De theorie voor leesvaardigheid in de vorm van een stappenplan

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "De theorie voor leesvaardigheid in de vorm van een stappenplan"

Transcriptie

1 De theorie voor leesvaardigheid in de vorm van een stappenplan 1. Globaal lezen a. Lees eerst altijd een tekst globaal. Dus: titel, inleiding, tussenkopjes, slot en bron. b. Denk na over het onderwerp, wat is het onderwerp van de tekst? Het onderwerp wordt altijd genoemd in de inleiding. Het onderwerp is niet hetzelfde als de titel. Het onderwerp komt in elke alinea terug, dus ook in het slot. Het onderwerp noem je in een paar woorden, nooit in een zin! c. Kijk goed naar de bron, is die betrouwbaar? d. Staat de naam van de schrijver vermeld? e. Tel de alinea s, elke alinea behandelt een deel van het onderwerp. Een slotalinea behandelt geen nieuw deelonderwerp. 2. Lees de tekst grondig a. Lees de tektst helemaal. b. Onderstreep de kernzinnen. In kernzinnen staat altijd een kernwoord. Zonder kernwoord kan het geen kernzin zijn, Hoe vind je de kernzinnen? In de Inleiding: meestal aan het einde van de alinea. Middenstuk: meestal aan het begin van elke alinea. Slot: meestal weer aan het eind van de alinea Kernzinnen bevatten geen opsommingen en voorbeelden. Ze bevatten dus geen bijzaken, maar hoofdzaken. d. Omcirkel of markeer met een andere kleur de signaalwoorden. Zorg dat je signaalwoorden en verbanden goed geleerd hebt. Ze staan op de volgende bladzijde e. Bepaal tekstsoort, tekstdoel en let daarbij op de kenmerken. tekstsoort het tekstdoel kenmerk: informatief informatie geven feiten / is objectief beschouwing -aan het denken zetten bevat feiten én -van meer kanten bekijken meningen betoog de lezer overtuigen van de mening / argument mening van de schrijver redenen mening gevend een mening geven bevat meningen uiteenzetting iets uitleggen en toelichten feiten /objectief activerende/aansporende activerend/reclame Bijv. Meld je aan! tekst Bijv. Doneer nu!

2 Hebben niet alle teksten het doel om mensen te informeren? Ja, alle teksten hebben altijd een informerend doel. Immers met de inhoud van een tekst krijgt de lezer weer nieuwe gegevens binnen. Toch hebben sommige tekstsoorten een ander belangrijk doel. Het is belangrijk dat jij die tekstsoort herkent en het bijbehorende tekstdoel benoemt. Mening? Een tekst is alleen betogend als de schrijver zijn/haar mening geeft. Dus bekijk steeds goed van wie de mening is, die in de tekst gegeven wordt. De schrijver kan natuurlijk ook meningen van anderen geven, in dat geval hoeft de schrijver helemaal niet betogend te zijn. Onderwerp Dat is waar de tekst over gaat. Je geeft het onderwerp altijd in één of enkele woorden. Je vindt het onderwerp soms terug in de titel, maar dat hoeft niet per sé. In een goede tekst wordt duidelijk wat het onderwerp is in de inleiding en in het slot. Hoofdgedachte Fout! Een hoofdgedachte begint nooit met Dat of met Omdat!!! Goed! Een hoofdgedachte formuleer je in een volledige en goedlopende zin. De hoofdgedachte is eigenlijk de samenvatting van een tekst in één zin Deze zin bevat altijd het onderwerp van de tekst. Dus een hoofdgedachte waarin niet het onderwerp van de tekst voorkomt, kan geen goede hoofdgedachte zijn. Vraag je daarom altijd eerst af wat het onderwerp van de tekst is, voordat je nadenkt over de hoofdgedachte. Citeren? De tekst precies aanhalen zoals het in de tektst staat. Verwijzen? Verwijzen moet je heel precies en zeer nauwkeurig doen. Dus geen eigen woorden gebruiken, maar alleen maar precies die woorden waarnaar verwezen wordt. Vragen? Lees elke vraag goed en vraag je steeds af wat er precies gevraagd wordt. Geef niet te snel antwoord, denk eerst goed! Doe precies wat gevraagd wordt: moet je bijvoorbeeld antwoord geven in maximaal 10 woorden, doe er dan geen één teveel!!! Antwoorden op vragen verzin je niet, je vindt ze in de tekst! Ga nooit zelf antwoorden bedenken, ze staan namelijk in de tekst. Ga niet interpreteren. Haal de informatie precies uit de tekst zoals het er staat. Wordt er in een tekst gesproken over misdadigers? Noem ze dan ook misdadigers en niet criminelen. Jouw mening is niet van belang bij tekstbegrip, dus schakel die maar helemaal uit. Het gaat erom dat je laat zien dat je begrijpt hoe een ander een tekst heeft geschreven en wat daar precies in vermeld wordt.

3 Zie de tekst als een puzzel waar je je voor in moet spannen Beschouw de tekst als een puzzel en span je ervoor in om die zo goed mogelijk op te lossen. Gebruik de tijd die je ervoor krijgt. Denk na over de betrouwbaarheid Standaard controleer je altijd of de tekst betrouwbaar is. Let daarbij op de volgende drie elementen: 1. Zijn er deskundigen aan het woord? 2. Worden in de tekst feiten gegeven die controleerbaar zijn? 3. Is de krant, het magazine of welke bron dan ook, waar de tekst in gepubliceerd is, betrouwbaar? Betrouwbare bronnen Over het algemeen zijn de volgende bronnen betrouwbaar: de Volkskrant, het NRC, Trouw, het Parool en het AD. Tussen deze kranten is wel een groot verschil. De ene krant geeft veel meer achtergrondinformatie dan de andere. De ene krant is meer sensatiebelust dan de andere. De Telegraaf heeft nogal sensationele koppen en leest makkelijk weg. De nieuwsberichten ervan zijn redelijk betrouwbaar. Lees regelmatig een andere krant en vorm je een mening over de kwaliteit van die krant. Tijdschriften als Elsevier en Vrij Nederland zijn erg betrouwbare bronnen. Er wordt door de redacties naar gestreefd om de lezer zo goed mogelijk te informeren. Sites als Nu.nl geven ook veel informatie. De betrouwbaarheid is redelijk. De achtergrondinformatie is wat minder diepgaand. Vakbladen zijn over het algemeen zeer betrouwbaar, omdat deskundigen daar artikelen voor schrijven en research voor doen. Roddelbladen daarentegen zijn helemaal niet betrouwbaar, zij worden niet geschreven om mensen goed te informeren. Verbanden en signaalwoorden Er wordt in een leestoets altijd gecontroleerd of jij samenhang in een tekst kan vinden. Samenhang in een tekst wordt gemaakt door verbanden te leggen. In één zin kan al een verband voorkomen. Voorbeeld: Ik kom niet naar school, want ik ben ziek. Door het signaalwoord want wordt er in de zin zelf een oorzakelijk verband gelegd. Hier is sprake van een zinsverband. Er kan ook een verband zijn tussen delen van een tekst. Vaak is dat het geval tussen alinea s. Bij complexe teksten is er meestal ook een verband tussen grotere tekstdelen. Het is de bedoeling dat jij laat zien dat je die verbanden kan leggen. Daarmee laat je zien dat je de samenhang in de tekst herkent. Door het grondig leren van de signaalwoorden en de bijbehorende verbanden, leer je steeds beter de samenhang in een tekst te vinden. Hieronder staan verbanden en signaalwoorden. Opsomming: ten eerste, ten tweede, en, eveneens, tevens, daarbij, daarnaast, ten slotte, tot slot, ook, een andere, verder, bovendien, zowel...als, vervolgens

4 Toelichting/voorbeeld: zoals, bijvoorbeeld, zo, een voorbeeld, dat blijkt uit, dat komt voor bij, ter illustratie, onder andere, neem nou, u kent het wel, ter verduidelijking Volgorde: Oorzaak/gevolg: Doel/middel: Voorwaarde: eerst, vervolgens, dan, daarna, later, voorafgaand, toen, terwijl, voordat, nadat, zodra, intussen, vroeger door, waardoor, daardoor, doordat, zodat, te danken aan, te wijten aan, als gevolg van, dientengevolge, had als gevolg, wegens, het gevolg is, dat komt door om...te, door te, door mddel van, met behulp van, opdat, daarmee, daartoe, teneinde, met als doel, daarvoor als, indien, mits, wanneer, tenzij, stel dat, in het geval, aangenomen dat Reden/verklaring: want, omdat, dat blijkt uit, hierom, derhalve, aangezien, vanwege, wegens, namelijk, immers, daarom Vergelijking: net als, zoals, evenals, hetzelfde als, in vergelijking met vergeleken met, Tegenstelling/contrast: enerzijds/anderzijds, niettemin, toch echter, maar daarentegen, in tegendeel, in plaats van, in tegenstelling tot, daar staat tegenover, desondanks Mate van belangrijkheid: erg, zeer, bijzonder, meest Samenvatting of conclusie: dus, concluderend, samenvattend, hieruit volgt, uiteindelijk, hieruit kunnen we afleiden, samengevat, alles bij elkaar, met andere woorden, al met al, daarom, dat houdt in, alles overziend, alles afwegend, we komen tot de slotsom Functies en structuur De verschillende onderdelen van een tekst hebben een bepaalde functie. Met functie wordt bedoeld dat een tekstdeel een bepaalde taak heeft. Een inleiding heeft een andere taak (functie) dan een slotalinea. Van jou wordt verwacht dat je de verschillende functies kent en dat je weet hoe je ze in een tekst kan herkennen. De functie van een tekstdeel hangt samen met de structuur van de tekst. Je kunt in de volgende tekstdelen de volgende functies en structuren tegenkomen:

5 De inleiding - het onderwerp van de hele tekst aangeven - het onderwerp van de tekst als probleem aangeven - kort samenvatten van de tekst die volgt - de aanleiding noemen - de aandacht trekken met een opvallende uitspraak - de aandacht trekken met een anekdote (dat is een leuke, grappige gebeurtenis) - het introduceren van een deskundige die aan het woord komt. Het middenstuk heeft de functie dat er nader op het onderwerp wordt ingegaan in een bepaalde structuur. Dat kan door middel van: - toelichting - voorbeelden - uitwerking, - oorzaak - gevolg - opsomming, - probleem - oplossing, - mening - argument, etc. - vroeger en nu structuur - voor- en nadelen structuur - overeenkomst - vergelijking structuur Een slotalinea kan de volgende functie hebben: - een conclusie geven - een antwoord geven op een hoofdvraag - alles nog eens kort samenvatten - mensen tot actie aansporen - de mening van de schrijver nog eens weergeven - een waarschuwing geven - advies geven Je eigen leesvaardigheid beoordelen Bij de voorbereiding van een leestoets is het raadzaam om een leesschema in te vullen (Dat kun je downloaden op de site leukerlezen.nl onder het blokje formulieren.) Met behulp van dat schema kun je vooraf en achteraf je eigen leesniveau inschatten. Zo weet je welke onderdelen je goed beheerst en welke nog niet.

Waarom een samenvatting maken?

Waarom een samenvatting maken? Waarom een samenvatting maken? Er zijn verschillende manieren om actief bezig te zijn met de leerstof. Het maken van huiswerk is een begin. De leerstof is al eens doorgenomen; de stof is gelezen en opdrachten

Nadere informatie

Aantekeningen die je moet leren voor het SE Leesvaardig voor Eldeweek 2 en je eindexamen!! Goed bewaren dus!!!! Naam: Leesvaardig Blok 1

Aantekeningen die je moet leren voor het SE Leesvaardig voor Eldeweek 2 en je eindexamen!! Goed bewaren dus!!!! Naam: Leesvaardig Blok 1 Aantekeningen die je moet leren voor het SE Leesvaardig voor Eldeweek 2 en je eindexamen!! Goed bewaren dus!!!! Naam: Leesvaardig Blok 1 Tekstverband Signaalwoord Voorbeeld Reden Omdat, want, daarom Ik

Nadere informatie

NL_BL_Signaalwoorden_verbandenV2012_1.doc www.harnmeijer.nl 1

NL_BL_Signaalwoorden_verbandenV2012_1.doc www.harnmeijer.nl 1 Signaalwoorden Signaalwoorden geven een signaal dat er een bepaald verband staat tussen zinsdelen, zinnen of alinea s. Het signaalwoord geeft zelf het verband aan. Hieronder een aantal van de meest gebruikte

Nadere informatie

STAGEPERIODE : OPDRACHT KANTOORTECHNIEKEN

STAGEPERIODE : OPDRACHT KANTOORTECHNIEKEN STAGEPERIODE 2012-2013: OPDRACHT KANTOORTECHNIEKEN Eindwerk PAV CLW Don Bosco Halle Mathieu Goeminne 2014-2015 EEN EVALUATIEVERSLAG OVER UITGEVOERDE WERKZAAMHEDEN TIPS Lees je verslag (luidop) na en laat

Nadere informatie

GiP Opdracht Kantoortechnieken

GiP Opdracht Kantoortechnieken STAGEPERIODE 2012-2013: OPDRACHT KANTOORTECHNIEKEN GiP Opdracht Kantoortechnieken Evaluatie uitgevoerde stagewerkzaamheden Dhr. Goeminne 2012-2013 EEN EVALUATIEVERSLAG OVER UITGEVOERDE STAGEWERKZAAMHEDEN

Nadere informatie

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar Startles 35 Introductieles Het vak begrijpend en studerend lezen. Wat houdt het in? Wat heb je er aan? Nu en straks op de middelbare school? de 1 36 De leerling kan: - verschillende leesdoelen noemen -

Nadere informatie

Lezen. Doelgroep Lezen. Omschrijving Lezen

Lezen. Doelgroep Lezen. Omschrijving Lezen Lezen Het programma is met name geschikt voor groepen waarin grote niveauverschillen bestaan en voor leerlingen die het gewone oefenen met teksten niet interessant meer vinden. Doelgroep Lezen Muiswerk

Nadere informatie

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar 2013-2014

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar 2013-2014 Startles 35 Introductieles Het vak begrijpend en studerend lezen. Wat houdt het in? Wat heb je er aan? Nu en straks op de middelbare school? de 1 36 De leerling kan: - verschillende leesdoelen noemen -

Nadere informatie

Reflectieformulier Lees vaardig, blok 6, opdracht 12 De vragen gaan over de tekst en de vragen van opdracht 9, 10 en 11.

Reflectieformulier Lees vaardig, blok 6, opdracht 12 De vragen gaan over de tekst en de vragen van opdracht 9, 10 en 11. Reflectieformulier Lees vaardig, blok 6, opdracht 12 De vragen gaan over de tekst en de vragen van opdracht 9, 10 en 11. 1 Over de tekst Vind je de tekst wel of niet moeilijk? Kruis A of B aan en vul de

Nadere informatie

Leesvaardig (herhaal de stof van leesvaardig blok 1 t/m 4)

Leesvaardig (herhaal de stof van leesvaardig blok 1 t/m 4) Goed voorbereid naar je examen Heel veel succes; je kunt het! Kader en Basis Ik ga op examen en neem mee Je maakt het examen op de computer, maar dat wil niet zeggen dat je niets mee hoeft te nemen! Je

Nadere informatie

leesvaardigheid Nederlands H5

leesvaardigheid Nederlands H5 leesvaardigheid Nederlands H5 Begrijpend lezen Wees je er altijd van bewust dat de antwoorden op de vragen in de leestekst staan. Bij leesvaardigheid wordt namelijk getoetst of jij begrijpt wat er in de

Nadere informatie

BEGRIJPEND LEZEN 1 NEDERLANDS TEKSTSOORTEN EN TEKSTDOELEN

BEGRIJPEND LEZEN 1 NEDERLANDS TEKSTSOORTEN EN TEKSTDOELEN BEGRIJPEND LEZEN 1 NEDERLANDS TEKSTSOORTEN EN TEKSTDOELEN 0 AAN HET EINDE VAN DEZE UITLEG: - Kun je het onderwerp uit een zin bepalen. - Kun je het onderwerp van een tekst bepalen. - Kun je een soort tekst

Nadere informatie

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar Startles 35 Introductieles Het vak begrijpend en studerend lezen. Wat houdt het in? Wat heb je er aan? Nu en straks op de middelbare school? de 1 36 De leerling kan: - verschillende leesdoelen noemen -

Nadere informatie

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar 2013-2014

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar 2013-2014 Startles 35 Introductieles Het vak begrijpend en studerend lezen. Wat houdt het in? Wat heb je er aan? Nu en straks op de middelbare school? de 1 36 De leerling kan: - verschillende leesdoelen noemen -

Nadere informatie

Teksverklaringen!!!!! Samenvattingen!! - Meerkeuzevragen! - Open! !!!! Nederlands! 1. Spellen! 2. Samenvatting schrijven

Teksverklaringen!!!!! Samenvattingen!! - Meerkeuzevragen! - Open! !!!! Nederlands! 1. Spellen! 2. Samenvatting schrijven NEDERLANDS Nederlands Teksverklaringen Samenvattingen 1. Hoofdgedachte 2. Meerkeuzevragen 3. Tekstverbanden 4. Open vragen 5. Argumentatie 6. Mening en doel van de schrijver 1. Spellen 2. Samenvatting

Nadere informatie

Hier vertel je wat je hebt gedaan om informatie te vinden. Wat en waar gezocht? Wie geïnterviewd, enz.

Hier vertel je wat je hebt gedaan om informatie te vinden. Wat en waar gezocht? Wie geïnterviewd, enz. Onderzoeksverslag Omslag en titelpagina Op het omslag staan in elk geval de titel van het onderzoek en de namen van de schrijvers. Op de titelpagina opnieuw de titel en de namen van de schrijvers. Nu uitgebreid

Nadere informatie

Leerlijn Leeslink niveau 2 (groep 5-6) Schooljaar

Leerlijn Leeslink niveau 2 (groep 5-6) Schooljaar Startles 35 Introductieles Het vak begrijpend en studerend lezen. Wat houdt het in? Wat heb je er aan? de 1 36 De leerling kan: - vertellen waarom hij een tekst leest - een leesdoel kiezen 1 37 De leerling

Nadere informatie

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar Startles 35 Introductieles Het vak begrijpend en studerend lezen. Wat houdt het in? Wat heb je er aan? Nu en straks op de middelbare school? de 1 36 De leerling kan: - verschillende leesdoelen noemen -

Nadere informatie

Leerstofoverzicht Lezen in beeld

Leerstofoverzicht Lezen in beeld Vaardigheden die bij één passen, worden in Lezen in beeld steeds bij elkaar, in één blok aangeboden. Voor Lezen in beeld a geldt het linker. Voor Lezen in beeld b t/m e geldt het rechter. In jaargroep

Nadere informatie

Uitslagen Cito 0 en Cito-1-toets Leesvaardigheid klas 2B ( )

Uitslagen Cito 0 en Cito-1-toets Leesvaardigheid klas 2B ( ) Uitslagen Cito 0 en Cito-1-toets Leesvaardigheid klas 2B (2012-2013) rood = lager dan niveau 1F geel = op niveau 1F groen = op niveau 2F of hoger Achternaam Voorletters Toets 0 Toets 1 Toets 2 Toets 3

Nadere informatie

Signaalwoorden herkennen

Signaalwoorden herkennen Signaalwoorden herkennen Bij signaalwoorden kan vaak geen beeld gevormd kan worden. Hierdoor worden ze vaak overgeslagen. Lastig, want voor begrijpend lezen zijn ze belangrijk! Knip de kaarten en kaartjes

Nadere informatie

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar Startles 35 Introductieles Het vak begrijpend en studerend lezen. Wat houdt het in? Wat heb je er aan? Nu en straks op de middelbare school? de 1 36 De leerling kan: - verschillende leesdoelen noemen -

Nadere informatie

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo havo/vwo

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo havo/vwo Tussendoelen Nederlands onderbouw vo havo/vwo Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten Subdomein A 1.1: Woordenschat 1.1 h/v de betekenis van onbekende woorden afleiden uit de context; 1.2 h/v de betekenis

Nadere informatie

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo, vmbo

CONCEPT. Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten. Tussendoelen Nederlands onderbouw vo, vmbo Tussendoelen Nederlands onderbouw vo, vmbo Domein A 1: Lezen van zakelijke teksten Subdomein A 1.1: Woordenschat 1.1 vmbo de betekenis van onbekende woorden afleiden uit de context; 1.2 vmbo de betekenis

Nadere informatie

Brochure Begrijpend lezen VMBO 1

Brochure Begrijpend lezen VMBO 1 Brochure Begrijpend lezen VMBO 1 Brochure Begrijpend lezen VMBO 2 Inleiding Het belang van begrijpend lezen kan nauwelijks overschat worden. Het niveau van begrijpend lezen dat kinderen aan het einde van

Nadere informatie

PROGRAMMA VOOR BEGRIJPEND LEZEN DE ZUID-VALLEI

PROGRAMMA VOOR BEGRIJPEND LEZEN DE ZUID-VALLEI PROGRAMMA VOOR BEGRIJPEND LEZEN DE ZUID-VALLEI (Dit programma is in 2011 aangepast aan de meest recente AVI-indeling van het CITO.) Het leren lezen is voor veel leerlingen een proces dat veel inspanning

Nadere informatie

onthouden. Schrijfdoelen Schrijfdoel Inhoud schrijfdoel Voorbeeld vermaakt door een leuk, spannen, aangrijpend of interessante tekst.

onthouden. Schrijfdoelen Schrijfdoel Inhoud schrijfdoel Voorbeeld vermaakt door een leuk, spannen, aangrijpend of interessante tekst. Nederlands Leesvaardigheid Leesstrategieën Oriënterend lezen Globaal lezen Intensief lezen Zoekend lezen Kritisch lezen Studerend lezen Om het onderwerp vast te stellen en te bepalen of de tekst bruikbaar

Nadere informatie

Gedocumenteerd schrijven Schrijfopdracht klas 2. Brainstorm maak hieronder je brainstorm inzichtelijk

Gedocumenteerd schrijven Schrijfopdracht klas 2. Brainstorm maak hieronder je brainstorm inzichtelijk Gedocumenteerd schrijven Schrijfopdracht klas 2 Wat? Datum? Aftrek punten paraaf? Hoofdvragen & deelvragen - ½ punt Bronnen (2 verscheidene) - 1 punt 1 e versie - 2 punten Beoordeling (klasgenoot) - ½

Nadere informatie

en 2 Brochure Begrijpend lezen VMBO 1

en 2 Brochure Begrijpend lezen VMBO 1 en 2 Brochure Begrijpend lezen VMBO 1 Brochure Begrijpend lezen VMBO 2 Inleiding Het belang van begrijpend lezen kan nauwelijks overschat worden. Het niveau van begrijpend lezen dat kinderen aan het einde

Nadere informatie

5.3 SAMENVATTEND SCHEMA SOORTEN VERBANDEN

5.3 SAMENVATTEND SCHEMA SOORTEN VERBANDEN 10.2.9 Andere verbanden Soms worden ook nog de volgende verbanden onderscheiden: 1 toelichtend verband (komt sterk overeen met het uitleggend verband) 2 argumenterend verband 3 verklarend verband Deze

Nadere informatie

Hoofdstuk 4 - Samenhang

Hoofdstuk 4 - Samenhang Hoofdstuk 4 - Samenhang Beoordeling onderdeel Het schrijven van een korte tekst 0 punten Er is nauwelijks of geen samenhang in de tekst te herkennen en/of er zijn nauwelijks signaal- en/of verbindingswoorden

Nadere informatie

Tekst lezen en signaalwoorden herkennen

Tekst lezen en signaalwoorden herkennen Tekst lezen en signaalwoorden herkennen 1. Weet je het nog? Als je een tekst voor de eerste keer gaat lezen, lees je de tekst vaak eerst even globaal door. Op die manier kun je bepalen waar de tekst over

Nadere informatie

Leerlijn Leeslink niveau 2 (groep 5-6) Schooljaar 2012-2013

Leerlijn Leeslink niveau 2 (groep 5-6) Schooljaar 2012-2013 Startles 35 Introductieles Het vak begrijpend en studerend lezen. Wat houdt het in? Wat heb je er aan? de 1 36 De leerling kan: - vertellen waarom hij een tekst leest - een leesdoel kiezen 1 37 De leerling

Nadere informatie

PTA Nederlands TL voor overstappers uit 3H Houtrust cohort 14-15-16

PTA Nederlands TL voor overstappers uit 3H Houtrust cohort 14-15-16 Examenprogramma PTA Nederlands TL voor overstappers uit 3H Houtrust cohort 14-15-16 NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands

Nadere informatie

Programma van Inhoud en Toetsing (PIT)

Programma van Inhoud en Toetsing (PIT) Schooljaar 2015 2016 Nederlands havo vwo 1 Lesperiode: 1 week 36 t/m week 38 Hoofdstuk: Spelling H 2 t/m 6 De stam van het werkwoord Splitsbare werkwoorden Persoonsvorm tegenwoordige tijd en de bijbehorende

Nadere informatie

Nederlands CSE GL en TL

Nederlands CSE GL en TL Examen VMBO-GL en TL 2009 tijdvak 1 dinsdag 19 mei 9.00-11.00 uur Nederlands CSE GL en TL Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage. Beantwoord alle vragen en maak alle opdrachten in de uitwerkbijlage.

Nadere informatie

Bij het verkennend lezen van een boek of artikel ga je als volgt te werk:

Bij het verkennend lezen van een boek of artikel ga je als volgt te werk: EFFECTIEF LEZEN (bron: J.H. Furnée) Verkennend lezen Als je een wetenschappelijke tekst in zo weinig mogelijk tijd zo goed mogelijk wilt begrijpen, kun je de tekst meestal het best in twee fasen lezen.

Nadere informatie

Begrijpend lezen Strategie 6 & 7. Extra oefenen Niveau B

Begrijpend lezen Strategie 6 & 7. Extra oefenen Niveau B Begrijpend lezen Strategie 6 & 7 Extra oefenen Niveau B Remediëringsbladen - strategie 6 en 7 Niveau B 2 Je gaat leren om je leesdoel bij een tekst te bepalen en je leert om te controleren of je je leesdoel

Nadere informatie

Begrijpend lezen, lessenserie. voor het VO

Begrijpend lezen, lessenserie. voor het VO Begrijpend lezen, lessenserie voor het VO Handleiding Antwoorden Jeltje Harnmeijer Hedy van Hemert Voorwoord en Handleiding Inleiding Voor u ligt de lessenserie Begrijpend lezen, ontwikkeld door Jeltje

Nadere informatie

WEEK 47 (21 nov-25 nov)

WEEK 47 (21 nov-25 nov) WEEK 47 (21 nov-25 nov) Met taal zijn we dit blok bezig geweest met zinnen ontleden. Zo leren we wat ieder zinsdeel betekent. Bovendien kun je zinsdelen dan gemakkelijk in een andere volgorde zetten. Gezegde

Nadere informatie

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar Startles 36 Introductieles Het vak begrijpend en studerend lezen. Wat houdt het in? Wat heb je er aan? Nu en straks op de middelbare school? de 1 37 De leerling kan: - verschillende leesdoelen noemen -

Nadere informatie

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 14-15-16

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 14-15-16 Examenprogramma PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 14-15-16 NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang

Nadere informatie

Workshop BLIKSEM - Leesbegrippen in de BLIKSEM Oefenteksten en Toetsen

Workshop BLIKSEM - Leesbegrippen in de BLIKSEM Oefenteksten en Toetsen Leesbegrippen Groep 5 1. alinea (7)* 2. anekdote (2) 3. bedoeling van de schrijver (3) 4. boodschap overbrengen (1) 5. bronvermelding (2) 6. conclusie (1) 7. de bedoeling van de schrijver (2) 8. de clou

Nadere informatie

BEGRIJPEND LEZEN 2 NEDERLANDS TEKSTEN BEGRIJPEN

BEGRIJPEND LEZEN 2 NEDERLANDS TEKSTEN BEGRIJPEN BEGRIJPEND LEZEN 2 NEDERLANDS TEKSTEN BEGRIJPEN 0 INTRODUCTIE Je hebt je in de vorige uitleg leren oriënteren en voorbereiden op een tekst. Op die manier kun je al snel zien met wat voor soort tekst je

Nadere informatie

LESBRIEF. Laat uw leerlingen 10 minuten lezen in 7Days. Uw leerlingen mogen zelf weten welke artikelen ze deze 10 minuten lezen.

LESBRIEF. Laat uw leerlingen 10 minuten lezen in 7Days. Uw leerlingen mogen zelf weten welke artikelen ze deze 10 minuten lezen. Vrijdag 15 januari 016 Artikelen: Alle artikelen - 7Days week Inhoud: De leerlingen leren om kritisch te kijken naar de verschillende artikelen uit 7Days. De leerlingen leren strategieën toe te passen

Nadere informatie

PTA Nederlands KBL Bohemen, Kijkduin, Statenkwartier Waldeck cohort 15-16-17

PTA Nederlands KBL Bohemen, Kijkduin, Statenkwartier Waldeck cohort 15-16-17 Exameneenheden Nederlands NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in de maatschappij. NE/K/2 Basisvaardigheden De kandidaat

Nadere informatie

Uitwerking kerndoel 7 Nederlandse taal

Uitwerking kerndoel 7 Nederlandse taal Uitwerking kerndoel 7 Nederlandse taal Tussendoelen en leerlijnen Nederlandse taal Primair onderwijs In samenwerking met het expertisecentrum Nederlands Enschede, 1 juni 2006 Nederlands kerndoel 7 Stichting

Nadere informatie

Programma van Inhoud en Toetsing (PIT)

Programma van Inhoud en Toetsing (PIT) 2015-2016 Onderdeel: Spelling Lesperiode: week 1 t/m week 3 Aantal lessen per week: 4 Methode: Nieuw Nederlands 5 e editie Hoofdstuk: 1F Spelling: verdubbeling en verenkeling. 1F Spelling: vorming van

Nadere informatie

Examen HAVO. Nederlands Nederlands. tijdvak 2 dinsdag 22 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. Nederlands Nederlands. tijdvak 2 dinsdag 22 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2010 tijdvak 2 dinsdag 22 juni 13.30-16.30 uur tevens oud programma Nederlands Nederlands Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 21 vragen en een samenvattingsopdracht. Voor

Nadere informatie

Begrijpend lezen Strategie 6 en 7. Extra oefenen Niveau A

Begrijpend lezen Strategie 6 en 7. Extra oefenen Niveau A Begrijpend lezen Strategie 6 en 7 Extra oefenen Niveau A Remediëringsbladen - strategie 6 en 7 Niveau A 2 Je gaat leren om je leesdoel bij een tekst te bepalen en je leert om te controleren of je je leesdoel

Nadere informatie

Examen VMBO-KB. Nederlands CSE KB. tijdvak 2 maandag 18 juni 13.30-15.30 uur. Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage.

Examen VMBO-KB. Nederlands CSE KB. tijdvak 2 maandag 18 juni 13.30-15.30 uur. Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage. Examen VMBO-KB 2007 tijdvak 2 maandag 18 juni 13.30-15.30 uur Nederlands CSE KB Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage. Beantwoord alle vragen en maak alle opdrachten in de uitwerkbijlage.

Nadere informatie

LESBRIEF. Laat uw leerlingen 10 minuten lezen in 7Days. Uw leerlingen mogen zelf weten welke artikelen ze deze 10 minuten lezen.

LESBRIEF. Laat uw leerlingen 10 minuten lezen in 7Days. Uw leerlingen mogen zelf weten welke artikelen ze deze 10 minuten lezen. Artikelen: Alle artikelen - 7Days week Vrijdag 12 juni 2015 Inhoud: De leerlingen leren om kritisch te kijken naar verschillende artikelen in 7Days. Leerlingen leren schema s en samenvattingen te maken

Nadere informatie

Tekstverbanden. voorbeelden en oefeningen

Tekstverbanden. voorbeelden en oefeningen Tekstverbanden voorbeelden en oefeningen tekstverbanden tegenstelling opsomming oorzaak gevolg reden, verklaring toelichting, uitleg conclusie samenvatting voorwaarde vergelijking doel middel voorbeeld,

Nadere informatie

Examen VMBO-KB. Nederlands CSE KB. tijdvak 1 dinsdag 19 mei 9.00-11.00 uur. Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage.

Examen VMBO-KB. Nederlands CSE KB. tijdvak 1 dinsdag 19 mei 9.00-11.00 uur. Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage. Examen VMBO-KB 2009 tijdvak 1 dinsdag 19 mei 9.00-11.00 uur Nederlands CSE KB Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage. Beantwoord alle vragen en maak alle opdrachten in de uitwerkbijlage.

Nadere informatie

Nederlands CSE GL en TL

Nederlands CSE GL en TL Examen VMBO-GL en TL 2010 tijdvak 2 maandag 21 juni 13.30-15.30 uur Nederlands CSE GL en TL Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage. Beantwoord alle vragen en maak alle opdrachten in de

Nadere informatie

Aantal teksten. Controleer eerst altijd : hoeveel teksten er zijn waar de toets eindigt. Bij elke vraag, lees eerst de vraag en daarna de tekst.

Aantal teksten. Controleer eerst altijd : hoeveel teksten er zijn waar de toets eindigt. Bij elke vraag, lees eerst de vraag en daarna de tekst. Tekst verklaren Aantal teksten Controleer eerst altijd : hoeveel teksten er zijn waar de toets eindigt Bij elke vraag, lees eerst de vraag en daarna de tekst. Je gebruikt scanning als Scanning je in korte

Nadere informatie

VOLLEDIGE INSTRUCTIES LEESVAARDIGHEID

VOLLEDIGE INSTRUCTIES LEESVAARDIGHEID VOLLEDIGE INSTRUCTIES LEESVAARDIGHEID Maak een mindmap of schema van een tekst ga je dan doen? Naar aanleiding van een titel, ondertitel, plaatjes en of de bron van de tekst ga je eerst individueel (en

Nadere informatie

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar 2012-2013

Leerlijn Leeslink niveau 3 (groep 7-8) schooljaar 2012-2013 Startles 35 Introductieles Het vak begrijpend en studerend lezen. Wat houdt het in? Wat heb je er aan? Nu en straks op de middelbare school? de 1 36 De leerling kan: - verschillende leesdoelen noemen -

Nadere informatie

Hoofdstuk 3 Meerkeuzevragen Hoe moet je meerkeuzevragen aanpakken? Tien tips bij de aanpak van meerkeuzevragen 34

Hoofdstuk 3 Meerkeuzevragen Hoe moet je meerkeuzevragen aanpakken? Tien tips bij de aanpak van meerkeuzevragen 34 Inhoud Voorwoord 7 Inleiding 8 Hoofdstuk 1 Het Examen Lezen programma I 11 1.1 Wat wordt er getoetst bij het examen? 11 1.2 Hoe wordt het examen afgenomen? 11 1.3 Welke tekstsoorten bevat het examen? 12

Nadere informatie

Hoofdstuk 3: Meerkeuzevragen

Hoofdstuk 3: Meerkeuzevragen Hoofdstuk 3: Meerkeuzevragen Frans HAVO 2011/2012 www.lyceo.nl Meerkeuzevragen Frans Introductie Aanpak teksten Tekstsoorten Tips & Tricks Algemene inleiding Leesstrategieën Artikelen Vragenlijst Frankrijk

Nadere informatie

Nederlands ( 2F havo vwo )

Nederlands ( 2F havo vwo ) Tussendoelen Nederlands Nederlands ( 2F havo vwo ) havo/vwo = Basis Leesvaardigheid zakelijke teksten Onderwerpen teksten over alledaagse onderwerpen, onderwerpen die aansluiten bij de leefwereld van de

Nadere informatie

Examenopgaven VMBO-KB

Examenopgaven VMBO-KB Examenopgaven VMBO-KB 2003 tijdvak 2 woensdag 18 juni 13.30 15.30 uur NEDERLANDS LEESVAARDIGHEID / SCHRIJFVAARDIGHEID CSE KB Bij dit examen horen een uitwerkblad en een tekstboekje. Dit examen bestaat

Nadere informatie

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin cohort

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin cohort Exameneenheden Nederlands NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in de maatschappij. NE/K/2 Basisvaardigheden De kandidaat

Nadere informatie

Muiswerk Studievaardigheid richt zich op de belangrijkste deelvaardigheden die nodig zijn voor studievaardigheid.

Muiswerk Studievaardigheid richt zich op de belangrijkste deelvaardigheden die nodig zijn voor studievaardigheid. Studievaardigheid Muiswerk Studievaardigheid richt zich op de belangrijkste deelvaardigheden die nodig zijn voor studievaardigheid. Doelgroep Studievaardigheid Muiswerk Studievaardigheid is bedoeld voor

Nadere informatie

Examen VMBO-GL en TL 2012

Examen VMBO-GL en TL 2012 Examen VMBO-GL en TL 2012 tijdvak 1 woensdag 16 mei 13.30-15.30 uur Nederlands CSE GL en TL Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage. Beantwoord alle vragen en maak alle opdrachten in de

Nadere informatie

Voorbeeld Vaardigheidstoets lezen leerjaar 1 vmbo-kgt. Op niveau onderbouw 2 e editie

Voorbeeld Vaardigheidstoets lezen leerjaar 1 vmbo-kgt. Op niveau onderbouw 2 e editie Voorbeeld Vaardigheidstoets lezen leerjaar vmbo-kgt Op niveau onderbouw e editie Op niveau onderbouw e editie leerjaar vmbo-kgt Lezen Vaardigheidstoets Lezen Tekst Wachtwoord overbodig Britse onderzoekers

Nadere informatie

Werken met tussendoelen in de onderbouw

Werken met tussendoelen in de onderbouw Laura Punt 2013 Werken met tussendoelen in de onderbouw Interactief lees- en schrijfonderwijs Inhoud Het waarom en het wat van tussendoelen Aansluiting tussen po en vo Werken met tussendoelen Voorbeelden

Nadere informatie

Docentenhandleiding Schrijven bij geschiedenis

Docentenhandleiding Schrijven bij geschiedenis Docentenhandleiding Schrijven bij geschiedenis In deze docentenhandleiding vindt u meer informatie over de schrijfinstructie-les, die aansluit bij de lessenserie Nederland als democratie. Het doel van

Nadere informatie

Examenopgaven VMBO-MAVO-C

Examenopgaven VMBO-MAVO-C Examenopgaven VMBO-MAVO-C 2003 tijdvak 2 woensdag 18 juni 13.30-15.30 uur NEDERLANDS LEESVAARDIGHEID C Bij dit examen hoort een tekstboekje. Dit examen bestaat uit 26 vragen en een samenvattingsopdracht.

Nadere informatie

Kan ik het wel of kan ik het niet?

Kan ik het wel of kan ik het niet? 1 Kan ik het wel of kan ik het niet? Hieronder staan een aantal zogenaamde kan ik het wel, kan ik het niet-schalen. Deze hebben betrekking op uw taalvaardigheid in zowel het Nederlands als het Engels.

Nadere informatie

Examen VWO. Nederlands Nederlands. tijdvak 1 maandag 17 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen VWO. Nederlands Nederlands. tijdvak 1 maandag 17 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen VWO 2010 tijdvak 1 maandag 17 mei 9.00-12.00 uur tevens oud programma Nederlands Nederlands Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 20 vragen en een samenvattingsopdracht. Voor

Nadere informatie

Lezen - Argumenten vmbo-b34. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie.

Lezen - Argumenten vmbo-b34. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. Auteur VO-content Laatst gewijzigd Licentie Webadres 25 August 2016 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/74539 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs Maken van Kennisnet.

Nadere informatie

Examenvoorbereiding 2017 Nederlands (HAVO)

Examenvoorbereiding 2017 Nederlands (HAVO) Examenvoorbereiding 2017 Nederlands (HAVO) Het Nederlands examen bestaat uit drie onderdelen, namelijk: 1. centraal schriftelijk examen (op examenrooster: Nederlands) Hierover vind je informatie op pagina

Nadere informatie

Tekstbureau Duidelijk Zo

Tekstbureau Duidelijk Zo Tekstbureau Duidelijk Zo Praktische tips voor het schrijven van webteksten De stijl verbeteren betekent de gedachte verbeteren. (Friedrich Nietzsche) Om te beginnen Iedereen kan schrijven. Goed schrijven

Nadere informatie

Handleiding voor: * spreekbeurt * nieuwskring * leeskring * werkstuk

Handleiding voor: * spreekbeurt * nieuwskring * leeskring * werkstuk Handleiding voor: * spreekbeurt * nieuwskring * leeskring * werkstuk Antoniusschool Groep 5/6 Let op: deze heb je het hele schooljaar nodig! Hoe maak je een spreekbeurt? Mijn voorbereiding: 1. Je kiest

Nadere informatie

Schrijfvaardigheid Bespreking HD2, oefening samenhang, vb. toets

Schrijfvaardigheid Bespreking HD2, oefening samenhang, vb. toets Ambtenarentaal Schrijfvaardigheid Bespreking HD2, oefening samenhang, vb. toets Wat is hier aan de hand? Gelet hierop zien wij geen aanleiding om af te zien van handhavend optreden en zullen wij de handhavingsprocedure

Nadere informatie

Programma van Inhoud en Toetsing (PIT)

Programma van Inhoud en Toetsing (PIT) 2015-2016 Onderdeel: Spelling week 1 t/m week 3 1 & 2 Digitale methode 1F Spelling: verdubbeling en verenkeling. 1F Spelling: vorming van het bijvoeglijk naamwoord. 1F Werkwoordspelling waarvan een deel

Nadere informatie

Beoordelingsinstrument Digitale Leermiddelen Taalonderwijs

Beoordelingsinstrument Digitale Leermiddelen Taalonderwijs kennisnet.nl Beoordelingsinstrument Digitale Leermiddelen Taalonderwijs Op de volgende pagina s treft u het beoordelingsinstrument Digitale Leermiddelen Taalonderwijs. Het instrument is ingedeeld in acht

Nadere informatie

(Vak)teksten lezen in vmbo - mbo - Handleiding

(Vak)teksten lezen in vmbo - mbo - Handleiding (Vak)teksten lezen in vmbo - mbo - Handleiding Aan de slag met lezen in beroepsgerichte vakken Voor de verbetering van leesvaardigheid is het belangrijk dat leerlingen regelmatig en veel lezen. Hoe krijg

Nadere informatie

Tekst 1 Richtlijnen voor leraren op Facebook en Twitter

Tekst 1 Richtlijnen voor leraren op Facebook en Twitter Actuele opdracht leesvaardigheid Social media februari 2012 2 vmbo-th / 2 havo Opdracht 1 Lees tekst 1 verkennend. a Uit welke krant komt tekst 1? b Uit welke gegevens uit tekst 1 kun je afleiden in welke

Nadere informatie

Wat ga je in deze opdracht leren? Meer leren over: soorten vragen, vraagwoorden, signaalwoorden en sleutelwoorden

Wat ga je in deze opdracht leren? Meer leren over: soorten vragen, vraagwoorden, signaalwoorden en sleutelwoorden Wat ga je in deze opdracht leren? Meer leren over: soorten vragen, vraagwoorden, signaalwoorden en sleutelwoorden Soorten vragen, vraagwoorden, signaal- en sleutelwoorden Schema 1 Soorten vragen Open vraag

Nadere informatie

Examen VMBO-GL en TL 2005

Examen VMBO-GL en TL 2005 Examen VMBO-GL en TL 2005 tijdvak 2 dinsdag 21 juni 13.30-15.30 uur NEDERLANDS LEESVAARDIGHEID-SCHRIJFVAARDIGHEID CSE GL EN TL Bij dit examen horen een uitwerkbijlage en een tekstboekje. Beantwoord alle

Nadere informatie

NAAM:... Voornaam:... Klas: 4T... Volgnr.:... Datum:... LEERVAK:Nederlands... Leerkracht:... Gebundelde Controletoets periode Einde schooljaar

NAAM:... Voornaam:... Klas: 4T... Volgnr.:... Datum:... LEERVAK:Nederlands... Leerkracht:... Gebundelde Controletoets periode Einde schooljaar NAAM:... Voornaam:... Klas: 4T...... Volgnr.:... Datum:...... LEERVAK:Nederlands...... Leerkracht:... Gebundelde Controletoets periode Einde schooljaar Kranten in de klas: een lezersbrief schrijven: kladversie

Nadere informatie

Dit examen bestaat uit 19 vragen, een samenvatting en twee schrijfopdrachten. Voor dit examen zijn maximaal 49 punten te behalen.

Dit examen bestaat uit 19 vragen, een samenvatting en twee schrijfopdrachten. Voor dit examen zijn maximaal 49 punten te behalen. Examen VMBO-KB 2005 tijdvak 2 dinsdag 21 juni 13.30-15.30 uur NEDERLANDS LEESVAARDIGHEID-SCHRIJFVAARDIGHEID CSE KB Bij dit examen horen een uitwerkbijlage en een tekstboekje. Beantwoord alle vragen en

Nadere informatie

Nederlands CSE GL en TL. Beantwoord alle vragen en maak alle opdrachten in de uitwerkbijlage.

Nederlands CSE GL en TL. Beantwoord alle vragen en maak alle opdrachten in de uitwerkbijlage. Examen VMBO-GL en TL 2016 tijdvak 1 dinsdag 17 mei 13.30-15.30 uur Nederlands CSE GL en TL Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage. Beantwoord alle vragen en maak alle opdrachten in de uitwerkbijlage.

Nadere informatie

Reader Voordracht Havo 5

Reader Voordracht Havo 5 Reader Voordracht Havo 5 Spreekvaardigheid en Examenteksten In deze periode gaan we aan de slag met spreekvaardigheid. De toets aan het eind van de periode is dan ook een voordracht. Je voordracht gaat

Nadere informatie

Nederlands CSE GL en TL

Nederlands CSE GL en TL Examen VMBO-GL en TL 2011 tijdvak 2 maandag 20 juni 13.30-15.30 uur Nederlands CSE GL en TL Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage. Beantwoord alle vragen en maak alle opdrachten in de

Nadere informatie

Dit examen bestaat uit 24 vragen, een samenvattingsopdracht en twee schrijfopdrachten. Voor dit examen zijn maximaal 50 punten te behalen.

Dit examen bestaat uit 24 vragen, een samenvattingsopdracht en twee schrijfopdrachten. Voor dit examen zijn maximaal 50 punten te behalen. Examen VMBO-KB 2005 tijdvak 1 dinsdag 24 mei 13.30-15.30 uur NEDERLANDS LEESVAARDIGHEID-SCHRIJFVAARDIGHEID CSE KB Bij dit examen horen een uitwerkbijlage en een tekstboekje. Beantwoord alle vragen en maak

Nadere informatie

PTA Nederlands BBL Kijkduin, Statenkwartier Waldeck cohort 15-16-17

PTA Nederlands BBL Kijkduin, Statenkwartier Waldeck cohort 15-16-17 Exameneenheden Nederlands (verschillen tussen BBL en KBL zijn in de tekst aangegeven) NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands

Nadere informatie

Dwerggras 30, Rotterdam. 1. Schrijf tijdens het kijken dingen op die jou belangrijk lijken. Je hebt dit later nodig.

Dwerggras 30, Rotterdam. 1. Schrijf tijdens het kijken dingen op die jou belangrijk lijken. Je hebt dit later nodig. Les 1: Een Wikitekst schrijven Waarom ga je schrijven: het Jeugdjournaalfilmpje bekijken Bekijk met de klas het Jeugdjournaalfilmpje over koningin Beatrix op www.nieuwsbegrip.nl 1. Schrijf tijdens het

Nadere informatie

Spoor je leerlingen dus aan om een verzorgde taal te hanteren tijdens en buiten de lessen. Je maakt hen enkel sterker!

Spoor je leerlingen dus aan om een verzorgde taal te hanteren tijdens en buiten de lessen. Je maakt hen enkel sterker! Jongeren en chattaal geen probleem, standaardtaal is ook een must in ons systeem! September Aandacht voor Standaardnederlands Taal verbindt en maakt van een groep mensen een samenleving. Een rijke taal

Nadere informatie

Handleiding voor: * spreekbeurt * nieuwskring * leeskring * website * voorlezen

Handleiding voor: * spreekbeurt * nieuwskring * leeskring * website * voorlezen Handleiding voor: * spreekbeurt * nieuwskring * leeskring * website * voorlezen Antoniusschool Groep 7/8 Let op: deze heb je het hele schooljaar nodig! Hoe maak je een spreekbeurt? Mijn voorbereiding:

Nadere informatie

Examen VMBO-KB. Nederlands CSE KB. tijdvak 2 maandag 20 juni 13.30-15.30 uur. Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage.

Examen VMBO-KB. Nederlands CSE KB. tijdvak 2 maandag 20 juni 13.30-15.30 uur. Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage. Examen VMBO-KB 2011 tijdvak 2 maandag 20 juni 13.30-15.30 uur Nederlands CSE KB Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage. Beantwoord alle vragen en maak alle opdrachten in de uitwerkbijlage.

Nadere informatie

Leesvaardigheid & schrijfvaardigheid beheersingsniveaus

Leesvaardigheid & schrijfvaardigheid beheersingsniveaus Leesvaardigheid & schrijfvaardigheid beheersingsniveaus Tekst: Vraag for Life uit: De Standaard, 22122011 2.1 2.2 2.3 Lezen: (tijdschrift)artikel structurerend onbekende leeftijdsgenoten Leerplanonderdeel

Nadere informatie

Nederlands CSE GL en TL

Nederlands CSE GL en TL Examen VMBO-GL en TL 2010 tijdvak 1 dinsdag 18 mei 9.00-11.00 uur Nederlands CSE GL en TL Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage. Beantwoord alle vragen en maak alle opdrachten in de uitwerkbijlage.

Nadere informatie

INHOUD INLEIDING... 4 DOELGROEP... 5 STRUCTUUR... 5 INHOUD Lesstof Lezen 3

INHOUD INLEIDING... 4 DOELGROEP... 5 STRUCTUUR... 5 INHOUD Lesstof Lezen 3 LESSTOF Lezen 2 Lesstof Lezen INHOUD INLEIDING... 4 DOELGROEP... 5 STRUCTUUR... 5 INHOUD... 9 Lesstof Lezen 3 INLEIDING Muiswerkprogramma s zijn programma s voor het onderwijs. De programma s zijn verkrijgbaar

Nadere informatie

Lessenserie Drones in het leger?

Lessenserie Drones in het leger? Docentenhandleiding bij Lessenserie Drones in het leger? Nederlands en maatschappijleer 4 havo Rianne Neering Download het leerlingmateriaal op: http://downloads.slo.nl/documenten/leerlingmateriaal%20lessenserie%20drones%20in%20het%20leger.pdf

Nadere informatie

H1: Vaardigheden. Engels VMBO 2012. www.lyceo.nl

H1: Vaardigheden. Engels VMBO 2012. www.lyceo.nl H1: Vaardigheden Engels VMBO 2012 www.lyceo.nl Basisvaardigheden Opbouw van teksten Opbouw van alinea s Oriëntatie op een tekst Verschillende leesstrategieën Veel voorkomende woorden Signaalwoorden (H2)

Nadere informatie

LB 16-17. Blok 2 LES 1 CIRCUSDIEREN. Lees de tekst in het leesboek nog niet.

LB 16-17. Blok 2 LES 1 CIRCUSDIEREN. Lees de tekst in het leesboek nog niet. Blok LB 16-17 LES 1 CIRCUSDIEREN Lees de tekst in het leesboek nog niet. 1 Sommige kinderen willen niet naar het circus. Ze vinden het zielig dat dieren kunstjes moeten doen. Dieren kunstjes leren, is

Nadere informatie

Nederlands. complete methode. Lesstof overzicht. vmbo. Mondelinge taalvaardigheid

Nederlands. complete methode. Lesstof overzicht. vmbo. Mondelinge taalvaardigheid Lesstof overzicht complete methode Nederlands vmbo STATION Mondelinge taalvaardigheid Nederlands vmbo KGT 1 Beter gebekt Uitgeverij: Eisma Edumedia bv Postbus 459 8901 BG Leeuwarden T (088) 294 48 80 F

Nadere informatie