patiënteninformatie Hyperventilatie Spoedgevallendienst G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "patiënteninformatie Hyperventilatie Spoedgevallendienst G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l"

Transcriptie

1 i patiënteninformatie Spoedgevallendienst Hyperventilatie G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l

2

3 Inhoud Voorwoord Wat is hyperventilatie Welke verschijnselen kunnen optreden? Wat is de oorzaak? Wat kunt u doen?...9 3

4 4

5 Geachte heer Geachte mevrouw Hyperventilatie is een verkeerde manier van ademhalen waarbij u te snel of te diep ademt zonder dat dit voor het lichaam nodig is. Deze brochure geeft een antwoord op de meest gestelde vragen over hyperventilatie. Heeft u na het lezen van deze brochure nog vragen, aarzel dan niet de dienst Spoedgevallen te contacteren. We zullen u graag te woord staan. De verpleegkundigen en artsen dienst Spoedgevallen campus Maria Middelares: tel campus Sint-Jozef: tel

6 1 Wat is hyperventilatie? Hyperventilatie is een verkeerde manier van ademhalen waarbij u te snel of te diep ademt zonder dat dit voor het lichaam nodig is. Tijdens de ademhaling ademen we zuurstof (O2) in en koolzuurgas (CO2) uit. Bij een grote inspanning heeft het lichaam meer zuurstof nodig en zullen we sneller ademen. Wanneer men sneller en dieper ademt dan het lichaam nodig heeft, ademt men te veel zuurstof in en daalt de hoeveelheid koolzuurgas in het lichaam. Een tekort aan koolzuurgas kan leiden tot een aantal verschijnselen. Meestal komt hyperventilatie voor als chronische aandoening. Bij ongeveer 10% van de personen met hyperventilatie treedt dit op als een acute aanval. Een acute aanval lijkt soms zeer ernstig, maar beiden zijn ongevaarlijk. 2 Welke verschijnselen kunnen optreden? Bij een acute hyperventilatieaanval kunnen door de daling van de hoeveelheid koolzuurgas in het lichaam volgende verschijnselen optreden: angstig en beklemmend gevoel; kortademigheid; pijn op de borst, hartkloppingen; transpiratie; krop in de keel; droge mond; strak gevoel rond de mond; prikkelingen in handen en voeten; krampen in de handen; het gevoel dat handen en voeten opgeblazen zijn; duizeligheid, licht gevoel in het hoofd; slecht zicht, waas voor de ogen; gevoel van onwerkelijkheid; klam gevoel; het idee flauw te vallen; angst om dood te gaan. 6

7 Niet alle eerdergenoemde klachten zullen steeds aanwezig zijn, maar een aantal hiervan zal u wel duidelijk herkennen. Een acute hyperventilatieaanval is vaak erg beangstigend waardoor meestal ook een gevoel van paniek ontstaat. Een aanval van hyperventilatie duurt zelden langer dan 10 minuten en brengt geen blijvende orgaanschade toe. Bij chronische hyperventilatie zijn meestal de vage klachten bijna voortdurend aanwezig en is de kortademigheid minder duidelijk. Men hyperventileert als het ware dag en nacht, zonder dat men de snellere of diepere ademhaling opmerkt. De meest voorkomende verschijnselen bij chronische hyperventilatie zijn: vermoeidheid; hoofdpijn; concentratiestoornissen; slapeloosheid; rug- en buikpijn; pijnlijke steken in de borst; angstig gevoel. Deze tekenen zijn vrij algemeen waardoor de diagnose soms moeilijk is. 3 Wat is de oorzaak? Meestal zijn spanningen, angst of stresserende factoren de oorzaak van hyperventilatie, zowel van de chronische vorm als van de acute aanval. Ook oververmoeidheid of bepaalde omstandigheden (zoals drukte, gesloten ruimte, veel mensen, ) kunnen hyperventilatie uitlokken. Andere, minder frequente oorzaken zijn pijn, koorts, zware lichamelijke inspanningen, en zuurstoftekort (bv. in de bergen). Bij personen die reeds gedurende een langere tijd hyperventilatieklachten hebben, kan een aanval optreden na een inspanning. Ook angst voor een nieuwe aanval kan hyperventilatie uitlokken. 7

8 8

9 4 Wat kunt u doen? Wanneer u een aanval van hyperventilatie voelt opkomen, probeer dan rustig te ademen door gedurende drie seconden in te ademen en gedurende zes seconden uit te ademen. Tel in gedachten langzaam mee. Dit is vaak makkelijker gezegd dan gedaan. Wanneer u in paniek bent en u voelt zich benauwd is het moeilijk om langzaam en oppervlakkig te ademen. Een acute aanval kunt u doen stoppen door beide handen voor de mond en neus te plaatsen en daarin rustig in en uit te ademen. U kunt ook gebruik maken van een zakje (papier of plastic) dat u met de opening rond de mond en de neus plaatst. Door in en uit te ademen in het zakje zal je het uitgeademde koolzuurgas opnieuw inademen, waardoor de hoeveelheid koolzuurgas in het lichaam opnieuw toeneemt. Hierdoor zullen de symptomen snel verdwijnen. Een ander alternatief is het in- en uitademen door een rubberen slang met smalle opening. Wanneer u frequent aanvallen krijgt, kunt u ademhalings- of ontspanningsoefeningen aanleren om de ademhaling onder controle te krijgen. Dergelijke ademhalingsoefeningen leert u bij een kinesitherapeut. De oorzaak van het hyperventileren is niet altijd makkelijk te achterhalen. Wanneer u de oorzaak kent, kunt u trachten zo de aanvallen te voorkomen. Contacteer de huisarts of de dienst spoedgevallen als de pijn op de borst niet weg gaat; u zeer angstig bent met een beklemmend gevoel en denkt dat dit een andere oorzaak heeft; de bovengenoemde maatregelen die u zelf neemt niet helpen. Na herhaaldelijk voorkomen van hyperventilatie aanvallen is het raadzaam uw arts te raadplegen. 9

10

11

12 Juli AZ Maria Middelares vzw en haar artsen hebben deze brochure met de grootste zorg opgemaakt. Mocht deze brochure drukfouten, vergissingen, tekortkomingen of onvolledigheden bevatten dan zijn AZ Maria Middelares, haar personeel en haar artsen hiervoor niet aansprakelijk. Tel campus Maria Middelares: Kortrijksesteenweg Gent campus Sint-Jozef: Kliniekstraat Gentbrugge

STUDENTENGEZONDHEIDSCENTRUM

STUDENTENGEZONDHEIDSCENTRUM STUDENTENGEZONDHEIDSCENTRUM Hyperventilatie Hyperventilatie betekent een te snelle en/of een te diepe ademhaling. Wat is ademhalen? Door middel van de borstkas en de buikspieren ademen wij lucht in en

Nadere informatie

MEDISCH CENTRUM Hyperventilatie

MEDISCH CENTRUM Hyperventilatie MEDISCH CENTRUM Hyperventilatie Dit kan ook geen kwaad, maar kan wel leiden tot een aantal verschijnselen als: Benauwd gevoel, kortademigheid; krop in de keel; droge mond; strak gevoel rond de mond; prikkelingen

Nadere informatie

U heeft last van hyperventilatie. Hyperventilatie heeft te maken met uw ademhaling. Dat wil zeggen dat u te snel en/of te diep ademt.

U heeft last van hyperventilatie. Hyperventilatie heeft te maken met uw ademhaling. Dat wil zeggen dat u te snel en/of te diep ademt. Hyperventilatie Inleiding U heeft last van hyperventilatie. Hyperventilatie heeft te maken met uw ademhaling. Dat wil zeggen dat u te snel en/of te diep ademt. Ademhaling Om te kunnen ademen gebruiken

Nadere informatie

Inleiding... 1. Ademhaling... 1. Hyperventilatie... 1. Oorzaak van hyperventilatie... 2. Klachten bij hyperventilatie... 3. Wat kunt u zelf doen...

Inleiding... 1. Ademhaling... 1. Hyperventilatie... 1. Oorzaak van hyperventilatie... 2. Klachten bij hyperventilatie... 3. Wat kunt u zelf doen... Hyperventilatie Inhoudsopgave Inleiding... 1 Ademhaling... 1 Hyperventilatie... 1 Oorzaak van hyperventilatie... 2 Klachten bij hyperventilatie... 3 Wat kunt u zelf doen... 4 Tot slot... 5 Inleiding Deze

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel. Wat is hyperventilatie, wat zijn symptomen en hoe bestrijd je een aanval?

Patiënteninformatie. Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel. Wat is hyperventilatie, wat zijn symptomen en hoe bestrijd je een aanval? Patiënteninformatie Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel Wat is hyperventilatie, wat zijn symptomen en hoe bestrijd je een aanval? Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel Wat is hyperventilatie,

Nadere informatie

Hyperventilatie. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Hyperventilatie. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Hyperventilatie Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Hyperventilatie Hyperventilatie wordt veroorzaakt door verkeerde manier van ademhalen. Hyper betekent

Nadere informatie

Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel

Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel Patiënteninformatie Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel Wat is hyperventilatie, wat zijn symptomen en hoe bestrijd je een aanval? 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Algemeen 4 Wat zijn

Nadere informatie

Hyperventilatie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Hyperventilatie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Hyperventilatie Wanneer u gespannen bent of angstig, kunnen verschillende lichamelijke klachten ontstaan. Eén van die klachten is hyperventileren. Hyperventileren wil zeggen dat u te snel of te diep ademt.

Nadere informatie

SEH Spoedeisende hulp

SEH Spoedeisende hulp Afdeling: Onderwerp: SEH Spoedeisende hulp 1 Wat is hyperventilatie Wanneer u gespannen of angstig bent, kunnen daardoor verschillende lichamelijke klachten ontstaan. is één van die klachten. wil zeggen

Nadere informatie

Hyperventilatie. Ziekenhuis Gelderse Vallei

Hyperventilatie. Ziekenhuis Gelderse Vallei Hyperventilatie Ziekenhuis Gelderse Vallei Deze folder is bedoeld voor mensen die verwezen zijn door de huisarts naar de eerste hart hulp (EHH) met een bepaald klachtenpatroon dat kan passen bij hart-

Nadere informatie

Hyperventilatie. Afdeling Psychiatrie

Hyperventilatie. Afdeling Psychiatrie Hyperventilatie Afdeling Psychiatrie Deze folder geeft informatie over hyperventilatie. U vindt antwoord op de volgende vragen: wat is hyperventilatie? wat zijn de oorzaken? welke klachten kunnen zich

Nadere informatie

Hoe ontstaat hyperventilatie? Symptomen

Hoe ontstaat hyperventilatie? Symptomen Hyperventilatie Wanneer u gespannen of angstig bent, kunnen verschillende lichamelijke klachten ontstaan. Die klachten kunnen komen door hyperventilatie. Hyperventilatie wil zeggen dat u te snel of te

Nadere informatie

Wat is de oorzaak van hyperventilatie?

Wat is de oorzaak van hyperventilatie? Hyperventilatie 2 Wat is hyperventilatie? Hyperventilatie betekent overmatige ademhaling. Iemand die hyperventileert haalt te snel en te diep adem. Het lichaam reageert hierop. Dit geeft verschillende

Nadere informatie

patiënteninformatie Neusbloeding Spoedgevallendienst G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l

patiënteninformatie Neusbloeding Spoedgevallendienst G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l i patiënteninformatie Spoedgevallendienst Neusbloeding G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l Geachte heer Geachte mevrouw Een neusbloeding (epistaxis) wordt meestal veroorzaakt door een gesprongen

Nadere informatie

Ouderinformatiebrief Hyperventilatie & kinderfysiotherapie

Ouderinformatiebrief Hyperventilatie & kinderfysiotherapie Ouderinformatiebrief Hyperventilatie & kinderfysiotherapie Wat is hyperventilatie? Hyperventilatie betekent snel en veel ademhalen. Als je hyperventileert dan adem je meer zuurstof in dan je lichaam nodig

Nadere informatie

Hoe ontstaat hyperventilatie?

Hoe ontstaat hyperventilatie? Hyperventilatie Wat is hyperventilatie? Ademhalen is een handeling die ieder mens verricht zonder er bij na te denken. Het gaat vanzelf en volkomen onbewust. Ademhaling is de basis van onze gezondheid.

Nadere informatie

LONGFUNCTIE-ONDERZOEK. Wat is hyperventilatie?

LONGFUNCTIE-ONDERZOEK. Wat is hyperventilatie? LONGFUNCTIE-ONDERZOEK Wat is hyperventilatie? Wat is hyperventilatie? Als je hyperventileert, adem je te veel. In het bloed raakt de verhouding tussen zuurstof en kooldioxide (CO 2 ) uit balans. Hierdoor

Nadere informatie

patiënteninformatie Hersenschudding Spoedgevallendienst G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l

patiënteninformatie Hersenschudding Spoedgevallendienst G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l i patiënteninformatie Spoedgevallendienst Hersenschudding G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l Inhoud Voorwoord...5 1. Wat is een hersenschudding...6 2. Welke verschijnselen kunnen optreden?...6

Nadere informatie

patiënteninformatie Slaaponderzoek SLAAPKLINIEK GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Slaaponderzoek SLAAPKLINIEK GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie SLAAPKLINIEK Slaaponderzoek GezondheidsZorg met een Ziel Mevrouw, mijnheer Deze brochure beschrijft het slaaponderzoek (polysomnografie). De informatie die hier gegeven wordt is

Nadere informatie

adviezen na een hernia-operatie HYPERVENTILATIE ZorgSaam

adviezen na een hernia-operatie HYPERVENTILATIE ZorgSaam adviezen na een hernia-operatie HYPERVENTILATIE ZorgSaam 1 2 Hyperventileren Ventileren = luchten Om uw huis te luchten zet u een raam en een deur open, er waait frisse lucht door uw huis. Hyper-ventileren

Nadere informatie

patiënteninformatie dienst maag- en darmziekten lactose-intolerantie GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie dienst maag- en darmziekten lactose-intolerantie GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie dienst maag- en darmziekten lactose-intolerantie GezondheidsZorg met een Ziel Digestief centrum AZ Maria Middelares behaalt ISO 9001:2008-certificaat Het digestief centrum van AZ

Nadere informatie

Hyperventilatie. Afdeling Logopedie

Hyperventilatie. Afdeling Logopedie Hyperventilatie Afdeling Logopedie 1 Inleiding Geachte patiënt, bezoeker, Onlangs bent u doorverwezen naar de afdeling Logopedie van het Gemini Ziekenhuis in verband met hyperventilatie. Tijdens het intakegesprek

Nadere informatie

Maatschap voor (Sport-) Fysiotherapie Manuele Therapie Medische Trainings Therapie Echografie en EMG. P. van der Tas & J.M.

Maatschap voor (Sport-) Fysiotherapie Manuele Therapie Medische Trainings Therapie Echografie en EMG. P. van der Tas & J.M. Maatschap voor (Sport-) Fysiotherapie Manuele Therapie Medische Trainings Therapie Echografie en EMG Stadtlohnallee 2 7595 BP Weerselo Telefoon 0541-661590 P. van der Tas & J.M. Klomp-Jacobs Molemansstraat

Nadere informatie

patiënteninformatie Pijnkliniek Cervicale epidurale infiltratie G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l

patiënteninformatie Pijnkliniek Cervicale epidurale infiltratie G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l i patiënteninformatie Pijnkliniek Cervicale epidurale infiltratie G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l Inhoud 1 Wat is een cervicale epidurale infiltratie?... 6 2 Voorzorgsmaatregelen vóór

Nadere informatie

patiënteninformatie Lumbale epidurale infiltratie DAGZIEKENHUIS GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Lumbale epidurale infiltratie DAGZIEKENHUIS GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie DAGZIEKENHUIS Lumbale epidurale infiltratie GezondheidsZorg met een Ziel INHOUD 1 Wat is een lumbale epidurale infiltratie?... 6 2 Voorzorgsmaatregelen vóór de infiltratie... 7 3

Nadere informatie

patiënteninformatie Dienst Anesthesie Meer weten over de pijnpomp G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l

patiënteninformatie Dienst Anesthesie Meer weten over de pijnpomp G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l i patiënteninformatie Dienst Anesthesie Meer weten over de pijnpomp G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l Inhoud 1 Waaruit bestaat een PCA-systeem?...6 2 Wat is het voordeel van het PCA-systeem?...6

Nadere informatie

patiënteninformatie Slaaponderzoek SLAAPKLINIEK GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Slaaponderzoek SLAAPKLINIEK GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie SLAAPKLINIEK Slaaponderzoek GezondheidsZorg met een Ziel Mevrouw, mijnheer Deze brochure beschrijft het slaaponderzoek (polysomnografie). De informatie die hier gegeven wordt is van

Nadere informatie

patiënteninformatie Zorgprogramma Oncologie Chemotherapie GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Zorgprogramma Oncologie Chemotherapie GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Zorgprogramma Oncologie Chemotherapie GezondheidsZorg met een Ziel VOORWOORD U hebt waarschijnlijk al verschillende onderzoeken en eventueel een chirurgische ingreep ondergaan. Stel

Nadere informatie

patiënteninformatie Onthaalbrochure Spoedgevallendienst GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Onthaalbrochure Spoedgevallendienst GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Spoedgevallendienst Onthaalbrochure GezondheidsZorg met een Ziel Inhoud Voorwoord... 5 1. De kernactiviteit van de spoedgevallendienst... 6 2. Aankomst op de spoedgevallendienst...

Nadere informatie

Vier Dimensionale Klachtenlijst (4DKL)

Vier Dimensionale Klachtenlijst (4DKL) Instructie De vragenlijst betreft verschillende klachten en verschijnselen die u mogelijk heeft Het gaat steeds om klachten en verschijnselen die u de afgelopen week (de afgelopen 7 dagen met vandaag erbij)

Nadere informatie

Dyspnoe in palliatieve fase. Marloes van Haandel

Dyspnoe in palliatieve fase. Marloes van Haandel Dyspnoe in palliatieve fase Marloes van Haandel Inhoud Epidemiologie Definities van dyspnoe Communicatie Utrechts Symptoom Dagboek Verpleegkundige interventies bij dyspnoe Verpleegkundige diagnoses Angst

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Herceptin

Patiënteninformatie. Herceptin Patiënteninformatie Herceptin 2 Inhoud Inleiding... 4 Omschrijving en doel van de behandeling... 4 Wat is Herceptin?... 4 Hoe wordt Herceptin toegediend?... 4 Waar wordt de therapie toegediend?... 4 Verwikkelingen...

Nadere informatie

Lees voor meer informatie over de verschillende adem- en stemproblemen hieronder verder.

Lees voor meer informatie over de verschillende adem- en stemproblemen hieronder verder. 1 Problemen met adem en stem Mensen praten dan hees, schor, hebben pijn bij het praten of zijn de stem helemaal kwijt en kunnen alleen nog maar fluisteren. Zowel kinderen als volwassenen kunnen problemen

Nadere informatie

patiënteninformatie Dienst Urologie Urodynamisch onderzoek GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Dienst Urologie Urodynamisch onderzoek GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Dienst Urologie Urodynamisch onderzoek GezondheidsZorg met een Ziel Mevrouw, Mijnheer Uw uroloog (arts gespecialiseerd in ziekten aan nieren en urinewegen) heeft bij u een urodynamisch

Nadere informatie

Longfunctieonderzoeken bij kinderen

Longfunctieonderzoeken bij kinderen Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Longfunctieonderzoeken bij kinderen z 1e afspraak Uw kind wordt verwacht op de longfunctieafdeling (nr. 19) voor één of meer

Nadere informatie

Een operatie aan de stemplooien

Een operatie aan de stemplooien i Patiënteninformatie Dienst Logopedie & NKO Een operatie aan de stemplooien GezondheidsZorg met een Ziel De stemplooien en de stem De stemplooien bevinden zich in het strottenhoofd (ter hoogte van de

Nadere informatie

patiënteninformatie Dienst maag- en darmziekten Lactose-intolerantie GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Dienst maag- en darmziekten Lactose-intolerantie GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Dienst maag- en darmziekten Lactose-intolerantie GezondheidsZorg met een Ziel 2 Geachte heer Geachte mevrouw Deze brochure biedt u informatie over lactose-intolerantie. U vindt er

Nadere informatie

Aandacht voor uw borstbeen

Aandacht voor uw borstbeen Inleiding U krijgt binnenkort een hartoperatie. Voor en na deze operatie krijgt u fysiotherapie. De fysiotherapeut heeft u verteld wat dit inhoudt. Als extra informatie krijgt u deze brochure. Hierin leest

Nadere informatie

Pijn op de borst Wel of niet van het hart?

Pijn op de borst Wel of niet van het hart? Pijn op de borst Wel of niet van het hart? Albert Schweitzer ziekenhuis Cardiologie november 2014 pavo 0610 Pijn op de borst, wel of niet van het hart? Gelukkig wordt niet alle pijn op de borst veroorzaakt

Nadere informatie

Pijn op de borst Wel of niet van het hart?

Pijn op de borst Wel of niet van het hart? Pijn op de borst Wel of niet van het hart? Naar het ziekenhuis? Lees eerst de informatie op www.asz.nl/brmo. Pijn op de borst, wel of niet van het hart? Gelukkig wordt niet alle pijn op de borst veroorzaakt

Nadere informatie

1 Inhoudstabel Hulp bij chronische hyperventilatie Bach bloesem mix 84 3 Wat is bach bloesem? 5 Chronische hyperventilatie Wat is chronische hyperventilatie 6 Symptomen 8 Klachten 10 Oorzaken 12 Test 13

Nadere informatie

De 5 beste ademhalingsoefeningen tegen stress

De 5 beste ademhalingsoefeningen tegen stress De 5 beste ademhalingsoefeningen tegen stress Januari 2013 Uitgegeven door Morpheus Instituut http://www.morpheus-emotionele-bevrijding.com 2 Het is niet toegestaan om deze manual te verkopen en / of door

Nadere informatie

DUIZELIGHEID Keel-, Neus- en Oorheelkunde FRANCISCUS VLIETLAND

DUIZELIGHEID Keel-, Neus- en Oorheelkunde FRANCISCUS VLIETLAND DUIZELIGHEID Keel-, Neus- en Oorheelkunde FRANCISCUS VLIETLAND Inleiding Iedereen is wel eens duizelig geweest. Toch is het moeilijk om het begrip duizeligheid duidelijk te omschrijven. Er kan van alles

Nadere informatie

Trastuzumab (Herceptin )

Trastuzumab (Herceptin ) Trastuzumab (Herceptin ) Borstkanker (mammacarcinoom) De diagnose borstkanker is bij u vastgesteld. Dit wordt ook wel een mammacarcinoom genoemd. De behandeling van een mammacarcinoom bestaat uit een operatieve

Nadere informatie

ReventaCare heeft unieke aanpak op voorkomen en oplossen van stressklachten.

ReventaCare heeft unieke aanpak op voorkomen en oplossen van stressklachten. Algemeen 1 ReventaCare heeft unieke aanpak op voorkomen en oplossen van stressklachten. 95% van de trajecten succesvol. Blik op Werk gecertificeerd: Gemiddelde cliënttevredenheid 2012 8,4 Gemiddelde opdrachtgever

Nadere informatie

4DKL KLACHTENLIJST. Intake klacht :... :... Diagnose :... Medicatie :... Opmerkingen :... Versie: 3.07. Uitgave 2004: Stichting Flow, Alkmaar

4DKL KLACHTENLIJST. Intake klacht :... :... Diagnose :... Medicatie :... Opmerkingen :... Versie: 3.07. Uitgave 2004: Stichting Flow, Alkmaar 4DKL KLACHTENLIJST Naam :........................................... datum:... /... /.... eslacht : man / vrouw num mer:........... eb. datum :.... /.... /..... Leeftijd:....... jaar praktijk:............

Nadere informatie

Spanningshoofdpijn, Spierspanningshoofdpijn, Tension Headache, Cervicogene Cephalia

Spanningshoofdpijn, Spierspanningshoofdpijn, Tension Headache, Cervicogene Cephalia Spanningshoofdpijn, Spierspanningshoofdpijn, Tension Headache, Cervicogene Cephalia Spanningshoofdpijn wordt veroorzaakt door spierspanningen in de hals, de schouders en het hoofd. De hoofdpijn is vaak

Nadere informatie

patiënteninformatie Dienst Gynaecologie - Verloskunde Baarmoederhalsuitstrijkje GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Dienst Gynaecologie - Verloskunde Baarmoederhalsuitstrijkje GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Dienst Gynaecologie - Verloskunde Baarmoederhalsuitstrijkje GezondheidsZorg met een Ziel Geachte mevrouw Deze brochure geeft u een duidelijk beeld van de verschillende stappen van

Nadere informatie

DAGZIEKENHUIS CAMPUS MARIA MIDDELARES

DAGZIEKENHUIS CAMPUS MARIA MIDDELARES i patiënteninformatie DAGZIEKENHUIS CAMPUS MARIA MIDDELARES Onthaalbrochure G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l Mevrouw Mijnheer Deze brochure is opgesteld om uw verblijf in het dagziekenhuis

Nadere informatie

patiënteninformatie Dienst Maag-darmziekten Leverbiopsie onder echografie GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Dienst Maag-darmziekten Leverbiopsie onder echografie GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Dienst Maag-darmziekten Leverbiopsie onder echografie GezondheidsZorg met een Ziel Digestief centrum AZ Maria Middelares behaalt ISO 9001:2008-certificaat Het digestief centrum van

Nadere informatie

Kinderneurologie.eu. www.kinderneurologie.eu. Chronische hyperventilatie

Kinderneurologie.eu. www.kinderneurologie.eu. Chronische hyperventilatie Chronische hyperventilatie Wat is chronische hyperventilatie? Chronische hyperventilatie is een ademhalingspatroon waarbij een persoon gedurende meer maanden sneller ademt dan nodig is voor goed functioneren

Nadere informatie

Hartkwalen Gasping. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart 22-1-2012

Hartkwalen Gasping. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart 22-1-2012 Hartkwalen Gasping De belangrijkste klachten zijn: vermoeidheid kortademigheid (vooral bij inspanning) opgezette benen en enkels onrustig slapen en s nachts vaak plassen 4 Hartfalen sen Hartspierziekte

Nadere informatie

TILTTEST. Wat is een tilttest?

TILTTEST. Wat is een tilttest? TILTTEST TILTTEST Uw arts heeft u een tilttest voorgeschreven. Tijdens de consultatie werd u reeds geïnformeerd over dit onderzoek. In deze brochure zetten wij alle informatie nog eens op een rij. Dit

Nadere informatie

Angstige leerlingen in de klas en het Vriendenprogramma. Drs. N.E. de Vries

Angstige leerlingen in de klas en het Vriendenprogramma. Drs. N.E. de Vries Angstige leerlingen in de klas en het Vriendenprogramma. Drs. N.E. de Vries Aandachtspunten in de klas Het Vriendenprogramma Onderdelen Vriendenprogramma in de klas Online programma s voor jongeren Aandachtspunten

Nadere informatie

Ergometrie op de longfunctie

Ergometrie op de longfunctie Ergometrie op de longfunctie ERGOMETRIE OP DE LONGFUNCTIE Afdeling: Functieafdeling (route H, locatie H.06) Melden bij: aanmeldzuil 6 Telefoon: 088 066 2439 Bereikbaar: werkdagen tussen 08.15-12.00 uur

Nadere informatie

LASERTHERAPIE voor behandeling van mucositis

LASERTHERAPIE voor behandeling van mucositis LASERTHERAPIE voor behandeling van mucositis LASERTHERAPIE voor behandeling van mucositis Wat is orale mucositis? Orale mucositis is een ontsteking van het mondslijmvlies met een rode gezwollen en aangetaste

Nadere informatie

Ademhalingsoefeningen bij een longaandoening. Afdeling fysiotherapie IJsselland Ziekenhuis

Ademhalingsoefeningen bij een longaandoening. Afdeling fysiotherapie IJsselland Ziekenhuis Ademhalingsoefeningen bij een longaandoening Afdeling fysiotherapie IJsselland Ziekenhuis Wat kan de fysiotherapeut voor u betekenen? Fysiotherapie kan u helpen uw conditie op peil te brengen door inspanningstraining

Nadere informatie

[STRIKT PERSOONLIJK EN VERTROUWELIJK]

[STRIKT PERSOONLIJK EN VERTROUWELIJK] beter door de natuurlijke kracht van je eigen lichaam [STRIKT PERSOONLIJK EN VERTROUWELIJK] Vragenlijst t.b.v. de biofotonen therapie graag ingevuld meenemen bij eerste behandeling! Naam : M / V Voornaam

Nadere informatie

HELP, I need somebody Hèèèèlp!!

HELP, I need somebody Hèèèèlp!! HELP, I need somebody Hèèèèlp!! Paniek in de huisartsenpraktijk. Wat is het verschil tussen angst en paniek? Wat is angst? Angst = universeel Angst = functioneel Angst = ons lichaam maakt zich klaar om

Nadere informatie

patiënteninformatie Dagziekenhuis campus Sint-Jozef Onthaalbrochure GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Dagziekenhuis campus Sint-Jozef Onthaalbrochure GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Dagziekenhuis campus Sint-Jozef Onthaalbrochure GezondheidsZorg met een Ziel Mevrouw Mijnheer Deze brochure is opgesteld om uw verblijf in het dagziekenhuis zo aangenaam mogelijk

Nadere informatie

TRIVIANT BLAUW (uitprinten op blauw papier) Stoornissen in het bewustzijn, de ademhaling en de bloedsomloop

TRIVIANT BLAUW (uitprinten op blauw papier) Stoornissen in het bewustzijn, de ademhaling en de bloedsomloop TRIVIANT BLAUW (uitprinten op blauw papier) Stoornissen in het bewustzijn, de ademhaling en de bloedsomloop Welke drie functies zijn van direct levensbelang en hoe noemen we deze functies? Hersenfunctie

Nadere informatie

Aandacht voor uw borstbeen

Aandacht voor uw borstbeen Inleiding U krijgt binnenkort een hartoperatie. Voor en na deze operatie krijgt u fysiotherapie. De fysiotherapeut heeft u verteld wat dit inhoudt. Als extra informatie krijgt u deze brochure. Hierin leest

Nadere informatie

Behandeling ritmestoornis (EFO en/of ablatie) Locatie Molengracht Breda

Behandeling ritmestoornis (EFO en/of ablatie) Locatie Molengracht Breda Behandeling ritmestoornis (EFO en/of ablatie) Locatie Molengracht Breda Inhoud Pagina Inleiding 3 1. Ritmestoornissen 3 1.1 Oorzaak 3 1.2 Onderzoek 3 1.3 Behandeling 3 2. EFO 4 2.1 Voorbereiding 4 2.2.

Nadere informatie

Wat u moet weten. over koortsstuipen

Wat u moet weten. over koortsstuipen Wat u moet weten over koortsstuipen Beste ouders Kinderen die ziek zijn, maken soms één of meer koortsstuipen door. In deze brochure vindt u algemene informatie over de symptomen, oorzaken en behandeling

Nadere informatie

PATIËNTENBROCHURE. Kinesitherapie bij COPD

PATIËNTENBROCHURE. Kinesitherapie bij COPD PATIËNTENBROCHURE Kinesitherapie bij COPD INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding... 3 2. Ademhalingsoefeningen 4 Ademen met geperste lippen. 4 Buikademhaling.. 4 Hoesten en verwijderen van slijmen. 6 3. Houdingen

Nadere informatie

Non invasieve beademing

Non invasieve beademing Non invasieve beademing Deze folder geeft uitleg over non invasieve beademing (NIV). Heeft u na het lezen van deze folder vragen of zijn er onduidelijkheden, dan kunt u terecht bij de verpleegkundige

Nadere informatie

Fysiotherapie en ademhaling

Fysiotherapie en ademhaling Paramedische afdeling Fysiotherapie en ademhaling Inleiding Het is voor u erg belangrijk om ademhalingsoefeningen te doen. Dit is omdat u het risico loopt op het krijgen van longproblemen of omdat u longproblemen

Nadere informatie

patiënteninformatie Dienst Maag-darmziekten Leverbiopsie onder echografie GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Dienst Maag-darmziekten Leverbiopsie onder echografie GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Dienst Maag-darmziekten Leverbiopsie onder echografie GezondheidsZorg met een Ziel Mevrouw Mijnheer U wordt binnenkort verwacht in AZ Maria Middelares voor een leverbiopsie onder

Nadere informatie

Airstacken en ademhalingsoefeningen

Airstacken en ademhalingsoefeningen Airstacken en ademhalingsoefeningen ademhalingstechnieken en -oefeningen voor mensen met een spierziekte Sterk in beweging Inleiding U bent onder behandeling bij een fysiotherapeut van het Revalidatiecentrum

Nadere informatie

7 HEERLIJKE ONTSPANNINGSOEFENINGEN

7 HEERLIJKE ONTSPANNINGSOEFENINGEN 7 HEERLIJKE ONTSPANNINGSOEFENINGEN VOOR THUIS OF OP JE WERK Kom tot rust met deze eenvoudige ontspanningsoefeningen Door te ontspannen krijgt je lichaam de mogelijkheid om zich te herstellen van de dagelijkse

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Vermoeidheid bij kanker

Patiënteninformatie. Vermoeidheid bij kanker Patiënteninformatie Vermoeidheid bij kanker 2 Inhoud Inleiding... 4 Informatie over het ziektebeeld vermoeidheid bij kanker... 4 Tips en adviezen... 5 Wanneer uw arts raadplegen?... 6 Informatiesessies...

Nadere informatie

Fysiotherapie voor en na een hartoperatie Instructies en oefenschema

Fysiotherapie voor en na een hartoperatie Instructies en oefenschema U krijgt binnenkort een. Voor en na deze operatie krijgt u fysiotherapie. De fysiotherapeut heeft u verteld wat dit inhoudt en heeft u deze brochure gegeven. Hierin kunt u lezen hoe u uw borstbeen moet

Nadere informatie

Oefeningen en adviezen bij COPD

Oefeningen en adviezen bij COPD Oefeningen en adviezen bij COPD U bent opgenomen bij Rijnstate omdat u COPD heeft. COPD is de Engelse afkorting voor Chronic Obstructive Pulmonary Disease oftewel chronische obstructieve longziekte. U

Nadere informatie

Meer informatie over de symptomen en oorzaken van hyperventilatie in de vorm van aanvallen?

Meer informatie over de symptomen en oorzaken van hyperventilatie in de vorm van aanvallen? De Buteyko methode Hoe is de methode ontstaan? Door studie en eigen ervaring ontstond bij Buteyko het idee dat diepe/te intensieve ademhaling en ziekte onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn en dat vermindering

Nadere informatie

Ustekinumab. (Stelara) Dermatologie

Ustekinumab. (Stelara) Dermatologie Ustekinumab (Stelara) Dermatologie Inhoudsopgave Inleiding 4 1. Hoe werkt Ustekinumab (Stelara) 4 2. Wat moet u weten voordat u Ustekinumab (Stelara) gebruikt 5 Gebruik Ustekinumab (Stelara) niet 5 Wees

Nadere informatie

Ademhalingsondersteuning

Ademhalingsondersteuning LONGGENEESKUNDE Ademhalingsondersteuning Non Invasive Positive Pressure Ventilation (NPPV) BEHANDELING Ademhalingsondersteuning U of uw familielid/naaste heeft tijdelijk ondersteuning van de ademhaling

Nadere informatie

Heeft uw kind het benauwd? Zeven aandachtspunten die kunnen helpen

Heeft uw kind het benauwd? Zeven aandachtspunten die kunnen helpen Heeft uw kind het benauwd? Zeven aandachtspunten die kunnen helpen Albert Schweitzer ziekenhuis Oktober 2013 Pavo 1050 Inleiding Als uw kind het plotseling benauwd krijgt, is het belangrijk dat u geen

Nadere informatie

Compliance-onderzoek

Compliance-onderzoek Compliance-onderzoek 2 In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten tot een longfunctie-onderzoek in Canisius Wilhelmina Ziekenhuis (CWZ). Longfunctie-onderzoeken vinden plaats op de longfunctie-afdeling

Nadere informatie

studenteninformatie Onthaalbrochure A-dienst GezondheidsZorg met een Ziel

studenteninformatie Onthaalbrochure A-dienst GezondheidsZorg met een Ziel i studenteninformatie A-dienst Onthaalbrochure GezondheidsZorg met een Ziel Beste student Welkom op onze afdeling. Met deze brochure willen we je wegwijs maken. Het is een handleiding over het reilen

Nadere informatie

Dit formulier wordt anoniem verstuurd en op basis van het patiëntnummer aan uw dossier gekoppeld. Ter controle graag uw geboortedatum: / / Beroep:

Dit formulier wordt anoniem verstuurd en op basis van het patiëntnummer aan uw dossier gekoppeld. Ter controle graag uw geboortedatum: / / Beroep: Datum: Intakeformulier Patiëntnummer: Geachte heer/mevrouw, Ter voorbereiding op onze afspraak wil ik u vragen om de onderstaande vragenlijst zo nauwkeurig mogelijk te beantwoorden. Bij het intakegesprek

Nadere informatie

Ademhalingsoefeningen voor thuis

Ademhalingsoefeningen voor thuis Fysiotherapie Ademhalingsoefeningen voor thuis www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl FYS016 / Ademhalingsoefeningen voor thuis / 22-05-2014 2 Ademhalingsoefeningen

Nadere informatie

patiënteninformatie Fibromyalgie Dienst Fysische Geneeskunde en Revalidatie GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Fibromyalgie Dienst Fysische Geneeskunde en Revalidatie GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Dienst Fysische Geneeskunde en Revalidatie Fibromyalgie GezondheidsZorg met een Ziel Mevrouw, mijnheer Uw arts heeft u verteld dat u fibromyalgie heeft. U heeft wellicht veel vragen.

Nadere informatie

Zuurstofgebruik in het ziekenhuis

Zuurstofgebruik in het ziekenhuis Zuurstofgebruik in het ziekenhuis Waarom is gebruik van extra zuurstof nodig Leven kost energie. Voor lopen, praten en zelfs voor niksdoen is energie nodig. Ons lichaam maakt energie door het verbranden

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Longrevalidatie

Patiënteninformatie. Longrevalidatie Patiënteninformatie Longrevalidatie Inhoud Inleiding... 2 Algemene informatie... 2 Voor wie is dit programma bedoeld?... 2 Waarom is bewegen zo belangrijk?... 2 Inhoud van de revalidatie... 4 Doelstellingen...

Nadere informatie

Dokter, is het mijn hart of zijn het mijn longen?

Dokter, is het mijn hart of zijn het mijn longen? Dokter, is het mijn hart of zijn het mijn longen? Zaterdag 8 oktober Ziekenhuis Gelderse Vallei Dr. Ronald Walhout, cardioloog Drs. Jeroen Verheul, longarts Het normale hart De normale longen Rechter long

Nadere informatie

Herkennen en behandelen MIGRAINE

Herkennen en behandelen MIGRAINE Herkennen en behandelen MIGRAINE MIGRAINE Is meer dan gewoon hoofdpijn Wat is migraine? Een migraineaanval is veel meer dan gewoon hoofdpijn, het is een hele verzameling verschijnselen waaronder zeer ernstige

Nadere informatie

patiënteninformatie Interne 3 Inhalatietherapie GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Interne 3 Inhalatietherapie GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Interne 3 Inhalatietherapie GezondheidsZorg met een Ziel Mevrouw, mijnheer Omwille van een (long)aandoening moet u een of meerdere inhalatiemedicijnen innemen. Deze brochure beschrijft

Nadere informatie

Palliatieve zorg bij COPD

Palliatieve zorg bij COPD Palliatieve zorg bij COPD Joke Hes Longverpleegkundige Palliatieve zorg bij COPD 26/06/2014 Joke Hes Inhoud presentatie Welkom Wat is COPD Wanneer is er sprake van palliatieve zorg bij COPD Ziektelast

Nadere informatie

Vragenlijst duizeligheid / evenwichtsstoornissen

Vragenlijst duizeligheid / evenwichtsstoornissen Vragenlijst duizeligheid / evenwichtsstoornissen Om een goede diagnose te kunnen stellen, is het belangrijk dat u onderstaande vragenlijst en scorelijsten nauwkeurig invult. Er zijn geen goede of foute

Nadere informatie

fysiotherapie na een longoperatie

fysiotherapie na een longoperatie patiënteninformatie fysiotherapie na een longoperatie Binnenkort wordt u geopereerd aan uw long(en) of u heeft onlangs een operatie ondergaan. Waarom is fysiotherapie belangrijk na deze operatie? Hoe kunt

Nadere informatie

studenteninformatie Onthaalbrochure CSA GezondheidsZorg met een Ziel

studenteninformatie Onthaalbrochure CSA GezondheidsZorg met een Ziel i studenteninformatie CSA Onthaalbrochure GezondheidsZorg met een Ziel Beste student Welkom op onze afdeling. Met deze brochure willen we je wegwijs maken. Het is een handleiding over het reilen en zeilen

Nadere informatie

Delier voor de patiënt. Inhoud presentatie delier. Delier. Symptomen. Diagnose delier 21-6-2012. n droom woar de geen sodemieter van op aan kunt

Delier voor de patiënt. Inhoud presentatie delier. Delier. Symptomen. Diagnose delier 21-6-2012. n droom woar de geen sodemieter van op aan kunt Delier voor de patiënt n droom woar de geen sodemieter van op aan kunt angstdroom nachtmerrie Inhoud presentatie delier Wat is een delier Wat zijn de gevolgen van een delier Wat zijn risicoverhogende en

Nadere informatie

kno specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Duizeligheid

kno specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Duizeligheid kno haarlemmermeer specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Duizeligheid Wat is duizeligheid? Normaal gesproken krijgt ieder mens voortdurend informatie over de ruimte om zich heen en over de positie

Nadere informatie

HYPERVENTILATIE ANGST PANIEK DWANG FOBIEËN DEPRESSIE BURN-OUT

HYPERVENTILATIE ANGST PANIEK DWANG FOBIEËN DEPRESSIE BURN-OUT Onze therapie wordt ondersteund, door onze telefonische hulplijn. Hier kunt u altijd terecht op momenten dat u het wat moeilijk heeft. De telefonische hulpverleners die deze hulplijn bezetten zijn excliënten,

Nadere informatie

Anamneseformulier. Acupunctuur-Geldrop. Vul dit formulier in. Print het uit en neem het mee naar de eerstvolgende afspraak. Postcode en woonplaats...

Anamneseformulier. Acupunctuur-Geldrop. Vul dit formulier in. Print het uit en neem het mee naar de eerstvolgende afspraak. Postcode en woonplaats... Anamneseformulier Vul dit formulier in. Print het uit en neem het mee naar de eerstvolgende afspraak. Datum intakegesprek... Naam + voorletters... Roepnaam... Adres... Postcode en woonplaats... Telefoonnummer(s)...

Nadere informatie

Astma en COPD VRAAG OVER UW MEDICIJNEN? VRAAG HET UW APOTHEKER

Astma en COPD VRAAG OVER UW MEDICIJNEN? VRAAG HET UW APOTHEKER Astma en COPD WAT ZIJN DE KLACHTEN MEDICIJNEN OM UW KLACHTEN TE VERMINDEREN WAT KAN UW APOTHEKER VOOR U DOEN ADVIES IN EEN PERSOONLIJK GESPREK INFORMATIE MEDICIJNEN OP RECEPT VRAAG OVER UW MEDICIJNEN?

Nadere informatie

Chronisch Hartfalen. Wat is chronisch hartfalen?

Chronisch Hartfalen. Wat is chronisch hartfalen? Chronisch Hartfalen Wat is chronisch hartfalen? Omschrijving Hartfalen Hartfalen is een aandoening van het hart waarbij het hart niet meer in staat is om voldoende bloed uit te pompen en rond te pompen.

Nadere informatie

Hoofdpijn bij kinderen www.cjggooienvechtstreek.nl

Hoofdpijn bij kinderen www.cjggooienvechtstreek.nl regio Gooi en Vechtstreek Hoofdpijn bij kinderen www.cjggooienvechtstreek.nl n Hoofdpijn Hoofdpijn bij kinderen komt regelmatig voor. Vaak is de oorzaak duidelijk, bijvoorbeeld slaapgebrek, drukte of lawaai.

Nadere informatie

De 5 Tibetanen. Inleiding tot de 5 Tibetanen

De 5 Tibetanen. Inleiding tot de 5 Tibetanen De 5 Tibetanen De 5 Tibetanen zijn eigenlijk 6 oefeningen. De eerste 5 zijn welbekend als "de 5 Tibetanen, maar er is nog een 6e oefening wat "de geheime leer" of "de geheime oefening" wordt genoemd. De

Nadere informatie

Theofylline-klysma (233)

Theofylline-klysma (233) Theofylline-klysma (233) Nummer 233 Werking en toepassingen Wat doet dit medicijn en waarbij wordt het gebruikt? De werkzame stof in Theofylline-klysma FNA is theofylline. Theofylline is een luchtwegverwijder.

Nadere informatie