CYBER OPERATIONS DS/DOBBP. Kol ir. Hans Folmer Commandant Taskforce Cyber

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "CYBER OPERATIONS DS/DOBBP. Kol ir. Hans Folmer Commandant Taskforce Cyber"

Transcriptie

1 CYBER OPERATIONS DS/DOBBP Kol ir. Hans Folmer Commandant Taskforce Cyber 13 oktober 2012

2 Dreiging 2

3 3

4 Wat is cyber? Cyber space Cyber security Cyber defense Cyber operations Cyber warfare 4

5 Cyber space Cyber security Cyber defense Cyber crime Cyber terrorisme Cyber activism Cyber war 5

6 Govt working on defensive cyberweapon / Virus can trace, disable sources of cyber-attacks The Yomiuri Shimbun The Defense Ministry is in the process of developing a computer virus capable of tracking, identifying and disabling sources of cyber-attacks, The Yomiuri Shimbun has learned. 6

7 Qiao & Wang Unresticted Warfare 1999 One hacker + one modem causes an enemy damage and losses almost equal to those of a war. 7

8 8 KPU Webinkel

9 9

10 Cyber dreiging Defensie is afhankelijk en daarmee kwetsbaar Kans Geldt ook voor de tegenstander Conclusie Defensie moet kunnen opereren in het cyber domein 10

11 General Sir David Richards, UK CHOD We must learn to defend, delay, attack and manoeuvre in cyberspace, just as we might on the land, sea or air and all together at the same time. 11

12 12

13 Defensie Cyber Strategie De Defensie Cyber Strategie geeft de komende jaren richting, samenhang en focus aan de integrale aanpak voor de ontwikkeling van het militaire vermogen in het digitale domein. Zij is daardoor van wezenlijk belang voor de toekomstige effectiviteit en relevantie van onze krijgsmacht. Drs. J.S.J. Hillen Minister van Defensie, juni

14 Cyber operations Defensie beschouwt digitale middelen daarom nadrukkelijk ook als operationele capaciteiten als wapen of inlichtingenmiddel die integraal deel moeten gaan uitmaken van het operationele vermogen van de krijgsmacht. Het gaat daarbij om de bescherming van de eigen netwerken, systemen en informatie tijdens inzet, de inzet van offensieve capaciteiten en het vergaren langs digitale weg van aan de inzet gerelateerde inlichtingen. Defensie Cyber Strategie, juni

15 Speerpunten 1. de totstandkoming van een integrale aanpak; 2. de versterking van de digitale weerbaarheid van Defensie ( defensief ); 3. de ontwikkeling van het militaire vermogen om cyber operations uit te voeren ( offensief ); 4. de versterking van de inlichtingenpositie in het digitale domein ( inlichtingen ); 5. de versterking van de kennispositie en het innovatieve vermogen van Defensie in het digitale domein, met inbegrip van de werving en het behoud van gekwalificeerd personeel ( adaptief en innovatief ); 6. de intensivering van de samenwerking in nationaal en internationaal verband ( samenwerking ). 15

16 Cyber in een conflict? Een zuiver cyber conflict is onwaarschijnlijk; Wat is een cyberwapen? Cyber situational awareness!!!! Cyber is deel van het planningsproces; Cyber capacteit is een force multiplier; Cyber capaciteiten zijn niet de massa vernietigingswapens van de toekomst; 16

17 Defensie Cyber Programma Intensivering uit de beleidsbrief Start , totaal M 50 in 4 jaar Oprichting Taskforce Cyber (2012) Inrichten Defensie Cyber Commando (2015) Inrichten Defensie Cyber Expertise Centrum (2014) 17

18 Dank U! 18

Wat is de Cyberdreiging in Nederland?

Wat is de Cyberdreiging in Nederland? Wat is de Cyberdreiging in Nederland? Wat is de rol van Defensie? DS/Directie Plannen Kol ir. Hans Folmer Commandant Taskforce Cyber 11 april 2014 Digitale omgeving 2 De veranderende informatiemaatschappij

Nadere informatie

Toespraak bij de lancering van het Defensie Cyber Commando door de Minister van Defensie, J.A. Hennis-Plasschaert op 25 september 2014 te Den Haag.

Toespraak bij de lancering van het Defensie Cyber Commando door de Minister van Defensie, J.A. Hennis-Plasschaert op 25 september 2014 te Den Haag. Toespraak bij de lancering van het Defensie Cyber Commando door de Minister van Defensie, J.A. Hennis-Plasschaert op 25 september 2014 te Den Haag. Let op: Alleen het gesproken woord geldt! De lancering

Nadere informatie

Cyber Operations DEFENSIE ONTWIKKELT EEN NIEUW WAPEN

Cyber Operations DEFENSIE ONTWIKKELT EEN NIEUW WAPEN DEFENSIE ONTWIKKELT EEN NIEUW WAPEN Cyber Operations O One hacker and one modem cause an enemy damage and losses almost equal to those of a war. Qiao Liang and Wang Xiangsui, Unrestricted Warfare (1999)

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2011 2012 33 321 Defensie Cyber Strategie Nr. 1 BRIEF VAN DE MINISTER VAN DEFENSIE Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag, 27

Nadere informatie

DEFENSIE CYBER STRATEGIE

DEFENSIE CYBER STRATEGIE DEFENSIE CYBER STRATEGIE 3 > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus

Nadere informatie

Aanpak toenemende digitale dreiging Defensie geeft vorm aan cybercapaciteit

Aanpak toenemende digitale dreiging Defensie geeft vorm aan cybercapaciteit Aanpak toenemende digitale dreiging Defensie geeft vorm aan cybercapaciteit Digitale spionage en cybercriminaliteit vormt volgens veel deskundigen en inlichtingendiensten momenteel de grootste dreiging

Nadere informatie

Kabinetsreactie op het AIV/CAVV-advies Digitale Oorlogvoering

Kabinetsreactie op het AIV/CAVV-advies Digitale Oorlogvoering Kabinetsreactie op het AIV/CAVV-advies Digitale Oorlogvoering Op 17 januari heeft een gezamenlijke commissie van de Adviesraad voor Internationale Vraagstukken (AIV) en de Commissie van Advies inzake Volkenrechtelijke

Nadere informatie

cyber integraal onderdeel van ons hele optreden Defensie Cyber strategie

cyber integraal onderdeel van ons hele optreden Defensie Cyber strategie cyber integraal onderdeel van ons hele optreden Defensie Cyber strategie Cyber. Voor velen is het een vaag begrip. Voor Defensie is het echter iets om steeds meer rekening mee te houden. Tijdens het symposium

Nadere informatie

Welkom op dit symposium met de pakkende titel Cybercrime, de digitale vijand voor ons allen.

Welkom op dit symposium met de pakkende titel Cybercrime, de digitale vijand voor ons allen. Speech Erik Akerboom, Secretaris-generaal Ministerie van Defensie Symposium KVNRO Cybercrime, de digitale vijand voor ons allen Donderdag 20 november, KMA te Breda Dames en heren, Welkom op dit symposium

Nadere informatie

Nota van Inlichtingen 2 e tender SBIR cyber security, 24 januari 2014

Nota van Inlichtingen 2 e tender SBIR cyber security, 24 januari 2014 Nota van Inlichtingen 2 e tender SBIR cyber security, 24 januari 2014 Behorende bij de pitch en informatiebijeenkomst op 24 januari 2014 in Den Haag. Deze nota bevat de vragen die tijdens de bijeenkomst

Nadere informatie

Weet u hoeveel artikelen er in Amerika zijn geschreven over het fenomeen cyberterrorisme?

Weet u hoeveel artikelen er in Amerika zijn geschreven over het fenomeen cyberterrorisme? 1 Cybercrime vergt integrale aanpak Toespraak Commandant der Strijdkrachten, Generaal T.A. Middendorp, ter gelegenheid van het symposium Cybercrime; de digitale vijand voor ons allen op 20 nov 2014, te

Nadere informatie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl

Nadere informatie

Nationale crisisbeheersing en CIMIC. Prof. dr. Rob de Wijk Directeur HCSS en HSD Hoogleraar IB Leiden

Nationale crisisbeheersing en CIMIC. Prof. dr. Rob de Wijk Directeur HCSS en HSD Hoogleraar IB Leiden Nationale crisisbeheersing en CIMIC Prof. dr. Rob de Wijk Directeur HCSS en HSD Hoogleraar IB Leiden Van klassieke rampenbestrijding naar moderne crisisbeheersing Interne en externe veiligheid raken verweven

Nadere informatie

Oproep SBIR cyber security Sluitingsdatum: 17 september 2012 17:00 uur

Oproep SBIR cyber security Sluitingsdatum: 17 september 2012 17:00 uur Oproep SBIR cyber security Sluitingsdatum: 17 september 2012 17:00 uur Het digitale domein is essentieel geworden voor het functioneren van de Nederlandse samenleving, zowel voor het economische verkeer

Nadere informatie

Reservist bij de Koninklijke Marechaussee. De leukste baan! naast je werk of studie

Reservist bij de Koninklijke Marechaussee. De leukste baan! naast je werk of studie Reservist bij de Koninklijke Marechaussee De leukste baan! naast je werk of studie Operationeel Centrum Mobiel toezicht veiligheid Grensbewaking Schiphol Beveiliging Koninklijk Huis Als het erop aankomt

Nadere informatie

Reservisten en cyberoperations

Reservisten en cyberoperations Reservisten en cyberoperations Schaarse expertise veiligstellen voor calamiteiten en militaire operaties Het afgelopen jaar heeft Defensie de nodige stappen gezet op het gebied van cyberoperations. Cyber

Nadere informatie

update Madison Gurkha wenst u een succesvol, gezond en veilig 2013! DE COLUMN 2 HET NIEUWS 3 HET INZICHT 4 HET INTERVIEW 6 DE HACK 9 DE AGENDA 10

update Madison Gurkha wenst u een succesvol, gezond en veilig 2013! DE COLUMN 2 HET NIEUWS 3 HET INZICHT 4 HET INTERVIEW 6 DE HACK 9 DE AGENDA 10 Your Security is Our Business 17 januari 2013 update DE COLUMN 2 Walter Belgers HET NIEUWS 3 Black Hat Sessions 2013 Madison Gurkha sponsort OHM 2013 Cyber paintballduel HET INZICHT 4 Cyber is bullshit?

Nadere informatie

Cyber Security: hoe verder?

Cyber Security: hoe verder? Cyber Security: hoe verder? Pensioenbestuurders Rotterdam, 11 maart 2014 Generaal (bd.) Dick Berlijn 2 Wat is Cyber, wat is Cyber Security? Cyber is: Overal Raakt alles Energie, transport, infrastructuur,

Nadere informatie

HRM in de publieke en private sector

HRM in de publieke en private sector HRM in de publieke en private sector Nieuwe kansen en mogelijkheden of einde oefening? Frank Lekanne Deprez 16 november 2011 Leadership Entrepreneurship Stewardship info@nyenrode.nl +31 (0)346-291 291

Nadere informatie

Minister IGK SG/PSG. CZSK Bestuursstaf

Minister IGK SG/PSG. CZSK Bestuursstaf BIJLAGE: ORGANOGRAMMEN Organogrammen vraag 98 Organogram Defensie Minister IGK SG/PSG ADD BSG DBO DCo DF&C DJZ CDS HDB HDFC HDBV HDP MIVD MLA CDC DMO CLSK CLAS Operationele Commando s CZSK Bestuursstaf

Nadere informatie

Vervoer gevaarlijke stoffen

Vervoer gevaarlijke stoffen Vervoer gevaarlijke stoffen binnen Defensie Edwin van de Ven Inhoud Defensie Uitzonderingspositie Defensie Voorbereidingen (Gereedstelling) We vertrekken. We doen ons werk. We gaan weer naar huis.. 2 Defensie

Nadere informatie

Ir. Herman Dijk Ministry of Transport, Public Works and Water Management

Ir. Herman Dijk Ministry of Transport, Public Works and Water Management Policy Aspects of Storm Surge Warning Systems Ir. Herman Dijk Ministry of Transport, Public Works and Water Contents Water in the Netherlands What kind of information and models do we need? Flood System

Nadere informatie

Matchmaking NIDV-bedrijven succesvol

Matchmaking NIDV-bedrijven succesvol MEI 2016 NEWSLETTER Matchmaking NIDV-bedrijven succesvol Op 20 april vond de jaarlijkse International Participation Day van de NIDV plaats. Zo n 75 vertegenwoordigers van NIDV-deelnemers en 45 vertegenwoordigers

Nadere informatie

Visie op cybercrime. Rob Heijjer MSc, CISSP Crisismanagement & Fraudebestrijding Security Lab. Rabobank Nederland. Februari 2011

Visie op cybercrime. Rob Heijjer MSc, CISSP Crisismanagement & Fraudebestrijding Security Lab. Rabobank Nederland. Februari 2011 Visie op cybercrime Rob Heijjer MSc, CISSP Crisismanagement & Fraudebestrijding Security Lab Februari 2011 Rabobank Nederland Virtuele kanalen... Er zijn vele wegen Telefoon Voice & IVR (DTMF) TV WWW e-mail

Nadere informatie

Partners in Information Security. Partners in Information Security. Peter Rietveld. DDoS in perspectief

Partners in Information Security. Partners in Information Security. Peter Rietveld. DDoS in perspectief Partners in Information Security Partners in Information Security Peter Rietveld DDoS in perspectief Peter Rietveld Security Adviseur Traxion Even voorstellen Domein Manager Situational Awareness Competence

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2014 2015 33 321 Defensie Cyber Strategie Nr. 6 VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEG Vastgesteld 4 juni 2015 De vaste commissie voor Defensie heeft op 21 april

Nadere informatie

Defensie. De Landelijk Officier van Justitie. Landelijk Parket Openbaar Ministerie Postbus 395 3000 AJ Rotterdam. Geachte

Defensie. De Landelijk Officier van Justitie. Landelijk Parket Openbaar Ministerie Postbus 395 3000 AJ Rotterdam. Geachte Ministerie van AWefing Juridische Zaken De Landelijk Officier van Justitie Frederikkazerne, Building 32 2500 ES Oen Haag Datum onderwerp -O3 - OS" Dis/2005 OOM Ambtsbericht inzake de Geachte Hierbij maak

Nadere informatie

Security Starts With Awareness

Security Starts With Awareness Security Starts With Awareness Think Secure Think Secure is in 2003 opgericht met het doel organisaties te ondersteunen met kennis en diensten die: 1.Het bewustzijn m.b.t. informatie- en ICT beveiliging

Nadere informatie

Cyber security Samenwerken voor een veilige en vitale cybersamenleving

Cyber security Samenwerken voor een veilige en vitale cybersamenleving Cyber security Samenwerken voor een veilige en vitale cybersamenleving De hier weergegeven (en bewerkte) toespraak is door drs. E.S.M. Akerboom uitgesproken in zijn hoedanigheid als Nationaal Coördinator

Nadere informatie

Inzicht in samenwerking tussen Defensie en de Nederlandse industrie

Inzicht in samenwerking tussen Defensie en de Nederlandse industrie Inzicht in samenwerking tussen Defensie en de Nederlandse industrie Amersfoort, 12 april 2016 Themaconferentie 2016 zaken doen met Defensie CLAS/Materieellogistiek Commando René Braam, MBA Sr. Logistiek

Nadere informatie

ARTIKEL. Toegenomen interconnectiviteit leidt tot een groter aantal zwakheden. Internationale Spectator (jrg.

ARTIKEL. Toegenomen interconnectiviteit leidt tot een groter aantal zwakheden. Internationale Spectator (jrg. ARTIKEL Cyberaanvallen: organisatie, besluitvorming en strategie Isabelle Duyvesteyn In een elektronisch steeds verder verknoopte wereld nemen risico s toe. Is Nederland in voldoende mate voorbereid op

Nadere informatie

VOV Symposium. C2 en C2OST binnen 13Ltbrig INTERN GEBRUIK DEFENSIE. Bgen Gijs van Keulen / Maj Ewoud Lindeboom Commandant en G6 13 Ltbrig

VOV Symposium. C2 en C2OST binnen 13Ltbrig INTERN GEBRUIK DEFENSIE. Bgen Gijs van Keulen / Maj Ewoud Lindeboom Commandant en G6 13 Ltbrig C2 en C2OST binnen 13Ltbrig Bgen Gijs van Keulen / Maj Ewoud Lindeboom Commandant en G6 13 Ltbrig Film over USS Montana Klik voor de film 2 Opzet van de briefing Belang van C2 en C2 OST Toekomstig optreden

Nadere informatie

Datum Betreft Antwoorden op feitelijke vragen over het jaarverslag MIVD 2013

Datum Betreft Antwoorden op feitelijke vragen over het jaarverslag MIVD 2013 > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2004 2005 30 070 Wijziging van de wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten 2002 in verband met de invoering van een nieuw stelsel voor bewaking en

Nadere informatie

Defensie is niet de redder in nood

Defensie is niet de redder in nood Verkenning civiel-militaire samenwerking in het cyberdomein: Defensie is niet de redder in nood Door Martin Bobeldijk Senior communicatieadviseur en tekstschrijver Turnaround Communicatie bv Het internet

Nadere informatie

Meldingen 2010-2014. Cijfers over meldingen aan CERT.be

Meldingen 2010-2014. Cijfers over meldingen aan CERT.be Meldingen 2010-2014 Cijfers over meldingen aan CERT.be OVERZICHT 2010 2014 1.1 Gemiddeld aantal meldingen en incidenten per maand: 12000 10000 8000 6000 4000 Meldingen/jaar Incidenten/jaar 2000 0 2010

Nadere informatie

hun familie, geachte aanwezigen,

hun familie, geachte aanwezigen, Toespraak van de minister van Defensie, J.S.J. Hillen, ter gelegenheid van de uitreiking van de eerste universitair erkende diploma s van de Nederlandse Defensie Academie op 26 maart 2012 te Den Helder.

Nadere informatie

een nieuwe loot aan de defensie boom

een nieuwe loot aan de defensie boom o p e r at i o n e e l een nieuwe loot aan de defensie boom Bgen ir. Hans Folmer, Commandant DCC. Beeld: MediaCentrum Defensie Met het uitkomen van de nota In het belang van Nederland is besloten om de

Nadere informatie

Krijgsmacht van de toekomst: politiek is nu aan zet

Krijgsmacht van de toekomst: politiek is nu aan zet Ko Colijn, Margriet Drent, Kees Homan, Jan Rood, Dick Zandee Krijgsmacht van de toekomst: politiek is nu aan zet Eerder dit jaar presenteerde Instituut Clingendael een eigen visie op de krijgsmacht van

Nadere informatie

>Profiel. GITP Executive Search, Werving & Selectie en Interim Management Ptolemaeuslaan 40 3528 BP Utrecht Telefoon 030-63 55 213. Datum > 05-09-2014

>Profiel. GITP Executive Search, Werving & Selectie en Interim Management Ptolemaeuslaan 40 3528 BP Utrecht Telefoon 030-63 55 213. Datum > 05-09-2014 Executive Search, Werving & Selectie en Interim Management Ptolemaeuslaan 40 3528 BP Utrecht Telefoon 030-63 55 213 >Profiel /14.083 Onderwerp > Functie- en competentieprofiel Lid Raad van Commissarissen

Nadere informatie

Wapensysteem. management. AMC seminar. 30 oktober 2014. Den Helder. Defensie Materieel Organisatie. CDRE drs. A.R. Laurijssen Souschef Wapensystemen

Wapensysteem. management. AMC seminar. 30 oktober 2014. Den Helder. Defensie Materieel Organisatie. CDRE drs. A.R. Laurijssen Souschef Wapensystemen Wapensysteem AMC seminar 30 oktober 2014 management 2014 Den Helder Defensie Materieel Organisatie CDRE drs. A.R. Laurijssen Souschef Wapensystemen 30 oktober 2014 Get Real,...together! Wapen Systeem Management

Nadere informatie

Wapensysteemmanagement

Wapensysteemmanagement Wapensysteemmanagement Directeur Wapensystemen & Bedrijven Commodore drs. A.R. Laurijssen 1 Intro Commodore drs. Richard Laurijssen Huidige functie: Directeur Wapensystemen & Bedrijven Geboren 06 november

Nadere informatie

Real Time Monitoring & Adaptive Cyber Intelligence SBIR13C038

Real Time Monitoring & Adaptive Cyber Intelligence SBIR13C038 Real Time Monitoring & Adaptive Cyber Intelligence SBIR13C038 Opgericht 2010 Ervaring >10 jaar Expertise Forensisch gegevensonderzoek Anomalie detectie Behavioral profiling SBIR Partners TNO Texar Data

Nadere informatie

Franchisegever. Search & Selection - www.searchselection.com - is sinds ruim 30 jaar duurzaam en met succes in HR consultancy werkzaam

Franchisegever. Search & Selection - www.searchselection.com - is sinds ruim 30 jaar duurzaam en met succes in HR consultancy werkzaam Franchisegever SEARCH & SELECTION DE FRANCHISEGEVER... 1 WAARDEN DIE SEARCH & SELECTION TYPEREN... 1 ETHIEK - EEN HEEL BIJZONDERE WAARDE... 2 SEARCH & SELECTION HISTORIEK... 2 MISSIE I VOOR DE KLANTEN

Nadere informatie

Lijst van vragen en antwoorden Vastgesteld 21 juni 2016

Lijst van vragen en antwoorden Vastgesteld 21 juni 2016 27 925 Bestrijding internationaal terrorisme Nr. 593 Herdruk 1 Lijst van vragen en antwoorden Vastgesteld 21 juni 2016 De vaste commissie voor Buitenlandse Zaken heeft een aantal aanvullende vragen voorgelegd

Nadere informatie

Het vijfde domein voor de krijgsmacht

Het vijfde domein voor de krijgsmacht TETTERO EN DE GRAAF Het vijfde domein voor de krijgsmacht Naar een integrale strategie voor digitale defensie Conflicten worden in deze tijd ook op het digitale slagveld uitgevochten. Eind jaren negentig

Nadere informatie

Risico s kennen, weerbaarheid. vergroten

Risico s kennen, weerbaarheid. vergroten Risico s kennen, weerbaarheid vergroten Maaike van Tuyll Plv programmamanager Dreigingen en Capaciteiten, NCTV Maaike.Tuyll@dgv.minvenj.nl DNB Business Continuity Seminar 2011 Amsterdam - 9 november Strategie

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 26 643 Informatie- en communicatietechnologie (ICT) Nr. 297 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VEILIGHEID EN JUSTITIE Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG 1 > Retouradres Postbus 16950 2500 BZ Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Turfmarkt 147 2511 DP Den Haag Postbus 16950 2500 BZ Den Haag www.nctv.nl

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2016 2017 26 643 Informatie- en communicatietechnologie (ICT) Nr. 428 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VEILIGHEID EN JUSTITIE EN DE MINISTERS VAN BINNENLANDSE

Nadere informatie

DP-3.3 Nederlandse Doctrine voor Air & Space Operations

DP-3.3 Nederlandse Doctrine voor Air & Space Operations DP-3.3 Nederlandse Doctrine voor Air & Space Operations DP-3.3 1 Nederlandse Doctrine voor Air & Space Operations Colofon Commando Luchtstrijdkrachten Staf CLSK Kernstaf Air & Space Warfare Centre Luchtmachttoren

Nadere informatie

IT Security in de industrie

IT Security in de industrie IT Security in de industrie Praktische ervaringen met cyber security in de Energiesector en Procesindustrie Henk Spelt Henk.Spelt@kema.com Experience you can trust. Onderwerpen Waarom is (cyber) security

Nadere informatie

De luchtmacht in het security ecosysteem

De luchtmacht in het security ecosysteem De luchtmacht in het security ecosysteem Deze tekst werd uitgesproken ter gelegenheid van het Airpower Symposium in Gilze-Rijen op 26 april 2016. Luitenant-generaal A. Schnitger, Commandant Luchtstrijdkrachten*

Nadere informatie

Cyber resilience @ MKB. Weerstand bieden aan cybercriminaliteit

Cyber resilience @ MKB. Weerstand bieden aan cybercriminaliteit Cyber resilience @ MKB Weerstand bieden aan cybercriminaliteit Paul Samwel, Jan 2016 Paul Samwel Agenda Cybercrime @ Rabobank Cybercrime Kill Chain Cybercrime resilience approach Lessons 4 MKB movie Cybercrime

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 33 763 Toekomst van de krijgsmacht Nr. 36 BRIEF VAN DE MINISTER VAN DEFENSIE Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag,

Nadere informatie

Tijd voor een handboek cyberoorlog

Tijd voor een handboek cyberoorlog 32 Tijd voor een handboek cyberoorlog Sabotage van telefoon- en internetverkeer is een vast onderdeel van hedendaagse oorlogsvoering. Maar een doordacht plan hoe te reageren op dergelijke aanvallen of

Nadere informatie

Datum 19 juni 2015 Onderwerp Motie-Van der Staaij c.s. over het ambitieniveau van de krijgsmacht in de komende jaren (kamerstuk 34 000, nr.

Datum 19 juni 2015 Onderwerp Motie-Van der Staaij c.s. over het ambitieniveau van de krijgsmacht in de komende jaren (kamerstuk 34 000, nr. Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR

Nadere informatie

Wat is Cyber Security Management? 3 oktober 2014. ISA / Hudson Cybertec Arjan Meijer Security Consultant

Wat is Cyber Security Management? 3 oktober 2014. ISA / Hudson Cybertec Arjan Meijer Security Consultant Wat is Cyber Security Management? 3 oktober 2014 ISA / Hudson Cybertec Arjan Meijer Security Consultant 1 Agenda Introductie spreker / ISA 3 pijlers van security IT versus OT Cyber Security Management

Nadere informatie

Hoe overleven in een wereld van cyberspionage, hackers en internetoplichters? Jan Verhulst

Hoe overleven in een wereld van cyberspionage, hackers en internetoplichters? Jan Verhulst Hoe overleven in een wereld van cyberspionage, hackers en internetoplichters? Jan Verhulst 2-12-2015 2-12-2015 Wie? i-force Reactief Evolutie naar Proactief 2-12-2015 Harde Cijfers 30.000 websites per

Nadere informatie

Firewall van de Speedtouch 789wl volledig uitschakelen?

Firewall van de Speedtouch 789wl volledig uitschakelen? Firewall van de Speedtouch 789wl volledig uitschakelen? De firewall van de Speedtouch 789 (wl) kan niet volledig uitgeschakeld worden via de Web interface: De firewall blijft namelijk op stateful staan

Nadere informatie

Scholing voor oudere werknemers: literatuuroverzicht en kosten-baten analyse

Scholing voor oudere werknemers: literatuuroverzicht en kosten-baten analyse Scholing voor oudere werknemers: literatuuroverzicht en kosten-baten analyse Wim Groot & Henriette Maassen van den Brink In samenwerking met Annelies Notenboom, Karin Douma en Tom Everhardt, APE Den Haag

Nadere informatie

Toespraak Commandant der Strijdkrachten, Generaal T.A. Middendorp, ter gelegenheid van het reservistensymposium op 2 december 2013, te Hilversum.

Toespraak Commandant der Strijdkrachten, Generaal T.A. Middendorp, ter gelegenheid van het reservistensymposium op 2 december 2013, te Hilversum. De krijgsmacht in verandering Toespraak Commandant der Strijdkrachten, Generaal T.A. Middendorp, ter gelegenheid van het reservistensymposium op 2 december 2013, te Hilversum. Let op: Alleen gesproken

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2014 2015 33 763 Toekomst van de krijgsmacht Nr. 55 LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDEN Vastgesteld 23 september 2014 De vaste commissie voor Defensie heeft een

Nadere informatie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Plein 4 MPC 58B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl 10 oktober 2011

Nadere informatie

Datum 1 juni 2011 Betreft Beantwoording vragen van de leden Van Bommel, Van Dijk en Irrgang over de inzet van Nederlandse militairen in Sahel-landen

Datum 1 juni 2011 Betreft Beantwoording vragen van de leden Van Bommel, Van Dijk en Irrgang over de inzet van Nederlandse militairen in Sahel-landen > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl 1 juni 2011 Betreft

Nadere informatie

Reservistenbeleid. Van beleid naar activiteit. PD-DAOG Bgenmarns Frank van Sprang

Reservistenbeleid. Van beleid naar activiteit. PD-DAOG Bgenmarns Frank van Sprang Van beleid naar activiteit PD-DAOG Bgenmarns Frank van Sprang PRESENTATIE Aanleiding Wat is de reservist Stand van zaken Korte en lange termijn visie 2 Aanleiding Financieel duurzame Krijgsmacht Toekomstige

Nadere informatie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl 23 september

Nadere informatie

Offensieve CyberOperaties

Offensieve CyberOperaties Offensieve CyberOperaties Een onderzoek naar de fasering en uitvoering van offensieve cyberoperaties die plaatsvinden in de context van een internationaal conflict. D.A. Dreijer Tweede Luitenant der Mariniers

Nadere informatie

KLEIN BINNEN GROOT. Vivaan/DeLimes ZuidOost. 10 april 2015

KLEIN BINNEN GROOT. Vivaan/DeLimes ZuidOost. 10 april 2015 1 KLEIN BINNEN GROOT Vivaan/DeLimes ZuidOost 10 april 2015 GROTE ORGANISATIES EN DAN? 2 Enkele observaties: Probleem met grote organisaties is dat ze zijn opgebouwd/ontstaan uit veel kleinere onderdelen

Nadere informatie

MAGAZINE. Nederland organiseert zijn cyberverdediging. ' We zetten nog zwaarder in op multimedia' > P. 18

MAGAZINE. Nederland organiseert zijn cyberverdediging. ' We zetten nog zwaarder in op multimedia' > P. 18 VOOR PROFESSIONALS IN INFORMATIEVOORZIENING EN -BEVEILIGING MAGAZINE Nr. 02 najaar 2012 Alles over Infosecurity.nl 2012! Willem Zegers van het Van Gogh Museum ' We zetten nog zwaarder in op multimedia'

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2015 2016 34 300 X Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Defensie (X) voor het jaar 2016 Nr. 70 BRIEF VAN DE MINISTER VAN DEFENSIE

Nadere informatie

Den Haag voor vrede en recht in Afghanistan

Den Haag voor vrede en recht in Afghanistan Den Haag voor vrede en recht in Afghanistan Den Haag is uniek in de wereld vanwege haar positie als internationale stad van vrede en recht. Den Haag is Legal Capital of the World. De derde VN-stad na New

Nadere informatie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag Datum Antwoorden op vragen over het programma Innovation-AIR

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag Datum Antwoorden op vragen over het programma Innovation-AIR > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl

Nadere informatie

machtsverhoudingen, blijven in 2016 onverminderd grote aandacht en inspanningen vragen binnen de onderzoeken van de AIVD.

machtsverhoudingen, blijven in 2016 onverminderd grote aandacht en inspanningen vragen binnen de onderzoeken van de AIVD. machtsverhoudingen, blijven in 2016 onverminderd grote aandacht en inspanningen vragen binnen de onderzoeken van de AIVD. Prioriteiten en accenten AIVD-onderzoek Onderstaand wordt per aandachtsgebied binnen

Nadere informatie

Veiligheids Innovatie Competitie

Veiligheids Innovatie Competitie Veiligheids Innovatie Competitie 2014 1 INHOUDSOPGAVE Hoofdstuk Pagina 1 Inleiding 3 2 Begrippen en afkortingen 4 3 Beschrijving van de prijsvraag 5 4 Procedure en wijze van indienen 7 5 Contractuele voorwaarden

Nadere informatie

Is er een standaard oplossing voor Cyber Security?

Is er een standaard oplossing voor Cyber Security? Is er een standaard oplossing voor Cyber Security? Jaarcongres ECP 15 november 2012 Douwe Leguit Nationaal Cyber Security Centrum Wat staat u te wachten? Deagenda Trends Casuïstiek Uitdagingen Nationaal

Nadere informatie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag Postbus 20701 2500 ES Den Haag Telefoon (070) 318 81 88 Fax (070) 318 78 88 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Afschrift aan de Voorzitter van de Eerste

Nadere informatie

BABVI/U201300696 Lbr. 13/057

BABVI/U201300696 Lbr. 13/057 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 betreft Informatiebeveiliging uw kenmerk ons kenmerk BABVI/U201300696 Lbr. 13/057 bijlage(n) datum 6 juni 2013 Samenvatting

Nadere informatie

Bijlage 1 Voortgang speerpunten Nederlandse cybersecurity aanpak

Bijlage 1 Voortgang speerpunten Nederlandse cybersecurity aanpak Bijlage 1 Voortgang speerpunten Nederlandse cybersecurity aanpak De Nationale Cyber Security Strategie 2 (NCSS 2) kent 5 doelstellingen, namelijk Nederland is weerbaar tegen cyberaanvallen en beschermt

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag. Datum 6 juli 2012 Onderwerp Voortgang Nationale Cyber Security Strategie

Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag. Datum 6 juli 2012 Onderwerp Voortgang Nationale Cyber Security Strategie > Retouradres Postbus 16950 2500 BZ Den Haag Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid directie Cyber Security Oranjebuitensingel

Nadere informatie

alle leden vaste commissie voor Defensie minister van Defensie, J.A. Hennis-Plasschaert

alle leden vaste commissie voor Defensie minister van Defensie, J.A. Hennis-Plasschaert Den Haag, 30 oktober Tweede herziene convocatie i.v.m. toevoeging agendapunten Aan: Voortouwcommissie: alle leden vaste commissie voor Defensie Bewindsperso(o)n(en): minister van Defensie, J.A. Hennis-Plasschaert

Nadere informatie

De Landmacht van Morgen

De Landmacht van Morgen De Landmacht van Morgen Dare to ride the winds of change! De kern van het operationele concept van het Commando Landstrijdkrachten is de Landmacht van Morgen: veelzijdig, adaptief en (inter)nationaal ingebed

Nadere informatie

Beveiliging in Industriële netwerken. Waarom monitoring een goed idee is

Beveiliging in Industriële netwerken. Waarom monitoring een goed idee is Beveiliging in Industriële netwerken Waarom monitoring een goed idee is Korte introductie / voorstellen: - Sinds 1951, Benelux - Monitoring, groeit naar security - ICT omgevingen, groeit naar Industrie

Nadere informatie

Project Multi-Agent Systemen Groep 22

Project Multi-Agent Systemen Groep 22 Project Multi-Agent Systemen Groep 22 Jan-Willem Gmelig Meyling 4305167 Huub Goltstein 4246683 Tom Harting 4288319 Lars den Herder 4216873 Christian Rosheuvel 4283244 Paul van Wijk 4285034 8 mei 2014 1

Nadere informatie

Eerst lezen voordat u begint aan de montage! AutoStyle is niet verantwoordelijk voor vervolgschade die voortvloeit uit verkeerde montage!

Eerst lezen voordat u begint aan de montage! AutoStyle is niet verantwoordelijk voor vervolgschade die voortvloeit uit verkeerde montage! Gebruik Handleiding TE 4402D en TE 4404D Eerst lezen voordat u begint aan de montage! AutoStyle is niet verantwoordelijk voor vervolgschade die voortvloeit uit verkeerde montage! A. Alarm activeren Druk

Nadere informatie

Secure software development. NGI 27 mei 2014 @DIF Zoetermeer Leo van Koppen

Secure software development. NGI 27 mei 2014 @DIF Zoetermeer Leo van Koppen Secure software development NGI 27 mei 2014 @DIF Zoetermeer Leo van Koppen Gebruik van Socrative voor interactiviteit Internet is beschikbaar SSID: DIF Password: Dalhem079 Download Socrative student app

Nadere informatie

vaste commissie voor Defensie

vaste commissie voor Defensie Den Haag, 14 oktober 2016 Voortouwcommissie: vaste commissie voor Defensie Volgcommissie(s): BuZa i.v.m. agendapunt 9 KR i.v.m. agendapunt 4 V&J i.v.m. agendapunt 7 Document: Besluitenlijst van de procedurevergadering

Nadere informatie

TRACTATENBLAD VAN HET. JAARGANG 1989 Nr. 96

TRACTATENBLAD VAN HET. JAARGANG 1989 Nr. 96 53 (1970) Nr. 5 TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN JAARGANG 1989 Nr. 96 A. TITEL Overeenkomst tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de Republiek Finland betreffende het internationale

Nadere informatie

Onderwijs en cyber security

Onderwijs en cyber security Onderwijs en cyber security Studiedag Big Data en Privacy Deloitte. Introductie Even voorstellen Marko van Zwam Leader Cyber Risk Services Initiatiefnemer van HackLab Highschool Carl Mattern Senior Advisor

Nadere informatie

Bijlage 2 Afschrikking als veiligheidsconcept tegen dreigingen via het cyberdomein

Bijlage 2 Afschrikking als veiligheidsconcept tegen dreigingen via het cyberdomein Bijlage 2 Afschrikking als veiligheidsconcept tegen dreigingen via het cyberdomein Sico van der Meer Huidige situatie Cyberdreigingen, ook wel digitale dreigingen genoemd, vormen één van de grootste dreigingen

Nadere informatie

Oproep SBIR cyber security tender III Sluitingsdatum: 31 januari 2017, 17:00 uur

Oproep SBIR cyber security tender III Sluitingsdatum: 31 januari 2017, 17:00 uur Oproep SBIR cyber security tender III Sluitingsdatum: 31 januari 2017, 17:00 uur De innoverende kracht die uitgaat van verdere digitalisering in Nederland is een belangrijke stimulans voor maatschappelijke

Nadere informatie

Joint CBRN School. en multi CBRN opleidingen. Lkol E.R. Sinninghe Commandant Joint CBRN School

Joint CBRN School. en multi CBRN opleidingen. Lkol E.R. Sinninghe Commandant Joint CBRN School Joint CBRN School en multi CBRN opleidingen Lkol E.R. Sinninghe Commandant Joint CBRN School 22 oktober 2012 22-10-2012 Opbouw Presentatie Samenwerken met Ministerie van V&J ICMS maatregelen Joint CBRN

Nadere informatie

Cybercrime. Bert Bleukx Hoofd Anti-Cybercrime Team KBC België

Cybercrime. Bert Bleukx Hoofd Anti-Cybercrime Team KBC België Cybercrime Bert Bleukx Hoofd Anti-Cybercrime Team KBC België ICT-kennisniveau: NERD ICT-kennisniveau: Complexe macro s excel ICT-kennisniveau: Kunnen Googlen Social Engineering Social Engineering Social

Nadere informatie

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag Datum Betreft Aanvulling Veteranennota

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein CR Den Haag Datum Betreft Aanvulling Veteranennota > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl

Nadere informatie

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet.

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. General: Please use the latest firmware for the router. The firmware is available on http://www.conceptronic.net! Use Firmware version

Nadere informatie

Van betekenis...in Zeewolde

Van betekenis...in Zeewolde Van betekenis......in Zeewolde Postbus161 161 Postbus 3890AD ADZeewolde Zeewolde 3890 0626 2601 0180 8007 07 06 KvK-nummer54810043 54810043 KvK-nummer: Regiobank 85.00.30.528 IBAN: NL54 RBRB 0850 0305

Nadere informatie

o n k Ö A fia* V/ \ ^ * f

o n k Ö A fia* V/ \ ^ * f - JAGT_P_U201300696.docx - 20130606_ledenbri... http://www.vng.nl/files/vng/brieven/2013/20130606_ledenbrief_inf.. o n k Ö A fia* V/ \ ^ * f 6 JUNI 2013 U,< v ~. ^. Vereniging van 1 Nederlandse Gemeenten

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2004 2005 21 501-28 Defensieraad Nr. 19 BRIEF VAN DE MINISTER VAN DEFENSIE Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag, 30 september

Nadere informatie

Trends en ontwikkelingen vanuit Engineering en Schadelastreductie in de verzekeringsindustrie: Totale Risicokosten

Trends en ontwikkelingen vanuit Engineering en Schadelastreductie in de verzekeringsindustrie: Totale Risicokosten Trends en ontwikkelingen vanuit Engineering en Schadelastreductie in de verzekeringsindustrie: Totale Risicokosten Marcel Hanssen Aon Global Risk Consulting Rotterdam Property Risk Control & Engineering

Nadere informatie