Protocol Ernstige RekenWiskunde- problemen en Dyscalculie Elde College (in het VO wordt meestal alleen gesproken over rekenen). Esumrt.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Protocol Ernstige RekenWiskunde- problemen en Dyscalculie Elde College (in het VO wordt meestal alleen gesproken over rekenen). Esumrt."

Transcriptie

1 Protocol Ernstige RekenWiskunde- problemen en Dyscalculie Elde College (in het VO wordt meestal alleen gesproken over rekenen). Esumrt.2014 Inleiding Rekenen moet, ook in het VO, een aparte plek krijgen. Enerzijds vanwege de tegenvallende resultaten van internationale vergelijkende onderzoeken, anderzijds vanwege het toenemende bewustzijn dat alle burgers een fundamenteel niveau van functionele gecijferdheid nodig hebben om te kunnen functioneren in de maatschappij. Leerlingen maken vanaf een rekentoets als verplicht onderdeel van het eindexamen. Voor vmbo op 2F niveau en voor HV op 3F niveau. In de toekomst misschien op 3S niveau. Het VO biedt daarom extra aandacht aan rekenen, met als doel dat leerlingen het referentieniveau voor rekenen (gerelateerd aan hun opleiding) behalen. Waar mogelijk, kan de leerling ook streven naar een hoger niveau dan zijn opleiding vereist. Het rekenonderwijs wordt aangeboden op verschillende manieren: in diverse vaklessen (met name in de onderbouw), via een individueel en zelfstandig traject en in rekenlessen. Doelen hierbij zijn: Verder ontwikkelen van de rekenvaardigheid Onderhouden en consolideren Remediëren Verdiepen Elke leerling is anders en dit heeft ook consequenties bij leren rekenen. De didactiek van het rekenen is gericht op het signaleren van rekenproblemen bij leerlingen en de begeleiding van rekenzwakke leerlingen, maar ook op het signaleren van leerlingen die vooruit lopen op het gebied van rekenen en het aanbieden van verdiepingsmogelijkheden. Signaleren van rekenzwakke leerlingen De rekendocent moet vaststellen op welk niveau de leerling binnenkomt. Voorlopig gebeurt dat d.m.v. toetsen; vanaf schooljaar informeert de eindtoets basisonderwijs over het referentieniveau rekenen en taal. De rekendocent stemt zijn handelen af op het niveau van de leerling en interpreteert de handelingen van de leerling om per leerling vast te stellen wat de leerling nodig heeft. Een nulmeting alleen is niet voldoende; het is ook belangrijk om te weten hoe de leerling denkt en rekent. Rekenen wordt per sector op verschillende wijze aangeboden. Voor de gehele school geldt dat er, op basis van de informatie van de basisschool, de (eind)toets en eventuele onderzoeksrapporten, een onderscheid gemaakt wordt in 3 groepen: 1. Goede rekenaar: de leerling heeft bij binnenkomst het gewenste niveau. 1

2 2. Redelijke rekenaar: de leerling zit tegen het gewenste niveau aan, maar heeft soms extra instructie nodig. 3. Zwakke rekenaar: ondanks de extra (op de individuele leerling gerichte) instructie kan de leerling het niveau niet volgen. Soms is al dyscalculie geconstateerd. Indien een leerling, ondanks de extra instructie het niveau niet kan volgen, is er mogelijk sprake van ernstige rekenproblemen (al dan niet met een dyscalculieverklaring). Voor deze laatste groep (groep 3) is dit protocol ernstige rekenproblemen en dyscalculie Elde College ontwikkeld. Protocol ernstige rekenproblemen en dyscalculie Elde College In dit protocol wordt een onderscheid gemaakt tussen ernstige rekenproblemen en dyscalculie. Ernstige rekenproblemen kunnen ontstaan als er onvoldoende afstemming wordt gerealiseerd tussen het (reken)onderwijs en de onderwijsbehoeften van de leerling. De kenmerken van het onderwijs sluiten dan niet of onvoldoende aan bij de (aangeboren en verworven) kenmerken van de leerling. Wij spreken van dyscalculie als ernstige rekenproblemen, ondanks langdurige deskundige begeleiding en zorgvuldige afstemming, hardnekkig blijken en onveranderd blijven bestaan. Ernstige rekenproblemen (zwakke rekenaar) Leerjaar 1 Leerlingen komen vanaf augustus 2015 binnen in de brugklas met voldoende informatie over hun reken- en taalniveau. Tot die tijd is het nodig om bij de start van het brugjaar een rekentoets af te nemen (oktober). De rekendocent brengt (november/ december) alle leerlingen in kaart, om inzichtelijk te maken tot welke groep de leerling behoort: goede rekenaar (gr. 1), redelijke rekenaar (gr. 2) en zwakke rekenaar (gr. 3). Vanaf augustus 2015 levert de administratie dit bestand aan op basis van de gegevens van de eindtoets basisonderwijs. Alle leerlingen volgen de rekenlessen. Voor het vmbo is dat gedurende het hele leerjaar; in de sector HV heeft elke leerling 1 periode rekenles. De leerlingen die behoren tot de groep zwakke rekenaars krijgen extra bijles; op het vmbo gedurende het gehele jaar, in HTV gedurende 1 periode. Als blijkt (april/ mei) uit observaties en signalering vanuit de vaklessen, de rekenles en de extra lessen dat de leerling niet het gewenste resultaat kan bereiken, kan er een diagnostisch onderzoek afgenomen worden door RT. Op basis van dit onderzoek wordt een individueel handelingsplan gemaakt. De rekendocent 2

3 (HTV) of RT (vmbo) gaat hiermee gedurende een bepaalde periode, in samenwerking met ouders en leerling, aan de slag. Extra uitleg gebeurt in de (bij)lessituatie; het oefenen gebeurt thuis. Leerjaar 2 Ook in leerjaar 2 wordt een onderscheid gemaakt tussen de goede, redelijke en zwakke rekenaar. Leerlingen leerjaar 2 vmbo krijgen het gehele jaar één rekenles per week aangeboden. De zwakke rekenaars krijgen extra hulp in een aparte groep. Leerjaar 2 HTV oefent zelfstandig (strakke monitoring) en er is bijles gedurende 1 periode voor de rekenaars uit groep 3. Als een leerling op de basisschool al ernstige rekenproblemen had en in leerjaar 1 en begin 2 nauwelijks of geen vooruitgang geboekt heeft, spreken we van hardnekkige rekenproblemen. In dat geval, kunnen rekendocent en/of RT adviseren (periode 2 leerjaar 2) om een psychodiagnostisch onderzoek af te laten nemen. Dit onderzoek is alleen zinvol bij leerlingen uit leerjaar 1 of 2 en wordt afgenomen door een GZ geregistreerde psycholoog. Ouders kiezen zelf de deskundige die het onderzoek doet en nemen zelf de kosten op zich. Het onderzoek kan leiden tot een nog specifieker handelingsplan en/ of een dyscalculieverklaring. Hierbij moet opgemerkt worden dat een dyscalculieverklaring bekend staat als een verbodentoegangverklaring voor diverse opleidingen en beroepen (Protocol Ernstige RekenWiskundeproblemen en dyscalculie p. 238). Als uit psychodiagnostisch onderzoek blijkt dat er sprake is van dyscalculie kan de leerling in aanmerking komen voor een faciliteitenkaart. De extra begeleiding van deze groep leerlingen met dyscalculie is zo specifiek en dermate specialistisch, dat het Elde College deze specifieke begeleiding niet kan bieden. Leerlingen waarbij dyscalculie is vastgesteld sluiten aan bij de zwakke rekenaars. Ouders regelen een extern traject indien meer hulp gewenst is. Leerjaar 3 In leerjaar 3 wordt opnieuw gekeken naar het niveau van de leerling en wordt een onderscheid gemaakt tussen de goede, redelijke en zwakke rekenaar. Leerlingen leerjaar 3 vmbo krijgen het gehele jaar één rekenles per week aangeboden. De zwakke rekenaars krijgen extra hulp in een aparte groep. Leerjaar 3 HTV oefent zelfstandig (strakke monitoring) en voor havo 3 er is bijles gedurende 1 periode voor de zwakke rekenaars uit groep 3 (en eventueel groep 2). Ouders beslissen zelf of ze voor de leerling met dyscalculie een extern traject volgen. 3

4 Leerjaar 4 en hoger De rekentoets wordt afgenomen in het voor-examenjaar. Dat betekent dat er aan vmbo 4 geen rekenlessen aangeboden worden. Zwakke rekenaars die nog niet geslaagd zijn voor hun rekentoets, krijgen extra bijles bij RT. In leerjaar 4 en hoger HTV wordt een beperkt aantal rekenlessen en rekenbijlessen aangeboden. Ouders beslissen zelf of ze voor de leerling met dyscalculie een extern traject volgen. Hulpmiddelen op school voor leerlingen met een faciliteitenkaart Een leerling met dyscalculie kan bij toetsen in aanmerking komen voor extra faciliteiten. De leerling moet hiervoor in het bezit zijn van een deskundigenverklaring, opgesteld door een GZ geregistreerde orthopedagoog of psycholoog. De faciliteitenkaart mag gebruikt worden bij wiskunde, economie en m&o. De aangeboden faciliteiten zijn: extra tijd het gebruik van een beperkte reken- of formulekaart. Alleen de reken- of formulekaart die via RT aangeboden wordt is toegestaan. Dat is de voorgeschreven reken-formulekaart van het College voor Examens (CvE). Hulpmiddelen bij examens en schoolexamens Een leerling met dyscalculie kan op grond van artikel 55 van het Eindexamenbesluit in aanmerking komen voor extra faciliteiten bij de eindexamens. De leerling moet hiervoor in het bezit zijn van een deskundigenverklaring, opgesteld door een orthopedagoog of psycholoog. Op het Elde College zijn de volgende hulpmiddelen toegestaan bij het schoolexamen en het examen (mits vermeld in de deskundigenverklaring/ dyscalculieverklaring): extra tijd (30 minuten) het gebruik van een beperkte reken- of formulekaart. Alleen de reken- of formulekaart die via RT aangeboden wordt is toegestaan. Dat is de voorgeschreven reken-formulekaart van het College voor Examens (CvE). De rekentoets Alle leerlingen maken vanaf een rekentoets, als verplicht onderdeel van het examen. Het cijfer telt mee in de slaag- en zakregeling vanaf In het schooljaar start het CvE met een pilot waarin aangepaste rekentoetsen worden aangeboden bestemd voor leerlingen met ernstige rekenproblemen of dyscalculie. 4

5 Naast de gewone afname van de rekentoets zijn er twee mogelijkheden voor aanpassing in de afname. In beide gevallen moet de leerling gemeld zijn bij het CvE. 1 Standaard rekentoets met gebruik hulpmiddelen De leerling krijgt de standaard rekentoets (net als alle andere leerlingen) maar wel met: extra tijd en een eenvoudige reken-/ formulekaart (CvE). Leerlingen mogen geen rekenmachine gebruiken, tenzij die ingebouwd is. Deze oplossing geldt voor leerlingen met een dyscalculieverklaring, heeft geen formele doorstroomgevolgen en leidt niet tot een vermelding op de cijferlijst. Alle leerlingen mogen pen, kladpapier en een verklarend woordenboek gebruiken. Heeft een leerling naast dyscalculie bijvoorbeeld ook ADHD of PDD-NOS, dan krijgt hij niet tweemaal een half uur extra tijd. 2 Aangepaste rekentoets met lager niveau en hulpmiddelen De leerling krijgt de aangepaste toets van aangepast (lager) niveau, maar krijgt geen extra tijd omdat de tijdsduur is al meegenomen in de toets. Hulpmiddelen: de rekenkaart; deze wordt beschouwd als kladpapier, er kan voor elke opgave een blanco exemplaar uitgereikt worden een (eigen) rekenmachine voor alle opgaven Ook de rekenkaart wordt ingenomen en vernietigd na afloop van het examen. Deze toets is bestemd voor leerlingen die het standaard niveau écht niet kunnen halen. Een deskundigenverklaring is NIET noodzakelijk. Het aangepaste niveau wordt op de cijferlijst vermeld en de aanpassing heeft doorstroomgevolgen, zowel voor doorstroom binnen het voortgezet onderwijs als voor doorstroom naar mbo of hbo. Heeft de leerling naast het rekenprobleem ook een andere beperking (bijvoorbeeld dyslexie of ADHD) dan kan hij maximaal een half uur extra tijd krijgen bij de rekentoets. Die andere beperking moet dan wel in een deskundigenverklaring bevestigd zijn. Doorstroomgevolgen Doorstroomgevolgen wil zeggen dat vervolgopleidingen (binnen vo of naar mbo of hbo) een leerling die de aangepaste rekentoets heeft gemaakt kan uitsluiten van een vervolgschool of -opleiding. Dit kan gebeuren als de rekentoets meetelt in de eindexameneisen ( ). Welke scholen en opleidingen dit zijn wordt nog bekeken door opleidingen en bedrijfsleven. Het is dus van het grootste belang om 5

6 eerst na te denken over de gewenste vervolgopleiding en daarna pas te besluiten welke rekentoets gemaakt gaat worden. Voor het voortgezet onderwijs geldt dat wie de aangepaste toets doet met aangepaste eisen daaraan vast zit. Bij herkansing kan de leerling niet wisselen van de gewone naar de aangepaste toets of andersom. Samengevat: Toetstype Registratie bij CvE Deskundigenverklaring Extra inspanning Reken kaart Extra tijd wegens dyscalculie Rekenma ch. bij alle opgaven Aantekening op cijferlijst Standaard nee nee nee nee nee nee nee nee Standaard met aangepaste ja wijze van ja nee ja examineren Aangepast met aangepast niveau ja nee ja ja ja, max 30 minuten nee, is 'ingebouwd' nee nee nee ja ja ja Formele gevolgen voor doorstro ming NB. Nadat de bevindingen n.a.v. de pilot rekentoets bekend zijn, moet dit opnieuw geverifieerd worden. Deelname aan de aangepaste rekentoets met lager niveau en hulpmiddelen Voorwaarden Een leerling mag deelnemen aan de aangepaste rekentoets met lager niveau en hulpmiddelen als de rekenproblemen aantoonbaar hardnekkig zijn (bekend vanaf de basisschool) en er door leerling en school aantoonbare extra inspanning (extra les en extra oefenen thuis) is verricht om het rekenniveau te verbeteren. Het bevoegd gezag beslist hierover op advies van de rekendocent en/ of RT. Beslissing tot deelname De rekentoets wordt op het Elde College in principe gemaakt in het voorexamenjaar. Leerlingen die naar alle waarschijnlijkheid in aanmerking komen voor de aangepaste toets, doen NIET mee aan de rekentoets in het voor-examenjaar. Zij gebruiken dat leerjaar om extra te oefenen met rekenen. De beslissing tot deelname aan de aangepaste toets wordt genomen bij de start van het examenjaar. De leerling wordt apart aangemeld bij het CvE voor 1 oktober van het examenjaar, als het overduidelijk is dat er geen mogelijkheid is om de reguliere toets met succes af te kunnen sluiten. 6

Dyscalculieprotocol (locatie mavo-havo-atheneum; versie januari 2015)

Dyscalculieprotocol (locatie mavo-havo-atheneum; versie januari 2015) Dyscalculieprotocol (locatie mavo-havo-atheneum; versie januari 2015) Inleiding Thorbecke Scholengemeenschap heeft de verplichting leerlingen voor rekenen op referentieniveau 2F (mavo) of 3F (havo/atheneum)

Nadere informatie

Protocol Dyscalculie. Christelijk College de Noordgouw Heerde. oktober dhr. J.M. de Vries. mw. H. Bezuijen. rector-bestuurder.

Protocol Dyscalculie. Christelijk College de Noordgouw Heerde. oktober dhr. J.M. de Vries. mw. H. Bezuijen. rector-bestuurder. Protocol Dyscalculie Christelijk College de Noordgouw Heerde oktober 2016 dhr. J.M. de Vries rector-bestuurder mw. H. Bezuijen conrector Inleiding Het rekenonderwijs staat de laatste jaren hoog op de agenda

Nadere informatie

Begeleiding bij (ernstige)rekenproblemen/dyscalculie

Begeleiding bij (ernstige)rekenproblemen/dyscalculie Begeleiding bij (ernstige)rekenproblemen/dyscalculie Januari 2014, aangepast mei 2016 1 Inhoudsopgave 0 Inleiding 1 Visie en uitgangspunten 2 Onderscheid tussen (ernstige) rekenproblemen en dyscalculie

Nadere informatie

Begeleiding bij. (ernstige)rekenproblemen. /dyscalculie (2 e concept)

Begeleiding bij. (ernstige)rekenproblemen. /dyscalculie (2 e concept) Begeleiding bij (ernstige)rekenproblemen /dyscalculie (2 e concept) Nijverdal, januari 2014 Inhoudsopgave blz 0 Inleiding 3 1 Visie en uitgangspunten 3 2 Onderscheid tussen (ernstige) rekenproblemen en

Nadere informatie

Protocol dyscalculie en ernstige rekenproblemen

Protocol dyscalculie en ernstige rekenproblemen Protocol dyscalculie en ernstige rekenproblemen Dit protocol heeft als doel richtlijnen te geven voor de begeleiding van leerlingen met dyscalculie en ernstige rekenproblemen op Thorbecke vmbo-pro. Het

Nadere informatie

Protocol ernstige rekenproblemen en dyscalculie

Protocol ernstige rekenproblemen en dyscalculie Protocol ernstige rekenproblemen en dyscalculie Olympus College 2016-2017 1 Inhoud Inleiding 3 Definitie 4 Signalering en diagnostiek 5 Faciliteiten 6 Organisatie 7 Bijlage 1 Aanmeldformulier dyscalculie

Nadere informatie

Protocol Ernstige Reken/Wiskunde problematiek en Dyscalculie

Protocol Ernstige Reken/Wiskunde problematiek en Dyscalculie Protocol Ernstige Reken/Wiskunde problematiek en Dyscalculie Naam notitie Protocol ernstige reken/wiskunde problematiek en dyscalculie Portefeuillehouder Karel de Waal Versienummer 3 Status document *

Nadere informatie

ERWD-beleid HNL. (Ernstige Reken- Wiskundeproblemen en Dyscalculie)

ERWD-beleid HNL. (Ernstige Reken- Wiskundeproblemen en Dyscalculie) ERWD-beleid HNL (Ernstige Reken- Wiskundeproblemen en Dyscalculie) 2015/2016 ! Inhoudsopgave! Doel%van%deze%brochure% 2! Wat%is%het%verschil%tussen%rekenproblemen%en%dyscalculie?% 2! ERWD%en%Het%Nieuwe%Lyceum%

Nadere informatie

Protocol Dyscalculie. Olympus College 2014-2015. Protocol Dyscalculie Olympus College 2014-2015 Pagina 1 van 7

Protocol Dyscalculie. Olympus College 2014-2015. Protocol Dyscalculie Olympus College 2014-2015 Pagina 1 van 7 Protocol Dyscalculie Olympus College 2014-2015 Protocol Dyscalculie Olympus College 2014-2015 Pagina 1 van 7 Inhoud Voorwoord 3 Protocol dyscalculie 4 De rekentoets 5 Bijlage 1 Aanmeldformulier dyscalculie

Nadere informatie

Protocol Ernstige rekenproblemen. Dyscalculie. Signalering, ondersteuning en begeleiding van leerlingen met ernstige rekenproblemen en dyscalculie.

Protocol Ernstige rekenproblemen. Dyscalculie. Signalering, ondersteuning en begeleiding van leerlingen met ernstige rekenproblemen en dyscalculie. Signalering, ondersteuning en begeleiding van leerlingen met ernstige rekenproblemen en dyscalculie. Vestiging Gunning op de Daaf Geluk Protocol Ernstige rekenproblemen en Dyscalculie P. Maradiaga-Schenke

Nadere informatie

Presentatie ernstige rekenproblemen & Dyscalculie 22 oktober 2014; Johanna Jager & Annelie van Harten

Presentatie ernstige rekenproblemen & Dyscalculie 22 oktober 2014; Johanna Jager & Annelie van Harten Presentatie ernstige rekenproblemen & Dyscalculie 22 oktober 2014; Johanna Jager & Annelie van Harten Programma Invoering van referentieniveaus en rekentoetsen in het onderwijs. Wat zijn ernstige rekenproblemen

Nadere informatie

Protocol toets afname

Protocol toets afname Protocol toets afname Inhoud: 1. Soorten toetsen 2. Regels rondom toets afname 3. Regels rondom herkansing van toetsen 4. Regels rondom afwezigheid tijdens toetsen 5. Regels omtrent hulpmiddelen bij toetsen

Nadere informatie

Beleidsplan Rekenen Bovenbouw HAVO havo

Beleidsplan Rekenen Bovenbouw HAVO havo Beleidsplan Rekenen Bovenbouw HAVO 2016-2017 4havo Voor het diploma is het verplicht dat de leerling minimaal 1 keer aan het rekenexamen heeft deelgenomen. Er is geen minimumcijfer; deelname volstaat.

Nadere informatie

Hulp bij rekenwiskundeproblemen in het VO

Hulp bij rekenwiskundeproblemen in het VO Hulp bij rekenwiskundeproblemen in het VO Utrecht, 9 december 2014 Conferentie Masterplan dyscalculie Hans van Luit Protocol ERWD voor VO Programma s voor het VO/MBO 12Count Startrekenen NU rekenen Got

Nadere informatie

Masterplan Dyscalculie Bunnik 2 april Pilot aangepaste rekentoets (ER-toets)

Masterplan Dyscalculie Bunnik 2 april Pilot aangepaste rekentoets (ER-toets) Masterplan Dyscalculie Bunnik 2 april 2014 Pilot aangepaste rekentoets (ER-toets) 2 opties in de pilot dyscalculie voor leerlingen: 1 = standaard rekentoets met gebruik van rekenkaart en 30 min. extra

Nadere informatie

4 Checklist rekenen 4

4 Checklist rekenen 4 4 Checklist rekenen Protocol ERWD mbo 4.1 Rekenbeleid De mbo-instelling heeft in haar instellingsbeleid een visie vastgelegd op rekenonderwijs en de wijze waarop het rekenen wordt ingevuld, georganiseerd

Nadere informatie

Begin schooljaar: Mixweek 1: Mixweek 2: Maart: Juni: Beleidsplan Rekenen Bovenbouw HAVO 2015-2016

Begin schooljaar: Mixweek 1: Mixweek 2: Maart: Juni: Beleidsplan Rekenen Bovenbouw HAVO 2015-2016 Beleidsplan Rekenen Bovenbouw HAVO 2015-2016 4 havo Voor deze lichting geldt dat rekenen in de kernvakkenregeling komt. Dit houdt dus in dat ze voor Ne, En, Wi en Rek maximaal één 5 mogen hebben. Ze hebben

Nadere informatie

Dr. Mieke van Groenestijn 1

Dr. Mieke van Groenestijn 1 ; Conferentie Steunpunt Protocol vo Protocol - VO Mieke van Groenestijn emeritus Lector Gecijferdheid, Hogeschool Utrecht projectleider Conferentie Steunpunt T&R,9 december 2013 Rekenen in vo Probleemoplossend

Nadere informatie

PILOT DYSCALCULIE / ERNSTIGE REKENPROBLEMEN NOVEMBER 2014

PILOT DYSCALCULIE / ERNSTIGE REKENPROBLEMEN NOVEMBER 2014 PILOT DYSCALCULIE / ERNSTIGE REKENPROBLEMEN 2014-2015 10 NOVEMBER 2014 Overzicht presentatie 1. Ervaring pilot 2014 2. Aangepast rekenexamen 3. Wanneer is er sprake van een ernstig rekenprobleem? 4. Voorwaarden

Nadere informatie

Rekentoets ER VO De aangepaste rekentoets voor leerlingen met ernstige rekenproblemen of dyscalculie

Rekentoets ER VO De aangepaste rekentoets voor leerlingen met ernstige rekenproblemen of dyscalculie Rekentoets ER VO 2016-2017 De aangepaste rekentoets voor leerlingen met ernstige rekenproblemen of dyscalculie 1 Beschrijving rekentoets ER De rekentoetsen 2ER en 3ER zijn officiële rekentoetsen die de

Nadere informatie

Dr. Mieke van Groenestijn 1

Dr. Mieke van Groenestijn 1 Protocol Protocol PO - VO (-MBO) Mieke Groenestijn emeritus Lector Gecijferdheid, Hogeschool Utrecht projectleider Conferentie Steunpunt T&R,2 april 2013 Rekenen Probleemoplossend werken Rekenvaardigheid

Nadere informatie

Dyscalculiebeleid in RSV Breda eo. Inleiding

Dyscalculiebeleid in RSV Breda eo. Inleiding Dyscalculiebeleid in RSV Breda eo Inleiding Het vertrekpunt voor de scholen van het RSV Breda eo 1 is kwalitatief goed onderwijs waarin opbrengstgericht werken centraal staat. Op weg naar het diploma hebben

Nadere informatie

Aan alle leerlingen van klas 4 vmbo en hun ouders/verzorgers. Datum : 23 februari 2015 Ref. : WIL/SvK/U15-42 (2.4.07) Betreft : rekentoets VO vmbo

Aan alle leerlingen van klas 4 vmbo en hun ouders/verzorgers. Datum : 23 februari 2015 Ref. : WIL/SvK/U15-42 (2.4.07) Betreft : rekentoets VO vmbo Aan alle leerlingen van klas 4 vmbo en hun ouders/verzorgers Datum : 23 februari 2015 Ref. : WIL/SvK/U15-42 (2.4.07) Betreft : rekentoets VO vmbo Beste leerlingen, (geachte ouder(s)/verzorger(s), Zoals

Nadere informatie

Rotterdam, februari 2013 Betreft: Verandering invoering nieuwe eisen m.b.t. Nederlands en rekenen. Geachte ouders/verzorgers en leerlingen,

Rotterdam, februari 2013 Betreft: Verandering invoering nieuwe eisen m.b.t. Nederlands en rekenen. Geachte ouders/verzorgers en leerlingen, Postbus 57613 3008 BP Rotterdam Aan de ouders/verzorgers en leerlingen van CSG Calvijn Rotterdam, februari 2013 Betreft: Verandering invoering nieuwe eisen m.b.t. Nederlands en rekenen Bezoekadres Centrale

Nadere informatie

Ernstige rekenwiskundeproblemen en dyscalculie

Ernstige rekenwiskundeproblemen en dyscalculie Ernstige rekenwiskundeproblemen en dyscalculie Versie: januari 2016 In 2011 is een Protocol Ernstige RekenWiskunde-problemen en dyscalculie uitgekomen voor het basisonderwijs, speciaal basisonderwijs en

Nadere informatie

Examenreglement inzake digitale rekentoets voortgezet onderwijs

Examenreglement inzake digitale rekentoets voortgezet onderwijs Examenreglement inzake digitale rekentoets voortgezet onderwijs 2015-2016 Dit reglement is gemaakt voor de gehele Pontes Scholengroep inzake alle afdelingen en leerwegen. Pontes Scholengroep Postbus 370

Nadere informatie

Rekentoets ER VO De aangepaste rekentoets voor leerlingen met ernstige rekenproblemen zoals dyscalculie

Rekentoets ER VO De aangepaste rekentoets voor leerlingen met ernstige rekenproblemen zoals dyscalculie Rekentoets ER VO 2015-2016 De aangepaste rekentoets voor leerlingen met ernstige rekenproblemen zoals dyscalculie Vanaf schooljaar 2015-2016 is de 2ER- en 3ER-toets een officiële rekentoets. Het resultaat

Nadere informatie

Hulp bij rekenwiskundeproblemen in het mbo

Hulp bij rekenwiskundeproblemen in het mbo Hulp bij rekenwiskundeproblemen in het mbo Utrecht, 9 december 2014 Conferentie Masterplan dyscalculie Hans van Luit Protocol ERWD voor MBO Waarom rekenen in het MBO? Wat mbo-studenten aan het eind van

Nadere informatie

Aan alle leerlingen van klas 4 vmbo en hun ouders/verzorgers. Datum : 12 februari 2014 Ref. : WIL/SvK/U14-77 (2.3.05) Betreft : rekentoets VO vmbo

Aan alle leerlingen van klas 4 vmbo en hun ouders/verzorgers. Datum : 12 februari 2014 Ref. : WIL/SvK/U14-77 (2.3.05) Betreft : rekentoets VO vmbo Aan alle leerlingen van klas 4 vmbo en hun ouders/verzorgers Datum : 12 februari 2014 Ref. : WIL/SvK/U14-77 (2.3.05) Betreft : rekentoets VO vmbo Beste leerlingen, (geachte ouders/verzorgers), Zoals je

Nadere informatie

Kader dyscalculie en ernstige rekenproblematiek Clusius College

Kader dyscalculie en ernstige rekenproblematiek Clusius College Kader dyscalculie en ernstige rekenproblematiek Clusius College Vastgesteld door: Regiegroep vmbo: Datum: 30-10-2014 Dr vmbo: Datum 10-11-2014 Aanleiding Binnen het Clusius College is in 2010 een start

Nadere informatie

www.masterplandyscalculie.nl

www.masterplandyscalculie.nl In gesprek met... www.masterplandyscalculie.nl Gesprekken Deze waaier is voor zorgcoördinatoren, rekencoördinatoren en rekenspecialisten die gesprekken voeren met en over een student met ernstige rekenwiskunde-problemen.

Nadere informatie

3 e Jaarcongres VMBO. Praktisch VMBO. 24 januari 2012, Reehorst Ede

3 e Jaarcongres VMBO. Praktisch VMBO. 24 januari 2012, Reehorst Ede 3 e Jaarcongres VMBO Praktisch VMBO 24 januari 2012, Reehorst Ede 3 e Jaarcongres VMBO Deelsessie 9 Taal en rekenen: zéker actueel in het vmbo Inhoud van deze workshop Actieplan beter presteren (kort)

Nadere informatie

Instemming MR PROTOCOL DYSCALCULIE EN ERNSTIGE REKENPROBLEMEN

Instemming MR PROTOCOL DYSCALCULIE EN ERNSTIGE REKENPROBLEMEN Instemming MR 2016-06-30 2015-2016 PROTOCOL DYSCALCULIE EN ERNSTIGE REKENPROBLEMEN Inleiding Dit dyscalculie-protocol is samengesteld om ouders, leerlingen docenten en onderwijs ondersteuners te informeren

Nadere informatie

Dyscalculie. Protocol

Dyscalculie. Protocol Dyscalculie Protocol 1 Inhoudsopgave Inleiding 4 Wat is dyscalculie? 5 Kenmerken van dyscalculie 6 Oorzaken 7 Gevolgen 8 Diagnose 9 Dyscalculieverklaring 10 Faciliteitenkaart 11 Hulp en hulpmiddelen op

Nadere informatie

dyscalculieverklaring gebruikt wordt, staat in het onderstaande kader vermeld.

dyscalculieverklaring gebruikt wordt, staat in het onderstaande kader vermeld. Dyscalculieprotocol Dit dyscalculieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat leerlingen met dyscalculie kunnen verwachten van het dyscalculiebeleid op onze school. Dyscalculie Dyscalculie

Nadere informatie

FACILITEITEN IN DE ONDERBOUW

FACILITEITEN IN DE ONDERBOUW Dyscalculieprotocol Inleiding Dit protocol geeft inzicht in de afspraken met betrekking tot de dispenserende en compenserende maatregelen voor leerlingen met dyscalculie, voor ouders, docenten en schoolleiding.

Nadere informatie

Kader dyslexie Clusius College vmbo en mbo

Kader dyslexie Clusius College vmbo en mbo Kader dyslexie Clusius College vmbo en mbo Vastgesteld door de Directieraad Datum: 16 januari 2017 Inleiding In dit kader dyslexie is beschreven op basis van welke uitgangspunten er binnen het Clusius

Nadere informatie

Dyscalculie. Protocol

Dyscalculie. Protocol Dyscalculie Protocol Inhoudsopgave Inleiding 2 Wat is Dyscalculie? 3 Kenmerken van Dyscalculie 4 Oorzaken 5 Gevolgen 6 Diagnose 7 Dyscalculieverklaring 8 Faciliteitenkaart 9 Hulp en hulpmiddelen op HB

Nadere informatie

Cursus rekendidactiek. Bijeenkomst 6 26 februari 2013 monica wijers, vincent jonker Freudenthal Instituut

Cursus rekendidactiek. Bijeenkomst 6 26 februari 2013 monica wijers, vincent jonker Freudenthal Instituut Cursus rekendidactiek Bijeenkomst 6 26 februari 2013 monica wijers, vincent jonker Freudenthal Instituut Rekenen uit de krant Huiswerk Zwakke rekenaars Bekijk samenvatting van het protocol ERWD voor

Nadere informatie

www.masterplandyscalculie.nl

www.masterplandyscalculie.nl In gesprek met... www.masterplandyscalculie.nl Gesprekken Deze waaier is voor zorgcoördinatoren, rekencoördinatoren en rekenspecialisten die gesprekken voeren met en over een leerling met ernstige rekenwiskunde-problemen.

Nadere informatie

Protocol voor ERWD en dyscalculie MBO 3&4

Protocol voor ERWD en dyscalculie MBO 3&4 Protocol voor ERWD en dyscalculie MBO 3&4 Cohort 2014, 3 jarig-traject MBO 3&4 ---CONCEPT--- versie 5---- Suzanna Hoeksma Sneek, april 2015 Inhoudsopgave Verklarende woordenlijst... 3 1. Inleiding... 4

Nadere informatie

4 Checklist rekenen 4

4 Checklist rekenen 4 4 Checklist rekenen Protocol ERWD vo 4.1 Rekenbeleid De school heeft in haar schoolbeleid een visie vastgelegd op rekenonderwijs en de wijze waarop het rekenen wordt ingevuld, georganiseerd en ondersteund

Nadere informatie

Pilot dyscalculie rekentoets VO 2013-2014. 1 Beschrijving pilot

Pilot dyscalculie rekentoets VO 2013-2014. 1 Beschrijving pilot Pilot dyscalculie rekentoets VO 2013-2014 Deze beschrijving bevat onder andere de informatie van de voorlichtingsbijeenkomsten gehouden op 7, 9 en 15 oktober 2013. De informatie is vastgesteld op 15 oktober

Nadere informatie

Dyscalculiebeleidsplan

Dyscalculiebeleidsplan Dyscalculiebeleidsplan Schooljaar 2015-2016 1 Inhoud Inhoudsopgave 2 Inleiding 3 Begeleiding van de dyscalculie leerling: 4 begeleiding buiten de reguliere lessen Meerssen 5 kosten 5 begeleiding binnen

Nadere informatie

Aanpassen van lessen en examens voor studenten met een beperking

Aanpassen van lessen en examens voor studenten met een beperking Aanpassen van lessen en examens voor studenten met een beperking 2015-2016 Status: vastgesteld september 2015 (Laatst gewijzigd 12-11-15) BR.090.121115-2 1. De deskundigenverklaring SVO vindt dat je bij

Nadere informatie

Rekenen bij Moderne Wiskunde

Rekenen bij Moderne Wiskunde Moderne Wiskunde Rekenen: een volledig doorlopende leerlijn rekenen voor alle leerjaren en alle niveaus! Rekenen bij Moderne Wiskunde 1 Verplichte rekentoets Vanaf schooljaar 2013/2014 Voor alle leerlingen

Nadere informatie

ERWD. Rekenpiloot 16 december 2011 Freudenthal Instituut

ERWD. Rekenpiloot 16 december 2011 Freudenthal Instituut ERWD Rekenpiloot 16 december 2011 Freudenthal Instituut Leidende vragen Wat houdt ERWD in en hoe herken je het? Protocol ERWD Wat kun je zelf doen in de rekenles? Welke hulmiddelen zijn er in de rekenles?

Nadere informatie

Centraal rekenexamen ER mbo studiejaar Het aangepaste rekenexamen voor studenten met ernstige rekenproblemen of dyscalculie

Centraal rekenexamen ER mbo studiejaar Het aangepaste rekenexamen voor studenten met ernstige rekenproblemen of dyscalculie Centraal rekenexamen ER mbo studiejaar 2016-2017 Het aangepaste rekenexamen voor studenten met ernstige rekenproblemen of dyscalculie 1 Beschrijving rekenexamen ER 1.1 Het aangepaste examen, hulpmiddelen

Nadere informatie

Zwakke rekenaars in het vo

Zwakke rekenaars in het vo m.scholvinck@cps.nl Zwakke rekenaars in het vo Machteld Schölvinck, CPS. 9 December 2014. Verdiepingsconferentie Masterplan Dyscalculie Utrecht. BB-toets en ER-toets 2 CPS Onderwijsontwikkeling en advies

Nadere informatie

Schoolexamenreglement havo / vwo. Onderwijsgemeenschap Venlo & Omstreken

Schoolexamenreglement havo / vwo. Onderwijsgemeenschap Venlo & Omstreken Schoolexamenreglement havo / vwo Schooljaar 2014-2015 Vastgesteld: 1 oktober 2014 Schoolexamenreglement havo / vwo 2014-2015 1 Hoofdstuk 1: Begripsbepalingen Bevoegd Gezag: Examinator: Inspectie: Kandidaat:

Nadere informatie

Protocol ernstige rekenproblemen en dyscalculie schooljaar

Protocol ernstige rekenproblemen en dyscalculie schooljaar Protocol ernstige rekenproblemen en dyscalculie schooljaar 2016-2017 2 Inhoud Hoofdstuk 1: Begripsbepalingen... 3 A. Wat is een referentieniveau?... 3 B. Wat is een ernstig rekenprobleem?... 3 C. Wat is

Nadere informatie

REKENEN HAVO C&M. Christelijk Lyceum Delft Lonneke Boels Rekencoördinator bovenbouw, locatie havo-vwo (Molenhuispad) Docent rekenen, technator

REKENEN HAVO C&M. Christelijk Lyceum Delft Lonneke Boels Rekencoördinator bovenbouw, locatie havo-vwo (Molenhuispad) Docent rekenen, technator REKENEN HAVO C&M Christelijk Lyceum Delft Lonneke Boels Rekencoördinator bovenbouw, locatie havo-vwo (Molenhuispad) Docent rekenen, technator Inhoud Meten is weten Beleid - Wie RT? Inhoud lessen Historie

Nadere informatie

Pilot dyscalculie/ernstige rekenproblemen - rekentoets VO 2014-2015

Pilot dyscalculie/ernstige rekenproblemen - rekentoets VO 2014-2015 Pilot dyscalculie/ernstige rekenproblemen - rekentoets VO 2014-2015 Net als vorig schooljaar wordt in het pilotjaar 2014-2015 de aangepaste rekentoets, de ER-toets (ER= ernstige rekenproblemen) aangeboden.

Nadere informatie

Rekenbeleid Schooljaar 2015/2016 Wat is de rekentoets voor het voortgezet onderwijs? Vanaf het schooljaar 2013-2014 is de rekentoets verplicht in het eindexamenjaar van het voortgezet onderwijs. De rekentoets

Nadere informatie

Maatregelen naar aanleiding van het advies van de commissie Bosker

Maatregelen naar aanleiding van het advies van de commissie Bosker Stand van zaken invoering referentieniveaus taal en rekenen Brief aan Tweede Kamer d.d. 17 december 2014 Advies Doordacht doorzetten naar een hoger rekenniveau Dit is een servicedocument voor het voortgezet

Nadere informatie

Vrijeschool voor voortgezet onderwijs vwo, havo, vmbo-tl. Studiewijzer. 10th

Vrijeschool voor voortgezet onderwijs vwo, havo, vmbo-tl. Studiewijzer. 10th Vrijeschool voor voortgezet onderwijs vwo, havo, vmbo-tl Studiewijzer 10th 2014/2015 Beste leerling, Hierbij ontvang je de Studiewijzer voor het examenjaar vmbo-tl-4. Lees de studiewijzer goed door en

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2015 2016 31 332 Doorlopende Leerlijnen Taal en Rekenen Nr. 74 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS EN DE MINISTER VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP Aan de Voorzitter

Nadere informatie

MBO. Protocol ERWD3 - MBO. Programma. Uitgangspunten ERWD3 ERWD. Doelgroepen in MBO. ERWD3 - MBO 5 en 7 juni Mieke van Groenestijn, HU 1

MBO. Protocol ERWD3 - MBO. Programma. Uitgangspunten ERWD3 ERWD. Doelgroepen in MBO. ERWD3 - MBO 5 en 7 juni Mieke van Groenestijn, HU 1 3 - MBO 5 en 7 juni 2012 Programma 2 Protocol 3 - MBO MBO Mieke van Groenestijn Kenniscentrum Educatie Hogeschool Utrecht 3 Uitgangspunten 3 Opet 3-MBO: - deel 1: rekenbeleid (inclusief visie en stappenplan)

Nadere informatie

Hoe doen jullie het? Rekenen in vmbo/mbo. Rekenen vmbo-mbo Jonneke Adolfsen

Hoe doen jullie het? Rekenen in vmbo/mbo. Rekenen vmbo-mbo Jonneke Adolfsen Hoe doen jullie het? Rekenen in vmbo/mbo Rekenen in de zorg Rekenen is een zorg Wat is het probleem? Wat is de gedeelde zorg van vmbo en mbo? Intensiveringstraject rekenen vo Eerste tranche: 300 scholen

Nadere informatie

Pilot dyscalculie rekenexamen mbo 2013-2014. 1 Beschrijving pilot

Pilot dyscalculie rekenexamen mbo 2013-2014. 1 Beschrijving pilot Pilot dyscalculie rekenexamen mbo 2013-2014 Deze beschrijving bevat onder andere de informatie van de voorlichtingsbijeenkomst op 30 september 2013. De informatie is vastgesteld op 15 oktober 2013 en zal

Nadere informatie

PONTES PIETER ZEEMAN ZIERIKZEE

PONTES PIETER ZEEMAN ZIERIKZEE PONTES PIETER ZEEMAN ZIERIKZEE Protocol / Examenreglement digitale rekentoets VO VMBO BB, VMBO KB, MAVO, HAVO, VWO November 2015 PROTOCOL / EXAMENREGLEMENT DIGITALE REKENTOETS VO De rekentoets VO is vanaf

Nadere informatie

toetsresultaten vmbo en mbo in de regio Den Haag oktober 2011

toetsresultaten vmbo en mbo in de regio Den Haag oktober 2011 TAAL EN REKENEN VAN BELANG toetsresultaten vmbo en mbo in de regio Den Haag oktober 2011 INHOUD Inleiding... 5 Hoofdstuk 1 Resultaten VMBO in de regio Den Haag... 7 1.1 Totaal overzicht van de afgenomen

Nadere informatie

Vrijeschool voor voortgezet onderwijs vwo, havo, vmbo-tl. Studiewijzer. 10th

Vrijeschool voor voortgezet onderwijs vwo, havo, vmbo-tl. Studiewijzer. 10th Vrijeschool voor voortgezet onderwijs vwo, havo, vmbo-tl Studiewijzer 10th 2013/2014 Beste leerling, Hierbij ontvang je de Studiewijzer voor het examenjaar vmbo-tl-4. Lees de studiewijzer goed door en

Nadere informatie

Pilot dyscalculie/ernstige rekenproblemen - rekenexamen mbo 2014-2015

Pilot dyscalculie/ernstige rekenproblemen - rekenexamen mbo 2014-2015 Pilot dyscalculie/ernstige rekenproblemen - rekenexamen mbo 2014-2015 Beschrijving pilot Net zoals vorig jaar wordt in het studiejaar 2014-2015 de pilot met het aangepaste rekenexamen, het ER-examen (ER=

Nadere informatie

Ernstige rekenproblemen of dyscalculie? Mariska Hennipman Karin van der Meer

Ernstige rekenproblemen of dyscalculie? Mariska Hennipman Karin van der Meer Ernstige rekenproblemen of dyscalculie? Mariska Hennipman Karin van der Meer De problematiek van de zwakke rekenaar In tweetallen: Waar herkennen we een zwakke rekenaar aan? Waar herkennen we een kind

Nadere informatie

Kader dyslexie Clusius College

Kader dyslexie Clusius College Kader dyslexie Clusius College Vastgesteld door de Directieraad Datum: 16-06-2014 Inleiding Het Clusius College heeft te maken met een grote groep leerlingen die op het gebied van taal problemen heeft,

Nadere informatie

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Postbus EA..DEN HAAG

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Postbus EA..DEN HAAG >Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Postbus 20018 2500 EA..DEN HAAG Voortgezet Onderwijs en Middelbaar Beroepsonderwijs Rijnstraat 50 Den

Nadere informatie

Informatieblad Rekenen September 2012 Locatie Zusterstraat Schooljaar VWO, HAVO, MAVO en VMBO

Informatieblad Rekenen September 2012 Locatie Zusterstraat Schooljaar VWO, HAVO, MAVO en VMBO Informatieblad Rekenen September 2012 Locatie Zusterstraat Schooljaar 2012-2013 VWO, HAVO, MAVO en VMBO Informatieblad Rekenen, Johan de Witt, locatie Zusterstraat, september 2012 1 Beste ouder en/of verzorger,

Nadere informatie

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Postbus EA..DEN HAAG

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Postbus EA..DEN HAAG >Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Postbus 20018 2500 EA..DEN HAAG Voortgezet onderwijs & Middelbaar beroepsonderwijs Rijnstraat 50 Den

Nadere informatie

parate rekenvaardigheden

parate rekenvaardigheden parate rekenvaardigheden Rinske Stelwagen & Teun Hommersom parate rekenvaardigheden wie zijn wij workshop tijdens de vorige conferentie de som van de dag een wiskunde- / reken-website een diagnostische

Nadere informatie

VMBO Pascal Zuid. Ouderavond leerjaar 4

VMBO Pascal Zuid. Ouderavond leerjaar 4 VMBO Pascal Zuid Ouderavond leerjaar 4 Presentatie Ouderavond 4 31 augustus 2015 Programma Kennis maken met de mentor Welkom in het 4 e jaar Het PTA en de examens Programma LOB Het examenjaar Kort jaar

Nadere informatie

Gedurende de gehele schoolperiode wordt door de docenten zoveel mogelijk aandacht gegeven aan de volgende punten:

Gedurende de gehele schoolperiode wordt door de docenten zoveel mogelijk aandacht gegeven aan de volgende punten: Pakket van maatregelen bij Dyslexie en Dyscalculie Dyslexie Algemeen: Gedurende de gehele schoolperiode wordt door de docenten zoveel mogelijk aandacht gegeven aan de volgende punten: Stimuleren Schriftelijk

Nadere informatie

Het Odulphuslyceum gebruikt voor dit Protocol de volgende definitie van dyscalculie (Ruijssenaars et al. 2004)

Het Odulphuslyceum gebruikt voor dit Protocol de volgende definitie van dyscalculie (Ruijssenaars et al. 2004) Dyscalculieprotocol Odulphuslyceum I Wat is dyscalculie? Het Odulphuslyceum gebruikt voor dit Protocol de volgende definitie van dyscalculie (Ruijssenaars et al. 2004) Dyscalculie is een stoornis die gekenmerkt

Nadere informatie

Ontwikkelingen rondom het rekenbeleid

Ontwikkelingen rondom het rekenbeleid Ontwikkelingen rondom het rekenbeleid 26 maart 2015 Rianne Reichardt Stand van zaken rekenonderwijs Onderwerpen Brief 17 december Info vanuit CvTE (nieuwe rekenkaarten, nieuwe voorbeeldexamens) Verslag

Nadere informatie

REKENBELEID VALUASCOLLEGE VMBO - HAVO - VWO JOHN VAN OOIJEN KLAAS BEURSKENS

REKENBELEID VALUASCOLLEGE VMBO - HAVO - VWO JOHN VAN OOIJEN KLAAS BEURSKENS REKENBELEID VALUASCOLLEGE VMBO - HAVO - VWO JOHN VAN OOIJEN KLAAS BEURSKENS 1.Inhoudsopgave 2. Inleiding... 2 3. De school als organisatie... 2 4. Visie op rekenbeleid... 2 4.1 Uitgangspunten rekenbeleid...

Nadere informatie

Dyslexiebeleid op Wolfert Lyceum

Dyslexiebeleid op Wolfert Lyceum Dyslexiebeleid op Wolfert Lyceum Inleiding Volgens de meest gangbare definitie is dyslexie een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de woordidentificatie (lezen)

Nadere informatie

Stand van zaken invoering referentieniveaus taal en rekenen

Stand van zaken invoering referentieniveaus taal en rekenen Stand van zaken invoering referentieniveaus taal en rekenen Brief aan Tweede Kamer d.d. 17 december 2014 1 Notitie n.a.v. de aanbevelingen van de commissie Bosker Rapportage Doordacht doorzetten naar een

Nadere informatie

Alberdingk Thijm College, Hilversum. Dyscalculieprotocol

Alberdingk Thijm College, Hilversum. Dyscalculieprotocol Alberdingk Thijm College, Hilversum Dyscalculieprotocol 2015-2016 Inhoudsopgave Inleiding 2 Bestaat dyscalculie? 3 Kennis over dyscalculie, onderscheid tussen ernstige rekenproblemen en dyscalculie 4 Is

Nadere informatie

Dyscalculie beleid. Het Kwadrant Weert. Het Kwadrant, school voor VMBO Thornstraat 7 6004 JP Weert Telefoon: 0495 513 666

Dyscalculie beleid. Het Kwadrant Weert. Het Kwadrant, school voor VMBO Thornstraat 7 6004 JP Weert Telefoon: 0495 513 666 Dyscalculie beleid Het Kwadrant Weert Het Kwadrant, school voor VMBO Thornstraat 7 6004 JP Weert Telefoon: 0495 513 666 Inhoudsopgave Inhoudsopgave 2 Inleiding 3 Deel I: Diagnose van leerlingen met een

Nadere informatie

Vrijeschool voor voortgezet onderwijs vwo, havo, vmbo-tl. Studiewijzer. 13vwo6

Vrijeschool voor voortgezet onderwijs vwo, havo, vmbo-tl. Studiewijzer. 13vwo6 Vrijeschool voor voortgezet onderwijs vwo, havo, vmbo-tl Studiewijzer 13vwo6 2013/2014 Beste leerling, Hierbij ontvang je de Studiewijzer voor klas 12vwo6. Lees de studiewijzer goed door en stel je op

Nadere informatie

(protocol ernstige reken wiskundeproblemen

(protocol ernstige reken wiskundeproblemen Protocol (protocol ernstige reken wiskundeproblemen en dyscalculie VO) ERWD2 (samenvatting; Protocol Ernstige Reken Wiskunde-problemen en Dyscalculie, M.Groenestijn c.s., 2012, v.gorcum, Assen) 1 (kern)

Nadere informatie

Linda Sontag, Peter Snijders en Nanda van Oorschot 13 oktober Scan uw school! Wat doet uw school met de verzwaarde exameneisen?

Linda Sontag, Peter Snijders en Nanda van Oorschot 13 oktober Scan uw school! Wat doet uw school met de verzwaarde exameneisen? Linda Sontag, Peter Snijders en Nanda van Oorschot 13 oktober 2011 Scan uw school! Wat doet uw school met de verzwaarde exameneisen? Inhoud workshop Onderzoek naar dyslexie en dyscalculie Opbouw en inhoud

Nadere informatie

Handelingsplan. Dyscalculie

Handelingsplan. Dyscalculie Handelingsplan Dyscalculie Datum van invullen: Omschrijving van dit plan: Dyscalculie is een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de basisvaardigheden van het

Nadere informatie

Regionale subnetwerken rekenen. 18-11-2014 Almelo 19-11-2014 Eindhoven 20-11-2014 Rotterdam

Regionale subnetwerken rekenen. 18-11-2014 Almelo 19-11-2014 Eindhoven 20-11-2014 Rotterdam Regionale subnetwerken rekenen 18-11-2014 Almelo 19-11-2014 Eindhoven 20-11-2014 Rotterdam Programma 13.00 uur Inloop met koffie/thee 13.30 uur Opening 13.35 uur Stand van zaken 13.45 uur Thema Pilot Dyscalculie

Nadere informatie

Docent: Monica Wijers Groep 1. Conny van der Spoel Melek Abaydogan Shirley Slamet

Docent: Monica Wijers Groep 1. Conny van der Spoel Melek Abaydogan Shirley Slamet Docent: Monica Wijers Groep 1 Conny van der Spoel Melek Abaydogan Shirley Slamet Inhoudsopgave Inleiding... 2 Probleemstelling... 3 Onderzoek... 4 Wijze van Aanpak... 4 Verwerking... 5 Conclusie... 6 Bijlagen:

Nadere informatie

PROTOCOL. DYSLEXIE en DYSCALCULIE

PROTOCOL. DYSLEXIE en DYSCALCULIE PROTOCOL DYSLEXIE en DYSCALCULIE Vastgesteld 10 februari 2014 Inleiding In dit protocol zet het Montessori College Eindhoven in grote lijnen uiteen: - hoe leerlingen met leerstoornissen als dyslexie en

Nadere informatie

Huygens College - Tweede Fase havo/vwo. Ouderavond

Huygens College - Tweede Fase havo/vwo. Ouderavond Huygens College - Tweede Fase havo/vwo Ouderavond 20-09-2016 Programma van de avond Opening en korte voorstelronde Tweede Fase havo/vwo Profielen en vakkenpakket Studiehuis Indeling schooljaar 2016-2017

Nadere informatie

Algemene regels schoolexamens d Oultremontcollege 2015 2016

Algemene regels schoolexamens d Oultremontcollege 2015 2016 Algemene regels schoolexamens d Oultremontcollege 2015 2016 Afdeling VMBO BK 1 2 ALGEMENE REGELS SCHOOLEXAMENS VMBO Voor u liggen de algemene regels schoolexamens en het PTA van 4 vmbo BK van het d Oultremontcollege.

Nadere informatie

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Coevorden, mei 2014 Wat is dyslexie? De definitie voor dyslexie is: "Een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen of spellen

Nadere informatie

Iedere deelnemer aan het schoolexamen wordt geacht kennis te nemen van het programma van toetsing en afsluiting.

Iedere deelnemer aan het schoolexamen wordt geacht kennis te nemen van het programma van toetsing en afsluiting. Aanvullend reglement van de vestiging CSG Wessel Gansfort Voor de klassen: T3 en T4 2015-2016 Iedere deelnemer aan het schoolexamen wordt geacht kennis te nemen van het programma van toetsing en afsluiting.

Nadere informatie

DYSCALCULIE BELEID. Door Nanda Deen, dyscalculiecoach April 2015 Versie 3.0

DYSCALCULIE BELEID. Door Nanda Deen, dyscalculiecoach April 2015 Versie 3.0 DYSCALCULIE BELEID Door Nanda Deen, dyscalculiecoach April 2015 Versie 3.0 INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding... 3 2. Wat is dyscalculie?... 3 3. Signalering... 4 3.1 Basisschool... 4 3.2 Beleid op Tabor College

Nadere informatie

Servicedocument Voortgangsrapportage invoering referentieniveaus rekenen 2015

Servicedocument Voortgangsrapportage invoering referentieniveaus rekenen 2015 Servicedocument Voortgangsrapportage invoering referentieniveaus rekenen 2015 Brief aan Tweede Kamer d.d. 25 juni 2015 Dit is een servicedocument voor het voortgezet onderwijs, bij de voortgangsrapportage

Nadere informatie

Dyscalculieprotocol Cluster Jenaplan

Dyscalculieprotocol Cluster Jenaplan Dyscalculieprotocol Cluster Jenaplan Eerste versie 2015-2016 Het volgen van - en begeleiding bij ernstige rekenproblemen en dyscalculie Stappenplan bij (ernstige ) rekenproblemen en dyscalculie De vier

Nadere informatie

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Coevorden, mei 2014 Wat is dyslexie? De Nederlands definitie voor dyslexie is: "Een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen

Nadere informatie

Voor meer informatie over dit onderzoek kunt u contact opnemen met Lisette van Vliet: lisette.van.vliet@eenvandaag.

Voor meer informatie over dit onderzoek kunt u contact opnemen met Lisette van Vliet: lisette.van.vliet@eenvandaag. Onderzoek Rekentoets 6 oktober 2015 Over het onderzoek Aan dit online onderzoek in samenwerking met LAKS, gehouden van 23 september tot en met 5 oktober 2015, deden 1.411 middelbare scholieren en 701 hbo

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2016 2017 31 332 Doorlopende Leerlijnen Taal en Rekenen Nr. 77 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS EN DE MINISTER VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP Aan de Voorzitter

Nadere informatie

Regionale subnetwerken rekenen Zwolle Helmond Rotterdam

Regionale subnetwerken rekenen Zwolle Helmond Rotterdam Regionale subnetwerken rekenen 26-01-2016 Zwolle 27-01-2016 Helmond 28-01-2016 Rotterdam Programma 13.00 uur Inloop met koffie/thee 13.30 uur Opening 13.35 uur Stand van zaken 14.15 uur Inleiding thema

Nadere informatie

Bijlage III: Dyscalculieprotocol Het Avicenna college

Bijlage III: Dyscalculieprotocol Het Avicenna college Bijlage III: Dyscalculieprotocol Het Avicenna college Zorgplan SIVOR het Avicenna college Inleiding Dit protocol heeft als doel om leerlingen met dyscalculie zo snel mogelijk te diagnosticeren en dan goed

Nadere informatie

FLITSBIJEENKOMSTEN REKENTOETS VO 2016. November 2015 Maaike Beuving/Martin van Reeuwijk

FLITSBIJEENKOMSTEN REKENTOETS VO 2016. November 2015 Maaike Beuving/Martin van Reeuwijk FLITSBIJEENKOMSTEN REKENTOETS VO 2016 November 2015 Maaike Beuving/Martin van Reeuwijk OPBOUW PRESENTATIE Terugkijken Terugblik op de afnames in 2015 Resultaten rekentoets VO 2015 Vooruitkijken: afname

Nadere informatie

Protocol Dyscalculie

Protocol Dyscalculie Protocol Dyscalculie Inhoud Inleiding 2 Visie en uitgangspunten 3 Wat wordt verstaan onder dyscalculie? 4 Leren rekenen en rekenproblemen 4 Drie pijlers 5 Interne diagnostiek 5 Externe diagnostiek 6 Stappenplan

Nadere informatie