Maak je eigen vlieger

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Maak je eigen vlieger"

Transcriptie

1 Uitdager van de maand Maak je eigen vlieger Natuur & Techniek, Groep 7/8 Algemeen Titel Maak je eigen vlieger Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Inzicht in hoe een vlieger vliegt (de werking van zwaartekracht, windkracht, luchtdruk; zweven). Op zorgvuldige manier een vlieger maken (werken met verschillende materialen, verbindingen maken). Evalueren van het product a.d.h.v. ontwerpeisen. Bedenken van verbeteringen (creëren). Duidelijke uitleg aan de rest van de klas geven. Metacognitief doel: doorzetten, andere leerlingen helpen. Cognitieve doelen en vaardigheden voor alle leerlingen Inzicht in hoe een vlieger vliegt (de werking van zwaartekracht, windkracht, luchtdruk; zweven). Op zorgvuldige manier een vlieger maken (werken met verschillende materialen, verbindingen maken). Evalueren van het product a.d.h.v. ontwerpeisen. Benodigd materiaal Zinder 10+ Skiën in de woestijn, werkboek p. 17 Aziatische innovaties. Papier (A4 en eventueel groter of ander papier), scharen, plakband, nietmachine, perforator en touw. Voorbeeld werkblad (bijlage 1). Werkblad Maak een vlieger (bijlage 2). Alternatief Maak een vlieger (bijlage 3). Beschrijving activiteit Deze uitdager is gebaseerd op Zinder 10+ Skiën in de woestijn, werkboek p. 17 Aziatische innovaties. Bij deze activiteit wordt gebruik gemaakt van bijlage 1 (een werkblad met een bestaand ontwerp van een vlieger) en bijlage 2 (ontwerpcyclus). Bijlage 3 kan worden gebruikt bij het alternatief waarbij de leerlingen een geheel eigen vlieger maken. 1

2 Activiteiten excellente leerlingen De excellente leerlingen maken een vlieger. Zij maken gebruik van een bestaand werkblad (zie bijlage 1). De leerlingen maken de vlieger en testen deze. Hierbij maken zij gebruik van de ontwerpcyclus (zie bijlage 2). Zij onderzoeken hoe zij de vlieger beter kunnen laten vliegen door kleine aanpassingen. De leerlingen zoeken als verdieping extra informatie over vliegers op. Zij maken hier een korte PowerPoint over, die zij aan het begin van de klassikale les presenteren. Activiteiten van de leraar De leraar start deze uitdager van de maand samen met de hele groep. Hij vertelt wat de bedoeling is van de uitdager van de maand. Vervolgens bespreekt hij met de kinderen het doel van de opdracht en het voorbeeld op het werkblad (bijlage 1) en laat hen het materiaal verkennen. Vanuit daar bedenkt de leerkracht samen met de excellente leerlingen de ontwerpeisen van een vlieger en doorloopt hij de ontwerpcyclus (bijlage 2). Aan de instructietafel (1 à 2 x per week gedurende 10 minuten) begeleidt hij de excellente leerlingen bij: Het bedenken van de ontwerpeisen en het werken met de ontwerpcyclus - Aan welke eisen moet de vlieger voldoen? - Wat verwacht je van deze vlieger? - Leerkracht zorgt ervoor dat de stappen van de ontwerpcyclus duidelijk zijn. Let op: bij deze uitdager beginnen we met een bestaand ontwerp (bijlage 1). De nadruk bij deze les ligt op het verbeteren. Maken/verbeteren van de vlieger - De leerkracht gaat af en toe even kijken als de kinderen de vlieger aan het maken en uitproberen zijn. Als de vlieger klaar is, bespreekt de leerkracht het resultaat met de kinderen. - Wat gaat goed met het maken van jouw vlieger? - Wat zou je kunnen verbeteren? Evalueren van de vlieger a.d.h.v. de ontwerpeisen - Laat de leerlingen eerst de hiervoor besproken verbeteringen aanbrengen. - Welke verbeteringen heb je gedaan? - Wat is er daardoor veranderd? De leerlingen maken nu hun PowerPointpresentatie voor de hele groep waarin extra informatie over het maken van vliegers staat beschreven met eventueel wat tips. 2

3 Begeleidingsvragen voor de leerkracht bij een PowerPoint presentatie - Hebben jullie duidelijk voor ogen welke informatie in de PowerPoint presentatie moet? - Hoe gaan jullie de PowerPoint presentatie laten zien (digibord, computerscherm)? - Hoe gaan jullie de taken verdelen? - Hoe kunnen jullie er voor zorgen dat jullie het publiek actief bij de presentatie betrekken? - Gaan jullie ook vragen stellen aan het publiek? Zo ja, welke? - Hoe beginnen jullie de presentatie? Vervolgens geeft de leraar een les aan de hele klas. De les bevat de volgende lesfasen: introductie (verkenning probleem; de pluskinderen presenteren kennis over het vliegen van vliegers, zodat de andere kinderen zelf aan de slag kunnen. Pas op dat de leerlingen niet alles precies gaan vertellen) (klassikaal). De uitvoeringsfase (verkenning materiaal, vlieger maken op basis van het werkblad en vervolgens testen en verbeteren) (individueel) en de nabespreking (enkele vliegers klassikaal bespreken, conclusie trekken). Tijdens de nabespreking zorgt de leerkracht ervoor dat de kinderen samen conclusies trekken over de beste bouw van een vlieger. De pluskinderen kunnen in deze laatste lesfase nog wat kennis presenteren over andere vliegers. Ook besteedt de leerkracht aandacht aan de stappen van de ontwerpcyclus (welke stappen zijn doorlopen: maken, testen en verbeteren). Activiteiten alle leerlingen Alle leerlingen maken individueel een vlieger en proberen deze te verbeteren. Interactie tussen plusleerlingen en alle leerlingen Tijdens de klassikale les helpen de pluskinderen de andere kinderen bij het zelfstandig werken. 3

4 Organisatie over de maand Week 1 Hele groep: Krijgen een korte introductie over de uitdager van de maand en de doelen worden besproken. Excellente leerlingen: Startgesprek over het maken van vliegers, het doel van de opdracht en het voorbeeld op het werkblad (bijlage 1). De leerlingen bedenken de ontwerpeisen voor een verbetering van de vlieger en gebruiken hier de ontwerpcyclus bij (bijlage) (1 à 2x 10 minuten instructie en daarna zelfstandig verder werken). De doelen voor de excellente leerlingen (zowel persoonlijke doelen als de inhoudelijke doelen van de uitdager, kunnen eventueel al worden ingevuld op het evaluatieformulier (zie hoofdstuk 2). Week 2 Excellente leerlingen: Maken/verbeteren de vliegers (1 à 2x 10 minuten instructie en daarna zelfstandig verder werken). Week 3 Excellente leerlingen: Evalueren op de verbeterde vliegers a.d.h.v. de ontwerpeisen en daarna een korte PowerPointpresentatie in elkaar zetten voor de klassikale les (1 à 2x 10 minuten instructie en daarna zelfstandig verder werken). Week 4 Hele groep: Kijken naar de PowerPoint presentatie van de excellente leerlingen over vliegers. Daarna gaan de leerlingen individueel aan de slag met het werkblad (bijlage 1) en de ontwerpcyclus (bijlage 2) en krijgen zij begeleiding van de excellente leerlingen (PowerPoint presentatie duur ca. 15 minuten en het maken/verbeteren van de vliegers ca. 40 minuten). Excellente leerlingen: Geven een korte PowerPoint presentatie over vliegers en het maken van vliegers aan de hele groep. Daarna gaan de leerlingen de groep begeleiden bij het maken/verbeteren van de vliegers. Alternatief: De leerlingen geheel een nieuwe vlieger laten ontwerpen waarbij zij allerlei soorten materiaal mogen gebruiken. De leerlingen kunnen dan van tevoren nadenken over hun ontwerp, ontwerpeisen stellen, deze testen+verbeteren en daarna hierop evalueren. De leerlingen kunnen hierbij bijlage 3 gebruiken. 4

5 Achtergrond De kunst van het vliegeren is om een voorwerp van lichte materialen zo lang mogelijk in de wind te laten vliegen. Een vlieger vliegt doordat de kracht van de stromende lucht (wind) de vlieger in de lucht houdt. De vorm van de vlieger bepaalt hoeveel wind wordt gevangen. De vlieger moet licht genoeg zijn, als de vlieger te zwaar is is de zwaartekracht groter dan de kracht van de lucht. De ontwerpcyclus (zie figuur 1) bestaat uit: een probleem verkennen, materiaal verkennen; een oplossing bedenken; een ontwerp tekenen, het product maken, het product testen en verbeteren. Bedenk Verken Het doel Los een probleem op door een technologie te ontwikkelen of te verbeteren Ontwerp Verbeter Maak Figuur 1: de ontwerpcyclus (Museum of Science, Boston) Er zijn eenvoudige vliegers van alleen papier en vliegers van ander materiaal met stokjes. Het makkelijkste voor deze les is het werken met een eenvoudige vlieger van papier. Bron werkblad: (Maak een A4-vliegertje 5

6 Hieronder zi Maak een ni Bijlage 1 Voorbeeld werkblad, bestaand ontwerp M A A K E E N A 4 - V L I E G E RT J E Je gaat een vliegertje maken van één blaadje A4-papier. Dat is niet moeilijk, als je met z n tweeën werkt. Als je het vliegertje een beetje verandert, dan kun je m nog veel beter laten vliegen 5 Dubbel 1 Vouw het A4-tje Plak een stuk het nietje. Vou de vouw in he 8 Klaar, Dit is alles wat je nodig hebt: - Een vel A4-papier (uit de printer) - Een paar meter touw - Een schaar - Een viltstift - Plakband - Een perforator of gaatjestang - Een nietmachine Vouw het A4-tje dubbel. De langste zijde moet twee keer zo kort worden. Je hebt buite Maar het kan 2 Maak een vleugel 3 en nog een vleugel 4 Vastnieten Buig een hoekpunt naar de vouwrand. Maak geen scherpe vouw, anders doet je vliegertje het straks niet goed. Doe hetzelfde met de andere hoekpunt, aan de andere kant van de vlieger. Houd met je duim en wijsvinger de hoekpunten tegen de vouwrand aangedrukt. Niet de twee omgebogen hoekpunten aan elkaar. Nu hoeft er alleen nog een touw aan je vliegertje 6

7 5 Dubbelzijdig plakband 6 Prik een gaatje 7 Maak een klosje touw Plak een stukje plakband net voor het nietje. Vouw het plakband rond de vouw in het A4-tje. Maak een gaatje door het plakband met de perforator. Door dit gat maak je het touw aan de vlieger vast. Het plakband zorgt er voor dat het papier straks niet gaat scheuren. 8 Klaar, proberen maar! Steek het uiteinde van je klosje touw nu door het gaatje in de vlieger. Maak een knoopje, en je bent klaar. Plak één uiteinde van het touw vast aan een vilstift. Wikkel het touw op de vilstift. Nu mag je naar buiten, je kunt je A4-vliegertje uitproberen! Kijk goed naar je vliegertje in de wind. Doet ie het goed? e langste ort worden. Je hebt buiten je vliegertje voor het eerst getest. Als je geluk hebt, dan kan je vliegertje al een beetje vliegen. Maar het kan natuurlijk altijd beter. Hieronder zie je vliegertjes, die een beetje anders zijn gemaakt. Zie je wat er veranderd is? Maak een nieuw vliegertje, en verander één ding. Probeer je nieuwe vliegertje uit, en verbeter die weer hoekpunr alleen nog 7

8 Bijlage 2: Werkblad Maak een vlieger (volgens de ontwerpcyclus vanaf de testfase) Bijlage 2 *Test je vlieger/ Is de vlieger gelukt?* Schrijf op of de vlieger voldoet Werkblad aan de eisen maak een vlieger (volgens de ontwerpcyclus vanaf de testfase) *Probeer te verklaren waardoor de vlieger wel/ niet gelukt is; conclusie; bedenk verbeteringen* Bijlage 2: Werkblad Maak een vlieger (volgens de ontwerpcyclus vanaf de testfase) Schrijf op waardoor de vlieger wel/ of niet gelukt Bijlage 2: Werkblad Maak een is. En vlieger wat je (volgens gaat doen de ter ontwerpcyclus verbetering vanaf de *Test je vlieger/ Is de vlieger gelukt?* testfase) Test je vlieger/is de vlieger gelukt? Schrijf op of Schrijf de vlieger op of voldoet de vlieger aan de voldoet eisen aan de eisen *Test je vlieger/ Is de vlieger gelukt?* Schrijf op of de vlieger voldoet aan de eisen *Probeer te te verklaren waardoor de vlieger de vlieger wel/ wel/ niet niet gelukt gelukt is; is; conclusie; bedenk verbeteringen* conclusie; bedenk verbeteringen Schrijf op waardoor Schrijf op de waardoor vlieger wel/ de vlieger of niet gelukt wel/ of is. niet En wat gelukt je gaat doen ter verbetering is. En wat je gaat doen ter verbetering *Probeer Bedenk hoe te je verklaren de vlieger waardoor kan verbeteren? de vlieger En probeer nu wel/ dat niet uit. gelukt is; *Test conclusie; je vlieger/ bedenk Is de verbeteringen* vlieger nu gelukt?* Test je vlieger/ Is de vlieger nu gelukt? Schrijf op of Schrijf de vlieger op waardoor of voldoet de vlieger aan de de vlieger voldoet eisenwel/ aan of de niet eisen gelukt is. En wat je gaat doen ter verbetering *Probeer te verklaren waardoor de vlieger wel/ niet gelukt is; conclusie; bedenk verbeteringen* *Probeer te te verklaren waardoor waardoor de vlieger de vlieger nu wel/ niet niet gelukt is; is; Schrijf op waardoor de vlieger wel/ of niet gelukt conclusie; bedenk verbeteringen* conclusie; is. bedenk En wat verbeteringen je gaat doen ter verbetering Schrijf op waardoor Schrijf op de waardoor vlieger wel/ de vlieger of niet gelukt wel/ of is. niet En wat gelukt je gaat doen ter Bedenk hoe is. je En de wat vlieger je gaat kan doen verbeteren? verbetering En probeer dat uit. verbetering *Test je vlieger/ Is de vlieger nu gelukt?* Bedenk hoe je de vlieger kan verbeteren? En probeer dat uit. * Wat wil Schrijf je nog op meer of de weten?* vlieger voldoet aan de eisen Wat wil je nog meer weten? Schrijf je vragen Schrijf op je vragen op Heb je nog vragen over een vlieger? Bedenk hoe je de vlieger kan verbeteren? En probeer dat uit. *Test je vlieger/ Is de vlieger nu gelukt?* Bedenk hoe je de vlieger kan verbeteren? En probeer dat uit. Schrijf op of de vlieger voldoet aan de eisen *Test je vlieger/ Is de vlieger nu gelukt?* Schrijf op of de vlieger voldoet aan de eisen Heb je nog vragen over een vlieger? 8

9 Bijlage 2: Werkblad bouw een iglo (volgens de ontwerpcyclus) Bijlage * Verkennen* 3 Schrijf op wat je ontdekt Bijlage 2: Werkblad bouw een iglo (volgens de ontwerpcyclus) Alternatief, Werkblad Maak een eigen vlieger (volgens de ontwerpcyclus) * Verkennen* Hoe ziet een Schrijf iglo eruit? op wat En je hoe ontdekt kun je bouwen met suikerklontjes? Probeer eens hoe je een muurtje kunt bouwen dat overhelt. Je kunt Bijlage lijm 2: Werkblad maken van bouw poedersuiker een iglo met (volgens water. Probeer de ontwerpcyclus) eens hoeveel water je moet toevoegen. Verkennen * Verkennen* Hoe Schrijf ziet op een wat iglo je ontdekt *Wat ga je maken?* eruit? En hoe kun je bouwen met suikerklontjes? Probeer eens Schrijf hoe op je een wat muurtje ontdekt kunt bouwen dat overhelt. Je kunt lijm maken Schrijf van poedersuiker ontwerpeisen met op water. Probeer eens hoeveel water je moet toevoegen. Wat ga je maken? *Wat Hoe ziet ga een je maken?* iglo eruit? En hoe kun je bouwen met suikerklontjes? Schrijf de ontwerpeisen op Aan Probeer welke eens hoe je een muurtje kunt bouwen dat overhelt. Je kunt lijm maken Schrijf eisen moet van poedersuiker de ontwerpeisen de iglo voldoen? met op Jullie gaan een stevige iglo maken die van boven dicht is. De iglo water. heeft Probeer een opening eens hoeveel waar een water poppetje moet door toevoegen. heen kan (dit zijn de ontwerpeisen). *Hoe ga je het maken?* Hoe *Wat ga ga je je het maken?* Aan welke eisen moet de iglo voldoen? Jullie gaan een stevige iglo Tekening op Tekening schaal op schaal maken die Schrijf van boven de ontwerpeisen dicht is. De iglo op heeft een opening waar een poppetje door heen kan (dit zijn de ontwerpeisen). *Hoe ga je het maken?* Aan welke Tekening eisen moet op schaal de iglo voldoen? Jullie gaan een stevige iglo *Maak maken het die * van boven dicht is. De iglo heeft een opening waar een poppetje door heen kan (dit zijn de ontwerpeisen). Schrijf op hoe het maken gaat *Hoe ga je het maken?* Tekening op schaal *Maak het het * Schrijf op Schrijf hoe het op bouwen hoe het gaat maken gaat Bedenk hoe je die iglo precies maakt. Hoe leg je de klontjes neer? *Test je vlieger/ Is het gelukt?* Hoe maak je de opening? Hoe groot wordt de iglo? Maak een tekening Test je vlieger/is het gelukt? van de iglo waarin je precies tekent hoe jullie de iglo gaan maken? Voor Schrijf de op Schrijf plusleerlingen: of je vlieger op of voldoet de vlieger voldoet aan de kunnen aan jullie de ontwerpeisen de iglo op schaal maken? Hoe ontwerpeisen moet je dat aanpakken? Bedenk hoe je die iglo precies maakt. Hoe leg je de klontjes neer? Hogeschool ipabo- Hoe Ontwikkelteam maak je SKO de West-Friesland opening? Hoe 2014 groot wordt de iglo? Maak een tekening van de iglo waarin je precies tekent hoe jullie de iglo gaan maken? Voor de plusleerlingen: kunnen jullie de iglo op schaal maken? Hoe moet je dat aanpakken? 9 Bedenk hoe je die iglo precies maakt. Hoe leg je de klontjes neer? Hogeschool ipabo- Ontwikkelteam SKO West-Friesland 2014 *Test Hoe maak je vlieger/ je de opening? Is het gelukt?* Hoe groot wordt de iglo? Maak een tekening

10 *Probeer te te verklaren waardoor de de vlieger vlieger wel/niet gelukt niet gelukt is; is; conclusie; verbeteringen* conclusies/verbeteringen Schrijf * Wat de wil Schrijf conclusie je nog de op conclusie meer en de weten?* verbeteringen op en de verbeteringen Schrijf je vragen op. Hoe ga je ze beantwoorden? Wat wil je nog meer weten? Schrijf je vragen op. Hoe ga je ze beantwoorden? 10

Iglo s bouwen. Uitdager van de maand. Natuur & Techniek, Groep 6. Algemeen

Iglo s bouwen. Uitdager van de maand. Natuur & Techniek, Groep 6. Algemeen Uitdager van de maand Iglo s bouwen Natuur & Techniek, Groep 6 Algemeen Titel Bouw je eigen iglo Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Inzicht in de stevige constructie van een ronde

Nadere informatie

Uitdager van de maand. Natuur & Techniek, groep 7/8. Algemeen. Titel. Lang leve je lijf. Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen

Uitdager van de maand. Natuur & Techniek, groep 7/8. Algemeen. Titel. Lang leve je lijf. Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Uitdager van de maand Lang leve je lijf Natuur & Techniek, groep 7/8 Algemeen Titel Lang leve je lijf Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Inzicht in gezonde eetgewoontes en voedingsmiddelen

Nadere informatie

driehoeks- en vierkantsgetallen

driehoeks- en vierkantsgetallen Uitdager van de maand driehoeks- en vierkantsgetallen Rekenen Wiskunde, Groep 7 Algemeen Titel Driehoeks- en vierkantsgetallen Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Begrijpen wat

Nadere informatie

Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 8. Algemeen

Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 8. Algemeen Uitdager van de maand Breuken Rekenen Wiskunde, Groep 8 Algemeen Titel Breuken Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Met een breuk aangeven welk deel van een vorm gekleurd is (begrijpen).

Nadere informatie

Uitdager van de maand. Natuur & Techniek, groep 8. Algemeen. Titel. Schimmels. Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen

Uitdager van de maand. Natuur & Techniek, groep 8. Algemeen. Titel. Schimmels. Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Uitdager van de maand Schimmels Natuur & Techniek, groep 8 Algemeen Titel Schimmels Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Kennis over micro-organismen en schimmels, inzicht in de

Nadere informatie

Draaisymmetrie en lijnsymmetrie

Draaisymmetrie en lijnsymmetrie Uitdager van de maand Draaisymmetrie en lijnsymmetrie Rekenen Wiskunde, Groep 6 Algemeen Titel Draaisymmetrie en lijnsymmetrie Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Begrijpen wat

Nadere informatie

Pentomino s. Uitdager van de maand. Algemeen

Pentomino s. Uitdager van de maand. Algemeen Uitdager van de maand Pentomino s Rekenen Wiskunde, Groep 6 Algemeen Titel Pentomino s Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Weten wat de eigenschappen van tetromino s en pentomino

Nadere informatie

Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 6. Algemeen

Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 6. Algemeen Uitdager van de maand Grafieken Rekenen Wiskunde, Groep 6 Algemeen Titel Grafieken Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Een verslag (omschrijving) van een grafiek aan een grafiek

Nadere informatie

Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 8. Algemeen

Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 8. Algemeen Uitdager van de maand Geheimschrift Rekenen Wiskunde, Groep 8 Algemeen Titel Geheimschrift Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Weten wat de caesar-code inhoudt (letter/letter vervanging

Nadere informatie

Uitdager van de maand. Natuur & Techniek, Groep 7/8. Algemeen. Titel. Waterverbruik. Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen

Uitdager van de maand. Natuur & Techniek, Groep 7/8. Algemeen. Titel. Waterverbruik. Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Uitdager van de maand Waterverbruik Natuur & Techniek, Groep 7/8 Algemeen Titel Waterverbruik Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Een onderzoek opzetten naar het waterverbruik

Nadere informatie

Zweedse puzzel. Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 7. Algemeen

Zweedse puzzel. Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 7. Algemeen Uitdager van de maand Zweedse puzzel Rekenen Wiskunde, Groep 7 Algemeen Titel Zweeds puzzel Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Eenvoudige getalsrelaties tussen optelsommen kunnen

Nadere informatie

AVONTURENPAKKET DE UITVINDERS

AVONTURENPAKKET DE UITVINDERS LESBRIEVEN LEERLINGEN WERKBLAD LESBRIEF 3: VLIEGEN Verhaal: De Uitvinders en De Verdronken Rivier (deel 3) Vliegen Opdracht 1: Opdracht 2: Opdracht 3: Ontwerp een vliegmachine Proefvliegen: drijven op

Nadere informatie

Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 7. Algemeen

Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 7. Algemeen Uitdager van de maand Egyptisch rekenen Rekenen Wiskunde, Groep 7 Algemeen Titel Egyptisch rekenen Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen De leerlingen leren dat er vanuit de tekens

Nadere informatie

Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 7-8. Algemeen

Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 7-8. Algemeen Uitdager van de maand Achtervolgingen Rekenen Wiskunde, Groep 7-8 Algemeen Titel Achtervolgingen Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Begrijpen en onthouden (achtervolgingskromme).

Nadere informatie

LESSENSERIE VLIEGTUIGEN GROEP 3/4

LESSENSERIE VLIEGTUIGEN GROEP 3/4 LESSENSERIE VLIEGTUIGEN GROEP 3/4 1. Inhoudsopgave Inhoudsopgave 2 De lessenserie in het kort 3 Doelstellingen 3 Benodigdheden 3 Trefwoorden en kernbegrippen 3 Overzicht lesinhouden 4 Les 1 Probleem constateren

Nadere informatie

S C I E N C E C E N T E R

S C I E N C E C E N T E R HET DUIZELT VOOR JE OGEN Maar je hersenen maken er een mooie film van. Met een speciale ronddraaiende trommel met spleetjes: een zoötroop, kunnen jullie je eigen bioscoop maken. Maak allebei een aantal

Nadere informatie

Competentie: Leergebied: Zuid Nederland. Toepassen

Competentie: Leergebied: Zuid Nederland. Toepassen Techniekkit: Domein: Competentie: Leergebied: Zuid Nederland Constructies Toepassen Natuur In de natuur zie je van alles vliegen: dieren maar ook mensen! Je bent zelf misschien ook wel eens in de lucht

Nadere informatie

Aanleiding projectweken. Gewenste kaders van een projectweek. Het proces

Aanleiding projectweken. Gewenste kaders van een projectweek. Het proces Aanleiding projectweken In het kader van talentontwikkleing en werken met 21 eeuwse vaardigheden zijn leerkrachten zich aan het ontwikkelen en professionaliseren naar nieuwe, innovatieve vormen van onderwijs.

Nadere informatie

Hier en daar een bui

Hier en daar een bui Hier en daar een bui Soms klopt de voorspelling van de weerman. Maar vaak ook helemaal niet. Donkere wolken in plaats van de hele dag zon. Kunnen jullie dat beter? Jullie gaan een eigen weerstation bouwen

Nadere informatie

Excellente kinderen 1 begeleiding en uitdaging geven binnen de eigen groep

Excellente kinderen 1 begeleiding en uitdaging geven binnen de eigen groep ARTIKEL DE UITDAGER VAN DE MAAND: ontwerp een vlieger De hele groep betrekken bij het verrijkingsonderwijs voor de excellente kinderen, dat kan met de uitdager van de maand! De uitdagers zijn 26 zeer uiteenlopende

Nadere informatie

DOCENT. Thema: architectuur WONEN: TERUG IN DE TIJD! groep 5 en 6. Tip. Stadshagen

DOCENT. Thema: architectuur WONEN: TERUG IN DE TIJD! groep 5 en 6. Tip. Stadshagen DOCENT In het thema architectuur gaan op onderzoek uit naar de oude huizen die vroeger in en rondom het gebied stonden dat nu is. Ze vergelijken de bouwstijl van verschillende oude huizen met hun eigen

Nadere informatie

Regen en het weer voorspellen

Regen en het weer voorspellen Uitdager van de maand Regen en het weer voorspellen Natuur en Techniek, Groep 7/8 Algemeen Titel Regen en het weer voorspellen Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Het maken van

Nadere informatie

China. Stadsgeluiden in China. 3 lessen rond geluiden in een Chinese stad. Vakgebied: Muziek. Lesduur: 60 minuten per les

China. Stadsgeluiden in China. 3 lessen rond geluiden in een Chinese stad. Vakgebied: Muziek. Lesduur: 60 minuten per les China Stadsgeluiden in China 3 lessen rond geluiden in een Chinese stad Vakgebied: Muziek Lesduur: 60 minuten per les China Pagina 1 - Stadsgeluiden in China - Colofon Stadsgeluiden in China Les voor groep

Nadere informatie

S C I E N C E C E N T E R

S C I E N C E C E N T E R LEKKER BAKKEN IN DE ZON! Nee niet zonnebaden, maar barbecuen zonder hout of kolen! Dat kan ook met zonlicht. Het lijkt een beetje op een oude truc met een sterk vergrootglas. Als de zon goed schijnt, en

Nadere informatie

lesbrieven De ontdekking avonturenpakket de uitvinders en het zonnewiel leerlingenbestand Lesbrief 3: Verhaal deel 1: De laatste ansichtkaart

lesbrieven De ontdekking avonturenpakket de uitvinders en het zonnewiel leerlingenbestand Lesbrief 3: Verhaal deel 1: De laatste ansichtkaart lesbrieven leerlingenbestand Lesbrief 3: De ontdekking Verhaal deel 1: De laatste ansichtkaart Opdracht 1: Horizonverfraaiing Verhaal deel 2: De ontdekking Opdracht 2: Laat maar draaien Opdracht 3: Steentjes

Nadere informatie

Drents Museum. Wat als de stoel van meneer Rietveld kon praten? Groep 3 Les 4 De opdracht...

Drents Museum. Wat als de stoel van meneer Rietveld kon praten? Groep 3 Les 4 De opdracht... Drents Museum Wat als de stoel van meneer Rietveld kon praten? Groep 3 Les 4 De opdracht... Les 4 De opdracht... Drents Museum Groep 3 Duur: naar eigen inzicht (evt. te verdelen over meerdere lessen) Lesvoorbereiding

Nadere informatie

S C I E N C E C E N T E R

S C I E N C E C E N T E R WELKOM! Een bezoeker die een science center binnenkomt, moet gelijk in de stemming komen om van alles te ontdekken. Dat kan doordat er iets verrassends gebeurt. Daar gaan jullie op een heel speciale manier

Nadere informatie

Krachtpatsers. Primair Onderwijs. Oosterdok 2 1011 VX Amsterdam tel 0900 91 91 200 ( 0,10 p/min.) info www.e-nemo.nl e-mail info@e-nemo.

Krachtpatsers. Primair Onderwijs. Oosterdok 2 1011 VX Amsterdam tel 0900 91 91 200 ( 0,10 p/min.) info www.e-nemo.nl e-mail info@e-nemo. Krachtpatsers Primair Onderwijs ontdekkingsreis tussen fantasie en werkelijkheid Oosterdok 2 1011 VX Amsterdam tel 0900 91 91 200 ( 0,10 p/min.) info www.e-nemo.nl e-mail info@e-nemo.nl LESMATERIAAL KRACHTPATSERS

Nadere informatie

lesbrieven avonturenpakket de uitvinders en de verdronken rivier leerlingen werkblad Lesbrief 2:

lesbrieven avonturenpakket de uitvinders en de verdronken rivier leerlingen werkblad Lesbrief 2: lesbrieven leerlingen werkblad Lesbrief 2: RAVIJN OVERSTEKEN Verhaal: De Uitvinders en De Verdronken Rivier (deel 2) Het ravijn Opdracht 1: Opdracht 2: Opdracht 3: Brainstorm ravijn oversteken Bruggen

Nadere informatie

Lesbrief bij Een caravan in de winter van Louisa van der Pol

Lesbrief bij Een caravan in de winter van Louisa van der Pol Lesbrief bij Een caravan in de winter van Louisa van der Pol Voor groep 7 en 8 Inhoud van deze lesbrief Thema s in het boek Lesopzet Doel van de les Uitwerking Bijlage: opdrachtenblad Thema s in het boek

Nadere informatie

AVONTURENPAKKET DE UITVINDERS

AVONTURENPAKKET DE UITVINDERS LESBRIEVEN LEERLINGENBESTAND LESBRIEF 2: RAVIJN OVERSTEKEN Verhaal: De Uitvinders en De Verdronken Rivier (deel 2) Het ravijn Opdracht 1: Opdracht 2: Opdracht 3: Brainstorm ravijn oversteken Bruggen bouwen

Nadere informatie

lesbrieven avonturenpakket de uitvinders en het zonnewiel leerlingenbestand Lesbrief 1: Opdracht 1: Maak een energieweb

lesbrieven avonturenpakket de uitvinders en het zonnewiel leerlingenbestand Lesbrief 1: Opdracht 1: Maak een energieweb lesbrieven leerlingenbestand Lesbrief 1: Sunny Opdracht 1: Maak een energieweb Opdracht 2: Teken Sunny de elektrische auto Opdracht 3: De zonnetoren avonturenpakket de uitvinders en het zonnewiel Opdracht

Nadere informatie

AVONTURENPAKKET DE UITVINDERS EN HET ZONNEWIEL

AVONTURENPAKKET DE UITVINDERS EN HET ZONNEWIEL LESBRIEVEN LEERLINGENBESTAND LESBRIEF 1: SUNNY Opdracht 1: Maak een energieweb Opdracht 2: Teken Sunny de elektrische auto Opdracht 3: De zonnetoren AVONTURENPAKKET DE UITVINDERS EN HET ZONNEWIEL Copyright

Nadere informatie

Krommingen. Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 7-8. Algemeen

Krommingen. Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 7-8. Algemeen Uitdager van de maand Krommingen Rekenen Wiskunde, Groep 7-8 Algemeen Titel Krommingen Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Analyseren en toepassen: diverse krommen doorgronden

Nadere informatie

Introduceren thema Broeikaseffect. Startopdracht. gekeken. http://bit.ly/1vqs19u. Thema: Broeikaseffect. laten stoppen? centraal:

Introduceren thema Broeikaseffect. Startopdracht. gekeken. http://bit.ly/1vqs19u. Thema: Broeikaseffect. laten stoppen? centraal: Natuur & Techniek het broeikaseffect Omschrijving van de opdracht: Introductie Thema: Broeikaseffect In deze les staan de volgende hogere- orde denkvragen centraal: 1. Hoe zou je het broeikaseffect kunnen

Nadere informatie

LES 1: VOORLEZEN met STRATEGIE WEEK 1.1 0, 1, 4 en 6

LES 1: VOORLEZEN met STRATEGIE WEEK 1.1 0, 1, 4 en 6 LES 1: VOORLEZEN met STRATEGIE WEEK 1.1 0, 1, 4 en 6 Lesdoel: De kinderen vergroten hun tekstbegrip door interactie over het verhaal en hun metacognitieve vaardigheden door het oefenen en toepassen van

Nadere informatie

Activiteiten van excellente leerlingen leiden tot extra opbrengsten voor de hele klas

Activiteiten van excellente leerlingen leiden tot extra opbrengsten voor de hele klas Activiteiten van excellente leerlingen leiden tot extra opbrengsten voor de hele klas De uitdager van de maand Anna Hotze en Edith Louman Nemo, 14 mei 2014 Outline Introductie: excellentie, doelgericht

Nadere informatie

Begin en eindig de les klassikaal. Tijdens de kern van de les vouwen de leerlingen individueel hun dieren aan de hand van het werkblad.

Begin en eindig de les klassikaal. Tijdens de kern van de les vouwen de leerlingen individueel hun dieren aan de hand van het werkblad. Vissen vouwen Lesbeschrijving voor de leerkracht groep 3-4 Voorbereiding Vouw zelf elke vis en de andere zeedieren volgens de instructie op het werkblad. Zo weet u hoe de dieren gevouwen moeten worden

Nadere informatie

Een vreemde planeet groep 5-8

Een vreemde planeet groep 5-8 Een vreemde planeet groep 5-8 Hoe weten we wat voor weer het is op Mars? Of uit welk materiaal de ringen van Saturnus bestaan? De leerlingen onderzoeken in deze les zelfgemaakte planeten. Ze leren dat

Nadere informatie

S C I E N C E C E N T E R

S C I E N C E C E N T E R HIER EN DAAR EEN BUI Soms klopt de voorspelling van de weerman. Maar vaak ook helemaal niet. Donkere wolken in plaats van de hele dag zon. Kunnen jullie dat beter? Jullie gaan een eigen weerstation bouwen

Nadere informatie

Muziekinstrument. Introductie klassikaal, uitvoering in teams van 3-4 leerlingen

Muziekinstrument. Introductie klassikaal, uitvoering in teams van 3-4 leerlingen Casus Muziekinstrument De BZT-show organiseert de grote XXL muziekwedstrijd, waarbij leerlingen mee kunnen doen met hun eigen fantasieinstrument. In deze casus wordt stap voor stap uitgelegd hoe leerlingen

Nadere informatie

Introduceren thema 80 jarige oorlog. Thema: 80 jarige oorlog. centraal: 2. Maak een nieuw eigentijds volkslied.

Introduceren thema 80 jarige oorlog. Thema: 80 jarige oorlog. centraal: 2. Maak een nieuw eigentijds volkslied. Geschiedenis 80 jarige oorlog Omschrijving van de opdracht: Introductie Thema: 80 jarige oorlog In dit thema staan de volgende hogere orde denkvragen centraal: 1. Hoe zou Nederland eruit zien als Nederland

Nadere informatie

Competentie: Leergebied: Zuid Nederland. Toepassen

Competentie: Leergebied: Zuid Nederland. Toepassen Techniekkit: Domein: Competentie: Leergebied: Zuid Nederland Constructies Toepassen Aardrijkskunde Nederland is vol met rivieren. Om de rivier te kunnen oversteken bouwt men bruggen. Dan hoef je niet op

Nadere informatie

Werkbladen Webquest Pret met een ballonraket

Werkbladen Webquest Pret met een ballonraket Werkbladen Webquest Pret met een ballonraket Namen groepsleden: Stap 3: Luchtdruk Gebruik bij dit werkblad de bronnen die bij stap 3 staan. Ben je klaar? Ga dan door met stap 4. 1. Met welk instrument

Nadere informatie

Onderzoeksboekje. Klas: Namen:

Onderzoeksboekje. Klas: Namen: Onderzoeksboekje Klas: Namen: De onderdelen van de onderzoekscyclus: 1. Introductie 2. Verkennen 3. Opzetten onderzoek 4. Uitvoeren onderzoek 5. Concluderen 6. Presenteren 7. Verdiepen/verbreden 2 Science

Nadere informatie

Museum De Buitenplaats Kijken is een kunst

Museum De Buitenplaats Kijken is een kunst Museum De Buitenplaats Kijken is een kunst Groep 5 Les 1 Ik en mijn selfie Les 1 Ik en mijn selfie Samenvatting van de les De kinderen kijken naar een selectie portretten waaronder selfies. Ze analyseren

Nadere informatie

www.praktischtechniek.nl

www.praktischtechniek.nl D. Bekijk nu de andere zaklampen. Vul de tabel in. Werken alle zaklampen? Ja / nee Omdat: Welke zaklamp schijnt het langst? Techniekkit: Noord Nederland Domein: Energie omzetting Competentie: Ontwerpen

Nadere informatie

eigen woonplaats Oorlog: geschiedenis in de geschiedenis monumenten hebben te maken met oorlogen? Welke oorlogen

eigen woonplaats Oorlog: geschiedenis in de geschiedenis monumenten hebben te maken met oorlogen? Welke oorlogen geschiedenis Oorlog: geschiedenis in de eigen woonplaats Omschrijving van de opdracht: Wat doe je als leerkracht? Introductie Thema: Oorlog: geschiedenis in de eigen woonplaats Introduceren thema Oorlog:

Nadere informatie

K 1 Symmetrische figuren

K 1 Symmetrische figuren K Symmetrische figuren * Spiegel Plaats de spiegel zó, dat je twee gelijke figuren ziet. Plaats de spiegel nu zó op het plaatje, dat je dezelfde figuur precies éénmaal ziet. Lukt dat bij alle plaatjes?

Nadere informatie

Natraject Toelichting voor de leerkracht Een Talentkrachtige les

Natraject Toelichting voor de leerkracht Een Talentkrachtige les Natraject Toelichting voor de leerkracht Ter afsluiting van het bezoek aan de Magneet zijn er twee lessen waaruit gekozen kan worden: Een korte les van 1 uur of een lesmiddag van 2 uur. Een Talentkrachtige

Nadere informatie

China Pagina 1. - Wie nodig jij uit voor een Chinese maaltijd? -

China Pagina 1. - Wie nodig jij uit voor een Chinese maaltijd? - China Pagina 1 Colofon Uitnodiging voor maaltijd in Chinees Les voor groep 6-8 150-180 minuten Handvaardigheid Let op! In deze les opzet werken leerlingen in tweetallen, en maken samen 1 werkstuk, maar

Nadere informatie

Gebruik het vragenmachientje en bedenk een onderzoeksvraag

Gebruik het vragenmachientje en bedenk een onderzoeksvraag Instructieblad Gebruik het vragenmachientje en bedenk een onderzoeksvraag Onderzoeken is leuk omdat je wat over jezelf leert: wat je kunt en hoe creatief je bent. Ook leer je over je omgeving en de wereld.

Nadere informatie

hoge stroming Fase Ontdek en onderzoek

hoge stroming Fase Ontdek en onderzoek Groep 7 & 8 Team van maximaal 4 leerlingen Leerling materiaal TECHNIEK TOERNOOI hoge stroming Fase Ontdek en onderzoek Verdeel de rollen Je werkt in een groepje van vier leerlingen. Iedereen in je groepje

Nadere informatie

EEN PAPIEREN VLIEGTUIG

EEN PAPIEREN VLIEGTUIG TOBO ACCENT 2004-05 WEST-VLAANDEREN JONGSTE KLEUTERS OUDERE KLEUTERS EERSTE GRAAD TWEEDE GRAAD DERDE GRAAD EERSTE GRAAD So EEN PAPIEREN VLIEGTUIG CONTEXTGEBIED INTEGRATIEMOGELIJKHEDEN Transport Energie

Nadere informatie

S C I E N C E C E N T E R

S C I E N C E C E N T E R HOE KUN JE EEN PINGPONGBALLETJE LATEN ZWEVEN IN DE LUCHT? Jullie gaan een exhibit ontwerpen waarbij jullie de bezoekers kennis laten maken met de eigenschappen van luchtstromen en luchtdruk. Met de exhibit

Nadere informatie

2 > Kerndoelen 11. 4 > Aan de slag 15. 5 > Introductie van de manier van werken 22. 6 > Mogelijke werkvormen en de plaats op het rooster 27

2 > Kerndoelen 11. 4 > Aan de slag 15. 5 > Introductie van de manier van werken 22. 6 > Mogelijke werkvormen en de plaats op het rooster 27 Inhoud 1 > Uitgangspunten 9 2 > Kerndoelen 11 3 > Materialen 12 4 > Aan de slag 15 5 > Introductie van de manier van werken 22 6 > Mogelijke werkvormen en de plaats op het rooster 27 7 > Waarom samenwerkend

Nadere informatie

Presentaties: presenteer jezelf met PowerPoint

Presentaties: presenteer jezelf met PowerPoint Werkblad 13C Presentaties: presenteer jezelf met PowerPoint Leerjaar 1 Presentaties maken Presentaties algemeen Stappenplan: wat gaan we deze week doen? Praten over presentaties en presenteren Een PowerPoint-presentatie

Nadere informatie

de instellingen van het bureaublad veranderen; datum en tijd, volumeinstellingen,

de instellingen van het bureaublad veranderen; datum en tijd, volumeinstellingen, Lesbeschrijving Overzicht Leerjaar 1 Vak Informatiekunde Onderdeel 1 Algemene Computervaardigheden Subonderdeel 1.1 Bureaublad Lesnummer 1 Titel van de les De computer en het bureaublad: aan de slag met

Nadere informatie

project Escher Je werkt tijdens dit project individueel en samen. Welke opdracht je alleen doet en welke samen wordt per opdracht beschreven.

project Escher Je werkt tijdens dit project individueel en samen. Welke opdracht je alleen doet en welke samen wordt per opdracht beschreven. instructie De komende vijf weken gaan we drie uur per week aan dit project werken. Binnen dit project zijn er vijf opdrachten die je moet doen. Je mag zelf weten wanneer je welke opdracht maakt, maar denk

Nadere informatie

De vragen sluiten aan bij de belevingswereld van de leerlingen en zijn onderverdeeld in de volgende vijftien categorieën:

De vragen sluiten aan bij de belevingswereld van de leerlingen en zijn onderverdeeld in de volgende vijftien categorieën: > Categorieën De vragen sluiten aan bij de belevingswereld van de leerlingen en zijn onderverdeeld in de volgende vijftien categorieën: 1 > Poten, vleugels, vinnen 2 > Leren en werken 3 > Aarde, water,

Nadere informatie

Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 7-8

Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 7-8 Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 7-8 1 Inhoud Voorbereidende les Afsluitende les Aanvullend materiaal bij deze lessen staat op de website: Introductiefilmpje PowerPoint presentatie Werkbladen 2 Voorbereidende

Nadere informatie

Keltische knopen. Tekenen van Keltische knopen. Stellen constructievragen aan excellente leerlingen. Geven feedback over de les en de uitleg.

Keltische knopen. Tekenen van Keltische knopen. Stellen constructievragen aan excellente leerlingen. Geven feedback over de les en de uitleg. Uitdager van de maand Keltische knopen Rekenen Wiskunde, Groep 7-8 Algemeen Titel Keltische knopen Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Construeren van Keltische knopen: ervaren

Nadere informatie

Workshop Handleiding. Verhalen schrijven. wat is jouw talent?

Workshop Handleiding. Verhalen schrijven. wat is jouw talent? Workshop Handleiding Verhalen schrijven wat is jouw talent? Inhoudsopgave Hoe gebruik je deze workshop? Hoe kun je deze workshop inzetten in je klas? Les 1: Even voorstellen stelt zich kort voor en vertelt

Nadere informatie

Dit stappenplan is ingevuld door:

Dit stappenplan is ingevuld door: STAPPENPLAN Dit stappenplan is ingevuld door: Dit is jullie opdracht: Bekijk de kranten en/of nieuwssites die je toegewezen krijgt. Ga op zoek naar een nieuwsartikel waarin techniek een belangrijke rol

Nadere informatie

Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 6-7. Algemeen

Uitdager van de maand. Rekenen Wiskunde, Groep 6-7. Algemeen Uitdager van de maand Doolhoven Rekenen Wiskunde, Groep 6-7 Algemeen Titel Doolhoven Cognitieve doelen en vaardigheden voor excellente leerlingen Begrijpen van de complexiteit en veelzijdigheid van het

Nadere informatie

Opdracht bij een bedrijfsbezoek door leerlingen Een aantrekkelijk bedrijfsbezoek speurtocht door het bedrijf

Opdracht bij een bedrijfsbezoek door leerlingen Een aantrekkelijk bedrijfsbezoek speurtocht door het bedrijf Opdracht bij een bedrijfsbezoek door leerlingen Een aantrekkelijk bedrijfsbezoek speurtocht door het bedrijf Introductie Er gebeuren allerlei activiteiten binnen een technisch bedrijf. Meer dan we ons

Nadere informatie

september 2013 Huygens College Kernuur Leesles Muziek Engels Dans PROJECT TITEL Werkboek First ID

september 2013 Huygens College Kernuur Leesles Muziek Engels Dans PROJECT TITEL Werkboek First ID september 2013 Huygens College Kernuur NAAM JAAR KLAS VAK PROJECT TITEL Leesles Muziek Engels Dans Werkboek First ID Inhoud Werkboek First ID 4 Het gebruik van de Powerpoint 7 Instructie voor het gebruik

Nadere informatie

DAT VERDIENT EEN BLOEMETJE!

DAT VERDIENT EEN BLOEMETJE! 1B DAT VERDIENT EEN BLOEMETJE! - Tuinbouw - "ik hoor en ik vergeet, ik zie en ik onthoud, maar ik doe en ik begrijp" Naam:... Klas:... 1 Probleem Binnen enkele weken is het weer infodag en de directie

Nadere informatie

De kunst van het opzetten

De kunst van het opzetten Lesbrief websessie De kunst van het opzetten Een kijkje achter de schermen van museum Naturalis voor groep 5, 6, 7 en 8 Inhoud lesbrief 1. Introductieles 2. Uitzending 3. Afronding Inhoud in het kort:

Nadere informatie

Link naar leerkrachtgids www.c3.nl/onderwijsmiddelen/leerkrachtgids-ontwerpen

Link naar leerkrachtgids www.c3.nl/onderwijsmiddelen/leerkrachtgids-ontwerpen Lesbrief Ontwerpend Leren Gebruik de zon! Gebruik deze lesbrief bij de proef Zonneoven en de leerkrachtgids Ontwerpend leren met chemie. Deze lesbrief geeft verdieping en een lessuggestie rondom de ontwerpopdracht:

Nadere informatie

Les 1 Probleem verkennen, ideeën verzinnen en kiezen

Les 1 Probleem verkennen, ideeën verzinnen en kiezen en Casus Tafels leren in samenwerking met OBS Het Galjoen, Den Hoorn Wetenschapsknooppunt Zuid-Holland TU Delft en ontwerpbureau Meeple In deze casus ontwerpen leerlingen een leuke manier om tafels te

Nadere informatie

Eigen werk maken. Kunstwerk namaken. Lesformat onderzoekscyclus kunstles (OOL) Lisanne Vinke Verwonderen Introduceer het kunstwerk.

Eigen werk maken. Kunstwerk namaken. Lesformat onderzoekscyclus kunstles (OOL) Lisanne Vinke Verwonderen Introduceer het kunstwerk. Lesformat onderzoekscyclus kunstles (OOL) Kunstwerk namaken Eigen werk maken 1. Verwonderen Introduceer het kunstwerk. 1. Verwonderen Introduceer een idee/opdracht/probleem. 2. Verkennen Bespreek wat de

Nadere informatie

lesbrieven water verzamelen avonturenpakket de uitvinders en de verdronken rivier leerlingen werkblad Lesbrief 1:

lesbrieven water verzamelen avonturenpakket de uitvinders en de verdronken rivier leerlingen werkblad Lesbrief 1: lesbrieven leerlingen werkblad Lesbrief 1: water verzamelen Verhaal: De Uitvinders en De Verdronken Rivier Opdracht 1: Opdracht 2: Opdracht 3: Opdracht 4: Brainstorm over water Bouw een water-takel-kraan

Nadere informatie

Tweede wereldoorlog:

Tweede wereldoorlog: geschiedenis Tweede wereldoorlog: Kleding Omschrijving van de opdracht: Wat doe je als leerkracht? Introductie Thema: Tweede Wereldoorlog - Kleding Introduceren thema Tweede Wereldoorlog - Kleding In dit

Nadere informatie

Introduceren thema Indeling planten- en dierenrijk. fauna in de wereld. Thema: Indeling planten- en dierenrijk. Dierenrijk.

Introduceren thema Indeling planten- en dierenrijk. fauna in de wereld. Thema: Indeling planten- en dierenrijk. Dierenrijk. Natuur & Techniek indeling planten- en dierenrijk Omschrijving van de opdracht: Wat doe je als leerkracht? Introductie Thema: Indeling planten- en dierenrijk Introduceren thema Indeling planten- en dierenrijk

Nadere informatie

CONCEPT TOOL ONTWERPEN IN BEELD VOOR EIGEN GEBRUIK

CONCEPT TOOL ONTWERPEN IN BEELD VOOR EIGEN GEBRUIK 1 Leerdoelen verhelderen 1A Hoe ziet de vaardigheid eruit? Neem een vaardigheid die in komende project of les belangrijk gaat zijn. Schrijf de vaardigheid op een groot vel en verdeel de rest van het vel

Nadere informatie

energie Natuur & Techniek Bespreek met de kinderen waar in huis allemaal energie voor alleen nadenken over de verschillende soorten energie, maar

energie Natuur & Techniek Bespreek met de kinderen waar in huis allemaal energie voor alleen nadenken over de verschillende soorten energie, maar Natuur & Techniek energie Omschrijving van de opdracht: Introductie Thema: Energie In dit thema staat de volgende hogere orde denkvraag centraal: Hoeveel bespaar je met een energiezuinig huis in vergelijking

Nadere informatie

Takenblad Plusklas Ontdekken Periode 2 : Herfstvakantie tot kerstvakantie. Opdracht: Spoorzoekers Van wie is die vingerafdruk?

Takenblad Plusklas Ontdekken Periode 2 : Herfstvakantie tot kerstvakantie. Opdracht: Spoorzoekers Van wie is die vingerafdruk? Takenblad Plusklas Ontdekken Periode 2 : Herfstvakantie tot kerstvakantie Naam : Wat is de bedoeling? Opdracht: Spoorzoekers Van wie is die vingerafdruk? Er is een misdaad gepleegd! Een dief heeft de computer

Nadere informatie

De kunst van het opzetten

De kunst van het opzetten De kunst van het opzetten Lesbrief websessie Een kijkje achter de schermen van museum Naturalis voor groep 5, 6, 7 en 8 Inhoud lesbrief De kunst van het opzetten 1 Introductieles 2 Uitzending 3 Afronding

Nadere informatie

Workshop Handleiding. Verhalen schrijven. wat is jouw talent?

Workshop Handleiding. Verhalen schrijven. wat is jouw talent? Workshop Handleiding Verhalen schrijven wat is jouw talent? Inhoudsopgave Hoe gebruik je deze workshop? Hoe kun je deze workshop inzetten in je klas? Les 1: Even voorstellen stelt zich kort voor en vertelt

Nadere informatie

China. Chinees Nieuwjaar. 6 lessen rond de Chinese tradities. Vakgebied: Culturele Vorming. Lesduur: 60-90 minuten per les

China. Chinees Nieuwjaar. 6 lessen rond de Chinese tradities. Vakgebied: Culturele Vorming. Lesduur: 60-90 minuten per les China Chinees Nieuwjaar 6 lessen rond de Chinese tradities Vakgebied: Culturele Vorming Lesduur: 60-90 minuten per les China Pagina 1 Colofon Chinees Nieuwjaar Les voor groep 7/8 3 x 60 minuten Beeldende

Nadere informatie

Spiegelen en symmetrie

Spiegelen en symmetrie Spiegelen en symmetrie Bedoeling: De leerlingen komen doormiddel van verschillende activiteiten te weten wat spiegelen (en spiegelas) en symmetrie is. Doelen: De leerlingen kunnen - in eigen woorden verwoorden

Nadere informatie

HANDLEIDING BLOEMPOT ONDERBOUW

HANDLEIDING BLOEMPOT ONDERBOUW HANDLEIDING BLOEMPOT ONDERBOUW De opdracht In deze drie energizers gaan de leerlingen aan de slag met het bedenken van een nieuwe manier om een bloempot te gebruiken. Dit doen de leerlingen door te bespreken

Nadere informatie

Nationaal Gevangenismuseum Gevangen in beeld

Nationaal Gevangenismuseum Gevangen in beeld Nationaal Gevangenismuseum Gevangen in beeld Groep 8 Les 1. Boeven in beeld Les 1. Boeven in beeld Nationaal Gevangenismuseum Groep 8 120 minuten Samenvatting van de les De les begint met een klassikaal

Nadere informatie

Tweede wereldoorlog:

Tweede wereldoorlog: geschiedenis Tweede wereldoorlog: Auto s en wegen Omschrijving van de opdracht: Wat doe je als leerkracht? Introductie Thema: Tweede Wereldoorlog: auto s en wegen Introduceren thema Tweede Wereldoorlog:

Nadere informatie

Opdrachtenfiche mijn orkest

Opdrachtenfiche mijn orkest Opdrachtenfiche mijn orkest PER TWEE/IN GROEP In een orkest spelen instrumenten samen. Elk instrument werkt op een andere manier en geeft een ander soort geluid. Hier kan je vijf leuke instrumenten in

Nadere informatie

Introduceren thema Voeding en Bewegen. Wat doe je als leerkracht? Omschrijving van de opdracht: Thema: Voeding en bewegen

Introduceren thema Voeding en Bewegen. Wat doe je als leerkracht? Omschrijving van de opdracht: Thema: Voeding en bewegen Natuur & Techniek Mijn lijf: Voeding en bewegen Omschrijving van de opdracht: Introductie Thema: Voeding en bewegen In dit thema staan de volgende hogere orde denkvragen centraal rondom voeding en bewegen:

Nadere informatie

LESMODULE OVER WINDENERGIE

LESMODULE OVER WINDENERGIE YOUNG ENERGY PROJECT - STUDENTEN LESMODULE OVER WINDENERGIE Inhoudsopgave Instructiebladen Les 1 Module windenergie, Instructieblad 1.1 4 Les 1 Ontdek, Instructieblad 1.2 5 Les 2 Onderzoek, Instructieblad

Nadere informatie

JE EIGEN BUURT OMSTREEKS 1935

JE EIGEN BUURT OMSTREEKS 1935 JE EIGEN BUURT OMSTREEKS 1935 1 Wat moet je doen? 1. Maak een presentatie over hoe jouw buurt er omstreeks 1935 uitzag of over de mensen die in die tijd in jouw buurt leefden. Wat kun je te weten komen

Nadere informatie

Lesbeschrijving Nederlands

Lesbeschrijving Nederlands Lesbeschrijving Nederlands Overzicht Leerjaar 1 VOx leerlijn nr. 1 Mondelinge taal Onderdeel nr. 1.3 Spreekvaardigheid Subonderdeel nr. 1.3.1 Spreken Lesnummer 34 Titel van de les Ik houd mijn spreekbeurt

Nadere informatie

Druk met Kunst Lesbrief ter voorbereiding op het project Druk met Kunst, groep 6.

Druk met Kunst Lesbrief ter voorbereiding op het project Druk met Kunst, groep 6. Druk met Kunst Lesbrief ter voorbereiding op het project Druk met Kunst, groep 6. Inhoud: Voor de docent Pagina 2 - Het project druk met kunst - Voorbereiding met de klas - De leskist Museum in de klas

Nadere informatie

Introduceren thema Áchtbanen. Thema: Achtbanen. centraal: 2. Hoe komt het dat de wagentjes toch op de rails blijven zelfs

Introduceren thema Áchtbanen. Thema: Achtbanen. centraal: 2. Hoe komt het dat de wagentjes toch op de rails blijven zelfs Natuur & Techniek Achtbanen Omschrijving van de opdracht: Introductie Thema: Achtbanen In deze les staan de volgende hogere orde denkvragen centraal: 1. Ontwerp een wagentje voor je eigen achtbaan. 2.

Nadere informatie

De lamp. Copyright Vakcollege Groep B.V. 2011. Alle rechten voorbehouden.

De lamp. Copyright Vakcollege Groep B.V. 2011. Alle rechten voorbehouden. De lamp Copyright Vakcollege Groep B.V. 2011. Alle rechten voorbehouden. De lamp Met lampen is het als met schoenen; ze zijn vanzelfsprekend en je ziet ze overal. Pas als de stroom een keer uitvalt, merk

Nadere informatie

Vlinder maken met een koffiefilter

Vlinder maken met een koffiefilter Kinderactiemodel klimaatcampagne 2011 Knutseltips vlinders maken Maak een vlinder-knutselhoek waar kinderen allerlei vlinders kunnen knutselen. Hierna geven we een overzicht van enkele concrete voorbeelden

Nadere informatie

Proefjes. Jouw werkbladen in de klas. In de klas. versie A. Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Mijn naam:

Proefjes. Jouw werkbladen in de klas. In de klas. versie A. Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Mijn naam: Proefjes Jouw werkbladen in de klas In de klas Mijn naam: Mijn school: Ik zit in groep: Ontdek zélf hoe de wereld werkt! versie A Onderzoek in de klas Groep 7-8 Leerlingen In de klas versie 04-2014 1 Onderzoek

Nadere informatie

Natuurtentoonstelling

Natuurtentoonstelling Natuurtentoonstelling We gaan schilderijlijstjes maken. Knip elk een rechthoekige lijst uit een vel A4-papier. Daarna mag je jouw lijst versieren met kleurpotloden, verf, wascokrijt of ander materiaal.

Nadere informatie

HANDLEIDING VOOR LEERKRACHTEN BIJ DE TENTOONSTELLING

HANDLEIDING VOOR LEERKRACHTEN BIJ DE TENTOONSTELLING HANDLEIDING VOOR LEERKRACHTEN BIJ DE TENTOONSTELLING Inhoudsopgave: 1. Algemene introductie blz. 3 2. Achtergrondinformatie blz. 4 3. Werkwijze blz. 5 4. Uitleg van de opdrachten bij CODA Paper Art Junior

Nadere informatie