere informatie

INSTALLATIEHANDLEIDING. PowerMan 230/40-1 230/80-1 230/40-2 230/80-2

INSTALLATIEHANDLEIDING. PowerMan 230/40-1 230/80-1 230/40-2 230/80-2 INSTALLATIEHANDLEIDING PowerMan 230/40-1 230/80-1 230/40-2 230/80-2 Victron Energy B.V. / De Paal 35 / 1351 JG ALMERE / The Netherlands Phone: (+31) (0)36 535 97 00 / Fax: (+31) (0)36 535 97 40 / www.victronenergy.com

Nadere informatie

Handleiding FBS. Fall Back Switch Analoog 2-draads & ISDN + Network. STI Acoustics STI Telecom Stormweg 13 3222EM Hellevoetsluis www.sti-acoustics.

Handleiding FBS. Fall Back Switch Analoog 2-draads & ISDN + Network. STI Acoustics STI Telecom Stormweg 13 3222EM Hellevoetsluis www.sti-acoustics. Handleiding FBS Fall Back Switch Analoog -draads & ISDN + Network OMSCHAKELING Digitale en Analoge Lijnen STI Acoustics STI Telecom Stormweg EM Hellevoetsluis www.sti-acoustics.nl ALGEMENE VEILIGHEIDSVOORSCHRIFTEN

Nadere informatie

Tyro Pyxis/Auriga 2, 4, 6 of 8 voudige afstandsbediening Handleiding 868 MHz

Tyro Pyxis/Auriga 2, 4, 6 of 8 voudige afstandsbediening Handleiding 868 MHz Handleiding 868 MHz Pyxis zender en Auriga ontvanger Aantal functies: 2, 4, 6 of 8, ON/OFF Toetsfuncties Pyxis zender activeren: houdt de I knop 2 seconden ingedrukt. Pyxis zender deactiveren: houdt de

Nadere informatie

Sensor Test Unit TSK40A

Sensor Test Unit TSK40A Product Info Sensor Test Unit TSK40A Eenvoudig testen van diverse typen sensoren Instellingen manueel of snel via de PC te wijzigen Standaard kabels voor het snel aansluiten van sensoren Algemeen De sensor

Nadere informatie

Dit effect is wel bedoeld voor een gevorderde bouwer, bij het afstellen van trimpots (bias) is eigenlijk een multimeter een onmisbaar hulpmiddel.

Dit effect is wel bedoeld voor een gevorderde bouwer, bij het afstellen van trimpots (bias) is eigenlijk een multimeter een onmisbaar hulpmiddel. The Flipster Bass Overdrive 1 Inleiding The Flipster is een bas-effectpedaal waarbij geprobeerd is om het geluid van een Ampeg SB12 Portaflex buizen basversterker in een pedaal te realiseren. Hierbij zijn

Nadere informatie

R e s u l t a a t g e r i c h t h e i d e n c o m p e t e n t i e m a n a g e m e n t b i j d r i e o v e r h e i d s o r g a n i s a t i e s

R e s u l t a a t g e r i c h t h e i d e n c o m p e t e n t i e m a n a g e m e n t b i j d r i e o v e r h e i d s o r g a n i s a t i e s R e s u l t a a t g e r i c h t h e i d e n c o m p e t e n t i e m a n a g e m e n t b i j d r i e o v e r h e i d s o r g a n i s a t i e s O p le i d i n g: M a s t e r P u b l i c M a n a g e m e n

Nadere informatie

Meetinstrumenten. PEKLY 33, Rue Boussingault _ Paris. Werkboekje behorende bij de software. Naam : Klas: 3, 15, 30, 150, 450 1,5 2

Meetinstrumenten. PEKLY 33, Rue Boussingault _ Paris. Werkboekje behorende bij de software. Naam : Klas: 3, 15, 30, 150, 450 1,5 2 Meetinstrumenten. 3, 1, 3, 1, 4 1,.1 Hz 4 o +1...+ o C PEKLY 33, Rue Boussingault _ Paris Werkboekje behorende bij de software. Naam : Klas: Figuur 1 Figuur - H.O.Boorsma. http://www.edutechsoft.nl/ 1

Nadere informatie

DARE!! Welkom. Afgeschermde kabels: zin of onzin? Organisatie: Uneto-VNI in samenwerking met de Nederlandse EMC-ESD vereniging

DARE!! Welkom. Afgeschermde kabels: zin of onzin? Organisatie: Uneto-VNI in samenwerking met de Nederlandse EMC-ESD vereniging Welkom Afgeschermde kabels: zin of onzin? DARE!! Organisatie: Uneto-VNI in samenwerking met de Nederlandse EMC-ESD vereniging 8 februari 2012 Door: P. Dijkstra Agenda: EMC dag voor de installateur Wat

Nadere informatie

DE HEKAUTOMAATSPECIALIST

DE HEKAUTOMAATSPECIALIST HANDLEIDING AUTOMATISCHE DEURDRANGER BEHEERMAATSCHAPPIJ CO VAN HOOF B.V. IMPORT EXPORT DE HEKAUTOMAATSPECIALIST NEDERLAND Valkenswaardseweg BELGIË Heikant 15 46A 5595 XB LEENDE 3930 Achel tel. 0031 40

Nadere informatie

STROOMSENSOR BT21i Gebruikershandleiding

STROOMSENSOR BT21i Gebruikershandleiding STROOMSENSOR BT21i Gebruikershandleiding CENTRUM VOOR MICROCOMPUTER APPLICATIES http://www.cma-science.nl Korte beschrijving De Stroomsensor BT21i is een veelzijdige sensor, die de stroomsterkte kan meten

Nadere informatie

Power Amplifier Q2 - Q4 AUDAC PROFESSIONAL AUDIO EQUIPMENT. Power Amplifier Q2 Q4. Gebruikershandleiding & Installatiegids

Power Amplifier Q2 - Q4 AUDAC PROFESSIONAL AUDIO EQUIPMENT. Power Amplifier Q2 Q4. Gebruikershandleiding & Installatiegids Power Amplifier Q2 - Q4 AUDAC PROFESSIONAL AUDIO EQUIPMENT Power Amplifier Q2 Q4 Gebruikershandleiding & Installatiegids A U D A C P R O F E S S I O N A L A U D I O E Q U I P M E N T Gebruikershandleiding

Nadere informatie

mag het een ampèretje meer zijn?

mag het een ampèretje meer zijn? J elektuur juni 1990 liiii kompakte O-A-voeding mag het een ampèretje meer zijn? Voedingen blijken nog steeds volop in de belangstelling van onze lezers te staan, als we afgaan op de teakties die wij hier

Nadere informatie

Lift1 Analoge nood-intercom voor de liftkooi Noodcommunicatie in de lift

Lift1 Analoge nood-intercom voor de liftkooi Noodcommunicatie in de lift Lift1 Analoge nood-intercom voor de liftkooi Analoge noodcommunicatie voor liftkooien. Bijbehorende GSM-module met back-up power leverbaar (EasyGate Pro). TÜV gecertificeerd, EN81-21 en EN81-70 compliant.

Nadere informatie

MC 885 HL CMP Hoog/Laag Brander Thermostaat

MC 885 HL CMP Hoog/Laag Brander Thermostaat MC 885 HL CMP Hoog/Laag Brander Thermostaat VDH doc: 9675 Versie: v. Datum: 7729 Software: 9668 MC885HLCMP File: Do9675.wpd Regelbereik: 5/+7 C per, C * Werking De MC 885 HL CMP is een brander thermostaat

Nadere informatie

+31 (0) E:

+31 (0) E: Waterbestendige multi-meter METRAHIT OUTDOOR water- en stofbestendig / meerdere functies / reële effectieve waarde (TRMS) / type bescherming IP65 / automatische terminal vergrendeling / meet temperatuur

Nadere informatie

Productinformatie. ORION-VS Klimaatcomputer met centrale regelingen (SIRIUS)

Productinformatie. ORION-VS Klimaatcomputer met centrale regelingen (SIRIUS) Productinformatie Hotraco Agri BV Stationsstraat 142 5963 AC Hegelsom Tel +31 (0)77 327 50 20 Fax +31 (0)77 327 50 21 info@hotraco.com www.hotraco.com Klimaatcomputer met centrale regelingen (SIRIUS) Klimaatcomputer

Nadere informatie

Gebruikershandleiding AT-500T/R. 40 kanaals rondleidingsysteem & draadloze microfoon systemen.

Gebruikershandleiding AT-500T/R. 40 kanaals rondleidingsysteem & draadloze microfoon systemen. Gebruikershandleiding AT-500T/R 40 kanaals rondleidingsysteem & draadloze microfoon systemen. Introductie: Bedankt voor het aanschaffen van dit 40 kanaals communicatiesysteem, AT-500T/R. Deze handleiding

Nadere informatie

Het testen van led s en drivers

Het testen van led s en drivers Het testen van led s en drivers Parameters en testmethoden Door het steeds toenemende gebruik van led s is er een behoefte ontstaan aan nieuwe metingen, op basis van de eigenschappen van de led en alle

Nadere informatie

HANDLEIDING VLEUGELHEKOPENER

HANDLEIDING VLEUGELHEKOPENER HANDLEIDING VLEUGELHEKOPENER BEHEERMAATSCHAPPIJ CO VAN HOOF B.V. IMPORT EXPORT DE HEKAUTOMAATSPECIALIST NEDERLAND BELGIË Valkenswaardseweg 46A Heikant 15 5595 XB LEENDE 3930 Achel tel. 0031 40 2233890

Nadere informatie

Labo. Elektriciteit OPGAVE: De driefasetransformator. Sub Totaal :.../90 Totaal :.../20

Labo. Elektriciteit OPGAVE: De driefasetransformator. Sub Totaal :.../90 Totaal :.../20 Labo Elektriciteit OPGAVE: De driefasetransformator Datum van opgave:.../ / Datum van afgifte:.../ / Verslag nr. : 01 Leerling: Assistenten: Klas: 3.2 EIT KTA Ieper Attitude & evaluatie:.../10 Theorie:.../10

Nadere informatie

Draadloze digitale audio overdracht systeem

Draadloze digitale audio overdracht systeem Draadloze digitale audio overdracht systeem zender ontvanger Inhoud Uw AquaSound Produkt Blz 2 Wat zit er in de verpakking Blz 2 De ilink zender Blz 3 Plaatsing van de ilink zender Blz 3 Aansluiten van

Nadere informatie

P ow er Quality metingen: Harmonischen

P ow er Quality metingen: Harmonischen P ow er Quality metingen: n Focus Power Quality is een begrip dat de laatste decennia enorm aan belangstelling heeft gewonnen. Power Quality behelst het garanderen van een sinusvormige spannings en stroomgolfvorm,

Nadere informatie

Nederlands Hoofdstuk 1: Inleiding TVGo A31 TVGo A31 1.1 Inhoud van de verpakking

Nederlands Hoofdstuk 1: Inleiding TVGo A31 TVGo A31 1.1 Inhoud van de verpakking 81 Nederlands Hoofdstuk 1: Inleiding Deze nieuwe Genius TVGo A31 is het ideale medium om tv of video of naar uw TFT/LCD/CRT te kijken in tot 1280 x 1024 pixels. Met deze TV/Video-box kunt u om het even

Nadere informatie

Installatie handleiding Emergency Battery System.

Installatie handleiding Emergency Battery System. Installatie handleiding Emergency Battery System. 391795 EBS Compact 480/3 (3 phase) 1 391799.03 Dit is een beknopte installatiehandleiding, voor een complete handleiding zie www.famostar.nl INSTALLATIE

Nadere informatie

jijijd UDA uazopmnoq-domojpidia ap ie /\ jsuo) aoi ap UDA ^amipaj ap \\&i xapiuo

jijijd UDA uazopmnoq-domojpidia ap ie /\ jsuo) aoi ap UDA ^amipaj ap \\&i xapiuo n'«a5 * m -utr «- a» ^c- -»*-»»*"-.-' l"*-^'r-.^:^rl «*f. rr 11%!^ jijijd UDA uazopmnoq-domojpidia ap ie /\ jsuo) aoi ap UDA ^amipaj ap \\&i xapiuo SdlllHd ,f: Ontdek nu zelf hoe elektronica werkt en wat

Nadere informatie

surround-sounddekoder

surround-sounddekoder -sounddekoder kan op elke stereo-tv worden aangesloten naar een ontwerp van D. Laues (Duitsland) Nadat we ons vorige maand uitgebreid hebben beziggehouden met de theorie en de achtergronden van het fenomeen

Nadere informatie

Xenon en LED verlichting. maar geen geknipper

Xenon en LED verlichting. maar geen geknipper Xenon en LED verlichting maar geen geknipper Waarom dit verhaal? Inleiding De Saab 9-3 SS is een fantastische auto, maar maakt standaard gebruik van twee waxinelichtjes. Deze kaarsjes worden door Saab

Nadere informatie

EC Vent Installatie-instructies

EC Vent Installatie-instructies -NL 15-03-2011V.A-002 Inhoudsopgave 1 Conformiteitsverklaring... 1 2 Waarschuwingen... 2 3 Inleiding product... 3 3.1 Algemeen... 3 3.1.1 Beschrijving van de ruimte-unit... 3 3.1.2 Beschrijving van de

Nadere informatie

N najaar 2003. verhoog zendvermogen verhoog de seinsnelheid verlaag de seinsnelheid

N najaar 2003. verhoog zendvermogen verhoog de seinsnelheid verlaag de seinsnelheid N najaar 2003 1- De Q-code QRO betekent: verhoog zendvermogen verhoog de seinsnelheid verlaag de seinsnelheid 2 - De roepletters worden aan de vergunninghouder toegewezen door: KPN Telecom Agentschap Telecom

Nadere informatie

Emotron PTC/PT100 board 2.0 Optie

Emotron PTC/PT100 board 2.0 Optie Emotron PTC/PT100 board 2.0 Optie Gebruiksaanwijzing Nederlands Emotron PTC/PT100 board 2.0 Optie Gebruiksaanwijzing - Nederlands Documentnummer: 01-5920-03 Uitgave: r0 Datum van uitgifte: 01-03-2012

Nadere informatie

Mini Handleiding over Elektronica-onderdelen

Mini Handleiding over Elektronica-onderdelen Mini Handleiding over Elektronica-onderdelen Deze handleiding is speciaal geschreven voor kinderen vanaf 10 jaar. Op een eenvoudige manier en in begrijpelijke tekst leer je stapsgewijs wat elk elektronica-onderdeel

Nadere informatie

Regent Tracker aansluitingen 1.2 NL. Regent Tracker AANSLUITSCHEMA S

Regent Tracker aansluitingen 1.2 NL. Regent Tracker AANSLUITSCHEMA S Regent Tracker AANSLUITSCHEMA S 1 Inhoud 1. Introductie... 3 1.1. Termen en afkortingen... 3 2. Product Overzicht... 3 2.1. Uiterlijk... 3 2.2. Interface Definities... 4 3. Aan de slag...4 3.1 Electrische

Nadere informatie

Signalen stroom, spanning, weerstand, vermogen AC, DC, effectieve waarde

Signalen stroom, spanning, weerstand, vermogen AC, DC, effectieve waarde Technologie 1 Elektrische en elektronische begrippen Signalen stroom, spanning, weerstand, vermogen AC, DC, effectieve waarde Opleiding Pop en Media Peet Ferwerda, januari 2002 Deze instructie wordt tijdens

Nadere informatie

ELEKTRISCHE SLOTEN EV-ML400 ML400.171213. t 088 500 2800 f 088 500 2899 57 MODELLEN ML400

ELEKTRISCHE SLOTEN EV-ML400 ML400.171213. t 088 500 2800 f 088 500 2899 57 MODELLEN ML400 ELEKTRISCHE SLOTEN MODELLEN ML400 OMSCHRIJVING De ML400 is een motor aangedreven laagspanningsslot ontworpen om commerciële en residentiële deuren te beveiligen. Het wordt geleverd met een bijpassende

Nadere informatie

Poortschakelingen - 1

Poortschakelingen - 1 Poortschakelingen - 1 Meting 30-1 Doel: Het vaststellen van de logische functie van een eenvoudige digitale poort, door de uitgang van deze poort bij iedere mogelijke bitcombinatie op de ingangen te bepalen.

Nadere informatie

GEBRUIKSAANWIJZING MPA-BOX ACTIEF OMROEPSYSTEEM

GEBRUIKSAANWIJZING MPA-BOX ACTIEF OMROEPSYSTEEM GEBRUIKSAANWIJZING MPA-BOX ACTIEF OMROEPSYSTEEM 1 1 2 4 6 8 10 5 7 9 11 12 1 15 14 1 2 4 1: hoogte buis 2: borg pen : borg bout van hoogte buis 4: borg bout statief voet Statief Statief is optioneel 2

Nadere informatie

AC-239-2 ZONE ALARMCONTROLLER MET DEURBEL HANDLEIDING

AC-239-2 ZONE ALARMCONTROLLER MET DEURBEL HANDLEIDING AC-239-2 ZONE ALARMCONTROLLER MET DEURBEL HANDLEIDING Handleiding AC-239 1. Beschrijving Uw AC-239 is een economische en veelzijdige alarmcontroller uitgerust met twee beveiligingszones en ingebouwde deurbel.

Nadere informatie