Toelichting kadernota werk & inkomensondersteuning

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Toelichting kadernota werk & inkomensondersteuning"

Transcriptie

1 HOOFDONDERWERP Toelichting kadernota werk & inkomensondersteuning Martyntje Brink regionaal projectleider Participatiewet Hoeksche Waard 30 september 2013 Voettekst 1

2 Context Landelijk Herziening sociale stelsel vanwege te hoge kosten => nieuwe taken en verantwoordelijkheden naar gemeenten want die kennen de zorg- en ondersteuningsvraag van hun burgers Hoeksche Waard Visie sociaal domein (voor vandaag geagendeerd) Startnotitie Participatiewet (memo 26 februari 2013) Voettekst 2

3 Participatiewet Waar gaat het om bij de Participatiewet (voorheen Wet Werken naar Vermogen) Re-integratiemiddelen Wet Werk en Bijstand (WWB) met uitbreiding van de doelgroep en financiën van de WSW + WAJONG ers met arbeidscapaciteit Participatiewet kent vooralsnog geen invoeringsbudget zoals jeugd en AWBZ/WMO Inzet Klijnsma op besluit Tweede Kamer voor kerstreces sept

4 Re-integratiebudget Hoeksche Waard Verwacht PB Resultaat loonkosten sw Meerkosten doelgroep Wajong Resterend budget gehele doelgroep sept

5 Kadernota werk & ink. ondersteuning I Algemeen Eigen kracht Wie kan werken, werkt Regie & verantwoordelijkheid Integraliteit en samenhang 1 wet, 1 doelgroep, 1 (uitvoerings)organisatie Verlengd bestuur 30 sept

6 Kadernota werk & ink. ondersteuning II Doelgroep Ingedeeld op * (niet op financieringsstroom en/of afstand tot de arbeidsmarkt) Groep 1: personen met maximale economische Groep 2: personen met economische Groep 3: personen met maatschappelijke Verdiencapaciteit is verhouding economisch productief zijn t.o.v. Wettelijk Minimum Loon (WML) 30 sept

7 wie 1. Personen met maximaal economische (80-100%) 2. Personen met economische (30-80%) 3. Personen met maatschappelijke (<30%) geschatte omvang RSD (eind 2011 :41% half 2013: 18%) WHW 2% WAJONG onbekend RSD (eind 2011 :16% half 2013: 39%) WHW 52% WAJONG onbekend RSD 43% WHW 46% (WAJONG zonder blijft bij UWV) wat doen we? vooral eigen kracht, poortwachten, matchen nieuwe en bestaande vacatures inzet op dienstverlening, ondersteuning en werkgeversbenadering door: Inbesteding ipv aanbesteding SROI in opdrachtgeverschap + bij gemeenten als werkgever in/externe samenwerking intensieveren aansluiten bij arbeidsmarktregio Rijnmond=> met nieuwe opzet Hoeksche Waard arbeidsmarktstructuur vanuit reintegratie geen inzet van middelen=> voorzieningenniveau afstemmen met andere domeinen (WMO/Welzijn)=> ook forse bezuinigingen/beperkte middelen => herschikking alle middelen! Wel inzet dienstverlening, vangnet, inkomensondersteuning etc Voettekst 7

8 Kadernota werk & ink. ondersteuning III Inkomensondersteuning Maatwerk met duidelijke relatie tot arbeidsparticipatie De baten inkomensondersteuning : 1. gemeentelijke bijdrage ad langdurigheidstoeslag ad Toevoeging middelen tbv kwetsbare groepen ad De totale baten bedragen ,- 30 sept

9 Kadernota werk & ink. ondersteuning IV Plichten Arbeids- en reintegratieplicht voor iedereen Geboden ondersteuning niet vrijblijvend en in principe tijdelijk Tegenprestatie voor hen die geen enkele economische hebben (niet gefinancierd vanuit re-integratiemiddelen Participatiewet) 30 sept

10 Kadernota werk & ink. Ondersteuning V Financien 1. Uitgangspunt is re-integratie en uitvoeringskosten binnen beschikbare middelen Participatiewet (risico: zie meerjarenbegroting/kosten RSD en WHW 2015 tov het nog onduidelijke budget Participatiewet) 2. Inzet P-wet middelen voor bestaande rechten & plichten doelgroep + ondersteuning doelgroep 2 3. Uitgespaarde uitkeringen (I-deel) geoormerkt voor doelgroep P-wet 4. Niet economische participatie en tegenprestatie worden betaald uit andere middelen in/buiten sociale domein (risico: beperkte budgetten, keuzes en herschikking totale middelen) 5. Inbesteding boven aanbesteding 6. Invoering SROI in opdrachtgeverschap+bij gemeenten als werkgever 7. Aanboren alternatieve financieringsmiddelen 30 sept

11 Kadernota werk & ink. Ondersteuning V Vervolg 2014 gebruiken voor verdere voorbereiding op volgende thema s 1. 1 wet, 1 doelgroep, 1 uitvoeringsorganisatie 2. Dienstverleningsconcept 3. Verantwoording 4. Arbeidsmarktstructuur 5. Inbesteding/SROI 6. Beschut werken/arbeidsmatige dagbesteding 7. Tegenprestatie 8. Inkomensondersteuning + gezamenlijke thema s met andere decentralisaties + zaken als ICT, communicatie, etc. 30 sept

Toelichting kadernota werk & inkomensondersteuning

Toelichting kadernota werk & inkomensondersteuning Toelichting kadernota werk & inkomensondersteuning Martyntje Brink Regionaal projectleider Participatiewet Hoeksche Waard 8 oktober 2013 Landelijk Herziening sociale stelsel vanwege te hoge kosten => nieuwe

Nadere informatie

Presentatie Participatiewet & Wijzigingen Wwb. Commissie Samenleving Brielle

Presentatie Participatiewet & Wijzigingen Wwb. Commissie Samenleving Brielle Presentatie & Wijzigingen Wwb Commissie Samenleving Brielle Inhoud Presentatie Doelen participatiewet Uitgangspunten participatiewet Samenwerking Consequenties invoering participatiewet Wijzigingen Wwb

Nadere informatie

Kadernota Werk en Inkomensondersteuning. De Participatiewet in de Hoeksche Waard

Kadernota Werk en Inkomensondersteuning. De Participatiewet in de Hoeksche Waard Kadernota Werk en Inkomensondersteuning De Participatiewet in de Hoeksche Waard 1 Woord vooraf Het bieden van een kader voor de invoering en uitvoering van de Participatiewet lijkt een hachelijke zaak.

Nadere informatie

Beleidsplan Participatiewet. Berkelland 2 0 1 5-2 0 1 8

Beleidsplan Participatiewet. Berkelland 2 0 1 5-2 0 1 8 Beleidsplan Participatiewet Berkelland 1 2 0 1 5-2 0 1 8 Meer doen met minder geld 2 Dienstverlening van binnen naar buiten 1. Eigen kracht (sociaal netwerk) 2. Algemene voorzieningen 3. Maatwerkvoorzieningen

Nadere informatie

De Participatiewet. Raad op Zaterdag Den Haag, 21 september 2013. Edith van Ruijven

De Participatiewet. Raad op Zaterdag Den Haag, 21 september 2013. Edith van Ruijven De Participatiewet Raad op Zaterdag Den Haag, 21 september 2013 Edith van Ruijven De participatiewet Naar een inclusieve arbeidsmarkt jobcoach No risk polis Compensatie lagere productiviteit (loonkostensubsidie)

Nadere informatie

Toelichting Participatiewet Raadsbijeenkomst

Toelichting Participatiewet Raadsbijeenkomst Toelichting Participatiewet Raadsbijeenkomst 25-08- Inleiding Met de invoering van de Participatiewet op 1 januari 2015 worden gemeenten verantwoordelijk voor alle burgers met arbeidsvermogen die ondersteuning

Nadere informatie

Verslag regionale Raadsbijeenkomst Participatiewet op 29 juni 2013 bij de WHW-bedrijven

Verslag regionale Raadsbijeenkomst Participatiewet op 29 juni 2013 bij de WHW-bedrijven Verslag regionale Raadsbijeenkomst Participatiewet op 29 juni 2013 bij de WHW-bedrijven Aanwezig: zie bijgevoegde presentielijst Afwezig met kennisgeving: Gemeente Strijen: mevrouw P. Tanja en de heer

Nadere informatie

TRANSITIE Wwn w v n / hers r t s ruct c ure r rin i g S W S

TRANSITIE Wwn w v n / hers r t s ruct c ure r rin i g S W S TRANSITIE Wwnv / herstructurering SW Hoofdlijnen WWNV (I) 1. Eén regeling voor personen met arbeidsvermogen 2. Verantwoordelijkheid gemeenten 3. Wajong: volledig én duurzaam jonggehandicapt 4. Wsw: aangewezen

Nadere informatie

Programma. Wat is de Participatiewet? Hoe kunnen wij u helpen?

Programma. Wat is de Participatiewet? Hoe kunnen wij u helpen? Programma Wat is de Participatiewet? Hoe kunnen wij u helpen? De Participatiewet Op 1 januari 2015 is de Participatiewet van kracht Van werkgevers wordt nu verwacht om werkzoekenden met een arbeidsbeperking

Nadere informatie

De wereld van het sociaal domein. Raadsbijeenkomst 28 januari 2014 Eerste bespreking beleidsplannen en De Verbinding

De wereld van het sociaal domein. Raadsbijeenkomst 28 januari 2014 Eerste bespreking beleidsplannen en De Verbinding De wereld van het sociaal domein Raadsbijeenkomst 28 januari 2014 Eerste bespreking beleidsplannen en De Verbinding Presentatie: Bestaat uit twee onderdelen : Inhoudelijk Financieel Wat komt er op ons

Nadere informatie

Participatiewet. Wetgeving

Participatiewet. Wetgeving Participatiewet Gemeenteraad 9 december 2014 Wetgeving Wet maatregelen WWB Wet hervorming kindregelingen Invoeringswet Participatiewet december 14 Participatiewet 2 1 Inhoud presentatie Huidige situatie

Nadere informatie

Deelplan Participatiewet Beleidsplan sociaal domein 2015-2018

Deelplan Participatiewet Beleidsplan sociaal domein 2015-2018 Deelplan Participatiewet Beleidsplan sociaal domein 2015-2018 Gemeente Noordoostpolder 19 augustus 2014 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 1. Inleiding... 3 2. groep... 4 3. en en uitgangspunten... 5 3.1.

Nadere informatie

Collegevoorstel. Onderwerp. Samenvatting. Voorstel. Registratienr.: BP Transitiearrangement tussen Gemeente en WSD

Collegevoorstel. Onderwerp. Samenvatting. Voorstel. Registratienr.: BP Transitiearrangement tussen Gemeente en WSD Onderwerp Transitiearrangement 2015-2016 tussen Gemeente en WSD Samenvatting In haar brief van 18 december 2013 vraagt WSD aan de deelnemende gemeenten van de GR om een arrangement te treffen voor 2015

Nadere informatie

Dilemma s in Re-integratie en participatie i.r.t. P-budget en WWnV. Uitloop-avond Commissie Sociaal 12 april 2012

Dilemma s in Re-integratie en participatie i.r.t. P-budget en WWnV. Uitloop-avond Commissie Sociaal 12 april 2012 Dilemma s in Re-integratie en participatie i.r.t. P-budget en WWnV. Uitloop-avond Commissie Sociaal 12 april 2012 Bedoeling Bespreking en dicussie over: Invulling maatschappelijke participatie Invulling

Nadere informatie

De Zijl Bedrijven Van sociale werkvoorziening tot Brug naar Werk. Jan-Jaap de Haan Wethouder Leiden

De Zijl Bedrijven Van sociale werkvoorziening tot Brug naar Werk. Jan-Jaap de Haan Wethouder Leiden De Zijl Bedrijven Van sociale werkvoorziening tot Brug naar Werk Jan-Jaap de Haan Wethouder Leiden november 2012 1 Bouwen op de kracht van burgers Principes VNG (1) 1. Ondersteuning op maat door integrale

Nadere informatie

Oktober 2013. Participatiewet; kansen in samenwerking

Oktober 2013. Participatiewet; kansen in samenwerking Oktober 2013 Participatiewet; kansen in samenwerking In 1952 gaat de Gemeentelijke Sociale Werkvoorzieningsregeling (1950) gelden voor het opzetten van speciale werkplaatsen voor gehandicapten. Gehandicapten

Nadere informatie

Sturen op effectiviteit re-integratie Opzet:

Sturen op effectiviteit re-integratie Opzet: Sturen op effectiviteit re-integratie Opzet: 1) Context 2) Drie niveaus van sturing: - bestuurlijk niveau - managementteam niveau - operationeel niveau 3) Vragen en verdiepen Context: maatschappelijke

Nadere informatie

* * RAADSVOORSTEL. Raadsvergadering van Stuk/nummer Agendapunt 25 februari /i.0045

* * RAADSVOORSTEL. Raadsvergadering van Stuk/nummer Agendapunt 25 februari /i.0045 *0010100120132177* RAADSVOORSTEL Raadsvergadering van Stuk/nummer Agendapunt 25 februari 2014 284/i.0045 Datum: 24 december 2013 Verzonden: Aan de gemeenteraad. Onderwerp: Uitvoeringsorganisatie werk &

Nadere informatie

Workshop decentralisaties sociaal domein. 30 september 2013

Workshop decentralisaties sociaal domein. 30 september 2013 Workshop decentralisaties sociaal domein 30 september 2013 Inhoud Stimulansz Even voorstellen De 3 decentralisaties Wat kan de meerwaarde van sport zijn? Aan de slag met het kaartspel Stimulansz We zijn

Nadere informatie

Robert Capel Tom de Haas Martin Heekelaar Implementatiedag 12 december, Utrecht

Robert Capel Tom de Haas Martin Heekelaar Implementatiedag 12 december, Utrecht Robert Capel Tom de Haas Martin Heekelaar Implementatiedag 12 december, Utrecht Inhoudsopgave 1. Welkom 2. De opdracht: de optimale weg 3. Het analysemodel en uitvoeringsvarianten 4. Verdieping naar diverse

Nadere informatie

Transitie Participatiewet: Regionale Stellingen

Transitie Participatiewet: Regionale Stellingen Transitie Participatiewet: Regionale Stellingen Huidige Visie CGM Kadernota Participatie Land van Cuijk van uw raad uit dec. 2011. Inwoners economisch zelfredzaam = Schadelastbeperken = Verminderen van

Nadere informatie

Kadernota Participatie en Inkomen. Raadsinformatieavond 14 januari 2014

Kadernota Participatie en Inkomen. Raadsinformatieavond 14 januari 2014 Kadernota Participatie en Inkomen Raadsinformatieavond 14 januari 2014 Opbouw 1. Urgentie/aanleiding 2. Gekozen insteek en proces 3. Drieledige veranderstrategie a. Versterken bedrijvigheid en stimuleren

Nadere informatie

Financiën Sociaal Domein

Financiën Sociaal Domein Financiën Sociaal Domein VNG Expertisecentrum Gemeentefinanciën Hans Giesing Januari 2014 Globale inhoud Algemene uitgangspunten drie decentralisaties Jeugd (Jeugdwet) Werk (Participatiewet) Zorg (Nieuwe

Nadere informatie

Ontwikkelingen in het sociale domein

Ontwikkelingen in het sociale domein Ontwikkelingen in het sociale domein Wat zijn de gevolgen van de decentralisaties September 2013 Welkom De 3 decentralistatie in het sociale domein AWBZ naar Wmo Participatiewet Jeugdwet De 3 decentralistatie

Nadere informatie

Financiën Sociaal Domein

Financiën Sociaal Domein Financiën Sociaal Domein VNG Expertisecentrum Gemeentefinanciën Hans Giesing november 2013 Globale inhoud Algemene uitgangspunten drie decentralisaties Werk Jeugd Wmo Financieel Vragen / discussie Decentralisatie

Nadere informatie

Workshop transitiekompas sociaal domein. 21 november 2013

Workshop transitiekompas sociaal domein. 21 november 2013 Workshop transitiekompas sociaal domein Drs. F. (Frits) van Oosten adviespartner Stimulansz Drs. J. (Joost) Leemans, strategisch beleidsadviseur Gemeente Dordrecht 21 november 2013 Inhoud Stimulansz en

Nadere informatie

Participatiewet. Veranderingen voor de Oosterschelderegio. 2 juni 2014 Door: Jaap Schipper.

Participatiewet. Veranderingen voor de Oosterschelderegio. 2 juni 2014 Door: Jaap Schipper. Participatiewet Veranderingen voor de Oosterschelderegio 2 juni 2014 Door: Jaap Schipper www.goes.nl Inhoud Huidige situatie Wwb, Wsw en Wajong Veranderingen Participatiewet Wet maatregelen Wwb Regionale

Nadere informatie

Presentatie inforaad 23 mei 2013 Decentralisaties

Presentatie inforaad 23 mei 2013 Decentralisaties Presentatie inforaad 23 mei 2013 Decentralisaties Programma van vanavond Opening door de voorzitter. Presentatie decentralisaties door wethouder Conny Miermans Mogelijkheid voor stellen van vragen. Kennismaking

Nadere informatie

Participatiewet en Quotumwet. Stand van zaken 9 januari 2014

Participatiewet en Quotumwet. Stand van zaken 9 januari 2014 Participatiewet en Quotumwet Stand van zaken 9 januari 2014 Inhoud presentatie - 1 Geschiedenis en tijdpad Doel Participatiewet + doelgroepen Wsw vanaf 1-1-2015 Wajong vanaf 2015 Instrumenten w.o. beschut

Nadere informatie

Participatiewet. 1 januari 2015

Participatiewet. 1 januari 2015 Participatiewet 1 januari 2015 Agenda Uitgangspunten Participatiewet - Sjak Vrieswijk De WVK-groep - Gerard van Beek De ISD/Werkplein de Kempen - Sjak Vrieswijk Kempenplus - Gerard van Beek Het regionaal

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL. Raadsvergadering. Onderwerp Strategische kaders Participatiewet. Aan de raad, Onderwerp Strategische kaders Participatiewet

RAADSVOORSTEL. Raadsvergadering. Onderwerp Strategische kaders Participatiewet. Aan de raad, Onderwerp Strategische kaders Participatiewet RAADSVOORSTEL Raadsvergadering Nummer 9 oktober 2014 14-089 Onderwerp Strategische kaders Participatiewet Aan de raad, Onderwerp Strategische kaders Participatiewet Gevraagde beslissing In te stemmen met

Nadere informatie

Beleidskader en verordeningen Participatiewet Eddy van der Spek Eva Mercks

Beleidskader en verordeningen Participatiewet Eddy van der Spek Eva Mercks Beleidskader en verordeningen Participatiewet 2015 Eddy van der Spek Eva Mercks Inhoud Proces van totstandkoming Participatiewet Wat blijft hetzelfde Wat verandert er Dienstverleningsarrangementen werkzoekenden

Nadere informatie

Voorstel aan de gemeenteraad van Oostzaan

Voorstel aan de gemeenteraad van Oostzaan Onderwerp: Regelingen regionaal Participatiewet Oostzaan Invullen door Raadsgriffie RV-nummer: 14/84 Beleidsveld: Werk en inkomen Datum: 26 november 2014 Portefeuillehouder: M. Olij Contactpersoon: Corina

Nadere informatie

MEEDOEN WERKT! PRESENTATIE participatiewet. in opdracht van Min. SZW

MEEDOEN WERKT! PRESENTATIE participatiewet. in opdracht van Min. SZW MEEDOEN WERKT! PRESENTATIE participatiewet in opdracht van Min. SZW van centraal naar decentraal er zijn 3 grote decentralisaties gaande [ het zijn 3 landelijke regelingen die nu via de gemeenten geregeld

Nadere informatie

Participatiewet vanaf 2015 Wat betekent dit voor u?

Participatiewet vanaf 2015 Wat betekent dit voor u? Participatiewet vanaf 2015 Wat betekent dit voor u? Participatiewet vanaf 2015 Wat betekent dit voor u? Vanaf 2015 is er veel veranderd rondom werk en inkomen. Zo is de Participatiewet ingevoerd, zijn

Nadere informatie

Evaluatie Werkgeversservicepunt en voorbereiding Participatiewet: visie Werk

Evaluatie Werkgeversservicepunt en voorbereiding Participatiewet: visie Werk Agendapunt: 13 Raadsvoordracht Evaluatie Werkgeversservicepunt en voorbereiding Participatiewet: visie Werk Aan de gemeenteraad, Op grond van het hiernavolgende stellen wij u voor het volgende besluit

Nadere informatie

Visie Participatiewet

Visie Participatiewet Visie Participatiewet Zoveel mogelijk burgers doen mee en voorzien in hun eigen inkomen Regio Alkmaar 06-11-2013 Kern Participatiewet Opgebouwd uit WWB, WSW en WAJONG Geen nieuwe instroom in WSW Gemeente

Nadere informatie

Participatiewet. 9 september 2014. raadscommissie EM - 1 -

Participatiewet. 9 september 2014. raadscommissie EM - 1 - Participatiewet raadscommissie EM 9 september 2014-1 - Inhoud achtergrond wijzigingen sociale zekerheid hoofdlijnen Participatiewet 1 januari 2015 financiering Rijk wetswijzigingen WWB 1 januari 2015 voorbereidingen

Nadere informatie

Werk, inkomen. sociale zekerheid. www.departicipatieformule.nl, 2011 1

Werk, inkomen. sociale zekerheid. www.departicipatieformule.nl, 2011 1 Werk, inkomen & sociale zekerheid www.departicipatieformule.nl, 2011 1 Inhoudsopgave Wet Wajong (sinds 2010)... 3 Wet Werk en Bijstand (WWB)... 5 Wet investeren in jongeren (Wij)... 6 Wet Sociale Werkvoorziening

Nadere informatie

Participatiewet / Wsw. Raadsinformatieavond - 3 juli 2013

Participatiewet / Wsw. Raadsinformatieavond - 3 juli 2013 Participatiewet / Wsw Raadsinformatieavond - 3 juli 2013 Bespreekpunten Wat is de huidige situatie in Wwb en Wsw? Wat zijn de belangrijkste contouren van de Participatiewet? Welke effecten heeft de Participatiewet

Nadere informatie

De Onderwijsspecialisten Dienstverlening. De participatiewet. Ed Staal en Richard Brenkman

De Onderwijsspecialisten Dienstverlening. De participatiewet. Ed Staal en Richard Brenkman De participatiewet Ed Staal en Richard Brenkman Doel van participatiewet Het doel van de wet is om meer mensen, ook mensen met een arbeidsbeperking, via betaald werk aan de slag te krijgen. De gemeente

Nadere informatie

Opdracht ministerie SZW Doel: - Informatie voor VSO en PrO scholen - Omslag in denken. Middel MEEDOEN WERKT!

Opdracht ministerie SZW Doel: - Informatie voor VSO en PrO scholen - Omslag in denken. Middel MEEDOEN WERKT! { Sjaak Verwer Opdracht ministerie SZW Doel: - Informatie voor VSO en PrO scholen - Omslag in denken Middel - Ambassadeurs regio Noord, Midden en Zuid. - producten Producten - 4 nieuwsbrieven - Lesbrief

Nadere informatie

Verkenning gezamenlijke uitvoering Participatiewet. Informatieve Raad 4 april 2013

Verkenning gezamenlijke uitvoering Participatiewet. Informatieve Raad 4 april 2013 Verkenning gezamenlijke uitvoering Participatiewet Informatieve Raad 4 april 2013 Historie (1) Wet Werken naar Vermogen (Rutte I) : - Iedereen doet mee - Eén regeling onderkant arbeidsmarkt - Wsw voor

Nadere informatie

Transformaties in rijks- en lokaal beleid. 19 september 2013 Jolanda Verbiesen

Transformaties in rijks- en lokaal beleid. 19 september 2013 Jolanda Verbiesen Transformaties in rijks- en lokaal beleid 19 september 2013 Jolanda Verbiesen Waar geven gemeenten geld aan uit? 1. Salarissen ambtenaren 2. Overdrachtsuitgaven (oa. Bijstand) 3. Inkoop tot 2007 ca. 1000,-

Nadere informatie

De Wet werken naar vermogen, een nieuwe weg in de sociale zekerheid!

De Wet werken naar vermogen, een nieuwe weg in de sociale zekerheid! De Wet werken naar vermogen, een nieuwe weg in de sociale zekerheid! De maatschappij en overheid veranderen. De kern van de verandering is de omslag van een verzorgingsstaat naar een participatiesamenleving.

Nadere informatie

Visie en uitgangspunten (1)

Visie en uitgangspunten (1) Visie en uitgangspunten (1) Iedereen moet kunnen meedoen als volwaardig burger en bijdragen aan de samenleving. Participatiewet streeft naar een inclusieve arbeidsmarkt, voor jong en oud, en voor mensen

Nadere informatie

1 van 5. Registratienummer: Bijlage(n) 2 Onderwerp. Beleidsplan Participatiewet. Middenbeemster, 30 september 2014. Aan de raad

1 van 5. Registratienummer: Bijlage(n) 2 Onderwerp. Beleidsplan Participatiewet. Middenbeemster, 30 september 2014. Aan de raad VERG AD ERING GEM EENT ER AAD 20 14 VOORST EL Registratienummer: 1150476 Bijlage(n) 2 Onderwerp Beleidsplan Participatiewet Aan de raad Middenbeemster, 30 september 2014 Inleiding en probleemstelling Gemeenten

Nadere informatie

Bestuursopdracht Wet Werken naar Vermogen Versie 0 2 december 2011 pagina 1

Bestuursopdracht Wet Werken naar Vermogen Versie 0 2 december 2011 pagina 1 Onderwerp: Bestuursopdracht Aanpak implementatie Wet Werken naar Vermogen datum: december 2011 Gemeente Gouda, Gemeente Waddinxveen en Intergemeentelijke Sociale Dienst K5-gemeenten (Bergambacht, Nederlek,

Nadere informatie

Regionale Impact Participatiewet. 1. Participatiewet West-Brabant 2. Gecoördineerde werkgeversbenadering

Regionale Impact Participatiewet. 1. Participatiewet West-Brabant 2. Gecoördineerde werkgeversbenadering Regionale Impact Participatiewet 1. Participatiewet West-Brabant 2. Gecoördineerde werkgeversbenadering Regionale Impact Participatiewet (3D) Gemeenteraden West-Brabant Programma op 19 november 2014 1.

Nadere informatie

Werken naar vermogen. Maart 2012

Werken naar vermogen. Maart 2012 Werken naar vermogen Maart 2012 1 Inhoud presentatie Hoofdlijnen nieuwe systeem Loondispensatie Stand van zaken WWNV Planning wetsvoorstel Planning lagere regelgeving 2 Nieuwe systeem Wet werken naar vermogen

Nadere informatie

Puntsgewijze samenvatting van de Hoofdlijnennotitie werken naar vermogen

Puntsgewijze samenvatting van de Hoofdlijnennotitie werken naar vermogen Puntsgewijze samenvatting van de Hoofdlijnennotitie werken naar vermogen Deze puntsgewijze samenvatting is een uitwerking van de afspraken die hierover in het regeer- en gedoogakkoord zijn gemaakt. Bij

Nadere informatie

1 notitie beleidskeuzes participatiewet, mei 2014. Notitie beleidskeuzes participatiewet

1 notitie beleidskeuzes participatiewet, mei 2014. Notitie beleidskeuzes participatiewet 1 notitie beleidskeuzes participatiewet, mei 2014 Notitie beleidskeuzes participatiewet Introductie Op 1 januari 2015 treedt de Participatiewet in werking. De Participatiewet is een bundeling van drie

Nadere informatie

Beschut Werk in de praktijk. presentatie 30 maart 2016 Jan-Jaap de Haan (Cedris)

Beschut Werk in de praktijk. presentatie 30 maart 2016 Jan-Jaap de Haan (Cedris) Beschut Werk in de praktijk presentatie 30 maart 2016 Jan-Jaap de Haan (Cedris) Voor wie doen we het eigenlijk? Voor wie doen we het? WWB: Wajong: WSW: 400.000 (waarvan ca 50% langer dan 3 jaar) 250.000

Nadere informatie

BELEIDSKADERNOTITIE PARTICIPATIEWET HAARLEMMERLIEDE EN SPAARNWOUDE

BELEIDSKADERNOTITIE PARTICIPATIEWET HAARLEMMERLIEDE EN SPAARNWOUDE BOB 14/006 Aan de raad, BELEIDSKADERNOTITIE PARTICIPATIEWET HAARLEMMERLIEDE EN SPAARNWOUDE Voorgeschiedenis / aanleiding Op 20 februari 2014 is door de Tweede Kamer het wetsvoorstel Participatiewet aangenomen.

Nadere informatie

NIEUW BESCHUT WERKEN o.g.v. Participatiewet. Gemeente Hellendoorn. t.b.v. raadscommissie Samenlevingszaken

NIEUW BESCHUT WERKEN o.g.v. Participatiewet. Gemeente Hellendoorn. t.b.v. raadscommissie Samenlevingszaken NIEUW BESCHUT WERKEN o.g.v. Participatiewet. Gemeente Hellendoorn t.b.v. raadscommissie Samenlevingszaken 23-2-2016 CONTEXT: Volume-ontwikkeling Doelstelling nieuw beschut Doelstelling: ook mensen met

Nadere informatie

Rapportage over de betrokkenheid van cliëntenraden bij de implementatie van de Participatiewet in hun gemeente

Rapportage over de betrokkenheid van cliëntenraden bij de implementatie van de Participatiewet in hun gemeente Rapportage over de betrokkenheid van cliëntenraden bij de implementatie van de Participatiewet in hun gemeente Uitgave Landelijke Cliëntenraad www.landelijkeclientenraad.nl info@lcr-suwi.nl Ieder(in) www.iederin.nl

Nadere informatie

Aan de raad. Brielle, 3 oktober Beslispunt: Instemmen met de Kadernota Participatiewet 2015.

Aan de raad. Brielle, 3 oktober Beslispunt: Instemmen met de Kadernota Participatiewet 2015. Aan de raad. Agendanummer : 7 Volgnummer : 51 Raadsvergadering : 14 oktober 2014 Kenmerk : sector samenleving Onderwerp : Kadernota Participatiewet 2015 Brielle, 3 oktober 2014 Beslispunt: Instemmen met

Nadere informatie

Wet Werken naar Vermogen

Wet Werken naar Vermogen Wet Werken naar Vermogen Werk? en Inkomen? Branko Hagen, Else Roetering. LCR-congres 2011 Agenda De Wet Werken naar vermogen Wat is bekend, wat zijn vragen? 2 hoofdvragen 1. De werking van de Wet Werken

Nadere informatie

Aan: Het College van Burgemeester & Wethouders van de gemeente Leiden Postbus 9100 2300 PC Leiden

Aan: Het College van Burgemeester & Wethouders van de gemeente Leiden Postbus 9100 2300 PC Leiden Aan: Het College van Burgemeester & Wethouders van de gemeente Leiden Postbus 9100 2300 PC Leiden Betreft: In spraakreactie Stichting ZON t.a.v.: Beleidsplan Participatiewet B&W 14.0684 d.d. 15 juli 2014

Nadere informatie

Arbeidsparticipatie naar vermogen

Arbeidsparticipatie naar vermogen Arbeidsparticipatie naar vermogen Driemaal is scheepsrecht - Wet Werken naar Vermogen - Participatiewet - Sociaal akkoord Wanneer duidelijkheid? Derde wetsvoorstel over onderwerp: onderkant van de arbeidsmarkt

Nadere informatie

Programma. Regeerakkoord; Platform VG. Dorien Kloosterman. Belangenbehartiging AWBZ

Programma. Regeerakkoord; Platform VG. Dorien Kloosterman. Belangenbehartiging AWBZ Regeerakkoord; wat betekent dat voor mensen met een verstandelijke beperking Programma Veranderingen AWBZ in 2009 en 2010 - pakketmaatregel - eigen bijdrage begeleiding Veranderingen AWBZ in toekomst -

Nadere informatie

Participatiewet Op weg naar resultaat

Participatiewet Op weg naar resultaat Februari 2014 op basis van de 7e nota van wijziging Participatiewet Wetsvoorstel invoering Participatiewet INTERIM- EN PROJECT MANAGEMENT I DIRECTIE I CONSULTANCY I TRAINING I COACHING I HRM Participatiewet

Nadere informatie

Vaststellen Visie Beschut Werk en wijziging Re-integratieverordening Participatiewet 2015 gemeente Leudal

Vaststellen Visie Beschut Werk en wijziging Re-integratieverordening Participatiewet 2015 gemeente Leudal GEMEENTEBLAD Officiële uitgave van gemeente Leudal. Nr. 183275 23 december 2016 Vaststellen Visie Beschut Werk en wijziging Re-integratieverordening Participatiewet 2015 gemeente Leudal De gemeenteraad

Nadere informatie

Presentatie. en specifiek

Presentatie. en specifiek Presentatie Ontwikkeling Werk & Inkomen en specifiek Wet Werken Naar Vermogen T.b.v. raadsthemabijeenkomst 2011 Wet Werken naar vermogen (Wwnv) Belangrijkste punten op gebied van werk en inkomen (vooral

Nadere informatie

Participatie en inkomen in de regio Kromme Rijn Heuvelrug

Participatie en inkomen in de regio Kromme Rijn Heuvelrug Bijlage bij raadsbesluit d.d. 25 september 2014 tot vaststelling van de nota 'Participatie en inkomen in de regio Kromme Rijn Heuvelrug'. Participatie en inkomen in de regio Kromme Rijn Heuvelrug Toekomstbestendige

Nadere informatie

Workshops Arbeidsmarktbeleid

Workshops Arbeidsmarktbeleid bij de invoering van de Participatiewet Workshops Arbeidsmarktbeleid November 2014 Stimulansz-CliP in opdracht van de LCR 1 Programma Workshop Introductie Ontwikkelingen / achtergrond arbeidsmarktbeleid

Nadere informatie

De Participatiewet. In een politiek krachtenveld. 25 september Twitter mee! hashtag: #VGNparticipatie

De Participatiewet. In een politiek krachtenveld. 25 september Twitter mee! hashtag: #VGNparticipatie De Participatiewet In een politiek krachtenveld 25 september 2013 Twitter mee! hashtag: #VGNparticipatie Wajongers in de zorg Doel en Inspiratie Programma 13:00 13.15 13:15 13.45 13:45 14:15 Opening Hoofdlijn

Nadere informatie

Afdeling: Beleid Maatschappij Leiderdorp, 30 oktober 2014 Onderwerp: Re-integratieverordening. Aan de raad. Participatiewet

Afdeling: Beleid Maatschappij Leiderdorp, 30 oktober 2014 Onderwerp: Re-integratieverordening. Aan de raad. Participatiewet Pagina 1 van 6 Versie Nr.1 Afdeling: Beleid Maatschappij Leiderdorp, 30 oktober 2014 Onderwerp: Re-integratieverordening Aan de raad. Participatiewet Beslispunten *Z00288A120 E* 1. Vast te stellen de Re-integratieverordening

Nadere informatie

De decentralisatie van arbeidsparticipatie. Louis Polstra

De decentralisatie van arbeidsparticipatie. Louis Polstra De decentralisatie van arbeidsparticipatie Louis Polstra Activerende verzorgingsstaat Burger wordt aangesproken wat hij voor de samenleving terug kan doen. Terug te zien in o.a.: - Welzijn nieuwe stijl

Nadere informatie

- omvang bezuinigingen - financiële risico s - invulling bezuiniging 64,8 mln op re-integratie en 4 mln SW.

- omvang bezuinigingen - financiële risico s - invulling bezuiniging 64,8 mln op re-integratie en 4 mln SW. RIS266546 Procesdossier Participatiewet Een nieuwe taak voor gemeenten Vanaf 1 januari 2015 treedt de Participatiewet in werking. Het doel van de wet is om meer mensen, ook mensen met een arbeidsbeperking,

Nadere informatie

De Wijsmaker Training en opleiding 2014 1

De Wijsmaker Training en opleiding 2014 1 In vogelvlucht: Participatiewet en WWB Maatregelen Door Mark Cornelissen PROGRAMMA WORKSHOP - PARTICIPATIEWET EN DE WWB MAATREGELEN IN VOGELVLUCHT. - OVERIGE WETGEVING DIE VAN BELANG IS VOOR ONS. - JULLIE

Nadere informatie

Verbinding beschut werk en dagbesteding

Verbinding beschut werk en dagbesteding Verbinding beschut werk en dagbesteding Inhoud van de presentatie 1. De 3 decentralisaties 2. Uitgangspunten Participatiewet en Wmo 2015 3. Conclusies analyse samenhang beschut werk en arbeidsmatige dagbesteding

Nadere informatie

Actuele kijk op de Participatiewet in het sociale domein

Actuele kijk op de Participatiewet in het sociale domein Actuele kijk op de Participatiewet in het sociale domein Ledenbijeenkomst 24 april 2014 Aart Bertijn, Senior beleidsmedewerker VGN Inhoud presentatie Samenhang stelselwijzingen zorg Achtergrond Hoofdlijn

Nadere informatie

Initiatiefvoorstel PvdA-GroenLinks

Initiatiefvoorstel PvdA-GroenLinks Initiatiefvoorstel PvdA-GroenLinks Onderwerp: social return en inbesteden Datum commissie: 6 juni 2013 Datum raad: Nummer: Documentnummer: Steller: Eric Dammingh Fractie: PvdA-GroenLinks Samenvatting Meedoen

Nadere informatie

VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD

VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD Onderwerp: Kadernotitie Participatiewet Peelregio Registratienummer: 517454 Op voorstel van het college d.d.: 18 februari 2014 Datum vergadering: 11 maart 2014 Portefeuillehouder:

Nadere informatie

Werk, inkomen. sociale zekerheid. www.departicipatieformule.nl, versie 2 2013 1

Werk, inkomen. sociale zekerheid. www.departicipatieformule.nl, versie 2 2013 1 Werk, inkomen & sociale zekerheid versie 2013 www.departicipatieformule.nl, versie 2 2013 1 Inleiding... 3 Participatiewet, geplande invoerdatum 1 januari 2014... 4 Wet Wajong (sinds 2010)... 6 Wet Werk

Nadere informatie

Beleidsregels Tegenprestatie in de Participatiewet ingaande 1 januari 2015 concept

Beleidsregels Tegenprestatie in de Participatiewet ingaande 1 januari 2015 concept Beleidsregels Tegenprestatie in de Participatiewet ingaande 1 januari 2015 concept Sinds 1 januari 2012 beschikken gemeenten op basis van art.9, lid 1 sub c van de WWB over de mogelijkheid om een Tegenprestatie

Nadere informatie

Eerste ijkmoment Programma 2 Werken en meedoen Inclusief Rapportage voortgang participatiebeleid (oude statusrapport)

Eerste ijkmoment Programma 2 Werken en meedoen Inclusief Rapportage voortgang participatiebeleid (oude statusrapport) Eerste ijkmoment 2011 Programma 2 Werken en meedoen Inclusief Rapportage voortgang participatiebeleid (oude statusrapport) Ontwikkeling cliëntenbestand WWB/WIJ 1.450 1.400 1.350 1.300 1.250 1.200 1.150

Nadere informatie

Wajong en Participatiewet

Wajong en Participatiewet Inovat 5 maart 2015 Wajong en Participatiewet Harm Rademaekers Centraal Expertise Centrum UWV Inovat 5 maart 2015 2 Waarom Participatiewet? Meer kansen creëren om mensen aan werk te helpen Minder regelingen

Nadere informatie

Portefeuillehouder: M. Verschuren Behandelend ambtenaar J. van Bragt, 0595-750306 gemeente@winsum.nl (t.a.v. J.van Bragt)

Portefeuillehouder: M. Verschuren Behandelend ambtenaar J. van Bragt, 0595-750306 gemeente@winsum.nl (t.a.v. J.van Bragt) Vergadering: 27 januari 2015 Agendanummer: 14 Status: Besluitvormend Portefeuillehouder: M. Verschuren Behandelend ambtenaar J. van Bragt, 0595-750306 E-mail: gemeente@winsum.nl (t.a.v. J.van Bragt) Aan

Nadere informatie

Participatiewet Startnotitie

Participatiewet Startnotitie Participatiewet Startnotitie datum : 15 februari 2013 auteur : R. Schievink afdeling : Samenleving Voorwoord Doel notitie Met deze notitie willen wij het college en de raad informeren over de contouren

Nadere informatie

Raadsleden College van Burgemeester en Wethouders Beantwoording motie effecten invoering Participatiewet

Raadsleden College van Burgemeester en Wethouders Beantwoording motie effecten invoering Participatiewet Informatienotitie AAN VAN ONDERWERP DATUM 21 oktober 2014 KOPIE AAN Raadsleden College van Burgemeester en Wethouders Beantwoording motie effecten invoering Participatiewet BIJLAGE Memo Besluitvormingsproces

Nadere informatie

Regionale samenwerking DOELTREFFEND EN DOELMATIG BELEID EN UITVOERING VAN DE WET WERK & BIJSTAND, WMO EN MINIMAREGELINGEN NU EN IN DE TOEKOMST

Regionale samenwerking DOELTREFFEND EN DOELMATIG BELEID EN UITVOERING VAN DE WET WERK & BIJSTAND, WMO EN MINIMAREGELINGEN NU EN IN DE TOEKOMST Regionale samenwerking DOELTREFFEND EN DOELMATIG BELEID EN UITVOERING VAN DE WET WERK & BIJSTAND, WMO EN MINIMAREGELINGEN NU EN IN DE TOEKOMST De agenda voor vanavond Doel: informeren over contract Neerijnen-Tiel

Nadere informatie

Wet Werk en Bijstand

Wet Werk en Bijstand Wet Werk en Bijstand Inhoud presentatie Deel 1 Aanscherping Wet Werk en Bijstand: 01-01-2012 Deel 2 Invoering Wet Werken Naar Vermogen: 01-01-2013 -Wijzigingen Wet Werk en Bijstand & Wet Werken naar Vermogen

Nadere informatie

Datum raadsvergadering 30 oktober 2014

Datum raadsvergadering 30 oktober 2014 Raadsvoorstel Datum vaststelling voorstel door het college 16 september 2014 Datum raadsvergadering 30 oktober 2014 Nummer raadsvoorstel 2014-068 Bijbehorend veld van de programmabegroting Wmo, Sociale

Nadere informatie

Verzekeringsartsen nu en in de toekomst Gevraagde expertise in de praktijk, 15 december 2011

Verzekeringsartsen nu en in de toekomst Gevraagde expertise in de praktijk, 15 december 2011 Verzekeringsartsen nu en in de toekomst Gevraagde expertise in de praktijk, 15 december 2011 door Egberdien ten Brink, directeur ISD Noordoost / Werkplein Eemsdelta Werkplein Eemsdelta Een ontmoetingsplaats

Nadere informatie

Uitvoeringsbesluit diagnostiek Maastricht-Heuvelland k.

Uitvoeringsbesluit diagnostiek Maastricht-Heuvelland k. Het Dagelijks Bestuur van Pentasz, Overwegende dat op grond van artikel 8a lid 1 sub a Participatiewet, de gemeenteraad (lees Algemeen Bestuur Pentasz) bij verordening regels stelt met betrekking tot het

Nadere informatie

Van school en dan? Veranderingen in onderwijs, zorg, werk en inkomen en de gevolgen voor uw kind (&voor U).

Van school en dan? Veranderingen in onderwijs, zorg, werk en inkomen en de gevolgen voor uw kind (&voor U). VSO Leo Kannerschool Hazenboslaan 101 Oegstgeest Van school en dan? Veranderingen in onderwijs, zorg, werk en inkomen en de gevolgen voor uw kind (&voor U). Guus de Wolf onderwijscoach 03-02-2015 Veranderingen

Nadere informatie

Korte inhoud : De verordeningen Participatiewet dienen door de gemeenteraad te worden vastgesteld.

Korte inhoud : De verordeningen Participatiewet dienen door de gemeenteraad te worden vastgesteld. Nummer : 10-01.2015 Onderwerp : Verordeningen Participatiewet Korte inhoud : De verordeningen Participatiewet dienen door de gemeenteraad te worden vastgesteld. Uithuizen, 18 december 2014. AAN DE RAAD.

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Plan van Aanpak n.a.v. Akkoord van Westerlee. Gemeente Stadskanaal 14 september 2015

Informatiebijeenkomst Plan van Aanpak n.a.v. Akkoord van Westerlee. Gemeente Stadskanaal 14 september 2015 Informatiebijeenkomst Plan van Aanpak n.a.v. Akkoord van Westerlee Gemeente Stadskanaal 14 september 2015 Inleiding Het akkoord van Westerlee: Aanleiding Kernpunten Bestuurlijke afspraken Financiering

Nadere informatie

Overheidsbemoeienis versus maatschappelijk verantwoord ondernemen. Wat betekent deze wet voor u als werkgever?

Overheidsbemoeienis versus maatschappelijk verantwoord ondernemen. Wat betekent deze wet voor u als werkgever? De Participatiewet Overheidsbemoeienis versus maatschappelijk verantwoord ondernemen Wat betekent deze wet voor u als werkgever? De Participatiewet het juridische plaatje Met ingang van 1 januari 2015

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst RWA gemeenten

Informatiebijeenkomst RWA gemeenten Linde Maas Algemeen directeur Amfors Groep Informatiebijeenkomst RWA gemeenten 18 september 2013 Informatiebijeenkomst RWA gemeenten 1. Participatiewet & sociaal akkoord 2. Rapporten Capel toegespitst

Nadere informatie

AF D R U K V OO R B E EL D B E S T U U R L IJ K BE H AN D E L VO O R S TEL

AF D R U K V OO R B E EL D B E S T U U R L IJ K BE H AN D E L VO O R S TEL AF D R U K V OO R B E EL D B E S T U U R L IJ K BE H AN D E L VO O R S TEL Vaststelling Beleidsplan Transitie Sociaal Domein 2015-2016, de deelbeleidsplannen Jeugd, Participatiewet en WWB maatregelen,

Nadere informatie

Beleidsplan Participatiewet 2015-2018 Augustus 2014

Beleidsplan Participatiewet 2015-2018 Augustus 2014 Beleidsplan Participatiewet 2015-2018 Augustus 2014 Beleidsplan Participatiewet Gemeente Haaksbergen Pagina 1 van 35 Inhoudsopgave Samenvatting... 4 Een veranderende context... 4 Consequenties van de Participatiewet...

Nadere informatie

Van Martin Heekelaar m.heekelaar@berenschot.nl 030-2916814 Datum 30 oktober 2012 Betreft

Van Martin Heekelaar m.heekelaar@berenschot.nl 030-2916814 Datum 30 oktober 2012 Betreft Van Martin Heekelaar m.heekelaar@berenschot.nl 030-2916814 Datum 30 oktober 2012 Betreft Financiële gevolgen Regeerakkoord i.v.m. gemeentelijke regelingen W&I Op 29 oktober presenteerden de VVD en de PvdA

Nadere informatie

Participatiewet. Gezamenlijke Raadsbijeenkomst, 14 en 26 mei 2014

Participatiewet. Gezamenlijke Raadsbijeenkomst, 14 en 26 mei 2014 Participatiewet Gezamenlijke Raadsbijeenkomst, 14 en 26 mei 2014 Kenmerken Participatiewet Iedereen met arbeidsvermogen naar (regulier) werk Werk boven uitkering en werken naar vermogen Eigen verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Visie/Uitgangspunten sociaal domein regio Alblasserwaard/Vijfheerenlanden

Visie/Uitgangspunten sociaal domein regio Alblasserwaard/Vijfheerenlanden Visie/Uitgangspunten sociaal domein regio Alblasserwaard/Vijfheerenlanden Inleiding De samenleving verandert De vraag naar ondersteuning verandert Nederland verandert (moet veranderen) De financiering

Nadere informatie

Presentatie Rapport Samen Verder Bouwen

Presentatie Rapport Samen Verder Bouwen Presentatie Rapport Samen Verder Bouwen Informatiebijeenkomst 3 oktober 2014 Jaco van Velden, IROKO Inhoud 1. WOZL op dit moment 2. De Participatiewet 3. De opdracht 4. Scenario s voor Beschut Werken 5.

Nadere informatie

Participatiewet Nieuwe opgaven Uitgangspunten Financiële keuzes

Participatiewet Nieuwe opgaven Uitgangspunten Financiële keuzes Participatiewet Nieuwe opgaven Uitgangspunten Financiële keuzes Commissievergadering Sociaal Domein 30 september2014 1 Nieuwe opgaven voor Delft 1. Ondersteuning bieden aan (jonge) mensen met een arbeidsbeperking.

Nadere informatie

Tegenprestatie in de Participatiewet. Iedereen die een uitkering ontvangt doet hier naar vermogen iets voor terug

Tegenprestatie in de Participatiewet. Iedereen die een uitkering ontvangt doet hier naar vermogen iets voor terug Tegenprestatie in de Participatiewet Iedereen die een uitkering ontvangt doet hier naar vermogen iets voor terug Projectgroep Participatiewet, juli 2014 1 Inhoud 1. Voorwoord...3 2. Samenvatting...4 3.

Nadere informatie