Samenvatting van diverse onderzoeken mbt klantgedrag en klantwensen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Samenvatting van diverse onderzoeken mbt klantgedrag en klantwensen"

Transcriptie

1 Samenvatting van diverse onderzoeken mbt klantgedrag en klantwensen Hoewel de Actie Klantgerichte oplossingen voor zich alleen op woningeigenaren richt is voor de analyse van onderzoeken ook gekeken naar de huurmarkt. De belangrijkste conclusies in een notendop: - Milieu is secundair - Besluiten worden doorgans niet rationeel genomen. - Toch zijn garanties op redement erg belangrijk, gebruik hiervoor met name informatie van onafhankelijke partijen. - Relevante informatie is überhaupt erg belangrijk. Dit dwingt de sector om op zoek te gaan naar die informatie waar potentiele klanten behoefte aan hebben. Let er hierbij op dat mensen door de bomen het bos nog zien. - Keuze en vertrouwen in partner is belangrijk. - Voordelen op lange termijn zijn niet voor iedereen even aansprekend. Hoger opgeleide hebben hier meer interesse in. Uiteraard is dat slechts een topje van de ijsberg. Onderstaande samenvatting bevat conclusies gebaseerd op tig onderzoeken waarin het thema energiebesparing en woningverbetering aan de orde kwamen van verschillende organisaties. Het zijn meer dan duizend pagina s samengevat tot 12 pagina s. Vindt u bepaalde onderzoeken interessant en wilt u er meer over weten? Informeer er dan naar bij de organisatie die de initiatiefnemer is van het onderzoek. Komt u daar niet verder dan kunt u contact opnemen met Karen de Klerk. Bewonersbelangen bij renovatie in bewoonde staat Afstudeerscriptie Eefje van de Werf, Juni 2011 Voor bewoners is het dagelijks gebruik en de beleving van de woning, maar ook van de buurt, van het grootste belang. Een hoge energierekening behoort hier niet onder en leeft nog niet heel erg onder bewoners. Voor huurder zijn comfort, uitstraling en sociale veiligheid van de woning, het complex en de gehele buurt de thema s waar het voor bewoners om draait. Eigenaarbewoners hebben belang bij een renovatie ter verbetering van comfort en binnenklimaat, vernieuwing van badkamer en keuken, vergroting woonoppervlak, verlaging energierekening, waardestijging van woning en verbetering verkoopbaarheid. Alle bewoners hebben er groot belang bij dat bij renovatiewerkzaamheden de afwerking in de woning goed en zorgvuldig wordt uitgevoerd en dat schadegevallen snel worden afgehandeld. Zeer belangrijk voor bewoners is dat ze duidelijkheid hebben over wat de mogelijkheden zijn en wat het voor gevolgen heeft. Als er met de renovatie wordt voldaan aan de verwachting of deze zelfs overtreft, afspraken zijn nagekomen en er duidelijk gecommuniceerd is, heeft dit grote invloed op de tevredenheid van de bewoners over de renovatie. Bij huurders is dit soms zelf belangrijker dan het eindresultaat zelf. De keus van de bewoner wordt maar deels, en niet geheel zoals rationeel gedacht wordt, bepaald door wat het voor de bewoner in zijn geheel oplevert.

2 Bij woningeigenaren spelen vooral de vraag hoeveel invloed een maatregel heeft op het comfort en binnenklimaat en financiële factoren een grote rol in de keuze voor een renovatie. De grootste belemmering voor woningeigenaren is dat ze de noodzaak van aanpassingen niet zien. Daarnaast hebben de hoogte van de investering, de lange terugverdientijd en het niet effectief vinden een grote negatieve invloed. Woningeigenaren zijn zeker geïnteresseerd als er financieringsconstructies zijn waarbij de investering direct gecompenseerd wordt en als er collectieve initiatieven vanuit de buurt worden georganiseerd. Opvallend is dat bewoners en woningbouwcorporaties allebei iets anders verstaan onder overlast. Naast rommel, vuil en lawaai ziet een woningbouwcorporatie overlast voornamelijk iets als inbreuk in de privacy van bewoners en schade die ze kunnen ondervinden. Bewoners meten het vooral af aan hoe leefbaar ze de woonsituatie nog vinden. Over het algemeen kan gesteld worden dat: één dag overdag de woning onleefbaar acceptabel is werkzaamheden in de woning die direct van invloed zijn op het leefbaar zijn van de woning beperkt moeten worden tot enkele dagen de woning s avonds en s nachts gewoon bruikbaar moet zijn voor de bewoner er geen werkzaamheden die de leefbaarheid van de woning zeer beperken half afgerond mogen zijn voor het weekend of een vakantie werkzaamheden aan de buitenzijde van de woning wel lang mogen duren Kansrijke aanpakken in gebouwgebonden energiebesparing Nyenrode /Motivaction i.o.v. Agentschap NL en MMM, Oktober 2010 Een literatuurstudie gericht op de laatste gedragswetenschappelijke inzichten en ervaringen is handzaam samengebracht in termen van een aantal onderbouwde hypothesen. Ze luiden: 1. Door er bij de ontwikkeling van energiebesparingsprogramma s van uit te gaan dat mensen economisch-rationeel denken en doen wordt de kans op falen van een programma sterk vergroot. 2. Door ervan uit te gaan dat geld altijd de doorslaggevende factor is, worden veel kansen onbenut gelaten. 3. De oude marketingtechnieken werken niet meer. 4. Programma s die niet worden ontwikkeld op basis van grondig feitenonderzoek, maar grotendeels op basis van persoonlijke intuïtie en speculatie, zijn vrijwel altijd gedoemd te mislukken. 5. Het algemeen belang is slechts in tweede instantie een motiverende factor voor mensen op wie energiebesparende programma s zijn gericht. 6. Door doelgroepen zorgvuldig te onderscheiden en programma s op maat te ontwikkelen, neemt de kans op succes aanzienlijk toe. 7. Door consequent de belangen en bestaande fascinaties van de betrokken partijen als uitgangspunt te nemen (en dus niet het milieubelang), ontstaat de kans op aanstekelijk enthousiasme voor het programma. 8. Het bieden van (financiële) zekerheid is een voorwaarde voor succes. 9. De kracht van een programma wordt bepaald door zijn eenvoud en handelingsperspectief. 10. Als de doelgroep geen keuzemogelijkheden wordt gelaten, neemt de kans op weerstand tegen het programma toe. 11. Het stellen van duidelijke en eenvoudig te behalen deadlines vergroot de kans op succes. 12. Of de betrokken partijen door de doelgroep als betrouwbaar worden ervaren, beïnvloedt in grote mate het succes.

3 De basisregel is dat er niet moet worden gewed op één paard. Dus geen aanpak alleen op de woning, of alleen op de aard van de bewoners, of alleen op het aanbod, of alleen op een maatwerkadvies, of alleen op een maatregel, of alleen op een subsidie. Werk doelgroepgericht. Een doelgroep onderscheidt zich door gedeelde waarden, behoeften, levensfase, cohesie, noem maar op (wijkbewoners zijn slechts zelden een doelgroep!). Zorg dat aanpakken passen bij bewoners. Zijn ze gevoelig voor geld, service, geen gedoe, comfort, subsidies, krachtdadig aanbod, voorbeelden in de omgeving, ontzorging of juist zelf doen? Sluit dan daarbij aan! Maak heel concreet en waar wat je aanbiedt; garandeer dit ook (besparingsbeloften zijn soms boterzacht). Aanbieders en aanbod: organiseer vooraf een bijpassend aanbod, en dus ook bijpassende ondernemers (en houd oog voor concurrentievervalsing en de behoefte van mensen om uit meerdere partijen zelf te kunnen kiezen). Werk samen ook met ondersteunende partijen zoals financierders voor passende financiële arrangementen (leaseconstructies e.d.). Warme voeten? Onderzoek naar vloer- en bodemisolatie in oudere woningen TNS NIPO februari 2011 Er bestaat een groot tekort aan kennis bij huiseigenaren over hun woning. Zo lijken ze het vloeroppervlak van hun woning veel te hoog in te schatten en een groot deel van de woningeigenaren weet niet of hun vloer geïsoleerd is. Ook het kennisniveau over vloerisolatie is gering. De schattingen van de mogelijke besparingen liggen soms wel een orde van grootte naast de werkelijke besparing zowel naar boven als naar beneden. Er is een sterk verband tussen de aanwezigheid van vloer- of bodemisolatie en andere vormen van isolatie. Eenzelfde verband is er tussen het overwegen van deze verschillende vormen van isolatie. De interesse en desinteresse in het isoleren van de vloer is gelijkelijk verdeeld over de hele bevolking. Alle soorten mensen, uit de stad of de provincie, uit villa s of rijtjeshuizen, in oude of jonge woningen, kennen een groot aantal voor- en tegenstanders. De meest onderscheidende factor is hun interesse in andere vormen van isolatie. Wel zien we een licht verband met het inkomen. Het lijkt erop dat eigenaars eerder bezig zijn me de vraag of men überhaupt de woning wil isoleren. Wanneer men daar voor kiest, komt pas de afweging voor de soort isolatie. Dan wordt ook de financiële afweging gemaakt over de grootte van de investering. Huiseigenaren met een laag inkomen zullen eerder kiezen voor dubbel glas in de woon- of slaapkamer, terwijl mensen met een hoog inkomen (ook) gevel- of vloerisolatie overwegen. Er wordt door huiseigenaren een duidelijke afweging gemaakt tussen de investering en het comfort. Eigenaren die hun vloer hebben geïsoleerd, vinden het comfortaspect belangrijker dan de investeringen, terwijl eigenaren die isolatie overwegen, het belang juist precies andersom stellen.

4 Aanbevelingen: - Zorg ervoor dat de balans tussen investering en comfort in de juiste richting doorslaat. Leg de nadruk op de emotie van een heerlijk comfort in de woning, elke dag weer. Gebruik testimonials van tevreden woningeigenaren. - De kennis over de woning, de huidige isolatie van de woning en de kosten en besparingen van te nemen maatregelen moet worden vergroot. Vertel huiseigenaren waar ze op moeten letten, leg de rekenmethode uit. Maak duidelijk welke aspecten een grote invloed hebben en welke minder belangrijk zijn. Een visuele uitleg werkt beter dan alleen tekst. Advies voor doelgroepencommunicatie en ontzorging voor de MMM plannen in opdracht van het Ministerie van VROM, Diana Uitdenbogerd, januari 2007 Er zijn drie mogelijkheden om de markt voor energiebesparende maatregelen in beweging te krijgen: - betrek andere markten waar consumenten en aanbieders samen komen; - stimuleer de pull vanuit de consument via nationale partijen; - help het MKB met het ontwikkelen van product-dienstcombinaties. Doelgroepensegmentatie is een onderschat probleem in vraagstukken over energiebesparing. Het verleggen van de focus naar woonbeleving geeft meer aangrijpingspunten om energieinvesgeringsgedrag te vermarkten, maar mainstream MKB lijkt hier nog niet aan toe. Op basis van literatuuronderzoek over determinanten voor gedragsverandering komen zeven kansrijke instrumenten naar voren voor het beïnvloeden van energieinvesteringsgedrag: voorlichting, training, persoonlijk advies, demonstratie, financieringsconstructies, handhaving en afspraken. Ontzorgen en het aanbieden van product-dienstcombinaties maakt dat de interesse van bewoners sneller wordt gewekt. Dit vraagt om maatwerk. Instrumenten als coaching komen naar voren als kansrijke instrumenten om bewoners te begeleiden (denk aan de kopersbegeleider bij nieuwbouw). Ten aanzien van de rol van het MKB kan worden geconstateerd dat er te weinig technici zijn die geschoold en geïnteresseerd zijn in tijdrovende activiteiten als marketing en advisering. De aanbiedermarkt is gefragmenteerd door de voor de werkzaamheden noodzakelijke korte lijnen. Het MKB pakt om diverse redenen de voorliggende marktkansen niet op. De branche van de klusbedrijven is überhaupt nog niet betrokken. Een stappenplan: - maak een door onderzoek onderbouwde keuze voor doelgroepen; - ontwikkel met partijen die deze doelgroepen op nationaal niveau vertegenwoordigen interventies die op lokaal en regionaal niveau kunnen worden uitgerold; - baseer deze interventies op drijfveren / determinanten / motivaties voor energiebesparende investeringen van de doelgroepen. - zet pilots op met zgn. soft orders : door het MKB of adviesbureau s uit te nodigen om wensen van specifieke doelgroepen door te spreken, waarna ze aanbiedende partijen erbij zoeken en productcombinaties en oplossingen voor ontzorging maken. Door dit te doen voor verschillende doelgroepen kunnen coachingsmodules ontwikkeld worden die voor die doelgroepen ook elders toepasbaar zijn en waarmee energiecoaches opgeleid kunnen worden. - ontwikkel een spel waarmee huishoudens spelenderwijs door hun huis kunnen lopen om globaal te beoordelen in welke staat hun woning is.

5 Onderzoek door Nibud (2007) Vignetanalyse naar selectiecriteria van consumenten bij opdrachtverlening aan aannemers Uit het onderzoek onder de woningeigenaren komen resultaten naar voren die te maken hebben met het gedrag van de aannemer. Wil een toekomstige klant een offerte serieus nemen om een energiebesparende verbouwingsklus door een aannemer te laten uitvoeren, dan is het advies aan de aannemer voldoende aandacht te besteden aan de garantie op de te leveren kwaliteit. Ouderen en de mensen die zich niet milieubewust noemen blijken minder snel ja te zeggen tegen een energiebesparende verbouwingsklus. Dat milieubewuste woningeigenaren eerder zullen overgaan tot een verbouwing die energie bespaart, is niet zo vreemd. Het betekent echter wel dat inspanningen voor energiebesparende maatregelen gericht op de niet zo milieubewuste eigenaren wellicht meer rendement kunnen opleveren. Met de kanttekening uiteraard dat die groep weer wat moeilijker is om over te halen. Voor de huurders geldt dat de huurlastenstijging een reden is om niet in te gaan op een aanbod. Wil een woningcorporatie klanten mee hebben dan doet ze er goed aan hiervoor maatregelen te nemen. In de eerste plaats bijvoorbeeld door de kosten niet (volledig) door te rekenen. Indien doorberekenen toch noodzakelijk is, dient dit heel goed gecommuniceerd te worden naar de huurders (bijvoorbeeld in relatie tot de totale woonlasten). De daling van de energielasten is bij huurders, in tegenstelling tot de eigenwoningbezitters, een minder belangrijk item op basis waarvan men beslist. Daar komt bij dat de huurders met als opleiding maximaal VMBO dit criterium nog minder belangrijk vinden. Het gebruik van het argument dat de energierekening zal dalen, zal naar verwachting weinig extra animo opleveren. Energielastenbeschouwing door NIBUD (2009) Onderzoek op basis van data van het CBS naar factoren die bepalend zijn voor de hoogte van de energierekening en hoe zich dat verhoudt ten opzichte van het inkomen. Uit het onderzoek blijkt dat veel huishoudkenmerken (omvang huishouden, huishoudsamenstelling, opleidingsniveau, leeftijd) en woningkenmerken (grootte woning, woningtype, isolatie woning, bouwjaar) verband houden met het electriciteitsverbruik en of het gasverbruik van huishoudens. Energielasten door electriciteitsverbruik worden sterk beïnvloed door de huishoudsamenstelling en het opleidingsniveau. Energielasten door gasverbruik worden sterk beïnvloed door: woningtype, grootte woning, bouwjaar. De meest belangrijke vraag in het onderzoek: Voor welk type huishoudens drukken deze energielasten sterker op hun begroting? En welke groepen worden het meest geraakt? De absolute hoogte van de energielasten per huishouden zegt op zich nog niets over de effecten op het besteedbaar inkomen. Over het algemeen geldt: Hoe hoger het inkomen, hoe kleiner het aandeel is dat van het inkomen opgaat aan energie. Uit het onderzoek blijkt dat het budgetaandeel energie (=energielasten/inkomen) sterk wordt beïnvloed door 1. inkomen, 2. woningtype, 3. aanwezigheid en leeftijd van kinderen. Dus: Een huishouden met een laag inkomen vormt op zich al een kwetsbare groep en als het om een gezin met kinderen gaat geldt dit nog sterker. Volgens Nibud is de kans dan groter dat ze bij een verdere stijging van de energieprijs betalingsproblemen krijgen. Als men dan ook nog woont in energetisch slechte woning, drukken de kosten voor gas extra op het besteedbare inkomen van deze gezinnen.

6 De stijging van de maandelijkse energielasten treffen dus vooral de laagste inkomensgroepen (minder dan euro per jaar). Zij zijn inmiddels 7,5 procent van hun inkomen kwijt aan gas en elektriciteit. Ter vergelijking: bij de hoogste inkomensgroepen (meer dan euro) gaat circa 2,5 procent van het inkomen op aan energielasten. Het onderzoek toont aan dat huishoudens tussen 2000 en 2006 een groter deel van hun inkomen kwijt zijn aan energie. Gemiddeld gaat nu iets meer dan 4 procent van het inkomen op aan rekeningen voor gas en elektriciteit. Voor lagere inkomens, laagopgeleiden en huurders geldt dat het budgetaandeel energie sterker is toegenomen dan dat van hogere inkomens, hoogopgeleiden en woningeigenaren. Nibud geeft aan dat, gezien de ontwikkelingen van de energieprijs en het inkomen, er geen reden is om aan te nemen dat deze toename tussen 2006 en 2009 anders zal zijn. Zie ook boven de procentuele stijging van energiekosten en inkomen. Ging in 2000 bij gezinnen met een laag inkomen nog iets meer dan 6 procent van hun inkomen op aan energie, in 2006 was dat al 7,5 procent. Zij wonen vaker in minder geïsoleerde huizen: ruim de helft (58 procent) van de huishoudens uit de twee laagste inkomensgroepen (minder dan euro per jaar) woont bijvoorbeeld in een huis met enkel glas. Uit cijfers blijkt dat lage inkomens vooral in flats wonen. Van de flats heeft 45 procent een energielabel F of G, en zijn dus van energetisch slechte kwaliteit. De consument beslist; hoe woningeigenaren kiezen voor energiebesparing (publicabele versie) Afstudeeronderzoek het energielabel gelabeld van stagiaire Leanne van Diggele, April 2010 Energiebesparende maatregelen zijn soms ingewikkeld en vereisen kennis van zaken. Consumenten vinden het daarom belangrijk dat zij kunnen vertrouwen op de adviezen die ze krijgen. Informatie over energiebesparing zou bij voorkeur afkomstig moeten zijn van onafhankelijke partijen. Daarin hebben woningeigenaren meer vertrouwen dan partijen met commerciële doeleinden. Uit het onderzoek kwam naar voren dat een maatwerkadvies meer geschikt is om consumenten te overtuigen energiebesparende maatregelen te nemen dan alleen een energielabel. Het energielabel helpt vooral om mensen bewuster te maken van de energie-efficiency van hun huis. Uit het onderzoek komt ook naar voren dat het financiële plaatje van cruciaal belang is bij de afweging van mensen of ze energiebesparende maatregelen nemen. Factoren zoals energiebewustzijn, invloed uit de directe omgeving en praktische beperkingen en mogelijkheden spelen wel een rol, maar zijn niet zo belangrijk als de eerste genoemde. Onderzoek energiekostenschijf door Coryfeeën en Builddesk ( ) Hoe krijg je het energielabel onder de aandacht bij de bewoners via de professionals door ontwikkeling van vuistregels. Op basis van gegevens uit de WoON2006 database is het gasverbruik per m 2 gebruiksoppervlak bepaald voor verschillende woningtypen, afhankelijk van het label. Deze zijn vermeld in tabel 1.

7 Tabel 1: Gasverbruik per m 2 G'': Gasverbruik per m² GBO eengezinswoningen en meergezinswoningen Vrijstaand Hoekwoning Tussenwoning Meergezins A 9,7 8,2 9,5 11,8 B 11,7 11,5 11,2 12,9 C 13,7 14,2 12,2 13,9 D 17,2 15,6 13,4 14,9 E 17,2 16,9 14,7 16,0 F 18,8 18,0 15,4 17,0 G 21,3 18,9 16,1 18,1 Het gemiddelde elektriciteitsverbruik bedraagt 32,2 kwh/m 2, voor zowel een- als meergezinswoningen. De stijging van de energiekosten verschilt per jaar. Op basis van gegevens van het CBS van de afgelopen 10 jaar kan worden geconcludeerd dat de stijging van de gasprijs gemiddeld 6,7% was en de stijging van de elektriciteitsprijs gemiddeld 7,7%. Deze percentages zijn aangehouden als toekomstige energieprijsstijging. Vuistregels: De stookkosten van een F-label woning zijn twee keer zo hoog als die van een A-label woning. Deze woning is nog niet klaar voor de toekomst. Over 10 jaar is de energierekening gemiddeld twee maal zo hoog als nu. Energie doet er toe! Over 10 jaar is de energierekening van een eengezinswoning met een F-label gemiddeld 364 per maand. Energiekostenschijf Daarnaast is de energiekostenschijf ontwikkeld. Hiermee kan eenvoudig worden opgezocht wat de gemiddelde energiekosten 10 jaar geleden waren, nu zijn en wat deze over 10 jaar. Energiebesparing en financiële rendementen door RIGO (2011) Welke financiële berekeningsmethoden zijn er om de relatie tussen investeringen in energiebesparende maatregelen en de opbrengsten goed in kaart te brengen? Bereken het financiële effect in euro s. Zorg daarbij voor een duidelijk gedefinieerd nul-alternatief waartegen de investering wordt afgezet. Karakteriseer de investering in termen van (noodzakelijk) terugkerend of eenmalig en identificeer de relevante kostenposten. Laat de energieprijzen sneller stijgen dan het algemene prijspeil (gas +2,3% en elektriciteit +0,7% boven de inflatie) en benadruk dat in de communicatie. Veronderstel dat de uitgave wordt gedaan met spaargeld en dat apparaten niet voortijdig worden vervangen. Sommeer bij een pakket van maatregelen de afzonderlijke NCW s.

8 Presenteer het effect in simpele bewoording. Leg de nadruk op besparing, gebruik niet het woord winst. Op voorhand verdient uitdrukking van de besparing als (groot) totaalbedrag de voorkeur, omdat hierdoor het tijdsaspect (en risico) onderbelicht blijft en men geprikkeld wordt door het grote bedrag. Uit de interviews blijkt evenwel dat mensen de voorkeur lijken te geven aan een waardevast jaarlijks bedrag. Zowel door de professionals als de woningbezitters wordt een combinatie van kengetallen als een mogelijkheid naar voren gebracht. Presenteer heldere afgeronde bedragen. Geef voorts het bestaan van subsidiemogelijkheden aan en attendeer de consument op het feit dat de investeringen tot een verhoging van de verkoopprijs van de woning leiden. Om aan te sluiten bij het perspectief van de consument kan nog worden vermeld dat een verhoogd wooncomfort en de positieve effecten voor het milieu niet in de berekening zijn meegenomen. Communicatie rendement energiebesparen: besparen of terugverdienen IPSOS Synovate (2012) Met welke terminologie over de financiële effecten van energiebesparing bereiken we de consumenten het beste? Schenk aandacht aan de voordelen, die het treffen van deze maatregel(en) in zich hebben. In het bijzonder het toekomstig wooncomfort spreekt aan. Als u communiceert over het termijnvoordeel dan is het aan te bevelen een onderscheid te maken bij de maatregelen voor isolatie (wijzen op het jaarlijkse voordeel) en CV s (wijzen op het voordeel in de komende 15 jaar). Het type voordeel (kostenbesparing of winst) draagt het minste bij in de communicatiekracht. Niet aansprekend zijn de aspecten: verbetering van het energielabel en termijnvoordelen, die verwijzen naar de totale levensduur. Naast de beoordeling van de situaties is mensen ook rechtstreeks gevraagd wat voor hun interessante factoren waren. Opvallend is dat mensen dan toch vooral op de financiële factoren letten. Marktsegmentatieonderzoek blok voor blok The Choice (2012) Eigenaar-bewoners associëren hun woning met rust, gezelligheid en comfort. Men verwacht lang in hun huidige woning te blijven (gem. 32 jaar). In de vrije tijd is men het liefst thuis. Dit blijkt echter geen reden om het huis op een zo hoog mogelijk comfortniveau te brengen. Een meerderheid (62%) van eigenaar-bewoners ervaart woonover-last; vaak zonder maatregelen te nemen om de oorzaak hiervan op te lossen (45%). Vooral in het oudere deel van de woningvoorraad is sprake van woonoverlast (69% in woningen met een bouwjaar vóór 1945). De problemen blijken voor velen weliswaar niet storend genoeg om in actie te komen, wel kunnen zij een aanknopingspunt voor verbetering vormen. Bijna één op de tien eigenaar-bewoners vindt dit namelijk een geschikte aanleiding voor het aanbrengen van (energetische) verbeteringen aan de woning. Deze groep ervaart verschillende woonproblemen, is betrokken bij het milieu, maar vindt energiebesparing ingewikkeld en weet niet waar te beginnen. De grootste groep geeft aan dat er geen specifiek moment (35%) is om energetische woningverbeteringen aan te brengen. Dit betekent dat deze groep eigenaarbewoners op ieder moment tot energie-besparende maatregelen kunnen worden bewogen. Wijst men wel een moment aan dan zijn de belangrijkste: het hebben van financiële mogelijkheden (27%) een verhuizing (16%)

9 De belangrijkste redenen voor het doorvoeren van energetische woningverbeteringen, zijn: kostenbesparing (50%) comfort (40%) noodzakelijk onderhoud (33%, algemeen 42%) milieuoverwegingen (23%) Wanneer over energiebesparende projecten wordt gesproken in plaats van energiebesparende maatregelen of woningverbeteringen, vormt milieu een veel belangrijkere reden (voor een duurzame wereld: 40%). Financiële mogelijkheden, die dus een belangrijke aanleiding vormen om (energetische) woningverbeteringen door te voeren, zijn ook de meest genoemde drempel. In het onderzoek zijn een 6-tal fictieve projecten voorgelegd. Welk project ook wordt ingezet, de argumenten om wel of niet mee te doen, zijn: kosten (9%, 12%) energiebesparing (13%, 4%) sociale cohesie (zonnepanelen voor de hele buurt) (15%, 25%) niet-financiële investeringen (tijd, moeite, etc.) (16%, 15%) De betrokkenheid bij het milieu is eveneens een onderscheidend aspect in de mate waarin eigenaarbewoners zijn te motiveren voor energetische woningverbeteringen. Eigenaar-bewoners zijn ingedeeld in drie groepen milieubetrokkenen : Onverschilligen (niet of nauwelijks betrokken bij milieu; 31%) Positieven (redelijk betrokken bij milieu; 45%) Fans (sterk betrokken bij milieu; 24%) De meerderheid van de eigenaar-bewoners zegt te weten waar ze informatie over energiebesparing kunnen vinden (54%). Internet blijkt hierbij veruit de belangrijkste informatiebron. Twee derde vindt websites de aangewezen bron voor het verkrijgen van informatie over energiebesparing. Met name niet-commerciële partijen blijken aangewezen partijen om voor informatieverstrekking aan eigenaar-bewoners. Consumenten- en belangenorganisaties (44%) en de overheid (gemeenten 41%, Rijksoverheid 34%) worden veelal als geschikte partij gezien voor het geven van informatie over energiebesparingsprojecten, maar ook energieleveranciers (46%), fabrikanten (29%), aannemers of installateurs (29%). Eigenaar-bewoners lopen tegen de tegenstrijdigheid van berichten aan (40%). Hierdoor vindt men het moeilijk te bepalen wie betrouwbare informatie over energiebesparing verstrekt (48%). Elementen uit onderzoeken USP Attitude onderzoek verhuisgeneigden 2010 Men heeft weinig inzicht in de huidige gas- en energiekosten: 70% weet niet wat zij jaarlijks betalen voor gas en 70% weet niet wat zij jaarlijks betalen aan elektra. 60% heeft geen idee wat het huidige energielabel van de woning is. 60% heeft bij aankoop huidige woning niet gelet op energieverbruik van de woning 85% heeft afgelopen 2 jaar gedragsgebonden maatregelen genomen om energiekosten terug te dringen. 40% heeft technische maatregelen genomen. Van de 60% van de respondenten die als verhuisreden aangeven in een andere woning te willen wonen geeft 20% aan dat de huidige woning niet energiezuinig is (per saldo 13%). 80% verwacht dat energieprijzen komende 5 jaar zullen stijgen 65% verwacht komende 5 jaar (veel) meer te gaan betalen voor energie Bij een volgende woning zal 70% wel rekening houden met het energieverbruik van de woning Liever energiezuinige woning met gezond binnenmilieu dan minder geïsoleerde bestaande woning De respondent heeft graag alles in eigen beheer / wil onafhankelijk zijn. Ze zijn graag eigen baas. Dit blijkt onder andere uit het feit dat een meerheid van 60% liever een energiebesparende techniek koopt dan huurt of leaset.

10 Aanzienlijke markt warmtepompen Hoge aanschafkosten vaak nog drempel toepassing LED Aanzienlijke potentiële markt zonnepanelen Potente zonne-energie Woningeigenaren over het zelf aanbrengen van isolatie Groene" daken voorlopig alleen met subsidie interessant voor consument Domotica; onbekend maakt onbemind' 'Duurzaamheidsgolf trekt door corporatiesector' 'Woonlasten verkeerd ingeschat door potentiële kopers' f.pdf 'Energiebesparing biedt kansen voor domotica'

Noodzaak: energielasten beheersbaar houden voor Titel lagere inkomens

Noodzaak: energielasten beheersbaar houden voor Titel lagere inkomens Noodzaak: energielasten beheersbaar houden voor Titel lagere inkomens Subtitel >> Als Cover het voetregel gaat om energie en klimaat De kosten voor gas en elektriciteit drukken steeds zwaarder op het besteedbare

Nadere informatie

Kansrijke aanpakken voor energiebesparing in bestaande bouw: de particuliere eigenaar

Kansrijke aanpakken voor energiebesparing in bestaande bouw: de particuliere eigenaar Kansrijke aanpakken voor energiebesparing in bestaande bouw: de particuliere eigenaar Haags Milieucentrum, 17 juni 2011 Henk Diepenmaat Actors Procesmanagement BV henk.diepenmaat@actors.nl Meer Met Minder

Nadere informatie

27-11-2013. Trias energetica, Rc-waarde, ketensamenwerking, energieneutraal, financiering, wetgeving, milieu, C2C,

27-11-2013. Trias energetica, Rc-waarde, ketensamenwerking, energieneutraal, financiering, wetgeving, milieu, C2C, ir. Frits Schultheiss lectoraat Duurzame Energie Energieneutraal bouwen Energiearm renoveren: 1. De besparingen op de energiekosten maken extra investeringen mogelijk (route van de Energiesprong); 2. De

Nadere informatie

Bewonersbelangen bij renovatie in bewoonde staat

Bewonersbelangen bij renovatie in bewoonde staat Bewonersbelangen bij renovatie in bewoonde staat Eefje van der Werf - P5 presentatie - SHT lab - 27 juni 2011 1/41 Inhoud aanpak aantal acceptabel badkamer belangen beperkt beter bewoners bewonersbelangen

Nadere informatie

Wat wil die consument nu eigenlijk

Wat wil die consument nu eigenlijk Wat wil die consument nu eigenlijk duurzaam 13 mei Ronald Provoost 1 Om hoeveel geld gaat het nu eigenlijk 2 Welke plannen heeft hij/zij 3 Welke partijen zijn belangrijk voor de consument 4 Waarop baseert

Nadere informatie

Extra hypotheek voor energieneutrale woningen

Extra hypotheek voor energieneutrale woningen Extra hypotheek voor energieneutrale woningen Extra hypotheek voor energieneutrale woningen Nibud, 2011 Samenvatting In de Gedragscode Hypothecaire Financieringen bestaat er sinds 1 augustus 2011 de

Nadere informatie

juli 2013 Extra hypotheek voor energieneutrale woningen

juli 2013 Extra hypotheek voor energieneutrale woningen juli 2013 Extra hypotheek voor energieneutrale woningen Auteurs Marcel Warnaar Jasja Bos Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 2 METHODE... 4 2.1 Inleiding... 4 2.2 Energielasten in de standaard berekening...

Nadere informatie

Doelstelling en doelgroep

Doelstelling en doelgroep klimaat op maat Klimaat op maat Het klimaat verandert en de olievoorraden raken langzaamaan op. Dat laatste betekent concreet dat de energieprijzen naar verwachting flink stijgen in de komende decennia.

Nadere informatie

Energiearmoede. Index. Energiearmoede 11-7-2013 16:20. Case Enactus: Urgentie, Analyse, Trends. +31654366965 remko.cremers@alliander.

Energiearmoede. Index. Energiearmoede 11-7-2013 16:20. Case Enactus: Urgentie, Analyse, Trends. +31654366965 remko.cremers@alliander. Energiearmoede Case Enactus: Urgentie, Analyse, Trends 11-07-2013 Remko Cremers +31654366965 remko.cremers@alliander.com @RCremers Index Alliander in het kort [pagina 3] Case omschrijving [pagina 10] Achtergrond

Nadere informatie

: Communicatie Subsidieverordening Maatregelenplan Duurzaamheid

: Communicatie Subsidieverordening Maatregelenplan Duurzaamheid Memo Aan : Van : Rienk Sijbrandij Bureau : Ruimtelijke Ordening, Wonen en Milieu Datum : 29 november 2011 Onderwerp : Communicatie Subsidieverordening Maatregelenplan Duurzaamheid De gemeenteraad van Strijen

Nadere informatie

Hoe kan ik energie besparen? De Woningstichting helpt u!

Hoe kan ik energie besparen? De Woningstichting helpt u! energie besparen = woonlasten verlagen VRAGEN? Bent u geïnteresseerd in één van de mogelijkheden die in deze brochure zijn beschreven, heeft u nog vragen of wilt u meer weten over de kosten? Vul dan het

Nadere informatie

Rapportage Energiezuinige Woningen

Rapportage Energiezuinige Woningen Rapportage Energiezuinige Woningen Start peiling : 21 mei 2013 Einde peiling : 3 juni 2013 Aantal uitnodigingen tot deelname : circa 150 Aantal deelnemers peiling : 58 Respons : circa 30% Amersfoort, juli

Nadere informatie

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie MOLENBUURT FASE 2

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie MOLENBUURT FASE 2 informatie MOLENBUURT FASE 2 JANUARI 2016 Energiebesparende maatregelen Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid In 2016 wil Intermaris bij 40 woningen aan de Paltrokmolen in Purmerend de vloer

Nadere informatie

Energiezuinige woningen en de financieringslasttabellen 2011

Energiezuinige woningen en de financieringslasttabellen 2011 Energiezuinige woningen en de financieringslasttabellen 2011 Energiezuinige woningen en de financieringslasttabellen 2011 / 2 Energiezuinige woningen en de financieringslasttabellen 2011 Nibud, 2011 3

Nadere informatie

Klantgerichte oplossingen voor. duurzame. woningverbetering

Klantgerichte oplossingen voor. duurzame. woningverbetering Klantgerichte oplossingen voor Energie besparende duurzame maatregelen woningverbetering Rapportage T.b.v. Actieagenda Bouw; werkgroep Klantgerichte woningverbetering Ronald Provoost, Helene Hallebeek

Nadere informatie

Bespaar op energie én uw woonlasten samen met Woonpartners

Bespaar op energie én uw woonlasten samen met Woonpartners ENERGIE ZUINIGER WONEN! Bespaar op energie én uw woonlasten samen met Woonpartners 1 Energiebesparingsproject Energie besparen is een zaak van iedereen. Daarom investeert Woonpartners samen met haar huurders

Nadere informatie

PROJECTPLAN METERS MAKEN IN DE ESHOF

PROJECTPLAN METERS MAKEN IN DE ESHOF PROJECTPLAN METERS MAKEN IN DE ESHOF De Eshof op weg naar energie neutraal! = woningen Eshof naar nul op de meter = Inhoud 1. Ambitie: naar meest duurzame wijk van Elst? 2. Meten is weten: per wijk per

Nadere informatie

Kernboodschappen Woningcorporaties Nederland dicht bij huis

Kernboodschappen Woningcorporaties Nederland dicht bij huis Kernboodschappen Woningcorporaties Nederland dicht bij huis Oktober 2014 Thema 1 Goed wonen en een goede dienstverlening We vinden het in Nederland normaal dat iedereen goed kan wonen. Maar niet iedereen

Nadere informatie

Investeer slim in uw woning met energiebesparende maatregelen. Aantrekkelijke rente - boetevrij aflossen

Investeer slim in uw woning met energiebesparende maatregelen. Aantrekkelijke rente - boetevrij aflossen Investeer slim in uw woning met energiebesparende maatregelen Aantrekkelijke rente - boetevrij aflossen Slim besparen 2 Slimme investeerder Familie Roubos: We wonen in een hoekhuis met veel ramen en hebben

Nadere informatie

Financieringslastpercentages voor verschillende soorten woningen. Verschillen naar woningtype en energielabel

Financieringslastpercentages voor verschillende soorten woningen. Verschillen naar woningtype en energielabel Financieringslastpercentages voor verschillende soorten woningen Verschillen naar woningtype en energielabel Financieringslastpercentages voor verschillende soorten woningen Verschillen naar woningtype

Nadere informatie

Maximale hypotheek en energielabels

Maximale hypotheek en energielabels Maximale hypotheek en energielabels Maximale hypotheek en energielabels Nibud, 2012 Voorwoord Extra hypotheek voor energiebesparende maatregelen of woningen met een zuinig energielabel, het Nibud geeft

Nadere informatie

Advies Energiebesparing

Advies Energiebesparing Advies April 2015 2 1 Advies in hoofdlijnen Het advies 1. Waarom doen huurders wel of niet mee aan energiebesparende en -opwekkende maatregelen. 2. Hoe zijn huurders te verleiden tot energiebesparende

Nadere informatie

Intakeformulier DELTA Op-maat advies (Energie Prestatie Advies (EPA) incl. energielabel)

Intakeformulier DELTA Op-maat advies (Energie Prestatie Advies (EPA) incl. energielabel) Intakeformulier DELTA Op-maat advies (Energie Prestatie Advies (EPA) incl. energielabel) Intake Met dit intakeformulier geeft u ons inzage in een aantal gegevens van uw woning. Dit zal de opnameduur in

Nadere informatie

SUGGESTIES VOOR INHOUD PRESTATIE-AFSPRAKEN. TUSSEN GEMEENTE en WONINGCORPORATIES en HUURDERS

SUGGESTIES VOOR INHOUD PRESTATIE-AFSPRAKEN. TUSSEN GEMEENTE en WONINGCORPORATIES en HUURDERS SUGGESTIES VOOR INHOUD PRESTATIE-AFSPRAKEN TUSSEN GEMEENTE en WONINGCORPORATIES en HUURDERS Colofon Meer informatie over mogelijke ondersteuning op de verschillende onderwerpen: Ieke Benschop, NMU (i.benschop@nmu.nl;

Nadere informatie

Iwan. Bisschopstraat. Leeuwarden. Arjen Goodijk. Bisschopstraat 24. 8921AZ Leeuwarden

Iwan. Bisschopstraat. Leeuwarden. Arjen Goodijk. Bisschopstraat 24. 8921AZ Leeuwarden Iwan Arjen Goodijk Bisschopstraat Bisschopstraat 24 Leeuwarden 8921AZ Leeuwarden Inleiding Je hebt online de energiebespaarscan van jouw huis aangevraagd. Je wilt dus weten hoe jij kunt besparen op energiekosten.

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Woononderzoek Nederland 2009

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Woononderzoek Nederland 2009 Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB10-020 22 maart 2010 9.30 uur Woononderzoek Nederland 2009 Totale woonlasten stijgen in dezelfde mate als netto inkomen Aandeel en omvang aflossingsvrije

Nadere informatie

Meer voordeel uit uw huis halen? Bespaar op energie!

Meer voordeel uit uw huis halen? Bespaar op energie! Meer voordeel uit uw huis halen? Bespaar op energie! voorbeeld van mogelijke besparingen Een huishouden is jaarlijks zo n q 2.000 kwijt aan gas en licht. En daar kunt u tot wel 30% op besparen. Dat begint

Nadere informatie

Molenwijk 2 juni 2015. h"p://www.vbmolenwijk.nl/

Molenwijk 2 juni 2015. hp://www.vbmolenwijk.nl/ Molenwijk 2 juni 2015 h"p://www.vbmolenwijk.nl/ Agenda en even voorstellen 1) Inleiding 2) Schuine Daken 2) Het project BOE (achtergrond) 3) Labels isoleren - opwekken 4) Starten in onze wijk? Hoe? 5)

Nadere informatie

Vragen en antwoorden nav bijeenkomst 25 juni en vragen gesteld door bewonerscommissie De Binding

Vragen en antwoorden nav bijeenkomst 25 juni en vragen gesteld door bewonerscommissie De Binding Vragen en antwoorden nav bijeenkomst 25 juni en vragen gesteld door bewonerscommissie De Binding Algemene vragen De vakantieperiode begint nu, kunnen we het niet wat rustiger aan doen, om iedereen de gelegenheid

Nadere informatie

Minder energie meer comfort. Maak gebruik van de duurzaamheidslening. Ook een vereniging van eigenaren kan een lening aanvragen.

Minder energie meer comfort. Maak gebruik van de duurzaamheidslening. Ook een vereniging van eigenaren kan een lening aanvragen. Ook een vereniging van eigenaren kan een lening aanvragen De maatregelen verdienen zichzelf terug. Daar valt met de huidige lage rentestand niet tegenop te sparen. aldus Henk Brouwer (VVE Beheerder) van

Nadere informatie

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie. Kenmerken van project Het Oude Ambacht

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie. Kenmerken van project Het Oude Ambacht informatie HET OUDE AMBACHT MAART 2015 Energiebesparende maatregelen Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid In 2015 wil Intermaris bij 118 woningen aan Het Oude Ambacht in Hoorn de vloer

Nadere informatie

Stadsdialoog particuliere woningverbetering

Stadsdialoog particuliere woningverbetering Stadsdialoog particuliere woningverbetering Jasper van der Wal, Hiske de Ridder en Rob van Beek 6 oktober 2013 14.30 uur Opening 14.35 uur Terugkoppeling resultaten van de stadsenqûete 14.45 uur Nadere

Nadere informatie

Tweede Kamer akkoord met wetsvoorstel energieprestatievergoeding voor nul-op-de-meter-woning

Tweede Kamer akkoord met wetsvoorstel energieprestatievergoeding voor nul-op-de-meter-woning Regelingen en voorzieningen CODE 4.1.7.90 Tweede Kamer akkoord met wetsvoorstel energieprestatievergoeding voor nul-op-de-meter-woning bronnen aedes.nl, Kamer neemt wetsvoorstel energieprestatievergoeding

Nadere informatie

Duurzaamheid is meer dan emotie het levert ook geld op

Duurzaamheid is meer dan emotie het levert ook geld op 1. Wat is het gemiddelde water-, elektra- en gasverbruik voor een huishouden en wat kost dat per jaar, per maand? Hoeveel betaalt u daarvan aan belasting? Bij een gemiddeld huishouden van 2,2 personen

Nadere informatie

Het energiebeleid van Habeko wonen Martin Bogerd directeur bestuurder.

Het energiebeleid van Habeko wonen Martin Bogerd directeur bestuurder. Verslag bijeenkomst 21 januari 2015 van Stichting Bewonersbelangen Habeko Wonen (SBHW) in samenwerking met Habeko wonen en gastspreekster Antoinette Vunderink van Het Energiehuis over Hoe houd ik mijn

Nadere informatie

Bijlage I 20111278-07 Investeringen en energielasten Energiesprong woningbouw Maria van Bourgondiëlaan te Eindhoven. 1 Inleiding

Bijlage I 20111278-07 Investeringen en energielasten Energiesprong woningbouw Maria van Bourgondiëlaan te Eindhoven. 1 Inleiding Bijlage I 20111278-07 Investeringen en energielasten Energiesprong woningbouw Maria van Bourgondiëlaan te Eindhoven Datum Referentie Behandeld door 13 december 2011 20111278-07 P. Smoor/LSC 1 Inleiding

Nadere informatie

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie MOLENBUURT FASE 1

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie MOLENBUURT FASE 1 informatie MOLENBUURT FASE 1 NOVEMBER 2015 Energiebesparende maatregelen Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid In 2016 wil Intermaris bij 20 woningen aan de Stellingmolen, Weidemolen en

Nadere informatie

Energie besparen in uw huis

Energie besparen in uw huis > www.vrom.nl Energie besparen in uw huis Met energiepremie en EPA-advies Energie besparen in uw huis Een comfortabel huis en toch een lagere energierekening? Dat kan prima als u energiebesparende maatregelen

Nadere informatie

Slim besparen, doe je samen!

Slim besparen, doe je samen! Slim besparen, doe je samen! Welkom Programma: 1. Opening, voorzitter dorpsraad Marco Hesp 2. Buurkracht, Patricia Vinclair 3. Buurtscan/Buurtadvies, Jaap Stel Kies Groen Licht Pauze 4. Uitleg duurzaam

Nadere informatie

Meer maatwerk in het energieadvies

Meer maatwerk in het energieadvies Meer maatwerk in het energieadvies Notitie Tweede Kamerfractie Cynthia Ortega-Martijn 1 december 2010 INHOUDSOPGAVE Inleiding 3 1. Zet gemeenten in 4 2. Toon meer pakketten 5 3. Isolatieinformatie 6 4.

Nadere informatie

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie HOLENWEG EN VENENLAAN

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie HOLENWEG EN VENENLAAN informatie HOLENWEG EN VENENLAAN APRIL 2015 Energiebesparende maatregelen Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid In 2015 wil Intermaris bij 34 woningen aan de Holenweg en Venenlaan in Hoorn

Nadere informatie

Onderzoek Week van de Energierekening Gfk i.o. Milieu Centraal oktober 2012

Onderzoek Week van de Energierekening Gfk i.o. Milieu Centraal oktober 2012 Onderzoek Week van de Energierekening Gfk i.o. Milieu Centraal oktober 2012 Achtergrond bij onderzoek In het onderzoek is gebruik gemaakt van een aselecte steekproef van 1.038 huishoudens. Deze steekproef

Nadere informatie

Betaalbaarheid en duurzaamheid

Betaalbaarheid en duurzaamheid Bijlage 1 Advies Bewoners Advies Groep Betaalbaarheid en duurzaamheid Juli 2009 John van Veen Senioradviseur WKA Inleiding In de maanden mei en juni is een groep betrokken huurders van Nijestee in een

Nadere informatie

PUBLIEKSRAPPORT ONDERZOEK POWERPLAYER

PUBLIEKSRAPPORT ONDERZOEK POWERPLAYER Rotterdammers besparen ruim 6% op hun totale energierekening door slimme meter en actief bekijken van hun verbruik via een display Slimme Meter In 2020 moeten netbeheerders zoals Stedin bij minimaal 80%

Nadere informatie

Binnenklimaat: energie efficiënte oplossingen besparing door comfort

Binnenklimaat: energie efficiënte oplossingen besparing door comfort Binnenklimaat: energie efficiënte oplossingen besparing door comfort Rob Nagel Honeywell Dag van de Installatie VSK, Jaarbeurs Utrecht 2 februari 2010 Binnenklimaat besparing door comfort Woningmarkt in

Nadere informatie

Bouwlokaal Energielabel, een kans voor u Kies je rol. Theun Toering

Bouwlokaal Energielabel, een kans voor u Kies je rol. Theun Toering 1 Bouwlokaal Energielabel, een kans voor u Kies je rol Theun Toering Even voorstellen Theun Toering ComforTrend Samenwerkingsverband 40 installateurs Centrale organisatie tbv Commerciële ondersteuning

Nadere informatie

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie. Kenmerken van project Grote Waal Noord

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie. Kenmerken van project Grote Waal Noord informatie GROTE WAAL NOORD FEBRUARI 2015 Energiebesparende maatregelen Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid In 2015 wil Intermaris bij 146 woningen in de Grote Waal Noord de vloer en het

Nadere informatie

Energieverspilling is zinloos

Energieverspilling is zinloos Aan de slag in de Bestaande Bouw Energieverspilling is zinloos in het verleden en daarna samengesteld door: Martin Liebregts Haico van Nunen Donderdag 13 september 2007 Milieu - Aandacht in de tijd 2/31

Nadere informatie

Raadsmededeling. De volgende stukken zijn voor u bijgevoegd: Globale evaluatie van het project De Achterhoek Bespaart 2009

Raadsmededeling. De volgende stukken zijn voor u bijgevoegd: Globale evaluatie van het project De Achterhoek Bespaart 2009 Raadsmededeling Nummer : 82/2009 Datum : 9 december 2009 B&W datum : - Portefeuillehouder : J. Teeuwsen Onderwerp : Tussentijdse evaluatie subsidieverordening 'Achterhoek Bespaart 2009' Aanleiding Brief

Nadere informatie

Verduurzaming woningportefeuille: de woonbundel. 4 maart 2013

Verduurzaming woningportefeuille: de woonbundel. 4 maart 2013 Verduurzaming woningportefeuille: de woonbundel 4 maart 2013 Verduurzamingsambitie woningcorporaties onder druk Het belang van verduurzaming van het corporatiebezit wordt erkend: Convenant Energiebesparing

Nadere informatie

Woonlastenbeleid en concrete aanpak energieprojecten. Onno van Rijsbergen

Woonlastenbeleid en concrete aanpak energieprojecten. Onno van Rijsbergen Woonlastenbeleid en concrete aanpak energieprojecten Onno van Rijsbergen Adviseur woningkwaliteit Woonbond Kennis en Adviescentrum 1 Nederlandse Woonbond De Woonbond bespaart Energiebus Energielijn Second

Nadere informatie

Nieuwe woningwaarderingsstelsel. (puntenstelsel) en het energielabel

Nieuwe woningwaarderingsstelsel. (puntenstelsel) en het energielabel 19 april 2010, HBV Maaskant Nieuwe woningwaarderingsstelsel (puntenstelsel) en het energielabel Susan Huijbregts Campagnemedewerker energieteam Waarom energie besparen? Woonlasten verlagen (de afgelopen

Nadere informatie

Samen geeft energie. energiebesparing bij particuliere woningeigenaren groep van 20 vergelijkbare woningen in een straat of buurt

Samen geeft energie. energiebesparing bij particuliere woningeigenaren groep van 20 vergelijkbare woningen in een straat of buurt Samen geeft energie Project van de gemeente Tilburg Gebaseerd op burgerinitiatief energiebesparing bij particuliere woningeigenaren groep van 20 vergelijkbare woningen in een straat of buurt subsidie voor

Nadere informatie

Energiebesparing bestaande koopwoningen. Effecten stimuleringspakket

Energiebesparing bestaande koopwoningen. Effecten stimuleringspakket Energiebesparing bestaande koopwoningen Effecten stimuleringspakket Notitie Delft, juli 2013 Opgesteld door: Cor Leguijt Frans Rooijers 2 2 juli 2013 3.B17.1 Energiebesparing bestaande koopwoningen 1 Inleiding

Nadere informatie

Voorbeeldstraat 1 in Hilversum

Voorbeeldstraat 1 in Hilversum Voorbeeldstraat 1 in Hilversum Klantnummer 11111VA1 Contactpersoon Kasper van Heteren Energie prestatie adviseur woningen (EPA-W) Johannes Frölich E-mailadres kasper.van.heteren@maakjehuishoom.nl Datum

Nadere informatie

Nieuwbouw. Steile Bank en Urkerstraat. Woonfolder

Nieuwbouw. Steile Bank en Urkerstraat. Woonfolder Nieuwbouw Steile Bank en Urkerstraat Woonfolder Lemmer, een oud vissersdorp met maritiem karakter Lemmer is gelegen in de fusiegemeente De Friese Meren, provincie Friesland. Het is één van Frieslands bekendste

Nadere informatie

30% energiebesparing ik doe mee!! Ir. Marlou Boerbooms Projectmanager MMM Ervaringen van een energieambassadeur Apeldoorn: 'Uw woning in de watten' Uit 46 maatwerkadviezen en offertes zijn voorlopig 13

Nadere informatie

Energielastenbeschouwing. Verschillen in energielasten tussen huishoudens nader onderzocht

Energielastenbeschouwing. Verschillen in energielasten tussen huishoudens nader onderzocht Energielastenbeschouwing Verschillen in energielasten tussen huishoudens nader onderzocht Energielastenbeschouwing Verschillen in energielasten tussen huishoudens nader onderzocht Utrecht, november 2009

Nadere informatie

SUGGESTIES VOOR INHOUD PRESTATIE-AFSPRAKEN. TUSSEN GEMEENTE en WONINGCORPORATIES en HUURDERS

SUGGESTIES VOOR INHOUD PRESTATIE-AFSPRAKEN. TUSSEN GEMEENTE en WONINGCORPORATIES en HUURDERS SUGGESTIES VOOR INHOUD PRESTATIE-AFSPRAKEN TUSSEN GEMEENTE en WONINGCORPORATIES en HUURDERS Colofon Meer informatie over mogelijke ondersteuning op de verschillende onderwerpen: Ieke Benschop, NMU (i.benschop@nmu.nl;

Nadere informatie

Energie Merenwijk. Wie ben ik?

Energie Merenwijk. Wie ben ik? Energie Merenwijk Wie ben ik? Marcel van Ewijk Makelaar & Taxateur SCVM Eigen kantoor Aangesloten bij VBO Makelaar Seniorkeur Makelaar EPA Adviseur Energielabel Woningbouw Erkend deskundige Energielabel

Nadere informatie

BuildDesk kennisdocument

BuildDesk kennisdocument BuildDesk kennisdocument Groot economisch en maatschappelijk voordeel van energieneutraal renoveren Woningverbetering naar energieneutraal in de sociale huursector is economisch en maatschappelijk zeer

Nadere informatie

Energie. 1 Conclusies. Energiebesparing en duurzame energie in de Drechtsteden

Energie. 1 Conclusies. Energiebesparing en duurzame energie in de Drechtsteden Energie Energiebesparing en duurzame energie in de Drechtsteden De gemeenten in de regio Drechtsteden werken samen aan klimaat- en energiebeleid. Ingezet wordt op energiebesparing en toename van gebruik

Nadere informatie

Samen geeft energie Fatima

Samen geeft energie Fatima Samen geeft energie Fatima Samen geeft energie Project van de gemeente Tilburg Gebaseerd op burgerinitiatief energiebesparing bij particuliere woningeigenaren groep van 20 vergelijkbare woningen in een

Nadere informatie

Memo. Financieringsmogelijkheden van energiebesparingsmaatregelen

Memo. Financieringsmogelijkheden van energiebesparingsmaatregelen Memo Financieringsmogelijkheden van energiebesparingsmaatregelen Onderwerp > Financieringsmogelijkheden van energiebesparingsmaatregelen bestaande bouw Opsteller > Niels van Vliet & Ellen van Acht met

Nadere informatie

Gemeente Delft. Subsidie informatie. Bestaande stad bespaart energie

Gemeente Delft. Subsidie informatie. Bestaande stad bespaart energie Gemeente Delft Subsidie informatie Bestaande stad bespaart energie De subsidie Bestaande stad bespaart energie is bestemd voor het stimuleren van energiebesparende maatregelen en het gebruik van duurzame

Nadere informatie

Stadjers over energie en energiebesparing. Een Stadspanelonderzoek

Stadjers over energie en energiebesparing. Een Stadspanelonderzoek B A S I S V O O R B E L E I D Stadjers over energie en energiebesparing Een Stadspanelonderzoek Onderzoek en Statistiek Groningen heeft als kernactiviteiten instrumentontwikkeling voor en uitvoering van

Nadere informatie

Huis & Erf steekt energie in uw woning. Isolatiemaatregelen

Huis & Erf steekt energie in uw woning. Isolatiemaatregelen Huis & Erf steekt energie in uw woning Isolatiemaatregelen Huis & Erf steekt energie in uw woning Huis & Erf steekt energie in uw woning in de vorm van een compleet isolatiepakket voor uw hele woning.

Nadere informatie

Energieverspilling is zinloos

Energieverspilling is zinloos Aan de slag in de Bestaande Bouw Energieverspilling is zinloos in het verleden en daarna samengesteld door: Martin Liebregts Haico van Nunen Donderdag 13 september 2007 2/25 3/25 1. Praktijk van het verleden

Nadere informatie

Startadvies Energiebesparing

Startadvies Energiebesparing Startadvies Stephanusplein 1, 7772 BR Hardenberg Startadvies : Op basis van de besparingscheck (zie bijlage) heeft uw woning een indicatief energielabel F. Het energielabel voor woningen loopt van A tot

Nadere informatie

Stadjers over energie en energiebesparing. Een Stadspanelonderzoek

Stadjers over energie en energiebesparing. Een Stadspanelonderzoek B A S I S V O O R B E L E I D Stadjers over energie en energiebesparing Een Stadspanelonderzoek Onderzoek en Statistiek Groningen heeft als kernactiviteiten instrumentontwikkeling voor en uitvoering van

Nadere informatie

Meer met Minder. Duurzame Energie en Energiebesparing. Van Europa moet het. De Nederlandse overheid wil het. UNETO-VNI = ondernemersorganisatie

Meer met Minder. Duurzame Energie en Energiebesparing. Van Europa moet het. De Nederlandse overheid wil het. UNETO-VNI = ondernemersorganisatie Meer met Minder Seminar Energielabel 24 april 2008, Nootdorp Rob van der Meer UNETO-VNI = ondernemersorganisatie Installatiebranche met circa 5.300 aangesloten bedrijven. Technische detailhandel met circa

Nadere informatie

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE DUURZAAMHEID

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE DUURZAAMHEID Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE DUURZAAMHEID donderdag 19 maart 2015 Duurzaamheid Duiding en context Groningen heeft de ambitie om in 2035 een energieneutrale stad te zijn.

Nadere informatie

Een huis kopen? Een slim moment om aan energiebesparing te denken Bespaar energie én bespaar op uw woonlasten

Een huis kopen? Een slim moment om aan energiebesparing te denken Bespaar energie én bespaar op uw woonlasten Een huis kopen? Een slim moment om aan energie te denken Bespaar energie én bespaar op uw woonlasten Een nieuwe woning, een nieuwe start. Misschien hebt u al wat op het oog of bent u nog aan het rondkijken.

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Bomenbuurt. EnergieBesparingsProject. Projectgroep. Uitslag bewonersenquête. RDH Architecten. maart 2010. Nummer 2

Nieuwsbrief. Bomenbuurt. EnergieBesparingsProject. Projectgroep. Uitslag bewonersenquête. RDH Architecten. maart 2010. Nummer 2 Nieuwsbrief Nummer 2 maart 2010 EnergieBesparingsProject Bomenbuurt Projectgroep Uitslag bewonersenquête RDH Architecten Geachte bewoner van de Bomenbuurt, In uw buurt is Woongoed met het eerste energiebesparingsproject

Nadere informatie

Goropiuslaan 0 ong te Hilvarenbeek Koopsom ,= v.o.n.

Goropiuslaan 0 ong te Hilvarenbeek Koopsom ,= v.o.n. Koopsom 220.000,= v.o.n. Een kavel uit het riante aanbod van Ruimte voor Ruimte is deze zomer bijzonder aantrekkelijk. De eerste tien kopers verdienen direct een premie van maar liefst 15.000,- *. * Het

Nadere informatie

Rapportage Energiebus

Rapportage Energiebus Rapportage Energiebus Amstelstraat, Assen Type woningen: 107 flats met interne galerij, 50 m2, bedrijfs- en algemene ruimten op de begane grond Bouwjaar: 1974 Op verzoek van: Huurdersorganisatie Amstelflat

Nadere informatie

dutch nrgy EEN ENERGIENEUTRALE BUURT. HET KÁN SAMEN!

dutch nrgy EEN ENERGIENEUTRALE BUURT. HET KÁN SAMEN! dutch nrgy EEN ENERGIENEUTRALE BUURT. HET KÁN SAMEN! STREEF ZELF NAAR NUL OP UW ENERGIEREKENING! Zou het niet geweldig zijn om geen energierekening meer te hebben? Of om die rekening in ieder geval drastisch

Nadere informatie

C (zie toelichting in bijlage)

C (zie toelichting in bijlage) Energielabel woning Afgegeven conform de Regeling energieprestatie gebouwen. Veel besparingsmogelijkheden C (zie toelichting in bijlage) Uw woning Weinig besparingsmogelijkheden Labelklasse maakt vergelijking

Nadere informatie

STEEK ENERGIE IN JE WONING! UNIEK AANBOD VOOR WIPPOLDER

STEEK ENERGIE IN JE WONING! UNIEK AANBOD VOOR WIPPOLDER STEEK ENERGIE IN JE WONING! UNIEK AANBOD VOOR WIPPOLDER INLEIDING WAT STAAT ER OP HET PROGRAMMA? 19:30 uur Energiebesparende maatregelen (Energieloket) 20:15 uur Pauze met koffie en thee 20:30 uur Informatiemarkt:

Nadere informatie

Lekker wonen, lagere lasten

Lekker wonen, lagere lasten Lekker wonen, lagere lasten Lees hoe u energie kunt besparen met het energiepakket van Woonservice. Het energiepakket Een huishouden is gemiddeld 150,- per maand kwijt aan energie. Dat is een kwart van

Nadere informatie

Overeenkomst uitvoering energiebesparende maatregelen

Overeenkomst uitvoering energiebesparende maatregelen Overeenkomst uitvoering energiebesparende maatregelen Stichting Woningbouw Slochteren, Stichting Bewonersraad Slochteren 1. Doelstelling, aanpak en reikwijdte 1.1 De overeenkomst richt zich op het bereiken

Nadere informatie

Bijlage bij uw huurovereenkomst (project EGW Arnhem Presikhaaf) versie 1.3 03-11-2015 tussenwoning

Bijlage bij uw huurovereenkomst (project EGW Arnhem Presikhaaf) versie 1.3 03-11-2015 tussenwoning Bijlage bij uw huurovereenkomst (project EGW Arnhem Presikhaaf) versie 1.3 03-11-2015 tussenwoning Naam huurder: Adres: Huurcontractnummer: Ingangsdatum huur: U heeft een overeenkomst met Portaal voor

Nadere informatie

Een huis kopen? Een slim moment om aan energiebesparing te denken

Een huis kopen? Een slim moment om aan energiebesparing te denken Een huis kopen? Een slim moment om aan energiebesparing te denken 2 Een huis kopen? Een nieuwe woning, een nieuwe start. Misschien hebt u al wat op het oog of bent u nog aan het rondkijken. Hoe dan ook

Nadere informatie

COELO Woonlastenmonitor 2008

COELO Woonlastenmonitor 2008 COELO Woonlastenmonitor 2008 Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden coelo, Groningen 2008 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen

Nadere informatie

energiebesparing bestaande bouw Harderwijk 26 mei 2015

energiebesparing bestaande bouw Harderwijk 26 mei 2015 energiebesparing bestaande bouw Harderwijk 26 mei 2015 Marc Smijers M 06-23924330 www.smijers-energieadvies.nl info@smijers-energieadvies.nl 1 Onderwerpen Relatie tussen energielabel en energiegebruik

Nadere informatie

Quick Energie Scan. Betreft: Maasstraat 33, 1972 ZA IJmuiden. Opdrachtgever: BEPROMA. Uitgevoerd door: B.G.P. Wouda. Uitvoeringsdatum: 1 juni 2013

Quick Energie Scan. Betreft: Maasstraat 33, 1972 ZA IJmuiden. Opdrachtgever: BEPROMA. Uitgevoerd door: B.G.P. Wouda. Uitvoeringsdatum: 1 juni 2013 Betreft: Maasstraat 33, 1972 ZA IJmuiden Opdrachtgever: BEPROMA Uitgevoerd door: B.G.P. Wouda Uitvoeringsdatum: 1 juni 2013 1 Inleiding In opdracht van BEPROMA heeft BEPROMA een uitgevoerd in en aan het

Nadere informatie

Energiebesparing. Handleiding en stappenplan voor huurdersorganisaties

Energiebesparing. Handleiding en stappenplan voor huurdersorganisaties Energiebesparing Handleiding en stappenplan voor huurdersorganisaties Eerste druk, november 2007 ENERGIEBESPARING Handleiding en stappenplan voor huurdersorganisaties Eerste druk, november 2007 2007, Nederlandse

Nadere informatie

Voor vragen over het onderzoek of (hulp bij) het invullen van de enquête, kan contact opgenomen worden met:

Voor vragen over het onderzoek of (hulp bij) het invullen van de enquête, kan contact opgenomen worden met: Vragenlijst TOELICHTING OP DE VRAGENLIJST Het onderzoek wordt uitgevoerd bij een steekproef van 50% van alle huurders van alle vestigingen van. U bent één van de geselecteerde personen. Hierbij verzoeken

Nadere informatie

Casus VerbeterUwHuis.nl

Casus VerbeterUwHuis.nl Casus VerbeterUwHuis.nl Project Naam deelnemer >>Als het gaat om energie en klimaat 1 A. In de gesprekken die jullie met bewoners gaan voeren is het van belang om zo veel mogelijk informatie boven tafel

Nadere informatie

ECO Oostermoer in oprichting

ECO Oostermoer in oprichting Samen sterk voor een leefbaar en duurzaam platteland ECO Oostermoer in oprichting Nieuwsbrief 18 juni 2012 Voor u ligt de eerste nieuwsbrief van ECO Oostermoer, waarin wij u nader informeren over de stand

Nadere informatie

BETAALBAARHEID EN ENERGIEBESPARING

BETAALBAARHEID EN ENERGIEBESPARING BETAALBAARHEID EN ENERGIEBESPARING Dilemma s en (on)mogelijkheden Henk Heeger (Havensteder en OTB, TU DELFT) 12 november 2014 13-11-2014 1 INLEIDING Voorstellen Henk Heeger: werkt zowel bij het OTB (TU-Delft)

Nadere informatie

Rapportage Energiebus. BC Kleine Jan, Huizen

Rapportage Energiebus. BC Kleine Jan, Huizen Rapportage Energiebus BC Kleine Jan, Huizen Type woningen: 54 eengezinswoningen met een oppervlak van 100 m2. Bouwjaar: 1957 Op verzoek van: Bewonerscommissie Verhuurder: De Alliantie Datum bezoek: 21-6-2013

Nadere informatie

COELO Woonlastenmonitor 2009

COELO Woonlastenmonitor 2009 COELO Woonlastenmonitor 2009 Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden coelo, Groningen 2009 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen

Nadere informatie

Overzicht terugverdientijden

Overzicht terugverdientijden Overzicht terugverdientijden De tabel geeft een indicatie van de besparingen door isolatiemaatregelen. Voor de berekening is uitgegaan van een woning met vloeroppervlak van 50 m2, een dak van 70 m2 en

Nadere informatie

ONDERZOEK THUIS ACCU. 29 oktober 2015. Is Nederland klaar voor de thuis accu?! Auteur Y. Lievens. Panelleden ISO 26362 gecertificeerd

ONDERZOEK THUIS ACCU. 29 oktober 2015. Is Nederland klaar voor de thuis accu?! Auteur Y. Lievens. Panelleden ISO 26362 gecertificeerd ONDERZOEK THUIS ACCU Is Nederland klaar voor de thuis accu?! 29 oktober 2015 Panelleden ISO 26362 gecertificeerd Auteur Y. Lievens Onderzoek thuis accu De techniek gaat steeds meer vooruit en er blijven

Nadere informatie

Duurzame verbetering oudere eengezinskoopwoningen

Duurzame verbetering oudere eengezinskoopwoningen Reageren o.en.s@haarlem.nl Concernstaf Afdeling Onderzoek en Statistiek, Grote Markt 2, 2011 RD Haarlem maart 2011 Gemeente Haarlem, Onderzoek en Statistiek Duurzame verbetering oudere Duurzame verbetering

Nadere informatie

Wensen en behoeften van eigenaarbewoners op het gebied van energiesparende maatregelen

Wensen en behoeften van eigenaarbewoners op het gebied van energiesparende maatregelen I Energieonderzoek SEV Wensen en behoeften van eigenaarbewoners op het gebied van energiesparende maatregelen Een kwalitatieve erkenning in de provincie Utrecht Tangram Advies & nderzoek Bas de Kleijn,

Nadere informatie