Bezwaren en oplossingen analyse van de denktanksessies installatiebranche

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Bezwaren en oplossingen analyse van de denktanksessies installatiebranche"

Transcriptie

1 Bezwaren en oplossingen analyse van de denktanksessies installatiebranche Bezwaren / Opmerkingen uit de Yellow paper sessie van Omvang 1. Alleen voor grote bedrijven met grote projecten 2. Te kleine schaal 3. Is grootte van de Installateur van belang, te klein? 4. Is het ook geschikt voor collectieve inkoop bij coöperaties 5. Is het ook toepasbaar voor andere doelgroepen (dan gemeenschappelijke bedrijf) 6. Te tijdrovend en niet genoeg partijen voor o.a. Financiën. PR 1. Nog weinig bekendheid 2. Eerste stap op weg naar een ESCo 3. Te weinig vraag vanuit de markt 4. Te weinig draagvlak Geld 1. Te hoge instapdrempel 2. Financiering 3. Financieringsobstakels 4. Geld? 5. Geen programma vorming maar losse project(jes) waardoor hoge transactie kosten / geen schaal 6. Haalbaarheid 7. Beheerders verdienen geld niet bij een ESCo 8. Voor financiering grote projecten 9. Verband tussen techniek en investering wordt niet herkend 10. De aanloop naar financiering is lastig 11. Particulieren kunnen vaak niet lenen 12. Woningbouwcorporaties hebben geen geld 13. Langdurige contracten zijn een brug te ver voor investeringsmaatschappijen 14. Het is financieel niet aantrekkelijk te maken. 15. De looptijden zijn te lang Risico 1. Onzekere toekomst (Energie) 2. Wie geeft de garantie op de energieprijs voor 10 of 15 jaar 3. Financieringsrisico bij installateur of opdrachtgever 4. ESCo kan failliet gaan? Garanties 5. Tijd en knowhow invest voor traject (acquisitie) 6. Drivers van een succesvolle ESCo worden niet herkend 7. Stichting / bedrijf kan failliet gaan 8. Ondernemers hebben een huurovereenkomst van 1 of 2 jaar en zullen niet investeren in duurzaamheid (zonnepanelen verlichting en warmte installaties) 9. Vastgoed eigenaren kantoren hebben meestal al een werkende installatie en maakt het niet uit dat de huurder meer betaald voor energie. 10. Huurder willen niet investeren omdat ze niet langer kijken dan 3 jaar 11. Gebrek aan kennis, en hierdoor de risico s niet kunnen in schatten. 12. Beperkt beeld van interessante doelgroepen.

2 Vertrouwen 1. Wantrouwen 2. Onbekendheid 3. Weinig vertrouwen eindgebruiker 4. Meerwaarde ESCo t.a.v. vertrouwen eindgebruiker 5. Argwaan bij de opdrachtgever 6. Vertrouwensband opbouwen kost veel tijd. 7. ESCo s zien als iets strategisch maar als product 8. Geen professioneel opdrachtgever- & opdrachtnemerschap 9. Geen leiderschap (visie->daadkracht->doorzettingsvermogen 10. Je verkoopt een ESCo niet zomaar even daar is vertrouwen voor nodig 11. Particulieren willen wel maar teveel onduidelijkheid en door teleurstellingen niet meer geïnteresseerd Juridisch 1. Wethouders termijn 2. Juridische ondersteuning bij opstellen van het prestatie contract wie kan daar bij helpen? 3. Inkopers / juristen als laatste aan de beurt 4. Opzet contract van uit ESCo of bedrijf? 5. Monitoring e-besparing per product of algemeen? 6. Wie is eigenaar van de installatie? 7. Contract opzetten 8. ESCo contracten juridisch onbekend voor grootte ESCo s 9. Eigendomsrisico 10. Geen eigen jurist in huis 11. Het opstellen van de juiste contracten zijn erg lastig. In de denktank sessie van zijn de volgende oplossingen aangeboden. Omvang: 1. Is ook toepasbaar voor scholen en zorgondernemingen, markt is leading 2. Samenwerken ON 3. Samenwerking of opdelen ON ook OG 4. Opdelen in drie onderdelen Financieel / Juridisch en vergunningen / Technisch 5. Duidelijke definitie en Programma OG + derden 6. Start met een groot project v.b. ijsbaan Leeuwarden om bekendheid en draagvlak te creëren 7. Start b.v. met Particulier initiatief 100 huizen of een dorp What s in it for the customer en voor de installateurs / aanbieders ESCo gegarandeerde energieprijs < zie maar hoe 8. Schaalvergroting door samenwerking installateurs en of opdrachtgevers 9. Werkzaamheden diverse partijen clusteren: isoleren + PV panelen + ICT + advies + etc. 10. Breng projecten in beeld om deze dan te bundelen OG PR: 1. Aansturen politiek Programma overheid 2. Vraag vanuit de markt vergroten door bewustwording bij OG 3. Taak van de ON om ESCo s te promoten

3 4. Laten wij een gezamenlijk project opstellen *aan de slag Wie: Provincie Gemeente en marktpartijen 5. Een ESCo werkt omdat: a. De opdrachtgever helemaal wordt ontzorgt b. Omdat een gebouw voor jaren gerenoveerd, energiezuinig en onderhouden wordt c. Het wordt gefinancierd d. De levensduur van het pand langer wordt e. De installateur het onderhoud doet en voor jaren inkomen heeft. 6. Vanuit overheid projecten starten OG en ON samen brengen (Derden)\ 7. Mind setting PR programma in Friesland bij OG en provincie 8. Laat de goede voorbeelden zien waarin voordeel duidelijk wordt 9. Bekendheid bij OG vergroten met behulp van heldere info / documentatie door de overheid of derden 10. Starten met opzetten v/e case en hiermee naar opdrachtgevers zodat er onderling verder over gesproken wordt 11. Presenteer voorbeelden projecten, bijv. uit buitenland OG+ON Geld: 1. Geld is geen probleem ON 2. Verwijs naar beschikbaarheid vormen Overheid Banken, etc 3. Fonds oprichten of projecten verzamelen 4. Haalbaarheid studies / besparingsadviezen ON 5. Fonds in Friesland? Indien ja. Maak dit zichtbaar 6. OG + ON ontzorgen (Derden) 7. Betaalbaar en komt retour voor volgende projecten 8. Financieel aantrekkelijk omdat de eigenaar in de looptijd al verdiend op de energiekosten. Na de looptijd (enorme) lage exploitatie door de duurzaamheid 9. Raam afspraken met geld verstrekkers, niet per business case 10. Beheerders verdienen geld aan ESCo: MJOP zit in ESCo dar wordt aan verdiend Risico s: 1. Goede beschrijving van de business case 2. Door voldoende kennis risico s herkennen en afdekken! ON 3. Denken gezamenlijk in mogelijkheden en in risico s 4. Voor scholen gemeentes eist garanties geven FONDS? Provincie Gemeenten 5. Gebrek aan kennis delen ON / Overheid 6. Risico s bespreekbaar maken met OG. Samen bewust risico s nemen. Vertrouwen: 1. Aansluiten bij ESCo Netwerk, Duurzaamheidslabel 2. 1 organisatie waarbij gemeente en bedrijfsleven samenwerken + centrale inkoop 3. ON moet er zelf in geloven dan komt de OG ook wel mee 4. Investeer in duurzame relaties 5. Vertrouwen begint bij goede afspraken ON en OG 6. Laten zien waarover je hebt nagedacht en dit de markt in brengen 7. ESCo Bekend! 8. Ondersteuning / begeleiding bij projecten 9. Investeer in je klant mee denken in behoefte voorzien 10. Bij aanbestedingen voorkeur uitspreken voor ESCo s, hierdoor ontstaat beweging in denken hier over 11. Verdien je krijg je niet zomaar Juridisch: 1. Branche breed juridische modellen ontwikkelen ON

4 2. ESCo Netwerk Nederland kan juridisch platform worden 3. Politiek: vergunningen afgeven/wetgeving aanpassen 4. Niet elke keer het wiel weer uitvinden maar delen van kennis ON / Overheid 5. Voorbeelden laten zien 6. Bij eerste gedachten aan een opzet jurist, fiscalist deskundigen etc, mee laten denken ON + OG 7. Contracten en juridische begeleiding organiseren voor installateurs Provincie / ESCo netwerk NL 8. Tijdens het traject van het opstellen van het contract, wel vragen aan juristen stellen. Maar contract is iets tussen 2 partijen. Aan het eind door jurist laten controleren. ON = Ondernemer OG = Opdracht Gever / gebouw eigenaar Kruistabel analyse Omvang Oplossing 1 X 2 X 3 X 4 5 X 6 X PR Oplossing 1 X X X 2 X X X 3 X X X 4 X X X X GELD Oplossing 1 X X 2 X X X X 3 X X X X 4 X X X X 5 X X 6 X X 7 X

5 8 X X X 9 X X 10 X X X X 11 X X X X X 12 X X X X X X 13 X X 14 X X X 15 X RISICO Oplossing Probleem X X X 2 X X X 3 X X X 4 X X 5 X 6 X 7 X X 8 X 9 10 X X 11 X X 12 X VERTROUWEN Oplossing 1 X X X X X 2 X X X X 3 X X X X X 4 X 5 X X X X X 6 X X X X 7 8 X X 9 X 10 X X X 11 X X JURIDISCH Oplossing 1

6 2 X X X X 3 X X X X 4 X X X X 5 X 6 X 7 X X X 8 X X 9 X X 10 X X 11 X X Uitwerking per thema Door de problemen met de oplossingen te combineren in een kruistabel komt naar voren welke oplossingen het meest bijdragen (groene velden). De rode velden geven aan bij welke vragen geen oplossing is gevonden tijdens de sessie. Omvang: 2. Samenwerken Ondernemers 8. Schaalvergroting door samenwerken installateurs en of opdrachtgevers 10. Breng projecten in beeld om deze dan te bundelen (door opdracht gevers) PR: 6. Vanuit de overheid projecten starten OG en ON samen brengen (Derden) 7. Mind setting PR programma in Friesland bij OG en Provincie 9. Bekendheid bij OG vergroten met behulp van heldere info / documentatie door de overheid of derden Geld: 3. Fonds oprichten of projecten verzamelen 6. OG + ON ontzorgen (Derden) 9. Raam afspraken met geld verstrekkers, niet per business case Risico: 2. Door voldoende kennis risico s herkennen en afdekken! ON. 4. Voor scholen gemeentes eist garantie geven FONDS? (door Provincie en gemeenten) Vertrouwen: 2. 1 organisatie waarbij gemeenten en bedrijfsleven samenwerken + centrale inkoop 9. Investeer in je klant mee denken in behoefte voorzien Juridisch: 1. Branche breed juridische modellen ontwikkelen ON 7. Contracten en juridische begeleiding organiseren voor installateurs (door Provincie / ESCo Netwerk NL) Onbeantwoorde bezwaren: Omvang: 4. Is het ook geschikt voor collectieve in koop bij coöperaties?

7 Risico: 9. Vastgoed eigenaren kantoren hebben meestal al een werkende installatie en maakt het niet uit dat de huurder meer betaald voor energie Vertrouwen: 7.ESCo s zien als iets strategisch maar als product Juridisch: 1. Wethouders termijn Conclusie: Uit de analyse blijkt dat met een paar oplossingen per thema veel problemen opgelost kunnen worden 80 / 20 regel. Centraal staat hier dat ON en OG gaan samenwerken en dat daar een coördinerende overheid bij nodig is. Volgens ESCo netwerk NL zijn genoemde bezwaren/show-stoppers herkenbaar, Fryslân is niet uniek. Heel veel obstakels hebben feitelijk niets te maken met 'to ESCo or not to ESCo maar met professionaliteit, transparantie, etc. (aan zowel opdrachtgever als opdrachtnemerskant). Met name het denken in de lange termijn kaders, robuuste afspraken maken die over een paar jaar ook nog werken, het denken in scenario s etc. zijn zaken die je eigenlijk altijd voor elkaar zou moeten hebben, dus ook als je traditioneel aan de slag gaat. Oplossingsrichting: Duidelijk wordt dat het ontbreekt aan professionalisering van de markt. Ook uit de enquête die vooraf aan de probleemanalyse is ingevuld blijkt dat de installatiebedrijven niet alle onderdelen voor het goed uitvoeren van een ESCo beheren maar alleen delen hiervan. Wil de markt (OG en ON) professioneel worden dan moet er ingezet worden op gerichte opleidingen en ondersteuning vooraf en tijdens het opzetten van ESCo s. Dit is een voorwaarde scheppende eis willen we met ESCo s in Friesland naar een hoger niveau komen! Daarnaast is duidelijke coördinatie nodig vanuit zowel OG / ON / en overheden. Dit op het gebied van schaalgrote door samenvoeging van projecten, finaciering en juridische afwikkeling. In de analyse wordt duidelijk dat er initiatief gevraagd wordt door de Provincie Fryslân. 3,5 3 2,5 2 1,5 1 0, Wat verwacht u van de rol van de Provincie Fryslân Verbinden Ondersteuning Stimuleren Financieel Garanties Volgens ESCo Netwerk NL, programmavorming: bepalen wat de kansrijke gebieden/sectoren zijn (de programma s), daar de grenzen formuleren (over wat voor soort projecten hebben we het qua omvang, looptijd, zekerheden, etc. > waar moet je project

8 ongeveer aan voldoen willen we het adopteren), financiering van te voren met beleggers/provincie/etc. organiseren (in voorwaardelijke vorm dus als jij er voor zorgt dat je project binnen de lijntjes past, gaan wij in principe -helpen bij het- financieren). Ook PGGM heeft ons gevraagd hen in NL daarbij te helpen. Voordeel is dat je dan meteen je transactiekosten enorm kunt verlagen want je gaat gebruik maken van allerhande standaard documentatie. Door de veel grotere schaal, wordt het ook nog eens veel interessanter voor de financiële partijen en de installateurs. Op dit moment denkt de Provincie Fryslân na over het opzetten van een tweede ESCo project (FRESCo). Hiervoor gaat de Provincie contact opnemen met het ESCo servicepunt Noord-Holland en met Groningen (GRESCO). Dit document en ook de resultaten van de pilot ESCo zullen als materiaal gebruikt worden om verdere stappen uit te werken.

2e Denktank sessie ESCO s 1 juli 2014, Leeuwarden

2e Denktank sessie ESCO s 1 juli 2014, Leeuwarden 2e Denktank sessie ESCO s 1 juli 2014, Leeuwarden Samenva=ng vorige week om vanuit daar naar oplossingen te gaan Geeltjes met de show- stoppers 6 groepen bezwaren uit yellow page sessie Omvang PR Geld

Nadere informatie

Energy Service Company: een kans voor u?

Energy Service Company: een kans voor u? 1 Energy Service Company: een kans voor u? Stand van zaken provinciale pilot & Kansen voor de installatiebranche Hans van der Heide Pilot provincie Friesland (1) Doel: Ervaring opdoen met het opzetten

Nadere informatie

Financieren van duurzaamheid. Servicepunt Duurzame Energie

Financieren van duurzaamheid. Servicepunt Duurzame Energie Financieren van duurzaamheid Peter Borghstijn BNG Bank Hans Hörter Servicepunt Duurzame Energie Inhoud BNG Bank Verduurzaming Financiering verduurzaming Geschiedenis 1914 Instituut voor de Rijksverrekening

Nadere informatie

Slim aanbesteden en financiering

Slim aanbesteden en financiering Caspar Boendermaker BNG Advies, oktober 2013 Onderwerpen: BNG en duurzaamheid Valkuilen bij verduurzaming Financiering verduurzaming corporatiewoningen; 2 Onze missie: Lage financieringskosten voor maatschappelijke

Nadere informatie

Prestatiecontracten voor bestaand maatschappelijk vastgoed: slim besparen én verduurzamen

Prestatiecontracten voor bestaand maatschappelijk vastgoed: slim besparen én verduurzamen Prestatiecontracten voor bestaand maatschappelijk vastgoed: slim besparen én verduurzamen 6 december 2011 Albert Hulshoff Ede 22 maart 2012 Prestatiecontracten - Prestatiecontracten - ESCo-eigenschappen

Nadere informatie

Financiering van Openbare Duurzame Verlichting voor Gemeenten

Financiering van Openbare Duurzame Verlichting voor Gemeenten Financiering van Openbare Duurzame Verlichting voor Gemeenten Den Haag 9 september 2015 Intoductie BNG Bank Leo Valkenburg & Pieter Oppermann 2 Duurzame verlichting voor gemeenten Pieter Oppermann 01/03/2012

Nadere informatie

Markt functioneert nu mondjesmaat, er is meer potentieel dan nu wordt gerealiseerd, want:

Markt functioneert nu mondjesmaat, er is meer potentieel dan nu wordt gerealiseerd, want: Marktanalyse Markt functioneert nu mondjesmaat, er is meer potentieel dan nu wordt gerealiseerd, want: Onbekendheid gebouweigenaren & gebruikers met de mogelijkheden en winst die te behalen valt Ondoorzichtige

Nadere informatie

DEventer Energieke Verbinding Pilot ESCo

DEventer Energieke Verbinding Pilot ESCo DEventer Energieke Verbinding Pilot ESCo Inhoud 1. Inleiding 2. Wat is een ESCo? 3. Wat is de meerwaarde van een ESCo? 4. Organisatie en positionering 5. Belemmeringen en risico s 1.1 DEventer Energieke

Nadere informatie

Het verduurzamen van maatschappelijk vastgoed m.b.v. ESCO s. Hans Hörter, Commercieel Adviseur DWA installatie- en energieadvies

Het verduurzamen van maatschappelijk vastgoed m.b.v. ESCO s. Hans Hörter, Commercieel Adviseur DWA installatie- en energieadvies 18-12-2012 1 Het verduurzamen van maatschappelijk vastgoed m.b.v. ESCO s Hans Hörter, Commercieel Adviseur DWA installatie- en energieadvies Onderwerpen Achtergrond: waarom gebeurt er zo weinig? Wat is

Nadere informatie

Masterclass Energie op bedrijventerreinen. Provincie Zuid Holland

Masterclass Energie op bedrijventerreinen. Provincie Zuid Holland Masterclass Energie op bedrijventerreinen Provincie Zuid Holland 2 Consortium 3 STEM regeling De STEM (Samenwerken Topsector Energie en Maatschappij) regeling is een subsidie van de topsector Energie.

Nadere informatie

SEMINAR Zonne-energie voor woningbouwcorporaties

SEMINAR Zonne-energie voor woningbouwcorporaties SEMINAR Zonne-energie voor woningbouwcorporaties Gastheer: Bart Jansen, Atrivé i.s.m. Aedes vereniging van woningcorporaties Programma: 15.30-15.45 Energietrends voor corporaties Bart Jansen, Atrivé 15.45-16.00

Nadere informatie

Zonnestroom voor het Friese MKB

Zonnestroom voor het Friese MKB Zonnestroom voor het Friese MKB Informatiebijeenkomst, Provinciehuis Jadranka Cace, projectleider j.cace@fryslan.nl 2 oktober 2014 Ambities Structurele toepassing van zonnestroom bij MKB Praktijktoepassing:

Nadere informatie

Slimmer met vastgoed - innovatief aanbesteden. Een interactieve kennismaking met DBFMOcontracten

Slimmer met vastgoed - innovatief aanbesteden. Een interactieve kennismaking met DBFMOcontracten Slimmer met vastgoed - innovatief aanbesteden van Vliet Een interactieve kennismaking met DBFMOcontracten April 2011 7 april 2009 2 April 2011 - Slimmer met vastgoed - innovatief aanbesteden 3 April 2011

Nadere informatie

Provinsje Fryslan Leeuwarden, 25 maart 2014. Frans van Wieren. duurzaam ondernemen en toch geld verdienen Presentatie Financiering Esco s

Provinsje Fryslan Leeuwarden, 25 maart 2014. Frans van Wieren. duurzaam ondernemen en toch geld verdienen Presentatie Financiering Esco s Provinsje Fryslan Leeuwarden, 25 maart 2014 Frans van Wieren duurzaam ondernemen en toch geld verdienen Presentatie Financiering Esco s Financiering Esco s Terugverdientijd Vormen van financiering Esco

Nadere informatie

Financiering verduurzaming bedrijventerreinen GebiedsESCo, hoe pak je dat aan? 12 juni 2014

Financiering verduurzaming bedrijventerreinen GebiedsESCo, hoe pak je dat aan? 12 juni 2014 #gebiedsesco Financiering verduurzaming bedrijventerreinen GebiedsESCo, hoe pak je dat aan? 12 juni 2014 #gebiedsesco Programma Gijs Schuurhuis (De Urbanisator Plaspoelpolder) Welkomstwoord Hans Korbee

Nadere informatie

ENERGIECONCEPTEN. Advies op maat. vandorp.eu

ENERGIECONCEPTEN. Advies op maat. vandorp.eu ENERGIECONCEPTEN Advies op maat ENERGIE- KOSTEN Stelt u zich eens voor dat u 1,- per m 2 aan energiekosten kunt besparen in een pand van 5.000 m 2. In een tijd van stijgende energiekosten zal dit in 10

Nadere informatie

Verduurzamen van commercieel vastgoed juridische aspecten

Verduurzamen van commercieel vastgoed juridische aspecten Verduurzamen van commercieel vastgoed juridische aspecten 19 juni 2014 Inleiding Rollen en partijen Verschillende typen vastgoed met een eigen regime Woningen, winkels en overige bedrijfsruimte De split

Nadere informatie

4 maart 2014. Project ontwikkeling. Zon-P.V.

4 maart 2014. Project ontwikkeling. Zon-P.V. 4 maart 2014 Project ontwikkeling Zon-P.V. 1 Inhoud Inhoudsopgave Locatie keuze Ontwikkel en investering en exploitatie kosten Kostprijs kwh Vragen 2 Projectontwikkeling Coöperatieve Zon-P.V. Geen rekensommen

Nadere informatie

Willen is kunnen Woonlasten en energiebesparende maatregelen

Willen is kunnen Woonlasten en energiebesparende maatregelen Willen is kunnen Woonlasten en energiebesparende maatregelen Tim Mooiman 7 maart 2013 Waarom een aparte BV? Terugverdienen meerinvestering (i.t.t. HW) Woonlastenverlichting Onduidelijke regelgeving Transparantie

Nadere informatie

Deel 3: de Productie(-installatie) MONITOR

Deel 3: de Productie(-installatie) MONITOR Deel 3: de Productie(-installatie) MONITOR Deze Monitor gaat over productie-installaties: windturbines, windparken collectieve zonprojecten andere productie-installaties alle productie-projecten waar jullie

Nadere informatie

VAN HARTE WELKOM INFORMATIE AVOND PV- PROJECT NAMENS WETHOUDER TON ANCION OP DE. Duurzame Verlichting Landgraaf

VAN HARTE WELKOM INFORMATIE AVOND PV- PROJECT NAMENS WETHOUDER TON ANCION OP DE. Duurzame Verlichting Landgraaf 1 NAMENS WETHOUDER TON ANCION VAN HARTE WELKOM OP DE INFORMATIE AVOND PV- PROJECT Duurzame Verlichting Landgraaf PROJECTLEIDER GEMEENTE LANDGRAAF: RONALD BOUWERS ALGEMEEN Een van de milieu ambities van

Nadere informatie

Ervaringen van het verduurzamen van Rotterdams gemeentelijk vastgoed m.b.v. ESCo s

Ervaringen van het verduurzamen van Rotterdams gemeentelijk vastgoed m.b.v. ESCo s Ervaringen van het verduurzamen van Rotterdams gemeentelijk vastgoed m.b.v. ESCo s Gert-Jan de Looze & Peter van Schijndel Gemeente Rotterdam & Strukton Gert-Jan de Looze Peter van Schijndel Rotterdamse

Nadere informatie

Parkmanagement in groei traject

Parkmanagement in groei traject Parkmanagement in groei traject Leergang PM 2014 Utrecht, 25 maart 2014 www.clok.nl e-mail info@clok.nl telefoon 035-695 41 44 StichtingCLOK Auteur achter, voornaam Levenscyslus bedrijventerrein Programma

Nadere informatie

Wasstraat Duurzaamheid Een katalysator voor verduurzaming van de woningvoorraad. Theo Stauttener

Wasstraat Duurzaamheid Een katalysator voor verduurzaming van de woningvoorraad. Theo Stauttener Wasstraat Duurzaamheid Een katalysator voor verduurzaming van de woningvoorraad Theo Stauttener Stadkwadraat Rijk zet in op energiesprong! Duurzaamheid Belangrijk thema In bestaande voorraad het meeste

Nadere informatie

ENERGIE. besparen. vandorp.eu

ENERGIE. besparen. vandorp.eu ENERGIE besparen ENERGIE- KOSTEN Stelt u zich eens voor dat u 1,- per m 2 aan energiekosten kunt besparen in een pand van 5.000 m 2. In een tijd van stijgende energieprijzen zal dit in 10 jaar al gauw

Nadere informatie

Catrinus Tuinstra Fokje Bosma 12 november 2014

Catrinus Tuinstra Fokje Bosma 12 november 2014 Catrinus Tuinstra Fokje Bosma 12 november 2014 MISSIE STICHTING CPOZ Burgers helpen bij het conceptualiseren, budgetteren, vormgeven, aanbesteden, realiseren, monitoren van hun eigen woning en woonomgeving

Nadere informatie

Energie Exploitatie Ontwikkelingen in Nederland

Energie Exploitatie Ontwikkelingen in Nederland Energie Exploitatie Ontwikkelingen in Nederland Leo Brouwer Programma adviseur Duurzame Energie en Energietransitie 16 oktober 2007 donderdag 18 oktober 2007 1 Daan van Vliet Directeur Unica Bestuurslid

Nadere informatie

Hoe ontwikkel je een onweerstaanbaar aanbod?

Hoe ontwikkel je een onweerstaanbaar aanbod? Hoe ontwikkel je een onweerstaanbaar aanbod? 21 oktober 2014 Stendert de Vries Mechteld Bakkeren Huidige situatie Energiebesparing bij particulieren komt moeilijk van de grond Bouwbedrijven vinden het

Nadere informatie

VASTGOEDFINANCIERING IN DE ZORG

VASTGOEDFINANCIERING IN DE ZORG VASTGOEDFINANCIERING IN DE ZORG PIM DIEPSTRATEN Doorn, 1 december 2015 AGENDA 1 Financieringsstrategie zorginstelling 2 Huidige financiers en het WFZ 3 Perspectief investeerder op de zorgmarkt 4 Alternatieve

Nadere informatie

Een comfortabel en duurzaam gebouw, gegarandeerd

Een comfortabel en duurzaam gebouw, gegarandeerd Een comfortabel en duurzaam gebouw, gegarandeerd Ministerie van Financiën, Den Haag Manesco helpt gebouweigenaren met comfortverbetering, energiebesparing én, tegen lagere exploitatiekosten. Manesco is

Nadere informatie

Introductie Greenspread. Producten Greenspread Zon-PV. Referentieprojecten

Introductie Greenspread. Producten Greenspread Zon-PV. Referentieprojecten Introductie Greenspread Producten Greenspread Zon-PV Referentieprojecten 3 Greenspread realiseert en exploiteert gebouwgebonden energiesystemen waarmee op een schonere en goedkopere manier in de energiebehoefte

Nadere informatie

Het Vlaams EnergieBedrijf Drie pijlers, één focus. Project ESCO Limburg 2020 Andries Gryffroy 28 maart 2014

Het Vlaams EnergieBedrijf Drie pijlers, één focus. Project ESCO Limburg 2020 Andries Gryffroy 28 maart 2014 Het Vlaams EnergieBedrijf Drie pijlers, één focus Project ESCO Limburg 2020 Andries Gryffroy 28 maart 2014 De Vlaamse Overheid als verbruiker De Vlaamse Overheid verbruikt circa 300 miljoen euro energie

Nadere informatie

Zon, wind, water... Ontdek je eigen energie

Zon, wind, water... Ontdek je eigen energie Zon, wind, water... Ontdek je eigen energie Groen Duurzame energie komt voort uit schone en onuitputtelijke bronnen zoals de bodem, zon, wind of water. U kunt deze op kleine schaal zelf opwekken. De energie

Nadere informatie

Wie zijn wij? Van 0-meting tot haalbare business case. Programma. De methode. Meten van duurzaamheid. Heldere kijk op duurzaamheid.

Wie zijn wij? Van 0-meting tot haalbare business case. Programma. De methode. Meten van duurzaamheid. Heldere kijk op duurzaamheid. Van 0-meting tot haalbare business case Meer informatie: www.w-e.nl www.gprsoftware.nl ir. Janny Stevens (stevens@w-e.nl) ir. Saskia van Hulten (hulten@w-e.nl) Wie zijn wij? W/E adviseurs www.w-e.nl Saskia

Nadere informatie

Energie besparing en woning verbetering voor VvE s. sparen in grote stappen of in 1 x naar Nul op de meter

Energie besparing en woning verbetering voor VvE s. sparen in grote stappen of in 1 x naar Nul op de meter Energie besparing en woning verbetering voor VvE s sparen in grote stappen of in 1 x naar Nul op de meter Onderzoek doen en experimenteren met als doel: Mensen prettig laten wonen, leven en werken Experiment:

Nadere informatie

Financieringsoplossingen voor duurzame ambities. Caspar Boendermaker, 22 april 2014, Breukelen

Financieringsoplossingen voor duurzame ambities. Caspar Boendermaker, 22 april 2014, Breukelen Financieringsoplossingen voor duurzame ambities Caspar Boendermaker, 22 april 2014, Breukelen Opbouw Financiering corporatie sector Verduurzaming Financiering verduurzaming Geschiedenis Gemeentelijke Credietbank

Nadere informatie

Doelstelling en doelgroep

Doelstelling en doelgroep klimaat op maat Klimaat op maat Het klimaat verandert en de olievoorraden raken langzaamaan op. Dat laatste betekent concreet dat de energieprijzen naar verwachting flink stijgen in de komende decennia.

Nadere informatie

Gebieden Energie Neutraal

Gebieden Energie Neutraal Gebieden Energie Neutraal Kennismaken met het programma GEN Liesbeth Schipper 27 september 2012 Inhoud Achtergrond Opzet GEN programma GEN Nieuwbouw Energieconcept Ontwikkel en businessmodel Omgeving GEN

Nadere informatie

Masterclass Opdrachtgeverschap

Masterclass Opdrachtgeverschap Masterclass Opdrachtgeverschap Masterclass Opdrachtgeverschap Het volgende scenario zal veel lijnmanagers bekend in de oren klinken: de organisatie besluit tot uitvoering van een project en hij of zij

Nadere informatie

Masterclass Provincie Zuid-Holland Gouda 17 september 2015

Masterclass Provincie Zuid-Holland Gouda 17 september 2015 Masterclass Provincie Zuid-Holland Gouda 17 september 2015 Krijn Ratsma (architect en voorzitter Stichting Energieke Regio) inhoud: ontstaan Energieke Regio opzet van het project ook in uw regio? bedrijvencoöperatie?

Nadere informatie

Building4life. Wilt u weten hoe? Building4life. Jan van Polanenkade 26B1 4811 KM Breda Postbus 1069 4801 BB Breda

Building4life. Wilt u weten hoe? Building4life. Jan van Polanenkade 26B1 4811 KM Breda Postbus 1069 4801 BB Breda Wilt u weten hoe? Ga stap voor stap door onze aanpak: - Kennismaking Building4life - De Building4life werkwijze - Uitgewerkte case Amarant Tilburg Building4life Jan van Polanenkade 26B1 4811 KM Breda Postbus

Nadere informatie

Verduurzamen zonder eigen geld

Verduurzamen zonder eigen geld Verduurzamen zonder eigen geld DUURZAAM WONEN NIJKERK (Woonabonnement) 29 november 2016 Waarom je woning verduurzamen? Comfortverbetering Voor een duurzame wereld Goed voor je portemonnee Woningverbetering

Nadere informatie

Back to the future. T.b.v. Werkconferentie BuildUpSkillsNL. Presentatie

Back to the future. T.b.v. Werkconferentie BuildUpSkillsNL. Presentatie Back to the future Presentatie T.b.v. Werkconferentie BuildUpSkillsNL Drs. Henri Busker (Business Unit Manager Bouw & Installatie) Donderdag 18 april 2013 2 1 Aanleiding 2 Present 3 Past 4 Future 5 Slotbeschouwing

Nadere informatie

ESCo s en EPC, Ook voor Openbare besturen en KMO s? ECONEXT, Antwerpen, 18 April 2013 Factor4, C-H Bourgois

ESCo s en EPC, Ook voor Openbare besturen en KMO s? ECONEXT, Antwerpen, 18 April 2013 Factor4, C-H Bourgois ESCo s en EPC, Ook voor Openbare besturen en KMO s? ECONEXT, Antwerpen, 18 April 2013 Factor4, C-H Bourgois Agenda ESCO s en EPC, definitie Minimale project criteria Openbare besturen KMO s Conclusies

Nadere informatie

Vormgeven aan Vernieuwend Opdrachtgeverschap. 11 september 2013

Vormgeven aan Vernieuwend Opdrachtgeverschap. 11 september 2013 Vormgeven aan Vernieuwend schap september 203 Waarom vernieuwing? Wat bereiken met vernieuwend opdrachtgeverschap? Afwenden onnodige kosten, naar lagere prijs Vermijden tegenvallende kwaliteit, meer kwaliteit

Nadere informatie

Kernenergie. Van uitstel komt afstel

Kernenergie. Van uitstel komt afstel 23 Kernenergie. Van uitstel komt afstel Bart Leurs, Lenny Vulperhorst De business case van Borssele II staat ter discussie. De bouw van een tweede kerncentrale in Zeeland wordt uitgesteld. Komt van uitstel

Nadere informatie

Overheden als moderne opdrachtgever

Overheden als moderne opdrachtgever Overheden als moderne opdrachtgever Organisatorische randvoorwaarden voor professioneel opdrachtgeverschap bij nieuwe samenwerkingsvormen bij Waterschappen Prof.dr.ir. Marleen Hermans, TU Delft, Bouwkunde,

Nadere informatie

Duurzaam ondernemen met de Rabobank.

Duurzaam ondernemen met de Rabobank. Duurzaam ondernemen met de Rabobank. Ron Droste, commercieel directeur. Rabobank Den Haag en omgeving Rabobank en duurzaamheid Coöperatieve organisatievorm Klant- en maatschappelijk belang als uitgangspunt

Nadere informatie

Energieavond Hilversum-Zuid. 14 oktober 2015

Energieavond Hilversum-Zuid. 14 oktober 2015 Energieavond Hilversum-Zuid 14 oktober 2015 Wat kunt u verwachten? Welkom door Heikracht Bethlehemkerk, Hilversum Verbonden, Heikracht HilverZon Ambities gemeente Hilversum Wie is Hoom? Hilversum Zuid

Nadere informatie

EPC/ECSo gemeente Zutphen en Van Dorp Installaties: beheer en onderhoudsuitdagingen. Hedwig Tummers, mei 2013 senior adviseur aanbesteden & bouw

EPC/ECSo gemeente Zutphen en Van Dorp Installaties: beheer en onderhoudsuitdagingen. Hedwig Tummers, mei 2013 senior adviseur aanbesteden & bouw EPC/ECSo gemeente Zutphen en Van Dorp Installaties: beheer en onderhoudsuitdagingen Hedwig Tummers, mei 2013 senior adviseur aanbesteden & bouw Wat wil ik met u bespreken? Casus Zutphen Strategie en uitgangspunten

Nadere informatie

Sessie 16: VOOR- EN NADELEN VAN BVP: HOE MAAK JE KEUZES? J e r o e n v a n d e R i j t

Sessie 16: VOOR- EN NADELEN VAN BVP: HOE MAAK JE KEUZES? J e r o e n v a n d e R i j t Sessie 16: VOOR- EN NADELEN VAN BVP: HOE MAAK JE KEUZES? J e r o e n v a n d e R i j t WIE BEN IK? Mede-oprichter van Best Value Group met Wiebe Witteveen & Wencke Heijblok Met Best Value bezig sinds 2006

Nadere informatie

Activiteiten ICDuBo. Maak kennis met alle facetten van duurzaam bouwen in de hal van 2.000 m2 vol inspirerende oplossingen en voorbeelden.

Activiteiten ICDuBo. Maak kennis met alle facetten van duurzaam bouwen in de hal van 2.000 m2 vol inspirerende oplossingen en voorbeelden. Van duurzaam denken naar duurzaam doen Activiteiten ICDuBo Kenniscentrum Inspiratie: Maak kennis met alle facetten van duurzaam bouwen in de hal van 2.000 m2 vol inspirerende oplossingen en voorbeelden.

Nadere informatie

Energiereductie met een ESCo. Jan-Maarten Elias Unica Ecopower

Energiereductie met een ESCo. Jan-Maarten Elias Unica Ecopower Energiereductie met een ESCo Jan-Maarten Elias Unica Ecopower Inhoud 1. Over Unica Ecopower 2. Huidige en toekomstige energie wetgeving 3. Wat is een ESCo 4. Europese Gedragscode voor ESCo s 5. Voorbeeld

Nadere informatie

www.brazucacoffee.nl

www.brazucacoffee.nl www.brazucacoffee.nl Brazuca Coffee verkoopt niet zomaar koffie, maar koffie die speciaal uit Brazilië wordt geïmporteerd. De bonen worden vervolgens op ambachtelijke wijze in Amsterdam gebrand. Deze bijzondere

Nadere informatie

Ik wil zonnepanelen. Presentatie: Joop Eising van Invent www.invent.nl Erik Koning van Energiewacht www.ewacht.nl

Ik wil zonnepanelen. Presentatie: Joop Eising van Invent www.invent.nl Erik Koning van Energiewacht www.ewacht.nl Ik wil zonnepanelen. Presentatie: Joop Eising van Invent www.invent.nl Erik Koning van Energiewacht www.ewacht.nl Aanleiding vereniging voor energiebesparing: 1 hogere gemeentelijke tarieven voor verenigingen

Nadere informatie

Ketensamenwerking in de infra? Ton Huijzer

Ketensamenwerking in de infra? Ton Huijzer Ketensamenwerking in de infra? Ton Huijzer 9 oktober 2015 DAF Eindhoven Wat is ketensamenwerking in de infra? 9 oktober 2015 DAF Eindhoven 9 oktober 2015 DAF Eindhoven KETENSAMENWERKING INFRA Dit is ketensamenwerking

Nadere informatie

Verduurzamen van maatschappelijk vastgoed

Verduurzamen van maatschappelijk vastgoed Verduurzamen van maatschappelijk vastgoed Green Liz Symposium Arnhem, 9-12-2013 Irma Thijssen Irma Thijssen, Agentschap NL 1 Agentschap NL biedt diensten aan ondernemers met duurzame, innovatieve of internationale

Nadere informatie

Startbijeenkomst keten innovatieprogramma Klimaat voor Verandering

Startbijeenkomst keten innovatieprogramma Klimaat voor Verandering Startbijeenkomst keten innovatieprogramma Klimaat voor Verandering Amsterdam, 26 januari 2016 1 Inhoud Introductie 3 Zij waren er bij! 4 Circulaire economie 5 Waarom circulair? 6 Nederland Circulair! 7

Nadere informatie

Overijssel maakt werk van nieuwe energie!

Overijssel maakt werk van nieuwe energie! Overijssel maakt werk van nieuwe energie! U wilt met uw onderneming of woningcorporatie werk maken van nieuwe energie of energiebesparing. Maar u krijgt de financiering niet (volledig) rond via een bancaire

Nadere informatie

Urgenda ESCo-project. Peter Odermatt

Urgenda ESCo-project. Peter Odermatt Urgenda ESCo-project Peter Odermatt Inleiding Ambitie Urgenda: Vergroten energie efficiency in NL Beter benutting hernieuwbare energie potentieel in NL Verkennen onder welke voorwaarden ESCo s een bijdrage

Nadere informatie

Zonnepanelen voor bedrijven in Coevorden. Exploitatieplan

Zonnepanelen voor bedrijven in Coevorden. Exploitatieplan Zonnepanelen voor bedrijven in Coevorden Versie 0.1 concept Exploitatieplan Datum 17 december 2013 Auteur Bert Strijker / Jankees Klapwijk Dit exploitatieplan beschrijft hoe Parkmanagement Coevorden het

Nadere informatie

Zonnepanelen aanbieden aan je medewerkers Stap voor stap

Zonnepanelen aanbieden aan je medewerkers Stap voor stap Zonnepanelen aanbieden aan je medewerkers Stap voor stap Foto: Willem Mes In dit plan kun je stap voor stap lezen hoe je via een Zon-Privé actie eenvoudig zonne - panelen kunt aanbieden aan je medewerkers.

Nadere informatie

Excellent Expertteam: Kantoor vol Energie. MiRaMar. Mirande, Raymond & Marcel Miramar: 8 kilometer van Utopia

Excellent Expertteam: Kantoor vol Energie. MiRaMar. Mirande, Raymond & Marcel Miramar: 8 kilometer van Utopia Excellent Expertteam: Kantoor vol Energie MiRaMar Mirande, Raymond & Marcel Miramar: 8 kilometer van Utopia 1. Het MiRaMar team 2. Wij zien dat 3. Onze visie op het project 4. Onze aanpak 5. Onze rollen

Nadere informatie

CPO AKKERSTRAAT 30 EINDHOVEN. 10 november van school tot woongebouw in 3,5 jaar

CPO AKKERSTRAAT 30 EINDHOVEN. 10 november van school tot woongebouw in 3,5 jaar CPO AKKERSTRAAT 30 EINDHOVEN 10 november 2016 2013-2016 van school tot woongebouw in 3,5 jaar initiatie project we zijn geen ontwikkelaars maar bieden platform, tools en structuur we bedingen vooraf rol

Nadere informatie

Duurzaam verwarmen met Waterstage. Product Launch 2017

Duurzaam verwarmen met Waterstage. Product Launch 2017 Duurzaam verwarmen met Waterstage Programma Green Igloo Wet en regelgeving Subsidie en rente tarieven EnMosy voor prestatie garantie Green Igloo Care voor kwaliteitsborging Green Igloo Concept Totaalconcept

Nadere informatie

Bedrijventerreinen Verduurzamen Land van Weert en Cranendonck

Bedrijventerreinen Verduurzamen Land van Weert en Cranendonck Bedrijventerreinen Verduurzamen Land van Weert en Cranendonck Zeist, 25 april 2016 Matthijs Kok Transitiemanagement Matthijs Kok Energietransitie gebouwde omgeving Elektrisch vervoer Projecten, o.a: Energiestrategie

Nadere informatie

Oss. Datum. Achtergrond. ln 2OL4 is in samenwerking met alle gebruikers van de 6 Horizonscholen in Oss een document. GTnnEENTE

Oss. Datum. Achtergrond. ln 2OL4 is in samenwerking met alle gebruikers van de 6 Horizonscholen in Oss een document. GTnnEENTE GTnnEENTE Oss Vastgoedmanagement Aan het bestuur van de stichting OOG T.a.v. mevrouw Beuving Postbus 4 5460 AA Veghel Raadhu slaan 2, Oss Telefoon 14 0412 Fax [0412] 6297 08 E-mail gemeente@oss.nl www.oss.nl

Nadere informatie

De wooncoöperatie. inzichten uit onderzoek en praktijk. Tineke Lupi, Projectleider wonen

De wooncoöperatie. inzichten uit onderzoek en praktijk. Tineke Lupi, Projectleider wonen De wooncoöperatie inzichten uit onderzoek en praktijk Tineke Lupi, Projectleider wonen Wat is een wooncoöperatie? Platform31: Vereniging met als doel het exploiteren en/of beheren van woningen voor de

Nadere informatie

Zonnepanelen aanbieden aan je medewerkers Stap voor stap

Zonnepanelen aanbieden aan je medewerkers Stap voor stap Zonnepanelen aanbieden aan je medewerkers Stap voor stap Foto: Willem Mes In dit plan kun je stap voor stap lezen hoe je via een Zon-Privé actie eenvoudig zonnepanelen kunt aanbieden aan je medewerkers.

Nadere informatie

Corporatie zoekt externe investeerder - Plan van aanpak

Corporatie zoekt externe investeerder - Plan van aanpak Corporatie zoekt externe investeerder - Plan van aanpak Maarten Corpeleijn, 6 november 2013. maarten@huurenergie.nl 1 Achtergrond en ambitie Corporaties willen in een aantal jaren een flink aantal woningen

Nadere informatie

Technologische invulling energie strategie Sciencepark. Jan-Maarten Elias

Technologische invulling energie strategie Sciencepark. Jan-Maarten Elias Technologische invulling energie strategie Sciencepark Jan-Maarten Elias Smartgrid warmte/koude Parkeren Sporthal Matrix IC gebouwen Lab HIER BENT U NU WKO Kantoren FNWI-fac. Kantoren Kassen Datacenter

Nadere informatie

Wie zijn we Wat is onze visie Meer informatie. Visie aanpak verduurzaming vastgoed gemeente Eindhoven

Wie zijn we Wat is onze visie Meer informatie. Visie aanpak verduurzaming vastgoed gemeente Eindhoven Visie aanpak verduurzaming vastgoed gemeente Eindhoven Wie zijn we? Gestart in 1986 Duurzaamheid zit in onze genen Ruim 110 medewerkers Woningbouw, utiliteit, overheid, gezondheidszorg, onderwijs, monumenten,

Nadere informatie

JA: WONEN VOOR IEDEREEN! WENJEN FOAR ELKENIEN PVDA FRYSLÂN WONINGPLAN

JA: WONEN VOOR IEDEREEN! WENJEN FOAR ELKENIEN PVDA FRYSLÂN WONINGPLAN JA: WONEN VOOR IEDEREEN! WENJEN FOAR ELKENIEN PVDA FRYSLÂN WONINGPLAN Foto: Jeroen Mul/Flickr, Creative Commons JA: STEVIG INZETTEN OP BETAALBAAR EN GOED WONEN VOOR IEDEREEN! De afgelopen jaren is er dankzij

Nadere informatie

Verduurzaming gemeentelijk vastgoed

Verduurzaming gemeentelijk vastgoed Verduurzaming gemeentelijk vastgoed Toelichting op de aanpak van de gemeente Breda Marcel van Embden (projectleider afdeling Vastgoedbeheer) Inhoud Klimaatnota gemeente Breda Wat is de insteek bij het

Nadere informatie

Zelf zonne-energie opwekken?

Zelf zonne-energie opwekken? Zelf zonne-energie opwekken? Programma Consumentenbond kiest voor zonne-energie Samen sterk met Vereniging Eigen Huis (VEH) Hoe werken zonnepanelen? Het aanbod en de zekerheid van het Zonnecollectief Rekenvoorbeeld

Nadere informatie

Zon op VVE. Wormerveer Eric de Lange 19 mei 2016

Zon op VVE. Wormerveer Eric de Lange 19 mei 2016 Zon op VVE Wormerveer Eric de Lange 19 mei 2016 Waarom doen we dit? Wereldwijde klimaatcrisis Klimaat top Parijs Energie Akkoord Nederland Klimaatzaak Urgenda Maar er gebeurt nog steeds te weinig en te

Nadere informatie

ZONNEPANELEN? INTRO COLLECTIEF OF INDIVIDUEEL? 19-5-2014 PROGRAMMA

ZONNEPANELEN? INTRO COLLECTIEF OF INDIVIDUEEL? 19-5-2014 PROGRAMMA INTRO PROGRAMMA 19:15 u Inloop 19:30 u Zonnepanelen Collectief of individueel? Techniek, financiën en organisatie 20:30 u Pauze 20:45 u Maak een plan voor uw eigen VvE-complex 21:15 u Napraten en tijd

Nadere informatie

Zelfstroom SPV 5 Investeringsmogelijkheid I 250 operationele zonnestroomsystemen Investment summary - 24 maart 2016

Zelfstroom SPV 5 Investeringsmogelijkheid I 250 operationele zonnestroomsystemen Investment summary - 24 maart 2016 Zelfstroom SPV 5 Investeringsmogelijkheid I 250 operationele zonnestroomsystemen Investment summary - 24 maart 2016 Vertrouwelijk en eigendom van Zelfstroom B.V Inhoudsopgave I 24 maart 2016 1. Introductie

Nadere informatie

De mogelijkheid bieden om schoolgebouwen in Teylingen grootschalig te verduurzamen - Besluitvormend

De mogelijkheid bieden om schoolgebouwen in Teylingen grootschalig te verduurzamen - Besluitvormend VOORSTEL OPSCHRIFT Vergadering van januari 2014 Besluit nummer: 2014_Raad_00009 Onderwerp: De mogelijkheid bieden om schoolgebouwen in Teylingen grootschalig te verduurzamen - Besluitvormend Beknopte samenvatting:

Nadere informatie

Checklist beleggen in vastgoed

Checklist beleggen in vastgoed i van 5 Checklist beleggen in vastgoed Je kunt beleggen in beursgenoteerde vastgoedfondsen (vaak aandelen die dagelijks verhandelbaar zijn op de beurs) en in niet-beursgenoteerde vastgoedfondsen. Deze

Nadere informatie

STEM Bedrijventerreinen. Proposities voor duurzame energie op bedrijventerreinen: Stem op uw favoriete propositie!

STEM Bedrijventerreinen. Proposities voor duurzame energie op bedrijventerreinen: Stem op uw favoriete propositie! STEM Bedrijventerreinen Proposities voor duurzame energie op bedrijventerreinen: Stem op uw favoriete propositie! 2 Consortium 3 STEM regeling De STEM (Samenwerken Topsector Energie en Maatschappij) regeling

Nadere informatie

GILDE ALS KWALITEITSBUNDEL VAN LED-SPECIALISTEN

GILDE ALS KWALITEITSBUNDEL VAN LED-SPECIALISTEN GILDE ALS KWALITEITSBUNDEL VAN LED-SPECIALISTEN Innovatieve oplossingen Stichting Knooppunt Innovatie Elektrotechniek Nederland, kortweg KIEN, is in 2011 opgericht om innovatie in de elektrotechniek te

Nadere informatie

Veranderingen in het opdrachtgeverschap

Veranderingen in het opdrachtgeverschap Veranderingen in het opdrachtgeverschap Masterclass Opdrachtgeveschap Efficiënt Energiebesparen 5 november2015 - Krimpende portemonnee - De spanning tussen vraag en aanbod - Regisserend Oprachtgeverschap

Nadere informatie

Handleiding Cultuur Canvas

Handleiding Cultuur Canvas Handleiding Cultuur Canvas Je hebt een idee voor Tilburg, voor cultuur in het publieke domein en je weet waarschijnlijk ook wat je het wilt realiseren. Weet je ook of je plan kansrijk is? En wat je kunt

Nadere informatie

Help, een wooncoöperatie!

Help, een wooncoöperatie! Help, een wooncoöperatie! Naar een nieuw segment op de woningmarkt Tineke Lupi, (Platform31) Hanno van Megchelen (Coöperatie Roggeveenstraat) Richelle Krens (Haag Wonen) en Ludolf de Boer (Gemeente Den

Nadere informatie

Duurzaam Iepenbeheer

Duurzaam Iepenbeheer Duurzaam Iepenbeheer Een bestuurlijke samenwerkingsvorm ten behoeve van het behoud van waardevolle natuur en landschapselementen Door: Ruud Mantingh, DLV Groen & Ruimte bv Lezing ten behoeve van studiedag

Nadere informatie

Checklist beleggen in vastgoed

Checklist beleggen in vastgoed i van 5 Checklist beleggen in vastgoed Je kunt beleggen in beursgenoteerde vastgoedfondsen (vaak aandelen die dagelijks verhandelbaar zijn op de beurs) en in niet-beursgenoteerde vastgoedfondsen. Deze

Nadere informatie

Workshop financieringsconstructies. Arthur Messelink & Daan Arkesteijn

Workshop financieringsconstructies. Arthur Messelink & Daan Arkesteijn Workshop financieringsconstructies Arthur Messelink & Daan Arkesteijn Wat gaan we doen vandaag? Fictief schoolgebouw renoveren Jullie moeten aan de slag Interactief Vragen kan altijd Wat is het doel? Meer

Nadere informatie

GEN Methodiek kansrijk aanbod. Tools voor energieneutrale gebiedsontwikkeling op gebouwniveau

GEN Methodiek kansrijk aanbod. Tools voor energieneutrale gebiedsontwikkeling op gebouwniveau GEN Methodiek kansrijk aanbod Tools voor energieneutrale gebiedsontwikkeling op gebouwniveau Methodiek kansrijk aanbod (Mka) Centrale begrippen Energieneutraal en laagste woonlasten Grootschalig werken

Nadere informatie

De bakens verzetten. Verduurzamen van commercieel vastgoed. Machiel Karels - consultant

De bakens verzetten. Verduurzamen van commercieel vastgoed. Machiel Karels - consultant De bakens verzetten Verduurzamen van commercieel vastgoed Machiel Karels - consultant Het glas is half leeg PROFIT 20-6- 20-6- Meer dan 25% van gebouwgebruikers klaagt over de huisvesting Ziekteverzuim

Nadere informatie

Diensteninnovatie: wat is dat?

Diensteninnovatie: wat is dat? Over de AWT De Adviesraad voor het Wetenschaps- en Technologiebeleid (AWT) adviseert regering en parlement over beleid voor wetenschap, technologie en innovatie De AWT adviseert gevraagd en ongevraagd.

Nadere informatie

De Lokale Duurzame Energie Coöperatie. EnergieCoöperatieBoxtel WWW.ECBOXTEL.NL. Betaalbaar, duurzaam, eigen en onafhankelijk

De Lokale Duurzame Energie Coöperatie. EnergieCoöperatieBoxtel WWW.ECBOXTEL.NL. Betaalbaar, duurzaam, eigen en onafhankelijk De Lokale Duurzame Energie Coöperatie EnergieCoöperatieBoxtel Betaalbaar, duurzaam, eigen en onafhankelijk WWW.ECBOXTEL.NL LDEC: Waarom en waartoe leidt het Samen met leden realiseren van betaalbare, duurzame,

Nadere informatie

9-2-2016. Informatiebijeenkomst, 9 februari 2016. Even voorstellen 2. Tim van Twuijver Adviseur duurzame energie Grontmij (Part of SWECO)

9-2-2016. Informatiebijeenkomst, 9 februari 2016. Even voorstellen 2. Tim van Twuijver Adviseur duurzame energie Grontmij (Part of SWECO) Informatiebijeenkomst, 9 februari 2016 Even voorstellen 2 Tim van Twuijver Adviseur duurzame energie Grontmij (Part of SWECO) Inhoud 3 Waarom zonne-energie? Waarom is zonne-energie interessant van u? Hoe

Nadere informatie

Energieke Regio in Holland Rijnland? Alphen aan den Rijn 11 november 2015

Energieke Regio in Holland Rijnland? Alphen aan den Rijn 11 november 2015 Energieke Regio in Holland Rijnland? Alphen aan den Rijn 11 november 2015 Krijn Ratsma (architect en voorzitter Stichting Energieke Regio) inhoud: ontstaan Energieke Regio opzet van het project ook in

Nadere informatie

Ontwikkelcompetitie Noordgebouw. Heleen Wijtmans, gemeente Utrecht David Snelleman, Dura Vermeer Maarten Kievits, Fakton

Ontwikkelcompetitie Noordgebouw. Heleen Wijtmans, gemeente Utrecht David Snelleman, Dura Vermeer Maarten Kievits, Fakton Ontwikkelcompetitie Noordgebouw Heleen Wijtmans, gemeente Utrecht David Snelleman, Dura Vermeer Maarten Kievits, Fakton Toplocatie en complexe opgave in één Zichtlocatie aan het spoor Tussen station en

Nadere informatie

Welkom. Stefan Korthout. Stichting Waalwijk CO2 Vrij 29/11/2016

Welkom. Stefan Korthout. Stichting Waalwijk CO2 Vrij 29/11/2016 Welkom Stefan Korthout Opening Aad van Lopik Voorzitter Stichting Waalwijk CO2 vrij Doelstellingen Voorloper Bewustwording Samenwerking Kennis bundelen Klimaatdoelstellingen van de gemeente Waalwijk Jan

Nadere informatie

Bewonersbeheer in Ons Huis te Sint Annaparochie

Bewonersbeheer in Ons Huis te Sint Annaparochie Bewonersbeheer in Ons Huis te Sint Annaparochie Ons Huis ligt centraal in Sint Annaparochie, gemeente Het Bildt, ten noordwesten van Leeuwarden. Het gebouw is van 2007 en heeft een bruto vloeroppervlak

Nadere informatie

FUNDERINGSHERSTEL VERDUURZAMING VAN PARTICULIER WONINGBEZIT IN COMBINATIE MET 4 FEBRUARI 2016

FUNDERINGSHERSTEL VERDUURZAMING VAN PARTICULIER WONINGBEZIT IN COMBINATIE MET 4 FEBRUARI 2016 FUNDERINGSHERSTEL IN COMBINATIE MET VERDUURZAMING VAN PARTICULIER WONINGBEZIT 4 FEBRUARI 2016 1 OMVANG FUNDERINGSPROBLEMATIEK BIJ PARTICULIERE EIGENAREN Totaal circa 14.000 woningen Waarvan 8.100 vooroorlogs

Nadere informatie

Vragenlijst Zonnepanelenscan Vul onderstaande lijst zo compleet mogelijk in en stuur hem daarna op.

Vragenlijst Zonnepanelenscan Vul onderstaande lijst zo compleet mogelijk in en stuur hem daarna op. De Vlashoven 48, 2211 wp Noordwijkerhout Leidseweg 568, 2253 js Voorschoten E: info@havenland.nl W: www.havenland.nl KvK: 51650819 Noordwijkerhout, 23 juni 2014 Vragenlijst Zonnepanelenscan Vul onderstaande

Nadere informatie

Energiesprong. @greenspirator. bouwlokalen

Energiesprong. @greenspirator. bouwlokalen Energiesprong @greenspirator bouwlokalen Somewhere in the North of Paris...extreme urban fuel poverty OPWARMING VERGRIJZING 13 miljard ENERGIEVERBRUIK WONINGBOUW Bron: PHI Bij 2000 m3 gasverbruik en

Nadere informatie