In 3 stappen naar kostenbesparing op energieverbruik. Klimaatinstallaties en het nieuwe beheren

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "In 3 stappen naar kostenbesparing op energieverbruik. Klimaatinstallaties en het nieuwe beheren"

Transcriptie

1 In 3 stappen naar kostenbesparing op energieverbruik Klimaatinstallaties en het nieuwe beheren

2 1. Inleiding pag Oorzaken van slecht functionerende installaties pag In drie stappen naar een andere manier van beheren pag Een oplossing: Monavisa pag. 6 2

3 1. Inleiding Het duurzaam en energiezuinig bouwen heeft de laatste jaren een vlucht genomen en zal almaar breder worden toegepast. Overheid, woningcorporaties en bedrijfsleven hebben dit nieuwe bouwen omarmd. Vanwege de voordelen voor het onder druk staande milieu, maar ook om op den duur kostenbesparingen te realiseren. Bij duurzaam bouwen horen ook energiezuinige klimaatinstallaties. Die bestaan al even, maar de prestaties laten vaak toch te wensen over. Fouten in de ontwerpfase, tijdens de bouw en bij het eindgebruik liggen hieraan ten grondslag. Door vooruit te zien, deze fases goed op elkaar af te stemmen en prestatiecontracten te maken, kunnen problemen worden voorkomen. Maar als er dan toch iets misgaat, is het prettig wanneer in de gebruikersfase een goed zicht is op de prestaties van de installatie. Dat blijkt lastig, gezien de complexiteit van moderne gebouwen en de tijdsinvestering om gegevens uit een gebouwbeheersysteem boven water te halen. Er is dan ook grote behoefte aan een hulpmiddel dat de energieprestaties van een installatie en een gebouw continu in beeld brengt, met alle bijbehorende kostenbeperkende en milieubesparende gevolgen. Deze whitepaper beschrijft waar het in het oude beheren van klimaatinstallaties fout gaat en wat geautomatiseerde monitoring kan betekenen voor facility managers, huurders, installateurs en andere beheerders van gebouwen. Hiermee zet u de eerste stap op weg naar het nieuwe beheren. 2. Oorzaken van slecht functionerende installaties Slecht functionerende klimaatinstallaties verbruiken zo n 25 tot 30 procent meer energie. Dat komt door het ontwerp van de installaties, door de manier waarop kantoorpanden daadwerkelijk worden gebouwd, hoe de facilitaire dienst en de servicetechnicus klachten behandelen en hoe de individuele gebruiker met zijn of haar werkplek omgaat. Slecht presterende klimaatsystemen hebben drie verschillende oorzaken: 1. Het ontwerp. Ontwerpers maken bepaalde keuzes bij het ontwerpen van een gebouw. Maar een oplossing die is bedacht in de ontwerpfase hoeft niet per definitie de juiste oplossing te zijn bij oplevering van het gebouw. De techniek kan achterhaald zijn. De keuzes kunnen ook van aanvang af niet gelukkig zijn geweest vanwege gebrek aan informatie of zelfs onkunde. Dan worden gebruikers geconfronteerd met een installatie die niet toegerust is op het uiteindelijke gebouw. 2. De uitvoering. In de praktijk gaat het ook regelmatig mis. Waar ontwerp A prima in elkaar zat, ziet gebouw B er toch anders uit, minder goed en vol slordigheden. De materiaalkeuzes zijn bijvoorbeeld verkeerd of aangesloten pijpen van verschillende materialen blijken onder te veel spanning te staan. Zowel in het gebouw als in de installatie kunnen in de realisatiefase fouten gemaakt worden die het presteren van de klimaatinstallatie nadelig beïnvloeden. De mooie voorspellingen op het gebied van energieverbruik en rendement komen niet uit. 3. Het gebruik. Er kan nog zo n energiezuinige, geavanceerde klimaatinstallatie aangebracht zijn in een gebouw, hij moet wel goed gebruikt worden om de gewenste resultaten te leveren. Bij verkeerd gebruik is de rekening navenant hoog. In deze gevallen ontbreekt het vaak aan een goede uitleg over het systeem aan de gebruikers. Er kan ook simpelweg onvoldoende onderhoud worden gepleegd. Of de uitgangspunten zijn volledig gewijzigd ten opzichte van drie jaar eerder, bij de oplevering van de installatie. De installatie voldoet niet meer aan de bijgestelde eisen aan duurzaamheid. 3

4 Regeren is vooruitzien. Ook het regeren over klimaatinstallaties. Zodoende zal er in het ontwerpstadium van een gebouw al moeten worden nagedacht over de fase dat het gebouw daadwerkelijk wordt gerealiseerd. Vervolgens moet tijdens het bouwen de actuele stand van ontwikkelingen op het gebied van duurzaamheid nauwlettend gevolgd worden, om daar met de materialen en installatie op in te spelen. Vaak wordt in het stadium van de uitvoering te weinig geïnvesteerd, waardoor de gebruikersfase onnodig kostbaar wordt. Het grootste deel van de kosten wordt uiteindelijk dan ook gemaakt in die eindfase. Problemen in de gebruikersfase aanpakken Doet die installatie het goed, of juist helemaal niet? Zijn alle vertrekken comfortabel, qua temperatuur en luchtvochtigheid, en wordt het energierendement wel behaald? Beheerders beschikken te vaak over onvoldoende zicht op het functioneren van een installatie om deze elementaire vragen te beantwoorden. De meeste gebouwen hebben weliswaar een gebouwbeheersysteem (GBS) dat bedoeld is voor het sturen van de installaties in het gebouw. Maar deze systemen rapporteren hier niet automatisch over, de gegevens moeten opgehaald worden. Dat gebeurt weinig op een preventieve manier. Het achterhalen van de gegevens en het maken van berekeningen over het functioneren van de installatie is immers zeer tijdrovend en vraagt om kennis. En vaak zijn de afspraken over wie deze taak uitvoert niet duidelijk. Eigenaar, beheerder, installateur? Veel andere gebouwbeheerders nemen een nog passievere houding aan, zij gaan er vanuit dat het wel goed gaat. En de gebruiker betaalt toch de energierekening. Maar komt er ineens een klacht dat het te warm of te koud is of dat de energierekening wel erg hoog uitvalt dan is het te laat. Het kwaad is al geschied, de installateur herstelt de schade en de volgende klacht zal daardoor weer een tijdje uitblijven. Ondertussen presteert de installatie bij lange na niet optimaal. Klachten en kosten, niet datgene waar een beheerder op zit te wachten. Hoe kunt u dit voortaan voorkomen? 3. In drie stappen naar een andere manier van beheren Om tijdig bij te sturen moet continu gemonitord worden, en zeker driemaandelijks met de installateur worden bekeken hoe de installatie functioneert. Ontzorging is het gevolg wanneer de klimaatinstallatie optimaal presteert: geen klachten meer van huurders over comfort en kosten. De praktijk blijkt weerbarstiger dan dit ideaalbeeld. Het is mensenwerk. Panden worden anders gebruikt dan was bedoeld en de regelmatige controles met de installateur schieten er vaak bij in. Stap 1: Stel KPI s voor klimaatbeheer op Een manier om problemen voor te zijn is om de realisatie en/of het onderhoud aan te besteden op basis van prestatie-eisen. Deze prestatie-eisen voor de installaties en het onderhoud worden dan vastgelegd in een prestatieonderhoudsbestek. Hierin worden de gewenste prestaties, eindconditie van de componenten, storingsafhandeling en comfortbeleving door middel van Key Performance Indicators (KPI s) gedefinieerd. De installateur of aannemer wordt gedurende de contractduur afgerekend op deze KPI s. Wordt aan de afgesproken criteria voldaan, dan vindt afrekening plaats op basis van de ingediende prijzen. Als de KPI s worden overtroffen, krijgt de aannemer of installateur een bonus, maar vallen de prestaties tegen, dan geldt een malus. 4

5 Stap 2: Automatiseer de monitoring Met prestatiecontracten blijkt een optimaal rendement van klimaatinstallaties dichtbij te komen. Steeds vaker maken eigenaren, beheerders en installateurs deze afspraken met elkaar over de duurzaamheid van een gebouw en installatie. Samen wordt ook vaak geïnvesteerd in het slimmer beheren van gebouwen. Die business case wil je dan ook halen als betrokkene. Maar dat is vaak lastig te behappen, zeker gezien de toegenomen complexiteit van gebouwen. Hoe is de taakverdeling tussen eigenaren, beheerders, huurders en onderhoudspartijen in het energiebeheer van een gebouw? Dit kan geautomatiseerd worden met software. Alle partijen zitten er dan bovenop. Prestatiecontracten tussen beheerders en installateurs op basis van een bonus-malus regeling zijn nu ook eenvoudig uitvoerbaar. Wanneer vastgestelde criteria worden overschreden, wordt dit automatisch gemeld. Inclusief de kosten die daarbij horen. Automatisering van de monitoring van klimaatinstallaties biedt bovendien een uitgekiende mogelijkheid voor eigenaren, beheerders en installateurs om samen te werken. Dankzij het efficiënte meten, borgen en bijsturen kunnen zij de (gezamenlijke) investering in duurzaamheid snel terugverdienen. Stap 3: Maak comfort, energieverbruik en onderhoudskosten inzichtelijk Een gebouwbeheersysteem genereert heel veel data, waarvan echter in de praktijk het gros ongebruikt blijft. Slimme software kan die gegevens snel omzetten in nuttige en overzichtelijke informatie, waardoor er grip komt op de prestaties van klimaatinstallaties. Die prestaties zijn dan op vier hoofdonderdelen inzichtelijk. Comfort Het comfort, het binnenklimaat, bepaalt in grote mate het welbevinden van mensen. Bij een aangename temperatuur en ideale luchtvochtigheid zal een medewerker ook het productiefst zijn. En de tevreden huurders hebben geen reden tot klagen bij de beheerder. Met geautomatiseerde monitoring kan er goed grip worden gehouden op deze parameters, ruimtetemperatuur en luchtvochtigheid, die grotendeels het comfort bepalen. Daarnaast is er de beschikking over metingen van bijvoorbeeld de CO2-concentratie in ruimtes. Energie Te hoge energierekeningen in de ogen van huurders leiden tot klachten. Met een constante softwarematige monitoring wordt dat verleden tijd. Want er wordt gedetailleerd aangegeven waar onnodig energie gebruikt wordt en waar er mogelijkheden tot energiebesparing zijn. De monitoring gebeurt zowel per component als integraal. Op componentniveau wordt bijvoorbeeld het rendement van een koelmachine gecontroleerd of het energiegebruik van een ruimte geanalyseerd. Op het integrale niveau wordt nagegaan of componenten onderling efficiënt functioneren. Wanneer een ketel wordt ingezet voor de ruimteverwarming terwijl de warmtepomp nog niet op volle kracht functioneert, wordt dit zichtbaar. Installatie Het monitoren van dit onderdeel komt uiteindelijk ten goede aan de onderhoudskosten van de installatie. Die gaan omlaag. Hier wordt namelijk in beeld gebracht of de installatiecomponenten wel goed aangestuurd worden, zodat de levensduur ervan niet verkort wordt. Het frequent aan- en uitschakelen en pendelend gedrag van componenten wordt bijvoorbeeld zichtbaar. Dankzij de constante bewaking zal de installatie efficiënt functioneren en een lang leven leiden. 5

6 Proces Cruciale processen, zoals serverruimten en operatiekamers, stellen zwaardere eisen aan betrouwbaarheid en functioneren van installaties. Ze worden daarom apart bewaakt. Er wordt nagegaan of de kwantiteit en de kwaliteit van proceskoeling of -verwarming aan de gestelde eisen voldoet. Het wezenlijke verschil tussen bijvoorbeeld proceskoeling en comfortkoeling is het continue karakter en de financiële gevolgschade bij onderbreking of een kwalitatief onbruikbare hoeveelheid koude of warmte. Daarom wordt het onderdeel Proces binnen de prestatieafwikkeling van Monavisa apart gehouden van comfort. Alle voordelen op een rij: 1. Het voorkomen van klachten (comfort) en problemen (bijv. legionella); 2. Voldoen aan wettelijke verplichtingen (gww-rapportage); 3. Vergemakkelijking van de uitvoering van prestatiecontracten; 4. Snel en doelgericht anticiperen; 5. Het halen van de business case; 6. Besparing van tijd, energie en kosten; 7. Controle op het disfunctioneren van componenten; 8. Maakt verbetermogelijkheden inzichtelijk; 9. Geeft inzicht in de effecten van de uitgevoerde verbeteringen; 10. Daardoor is minder inzet van de installateur nodig (kostenbesparing); 11. Geeft inzicht in energiestromen en zorgt zo voor bewustwording over energieverbruik; 12. Biedt mogelijkheid tot benchmarking van kengetallen t.o.v. andere gebouwen; 13. Geeft inzicht in milieueffecten (CO2-uitstoot). 4. Een oplossing: Monavisa DWA zet zich sinds 1986 in om de kwaliteit van de werk-, productie- en woonomgeving te verhogen en gelijktijdig het energiegebruik en de milieudruk te verlagen. De onafhankelijke dienstverlening van het adviesbureau strekt zich uit op vele gebieden. Van het ontwikkelen van ideeën op basis van onderzoek tot energieadvies, (industrieel) installatieadvies, beheer en onderhoud, en monitoring. Tijdens de dienstverlening bij problemen met klimaatinstallaties worden de prestaties in kaart gebracht, de installatie aangepast en adviezen verstrekt. Op basis van alle opgedane kennis en ervaring met monitoring, ontwikkelde het adviesbureau een softwareprogramma waarmee in één oogopslag de prestaties van een installatie te zien zijn. De gebruikers van de software bepalen waarop zij willen sturen, wat de KPI s zijn. Op het dashboard is te zien hoe het er voor staat met het comfort, de energie en de installatie. Hoe werkt het? Vanaf het gebouw of de installatie worden (met variabele frequentie) data doorgegeven aan de server die door DWA wordt beheerd. Die gegevens worden gebruikt voor het analyseren van de prestaties van klimaatinstallaties. De resultaten worden direct getoond in visualisaties op de website en zijn via een login toegankelijk. In één overzichtelijk scherm staan de conclusies van alle achterliggende gegevens. Is iets groen dan is er niets aan de hand, bij oranje is er aandacht gewenst en rood staat voor snelle actie. Om welk probleem het exact gaat en welke maatregel nodig is, staat bij doorklikken op het volgende scherm. Of de actie wordt direct doorg d naar de betrokkenen, zoals de installateur of DWA. 6

7 Bij verder klikken worden de informatielagen steeds dieper, gedetailleerder. Zo kan bijvoorbeeld afgelezen worden dat een bepaalde warmtepomp te weinig bijdraagt aan de levering van warmte en dus niet optimaal functioneert. Hier kan een beheerder concreet mee aan de slag met een installateur. Of achter een rood signaal schuilt de dreiging van de legionellabacterie. De software houdt dus actief in de gaten bij welke watertemperatuur legionella gedijt. Samengevat biedt deze geautomatiseerde monitoring, Monavisa, inzicht in installaties op het gebied van functioneren, afwijkingen en oorzaakrichting. Data wordt daarbij opgehaald, geanalyseerd en geëvalueerd. Best practices Een diverse groep bedrijven en organisaties gebruikt ondertussen Monavisa. Onder meer: Hogeschool van Amsterdam, Rabobank, Rijksgebouwendienst, KLM, Schiphol, Vestia, Brede School Zuurland in Brielle, ZONenergie, Wolter & Dros, ERA Contour, TBI Bouw, BRControls, Scala College, Stadgenoot, NIOO KNAW en De Haagse Hogeschool. Luchthaven Schiphol: Monavisa gaat stap verder Op luchthaven Schiphol wordt de klimaatinstallatie in de B-pier gemonitord met Monavisa. Joep Roefs van Schiphol Groep houdt zich bezig met energiebesparende maatregelen op de luchthaven en is nauw betrokken bij de invoering van Monavisa. We hadden de behoefte om assets te volgen, met name op het gebied van energieverbruik, zegt hij. Een koelmachine of ketel kan op het oog goed functioneren maar als je daadwerkelijk scherp kijkt, is het rendement niet goed. Monavisa bleek een mooie oplossing. Het kijkt verder dan dat de ketel brandt. Roefs benadrukt dat de software van DWA een stap verder gaat dan het huidige gebouwbeheerssysteem. Monavisa rapporteert wanneer de installatie niet goed functioneert en wat dat aan geld kost. Het is handig, want het scheelt ook een hoop tijd. In een paar minuten weet je of je installatie goed functioneert en welke stappen je moet nemen om verbeteringen aan te brengen. Dit jaar zal het monitoren met Monavisa uitgerold worden naar andere delen van Schiphol. 7

8 Amstelcampus: Flinke energiebesparing bereikt Het Kohnstammhuis en het Theo Thijssenhuis zijn onderdeel van de Amstelcampus (Hogeschool van Amsterdam). De twee aparte gebouwen zijn aangesloten op een centrale WKO-installatie. In beide gebouwen wordt de warmte geleverd middels warmtepompen en piekketel. Sinds het voorjaar van 2012 monitort DWA met Monavisa. Meerdere problemen zijn sindsdien getackeld. Zo bleek dat bij het Kohnstammhuis de bijdrage van de bronnen te laag was. De oorzaak was een verkeerd aangesloten gebruikersgroep. Bij het Theo Thijssenhuis werd te weinig koeling geleverd. De oorzaak hiervan was de steeds in storing staande warmtepomp. Mede door het bewaken van de maximale inzet van de duurzame componenten, hebben beide gebouwen een flinke energiebesparing gerealiseerd. Het Kohnstammhuis bespaarde in een jaar tijd circa euro en het Theo Thijssenhuis circa euro. Met 7 tips naar een 10 voor installatiemanagement 1. Besef dat opwekking, distributie en afgifte van warmte, koude en verse lucht één integraal systeem is. Zorg daarom dat het beheer in één hand ligt en dat uzelf of deze partij (bewezen) kennis van zaken heeft. Niet alleen van installatietechniek, maar ook van regeltechniek, energiemanagement, comfortbeheersing en technisch beheer. Zeker bij energie-opslaginstallaties is dit van cruciaal belang. 2. Denk vooraf al na over de beheerfase van een klimaatvoorziening. Dit gaat verder dan alleen een servicecontract. Reserveer hier tijd en budget voor. 3. Maak een inventarisatie van voorzieningen die onder installatiemanagement vallen, wat de door u als eigenaar/gebruiker gewenste prestatie is en op welke manier hieraan wordt bijgedragen. Dit is de eerste aanzet voor een meerjarenonderhoudsplan dat recht doet aan de life-cycle van de gebouwinstallaties. 4. Besteed aandacht aan de contractvorming. Neem als basis voor de te leveren prestatie een meerjarenonderhoudsplan en een functioneel programma van eisen. Laat het contract hier zo goed mogelijk op aansluiten. 5. Maak afspraken over te leveren prestaties en performance. Zorg voor meetbare prestaties (voorkomt discussie) en leg deze waar mogelijk contractueel vast. Probeer de contractsom gedeeltelijk prestatieafhankelijk te maken, maar besef dat dat alléén geen garantie voor succes is. 6. Neem installatiemanagement op in uw agenda: plan periodiek terugkoppelingen in en bespreek hier meetbare items zoals: energiebalans WKO, storingsfrequentie en overschrijdingsuren. Maak concrete afspraken over verbeteracties. 7. Stel een monitoringsprogramma op: welke meetpunten moeten bewaakt worden? Welke performance-indicatoren zijn belangrijk om op te sturen? Hoe gaat uw organisatie dit inrichten? Overweeg hierin ook geautomatiseerd monitoren met Monavisa. Meer informatie Monavisa Duitslandweg 4 Postbus AG Bodegraven Pieter Mensink, T / , E 8

24/7 PRESTATIEBORGING DASHBOARDS - KPI S - GRAFIEKEN - MELDINGEN - RAPPORTAGES - BENCHMARK VOLLEDIG INZICHT IN GEBOUWPRESTATIES

24/7 PRESTATIEBORGING DASHBOARDS - KPI S - GRAFIEKEN - MELDINGEN - RAPPORTAGES - BENCHMARK VOLLEDIG INZICHT IN GEBOUWPRESTATIES 24/7 PRESTATIEBORGING DASHBOARDS - KPI S - GRAFIEKEN - MELDINGEN - RAPPORTAGES - BENCHMARK VOLLEDIG INZICHT IN GEBOUWPRESTATIES MyBuilding biedt u de juiste tools Optimaal Comfort MyBuilding Haalt u maximaal

Nadere informatie

Efficiëntere klimaatinstallatie

Efficiëntere klimaatinstallatie ENERGIE KLIMAATINSTALLATIES Steeds energiezuiniger, maar ook complexer Efficiëntere klimaatinstallatie Een comfortabeler binnenklimaat, betere werkprestaties, een lagere energierekening en lagere onderhoudskosten.

Nadere informatie

Grip op comfort en kwaliteit door goed beheer en onderhoud. Het verschil tussen kijken en zien.

Grip op comfort en kwaliteit door goed beheer en onderhoud. Het verschil tussen kijken en zien. Grip op comfort en kwaliteit door goed beheer en onderhoud Het verschil tussen kijken en zien. Een duurzaam, comfortabel, gezond én veilig gebouw Een school, laboratorium of kantoorgebouw. Een zwembad

Nadere informatie

Energiemaatlat voor gebouwen??

Energiemaatlat voor gebouwen?? Energiemaatlat voor gebouwen?? Ervaring met gebouwbeheersystemen en monitoring Home2050 6 oktober 2015 Hans Buitenhuis DWA Bodegraven Indeling Inspanningen en prestaties Prestaties vaststellen en bewaken

Nadere informatie

Thermische prestatie contracten

Thermische prestatie contracten 10 november 2005 Thermische prestatie contracten Conform ISSO-publicatie 74 Bert Elkhuizen Chrit Cox TNO Bouw en Ondergrond te Delft Contactgegevens: 015 276 33 10 Bert.Elkhuizen@tno.nl Inhoudsopgave 1.

Nadere informatie

Van inspanningsverplichting naar prestatiecontract nieuwbouw MFG Kaatsheuvel

Van inspanningsverplichting naar prestatiecontract nieuwbouw MFG Kaatsheuvel Bijlage 1 Van inspanningsverplichting naar prestatiecontract nieuwbouw MFG Kaatsheuvel Door Sunburst B.V. Ing. Joost de Roij en Ing. Joost Vermeer januari 2014 Inhoudsopgave Blz Inleiding 3 1. Van inspanningsverplichting

Nadere informatie

TECHNISCH BEHEER. Zorgeloze kwaliteit. vandorp.eu

TECHNISCH BEHEER. Zorgeloze kwaliteit. vandorp.eu TECHNISCH BEHEER Zorgeloze kwaliteit TECHNISCH BEHEER Onze samenleving verandert snel. Waar in het verleden volstaan kon worden met een eenvoudig inspanningscontract voldoet dit veelal niet meer aan de

Nadere informatie

Energiebesparing, gebouwautomatisering, gebouwbeheer, onderhoud, prestatieborging

Energiebesparing, gebouwautomatisering, gebouwbeheer, onderhoud, prestatieborging Energiebesparing, gebouwautomatisering, gebouwbeheer, onderhoud, prestatieborging Prestatieborging: niet kijken, maar zien Een goed comfort. Lage energiekosten. Goed functionerende proceskoeling. Allemaal

Nadere informatie

uw portaal voor technisch facilitair management unica online

uw portaal voor technisch facilitair management unica online uw portaal voor technisch facilitair management unica online , Altijd en overal inzicht in uw technische installaties Snel en eenvoudig een storing melden? Inzicht in het energiegebruik van uw installaties?

Nadere informatie

De bakens verzetten. Verduurzamen van commercieel vastgoed. Machiel Karels - consultant

De bakens verzetten. Verduurzamen van commercieel vastgoed. Machiel Karels - consultant De bakens verzetten Verduurzamen van commercieel vastgoed Machiel Karels - consultant Het glas is half leeg PROFIT 20-6- 20-6- Meer dan 25% van gebouwgebruikers klaagt over de huisvesting Ziekteverzuim

Nadere informatie

Zonder investeren besparen 10 tips en vragen voor de facilitair manager

Zonder investeren besparen 10 tips en vragen voor de facilitair manager Zonder investeren besparen 10 tips en vragen voor de facilitair manager Als facilitair manager bent u verantwoordelijk voor de huisvesting. Daarmee ook voor het energiegebruik van de huisvesting. In deze

Nadere informatie

AT OSBORNE. Practice what you preach: Hoofdkantoor AT Osborne 3 jaar later. 19 september 2012. Gerhard Jacobs Directeur Huisvesting & Vastgoed

AT OSBORNE. Practice what you preach: Hoofdkantoor AT Osborne 3 jaar later. 19 september 2012. Gerhard Jacobs Directeur Huisvesting & Vastgoed AT OSBORNE www.atosborne.nl Practice what you preach: Hoofdkantoor AT Osborne 3 jaar later Gerhard Jacobs Directeur Huisvesting & Vastgoed 19 september 2012 AT Osborne Huisvesting en Vastgoed Infrastructuur

Nadere informatie

Een comfortabel en duurzaam gebouw, gegarandeerd

Een comfortabel en duurzaam gebouw, gegarandeerd Een comfortabel en duurzaam gebouw, gegarandeerd Ministerie van Financiën, Den Haag Manesco helpt gebouweigenaren met comfortverbetering, energiebesparing én, tegen lagere exploitatiekosten. Manesco is

Nadere informatie

www.bamtechniek.nl Stappenplan voor energiemanagement in bestaand vastgoed BAM Techniek - Energy Systems

www.bamtechniek.nl Stappenplan voor energiemanagement in bestaand vastgoed BAM Techniek - Energy Systems www.bamtechniek.nl Stappenplan voor energiemanagement in bestaand vastgoed BAM Techniek - Energy Systems BAM Techniek - Energy Systems Uw energie- en gebouwmanager Energie is absoluut onmisbaar voor de

Nadere informatie

ENERGIECONCEPTEN. Advies op maat. vandorp.eu

ENERGIECONCEPTEN. Advies op maat. vandorp.eu ENERGIECONCEPTEN Advies op maat ENERGIE- KOSTEN Stelt u zich eens voor dat u 1,- per m 2 aan energiekosten kunt besparen in een pand van 5.000 m 2. In een tijd van stijgende energiekosten zal dit in 10

Nadere informatie

TOTAL COST OF OWNERSHIP

TOTAL COST OF OWNERSHIP Nieuwe perspectieven op TOTAL COST OF OWNERSHIP INTELLIGENT BUILDING SPECIALS Investeren in comfort en energiebesparing loont Ondernemingen en overheidsorganisaties zijn zich er steeds meer van bewust

Nadere informatie

Klimaatinstallaties met wko beoordeling op functioneren bij 38 kantoren

Klimaatinstallaties met wko beoordeling op functioneren bij 38 kantoren Klimaatinstallaties met wko beoordeling op functioneren bij 38 kantoren Project uitgevoerd door: Innuvate B.V. : R. Krijger Energy Retrofit : P.W. Rolf In opdracht van: Gemeente Den Haag Omgevingsdienst

Nadere informatie

Energie- en prestatiemonitoring

Energie- en prestatiemonitoring Energie- en prestatiemonitoring Onderdeel van integraal gebouwbeheer 9 november 2011 Machiel Karels Agenda 1. Wat willen we? 2. Wat gebeurt er om ons heen? 3. Wat er mogelijk is? 4. Wat we zouden moeten

Nadere informatie

Een kwaliteitsbeheersysteem. voor verbetering van binnenmilieu en energiegebruik bij renovatie van sociale meergezinswoningen

Een kwaliteitsbeheersysteem. voor verbetering van binnenmilieu en energiegebruik bij renovatie van sociale meergezinswoningen Een kwaliteitsbeheersysteem voor verbetering van binnenmilieu en energiegebruik bij renovatie van sociale meergezinswoningen 1 Renovatie van meergezinswoningen met behulp van het kwaliteitsbeheersysteem

Nadere informatie

Performance Management Systeem voor optimale gebouwprestaties

Performance Management Systeem voor optimale gebouwprestaties Performance Management Systeem voor optimale gebouwprestaties Je kunt eigenlijk nooit genoeg data hebben, vindt Remco Wassink, onderhoudsmanager van het Radboudumc, zolang je maar controle hebt over al

Nadere informatie

ENERGIE. besparen. vandorp.eu

ENERGIE. besparen. vandorp.eu ENERGIE besparen ENERGIE- KOSTEN Stelt u zich eens voor dat u 1,- per m 2 aan energiekosten kunt besparen in een pand van 5.000 m 2. In een tijd van stijgende energieprijzen zal dit in 10 jaar al gauw

Nadere informatie

Tips, handvatten en financieringsmogelijkheden

Tips, handvatten en financieringsmogelijkheden Tips, handvatten en financieringsmogelijkheden 26 Hans november Scherpenzeel 2009 Hans Scherpenzeel Introductie Adviseur in Utiliteitsbouw-team SenterNovem Innovatie, Agentschap energie, van het klimaat,

Nadere informatie

Building4life. Wilt u weten hoe? Building4life. Jan van Polanenkade 26B1 4811 KM Breda Postbus 1069 4801 BB Breda

Building4life. Wilt u weten hoe? Building4life. Jan van Polanenkade 26B1 4811 KM Breda Postbus 1069 4801 BB Breda Wilt u weten hoe? Ga stap voor stap door onze aanpak: - Kennismaking Building4life - De Building4life werkwijze - Uitgewerkte case Amarant Tilburg Building4life Jan van Polanenkade 26B1 4811 KM Breda Postbus

Nadere informatie

Prestatiecontracten sleutel tot duurzaamheid

Prestatiecontracten sleutel tot duurzaamheid Prestatiecontracten sleutel tot duurzaamheid Workshop Prestatiecontracten 7 december 2009 Albert Hulshoff, programma-adviseur adviseur Utiliteitsbouw SenterNovem Albert Hulshoff innovatie, energie, klimaat,

Nadere informatie

Besparen met duurzame energie. Unica Ecopower

Besparen met duurzame energie. Unica Ecopower Besparen met duurzame energie Unica Ecopower Besparen met duurzame energie Dat voor u als eigenaar of beheerder van duurzaam vastgoed de energielevering op duurzame wijze moet geschieden spreekt voor zich.

Nadere informatie

STEK. airconditioning. airconditioning. warmtepompen. vullen met koudemiddel

STEK. airconditioning. airconditioning. warmtepompen. vullen met koudemiddel Als specialist werken wij samen met u als Installateur. Een logische combinatie. warmtepompen computerruimtekoeling Koeltechnisch handelen Vacumeren Luchtbehandeling DRUKPBEPROEVING vullen met koudemiddel

Nadere informatie

Monitoring en Energiebalans

Monitoring en Energiebalans Balans verschil Houtkachel draaikoeler Uw partner in duurzame energie Warmte Koude Monitoring en Energiebalans Cius Monitoring Meten = Weten Optimale regeling = Kostenbesparing Betaalsysteem Wetgeving

Nadere informatie

CHECKLIST VOOR OPDRACHTGEVERS INSTALLATIE PERFORMANCE SCAN

CHECKLIST VOOR OPDRACHTGEVERS INSTALLATIE PERFORMANCE SCAN CHECKLIST VOOR OPDRACHTGEVERS INSTALLATIE PERFORMANCE SCAN Inhoudsopgave 1 Inleiding 2 1.1 Achtergrond 2 1.2 Leeswijzer 2 2 Vóór uitvoering 3 3 Gedurende de uitvoering 7 4 Na uitvoering 8 Tekstboxen Box

Nadere informatie

HET LABEL VOOR VEILIG EN ZUINIG STOKEN

HET LABEL VOOR VEILIG EN ZUINIG STOKEN HET LABEL VOOR VEILIG EN ZUINIG STOKEN ONDERHOUD AAN UW CV-KETEL? KIES VOOR OK CV Wilt u veilig én energiezuinig stoken? Laat uw cv-ketel dan regelmatig onderhouden door een Energie Service Specialist

Nadere informatie

Frisse Lucht GREEN PACKAGE. Energie uit de lucht - 100% duurzaam

Frisse Lucht GREEN PACKAGE. Energie uit de lucht - 100% duurzaam GREEN PACKAGE Energie uit de lucht - 100% duurzaam Het comfort van vloerverwarming, koeling en warmtapwater in een duurzaam energiesysteem voor bij u thuis. Frisse Lucht Green Package, duurzame energie

Nadere informatie

Duurzaam Gebouwbeheer

Duurzaam Gebouwbeheer 2-daagse cursus Duurzaam Gebouwbeheer Gemeenten hebben verschillende gebouwen in beheer, zoals gemeentehuizen, kantoren en brandweerkazernes. Ook zijn er gebouwen eigendom van de gemeente, maar worden

Nadere informatie

Energie Monitoring Systeem (EMS) Grip op uw energiekosten en verbruik

Energie Monitoring Systeem (EMS) Grip op uw energiekosten en verbruik Energie Monitoring Systeem (EMS) Grip op uw energiekosten en verbruik Specialisten in energiebeheer Wilt u weten hoeveel en wanneer uw bedrijf energie verbruikt? Wilt u meer duidelijkheid over de opbouw

Nadere informatie

Prestatiecontracten voor bestaand maatschappelijk vastgoed: slim besparen én verduurzamen

Prestatiecontracten voor bestaand maatschappelijk vastgoed: slim besparen én verduurzamen Prestatiecontracten voor bestaand maatschappelijk vastgoed: slim besparen én verduurzamen 6 december 2011 Albert Hulshoff Ede 22 maart 2012 Prestatiecontracten - Prestatiecontracten - ESCo-eigenschappen

Nadere informatie

Energy Service Company: een kans voor u?

Energy Service Company: een kans voor u? 1 Energy Service Company: een kans voor u? Stand van zaken provinciale pilot & Kansen voor de installatiebranche Hans van der Heide Pilot provincie Friesland (1) Doel: Ervaring opdoen met het opzetten

Nadere informatie

Verduurzamen van commercieel vastgoed juridische aspecten

Verduurzamen van commercieel vastgoed juridische aspecten Verduurzamen van commercieel vastgoed juridische aspecten 19 juni 2014 Inleiding Rollen en partijen Verschillende typen vastgoed met een eigen regime Woningen, winkels en overige bedrijfsruimte De split

Nadere informatie

Duurzame systemen. Comfortabel genieten, maximale energiebesparing. Het goede gevoel, het juiste te doen. 01-10 - 2015

Duurzame systemen. Comfortabel genieten, maximale energiebesparing. Het goede gevoel, het juiste te doen. 01-10 - 2015 Duurzame systemen Comfortabel genieten, maximale energiebesparing 01-10 - 2015 Het goede gevoel, het juiste te doen. Onbezorgde luxe, duurzaam leven! Energiezuinig dankzij bodem-, lucht- en zonnewarmte

Nadere informatie

Concept Ecovision. Il sole come partner. Concept Ecovision. schermature solari Colt

Concept Ecovision. Il sole come partner. Concept Ecovision. schermature solari Colt Il sole come partner Concept Ecovision schermature solari Colt Concept Ecovision Verantwoord ondernemen, zorgvuldig omgaan met natuurlijke hulpbronnen en gebruik maken Energie besparen: een visie Energie

Nadere informatie

Ervaringen van Duurzaam Beheer en Onderhoud in relatie tot de implementatie nieuwe wetgeving. En dan ook nog duurzame energie en energiebesparing

Ervaringen van Duurzaam Beheer en Onderhoud in relatie tot de implementatie nieuwe wetgeving. En dan ook nog duurzame energie en energiebesparing Ervaringen DBO Praktijkseminar Nieuwe wetgeving Duurzame energie en energiebesparing Consequenties voor installateurs en gebouwbeheerders 11 oktober 2011 Ronald van Nattem Hoofd B&O Vastgoed DH Aart de

Nadere informatie

De waarde van stadswarmte. Hoe komt de prijs tot stand?

De waarde van stadswarmte. Hoe komt de prijs tot stand? De waarde van stadswarmte Hoe komt de prijs tot stand? De waarde van stadswarmte 3 Hoe komt de prijs tot stand? De energierekening is voor vrijwel iedereen een belangrijk onderdeel van de maandelijkse

Nadere informatie

Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties

Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties DKTP Informatie Technologie Veembroederhof 1 1019 HD Amsterdam Telefoon 020 427 52 21 Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties Voor de meeste projectgroepen die software ontwikkelen vormt

Nadere informatie

Een nieuwe woning in Zoetermeer 42 woningen De Blauwe Tuinen

Een nieuwe woning in Zoetermeer 42 woningen De Blauwe Tuinen KLIMAATGARANT Een nieuwe woning in Zoetermeer 42 woningen De Blauwe Tuinen De energie van morgen vandaag in huis Project in Rijswijk Een energieneutrale woning: het kan! Binnenkort start de verkoop van

Nadere informatie

Wie zijn we Wat is onze visie Meer informatie. Visie aanpak verduurzaming vastgoed gemeente Eindhoven

Wie zijn we Wat is onze visie Meer informatie. Visie aanpak verduurzaming vastgoed gemeente Eindhoven Visie aanpak verduurzaming vastgoed gemeente Eindhoven Wie zijn we? Gestart in 1986 Duurzaamheid zit in onze genen Ruim 110 medewerkers Woningbouw, utiliteit, overheid, gezondheidszorg, onderwijs, monumenten,

Nadere informatie

KLIMAATGARANT. De energie van morgen vandaag in huis

KLIMAATGARANT. De energie van morgen vandaag in huis KLIMAATGARANT Een nieuwe woning in De energie van morgen vandaag in huis Een energieneutrale woning: het kan! is gestart met de verkoop van woningen in het project. Duurzame woningen, want wordt een wijk

Nadere informatie

MAG IK MIJ VOORSTELLEN? IK BEN HERO, THE HEATMATCHER.

MAG IK MIJ VOORSTELLEN? IK BEN HERO, THE HEATMATCHER. WELKOM! MAG IK MIJ VOORSTELLEN? IK BEN HERO, THE HEATMATCHER. Lokaal opgewekte duurzame energie nóg beter inzetten. Nog gerichter gebruik maken van warmte uit de bodem en van de zon. En hierdoor het energiegebruik,

Nadere informatie

ert Harm ten Bolscher

ert Harm ten Bolscher Bent u toeschouwer of doet u mee? ert Harm ten Bolscher 21-3- Inhoud Trends voor de bouw-/ vastgoedwereld? Anders denken Aanpak vanuit F2F-/Citadel-netwerk Wat betekenen trends voor de vastgoed- en bouwwereld?

Nadere informatie

Klimaatklachten of een hoog verbruik? Maak gebruik van de Agema Installatie Monitor.

Klimaatklachten of een hoog verbruik? Maak gebruik van de Agema Installatie Monitor. Klimaatklachten of een hoog verbruik? Maak gebruik van de Agema Installatie Monitor. Als verantwoord ondernemer wilt u zo veel mogelijk besparen op energieverbruik. Als modern ondernemer wilt u goede prestaties

Nadere informatie

Storingscontract. HVL Service, Onderhoud en Beheer

Storingscontract. HVL Service, Onderhoud en Beheer Uw samenwerking met HVL Service, Onderhoud en Beheer kan in verschillende contractvormen worden vastgelegd. Samen stellen wij een gedetailleerd onderhoudsplan op en formuleren wij een overeenkomst op maat,

Nadere informatie

Duurzaam Beheer en Onderhoud. Docentendag 2010. André Derksen Projectcoördinator. Duurzaam Beheer & Onderhoud. Algemene Technieken

Duurzaam Beheer en Onderhoud. Docentendag 2010. André Derksen Projectcoördinator. Duurzaam Beheer & Onderhoud. Algemene Technieken Docentendag 2010 Algemene Technieken André Derksen Projectcoördinator Inhoud Duurzaam Beheer en Onderhoud Zonne-energie Noodverlichtingsinstallaties Sprinklerinstallaties Duurzaam Beheer & Onderhoud Duurzaam

Nadere informatie

onderzoek met een missie

onderzoek met een missie company profile 1 2 3 4 5 6 7 8 9 onderzoek met een missie steeds meer gebouwbeheerders, gebouweigenaren, installatie- en adviesbedrijven, facilitair managers en werkgevers beseffen het belang van een

Nadere informatie

WERKWIJZE WERKTERREIN

WERKWIJZE WERKTERREIN Het merendeel van de bedrijfsgebouwen stamt uit een tijd dat we ons nog geen zorgen maakten over energieverbruik. De kosten waren laag en investeren in energiebesparing was niet of nauwelijks rendabel.

Nadere informatie

geotherm hybride systeem

geotherm hybride systeem geotherm hybride systeem Duurzaam comfort door slimme samenwerking 01-08 - 2015 Het goede gevoel, het juiste te doen. Volop comfort Verwarmen, koelen én heerlijk warm water Met het geotherm hybride systeem

Nadere informatie

Duurzaam contractmanagement

Duurzaam contractmanagement Duurzaam contractmanagement Samenvatting Hoe wordt de duurzaamheid van de ingekochte producten en diensten ondergebracht in facilitaire contracten en wat betekent dat voor het contractmanagement? Inleiding

Nadere informatie

Energie besparen in uw huis

Energie besparen in uw huis > www.vrom.nl Energie besparen in uw huis Met energiepremie en EPA-advies Energie besparen in uw huis Een comfortabel huis en toch een lagere energierekening? Dat kan prima als u energiebesparende maatregelen

Nadere informatie

PUBLIEKSRAPPORT ONDERZOEK POWERPLAYER

PUBLIEKSRAPPORT ONDERZOEK POWERPLAYER Rotterdammers besparen ruim 6% op hun totale energierekening door slimme meter en actief bekijken van hun verbruik via een display Slimme Meter In 2020 moeten netbeheerders zoals Stedin bij minimaal 80%

Nadere informatie

Domuz. zoneregeling voor warmtepompen. designed for

Domuz. zoneregeling voor warmtepompen. designed for Domuz zoneregeling voor warmtepompen designed for Domuz zoneregeling Het energiebesparend regelsysteem voor lucht/ water warmtepompen Domuz is een modulair zonesysteem voor Fujitsu lucht/water warmtepompen.

Nadere informatie

Even voorstellen. Philip Blaauw. INNAX GEBOUW & OMGEVING Directie 0885533000 pblaauw@innax.com

Even voorstellen. Philip Blaauw. INNAX GEBOUW & OMGEVING Directie 0885533000 pblaauw@innax.com Even voorstellen Philip Blaauw INNAX GEBOUW & OMGEVING Directie 0885533000 pblaauw@innax.com INNAX GROUP is een onafhankelijk Energie Diensten Bedrijf = ESCO voor het verduurzamen van gebouwen INNAX GROUP

Nadere informatie

Energiereductie met een ESCo. Jan-Maarten Elias Unica Ecopower

Energiereductie met een ESCo. Jan-Maarten Elias Unica Ecopower Energiereductie met een ESCo Jan-Maarten Elias Unica Ecopower Inhoud 1. Over Unica Ecopower 2. Huidige en toekomstige energie wetgeving 3. Wat is een ESCo 4. Europese Gedragscode voor ESCo s 5. Voorbeeld

Nadere informatie

Het optimale klimaat voor uw gasten... KOUDETECHNIEK. koudetechniek procestechniek cellenbouw airconditioning service en beheer

Het optimale klimaat voor uw gasten... KOUDETECHNIEK. koudetechniek procestechniek cellenbouw airconditioning service en beheer Het optimale klimaat voor uw gasten... KOUDETECHNIEK koudetechniek procestechniek cellenbouw airconditioning service en beheer Het optimale klimaat voor uw gasten? Onze zorg! Voor de beheersing van het

Nadere informatie

White paper. Komt een WKO bij de dokter. Onderzoek WKO Dokter naar oorzaken slecht functionerende WKO s

White paper. Komt een WKO bij de dokter. Onderzoek WKO Dokter naar oorzaken slecht functionerende WKO s White paper Komt een WKO bij de dokter Onderzoek WKO Dokter naar oorzaken slecht functionerende WKO s Inhoud Samenvatting 3 Aanleiding 3 Overzicht klimaatsysteem met WKO 3 Basisprincipes ontwerp WKO 4

Nadere informatie

De nieuwe manier van energiebeheer in gebouwen en wooncomplexen

De nieuwe manier van energiebeheer in gebouwen en wooncomplexen close to you CITY Een schat aan informatie voor gebouwbeheerders, investeerders, architecten, planners en installateurs. Bezoek de City en doe uw voordeel met de geboden oplossingen: De combinatie van

Nadere informatie

Beschrijving Energie Management Systeem

Beschrijving Energie Management Systeem Beschrijving Energie Management Systeem 11 maart 2014 Dit document beschrijft het Energie Management Systeem en het reductieplan voor realisatie van de energiereductie doelstellingen van Bepacom B.V. StenVi

Nadere informatie

Management. Analyse Sourcing Management

Management. Analyse Sourcing Management Management Analyse Sourcing Management Management Business Driven Management Informatie- en communicatietoepassingen zijn onmisbaar geworden in de dagelijkse praktijk van uw organisatie. Steeds meer

Nadere informatie

Managementinformatie bij gemeenten: er is nog veel winst te behalen

Managementinformatie bij gemeenten: er is nog veel winst te behalen Onderzoeksrapport Managementinformatie bij gemeenten: er is nog veel winst te behalen Trends en ontwikkelingen in het gebruik van Business Intelligence en het toepassen van managementinformatie binnen

Nadere informatie

Managementinformatie bij gemeenten: er is nog veel winst te behalen

Managementinformatie bij gemeenten: er is nog veel winst te behalen Onderzoeksrapport Managementinformatie bij gemeenten: er is nog veel winst te behalen Trends en ontwikkelingen in het gebruik van Business Intelligence en het toepassen van managementinformatie binnen

Nadere informatie

Zo kiest u een FMIS-leverancier in 4 stappen. Inclusief handige checklist

Zo kiest u een FMIS-leverancier in 4 stappen. Inclusief handige checklist Zo kiest u een FMIS-leverancier in 4 stappen Inclusief handige checklist Zo kiest u een geschikte FMIS-leverancier Wilt u efficiënter gaan werken, de kwaliteit van uw dienstverlening verbeteren en tegelijkertijd

Nadere informatie

Zorg voor energie en comfort

Zorg voor energie en comfort Zorg voor energie en comfort Roberto Traversari TNO Bouw en Ondergrond De symptomen De behandeling De preventie 2 Veel installaties zijn ziek! Is uw installatie een onbehandelde patiënt? 3 Uit onderzoek

Nadere informatie

ENALYZER FOR COOLING 1. TAGS

ENALYZER FOR COOLING 1. TAGS ENALYZER FOR COOLING Geschikt voor: Koelcompressoren met een geïnstalleerd vermogen vanaf 50 kw Basis koel-layout: ééntraps systeem zonder warmterecuperatie basis chiller met ijswatercircuit Afhankelijk

Nadere informatie

Projectmatig betekent: op de wijze van een project. Je moet dus eerst weten wat een project is. Een eenvoudige definitie van project is:

Projectmatig betekent: op de wijze van een project. Je moet dus eerst weten wat een project is. Een eenvoudige definitie van project is: Projectmatig werken Inhoudsopgave Projectmatig werken vs. niet-projectmatig werken... 1 Projectmatig werken... 1 Niet projectmatig werken... 2 Waarom projectmatig werken?... 2 Hoe herken je wanneer projectmatig

Nadere informatie

Vaillant & rendement. Technisch Project Advies

Vaillant & rendement. Technisch Project Advies Vaillant & rendement Technisch Project Advies meer rendement van uw project? Begin bij Vaillant Technisch Project Advies tijdige inschakeling TPA Uw winst Hoe blijven we samen aan de voortdurend aangescherpte

Nadere informatie

Real-time energiemonitoring rubber- en kunststofindustrie. Business case

Real-time energiemonitoring rubber- en kunststofindustrie. Business case Real-time energiemonitoring rubber- en kunststofindustrie Business case Datum 28 april 2015 Versie Auteur Opdrachtgever Samenwerkingspartner Definitief Dirk-Jan Everts, EY Erik ter Avest, RVO.nl Martin

Nadere informatie

D. Deijs. Gebouwautomatisering voor u!

D. Deijs. Gebouwautomatisering voor u! D. Deijs Gebouwautomatisering voor u! Agenda Introductie Regel Partners Case Hogeschool Rotterdam Applicatie software op één locatie Beheer van Software Afstandbeheer GBS optimaliseren & duurzaam automatiseren

Nadere informatie

Projectplan Frisse scholen

Projectplan Frisse scholen Schoonderbeek Klimaat Techniek Projectplan Frisse scholen Schoonderbeek Klimaat Techniek Installatietechniek met een groen randje Het groene randje is de franje voorbij Steeds meer opdrachtgevers willen

Nadere informatie

Verwarmen Ventileren Koelen. Aangenaam leren. Energie besparen. Aangenaam leren, optimaal energie besparen. Aangenaam

Verwarmen Ventileren Koelen. Aangenaam leren. Energie besparen. Aangenaam leren, optimaal energie besparen. Aangenaam Verwarmen Ventileren Koelen Energie besparen, optimaal energie besparen Aangenaam comfort Altijd het juiste klimaat en comfort in elk lokaal Goede ventilatie en een juiste temperatuur hebben een positieve

Nadere informatie

Financieringsconstructies Frisse Scholen in de Praktijk. Met minder geen genoegen nemen. in opdracht van

Financieringsconstructies Frisse Scholen in de Praktijk. Met minder geen genoegen nemen. in opdracht van Financieringsconstructies Frisse Scholen in de Praktijk Met minder geen genoegen nemen in opdracht van 1 ROC Koning Willem I College in Den Bosch Het Koning Willem I College heeft verschillende onderwijslocaties

Nadere informatie

Informatiebrochure verwarming en warm tapwater. Vredenburg, Utrecht. Versie 1.0

Informatiebrochure verwarming en warm tapwater. Vredenburg, Utrecht. Versie 1.0 Informatiebrochure verwarming en warm tapwater Vredenburg, Utrecht Versie 1.0 2014 Unica Ecopower B.V. De informatie in deze brochure is met de grootste zorgvuldigheid vastgelegd. Aan deze uitgave kunnen

Nadere informatie

Productinformatie 4Sea Climate

Productinformatie 4Sea Climate Productinformatie 4Sea Climate Inhoud 4Sea Climate...3 Inleiding:...3 Wat te meten....3 Dashboard positie...3 Wat valt er te besparen...4 Geen hardware....5 Hardware...5 Contact:...5 4Sea Climate Inleiding:

Nadere informatie

Een warm onthaal begint bij Albrand

Een warm onthaal begint bij Albrand Een warm onthaal begint bij Albrand Een warm onthaal begint bij Albrand De zekerheid van 30 jaar vakmanschap 02 De 10 zekerheden die we installateurs en eindgebruikers bieden, zorgen ervoor dat we al meer

Nadere informatie

Lindenhove. Renovatie & Transformatie. Informatie vanuit Renovatieteam Lindenhove

Lindenhove. Renovatie & Transformatie. Informatie vanuit Renovatieteam Lindenhove Lindenhove Renovatie & Transformatie Informatie vanuit Renovatieteam Lindenhove ' Duurzaam & Comfortabel Met slimme combinaties van energiebesparende maatregelen en opwekking van duurzame energie komen

Nadere informatie

Aanvulling ISSO 39: definitie en monitoring van de SPF van bodemenergiesystemen

Aanvulling ISSO 39: definitie en monitoring van de SPF van bodemenergiesystemen Aanvulling ISSO 39: definitie en monitoring van de SPF van bodemenergiesystemen Normatieve teksten ISSO-kontaktgroep De heer ir. H.J. Broekhuizen De heer ing. A.W.F. Vlooswijk De heer ing. H.C. Roel (voorzitter)

Nadere informatie

Gebruik en Beheer van WKO Systemen

Gebruik en Beheer van WKO Systemen installatiegroep Gebruik en Beheer van WKO Systemen Enkele aandachtspunten in de exploitatiefase Bedrijventerreinen Peter Slot 1 Agenda Even voorstellen De noodzaak van goed beheer WKO op bedrijventerreinen

Nadere informatie

TAB 1 / HOOFDSTUK 1 TAB 2 / HOOFDSTUK 2 I. INLEIDING COLOFON INLEIDING DEELNEMERSLIJST + DOCENTEN

TAB 1 / HOOFDSTUK 1 TAB 2 / HOOFDSTUK 2 I. INLEIDING COLOFON INLEIDING DEELNEMERSLIJST + DOCENTEN TAB 1 / HOOFDSTUK 1 COLOFON INLEIDING DEELNEMERSLIJST + DOCENTEN TAB 2 / HOOFDSTUK 2 I. INLEIDING, COÖRDINATOR VAN DE CURSUS HAND OUT PRESENTATIE NVOE II. SYSTEEMCONCEPTEN 1. WELKE PLAATS HEEFT ENERGIEOPSLAG

Nadere informatie

Energie auditverslag -2014 CO2 Prestatieladder

Energie auditverslag -2014 CO2 Prestatieladder Energie auditverslag -2014 CO2 Prestatieladder Aann.bedrijf H.van Haarst B.V. Kanaalstraat 329 te Enschede Datum Status Naam Functie Paraaf 25 juni 2012 Gecontroleerd Bas Anbergen Kam-coördinator 27 juni

Nadere informatie

Energiezorgplan Van Dorp Installaties bv 2011 2015. Versie 2.0 (summary)

Energiezorgplan Van Dorp Installaties bv 2011 2015. Versie 2.0 (summary) Energiezorgplan Van Dorp Installaties bv 2011 2015 Versie 2.0 (summary) Auteurs: Van Dorp Dienstencentrum Datum: Februari 2012 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 2 2. Energiebeleid... 3 2.1 Continue verbetering...

Nadere informatie

De voordelen en het gebruik van een modulerende kamerthermostaat

De voordelen en het gebruik van een modulerende kamerthermostaat De voordelen en het gebruik van een modulerende kamerthermostaat In uw woonkamer hangt momenteel een zogenaamde modulerende kamerthermostaat die uw nieuwe cv-ketel aanstuurt. Dit is een ander type thermostaat

Nadere informatie

LED VERLICHTING & VvE s

LED VERLICHTING & VvE s LED VERLICHTING & VvE s LED s make a difference in the world! Energiezuinig wonen De ontwikkelingen gaan snel anno 2015! Een snel groeiend aantal VvE s ontdekt: 1. De hoge besparingsresultaten. Gebruik

Nadere informatie

Beheerder ICT. Context. Doel

Beheerder ICT. Context. Doel Beheerder ICT Doel Zorgdragen voor het doen functioneren van ICTproducten en het instandhouden van de kwaliteit daarvan, passend binnen het beleid van de afdeling, teneinde aan de eisen en wensen van de

Nadere informatie

Geïntegreerde klimaatsystemen voor gebouwen

Geïntegreerde klimaatsystemen voor gebouwen Geïntegreerde klimaatsystemen voor gebouwen Uw huis is uw thuis. U komt er tot rust, besteedt er tijd met vrienden en familie. De ruimte waar u verblijft, moet daarom comfortabel en behaaglijk zijn als

Nadere informatie

Energiezorgplan Van Dorp installaties bv 2011 2015. Versie 3.0 (Summary)

Energiezorgplan Van Dorp installaties bv 2011 2015. Versie 3.0 (Summary) Energiezorgplan Van Dorp installaties bv 2011 2015 Versie 3.0 (Summary) Auteurs: Van Dorp Dienstencentrum Datum: Update: Augustus 2013 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 2 2. Energiebeleid... 3 2.1 Continue

Nadere informatie

Nefit SmartLine Basic HR-ketels. Nefit houdt Nederland warm

Nefit SmartLine Basic HR-ketels. Nefit houdt Nederland warm Nefit SmartLine Basic HR-ketels Nefit houdt Nederland warm SmartLine Basic HR-ketels De absolute zekerheid van De meeste ervaring, de hoogste kwaliteit Het Nederlandse merk Nefit bracht als eerste ter

Nadere informatie

Steek Energie in je huis

Steek Energie in je huis Steek Energie in je huis 9 oktober 2012 Breda 1 Bouwbedrijf Boot B.V. Bouwbedrijf Boot is actief in de woningbouw (particulier, ontwikkeling), zorg huisvesting en utiliteit (scholen, kantoren, bedrijfsgebouwen).

Nadere informatie

Installatieprestatie

Installatieprestatie Installatieprestatie ISSO Praktijkseminar Nieuwe Wetgeving 11-10-2011 Bert Elkhuizen (Cofely Energy Solutions) Bert.Elkhuizen@cofely-gdfsuez.nl Stef Bots (Innax gebouwmanagement BV) SBots@Innax.nl Duurzaam

Nadere informatie

Uw hoogbouw SLIM renoveren De nieuwe, revolutionaire methode om al uw hoogbouw moeiteloos te verduurzamen!

Uw hoogbouw SLIM renoveren De nieuwe, revolutionaire methode om al uw hoogbouw moeiteloos te verduurzamen! Uw hoogbouw SLIM renoveren De nieuwe, revolutionaire methode om al uw hoogbouw moeiteloos te verduurzamen! snelle realisatie in duurzame renovatie snelle realisatie in duurzame renovatie De béste prestatie

Nadere informatie

Care for Systems. Inter Service Level Agreements

Care for Systems. Inter Service Level Agreements Care for Systems Inter Service Level Agreements Service: maximale beschikbaarheid Wat gebeurt er als de AV-installatie uitvalt in uw meldkamer, vergaderruimte of operatiekamer? Wat is de impact op de geplande

Nadere informatie

INTEGRATIE EN MIGRATIE

INTEGRATIE EN MIGRATIE INTEGRATIE EN MIGRATIE Gert Jan Jacobse - Sr. Consultant End Users, Priva Copyright Priva Integratie en migratie houden uw gebouwbeheersysteem als bedrijfsmiddel actueel. Copyright Priva LEVENSDUUR STERK

Nadere informatie

Cursus energiebesparing bij de dorpshuizen in Tytsjerksteradiel

Cursus energiebesparing bij de dorpshuizen in Tytsjerksteradiel Cursus energiebesparing bij de dorpshuizen in Tytsjerksteradiel W2N advies bureau in Drachten Freerk Wiersum Inhoud Deel1 Deel2 - Trias energetica - Verbruik/kosten - Constructie/installatie - Monitoring

Nadere informatie

Waar zijn we met het verduurzamen van onze woningen in Nederland?

Waar zijn we met het verduurzamen van onze woningen in Nederland? Waar zijn we met het verduurzamen van onze woningen in Nederland? We hebben veelal nog verouderde woningen waarbij ongeveer een kwart van de huiseigenaren een hypotheekschuld heeft boven de huidige marktwaarde.

Nadere informatie

Een nieuwe woning in De Volgerlanden

Een nieuwe woning in De Volgerlanden KLIMAATGARANT EPC0 Een nieuwe woning in De Volgerlanden De energie EERB van morgen vandaag in huis ENERGIE EXPLOITATIE RIJSWIJKBUITEN ENERGIE EXPLOITATIE SPIJKENISSE Rijswijk Een energieneutrale woning:

Nadere informatie

Sales handleiding. Versie april 2015. Onder voorbehoud van wijzigingen en (type-)fouten.

Sales handleiding. Versie april 2015. Onder voorbehoud van wijzigingen en (type-)fouten. Sales handleiding Versie april 2015. Onder voorbehoud van wijzigingen en (type-)fouten. Comfortabele warmte voor iedere ruimte - gezond en milieuvriendelijk - met ThermIQ infrarood verwarmingspanelen.

Nadere informatie

De NESK kantoren duurzaam opgeleverd. De Tempel gebouwd voor de toekomst

De NESK kantoren duurzaam opgeleverd. De Tempel gebouwd voor de toekomst De NESK kantoren duurzaam opgeleverd De Tempel gebouwd voor de toekomst Tabel actoren Projectfase Organisatie Programma van Eisen (PvE) Ontwerp Bestek/Inkoop Realisatie Gebruik Aurelius Monumenten BV (eigenaar/

Nadere informatie

Nefit SmartLine Basic HR-ketels. Nefit houdt Nederland warm

Nefit SmartLine Basic HR-ketels. Nefit houdt Nederland warm Nefit SmartLine Basic HR-ketels Nefit houdt Nederland warm SmartLine Basic HR-ketels De absolute zekerheid van De meeste ervaring, de hoogste kwaliteit Het Nederlandse merk Nefit bracht als eerste ter

Nadere informatie