Raadsvoorstel. gemeente Tilburg. 2 e Richtinggevende debat met uitspraken en taakstellingen voor bezuinigingen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Raadsvoorstel. gemeente Tilburg. 2 e Richtinggevende debat met uitspraken en taakstellingen voor bezuinigingen"

Transcriptie

1 Raadsvoorstel 2 e Richtinggevende debat met uitspraken en taakstellingen voor bezuinigingen Bijlagen/nummer Dienst/afdeling/sector Concernstaf/Beleidscontrol & Instrumentatie Aan de raad, Aanleiding In zowel het coalitieakkoord als de begroting 2011 is aangekondigd dat er ook voor de komende jaren sprake is van een zeer forse bezuinigingsopgave. Het tekort in de begroting zoals zich dat aftekent loopt op van 26,2 mln. in 2012 naar 53,375 mln. in 2015 e.v. (raming van december 2010) Op basis van de meest recente cijfers (Financieel Economische Beeld van maart 2011) moet dit beeld worden bijgesteld en bedraagt het meerjarig tekort thans 49,7 mln. Na de ombuigingen van 23 mln. waartoe besloten is in de PB 2011 vergt dit een grote opgave. De grote en fors oplopende tekorten worden voornamelijk veroorzaakt door de doorwerking van de rijksbezuinigingen en nopen tot een forse heroverwegingsoperatie voor de gemeente waarbij pijnlijke maatregelen en afslanking van de organisatie onvermijdelijk zullen zijn. Daarnaast is er sprake van forse financiële risico's op het gebied van de fysieke projecten binnen de grondexploitatie. Deze exploitatie vertoont een dreigend oplopend structureel tekort van circa 85 mln. (resultaatverwachting maart 2011) wanneer ook hierbinnen geen forse maatregelen plaatsvinden. Relatie met eerdere besluiten Initiatiefvoorstel Coalitieakkoord (Raad 16 april 2010) Programmabegroting 2011 (Raad 11 november 2010); Raadsdebat toekomstgericht ombuigen (22 november 2010) Plan van aanpak terugbrengen tekort grondexploitaties en prioritering projecten (college 17 december 2010) 1

2 Uitwerking voorstel De gemeente moet de komende jaren 49,7 miljoen bezuinigen. In dit raadsvoorstel geven wij als college van B&W aan waarop volgens ons de komende jaren bezuinigd zou kunnen worden. De keuze voor de ombuigingen zijn gemaakt met het oog op de toekomst. Ook in de toekomst moeten de ombuigingen immers passend en verdedigbaar zijn. Om hiertoe te komen zijn drie fasen voorgesteld: Fase 1: Richtinggevende uitspraken + bezuinigingstaakstellingen In deze fase (oktober '10-april '11) worden zowel de richting als omvang van de bezuinigingen bepaald. Een uitwerking hiervan is in dit raadsvoorstel opgenomen. Fase 2: Uitwerken van de taakstellingen per programma/ product In deze fase (april'11-juni '11)wordt uitgewerkt hoe taakstellingen in maatregelen worden gerealiseerd. Dit wordt voorts met de Raad besproken in juni. Fase 3: Bundelen en besluitvorming In deze fase (juni '11-november '11) worden de maatregelen uitgewerkt in de vorm van concrete begrotingsvoorstellen 2012 die in de begrotingsvergadering van november 2011 worden vastgesteld. De gevolgde procesaanpak Het college heeft gezocht naar mogelijke ombuigingen met in de toekomst een andere rol voor de (gemeentelijke) overheid voor ogen. De gemeentelijke organisatie moet hierop worden aangepast en betaalbaar zijn en blijven. Met uw raad hebben wij op 22 november een eerste richtinggevend debat gehad over de hoofdlijnen. Mede op basis daarvan zijn we ook in debat gegaan met de stad op 26 februari. Daarna hebben we onze standpunten afgestemd binnen de coalitie, omdat wij ons bij het uitwerken van de opgave willen houden aan het kader zoals gesteld in het Coalitieakkoord In dit raadsvoorstel leggen wij deze keuzen aan u voor als onze voorlopige keuzen van de domeinen en ombuigingen waarvoor wij nadere voorstellen in het kader van de begroting 2012 e.v. willen gaan uitwerken. We gaan achtereenvolgens in op: 1. De richtinggevende uitspraken en taakstellingen voor ombuigingen 2. De voorstellen om het tekort op de grondexploitatie terug te brengen 3. De gevolgen van de ombuigingen voor de ambtelijke organisatie. In het raadsbesluit vragen wij uw raad zich uit te spreken over de richtingen en omvang van de nader uit te werken ombuigingen. Hierover willen wij in juni wederom met uw raad spreken in het kader van de strategische vooruitblik voor 2012 ev. Tijdens het debat van juni zullen wij u een concrete uitwerking voorleggen van de ombuigingen waarover u zich dan kunt uitspreken. Op dat tijdstip hebben wij ook nader zicht op de ingrepen die nodig zijn binnen de grondexploitatie en de ontwikkeling van grote fysieke projecten, woningbouw en bedrijventerreinen. Opbrengsten in cijfers stadsdebat Op zaterdag 26 februari vond mede op aangeven van de Raad een stadsdebat plaats en konden inwoners van Tilburg op drie locaties in de stad in gesprek met collegeen raadsleden. In de bibliotheek van Tilburg Centrum en in wijkcentrum Heyhoef was de opkomst redelijk, in 't Plein in Udenhout viel het bezoekersaantal tegen. Uiteindelijk kreeg het bestuur 30 ideeën aangereikt. 2

3 Daarnaast werden nog 11 suggesties geleverd via de ideeënbussen die op de locaties van het stadsdebat stonden en werden 40 antwoordstroken uit de Tilburgse Koerier teruggestuurd. Inwoners konden ook ideeën indienen via deze website werd door bijna mensen bezocht en leverde ruim 100 reacties op. De ideeën zijn verwerkt in onderstaande paragraaf "Richtinggevende uitspraken en taakstellingen voor bezuinigingen." Leeswijzer In paragraaf 1 nemen we u mee in de overwegingen die hebben geleid tot de bezuinigingsvoorstellen. Hierbij houden we de vier pijlers, sociale stijging, vestigingsklimaat, leefbaarheid en bestuur aan. U vindt er de inbreng van burgers terug, en tenslotte de voorgestelde bezuinigingen per pijler. In paragraaf 2 volgen de voorstellen om de tekorten op de grondexploitatie terug te brengen. In paragraaf 3 geven we aan welke gevolgen de heroverwegingen hebben voor de gemeentelijke organisatie. In de afzonderlijke bijlagen zetten we voor uw raad de belangrijkste onderwerpen uit het eerste raadsdebat op 22 november vorig jaar op een rij (bijlage 1) evenals de bevindingen uit het stadsdebat van 26 februari (bijlage 2). 1. Thema's en bezuinigingen: richtinggevende en taakstellende uitspraken Stevig bezuinigen is noodzakelijk Voor de jaren 2012 en volgende jaren staan we voor een enorme bezuinigingsoperatie, te weten: 49,7 mln. Dit is bovenop de eerdere structurele bezuiniging van 23 mln.. Kaasschaven en schrapen helpen niet meer. Rijk en provincie halen de broekriem aan met grote consequenties voor gemeenten en burgers. De afgelopen jaren zijn gemeenten nog niet eerder zo hard geraakt door rijksbezuinigingen. Ook is de afgelopen jaren een tekort op het gemeentelijk vastgoed ontstaan. Het huidige tekort is 40 mln., maar loopt de komende jaren verder op. Als gevolg van de economische crisis zijn gronden en panden minder waard geworden en is de verkooptijd verlengd. Daarnaast stagneren projecten en zorgt een aantal juridische procedures voor vertraging in projecten. Willen we het hoofd kunnen bieden aan deze financieel slechte tijden dan zullen we de komende jaren ingrijpende maatregelen moeten nemen en fundamentele keuzes moeten maken. Wat moeten we doen? De afgelopen maanden hebben wij danig geworsteld met deze moeilijke opgave. Hoe kunnen we voorkomen dat we activiteiten moeten stopzetten die juist onze meest kwetsbare inwoners raken zoals ouderen en gehandicapten? Wat moet er gebeuren om onze jeugd precies het juiste zetje in de goede richting te geven: een diploma halen en werkervaring opdoen? Wat moeten we doen om te voorkomen dat de binnenstad verloedert, de straten slecht worden en zwerfafval teveel in het oog springt? Hoe kunnen we onze dienstverlening modern en toegankelijk houden met minder middelen? En hoe kunnen we de belangrijkste projecten voor de stad, die voor Tilburg in de toekomst het verschil maken, toch behouden? Moeilijke vragen waar geen gemakkelijk antwoord op is. Toch moeten we nu keuzes maken die leiden tot een meerjarig sluitende begroting. Alleen zo kunnen we ervoor zorgen dat Tilburg tijdig kan inspelen op een weer aantrekkende economie. Immers, een huishoudboekje dat niet op orde is, staat in betere tijden het werken aan de toekomst in de weg. 3

4 Tilburg kan het aan De bezuinigingen zijn stevig, pijnlijk en raken iedereen en alles in onze stad. Voor velen zal het niet gemakkelijk zijn. En toch geloven we erin dat Tilburg deze zware bezuiniging aan kan. Want Tilburg, dat zijn wij allemaal. Dat vraagt dat we allemaal verantwoordelijk zijn en een steentje moeten bijdragen. Niet alleen in tijden van economische en financiële voorspoed, maar juist ook als het wat minder gaat. Iedereen draagt bij vanuit een grote betrokkenheid ten opzichte van elkaar en ten opzichte van de stad. Iedere inwoner van onze stad - arm of rijk, zelfstandig ondernemer of in loondienst, man of vrouw, jong of oud, al generaties lang hier of nog maar kort, digibeet of twitteraar - dient zich af te vragen wat hij of zij kan bijdragen aan een sterker Tilburg. Een stad die mensen perspectief biedt en kansen om vooruit te komen, maar ook steun en hulp als het zelf (even) niet lukt om stappen te zetten. Tilburg heeft al vaker slechte tijden gekend met de teloorgang van de textielindustrie en de bezuinigingen in de jaren '80 wellicht als meest indringende. Maar Tilburg is ook een comebackcity, een stad die zich heeft ontwikkeld van een stad in crisis tot een stad met een gezonde, meer diverse economie en een goed leefklimaat. Deze comeback was mogelijk door aan te sluiten bij het dna van de stad: veerkracht en daadkracht. Elke keer heeft Tilburg deze kracht getoond en laten zien dat ze van niets iets kan maken. Deze kracht is, mede als gevolg van de economische voorspoed de afgelopen jaren alleen maar toegenomen. Tilburg beschikt over innoverende netwerken en staat aan de wieg van social innovation in Midden-Brabant. De stad is goed in het leggen van verbindingen tussen cultuur, onderwijs en werk, tussen techniek en gammawetenschappen. Op vele terreinen vinden kruisbestuivingen plaats die leiden tot vernieuwing en innoverende producten. Daarom is Tilburg een boeiende vestigingsplaats voor bedrijven, onderwijsinstellingen en nieuwe inwoners. Daarom is Tilburg een dynamische stad waar veel gebeurt en veel kan: veel jongeren aanwezig, een topuniversiteit met in het kielzog goed aangeschreven hogescholen en beroepsonderwijs, en sinds jaar en dag een meedenkend en proactief stadsbestuur. Kortom, de kracht zit in Tilburg, zit in de mensen en in de bedrijven en instellingen. Tilburg kan deze zware bezuinigingen aan. Minder geld, en tóch samen kansen pakken Een eerste reflex bij bezuinigen is om zonder visie de kosten drastisch te verminderen. De bezuinigingsopgave is echter zo groot, zeker in combinatie met de groeiende tekorten binnen de grondexploitatie, dat we hebben nagedacht hoe we tot een afgewogen en doordacht bezuinigingspakket kunnen komen. Tilburg moet ook de komende jaren een leefbare en aantrekkelijke stad zijn en blijven. Mensen en bedrijven moeten zich hier willen vestigen en willen blijven. Mensen moeten een beroep kunnen doen op de gemeente als ze niet zonder hulp en ondersteuning kunnen. Tilburg en de Tilburgers moeten er klaar voor zijn als de economische wind weer in de zeilen komt. Dit kan alleen als iedereen de schouders er onder zet. Samen kunnen we het verschil maken en daar waar mogelijk kansen pakken. Bezuinigen is ook kiezen voor een andere aanpak Voor u ligt een voorstel met bezuinigingsmaatregelen dat met behulp van een serie diepgaande besprekingen en sessies is geformuleerd. Daarbij hebben we een aantal principes met elkaar afgesproken (zoals voorgelegd aan de raad op 22 november 2010) die in dit raadsvoorstel terug komen. Deze principes zijn voor ons leidend geweest om te komen tot nadere keuzen. Ook hebben we in onze voorstellen veelal rekening gehouden met de door de Tilburgers aangedragen ideeën. In deze ideeën herkennen we een aantal trends waar we ook in onze maatregelen op inspelen. Daarnaast bieden deze ideeën en 4

5 suggesties ook inspiratie bij de nog nader uit te werken voorstellen. Resultaat is nu een voorstel dat zowel concrete bezuinigingsmogelijkheden bevat als voorstellen die nog nadere uitwerking behoeven. In de nu voorliggende voorstellen zijn we de moeilijke en pijnlijke beslissingen niet uit de weg gegaan. Velen in de stad, ook de gemeente, zullen de komende tijd de pijn voelen van de te nemen maatregelen. Geen enkel terrein is ontzien. Zo zien wij ons genoodzaakt te bezuinigen op: re-integratie, onderwijs en jeugd, inburgering, participatie, zorg en welzijn, cultuur, economische activiteiten, infrastructuur, veiligheid, schoon en heel, sport, burgerparticipatie, dienstverlening en ambtelijke organisatie. Ook overwegen we een aantal maatregelen om de tekorten binnen de grondexploitatie terug te dringen zoals wijzigen grondprijs, lagere kwaliteit van het openbaar gebied en de scope van de T-dome te veranderen. Daarnaast zien we ons genoodzaakt de OZB te verhogen. Daarbij hanteren we het principe trap-op-trap-af. In betere tijden willen we financiële voordelen met voorrang inzetten voor de verlaging van de OZB en voor onderwijs, jeugd en participatie. Bezuinigen is ook kiezen voor een andere aanpak. We willen samen met de stad de kansen pakken en de ambities van de stad bereiken opdat Tilburg klaar is voor de toekomst, ook in financieel slechte tijden. Aan de hand van de thema's Sociale stijging, Vestigingsklimaat, Leefbaarheid en Bestuur zetten wij uiteen hoe we dit willen doen. 1.1 Sociale stijging "Leren en werken zijn de sleutels voor sociale stijging. Zij dragen bij uitstek en zeer betekenisvol bij aan de sociale en economische emancipatie van mensen. Wat 'vooruitkomen' of 'sociale stijging' is, verschilt per persoon. Sociale stijging is meer dan economische stijging. Regie over het eigen leven, zelfontplooiing en maatschappelijke zekerheid: daar gaat het om." Uit: Coalitieakkoord Tilburg We willen iedereen de kans geven op sociale stijging. Dat kan door in te zetten op leren en werken. Daarom kiezen we voor jeugd en jongeren, die straks de dragers van onze samenleving zijn. Daarom kiezen we ervoor om zoveel mogelijk Tilburgers aan het werk te houden en te krijgen. Tilburgers die dan een inkomen hebben en volop deel kunnen nemen aan onze samenleving. Arbeidsmarkt, re-integratie en armoede De rijksbezuinigingen op de beschikbare middelen voor re-integratie van mensen naar de arbeidsmarkt zijn zo fors dat ze zullen leiden tot een fundamenteel andere aanpak. Enerzijds omdat de huidige aanpak onbetaalbaar is geworden, anderzijds omdat de gemeente samen met de partners in de stad moet nadenken over een modernere en andere verantwoordelijkheidsverdeling. Toch willen we vasthouden aan onze ambitie om zoveel mogelijk Tilburgers aan het werk te houden en te krijgen. Bij de ontwikkeling naar een steeds krapper wordende arbeidsmarkt is het namelijk van belang om zoveel mogelijk talent te benutten en een kans te bieden op een zelfstandige bestaansvoorziening. Met een andere aanpak kunnen we deze ambitie bereiken. Een expertisegroep met daarin een afvaardiging van oud-bestuurders, wetenschappers en werkgevers heeft over een andere aanpak al een eerste advies gegeven. Dit betekent onder andere dat de gemeente haar wettelijke taak van het verstrekken van uitkeringen blijft uitvoeren, maar het re-integreren van mensen meer en meer door instellingen, ondernemers en bedrijven en burgers zelf zal worden opgepakt. We moeten als stad werken aan het herstel van verbindingen met de werkgever en de burger. Alleen zo kunnen we verborgen potentieel talent beter benutten en kunnen bedrijven als Fuji en Versteijnen vooral mensen uit de stad en 5

6 regio inzetten in plaats van werknemers van elders te moeten halen. Dit herstel van de verbinding betekent onder andere dat we minder schakels/organisaties inzetten in het contact met de burger en de werkgever. Maar ook dat de benadering van zowel de burger en de klant minder institutioneel wordt vormgegeven. Samen met de werkgevers en andere partners willen we deze aanpak op korte termijn uitwerken en laten neerslaan in een Sociaal Akkoord. Daarnaast willen we ook dat mensen -als onderdeel van de ontwikkeling naar meer loonwaarde op de reguliere arbeidsmarktvia een Werkbedrijf nuttige werkzaamheden in en voor stad verrichten. Zo snijdt het mes aan meerdere kanten: maatschappelijke taken die wel belangrijk zijn, maar waar minder middelen voor zijn, worden opgepakt door mensen die daarmee zinvolle werkervaring opdoen. Onder andere in de pilots 'Schoonhouden stad' en 'Dierenasiel' oefenen we met deze werkwijze. Ten aanzien van de ID-banen spannen we ons de komende jaren tot het uiterste in alle ID-ers aan het werk te houden. Dit doen we met behulp van het mobiliteitscentrum waardoor mensen actief worden begeleid naar ander werk. Voor werkgevers die ID-ers verliezen proberen we mensen vanuit het Werkbedrijf aan het werk te krijgen. Denk hierbij bijvoorbeeld - op het terrein van onderwijs - aan schoolconciërges. Om de verandering voor werkgevers te verzachten hanteren we een afbouwregeling voor ID-banen. We nemen de werkzaamheden daartoe per direct ter hand, om de afbouw zo verantwoord mogelijk te laten verlopen. In het eerste jaar (2012) blijven 75% van de ID-banen bij werkgevers overeind. In het tweede jaar (2013) blijven 25% van de ID-banen behouden. Met ingang van 1 januari 2014 zijn de ID-banen volledig afgebouwd. We bezuinigen niet op Schuldhulpverlening. Integratie Ook het beleidsveld Integratie wordt hard geraakt door de rijksbezuinigingen. Zo komen alle middelen voor Inburgering te vervallen. Een andere aanpak bij integratie betekent afstappen van het onderscheid allochtoon-autochtoon. Een stigmatiserend onderscheid dat niet bijdraagt aan de oplossing van problemen. Het gaat er juist om dat iedere Tilburger een stapje vooruitkomt. Als daarbij de achtergrond van een bepaalde groep een cruciale rol speelt, zullen we specifieke maatregelen nemen. Daarmee is het niet langer nodig integratie als een afzonderlijk beleidsterrein te beschouwen, zo hebben we reeds in het Coalitieakkoord gesteld. Belangrijker is het die onderdelen van het beleid die het verschil maken onder te brengen bij andere beleidsterreinen. Denk aan de Sportintermediairs. Ook ontstaat er meer kracht in de stad als de diverse initiatieven op het gebied van integratie worden ondergebracht bij het Huis van de Wereld. Het Huis van de Wereld kan als katalysator en aanjager dienen waardoor het apart financieren van de afzonderlijke initiatieven overbodig is geworden. Onderwijs en jeugd We willen iedereen de kans bieden om het beste uit zichzelf te halen, om talent tot volle wasdom te laten komen. Voor kinderen betekent dit dat ze met een diploma van school afgaan. Voor volwassenen betekent het dat zij verantwoordelijkheid nemen in baan of bedrijf en een bijdrage aan onze stad leveren. Voor ouderen betekent het dat zij hun kennis en ervaringen mogen doorgeven. Om die ambitie te realiseren, leggen we de focus op de leeftijdsgroep van 0 tot 12 jaar en risicogroepen. Een goede ontwikkeling begint met het goed leren van de taal. Dit gaat het best in de eerste levensjaren van kinderen. We willen extra inzetten op taalontwikkeling en voor- en vroegschoolse educatie waarbij we als gemeente sterker de regie willen voeren. We kunnen kinderen een springplank voor sociale stijging bieden. Voor degenen die deze springplank in hun jeugdige jaren hebben gemist, is er de blijvende aandacht voor risicojongeren. De projecten en voorzieningen die niet direct bijdragen aan deze doelstelling hebben we zeer kritisch tegen het licht gehouden. Daarbij hanteren we twee leidende principes. Ten eerste zien we op het gebied van jeugd tal van maatregelen, voorzieningen en 6

7 projecten. Allemaal met juiste intenties en mooie doelstellingen, maar soms ook dubbelop of net niet effectief. We willen de reeds ingezette beweging van slimmer organiseren en ontstapelen verder doorzetten. Een voorbeeld hiervan is de verdere ontstapeling bij het Centrum voor Jeugd en Gezin. De ontstapelingsmethodiek is nu als quick scan toegepast op de terreinen opvoedingsondersteuning en zorg en welzijn. In de nieuwe visie op sociale stijging is het de moeite waard om te bekijken of de methodiek verder kan worden ontwikkeld en breder kan worden ingezet. Bijvoorbeeld door het aanbod binnen het sociale domein inclusief de wijkimpuls gedetailleerd in beeld te brengen en met materiedeskundigen te discussiëren over overlap en slimme combinaties. Maar ook door niet alleen de methodiek te beperken tot sociale stijging, maar ook toe te passen op de thema's Leefbaarheid, Vestigingsklimaat en Bestuur. Het gaat erom als gemeente een andere manier van organiseren te ontwikkelen die niet tot overlap van activiteiten leidt. Deze andere manier van werken geldt altijd; niet alleen in slechte tijden. Ten tweede willen we daar waar mogelijk en wenselijk wettelijke normen hanteren. Een voorbeeld daarvan is het hanteren van de wettelijke norm voor de kilometervergoeding voor het leerlingenvervoer. Zorg en Welzijn Het beleidsveld zorg & welzijn en de uitvoering van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) richten zich niet alleen op de zorg voor de groep kwetsbare burgers, maar vooral ook op de versterking van de eigen kracht en verantwoordelijkheid. Wederkerigheid is het kernwoord: iedereen heeft kwaliteiten die maatschappelijk kunnen en moeten worden ingezet. Dit appél op de eigen kracht en verantwoordelijkheid vormt de basis voor de participatie van elke burger in onze stad. De komende jaren zullen we moeten zorgen dat zorg- en welzijnsbeleid ook op termijn betaalbaar blijft. Daarom kiezen we bewust voor een andere aanpak en maken we keuzes. Voor een toekomstbestendige Wmo zijn ingrepen op het terrein van de individuele voorzieningen zoals vervoersvoorzieningen enz. onvermijdelijk. Daarnaast zullen we ook algemene voorzieningen moeten versoberen dan wel over laten aan het particulier initiatief. Tegelijkertijd gaan we nog meer samenwerken met instellingen en organisaties in de stad en met de zorgverzekeraars. We leggen meer verantwoordelijkheid bij de mensen in de stad en doen meer een beroep op sociale netwerken. We willen de stad zo inrichten dat er in iedere wijk een sociale infrastructuur is waarop mensen die dat nodig hebben een beroep kunnen doen. Er moeten voldoende mogelijkheden zijn voor algemene zorg als maatschappelijk werk en vrijetijdsbesteding/- dagbesteding. Samen met bijvoorbeeld instellingen voor ouderenzorg kan ambulante verzorging worden georganiseerd, evenals maaltijdpunten en servicepunten in de wijk. We gaan ervan uit dat er hierdoor minder beroep wordt gedaan op de (dure) individuele voorzieningen die door ons of via de AWBZ worden betaald. Resultaat raadplegen Tilburgers Een aantal inwoners geeft aan investeren in de ontwikkeling van mensen belangrijker te vinden dan investeren in materiële en prestigieuze projecten. Zij vinden dit zo belangrijk, dat ze bereid zijn zelf te investeren door bijvoorbeeld een hogere eigen bijdrage of via bijvoorbeeld vrijwilligerswerk of zelforganisaties. Randvoorwaarde hierbij is wel dat voor hen zichtbaar wordt gemaakt wat met deze bijdrage wordt bereikt. De Tilburgers geven op verschillende manieren aan dat zij het een goed idee vinden om werkzoekenden in te zetten voor maatschappelijke taken en projecten. Het mes snijdt dan aan twee kanten, de werkzoekende krijgt de kans om werkervaring op te doen en de kosten van maatschappelijke taken worden teruggebracht. Volgens de burgers kunnen, naast de gemeente, ook de 7

8 zorginstellingen en het bedrijfsleven hierbij betrokken worden. Een aantal inwoners adviseert om te blijven investeren in maatregelen die voorkomen dat mensen in een kwetsbare positie terecht komen. Dat bespaart maatschappelijke kosten op een later tijdstip. Denk hierbij aan GGZ, uithuiszetting, jeugdzorg etc. Behalve dat er aandacht moet zijn voor de zorg voor kwetsbare groepen, vinden de inwoners ook dat de eigen verantwoordelijkheid van mensen moet worden vergroot. Mensen zouden elkaar vaker moeten ondersteunen en er moet meer aandacht zijn voor het faciliteren en uitbreiden van vrijwilligerswerk en mantelzorg. Ook roept een aantal inwoners op om nog meer te ontstapelen. Denk hierbij aan overlap in subsidies, dienstverlening en producten. In het verlengde hiervan geven de Tilburgers aan meerwaarde te zien in het vereenvoudigen van processen en regelgeving. In totaal stellen wij voor circa 24,5 mln. te bezuinigen op het thema Sociale Stijging w.v. : Arbeidsmarktbeleid (nog nader uit te werken) 12,4 mln. Reductie re-integratietrajecten* - 8,40 mln. Afbouw gesubsidieerd werk - 3,70 mln. Verhogen caseload bij sociale zaken - 0,34 mln. Armoedebeleid 1,1 mln. Verlagen grens sociaal minimum - 0,3 mln. Stoppen collectieve ziektekostenverzekering - 0,5 mln. Besparing op uitvoeringskosten - 0,3 mln. Integratie 3,7 mln. Stoppen met inburgering - 3,30 mln. Versobering integratiebeleid - 0,35 mln. Onderwijs en jeugd 2,2 mln. Verdere ontstapeling binnen Centrum Jeugd en Gezin - 0,15 mln. Afstandscriterium leerlingenvervoer - 0,20 mln. Diverse maatregelen CIST/Brede school - 0,08 mln. Afbouw bijdrage MBO-opleiding - 0,32 mln. Focussen taalontwikkeling 0-12 jr. - 0,60 mln. Focussen binnen VSV - 0,64 mln. Onderwijshuisvesting - 0,25 mln. Zorg en Welzijn 5,1 mln. Bezuinigingen op individuele Wmo voorzieningen - 3,2 mln. zoals vervoer, hulp in huishouding en woningaanpassingen Bezuinigingen op algemene/collectieve voorzieningen - 1,9 mln. Dit totaalbedrag (49 % van de totale ombuigingen) is ook het aandeel van dit thema in de beïnvloedbare lasten op de begroting (= 49%). Zie bijlage 3. *) De bezuiniging op de re-integratietrajecten, vanuit de financiële terugval binnen het participatiefonds, wordt voor een bedrag van maximaal 2 mln. opgevangen uit de lagere kosten eigen risico bijstand dat de gemeente momenteel heeft (ruim 6 mln. komt nu ten laste van de gemeente). Hier moet dan wel een concrete daling van het aantal uitkeringsgerechtigden tegenover staan. 8

9 1.2 Vestigingsklimaat "Werken aan een aantrekkelijke stad zien wij als stimuleren van werkgelegenheid met een goede mix (van economische sectoren) en match (tussen mensen en banen), en een innoverende strategische agenda met de regio. Bereikbaarheid van centrum en werk, de ontwikkeling van de Spoorzone, de versterking van de regionale functie van de Binnenstad, cultuur, balans in de woningvoorraad en natuur om de stad zijn belangrijke randvoorwaarden en maken het mogelijk Tilburg aantrekkelijker te maken voor burgers en bedrijven en de concurrentie met andere steden aan te kunnen." Uit: Coalitieakkoord Tilburg Economie als makelaar We willen de mogelijkheden benutten om inkomsten te verhogen. Bijvoorbeeld door het invoeren van een toeristenbelasting. We bezuinigen ook, maar in vergelijking met andere terreinen is de omvang beperkt. Wij maken deze keuze bewust. Tilburg moet de komende jaren immers laten zien dat het een stad is waar veelbelovende ontwikkelingen gaan plaatsvinden. We hebben een uitstekende uitgangspositie met een excellente universiteit, een jonge bevolking en nog volop ontwikkelingsruimte (o.a. in het stadscentrum/spoorzone). Het economisch beleid moet erop gericht zijn deze uitgangspositie te verzilveren, door in te spelen op de dynamiek in onze stad. De rol die hierbij past is een makelaarsrol, waarbij we de komende jaren sterk inzetten op de ontwikkelingen in de sectoren Leisure, Logistiek, Life sciences en Maintenance. Daarbij is social innovation de rode draad die maakt dat nieuwe initiatieven de ruimte krijgen. Dat betekent dus geen dikke nota's en grote vergezichten, maar juist vol inzetten op opkomende initiatieven, ondernemerschap en verbindingen tussen ons excellente onderwijs en het regionale bedrijfsleven. Bereikbaarheid als aanjager We kiezen ervoor niet te bezuinigen op de bereikbaarheid van de stad. Bedrijven en bewoners zitten graag op een plek die goed bereikbaar is, zowel met de auto, de fiets, het openbaar vervoer en steeds meer ook via het water. Tilburg is een belangrijke schakel voor de verbindingen die de mainports hebben met het Europese achterland. Deze positie biedt kansen. We kunnen werkgelegenheid naar Tilburg trekken, mits Tilburg bereikbaar blijft, regionaal en lokaal. Daarbij willen we, om de leefbaarheid van de stad te garanderen, dat het verkeer zoveel mogelijk om de stad heen wordt geleid. Dit vraagt om de voltooiing van de ringen - de tangenten, de Bredaseweg - en om een lobby ter verbreding van de A58. Wanneer de economie weer de wind volop in de zeilen krijgt, groeit de mobiliteit. Die vindt niet alleen plaats op de weg. Zeker het vervoer over water en spoor zal toenemen. De opwaardering van het Wilhelminakanaal en het realiseren van een openbare laad- en losplaats op Loven dragen bij aan vermindering van het transport over de weg. Willen we in Tilburg het vestigingsklimaat voor wonen en werken blijvend versterken, dan is het noodzakelijk de investeringen in de infrastructuur overeind te houden. Wanneer we hiermee beginnen op het moment dat de economie is hersteld, zijn we te laat. Tegelijkertijd constateren we dat in financieel slechte tijden investeringen in beheer en onderhoud niet te handhaven zijn. Dit werken we verder uit bij het thema Leefbaarheid (schoon en heel). Cultuur als verleider Een levendig kunst- en cultuurklimaat draagt bij aan een goed vestigingsklimaat. De uitdaging voor de komende jaren is om met minder middelen de basisinfrastructuur in stand te houden. We willen een ambitieus, innovatief en uitdagend aanbod. Daarvoor is samenwerking nodig tussen en met de culturele instellingen en met instellingen en organisaties buiten de sector in de provincie. 9

10 Ruimtelijke ordening als uitdaging en uitdager Het ontstane tekort op het gemeentelijk vastgoed - mede als gevolg van de economische crisis - maakt het noodzakelijk een aantal fundamentele keuzes te maken. Het is belangrijk dat het gemeentelijk Grondbedrijf op orde komt; dat kan betekenen dat we ook ons verlies moeten nemen. Zo zullen we een aantal projecten moeten stoppen. Daarnaast geldt ook hier dat een andere aanpak de mogelijkheid biedt om wel de ontwikkeling in de stad gaande te houden, terwijl er minder middelen voor zijn. Daarbij denken we aan het volgende. Ten eerste: projecten kunnen soberder worden uitgevoerd, zowel in ontwerp, realisatie en onderhoud. Desondanks kunnen ze toch aantrekkelijk blijven. Dit geldt ook voor de Piushaven en Spoorzone. Juist deze twee projecten moeten smoel hebben; het zijn de komende jaren de smaakmakers in de stad. We kunnen bij de goedkeuring van plannen efficiënter werken door - in lijn met de wetgeving op het gebied van ruimtelijke ordening - de huidige werkwijze te vereenvoudigen: minder beleid en minder beleidsregels. We moeten komen tot een heldere, transparante belangenafweging. Ten derde willen we meer gaan werken met prijsdifferentiatie. Zowel ten aanzien van bedrijventerreinen, kantoren als woningen. En we moeten meer het aanbod creëren daar waar vraag naar is; meer inspelen op de wens van particulier opdrachtgeverschap bijvoorbeeld. Tot slot: we hebben nu als gemeente (in potentie) veelbelovende panden in ons bezit, terwijl we met deze panden op korte termijn geen plannen hebben. Om het goede voorbeeld te geven vinden we dat we deze panden moeten verkopen. Natuur als ademruimte Het verder ontwikkelen van een vitaal landschap is belangrijk om ook in de toekomst als Tilburg een duurzame stad te zijn. Het gaat om het evenwicht tussen behoud van natuur enerzijds en het creëren van economische activiteit passend bij de functie van het gebied anderzijds. Tegelijkertijd constateren we dat vanuit het Rijk forse ingrepen plaatsvinden op het gebied van water, natuur en landschap. Daarom kiezen we ervoor op dit terrein zeer terughoudend te zijn met bezuinigingen. Wel zijn we van mening dat bezuinigen op beheer en onderhoud van groen in de stad mogelijk is. Deze bezuiniging is meegenomen onder het thema Leefbaarheid bij de te nemen maatregelen in de openbare ruimte. Resultaat raadplegen Tilburgers Diverse inzendingen gaan over het kritisch kijken naar en het bezuinigen op de "grote" bouwprojecten in de stad, die op stapel staan. Genoemd worden Spoorzone, Veemarktkwartier, de brug bij de Piushaven, T-dome. Daarnaast vraagt een aantal inwoners aandacht voor het verbeteren van het vestigingsklimaat, opdat bedrijven en nieuwe inwoners zich hier willen vestigen. Kwalitatief goede bedrijventerreinen en woningen, en de aanwezigheid van mooie parken worden genoemd als belangrijke vestigingsfactoren. Ook cultuur wordt regelmatig genoemd; zo wordt geopperd om te stoppen met het plaatsen van "onzinnige" kunstwerken, om de evenementensubsidie af te schaffen en kritisch te zijn op het subsidiëren van theaters en de Concertzaal en kritisch te zijn op de deelname aan Europese culturele hoofdstad. In dit kader wordt ook gepleit voor meer samenwerking. Het voorstel om het Factorium en de Zuivelfabriek meer te laten samenwerken om zo het cultuuraanbod in Udenhout op peil te houden wordt als voorbeeld genoemd. Ook werd in het stadsdebat gevraagd om het horeca initiatief in het Reeshofpark uit te breiden met culturele activiteiten, bijvoorbeeld door samenwerking met Factorium. 10

11 In totaal stellen wij voor circa 2,1 mln. te bezuinigen op het thema Vestigingsklimaat w.v. : Economie 0,3 mln. Invoeren toeristenbelasting - 0,33 mln. Cultuur (nog nader uit te werken) 1,0 mln. Stedelijke inrichting /stedenbouw 0,7 mln. Eén adviescommissie ruimtelijke kwaliteit - 0,03 mln. Monumenten - 0,15 mln. Versoberen beleid ruimtelijke ordening - 0,50 mln. Wonen Versoberen beleid 0,1 mln. Water, natuur en landschap (zie bij maatregelen openbare ruimte) PM W.v. maatregelen in Stadsprogramma voor groen, recreatie en water alsmede fasering GRP voor in totaal 0,985 mln. waarvan 0,168 mln. ten gunste van de rioolrechten komt en dus verrekend wordt in het tarief dat wordt doorbelast aan de burger (woonlasten). Het aandeel van dit totaalbedrag (4 % van de totale ombuigingen) is lager dan het aandeel van het thema in de totale beïnvloedbare lasten op de begroting dat 14% bedraagt. Zie bijlage 3. Tegelijkertijd geldt dat de te nemen maatregelen ten aanzien van het gemeentelijk vastgoed met name drastisch zullen ingrijpen in het thema Vestigingsklimaat: zoals het stoppen dan wel versoberen van plannen en projecten. 1.3 Leefbaarheid "Een leefbaar Tilburg willen we bereiken door veiligheid te bevorderen en de stad schoon en heel te houden. Dit kunnen we niet alleen, Tilburgers zullen hier ook hun steentje aan moeten bijdragen. Sport, duurzaamheid en groen in de stad zijn daarbij belangrijke randvoorwaarden die bijdragen aan de leefbaarheid in de wijken en de stad." Uit: Coalitieakkoord Tilburg Samen werken aan een geborgen stad Een leefbaar Tilburg is een stad waar mensen zich prettig voelen in hun eigen wijk en buurt. Waar mensen hun buren kennen en voor elkaar klaar staan als de ander daarom vraagt. Waar mensen samen zorgen voor een schone straat en waar mensen elkaar aanspreken op ongewenst gedrag. De gemeente kan hier wel een bijdrage aan leveren, maar kan zeker niet alleen zorgen voor dat prettige gevoel. Saamhorigheid en een fijne leefomgeving ontstaan alleen wanneer Tilburgers de handen ineen slaan. Samen werken aan een veilig Tilburg Op het terrein van veiligheid zijn - als gevolg van forse kortingen van rijkszijde - ingrepen onvermijdelijk. Daarmee staan we voor een dilemma, want een veilige stad is een basisvoorwaarde voor een goede toekomst voor Tilburg. Wij vinden dat onze ambitie overeind moet blijven: Tilburg uit de top tien van onveilige steden. Om dat te bereiken moeten we inzetten op een stevige justitiële aanpak waarbij Brabantbreed de criminele netwerken in de provincie moeten worden opgerold. Deze is immers vaak aanjager voor veel kleine (aangifte-) criminaliteit. Dat is de taak van de B5 Taskforce waarbij deze sterk leunt op de gemeente voor de benodigde bestuurlijke informatie en het noodzakelijke integrale handhavingsbeleid. 11

12 We blijven voor Tilburg rekenen op extra politiecapaciteit, maar weten ook dat de rijksbezuinigingen op het gebied van (preventieve) veiligheid aan de gemeente Tilburg niet voorbij gaan. Wanneer Tilburg uit de top tien wil komen is het echt nodig niet alleen te intensiveren en te verdiepen (Taskforce), maar ook en vooral anders te gaan werken. Dit anders werken doen we vanuit het basisprincipe dat veiligheid niet alleen een zaak van overheid en politie is, maar van ons allemaal. De individuele burger, bewoner, ondernemer of instelling heeft ook zelf een eigen verantwoordelijkheid. Iedereen moet er iets voor over hebben om in een veilige stad te leven. En we moeten ons oprecht de vraag stellen wanneer we tevreden zijn. We willen de succesvolle gezamenlijke aanpakken uit het verleden verbreden naar andere onderdelen van het veiligheidsbeleid en ook steviger maken door nog meer de samenwerking te zoeken met onderwijs en bedrijfsleven. Dat kan leiden tot nieuwe oplossingen en andere aanpakken en een verlaging van de kosten. Samen werken aan een schoon en heel Tilburg 'Schoon en heel' is belangrijk voor de veiligheid en leefbaarheid in het openbaar gebied en in de wijken. De kosten voor beheer en onderhoud, bijvoorbeeld van wegen en openbaar groen, zijn hoog. De uitgaven voor het beheer en onderhoud van onze infrastructuur en de openbare ruimte moeten nu omlaag. Dit heeft natuurlijk gevolgen voor de kwaliteit van de openbare ruimte in zijn geheel. Wanneer de financiële positie van de gemeente verbetert, kunnen deze uitgaven zo nodig weer omhoog. We moeten oplossingen zoeken in een andere, slimmere, manier van werken. Zo zullen we vaker moeten terugtreden als overheid en andere partijen moeten aanspreken op hun verantwoordelijkheid. Het beheer en onderhoud van de openbare ruimte is niet enkel een verantwoordelijkheid van de gemeente. Bedrijven en burgers zullen nadrukkelijk worden aangesproken om hun verantwoordelijkheid op zich te nemen om Tilburg schoon, heel en veilig te maken. Daar waar we hen daarbij kunnen faciliteren of stimuleren, zullen we dat doen. Hotspots in de stad, waar zwerfafval en illegaal storten de leefbaarheid in het gedrang brengt, blijven we aanpakken. Onder slimmer werken, verstaan we ook het zo innovatief mogelijk invullen van onze rol als opdrachtgever. Ten slotte willen we slimmer werken door het leggen van verbindingen tussen beheer en onderhoud van de openbare ruimte en het werkbedrijf. Zo kunnen we schoonhouden van de stad combineren met het opdoen van werkervaring en werkritme. Samen werken aan een duurzame stad Tilburg heeft de afgelopen jaren een goede naam opgebouwd als gemeente met een actief duurzaamheidsbeleid. Hoe kunnen we met minder middelen toch onze ambitie op dit terrein vasthouden? De grote uitdaging voor de toekomst is om tot een geïntegreerde, uitgebalanceerde aanpak te komen tussen de drie pijlers van duurzaamheid ( people, profit en planet ), waarbij de mogelijkheden van profit veel meer worden benut. Oftewel, hoe kunnen we wat goed is voor de ecologie economisch zo aantrekkelijk mogelijk maken? Dit kan alleen als alle creativiteit van de gemeente, maatschappelijke organisaties, bedrijven en burgers wordt aangesproken. De eerste stappen hiertoe zijn gezet, denk aan de ontwikkeling van het Klimaatbureau en het Klimaatschap. Daarnaast blijven wij ons ook in deze tijden inspannen op het gebied van maatschappelijk ondernemen en houden we aandacht voor de positie in de internationale omgeving. Daarom zetten we erop in om naast Millenniumgemeente ook Fair Trade gemeente te worden. Maar er liggen nog veel meer mogelijkheden in het verschiet. 12

13 Resultaat raadplegen Tilburgers De aandacht voor het thema leefbaarheid was relatief groot. Burgers noemen het principe van de vervuiler betaalt, onder andere in relatie tot het thema afval. Bij sport is diverse keren naar voren gebracht dat Willem II veel subsidie vergt. Men vindt dat entreeprijzen (bijvoorbeeld zwembaden) kunnen worden verhoogd. Tijdens het stadsdebat was er steun voor het versoberen van de openbare ruimte, enerzijds in materiaal en ontwerp, anderzijds door als gemeente hier een terugtredende beweging te maken en een beroep te doen op de inzet van burgers bij het beheren van hun buurt. Er is verschillende keren geopperd om mensen in ruil voor een uitkering dergelijke diensten te laten leveren. Meerdere keren vragen de burgers ook aandacht voor een duurzaam beheer, met name door de uitbreiding van Led-verlichting, zodat hier op termijn ook besparingen mogelijk zijn. Ook het eerder dimmen van verlichting is genoemd. Bovendien pleiten burgers voor extra ruimte voor burgerinitiatieven (o.a. bij groeninrichting straat) waarbij de gemeente alleen ondersteunt als de situatie daarom vraagt. Maak werk van de aanpak van overtredingen. Van veel beboeten gaat niet alleen een corrigerend signaal uit, maar het levert ook geld op om overheidstaken uit te voeren. In totaal stellen wij voor circa 8,2 mln. te bezuinigen op het thema Leefbaarheid w.v. : Veiligheid 0,7 mln. Bezuiniging op veiligheid (breed) - 0,365 mln. Verlaging bijdrage aan de veiligheidsregio - 0,250 mln. A-team - 0,065 mln. Maatregelen in de openbare ruimte (stadsprogramma) 5,7 mln. woonomgevingverbetering - 0,600 mln. verkeer en vervoer (soberder/lager onderhoud) - 3,720 mln. schoonhouden openbaar gebied op laagste niveau - 0,375 mln. div. maatregelen groen, recreatie en water - 0,815 mln. fasering uitvoering rioleringsplan (via de Rioolheffing) - (0,170 mln.) inverdienopdracht - 0,200 mln. Milieu 1,6 mln. Consequentie wegvallen rijksmiddelen nog nader uitwerken (bodem en geluid) - 1,4 mln. Versobering milieubeleid - 0,15 mln. Eigen bijdrage ophalen grof huisvuil/ sluiten 1 milieustraat (via de afvalstoffenheffing) - (0,7 mln.) A-team - 0,05 mln. Sport 0,2 mln. Verhogen tarieven - 0,17 mln. Benutten andere functies accommodaties - 0,02 mln. Het aandeel van dit totaalbedrag (17 % van de totale ombuigingen) is lager dan dat in de totale beïnvloedbare lasten op de begroting dat 23 % is. (Zie bijlage 3.) 13

14 1.4 Bestuur "Samenwerking en organiserend vermogen is niet alleen een kracht van Tilburg, het is ook een noodzaak. Maatschappelijke vraagstukken beperken zich veelal niet tot gemeentegrenzen; oplossingen vinden we vaak via bovenlokale samenwerking. De ontwikkeling van de stad is geen taak van de overheid alleen. Het realiseren van beleid is onmogelijk zonder een goede en doelgerichte samenwerking met partners en burgers in de stad. Alertheid blijft geboden ten aanzien van overbodige regeldruk. Bij het financiële beleid is een sluitende meerjarenbegroting een vanzelfsprekend uitgangspunt. " Uit: Coalitieakkoord Tilburg Tilburg 2.0: mijn overheid.nl De bezuinigingen maken duidelijk dat een andere rol van de overheid nodig is. Een overheid die via partnerships met anderen samenwerkt aan een aantrekkelijke en leefbare stad. Vanwege de aanwezige kracht is Tilburg de stad bij uitstek om met een kleine overheid te werken. Zo kan de gemeente toegroeien naar een zorgzame en ondernemende overheid waarbij de focus ligt op kleiner en slimmer. Wat de ander kan doen, doet de ander. Bij wat we zelf doen kijken we kritisch of we dit efficiënt en effectief doen. Soberheid van uitvoering is het adagium. Dit is Tilburg 2.0. De ombuigingen hebben een effect op de omvang van de ambtelijke organisatie. Zowel als gevolg van het schrappen/versoberen van taken als het nemen van efficiencymaatregelen. Met name de organisatieverandering, die momenteel wordt ingevoerd, zal forse efficiencywinst met zich mee brengen. Daarmee ontstaat op termijn een betaalbare, kleine en efficiënte gemeentelijke organisatie. Voor nu hebben we er voor gekozen een taakstelling te benoemen met een omvang van 25% van de totale ombuigingen. Bij een ombuiging van 53,4 mln. betekent dit dat de organisatie hierin een aandeel heeft van 13,4 mln. Hoewel de omvang van het tekort nu wordt aangepast van 53 naar bijna 50 mln. houden wij het uitgangspunt van de bezuiniging op de organisatie van 13,4 mln. toch in stand. Naar verwachting zal hiermee de ambtelijke capaciteit afnemen met ongeveer 160 fte's. Daar bovenop zal nog worden bespaard op de materiële uitgaven (zoals huisvesting). Deze daling van ambtelijke capaciteit is bovenop de 77 fte zoals genoemd in het coalitieakkoord als onderdeel van de eerdere ombuigingen van 23 mln. Tilburg 2.0 is ook een overheid die richting geeft aan de ontwikkelingen in de stad. We kunnen niet meer alles tegelijk doen. We moeten kiezen. De financiële situatie rondom vastgoed en het gemeentelijk grondbedrijf maakt dit nog eens extra duidelijk. Tilburg 2.0 is ook anders, beter en op een moderne manier contact leggen en onderhouden met burgers en bedrijven in de stad. Het gebruik van internet als preferent kanaal voor dienstverlening is daarbij het perspectief. Het in standhouden van de huidige in de stad fysiek aanwezige loketten en stadswinkels hoort hier niet meer bij. Maar bovenal is Tilburg 2.0 een eerlijke overheid die duidelijk communiceert met een toegankelijk bestuur, waarbij de rol verschuift van maker naar regisseur en daarbij de inzet en steun van iedereen uit de stad benut en nodig heeft. Resultaat raadplegen Tilburgers Een aantal inwoners bepleit een sobere overheid. Zij stellen voor de bestuurskosten te verlagen door het college te verkleinen, het aantal ambtenaren te verminderen en de ambtelijke organisatie efficiënter te laten opereren. Ook roepen mensen het college op zich te verzetten tegen de bezuinigingsmaatregelen van het Kabinet. Andere reacties kunnen worden samengevat onder de noemer slim 14

15 samenwerken. Tilburgers roepen het gemeentebestuur op om op allerlei gebieden samen te werken, nieuwe allianties aan te gaan en de eigen werkzaamheden beter op elkaar af te stemmen. Verschillende Tilburgers bepleiten een meer op deze tijd afgestemde dienstverlening: zoveel mogelijk digitale loketten voor burgers en ondernemers en minder papier (ook wat betreft ambtelijke en bestuurlijke documenten). In het verlengde daarvan stellen sommige schrijvers voor de papieren uitingen van de gemeente te beperken (projectborden, stadsgids, T-baniers en andere public relations). Ook stellen inwoners voor sluiting van stadswinkels, maar tegelijkertijd klantvriendelijke openingstijden voor de stadswinkel(s) die open blij(ft)(ven). Er zijn niet alleen bezuinigingsvoorstellen gedaan. Veel inwoners hebben ook ideeën naar voren gebracht om de inkomsten van de gemeente te vergroten door verhoging van verschillende belastingen (OZB, parkeertarieven en precariorechten). Opmerkelijk: enkele Tilburgers stellen voor over te gaan tot invoering van een kattenbelasting. Anderen stellen voor geld te verdienen door meer (exploitatie)kosten aan de gebruiker door te belasten en meer Europees geld binnen te halen. Ten slotte stellen inwoners voor geld binnen te halen door meer gebruik te maken van sponsoren en reclameborden neer te zetten bij de uitvalswegen van Tilburg. In het verlengde hiervan adviseren verschillende inwoners een ander subsidieregime: kritisch kijken naar subsidieverlening, het samenwerken van instellingen en vergroting van de subsidieonafhankelijkheid door het verhogen van de eigen inkomsten (incl. eigen bijdrage). In totaal stellen wij voor ruim 14,9 mln. te bezuinigen op het thema Bestuur w.v. : Bestuur Vermindering politieke ambtsdragers 1,3 mln. Belasting en tarieven, dienstverlening 6,4 mln. Verhoging OZB - 1,5 mln. Leges/vergunningen meer kostendekkend - 1,1 mln. Sluiting decentrale stadwinkels en alle diensten - 0,8 mln. zoveel mogelijk via internet Soberder onderhoudsniveau gemeentelijke - 1,0 mln. Gebouwen Invoering RUD's - 1,25 mln. Gebiedsmanagement/ gebiedsteams - 0,15 mln. Overig (o.a. Communicatie) - 0,60 mln. Organisatie en interne dienstverlening 7,2 mln. Schrappen/versoberen binnen programma's - 6,2 mln.*) Efficiency op de organisatie (nog nader uit te werken) - 7,2 mln. *) niet meetellen i.v.m. dubbeltelling NB Op de organisatie stellen wij voor een bedrag van 13,4 mln. te bezuinigen. Dit is voor wat betreft de gevolgen voor de organisatie door het schrappen van taken reeds voor een deel ( 6,2 mln.) verwerkt in de bedragen die bij de thema's zijn opgenomen en dus op het totaal organisatie en interne dienstverlening in mindering gebracht zodat hier nog 7,2 mln. resteert. De correctie van 6,2 mln. betreft onder meer taken bij onderwijshuisvesting, integratie, uitvoering armoedeen arbeidsmarktbeleid, versobering van stedenbouw- en milieubeleid, minder gebiedsmanagement en communicatie en tenslotte de maatregel m.b.t. de stadswinkels. Het aandeel van dit totaalbedrag (30% )van de totale ombuigingen) is hoger dan het aandeel van het thema in de totale beïnvloedbare lasten op de begroting dat 14% bedraagt. Zie bijlage 3. In dit thema zijn ook de ombuigingen op de ambtelijke organisatie opgenomen, die in paragraaf 3 nader worden toegelicht. 15

16 2. Terugbrengen tekort grondexploitatie en prioritering projecten Bij de behandeling van de Vastgoedmonitor 2011 op 22 juni 2010 hebben wij besloten om de bezuinigings- en optimaliseringmogelijkheden binnen de grondexploitaties in beeld te brengen. Aanleiding was de constatering dat het tekort op de verzamelde grondexploitaties (particuliere en gemeentelijke grondexploitaties) 40,6 mln. bedraagt en snel toeneemt als geen maatregelen worden genomen. Bij het opstellen van de jaarrekening 2010 is dit bedrag begroot op 85 mln. Dit tekort is gebaseerd op het huidig woningbouwprogramma dat naar verwachting voorziet in een aanbod dat de vraag naar woningen ruim overtreft. De combinatie aantal, fasering en samenstelling van het programma is in dit opzicht niet realistisch. In de VAMO 2012 zal per project een afzetprognose worden opgesteld die rekening houdt met de ontwikkelingen in de vraag en het geplande aanbod aan woningen (maximaal woningen per jaar). Aldus worden in de VAMO globaal de financiële consequenties van de verminderde vraag en afzetmogelijkheden in beeld gebracht. Hierdoor zal het tekort naar verwachting toenemen. Op 17 december hebben wij een plan van aanpak vastgesteld om het tekort terug te dringen. Het voorstel wordt momenteel uitgewerkt. Het plan van aanpak voorziet naast een aanpassing van de afzetprognose per project, in een doorlichting van de plannen op optimalisatiemogelijkheden. Dit gebeurt generiek (mogelijkheden voor alle plannen) en specifiek voor de grote plannen. Deze grote plannen omvatten 80 % van de gemeentelijke kosten, opbrengsten en risico's in de grondexploitatie. Besloten is daarbij dat we de gevolgen van de optimalisatievoorstellen voor de ontwikkeling van de reserve bovenwijkse voorzieningen in beeld brengen en relateren aan het eventueel aangepast uitvoeringsprogramma voor deze voorzieningen. 2.1 Stand Algemene Reserve per 1 januari 2010 en verwachte stand per 1 januari 2011 Bij het opstellen van de Jaarrekening 2010 bleek dat in de loop van 2011 de Algemene reserve van het Grondbedrijf naar verwachting negatief zal worden. Gerekend wordt op een tekort van circa 5 miljoen. Conform wettelijke voorschriften (BBV) zal dit tekort ten laste van de algemene middelen moeten worden bijgestort. Bij ongewijzigd beleid en achterblijvende grondverkopen zal dit probleem zich de komende tien jaar jaarlijks voordoen, waarbij de omvang met name afhankelijk is van conjuncturele ontwikkelingen. 2.2 Stand van zaken Bovenwijkse Voorzieningen In de jaren staan de volgende Bovenwijkse Voorzieningen (infrastructurele werken met een wijkoverstijgende betekenis) buiten de Spoorzone op het programma. In uitvoering: - Noordoosttangent - Noordwesttangent (verdubbeling) - Een nieuwe Randweg voor de Mortel - Zuidelijke inprikker Piushaven Nog niet in uitvoering: - Verbreding Bredaseweg - Fietstunnel Rauwbrakenweg - Aanpassing Spoorovergang de Mortel - Verbreding Wilhelminakanaal Op de verdubbeling Noordoosttangent en op de Noordwesttangent is een aanbestedings- en/of BTW-voordeel gehaald. Dit voordeel wordt voorlopig ingeschat op 10,6 miljoen. Welk deel van deze middelen terugstromen naar de RGI en opnieuw aanwendbaar zijn, is nog onbekend. 16

17 In de Spoorzone staan de volgende infrastructurele voorzieningen op het programma: - Burg. Brokxlaan (Noordlaan) - Spoorlaan - Westelijke inprikker - Oostelijke inprikker - Station plus passage - Tunnel Willem II-straat-passage - Busstation Van deze voorzieningen is de Burg. Brokxlaan voor een bedrag van 16,6 miljoen niet gedekt. 6,6 miljoen daarvan kan rechtstreeks worden gedekt door de bijdrage uit de grondexploitatieprojecten in de Spoorzone aan de Reserve Bovenwijks rechtstreeks ter dekking van de Burg. Brokxlaan in te zetten. Als het voordeel van 10,6 miljoen op infrastructurele werken buiten de Spoorzone volledig ten bate van de RGI komt en dit bedrag geheel wordt ingezet voor de bovenwijkse voorzieningen, resteert na de uitvoering van de werken buiten de Spoorzone, 4,35 miljoen voor bovenwijkse voorzieningen in de Spoorzone. Aan deze 4,35 miljoen wordt de komende jaren naar verwachting 5 miljoen toegevoegd uit lopende grondexploitaties buiten de Spoorzone. Aldus ontstaat een bedrag van 9,35 miljoen voor bovenwijkse voorzieningen dat kan worden ingezet in de Spoorzone. Wij hebben het voornemen om het voorstel te doen deze middelen in te zetten voor de infrastructurele voorzieningen in de Spoorzone. Bij de fasering van de uitvoering van deze werken zal rekening gehouden worden met vulling van het fonds. Uitvoering vindt pas plaats als het fonds voldoende gevoed is. 2.3 Ontwikkelingen en resultaatverslechtering grondexploitatie gedurende 2010 De VAMO 2011 liet een tekort zien van 40,6 miljoen. Dit is de NCW van alle lopende grondexploitatieprojecten tot en met In de loop van het jaar heeft zich een resultaatsverslechtering voorgedaan die bij de Jaarrekening 2010 als volgt wordt geprognosticeerd: Stand VAMO 2011 NCW -40,6 Herwaardering -33 Mee- en tegenvallers -5 Vertraging en fasering -17 Inzet genormeerde reserve 10,7 Totaal verwachte mutaties -44,3 Resultaatsverwachting maart ,9 Definitieve cijfers volgen in de VAMo Mogelijkheden voor resultaatsverbetering vanaf 2011 De mogelijkheden voor resultaatsverbetering zijn in hoofdzaak te vinden in de projecten die 80 % van de investeringen, kosten en risico's omvatten en in een serie van uiteenlopende maatregelen. Deze maatregelen zullen waar nodig apart in besluitvorming worden gebracht. De effecten ervan zijn in dit voorstel globaal in beeld gebracht. De projecten zijn: Spoorzone, Noord Oost, Stappegoor, Vossenberg West, Piushaven, Kempenbaan West, Overhoeken (Akker), Mortel, Tradepark 58 noord, Dalem Stadsrand, Loven noord NS, Veemarktkwartier en het Van Gend & Loos terrein. De maatregelen zijn: aanpassing van de grondprijzen, minder sociale woningbouw, lagere kwaliteit openbaar gebied, hoger percentage uitgeefbaar, fasering van de cash flow, vermindering van de plan- en apparaatskosten (PAK), een hogere bijdrage uit het herstructureringsfonds, stoppen van trajecten en diverse maatregelen. 17

18 Grondprijseffect Een raadsvoorstel over het doorvoeren van residuele grondprijzen is in een afrondende fase. Het college wil onderzoeken of de grondprijzen kunnen worden verhoogd zonder dat de positie van Tilburg als interessante vestigingsplaats voor bedrijven (met name logistiek) in gevaar komt. Voor bedrijventerreinen kan dit voordelen opleveren ter hoogte van maximaal 9,2 mln. Minder sociale woningbouw Een omzetting van het aandeel sociale woningbouw naar koop levert een optimalisatie op. Voorstel hierover zal ook in de Woonvisie worden gefundeerd op een afname van de stedelijke behoefte aan sociale woningbouw in de nieuwbouw. Dit kan circa 1,3 miljoen opleveren. Lagere kwaliteit openbaar gebied. In veel projecten is een hoge kwaliteit van het openbaar gebied voorzien. Vermindering daarvan is een optimalisatie. Er is een lagere kwaliteit van ontwerp, materialen, uitvoering en onderhoud mogelijk. Deze leidt niet tot het scheppen van onderhoudsproblemen in de toekomst. Binnen de 13 grootste projecten leidt dit tot een bezuiniging van 5,1 miljoen, daarbuiten nog eens 1,5 miljoen extra; totaal 6,6 miljoen. Meer uitgeefbaar Dit wil zeggen dat er mogelijkheden zijn gevonden om efficiënter om te gaan met de inrichting van het gebied. Dit kan ongeveer 1,5 opleveren. Faseren cashflow Dat wil zeggen dat er scherper omgegaan kan worden met het eerder binnenkrijgen van geld en later uitgeven van geld. Dit levert vooralsnog 0,1 miljoen op. Vermindering PAK (plan- en apparaatskosten) initiatieven Er is jaarlijks een budget van 5 ton beschikbaar uit de Algemene Reserve van het Grondbedrijf om nieuwe initiatieven te kunnen begeleiden in een haalbaarheidsfase. Voorgesteld wordt om dit budget terug te brengen naar 2 ton per jaar. Hiermee wordt 3 miljoen NCW bezuinigd. Bijdrage uit herstructureringsfonds In een afzonderlijk voorstel zullen we adviseren om 1 miljoen per jaar (NCW 10 miljoen) uit het herstructureringsfonds te oormerken om bij te dragen aan de grondexploitatie van binnenstedelijke projecten. Diverse maatregelen Hieronder valt onder andere het actualiseren van de exploitatie van Noord-Oost ter hoogte van 22 miljoen, en diverse verbeteringsmogelijkheden in projecten die samen met marktpartijen zijn opgezet. Het raadsvoorstel over Noord-Oost volgt in de loop van het jaar. Wijzigen cq. stoppen van projecten Wij stellen voor om te stoppen met de T-Dome met een lagere bijdrage vanuit RGI aan Van Gend en Loos terrein tot gevolg. Hoewel het Van Gend & Loosterrein binnen de Spoorzone geen project is dat nadelig bijdraagt aan de grondexploitatie willen we in het licht van de problematiek onze strategie ten aanzien van de ontwikkeling van deze locatie herzien waardoor per saldo middelen binnen de RGI vrijvallen. Dit kan door de scope van het project enigszins te wijzigen. Deze aanpak kan ertoe leiden dat weliswaar een geringer aandeel van de provinciale subsidie van 15 miljoen vanuit het programma "Samen Investeren" wordt gerealiseerd doch dat daar tegenover de bijdrage vanuit de RGI aanzienlijk naar beneden kan worden bijgesteld. Onderdeel van de aangepaste scope blijft de verplaatsing van de LALO Tilburg Goederen naar Loven waardoor de ambitie met betrekking tot Multimodaal 18

19 Loven niet wordt aangetast. Door deze planwijziging wordt een bedrag van 10,5 mln. euro in de RGI vrijgespeeld hetgeen ons de mogelijkheid geeft om de problematiek van Stappegoor op te lossen. Voor de sporthal in de Kruidenbuurt willen we op de huidige locatie wel nieuwbouw, maar sober uitgevoerd. Het hierdoor te realiseren voordeel van circa 1 mln. storten we in het herstructureringsfonds om vervolgens de grondexploitatie met dit bedrag extra te ontlasten. Voorts willen we nog nader kijken naar een aantal mogelijkheden binnen het totaal aan grote projecten en zullen hierop terugkomen bij uw raad. Deze stopopties zijn nog niet verwerkt in onderstaande tabel. Het besluit om te stoppen met projecten heeft niet alleen consequenties voor het resultaat van de plannen maar ook op de waarde van de niet in exploitatie genomen gronden (als er gronden uit exploitatie worden genomen) en de risicovoorziening (geen plannen, geen risico's). Al deze consequenties zullen wij in samenhang in beeld brengen. Al met al verwachten we op basis van de genoemde maatregelen dat het resultaat van de Vastgoedmonitor 2012 zal verbeteren ten opzichte van 2011, maar nog niet op nul sluit. Er resteert op lange termijn (uitgedrukt in NCW, dus in euro's van nu) een tekort van 24 miljoen. Voor oplossingen zal met name gezocht moeten worden in het wijzigen en/of stoppen van grote projecten (nu nog PM geraamd). Maatregel effect - Grondprijseffect 9,2 - Minder sociale woningbouw 1,3 - Kwaliteitsvermindering openbaar gebied 6,6 - Meer uitgeefbare grond 1,5 - Fasering cash flow 0,1 - Stoppen Pm - Vermindering PAK initiatieven 3,0 - Bijdrage herstructurering 11,0 - Overig 28,15 Totaal 60,85 Totaalbeeld grondexploitatie Verwachte tekort bij jaarrekening ,90 Verwachte optimalisatie +60,85 Saldo -24,05 Deze resultaatverbetering neemt niet weg dat in 2011 een bijdrage van 5 miljoen vanuit de Algemene Middelen ten gunste van de Algemene Reserve van het Grondbedrijf nodig is in verband met de verwachte negatieve stand van deze reserve op het einde van het jaar. Ook in de jaren daarna kan nog sprake zijn van een noodzakelijke bijdrage ten laste van de algemene middelen. We moeten dus door blijven zoeken naar optimalisaties. Voor een aantal genoemde maatregelen volgen separate raadsvoorstellen. Het betreft in ieder geval: - Actualiseren exploitaties Noord-Oost, Akker en Piushaven - Wijzigen cq. stoppen projecten - Grondprijsbeleid - Woonvisie met daarin programmering sociale woningbouw - Inzetten herstructureringsmiddelen 19

20 2.5 Stand van zaken programmering projecten en afzetverwachting De financiële consequenties van de mogelijke planvertragingen voor de gemeente zullen in de VAMO 2012 in beeld worden gebracht. In het huidig Woonbeleid wordt uitgegaan van een afzet van woningen per jaar Vraaguitval op de woningmarkt heeft geleid tot verminderde afzetbaarheid van woningen. Hetzelfde probleem doet zich voor op de kantorenmarkt. Welke projecten door vraaguitval getroffen zullen worden, is op dit moment niet aan te geven. De planvertraging zal naar verwachting deels particuliere en deels gemeentelijke plannen treffen. Vooral aan appartementen in en rond de binnenstad dreigt een overaanbod. Vooruitlopend zal op 28 maart a.s. een consultatie plaatsvinden van marktpartijen die in de binnenstad appartementen ontwikkelen. Doel is het probleem te delen en gezamenlijke oplossingsstrategieën te benoemen om het overaanbod op te heffen. Er is nader onderzoek nodig om te bezien hoe de afnemende vraag naar woningen zich vertaalt in de afzetbaarheid en welke aanpassing van het programma nodig is om het aanbod beter op de vraag aan te passen. Niet alleen kwantitatief (aantal woningen) en in de tijd (productie per jaar) maar ook kwalitatief (locatie, woningtype en prijs). Dit gebeurt in het kader van de nieuwe Woonvisie. Over de nieuwe Woonvisie, en eventuele aanpassing van het woningbouwprogramma en de gevolgen hiervan volgt een separaat raadsvoorstel. Niet uitgesloten mag worden dat bepaalde plannen pas na 2020 in ontwikkeling kunnen worden genomen of gestopt moeten worden. Op de korte termijn kan dit ertoe leiden dat de waarde van de ingebrachte gronden afgeboekt moet worden cq dat er verlies moet worden genomen. 20

Concept Strategische vooruitblik

Concept Strategische vooruitblik Concept Strategische vooruitblik Slim werken aan de toekomst INHOUDSOPGAVE 1 Inleiding 3 2 Waar staan we? En wat komt op ons af? 4 2.1 Behaalde resultaten in 2010 (Jaarstukken) 4 2.2 Aantal maatschappelijke

Nadere informatie

Toeliching ProTIel op bezuinigingsvoorstellen 2015 2017 pagina 1/7

Toeliching ProTIel op bezuinigingsvoorstellen 2015 2017 pagina 1/7 Voorstel Toelichting ProTiel 2015 2016 2017 2018 e.v. 1. Voorstellen die vormgegeven aan de kanteling: als gemeente verantwoordelijkheid loslaten en meer samenwerken met de inwoners van Tiel om voorzieningen

Nadere informatie

Gevraagd besluit: Samenvattend stellen wij u voor om de verbeterde kaderbrief 2014 vast te stellen.

Gevraagd besluit: Samenvattend stellen wij u voor om de verbeterde kaderbrief 2014 vast te stellen. Rotterdam, 8 juli 2014 Aan de Gemeenteraad Onderwerp: Verbeterde Kaderbrief 2014 Gevraagd besluit: Samenvattend stellen wij u voor om de verbeterde kaderbrief 2014 vast te stellen. Op welke gronden deze

Nadere informatie

PARTICIPATIE: ÓÓK IN OOST-GRONINGEN!

PARTICIPATIE: ÓÓK IN OOST-GRONINGEN! PARTICIPATIE: ÓÓK IN OOST-GRONINGEN! DOELEN VAN PARTICIPATIEWET ALLEEN TE HALEN ALS RIJK, PROVINCIE, GEMEENTEN, ONDERWIJS EN SOCIALE PARTNERS GEZAMENLIJK AAN DE SLAG GAAN! DE PARTICIPATIEWET IN OOST-GRONINGEN:

Nadere informatie

Raadsvoorstel 26 juni 2014 AB14.00447 RV2014.030

Raadsvoorstel 26 juni 2014 AB14.00447 RV2014.030 Raadsvergadering d.d. Casenummer Raadsvoorstelnummer Raadsvoorstel 26 juni 2014 AB14.00447 RV2014.030 Gemeente Bussum Vaststellen Perspectiefnota 2015 Brinklaan 35 Postbus 6000 1400 HA Bussum Aan de gemeenteraad.

Nadere informatie

GEMEENTE SCHERPENZEEL. Raadsvoorstel

GEMEENTE SCHERPENZEEL. Raadsvoorstel GEMEENTE SCHERPENZEEL Raadsvoorstel Datum voorstel : 18 augustus 2015 Raadsvergadering : 29 september 2015 Agendapunt : Bijlage(n) : 8 Kenmerk : Portefeuille : wethouder H.J.C. Vreeswijk Behandeld door:

Nadere informatie

Initiatiefvoorstel PvdA-GroenLinks

Initiatiefvoorstel PvdA-GroenLinks Initiatiefvoorstel PvdA-GroenLinks Onderwerp: social return en inbesteden Datum commissie: 6 juni 2013 Datum raad: Nummer: Documentnummer: Steller: Eric Dammingh Fractie: PvdA-GroenLinks Samenvatting Meedoen

Nadere informatie

Aan de raad van de gemeente LEIDSCHENDAM-VOORBURG

Aan de raad van de gemeente LEIDSCHENDAM-VOORBURG Aan de raad van de gemeente LEIDSCHENDAM-VOORBURG Datum 20 december 2011 Onderwerp Raadsbrief: Sociale structuurvisie Categorie B Verseonnummer 668763 / 681097 Portefeuillehouder De heer Rensen en de heer

Nadere informatie

Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014

Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014 Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014 Inleiding Uit onze gemeentelijke armoedemonitor 1 blijkt dat Leeuwarden een stad is met een relatief groot armoedeprobleem. Een probleem dat nog steeds

Nadere informatie

Werken aan een Duurzame Toekomst

Werken aan een Duurzame Toekomst 2 Werken aan een Duurzame Toekomst Sterk, Sociaal, Solide./> F/x \:.i t / /\ GROENUMIlffi n NUMEGEN IJ W PARTIJ VAN DE ARBEID Nijmegen -^S ^ &...^(i** Perspectiefnota 22-25 Amendement GroenLinks, PvdA

Nadere informatie

Voorzitter, Er is al heel veel gezegd. Dat gaat de VVD niet doen.

Voorzitter, Er is al heel veel gezegd. Dat gaat de VVD niet doen. Er is al heel veel gezegd. Dat gaat de VVD niet doen. Toen wij over het coalitieakkoord spraken, telde de VVD Den Haag haar zegeningen. Er werd ruimte geboden voor een aantal van onze ideeën. Bijvoorbeeld

Nadere informatie

Bijlagen 1 Voorjaarsnota

Bijlagen 1 Voorjaarsnota Raadsvoorstel Agendapunt: Onderwerp Voorjaarsnota 2012 Datum voorstel 10 april 2012 Datum raadsvergadering 15 mei 2012 Bijlagen 1 Voorjaarsnota Ter inzage Aan de gemeenteraad, 0. Samenvatting De voorjaarsnota

Nadere informatie

SOCIAAL PERSPECTIEF. sociale structuurvisie Zaanstad 2009-2020

SOCIAAL PERSPECTIEF. sociale structuurvisie Zaanstad 2009-2020 SOCIAAL PERSPECTIEF sociale structuurvisie Zaanstad 2009-2020 SOCIAAL PERSPECTIEF sociale structuurvisie Zaanstad 2009-2020 De sociale ambitie: Zaanstad manifesteert zich binnen de metropoolregio Amsterdam

Nadere informatie

Onderwerp Keuzenota's Wmo 2015/Jeugdwet en Participatie/Maatregelen WWB

Onderwerp Keuzenota's Wmo 2015/Jeugdwet en Participatie/Maatregelen WWB Raadsvoorstel Agendapunt: 04 Onderwerp Keuzenota's Wmo 2015/Jeugdwet en Participatie/Maatregelen WWB Datum voorstel Datum raadsvergadering Bijlagen Ter inzage 23 september 2014 28 oktober 2014 Nota 'Triple

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT 3. Doetinchem, 10 december 2008. Beleidsplan Re-integratiebeleid 2009-2011

Aan de raad AGENDAPUNT 3. Doetinchem, 10 december 2008. Beleidsplan Re-integratiebeleid 2009-2011 Aan de raad AGENDAPUNT 3 Beleidsplan Re-integratiebeleid 2009-2011 Voorstel: 1. De kaders uit het beleidsplan 'Werken werkt!' vaststellen, zijnde: a. als doelstellingen: - het bevorderen van de mogelijkheden

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Bevoegdheid Raad. Vergaderdatum: 28 oktober 2014 Registratienummer: 2014/44 Agendapunt nummer: 5a

Raadsvoorstel. Bevoegdheid Raad. Vergaderdatum: 28 oktober 2014 Registratienummer: 2014/44 Agendapunt nummer: 5a Raadsvoorstel Bevoegdheid Raad Vergadering Gemeenteraad Oirschot Vergaderdatum: 28 oktober 2014 Registratienummer: 2014/44 Agendapunt nummer: 5a Onderwerp Scenario's dekkingsplan begroting 2015-2018 Voorstel

Nadere informatie

Inbreng Ruben Mink Algemene beschouwingen

Inbreng Ruben Mink Algemene beschouwingen Voorzitter, Inbreng Ruben Mink Algemene beschouwingen Voordat ik kom tot de bijdrage van de CDA-fractie wil ik graag een groot compliment maken. Zoals u misschien wél verwacht had, gaat dat compliment

Nadere informatie

Beter worden in wat we samen zijn!

Beter worden in wat we samen zijn! Beter worden in wat we samen zijn! Wie zijn we? Wat doen we? De gemeenten in de regio Stedendriehoek werken samen. Samen staan we sterk en maken we ons sterk voor het nog verder verbeteren van het VESTIGINGSKLIMAAT.

Nadere informatie

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker Samen Sterker Werk > flexibelere arbeidsmarkt > verminderen bureaucratie > betere kansen voor startende (jonge) ondernemers Werk Algemeen Op dit moment hebben mensen die langs de kant staan te weinig kans

Nadere informatie

B. Mag de verdere ontwikkeling van het Dru-complex eventueel meer geld van de gemeente kosten? - Ja - Nee - Geen mening

B. Mag de verdere ontwikkeling van het Dru-complex eventueel meer geld van de gemeente kosten? - Ja - Nee - Geen mening DE VRAGEN VOOR HET BURGERBEGROTINSGFORUM OP 30 OKTOBER 2010 Groep 1: Leefbaarheid A. Zaal: Loungezaal. Gespreksleider: Jan Finkenflügel. 1 Het idee in de begroting is dat een goed voorzieningenniveau van

Nadere informatie

b Onvermijdelijk Er moeten keuzes worden gemaakt ten aanzien van de investeringsportefeuille.

b Onvermijdelijk Er moeten keuzes worden gemaakt ten aanzien van de investeringsportefeuille. gemeente Eindhoven Raadsnummer Inboeknummer 12BST02184 Beslisdatum B&W Dossiernummer RaadsvoorstelMeerjaren Investeringsprogramma 2013 na MKBA Inleiding De gemeente Eindhoven wil blijvend investeren in

Nadere informatie

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker Samen Sterker Samenleven > niet gelijk, maar gelijkwaardig > aantrekkelijke, ecologische woonstad > iedereen een eerlijke kans op de arbeidsmarkt Samenleven Mensen zijn niet allemaal gelijk, maar wel gelijkwaardig.

Nadere informatie

2015-415. Nieuwegein. Gemeenteraad. Raadsvoorstel Afdeling Financiën. 1 Onderwerp. Programmabegroting 2016. 2 Gevraagd besluit

2015-415. Nieuwegein. Gemeenteraad. Raadsvoorstel Afdeling Financiën. 1 Onderwerp. Programmabegroting 2016. 2 Gevraagd besluit Nieuwegein m S\ Gemeenteraad Onderwerp Programmabegroting 2016 Datum 25 september 2015 Raadsvoorstel Afdeling Financiën Portefeuillehouder mr. J.A.N. Gadella 2015-415 1 Onderwerp Programmabegroting 2016

Nadere informatie

Verantwoord bezuinigen Waterland is het waard

Verantwoord bezuinigen Waterland is het waard Verantwoord bezuinigen Waterland is het waard Inleiding Bezuinigen is keuzes maken. CDA, GroenLinks en SP kiezen sociaal De gemeente Waterland staat voor de taak om in de meerjarenbegroting fors te bezuinigen.

Nadere informatie

Het Eerlijke Alternatief V

Het Eerlijke Alternatief V Het Eerlijke Alternatief V Alternatieve Begroting op de Stadsbegroting van 2015-2018 VVD Nijmegen, november 2014 INLEIDING Voor u ligt de alternatieve begroting 2015-2018, getiteld Het Eerlijke Alternatief.

Nadere informatie

'Maak werk van Vrije tijd in Brabant'

'Maak werk van Vrije tijd in Brabant' 'Maak werk van Vrije tijd in Brabant' OPROEP VANUIT DE VRIJETIJDSSECTOR Opgesteld door: Vrijetijdshuis Brabant, TOP Brabant, Erfgoed Brabant, Leisure Boulevard, NHTV, MKB, BKKC, Stichting Samenwerkende

Nadere informatie

Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling

Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling Inleiding Stedelijke herontwikkeling Voor de ruimtelijke ontwikkeling van Utrecht is de Nieuwe Ruimtelijke Strategie opgesteld die in 2012 door de Raad

Nadere informatie

Gemeente Breda ~Q~ ~,,~ Registratienr: [ 40523] Raadsvoorstel

Gemeente Breda ~Q~ ~,,~ Registratienr: [ 40523] Raadsvoorstel ~,,~ Raadsvoorstel Agendapuntnummer: Registratienr: [ 40523] Onderwerp Instemmen met het doonoeren van een stelselwijziging voor de verantwoording- en dekkingswijze van investeringen met maatschappelijk

Nadere informatie

Buurthuizen en activiteiten

Buurthuizen en activiteiten Invalshoek: een wijkbudget voor activiteiten We stoppen met de financiering van (een gedeelte van) de huidige activiteiten in de wijk en stellen per wijk een budget beschikbaar voor initiatieven van inwoners

Nadere informatie

Voorstellen waarover geen consensus bestaat (categorie 1) Onderwerp Standpunten Reactie dagelijks bestuur 1 Vorming frictiekostenreserve (voorstel 20) 1.1 De hoogte van de standpunten te zien als een geoormerkte

Nadere informatie

Wmo-raad gemeente Oss - Postbus 5-5340 BA Oss - telefoon 06-44524496 - email: wmoraad@oss.nl

Wmo-raad gemeente Oss - Postbus 5-5340 BA Oss - telefoon 06-44524496 - email: wmoraad@oss.nl Wmo-raad gemeente Oss - Postbus 5-5340 BA Oss - telefoon 06-44524496 - email: wmoraad@oss.nl Datum 9 december 2014 Kenmerk 14015aWMOR / AvO Aan het college van B en W van de Gemeente Oss Betreft Advies

Nadere informatie

portefeuillehouder ak e i e \* Secretaris akkoord

portefeuillehouder ak e i e \* Secretaris akkoord Gemeente Zandvoort B&W-ADVIES Verordening Nadere regels Beleidsnota Overig Na besluit (B&W/Raad): Uitgaande brief verzenden Stukken retour Publicatie Afdeling / werkeenheid: MD/BA Auteur : P. Haker Datum

Nadere informatie

Geachte lezer, Anne-Corine Schaaps directeur

Geachte lezer, Anne-Corine Schaaps directeur Geachte lezer, Fijn dat u even tijd neemt om kortweg kennis te maken met het beleid van stichting Welcom. Door het beleid voor de komende vier jaren te omschrijven, laat Welcom zien wat ze in de samenleving

Nadere informatie

AMSTERDAMMERS AAN HET WERK. Gemeentelijk werk voor tenminste het minimumloon

AMSTERDAMMERS AAN HET WERK. Gemeentelijk werk voor tenminste het minimumloon AMSTERDAMMERS AAN HET WERK Gemeentelijk werk voor tenminste het minimumloon 1 Samenvatting De weg uit armoede is werk. De vraag hoe mensen weer aan het werk geholpen kunnen worden is actueel. De flinke

Nadere informatie

Willemsoord BV Rapportage aan de gemeenteraad

Willemsoord BV Rapportage aan de gemeenteraad 2 e tussentijdse rapportage 2012 Willemsoord BV Rapportage aan de gemeenteraad 1 Inhoudsopgave 1. Aanbieding... 3 2. Inleiding... 3 2.1. Doelstelling Willemsoord... 3 2.2. Toelichting in algemene zin op

Nadere informatie

Zaaknummer: 1395048 Agendanummer: Datum raadsvergadering: 11-05-2015 De Gemeenteraad Verzenddatum: Voorbereidingskrediet Jeugdspeelpark

Zaaknummer: 1395048 Agendanummer: Datum raadsvergadering: 11-05-2015 De Gemeenteraad Verzenddatum: Voorbereidingskrediet Jeugdspeelpark Zaaknummer: 1395048 Agendanummer: Datum raadsvergadering: 11-05-2015 Aan: De Gemeenteraad Verzenddatum: Betreft: Voorbereidingskrediet Jeugdspeelpark Inleiding In het kader van het coalitieprogramma van

Nadere informatie

Alternatieve begroting 2014

Alternatieve begroting 2014 Alternatieve begroting 2014 GroenLinks Rotterdam kiest ervoor om in economisch lastige tijden te blijven investeren in de stad. Dat doen we door meer geld uit te trekken voor bijvoorbeeld onderwijs, het

Nadere informatie

EERLIJK DELEN, KRACHTEN BUNDELEN EN NIEMAND AAN DE KANT IN VENLO

EERLIJK DELEN, KRACHTEN BUNDELEN EN NIEMAND AAN DE KANT IN VENLO EERLIJK DELEN, KRACHTEN BUNDELEN EN NIEMAND AAN DE KANT IN VENLO 29 juni 2011 1 / 5 Kadernota 2012-2015 PvdA Venlo 29 juni 2011 Eerlijk delen, krachten bundelen en niemand aan de kant in Venlo. Bezuinigen

Nadere informatie

naar een nieuw Wmo-beleidsplan

naar een nieuw Wmo-beleidsplan naar een nieuw Wmo-beleidsplan gemeente Cranendonck extra Commissievergadering 26 april 2011 Ruud Vos Naar een nieuw Wmo-beleidsplan voor Cranendonck trends en ontwikkelingen bestuursakkoord Rijk en VNG

Nadere informatie

gemeente Eindhoven Initiatiefvoorstel Lokaal Investeringsfonds behoud en bevorderen werkgelegenheid Inleiding

gemeente Eindhoven Initiatiefvoorstel Lokaal Investeringsfonds behoud en bevorderen werkgelegenheid Inleiding gemeente Eindhoven Raadsnummer 12R5074 Inboeknummer Dossiernummer Initiatiefvoorstel Lokaal Investeringsfonds behoud en bevorderen werkgelegenheid Inleiding Het tafelzilver is op, de tijd dat we ruim in

Nadere informatie

Een brug naar de toekomst PCOB manifest heeft oog voor solidariteit tussen generaties

Een brug naar de toekomst PCOB manifest heeft oog voor solidariteit tussen generaties Een brug naar de toekomst PCOB manifest heeft oog voor solidariteit tussen generaties Inleiding De huidige financiële en economische crisis maakt pijnlijk duidelijk dat de houdbaarheid van de overheidsfinanciën

Nadere informatie

Naar een stad die werkt Benen op tafel bijeenkomst. 14 juni 2011 Jan Lagendijk Marc Bevers

Naar een stad die werkt Benen op tafel bijeenkomst. 14 juni 2011 Jan Lagendijk Marc Bevers Naar een stad die werkt Benen op tafel bijeenkomst 14 juni 2011 Jan Lagendijk Marc Bevers PROGRAMMA Participatie, reintegratie en werk aan de onderkant van de arbeidsmarkt Een serieuze opgave van hoge

Nadere informatie

Participatiewet / Wsw. Raadsinformatieavond - 3 juli 2013

Participatiewet / Wsw. Raadsinformatieavond - 3 juli 2013 Participatiewet / Wsw Raadsinformatieavond - 3 juli 2013 Bespreekpunten Wat is de huidige situatie in Wwb en Wsw? Wat zijn de belangrijkste contouren van de Participatiewet? Welke effecten heeft de Participatiewet

Nadere informatie

Doorkiesnummer : (0495) 575 521 Agendapunt: 8 ONDERWERP

Doorkiesnummer : (0495) 575 521 Agendapunt: 8 ONDERWERP Wijnen, Peter FIN S3 RAD: RAD131106 2013-11-06T00:00:00+01:00 BW: BW131001 voorstel gemeenteraad Vergadering van de gemeenteraad van 6 november 2013 Portefeuillehouder : J.M. Cardinaal Behandelend ambtenaar

Nadere informatie

Programma 9. Bestuur

Programma 9. Bestuur Programma 9 Aandeel programma 9 in totale begroting 17% Overige programma's 83% 55 Programma 9 Beleidsvelden Binnen het programma bestuur werken we met de volgende beleidsvelden: 1. sorganen 2. sondersteuning

Nadere informatie

Visiedocument en Activiteitenplan 2013

Visiedocument en Activiteitenplan 2013 Visiedocument en Activiteitenplan 2013 1. Inleiding In Leusden is in september 2006 gestart met het project Maatschappelijk Betrokken Ondernemen. De Gemeente Leusden, het bedrijfsleven en de maatschappelijke

Nadere informatie

Brede Doorlichting in perspectief. Gemeenteraad, januari 2012 Hans Tanis

Brede Doorlichting in perspectief. Gemeenteraad, januari 2012 Hans Tanis Brede Doorlichting in perspectief Gemeenteraad, januari 2012 Hans Tanis Agenda 1. Wat hebben we al bereikt? 2. Welke financiële opgave ligt er nog? 3. Vervolgaanpak a. Aanvullende voorstellen afgelopen

Nadere informatie

VOORSTEL AAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN DE GEMEENTE ROERMOND

VOORSTEL AAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN DE GEMEENTE ROERMOND , 8 a ^ gemeente Roermond VOORSTEL AAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN DE GEMEENTE ROERMOND datum indiening: 19 december 2013 datum/agendapunt B&Wvergadering: 070114/201 afdeling: Kabinet en Communicatie

Nadere informatie

Bijlage 5 Perspectiefnota 2015-2018

Bijlage 5 Perspectiefnota 2015-2018 Bijlage 5 Perspectiefnota 2015-2018 Bezuinigingsvoorstel fase IVa In het kader van de bezuinigingen is met de raad afgesproken dat om te komen tot een sluitende meerjarenbegroting 2015-2018 omkeerbare

Nadere informatie

Portefeuillehouder: M.A.P. Michels Behandelend ambtenaar J. van der Meer, 0595 447719 gemeente@winsum.nl (t.a.v. J. van der Meer)

Portefeuillehouder: M.A.P. Michels Behandelend ambtenaar J. van der Meer, 0595 447719 gemeente@winsum.nl (t.a.v. J. van der Meer) Vergadering: 11 december 2012 Agendanummer: 12 Status: Besluitvormend Portefeuillehouder: M.A.P. Michels Behandelend ambtenaar J. van der Meer, 0595 447719 E mail: gemeente@winsum.nl (t.a.v. J. van der

Nadere informatie

Eerlijk delen, krachten bundelen en niemand aan de kant

Eerlijk delen, krachten bundelen en niemand aan de kant Venlo, 5 november 2010 Begroting 2011-2014 Eerlijk delen, krachten bundelen en niemand aan de kant Venlo moet bezuinigen. Bezuinigen betekent dat de gemeenteraad vandaag besluit te stoppen met wat we gisteren

Nadere informatie

Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor doen? Kosten

Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor doen? Kosten Algemene doelstelling Accommodatiebeleid Maatschappelijk Vastgoed In stand houden en ontwikkelen van maatschappelijk vastgoed die de sociale infrastructuur versterkt, gekoppeld aan een optimale spreiding

Nadere informatie

Onderwerp Subsidieverlening Het Inter-lokaal inzake dienstverlening in het kader van Werk & Inkomen en de Papierwinkel

Onderwerp Subsidieverlening Het Inter-lokaal inzake dienstverlening in het kader van Werk & Inkomen en de Papierwinkel Openbaar Onderwerp Subsidieverlening Het Inter-lokaal inzake dienstverlening in het kader van Werk & Inkomen en de Papierwinkel Programma / Programmanummer Werk & Inkomen / 1061 BW-nummer Portefeuillehouder

Nadere informatie

Gemeenten, bezuinigingen en HRstrategie

Gemeenten, bezuinigingen en HRstrategie Personeelsinstrumenten passend bij verschillende benaderingen van personele bezuinigingen Gemeenten, bezuinigingen en HRstrategie Door: Mariëlle Sluiter (Hoofd Organisatieadvies in Zeist) en Bert van Ravenhorst

Nadere informatie

Paragraaf Decentralisaties

Paragraaf Decentralisaties Paragraaf Decentralisaties Per 1 januari 2015 zijn de decentralisaties in het sociaal domein realiteit geworden. Belangrijke taken op het gebied van jeugdhulp, maatschappelijke ondersteuning en participatie

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT 11. Doetinchem, 4 juli 2009. Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem

Aan de raad AGENDAPUNT 11. Doetinchem, 4 juli 2009. Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem Aan de raad AGENDAPUNT 11 Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem Voorstel: 1. de foto van de sociaal-economische situatie in Doetinchem voor kennisgeving aannemen; 2. het beleidskader

Nadere informatie

GEMEENTERAADSPROGRAMMA 2014/2018

GEMEENTERAADSPROGRAMMA 2014/2018 GEMEENTERAADSPROGRAMMA 2014/2018 VRIJHEID//VOORUITGANG//DAADKRACHT Bruggenbouwers ALGEMEEN Nederland zit al enige tijd in economisch zwaar weer. Ook Reimerswaal merkt daarvan de gevolgen. Er komt minder

Nadere informatie

ADDENDUM KADERBRIEF 2015 INZAKE HERZIENE MEERJARENBEGROTING 2015-2018 + OMBUIGINGSOPERATIE GEMEENTE TUBBERGEN

ADDENDUM KADERBRIEF 2015 INZAKE HERZIENE MEERJARENBEGROTING 2015-2018 + OMBUIGINGSOPERATIE GEMEENTE TUBBERGEN ADDENDUM KADERBRIEF 2015 INZAKE HERZIENE MEERJARENBEGROTING 2015-2018 + OMBUIGINGSOPERATIE GEMEENTE TUBBERGEN Definitieve versie 12-08-2014 Addendum Kaderbrief 2015 gemeente Tubbergen definitieve versie

Nadere informatie

Beleidsverklaring 15 thema s u als inwoner

Beleidsverklaring 15 thema s u als inwoner Beste inwoner, Wij stellen u graag onze Beleidsverklaring voor. Een mooi woord om te zeggen hoe we onze gemeente willen besturen de volgende 6 jaar. We werken rond 15 thema s. In deze folder leest u een

Nadere informatie

Meerjarenprogramma Ambitiedocument 2016-2020

Meerjarenprogramma Ambitiedocument 2016-2020 Meerjarenprogramma Ambitiedocument 2016-2020 Agribusiness Economie & Logistiek Recreatie & Toerisme maandag 15 juni 2015, bijeenkomst voor raadsleden Naar een nieuw Programma Jaar 2011-2014 2015 2015 2015

Nadere informatie

Ontwikkelingen. in zorg en welzijn. Wij houden daarbij onverkort vast aan de Koers 2010-2013,

Ontwikkelingen. in zorg en welzijn. Wij houden daarbij onverkort vast aan de Koers 2010-2013, KOERS 2014-2015 3 Het (zorg)landschap waarin wij opereren verandert ingrijpend. De kern hiervan is de Kanteling, wat inhoudt dat de eigen kracht van burgers over de hele breedte van de samenleving uitgangspunt

Nadere informatie

Van : L. de Ridder DMS nr: 11.04347 Aan : Gemeenteraad Datum : 19 mei 2011 Onderwerp : Start duurzaamheidsbeleid c.c. :

Van : L. de Ridder DMS nr: 11.04347 Aan : Gemeenteraad Datum : 19 mei 2011 Onderwerp : Start duurzaamheidsbeleid c.c. : INTERN MEMO Van : L. de Ridder DMS nr: 11.04347 Aan : Gemeenteraad Datum : 19 mei 2011 Onderwerp : Start duurzaamheidsbeleid c.c. : Aanleiding Duurzaamheid is een speerpunt in het coalitieakkoord en het

Nadere informatie

Van Martin Heekelaar m.heekelaar@berenschot.nl 030-2916814 Datum 30 oktober 2012 Betreft

Van Martin Heekelaar m.heekelaar@berenschot.nl 030-2916814 Datum 30 oktober 2012 Betreft Van Martin Heekelaar m.heekelaar@berenschot.nl 030-2916814 Datum 30 oktober 2012 Betreft Financiële gevolgen Regeerakkoord i.v.m. gemeentelijke regelingen W&I Op 29 oktober presenteerden de VVD en de PvdA

Nadere informatie

: invoering Participatiewet in Oost-Groningen

: invoering Participatiewet in Oost-Groningen Voor het kiezen van de datum voor de raadsvergadering --> Klik op het knopje ernaast om een raadsvergaderdatum te selecteren.onderstaande velden worden door tekstverwerking ingevuld!!!stuur DIT RAADSVOORSTEL

Nadere informatie

Doorontwikkeling. Dienstverlening. Yvonne van Stiphout

Doorontwikkeling. Dienstverlening. Yvonne van Stiphout Doorontwikkeling Dienstverlening Yvonne van Stiphout Van organisaties naar organiseren Overheid Domein Kennisinstellingen innoverend vermogen Bedrijfsleven Domein: lokaal, regionaal, (inter)nationaal en

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Koers in het sociale domein. Maatschappelijke participatie kaderstelling Koers in het sociale domein

Raadsvoorstel. Koers in het sociale domein. Maatschappelijke participatie kaderstelling Koers in het sociale domein Titel Nummer 14/63 Datum 21 augustus 2014 Programma Fase Onderwerp Maatschappelijke participatie kaderstelling Gemeentehuis Bezoekadres Kerkbuurt 4, 1511 BD Oostzaan Postadres Postbus 20, 1530 AA Wormer

Nadere informatie

Participatieverslag Nieuw & Anders

Participatieverslag Nieuw & Anders Participatieverslag Nieuw & Anders Op 26 en 31 maart vonden twee bijeenkomsten plaats met de titel Nieuw & Anders plaats. Twee bijeenkomsten die druk bezocht werden door vrijwilligers, verenigingen en

Nadere informatie

Nieuwjaarstoespraak Deventer 2013

Nieuwjaarstoespraak Deventer 2013 Nieuwjaarstoespraak Deventer 2013 Dames en heren, Een fantastisch 2013 gewenst! Fijn dat u allemaal gekomen bent, hier in Schouwburg, voor de Deventer nieuwjaarsreceptie. De receptie is een gezamenlijk

Nadere informatie

Kunt u ons een opsomming geven van de argumenten waarom de gemeente Boekel afscheid heeft genomen van een eigen sociale dienst?

Kunt u ons een opsomming geven van de argumenten waarom de gemeente Boekel afscheid heeft genomen van een eigen sociale dienst? Geacht college van Burgemeester en Wethouders, Onlangs hebben wij de Programma- en Productbegroting 2016 ontvangen. Dank hiervoor. Uiteraard danken wij ook de ambtenaren voor het samenstellen van deze

Nadere informatie

Betekenisvol beleid voor een aantrekkelijke stad

Betekenisvol beleid voor een aantrekkelijke stad Betekenisvol beleid voor een aantrekkelijke stad De stad als bevolkingsmagneet Koos van Dijken functie 29 januari 2013 1 Betekenisvol beleid voor een aantrekkelijke stad Wat maakt de stad aantrekkelijk

Nadere informatie

Algemene beschouwingen CDA Weert

Algemene beschouwingen CDA Weert Algemene beschouwingen CDA Weert begroting 2016 www.cdaweert.nl Algemene Beschouwingen CDA Weert op de begroting 2016 van de gemeente Weert Dames en heren, hierbij de beschouwingen van het CDA op de voorliggende

Nadere informatie

Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor doen? Kosten

Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor doen? Kosten Algemene doelstelling Utrecht Vernieuwt - Krachtwijken Verbetering van de woon- en leefsituatie van een aantal buurten in Utrecht, de Krachtwijken in het bijzonder: Kanaleneiland, Overvecht, Ondiep, Zuilen-Oost

Nadere informatie

Memo woensdag 15 februari aanstaande Wat is de relatie tussen het beëindigen van de tijdelijke contracten bij WML en de aanstaande fusie?

Memo woensdag 15 februari aanstaande Wat is de relatie tussen het beëindigen van de tijdelijke contracten bij WML en de aanstaande fusie? Met deze memo informeren wij u aan de hand van veel gestelde vragen en daarbij horende antwoorden over de stand van zaken van het fusietraject tussen de ISD en WML en geven we u informatie ondermeer over

Nadere informatie

Datum vergadering: Nota openbaar: Ja

Datum vergadering: Nota openbaar: Ja Nota Voor burgemeester en wethouders Nummer: 14INT01753 Datum vergadering: Nota openbaar: Ja 2? MEI 20Í4 Onderwerp: Planning aanpassing minimabeleid Advies:» Kennisnemen van deze nota» Instemmen met de

Nadere informatie

BURGEMEESTER EN WETHOUDERS. Besluitenlijst van het college van burgemeester en wethouders d.d. 15 december 2015 PERS

BURGEMEESTER EN WETHOUDERS. Besluitenlijst van het college van burgemeester en wethouders d.d. 15 december 2015 PERS BURGEMEESTER EN WETHOUDERS Besluitenlijst van het college van burgemeester en wethouders d.d. 15 december 2015 PERS Zaak Onderwerp Concept besluit Samenvatting Besluit 39478 Dienstverleningsovereenkomst

Nadere informatie

VISIE OP DE ORGANISATIE

VISIE OP DE ORGANISATIE VISIE OP DE ORGANISATIE WE ZIJN ER ALS ORGANISATIE VOOR PUBLIEK, ONDERNEMERS, BESTUUR EN COLLEGA S 00 INHOUDSOPGAVE 0. Inhoudsopgave 2 1. Missie visie kernwaarden 3 2. Toelichting 4 3. De kernwaarden 5

Nadere informatie

Gevraagd besluit Samenvattend stellen wij u voor de Alternatieve Begroting 2016 vast te stellen.

Gevraagd besluit Samenvattend stellen wij u voor de Alternatieve Begroting 2016 vast te stellen. Rotterdam, 28 oktober 2015 Aan de Gemeenteraad Onderwerp Alternatieve Begroting 2016 Gevraagd besluit Samenvattend stellen wij u voor de Alternatieve Begroting 2016 vast te stellen. Waarom dit voorstel

Nadere informatie

2 raadsinformatiebrief inzake uitwerking paragraaf 10 van de conceptbegroting 2014 Economisch stimulerend en Sociaal verbindend

2 raadsinformatiebrief inzake uitwerking paragraaf 10 van de conceptbegroting 2014 Economisch stimulerend en Sociaal verbindend uw nummer uw datum ons nummer onze datum verzonden inlichtingen bij sector/afdeling doorkiesnr. 2013/UIT/54728 24 oktober 2013 2 9 OKT. 2013 AAN de voorzitter van de gemeenteraad bijlage(n) betreffende

Nadere informatie

Commissie: Samen leven 9 juni 2016. Gemeenteraad: 30 juni 2016

Commissie: Samen leven 9 juni 2016. Gemeenteraad: 30 juni 2016 Raadsvoorstel Onderwerp: Tijdelijke huisvesting Vergunninghouders Commissie: Samen leven 9 juni 2016 BBVnr: 1084300 Portefeuillehouder: Mevr. T. Keuzenkamp e-mailadres opsteller: b.monsma@bar-organisatie.nl

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL Agendanummer 9.2

RAADSVOORSTEL Agendanummer 9.2 RAADSVOORSTEL Agendanummer 9.2 Raadsvergadering van 25 februari 2010 Onderwerp: Uitbreiding personele capaciteiten in verband met verwezenlijking van de activiteiten en taken in het kader van de rioleringszorg

Nadere informatie

1 1 111 1 1 11 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1111 111 Ons kenmerk: 2013/280201

1 1 111 1 1 11 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1111 111 Ons kenmerk: 2013/280201 1 1 111 1 1 11 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1111 111 Ons kenmerk: 2013/280201 N Visie op hoofdlijnen op het 1 gebruik van buurthuizen Betere bezetting van accommodaties, meer zelfstandige buurthuizen en minder gesubsidieerde

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT NR. 7. Doetinchem, 22 mei 2013. Bijstellen begroting rentekosten met ingang van begrotingsjaar 2014

Aan de raad AGENDAPUNT NR. 7. Doetinchem, 22 mei 2013. Bijstellen begroting rentekosten met ingang van begrotingsjaar 2014 Aan de raad AGENDAPUNT NR. 7 Bijstellen begroting rentekosten met ingang van begrotingsjaar 2014 Voorstel: 1. Met ingang van de programmabegroting 2014-2017 een bijstelling doorvoeren van de wijze van

Nadere informatie

Samen voor jouw Toekomst!

Samen voor jouw Toekomst! Verkiezingsprogramma SGP Zederik 2014 2018 Jongeren editie Samen voor jouw Toekomst! Een principiële keus, voor nu en later V e r k i e z i n g s p r o g r a m m a S G P Z e d e r i k 2 0 1 4 2018 Inhoudsopgave:

Nadere informatie

Voor de actualisering en modernisering van de Edese Welstandsnota wordt voorgesteld drie thema's nader te uit te werken:

Voor de actualisering en modernisering van de Edese Welstandsnota wordt voorgesteld drie thema's nader te uit te werken: Gemeente Ede Memo Aan : Raadcommissie Ruimtelijke Ontwikkeling Van : College van burgemeester en wethouders Datum : 30 oktober 2012 Registratienummer : 727161 Opgesteld door : Rob Luca Bijlage : Werkschema

Nadere informatie

Geachte collega raadsleden, Dagelijks bestuur, Publiek op de tribune, En misschien ook publiek thuis via de webcam,

Geachte collega raadsleden, Dagelijks bestuur, Publiek op de tribune, En misschien ook publiek thuis via de webcam, Geachte collega raadsleden, Dagelijks bestuur, Publiek op de tribune, En misschien ook publiek thuis via de webcam, Deze voorjaarsnota is de eerste stap naar drastische bezuinigingen voor de komende jaren.

Nadere informatie

Zuurstof voor burgers, ondernemers en stad

Zuurstof voor burgers, ondernemers en stad PERSCONFERENTIE 6 december 2014 Zuurstof voor burgers, ondernemers en stad Verstandig investeren in toekomst Hamont-Achel Vorig jaar bij de opmaak van het meerjarenplan 2014-2019 heeft het schepencollege

Nadere informatie

Begroting 2015. Daar sta ik dan, als kersverse fractievoorzitter. Voordat ik in ga op de begroting wil ik

Begroting 2015. Daar sta ik dan, als kersverse fractievoorzitter. Voordat ik in ga op de begroting wil ik Begroting 2015 Voorzitter, Daar sta ik dan, als kersverse fractievoorzitter. Voordat ik in ga op de begroting wil ik eerst Mark bedanken voor alles wat hij voor onze fractie heeft betekent. Het is een

Nadere informatie

MIDDEN TUSSEN DE MENSEN SPORT EN RECREATIE MOBILITEIT EN BEREIKBAARHEID.

MIDDEN TUSSEN DE MENSEN SPORT EN RECREATIE MOBILITEIT EN BEREIKBAARHEID. MIDDEN TUSSEN DE MENSEN De uitgangspunten van het CDA Koggenland zijn helder: je wilt werken voor je brood, je ziet om naar elkaar en je laat de wereld knap achter voor je kinderen. Het CDA staat voor

Nadere informatie

INFORMATIEPAKKET. voor dienstverleners met betrekking tot de marktverkenning van de gemeente Leeuwarden binnen het Sociaal Domein

INFORMATIEPAKKET. voor dienstverleners met betrekking tot de marktverkenning van de gemeente Leeuwarden binnen het Sociaal Domein INFORMATIEPAKKET voor dienstverleners met betrekking tot de marktverkenning van de gemeente Leeuwarden binnen het Sociaal Domein Gemeente Leeuwarden Maart 2014 Blad 2 Blad 3 Algemene informatie Deze informatie

Nadere informatie

Welkom. Presentatie wijkteams in de gemeente Leeuwarden en hoe zij de financiële hulpverlening hebben ingericht

Welkom. Presentatie wijkteams in de gemeente Leeuwarden en hoe zij de financiële hulpverlening hebben ingericht Welkom Presentatie wijkteams in de gemeente Leeuwarden en hoe zij de financiële hulpverlening hebben ingericht Inhoud Inrichting werkwijze wijkteams Leeuwarden Verdieping in schuldhulpverlening Verdieping

Nadere informatie

Versterken binnenstad Het aanbieden van een bibliotheekvoorziening

Versterken binnenstad Het aanbieden van een bibliotheekvoorziening Versterken binnenstad Het aanbieden van een bibliotheekvoorziening (ook als ontmoetingsplek) in de binnenstad. Cultuurparticipatie Kernfuncties leren, lezen en informeren bieden voor burgers mogelijkheden

Nadere informatie

IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP

IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP IBN biedt mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt meer kansen door het optimaal benutten van talenten,

Nadere informatie

Sociale werkbedrijven de toekomst

Sociale werkbedrijven de toekomst & Sociale werkbedrijven de toekomst Sociale werkbedrijven 2.0 De Participatiewet vraagt om een nieuwe manier van werken. Er zijn nieuwe doelen vastgelegd en overal ontstaan nieuwe samenwerkingsverbanden.

Nadere informatie

Bijlage 2 bij Raadsvoorstel nr. HVE070017 (Verkeersproblematiek Maastrichterlaan/Randweg Noord)

Bijlage 2 bij Raadsvoorstel nr. HVE070017 (Verkeersproblematiek Maastrichterlaan/Randweg Noord) Bijlage 2 bij Raadsvoorstel nr. HVE070017 (Verkeersproblematiek Maastrichterlaan/Randweg Noord) Financiële paragraaf aanleg Randweg Noord Inleiding De kosten gemoeid met de planvoorbereiding en aanleg

Nadere informatie

Nr. 2011-052 Houten, 27 september 2011

Nr. 2011-052 Houten, 27 september 2011 Raadsvoorstel Nr. 2011-052 Houten, 27 september 2011 Onderwerp: Bereikbaarheidsvisie Beslispunten: 1. De bereikbaarheidsvisie vast te stellen als ambitie en agenda voor de bereikbaarheid van Houten Samenvatting:

Nadere informatie

Quick scan re-integratiebeleid. Een oriënterend onderzoek door de rekenkamercommissie

Quick scan re-integratiebeleid. Een oriënterend onderzoek door de rekenkamercommissie Quick scan re-integratiebeleid Een oriënterend onderzoek door de rekenkamercommissie Doetinchem, 16 december 2011 1 1. Inleiding De gemeenteraad van Doetinchem heeft op 18 december 2008 het beleidsplan

Nadere informatie

Vastgoed. Plan van Aanpak. Versie: Definitief Bestandsnaam: Datum opgesteld: 20-06-2014 Voor akkoord: Plan van aanpak: Vastgoed.

Vastgoed. Plan van Aanpak. Versie: Definitief Bestandsnaam: Datum opgesteld: 20-06-2014 Voor akkoord: Plan van aanpak: Vastgoed. Vastgoed Plan van Aanpak Plan van aanpak: Vastgoed Bestuurlijk L. van Rekom opdrachtgever L. Mourik opdrachtgever Naam projectleider L. van Hassel Versie: Definitief Bestandsnaam: Datum opgesteld: 20-06-

Nadere informatie

Aanpassing Hulp bij het Huishouden

Aanpassing Hulp bij het Huishouden Aanpassing Hulp bij het Huishouden november Nv N Zo Dalfsen, 31 oktober 2014 Aanpassing hulp bij het huishouden Pagina 0 Inhoud Aanpassing Hulp bij het Huishouden... 0 Inhoud... 1 Inleiding... 1 Visie

Nadere informatie