SOA SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIE

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "SOA SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIE"

Transcriptie

1 Ministerie van Sociale Zaken, Volksgezondheid en Leefmilieu Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap Administratie Gezondheidszorg Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid Afdeling Epidemiologie SOA SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIE Resultaten van de eerste registratieperiode Oktober 2000 Januari 2001 VAN KERSSCHAEVER G. SASSE A. IPH/ EPI REPORTS Nr

2 VAN KERSSCHAEVER G., SASSE A. SOA surveillancesysteem via een peilnetwerk van clinici in België Afdeling Epidemiologie, April 2002, Brussel (België) Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid, IPH/EPI REPORTS N Depotnummer: D/2002/2505/14 Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid Dienst Epidemiologie Juliette Wytsmanstraat, 14 B-1050 Brussel België Tel: Fax: Website: IPH/ EPI REPORTS Nr

3 1. INLEIDING METHODE 3 3. RESULTATEN VAN DE STUDIE Algemene gegevens over het peilnetwerk en het deelnemend artsenkorps Spreiding volgens leeftijdsklasse en geslacht van de patiënten Verdeling van de SOA diagnoses Symptomen en diagnose Specifieke infecties.8 a) Chlamydia infectie...8 b) Gonorroe.. 9 c) Herpes infectie. 9 d) Syphilis. 9 e) Genitale wratten Beschrijving van de algemene risicofactoren BESPREKING/CONCLUSIE BIJLAGEN 5.1 Registratieformulier en diagnostische criteria 5.2 Bedankingen en lijst van de deelnemende geneesheren

4 1. Inleiding Van 1990 tot 1996 liep er in het Wetenschappelijk Instituut voor Volksgezondheid (WIV) een Europees project: "European Networks for the Surveillance of HIV Infections in Sentinel populations of STD patients. A Concerted Action Project of the European Union (Division for Research) Brussels". Bij de evaluatie van dit project in april 1998 waren de deelnemende artsen bereid mee te werken aan het uitbouwen van een SOA (Seksueel Overdraagbare Aandoeningen) surveillancesysteem in België 1 verder benoemd als "SOA surveillancesysteem via een peilnetwerk van clinici in België". Op dit ogenblik komen de gegevens van België in verband met de SOA bevraging hoofdzakelijk van twee bronnen. Enerzijds is er de verplichte aangifte wat betreft gonorroe, syfilis, hepatitis B en hepatitis C zowel voor de Vlaamse gemeenschap als voor de Franse gemeenschap. Anderzijds is er het Netwerk van Laboratoria voor Microbiologie (peillaboratoria) die de trends betreffende N. gonorrhoeae et C. trachomatis maandelijks en jaarlijks opvolgen. Sinds 2001 is ook T. pallidum opgenomen in dit laatste opvolgingssysteem. Beide bronnen geven weinig specifieke epidemiologische gegevens. Er bestaat in België nog geen surveillancesysteem dat de frequentst voorkomende SOA registreert en de evolutie van bepaalde seksueel overdraagbare aandoeningen opvolgt. In het Europees project is vastgesteld dat door het Belgische netwerk bepaalde SOA, zoals genitale wratten (Human Papillomavirus infecties, HPV) of condylomen, chlamydia infecties, trichomonas infecties en herpes infecties, het meest gerapporteerd werden. Uit een rapport van het Centrum voor Huisartsgeneeskunde (Universitaire Instelling Antwerpen, UIA) is gebleken dat zowel bij huisartsen als specialisten de virale aandoeningen het frequentst gediagnosticeerd worden 2. Het peilnetwerk antwoordt op vragen die geneesheren zich stellen over SOA en de evolutie van SOA in België, daar zij tijdens hun consultaties regelmatig dergelijke aandoeningen vaststellen. Bovendien kan het peilnetwerk ook de gegevens waarnaar preventieorganisaties vragen, bieden. Aangezien de transmissie van HIV bij bepaalde SOA verhoogt 3, is de opvolging van SOA ook een belangrijk element binnen het kader van de epidemiologie van HIV/AIDS en draagt zij bij aan de ondersteuning van volksgezondheidsinterventies. De opvolging van SOA via een netwerk van artsen, biedt de gelegenheid om de informatie van de peillaboratoria en de verplichte aangifte aan te vullen. De resultaten van dit rapport zijn dus een aanzet om in de toekomst trends van SOA in België te kunnen bestuderen. Ten einde de evolutie van dergelijke aandoeningen te volgen, is het noodzakelijk om over gegevens van meer dan één jaar te beschikken. Daarnaast laat dit ons toe een vergelijking te maken met gegevens van andere Europese landen. 2

5 2. Methode De hiernavolgende gegevens werden ingezameld via een Belgisch peilnetwerk en komen van gynaecologen, dermatologen, internisten, huisartsen, urologen, SOA klinieken, studentencentra en centra voor seksuele voorlichting en familiale planning in België. Het doel van het surveillancesysteem is binnen drie à vier jaar ongeveer 2% van de verschillende specialismen aan het peilnetwerk te laten deelnemen met een plus minus equivalente verdeling wat betreft het specialisme en de verdeling over het grondgebied. Op deze manier zou het peilnetwerk bestaan uit een 80 tal praktijken of diensten "sites" (cijfers gebaseerd op gegevens 1997). Een "site" is een privé praktijk van één of meerdere artsen, een dienst van een ziekenhuis of een medisch centrum waar één of meerdere artsen werken. De registratie gebeurt op vrijwillige basis en de artsen of diensten moeten ten minste tien SOA per jaar zien. Een pilootstudie werd gedurende de maanden mei en juni 2000 opgezet. 4 Uitgaande van de praktijken die deelnamen aan de pilootstudie heeft het WIV het netwerk uitgebreid. De artsen zijn aangeschreven, enerzijds via contacten in het Antwerpse en anderzijds via het adresbestand dat beschikbaar was door het Europees project. Ook persoonlijke contacten hebben bijgedragen tot het bestaande netwerk. De registratie van het SOA-surveillance systeem gebeurt gedurende vier maanden per jaar van 1 oktober tot en met 31 januari. Volgende tien SOA worden geregistreerd: chlamydia infectie, gonorroe, trichomonas infectie, herpes genitalis infectie, syfilis, chancroid, genitale wratten (Human Papiloma Virus infectie (HPV-infectie) of condylomen, andere niet nader gespecificeerde SOA (o.a. gardnerella infectie, mycoplasma infectie, enterococcus infectie, group B streptococcus of anaërobe bacteriën ) en schaamluizen of pediculosis pubis. De tiende is PID (Pelvic Inflamatory Disease) die hier ook wordt geregistreerd als een SOA. Een nieuw geval van SOA wordt gedefinieerd als zijnde een patiënt die consulteert voor een nieuwe of eerste periode van één of meerdere geselecteerde klachten van SOA of een patiënt die consulteert voor een zwangerschap, voor een SOA screening of voor een andere reden en bij wie een SOA gevonden wordt. Patiënten met recidiverende herpes infectie of genitale wratten zijn uitgesloten. Alleen een primo infectie wordt geregistreerd voor die SOA. Volgende algemene parameters worden genoteerd voor iedere patiënt: referentie van de patiënt, geboortedatum, geslacht, nationaliteit, woonplaats in België en scholingsgraad. Bij de artsen wordt specifiek navraag gedaan naar de reden voor het consult (specifieke SOA klacht of toevallige ontdekking via een screening of andere klacht), het symptoom of de klacht, de gestelde diagnose en de gebruikte diagnostische methode. Het symptoom of de klacht wordt genoteerd voor zeven van de tien gestelde SOA diagnoses. Voor de diagnose van herpes infectie, PID en schaamluizen worden geen specifieke symptomen gevraagd. Voor de niet nader gespecificeerde diagnose heeft de arts de mogelijkheid een mogelijke pathogeen agens in te vullen alsook eventueel een symptoom. De diagnostische methoden die men gebruikt heeft, worden gevraagd voor elk van de verschillende SOA (zie criteria in bijlage). 3

6 Systematische navraag wordt gedaan naar bepaalde risicofactoren: seksueel oriëntatie, aantal partners gedurende de laatste zes maanden, prostitutie, druggebruik, seksueel contact met een prostitué of/en drugverslaafde en andere dan hoger vermelde risicofactoren. Er wordt ook geïnformeerd naar de serologische status van de patiënt wat betreft HIV (Human Immunodeficiency Virus), HBV (Hepatitis B virus), HCV (Hepatitis C Virus) en syfilis. De gegevensinvoer gebeurt anoniem. De gegevens worden elke maand verzameld. Indien belangrijke gegevens ontbreken wordt telefonisch of schriftelijk naar de bijkomende informatie gevraagd. Deze informatie hebben we voor 97% kunnen vervolledigen. We kunnen via het systeem geen dubbeltelling uitsluiten. Het peilnetwerk wordt maandelijks aangeschreven en de registratieformulieren/boekjes worden maandelijks opgestuurd, zolang de registratie duurt, namelijk vier maand per jaar, van oktober tot en met januari (zie bijlage 2: Voorbeeld van registratieformulier). De gegevens worden geanalyseerd met behulp van het statisch pakket SPSS en beschreven in een jaarlijks rapport. Vorderingsgraad van rekrutering Tijdens deze eerste periode namen 27 sites met een totaal van 30 artsen deel aan het surveillance netwerk. De artsen werden telefonisch of schriftelijk gecontacteerd. De meest actieve artsen uit de Europese studie werden gecontacteerd. Met andere artsen werd contact op genomen via kennissen of via de hospitalen. Bij de artsen die aangeschreven zijn was het schriftelijk respons het volgende: 25% negatieve antwoorden, 6% niet correcte adressen en 10% positieve resultaten., van de overige is er geen enkele reactie geweest. Telefonisch contact leverde een respons op van 80%. Het is aan de hand van het respons van de deelnemende artsen of het opgestelde netwerk zal veranderd worden of behouden blijven.. 4

7 3. Resultaten van de studie 3.1 Algemene gegevens over het peilnetwerk en het deelnemend artsenkorps Op 31 januari 2001, bestaat het eerste surveillance netwerk uit een totaal van 27 praktijken met in totaal 45 geneesheren. De samenstelling van het artsenkorps is de volgende: 9 dermatologen, 3 urologen, 16 algemene artsen, 13 gynaecologen en 4 internisten. De meeste artsen hebben de hele periode deelgenomen, namelijk vier maand, deel. Drie huisartsen en twee urologen hebben slechts de laatste twee maanden deelgenomen. Over de eerste registratieperiode, van 1/10/2000 tot 31/01/2001, worden er bij de deelnemende geneesheren 124 patiënten met één of meerdere SOA gediagnosticeerd. De meeste gevallen zijn geregistreerd geworden in de maand oktober en november ( 28% en 29%). In december is het laagste aantal (23%) geregistreerd. De deelnemende praktijken zijn gesitueerd in de volgende provincies: zeven sites in Antwerpen, zeven sites in Oost-Vlaanderen, drie sites in West-Vlaanderen, drie sites in Henegouwen, één site in Namen en zes sites in Brussel. Gedurende het eerste jaar is meer inspanning gedaan in de ontwikkeling van het netwerk in het Vlaamse gewest. De 124 gevallen van SOA komen uit de volgende provincies: 21% van de gevallen kwam uit Antwerpen, 28% uit Oost-Vlaanderen, 1% uit West-Vlaanderen, 9% uit Henegouwen, 4% uit Namen, 7% uit Waals-Brabant, 1% uit Vlaams-Brabant en 14.5% uit Brussel. Van 14.5% der gevallen is de woonplaats niet gekend. Deze verdeling hangt samen met de vestiging van de deelnemende artsen. Bij de verdeling van de SOA per peilpraktijk of dienst wordt de volgende spreiding vastgesteld (tabel 1): 26% van de gevallen wordt gezien via de SOA-kliniek, 17% bij de dermatologen, 14% word gezien via de huisartsen. De gynaecologen en de centra voor familiale planning en seksuele voorlichting (CSVO) zien 13% van de gevallen. Het centrum voor studenten consulteert 10% en de internisten 7% van de gevallen. De urologen hebben gedurende de registratieperiode geen enkel geval vermeld. Het opzetten van een stabiel en evenwichtig verdeeld netwerk, evenwichtig verdeeld zowel naar specialisme als naar regio, zal in de toekomst bijdragen tot een evenwichtige vertegenwoordiging van de verschillende specialismen en diensten die een rol spelen in de registratie van de verschillende SOA. 5

8 Tabel 1: Verdeling van het aantal geregistreerde SOA per peilpraktijk I = Chlamydia infectie, II = Gonorroe, III = Trichomonas infectie, IV = Herpes infectie, V = Syfilis VI = Condyloom HPV, VII = PID, VIII = Pediculosis, IX =Andere MST I n=33 II n=17 III n=10 IV n=16 V N=5 VI n=39 VII n=6 VIII n=1 Peilpraktijken Gynaecologen (23,8%) - (19,1%) (14,3%) - (19,1%) (14,3%) - (9,5%) 21 Dermatologen (3,3%) (4,4%) - (8,7%) (8,7%) (73,9%) SOA consultatie (21,9%) (19,4%) (8,3%) (13,9%) (5,66%) (8,3%) - - (25.0%) 36 Huisartsen (5,9%) (16,7%) (5,6%) (22,2%) (5,6%) (22,2%) - - (16,7%) 18 Internisten (11,1%) (18,2%) - (18,2%) - (36,4%) (9,09%) Centrum voor studenten (46,2%) (6,7%) (6,7%) - - (33,3%) (6,67%) - (6,7%) 15 CSV (62,5%) (14,3%) (4,8%) - - (9,5%) (4,76%) (4,76%) (14,3%) 21 Urologen Als we spreken van condylomen zijn het steeds de genitale wratten/ HPV-infecties die we hiermee aanduiden. We kennen enkel het aantal nieuw gestelde SOA-diagnosen maar niet het totaal aantal consulten per site of specialisatie, waardoor we geen idee hebben van de verhouding van een SOA-hulpvraag ten opzichte van de algemene hulpvraag. IX n=18 Totaal 3.2 Spreiding volgens leeftijdsklasse en geslacht van de patiënten De leeftijd van de gediagnosticeerde patiënten varieert van 16 tot 58 jaar met een gemiddelde leeftijd van 31 jaar - standaarddeviatie van 10.1 jaar - De frequentst voorkomende leeftijdsgroep is van 20 tot 24 jaar: 29 gevallen, waarvan 20 vrouwen. Bij de mannen is de meest vertegenwoordigde leeftijdsklasse die van 30 tot 34 jaar, met 13 gevallen (figuur 1) Mannen en vrouwen zijn bijna evenredig verdeeld, van één patiënt is het geslacht niet gekend. 6

9 Figuur 1: Geslacht en leeftijdsklasse van de patiënten 25 Aantal patiënten Mannen n=61 Vrouwen n= Leeftijd 15 tot tot tot tot tot tot tot tot tot (94%) patiënten hebben hun verblijfplaats in België. Van 108 (87%) van het totaal aantal patiënten weten we in welke provincie zij verblijven. De nationaliteit is gekend voor alle patiënten: 78.2% zijn Belg, 9.7% zijn Europeaan, 10.5% zijn Afrikaan en 1.6% zijn Aziaat. Wat betreft de scholingsgraad is het hoger onderwijs (personen die studies volgden >18 jaar) het hoogst vertegenwoordigd: Bij de 63% van de 78 gevallen is de scholingsgraad gekend, 46.1% melden hoger onderwijs. 3.3 Verdeling van de SOA diagnoses Bij één derde van de patiënten is een SOA diagnose een toevallige ontdekking naar aanleiding van een screening of van een onderzoek van de partner Symptomen en diagnose 145 diagnoses worden gesteld bij 124 patiënten. In 12% van de gevallen heeft de arts zelf een mogelijke oorzaak of/en symptoom gemeld op het registratieformulier en behoorde de diagnose niet tot de negen hoger vermelde SOA's (zie registratieformulier in bijlage). Genitale wratten en chlamydia infecties maken de helft van de pathologie uit. Eén op acht infecties is een gonorroe. 7

10 Tabel 2: Verdeling van de gerapporteerde SOA infecties. Mannen Vrouwen Totaal Chlamydia infectie (22.8%) Gonorroe (11.7%) Trichomonas infectie (6.9%) Herpes infectie (11.0%) Syfilis (3.5%) Andere (12.4%) Genitale wratten (26.9%) PID (4.1%) Pediculosis pubis 1-1 (0.7%) Totaal (100%) In 16.9 % van de gevallen worden menginfecties gediagnosticeerd, meestal dubbel (14.5%) maar ook drievoudig (2.4%). Bij de verdeling van de SOA per geslacht wordt een chlamydia en trichomonas infectie het meest gediagnosticeerd bij de vrouw. Bij de man zijn gonorroe, condylomen en syfilis frequenter. Herpesinfectie kent een bijna gelijke verdeling over de geslachten. Symptomen worden gerapporteerd in 93 van de 145 gestelde diagnoses. Bij aandoeningen zoals genitale wratten, pediculosis en PID worden geen specifieke symptomen gevraagd -32% van de gevallen-. Bij de aandoeningen waar wel gevraagd word naar specifieke symptomen worden urethritis (34%) en cervicitis (27%) in twee vijfde van de gevallen vermeld, gevolgd door genitaal ulcus (20%). De meest gebruikte diagnostische methoden zijn klinisch onderzoek, gevolgd door PCR (Polymerase Chain Reaction) en cultuur Specifieke infecties a) Chlamydia infectie 75% van de gevallen zijn vrouwen (Tabel 2). De helft onder hen zijn minder dan 25 jaar oud. Menginfecties met Chlamydia maken 12% uit en zijn evenredig verdeeld over herpes infectie (2) en PID (2). Bij twaalf vrouwen is de diagnose gesteld via een screening, acht kwamen met een specifieke SOA-klacht. Bij de mannen is de diagnose meestal naar aanleiding van een specifieke klacht gesteld. 85% meldt een heteroseksuele geaardheid en 33% heeft gedurende de laatste ze maanden een vaste partner gehad. Voor drie vierde (n=25) van het totaal aantal gevallen word een HIV-negatieve status gemeld, voor 21% ( n=7) is geen HIV test voorgeteld. 8

11 b) Gonorroe 88% van de gevallen zijn mannen. De leeftijd varieert van 16 tot 59 jaar, met een gemiddelde van 30 jaar. De meeste patiënten consulteren met een specifiek symptoom. Uretritis is de meest voorkomende klacht, genitaal ulcus wordt ook vermeld. 18% (n=3) van de gevallen melden een origine van Afrika Sub-Sahara. Een op vier meldt een homoseksuele geaardheid. 41% (n=7) van de gevallen vermeldt een vaste partner gedurende de laatste zes maanden, 30% (n=5) verklaren twee tot vier partners te hebben gehad. Bij 11 (65%) personen is een HIV test gedaan bij consultatie, 3 (18%) ondergingen vroeger een test. 12 personen melden een HIV negatieve test, 2 personen melden een positieve test. Bij deze laatste was hun seropositiviteit al gekend. Voor de overige gevallen is er geen informatie bekend. c) Herpes infectie 56% (n=9) van de gevallen zijn mannen. Zowel bij de mannen als de vrouwen wordt de diagnose meestal gesteld aan de hand van een specifiek symptoom namelijk een genitaal ulcus. 14 (88%) vermelden een heteroseksuele geaardheid. 5 melden een vaste partner gedurende de laatste zes maanden. De helft van de patiënten heeft zich tijdens de consultatie laten testen en drie waren reeds vroeger getest. Tien gevallen zijn HIV negatief en twee melden een positieve status. d) Syphilis 80% (n=4) van de gevallen zijn mannen. De gemiddelde leeftijd is 23 jaar. De diagnose is gesteld aan de hand van een genitaal ulcus. Drie op vier mannen meldt een homoseksuele geaardheid. Eén persoon meldt een vaste partner gedurende de laatste zes maanden. Wat betreft de serologie bij de mannen: drie mannen zijn HIV negatief en één man kende zijn seropositieve status. Van de vrouw is daarover geen gegeven gekend. e) Genitale wratten 22 (55%) van de gevallen zijn mannen en 17 (45%) zijn vrouwen. Het is de meest voorkomende SOA. 50% van de gevallen is gezien door de dermatoloog. Bij de andere specialiteiten is de verdeling evenredig volgens de specialiteit. De gemiddelde leeftijd is 22 jaar. Bij 20% ( n=8) van de patiënten is de diagnose gesteld via screening of bij een patiënt die consulteerde voor een andere klacht dan een specifieke SOA-klacht. 72% (n=28) van de gevallen heeft de Belgische nationaliteit. 80% meldt een heteroseksuele geaardheid en 41% (n=16) meldt een vaste partner gedurende de laatste zes maanden. 15 personen (38%) hebben een HIV test tijdens de consultatie ondergaan en 12 (30%) hadden vroeger reeds een test laten doen. Drie gevallen melden een positieve HIV test en 34 andere melden een negatieve HIV test. 9

12 3.4 Beschrijving van de algemene risicofactoren We kennen de seksuele geaardheid van de meeste gevallen: 79.8% (n=99) verklaren dat ze heteroseksueel zijn en 17.7% (n=22) verklaren homoseksueel te zijn, 0.8% (n=1) vermeldt een biseksuele geaardheid. Het aantal partners varieert sterk: 42.7% (n=53) personen vermelden dat ze één partner gehad hebben tijdens de voorbije zes maanden (bijna 60% zijn vrouwen), 35.3% (n=44) vermeldt dat ze meer dan één partner heeft gehad (65.3% zijn mannen). We hebben geen informatie over het aantal partners bij 21.7% (n=27) gevallen. Wat betreft prostitutie en IV-druggebruik: 6.5% (n=8) personen melden dat ze in contact zijn geweest met betaalde seksuele diensten, 8.1% (n=10) zijn werkzaam als seksuele werkers en 0.8% (n=1) vermeldt seksuele contacten met een IV-druggebruiker. Er is geen geval van toxicomanie genoteerd. Wat betreft andere risicofactoren, dit wil zeggen andere dan diegene hierboven vermeld en waarvan de arts vermoedt dat zij een risico vormen: 25% (n=31) van de gevallen. 33% (n=11) vermeldt reizen in het buitenland als mogelijke risicofactor, ook buitenlandse en multiple partners worden aangehaald. Geen enkel geval van een nieuwe HIV infectie is gerapporteerd tijdens de consultaties. Wat betreft de HIV status van de 124 SOA patiënten: 7.3% (n=9) zijn HIV-positief, 63% (n=78) zijn negatief en 2.4% (n=3) hebben nooit een test gedaan. Het testgedrag van de patiënten (n=124) voor de HIV de serologie: 46% (n= 57) zijn getest ter gelegenheid van de consultatie, 26% (n=32) van de patiënten had zich reeds eerder laten testen. Aan 15.3% (n=19) is de serologische status niet gevraagd (14 zijn mannen). Wat betreft de HIV-positieve personen: 56% (n=5) zijn mannen, 44% (n=4) zijn vrouwen. Voor 22% (n=2) is de diagnose minder dan drie maand geleden gesteld, met de dag van de consultatie als referentiedatum. Wat betreft de seronegatieve personen, 69% (n=54) heeft zich laten testen ter gelegenheid van de consultatie, 14% (n=11) is minder dan drie maand geleden getest en 14% (n=11) meer drie maand geleden. 10

13 Figuur 2: HIV testing gedurende de consultatie % 50,0 45,0 40,0 35,0 30,0 25,0 20,0 Mannen Vrouwen 15,0 10,0 5,0 0,0 Getest nu Getest < 3 maand geleden Getest > 3 maand geleden Test geweigerd Test niet gevraagd Geen informatie Bij de HIV-positieve personen (n=9) stellen we de volgende SOA vast: gonorroe 2, herpesinfectie 2, condylomen 3, syfilis 1 en 1 genitaal ulcus met geen specifieke diagnose. Vier mannen vermelden een homoseksuele geaardheid. Wat betreft de serologie van hepatitis B en C en syfilis. Voor Hepatitis B: 9% (n=11) van de gevallen is positief, 45% (n=56) is negatief en 6.5% (n=8) is gevaccineerd. Voor Hepatitis C: 0.8% (n=1) van de gevallen is positief en 31% (n=38) meldt negatief. Voor de serologie van syfilis: van diegene die voor een andere reden consulteren dan syfilis melden 2 personen een positieve serologie en 46% (n=56) een negatieve serologie. 11

14 4. Bespreking/Conclusie Bij de eerste registratieperiode zijn de gegevens goed ingevuld. Navraag moest gedaan worden bij de helft van de artsen met goed respons. Dit surveillancesysteem geeft de mogelijkheid om gegevens te verzamelen over SOA en zal trends kunnen weergeven op het moment dat het netwerk stabiel is. Het feit dat SOA gevonden bij screening ook in de registratie worden opgenomen, geeft een vollediger beeld aan de SOA-trends. Er moet nog een grote inspanning geleverd worden om het netwerk uit te breiden teneinde na vier jaar een voldoende stabiel netwerk te bekomen. Tijdens de volgende jaren zal er vooral een inspanning moeten gedaan worden in het Waalse en Brusselse gewest. Op deze wijze kunnen we een representatief beeld krijgen van SOA trends. De deelnemende artsen zijn geselecteerd op basis van hun interesse voor die problematiek, en hun stabiliteit (stabiel voor wat betreft registratie en stabiel voor wat betreft de grootte van de praktijk). Het netwerk laat niet toe de SOA-incidentie te volgen maar wel SOA trends. Het netwerk wil een zekere representativiteit hebben, zowel naar het specialisme van de artsen, als naar de verdeling van de bevolking. Daarom moet het netwerk nog uitbreiden naar andere disciplines en provincies. Dit surveillancesysteem geeft de mogelijkheid om bepaalde risicogroepen te identificeren of artsen te sensibiliseren om actief naar bepaalde risicofactoren te vragen zoals reizen in het buitenland. In welke mate we alle lagen van de bevolking bereiken zullen we in de toekomst moeten evalueren. Het probleem 'andere symptomen' moet in de toekomst duidelijk gedefinieerd worden aangezien dit in 16.3% van de gevallen vermeld wordt. Tijdens de SOA-consultaties wordt aandacht besteed aan HIV testing, dit wil zeggen er wordt actief gevraagd of de patiënt een test wil laten doen. Bij de helft van de gevallen werd een test aangevraagd ter gelegenheid van de consultatie. Bij de HIV-positieve gevallen was hun seropositievteit reeds gekend. De beklijfbaarheid van ons systeem is een grote opgave waar we in de toekomst een oplossing voor moeten zoeken. Aangezien de artsen reeds enorm administratief worden aangesproken, is het van groot belang dat goede retroinformatie gegeven wordt aan de participanten. Het zou interessant zijn gegevens over het totaal aantal consulten te kunnen bekomen om zo het procent SOA af te leiden bij de verschillende artsen en volgens de specialiteiten. De geobserveerde toename van bepaalde SOA in buurlanden zoals Nederland en Engeland 5 zet aan tot een actieve aanpak van het peilnetwerk. Geconcentreerde kleine epidemieën zullen door dit systeem niet opgemerkt worden. Voor de volksgezondheid is het van belang dat de SOA-surveillance wordt geïntensifieerd en verbeterd om meer kerngegevens te kunnen verzamelen die leiden tot een doelgerichte aanpak van de preventie. 12

15 Referenties 1 Rapport van de bijeenkomst op 04/04/1998 van de geneesheren die deelnamen aan het Europees Netwerk: The Surveillance of HIV Infections in a Sentinel populations of STD patients. 2 Steylaerts C., Rapport van het onderzoeksproject: Integratie van HIV/AIDS en SOApreventie in Vlaanderen. Juli 1996 Centrum voor Huisartsgeneeskunde, Universitaire Instelling Antwerpen. 3 Fleming DT, Wasserheit JN. From epidemiological synergy to public health policy and practice: the contribution of other sexually transmitted diseases to HIV transmission. Sex Transm. Infect. 1999;75: Bayingana K. Mise en place d'un Système de Surveillance des Maladies Sexuellement Transmissibles par un Réseau Sentinelle de Médecins en Belgique. mai - juin Eurosurveillance.org/ weekly bulletin 13

16 5. Bijlagen 5.1 Registratieformulier en diagnostische criteria 14

17 Studie voor het opzetten van een SOA-registratie bij peilpraktijken Registratieformulier CODE WIV: NAAM ARTS: Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid Afdeling Epidemiologie Juliette Wytsmanstraat, 14 B-1050 Brussel Telefoon: 02/ Telefax: 02/ Seksueel Overdraagbare Aandoeningen SOA De registratie betreft alle patiënten die consulteren voor of bij wie een nieuwe episode van een soa wordt gediagnosticeerd gedurende de vier maanden van de studie. Voor wat betreft Herpes en Wratten betreft het alleen de primoinfecties. Er worden vrij strikte diagnostische criteria gesteld voor wat betreft de diagnose en deze zijn te vinden op de gekleurde bijsluiter. Aan de achterzijde vindt u een korte beschrijving van de voornaamste symptomen. Het is voor de registratie belangrijk dat de criteria voor diagnose gevolgd worden om zo zeker te zijn dat allen hetzelfde registreren. Het objectief van de studie is tendensen voor wat betreft de incidentie van soa's te registreren.»»»»»» Indien u vragen heeft, contacteer : Dr Greta Van Kersschaever ( Dr. André Sasse ( Telefoon: 02/ Stempel Arts: Registratieformulier: JANUARI Gelieve dit boekje bij het afsluiten van de maand in bijgeleverde grote omslag terug te sturen, nadat labo resultaten verwerkt worden. In de loop van de maand ontvangt u het boekje voor de volgende maand.

18 Datum van het contact : / /20 Informatie over de patiënt Referentie van de patiënt: (v.b. initialen, dossiernummer, ) Geboortejaar : Geslacht: mannelijk vrouwelijk Nationaliteit: Belg Andere Europese landen Sub-saharisch Afrika Noord Afrika Centraal en Zuid Amerika Noord-Amerika Azië Oceanië Ongekend Woonplaats in België: ja neen Indien ja: postcode cijfers van postcode Scholingsgraad: Geen vorming Lagere school Beroeps Technisch Secundair Hoger Univ Ongekend Diagnose en symptomen van de SOA Patiënt consult: Voor een SOA Om andere reden Huidige klacht(en): (kruisen, indien meer dan 1, aanduiden met 1, 2 en 3) Diagnose Symptomen lokalisatie Uretritis Epididimitis Proctitis Cervicitis Genitaal Ulcus Andere Niet gespec. Chlamydia Gonorroe Trichomonas Herpes Syfilis Chancroid Andere: Genit. wratten HPV PID Pedic. Pubis Methode per diagn ose : Diagn1: Diagn2: Diagn3: Risico factoren Seksueel gedrag: Homo Hetero Biseksueel Niet gekend Aantal partners gedurende de laatste zes maanden: 1 2 à 4 > 5 Niet gekend Prostitutie als client: (<6 maand) Prostitutie zelf: Ja Neen Niet gekend Ja Neen Niet gekend Seksueel contact met druggebruiker: Ja Neen Niet gekend Toxicomanie (IV): Ja Neen Niet gekend Andere risicofactoren preciseer: :... Serologische status (via resultaten van het labo of door de patiënt vermelde resultaten ) HIV test: Getest nu met resultaat Pos Neg Getest drie maand geleden Pos Neg Getest > drie maand geleden Pos Neg Nooit getest Test geweigerd Test niet gevraagd HBV status: HCV status: Syfilis status: Pos Neg Niet gekend Gevaccineerd Pos Neg Niet gekend Pos Neg Niet gekend

19 Chlamydia Diagnostiche criteria Diagnose: cultuur of PCR Gonorrhea Diagnose: microscopisch of cultuur of PCR Trichomonas Vaginalis Diagnose: cultuur Herpes genitalis (alleen de primo-infectie) Diagnose: PCR of cultuur van de erosie of serologie Primo infectie nagaan door middel van IgG en IgM of anamnese Syphilis (alleen de primo-infectie) Diagnose: serologisch (aktief en recent ) Chancroid Diagnose: microscopie of cultuur Pediculosis pubis Diagnose: aantonen van luizen of neten Genital Wratten, Human papillomavirus (eerste episode) Diagnose: klinisch PID Diagnose: laparoscopisch Andere Diagnose: uitsluiting van een specifieke diagnose via labo. Geen labo diagnose aangevraagd, alleen klinische diagnose Zelf aan te duiden

20 5.2 Bedankingen en lijst van de deelnemende geneesheren Met deze willen wij de deelnemende geneesheren danken die ons deze gegevens toestuurden bij het tot stand komen van dit rapport. Door hun medewerking kwam dit netwerk tot stand.. Lijst van de verantwoordelijke artsen of sites die deelnamen aan dit surveillancesysteem (Oktober 2000 tot Januari 2001): Dr AVONTS D. Dr VAN DEN BRUAENE M. Dr BELDE P. Dr EYSKENS S. Dr VAN CLEEMPOEL R. Dr HEYAERTS F. Dr DE BRUYNE J. Dr AMPE J. Dr VAN OYEN P. Dr BUYSE K. Dr DE CUYPER C. Dr TEMMERMAN M. Dr VAN HECKE E. Dr ELEBAUT H. Dr FABRE V. Dr VAN DE PUTTE M. Dr VERHOFSTAD K. Dr TRAEN A. Dr ROEX M. Dr LOOSEN E. Dr ROSSEUW D. Dr LEGRAND J.-C. Dr CHARLES J. Dr OBERWEIS D. Dr BRASSEUR P. Dr PARENT D. Dr COLLAR P. Dr GEVERS

SOA-SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIE Resultaten van de vierde registratieperiode Oktober 2003 Maart 2004

SOA-SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIE Resultaten van de vierde registratieperiode Oktober 2003 Maart 2004 Federale OverheidsDienst Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap Departement Volksgezonheid Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid Afdeling

Nadere informatie

SOA-SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIE Resultaten van de vijfde registratieperiode Oktober 2004 Maart 2005

SOA-SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIE Resultaten van de vijfde registratieperiode Oktober 2004 Maart 2005 Federale Overheidsdienst (FOD) Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap Departement Volksgezonheid Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid

Nadere informatie

SOA-SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIË

SOA-SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIË SOA-SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIË Jaarrapport 2008 Afdeling Epidemiologie Juliette Wytsmanstraat 14 1050 Brussel België www.iph.fgov.be Epidemiologie september 2009 Brussel,

Nadere informatie

SOA-SURVEILLANCE IN AIDS REFERENTIECENTRA IN BELGIË

SOA-SURVEILLANCE IN AIDS REFERENTIECENTRA IN BELGIË SOA-SURVEILLANCE IN AIDS REFERENTIECENTRA IN BELGIË Jaarrapport 2007 Afdeling Epidemiologie Juliette Wytsmanstraat 14 1050 Brussel België www.iph.fgov.be Epidemiologie september 2008 Brussel, België Intern

Nadere informatie

SOA-SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIE Jaarrapport 2006

SOA-SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIE Jaarrapport 2006 Federale Overheidsdienst (FOD) Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap Departement Volksgezonheid Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid

Nadere informatie

SOA-SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIË

SOA-SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIË SOA-SURVEILLANCESYSTEEM VIA EEN PEILNETWERK VAN CLINICI IN BELGIË Jaarrapport 2007 Afdeling Epidemiologie Juliette Wytsmanstraat 14 1050 Brussel België www.iph.fgov.be Epidemiologie september 2008 Brussel,

Nadere informatie

EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS EN HIV- INFECTIE IN VLAANDEREN Toestand op 31 december 2009

EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS EN HIV- INFECTIE IN VLAANDEREN Toestand op 31 december 2009 EMBARGO TOT 23 NOVEMBER EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS EN HIV- INFECTIE IN VLAANDEREN Toestand op 31 december 2009 Volksgezondheid & Surveillance Juliette Wytsmanstraat 14 1050 Brussel België www.wiv-isp.be Volksgezondheid

Nadere informatie

Rapport nr. 441500.009. M.J.W. van de Laar, J. Rijlaarsdam, T. Coenen 1

Rapport nr. 441500.009. M.J.W. van de Laar, J. Rijlaarsdam, T. Coenen 1 research for man and environment RIJKSINSTITUUT VOOR VOLKSGEZONDHEID EN MILIEU NATIONAL INSTITUTE OF PUBLIC HEALTH AND THE ENVIRONMENT Rapport nr. 441500.009 Registratie van SOA en HIV consulten bij GGD's

Nadere informatie

Surveillance van Seksueel Overdraagbare Aandoeningen bij de algemene bevolking

Surveillance van Seksueel Overdraagbare Aandoeningen bij de algemene bevolking Dienst Infectieziekten in de Algemene populatie Surveillance van Seksueel Overdraagbare Aandoeningen bij de algemene bevolking in België en de Regio s Gegevens van 211 Surveillance van Seksueel Overdraagbare

Nadere informatie

nr. 126 van JORIS POSCHET datum: 17 november 2014 aan JO VANDEURZEN Preventiebeleid hiv en soa s - Stand van zaken

nr. 126 van JORIS POSCHET datum: 17 november 2014 aan JO VANDEURZEN Preventiebeleid hiv en soa s - Stand van zaken SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 126 van JORIS POSCHET datum: 17 november 2014 aan JO VANDEURZEN VLAAMS MINISTER VAN WELZIJN, VOLKSGEZONDHEID EN GEZIN Preventiebeleid hiv en soa s - Stand van zaken Het Wetenschappelijk

Nadere informatie

Een jaar Regionaal soa-centrum Den Haag

Een jaar Regionaal soa-centrum Den Haag epidemiologisch bulletin, 9, jaargang, nummer 1 Een jaar Regionaal soa-centrum Den Haag A.P. van Leeuwen, M.P.H. Berns Eind is het Regionaal soa-centrum Den Haag 1 geopend op het terrein van het Medisch

Nadere informatie

BELANGRIJKSTE BEVINDINGEN

BELANGRIJKSTE BEVINDINGEN APRIL 213 INHOUD Het doel van de thermometer is een eerste berichtgeving over de stand van zaken in 212 over seksuele gezondheid in Nederland. De thermometer bevat nieuwe gegevens van de soa-centra, aangiftecijfers,

Nadere informatie

EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS EN HIV- INFECTIE IN BELGIE. Toestand op 31 december 2009

EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS EN HIV- INFECTIE IN BELGIE. Toestand op 31 december 2009 EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS EN HIV- INFECTIE IN BELGIE Toestand op 31 december 2009 Volksgezondheid & Surveillance november 2010 Brussel, België Intern referentienummer: 2010/68 SASSE A. VERBRUGGE R. BUZIARSIST

Nadere informatie

SOA s een bedreiging voor de seksuele integriteit van jongeren? Lieve Peremans

SOA s een bedreiging voor de seksuele integriteit van jongeren? Lieve Peremans SOA s een bedreiging voor de seksuele integriteit van jongeren? Lieve Peremans 2 Zijn jongeren van nu at risk? Condoomgebruik stijgt Condoomgebruik eerste contact stijgt Condoomgebruik: niet consistent

Nadere informatie

DIENST EPIDEMIOLOGIE VAN INFECTIEZIEKTEN. EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS en HIV INFECTIE IN BELGIË

DIENST EPIDEMIOLOGIE VAN INFECTIEZIEKTEN. EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS en HIV INFECTIE IN BELGIË DIENST EPIDEMIOLOGIE VAN INFECTIEZIEKTEN EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS en HIV INFECTIE IN BELGIË Toestand op 31 december EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS en HIV INFECTIE IN BELGIË Dit project werd gefinancierd door: In

Nadere informatie

Regionaal soa-centrum Den Haag

Regionaal soa-centrum Den Haag Regionaal soa-centrum Den Haag Epidemiologisch jaarverslag 212 D. Spitaels, arts infectieziektebestrijding GGD Den Haag J.M. Brand, soa-arts GGD Den Haag M. Keetman, epidemiologisch onderzoeker GGD Den

Nadere informatie

6 SOA en HIV in de regio Gelre-IJssel

6 SOA en HIV in de regio Gelre-IJssel 6 SOA en HIV in de regio Gelre-IJssel Seksueel overdraagbare aandoeningen (SOA) zijn infectieziekten die door intiem seksueel contact kunnen worden overgedragen. Omdat iemand een SOA kan hebben, zonder

Nadere informatie

Jaarcijfers 2012. Regionaal Centrum voor Seksuele Gezondheid zuidelijk Zuid-Holland. GGD Hollands Midden GGD Rotterdam-Rijnmond GGD Zuid-Holland-Zuid

Jaarcijfers 2012. Regionaal Centrum voor Seksuele Gezondheid zuidelijk Zuid-Holland. GGD Hollands Midden GGD Rotterdam-Rijnmond GGD Zuid-Holland-Zuid Regionaal Centrum voor Seksuele Gezondheid zuidelijk Zuid-Holland GGD Hollands Midden GGD Rotterdam-Rijnmond GGD Zuid-Holland-Zuid Juni 2013 Samenstelling: Hannelore Götz, arts Maatschappij en Gezondheid

Nadere informatie

Hoe werd gonorroe in de provincies Oost- en West-Vlaanderen in 2010 behandeld?

Hoe werd gonorroe in de provincies Oost- en West-Vlaanderen in 2010 behandeld? Hoe werd gonorroe in de provincies Oost- en West-Vlaanderen in 2010 behandeld? Valeska Laisnez 1, Caroline Broucke 2, Hanna Masson 3, Ruud Mak 4 Samenvatting Binnen Europa is er de laatste jaren een stijging

Nadere informatie

Jaarcijfers 2013 Regionaal Centrum voor Seksuele Gezondheid zuidelijk Zuid-Holland

Jaarcijfers 2013 Regionaal Centrum voor Seksuele Gezondheid zuidelijk Zuid-Holland Regionaal Centrum voor Seksuele Gezondheid zuidelijk Zuid-Holland GGD Hollands Midden GGD Rotterdam-Rijnmond Dienst Gezondheid & Jeugd ZHZ 1 Samenstelling: Hannelore Götz, arts Maatschappij en Gezondheid,

Nadere informatie

GEZONDHEIDSENQUETE 2013

GEZONDHEIDSENQUETE 2013 GEZONDHEIDSENQUETE 2013 RAPPORT 5: PREVENTIE Stefaan Demarest, Rana Charafeddine (ed.) Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid Operationele Directie Volksgezondheid en surveillance J. Wytsmanstraat

Nadere informatie

Jaarcijfers 2013. Regionaal Centrum voor Seksuele Gezondheid zuidelijk Zuid-Holland

Jaarcijfers 2013. Regionaal Centrum voor Seksuele Gezondheid zuidelijk Zuid-Holland Regionaal Centrum voor Seksuele Gezondheid zuidelijk Zuid-Holland GGD Hollands Midden GGD Rotterdam-Rijnmond Dienst Gezondheid & Jeugd ZHZ April 2014 Samenstelling: Hannelore Götz, arts Maatschappij en

Nadere informatie

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN Pagina van AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Vraag de onderzoeksdeelnemers na hun aanmelding om deze basisvragenlijst in te vullen. Let erop dat je de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten

Nadere informatie

Seksueel Overdraagbare Aandoeningen (SOA) Rubriekhouder: Mw. dr. I. van den Broek, (RIVM)(2008-2014)

Seksueel Overdraagbare Aandoeningen (SOA) Rubriekhouder: Mw. dr. I. van den Broek, (RIVM)(2008-2014) Seksueel Overdraagbare Aandoeningen (SOA) Rubriekhouder: Mw. dr. I. van den Broek, (RIVM)(2008-2014) Inleiding Seksueel overdraagbare aandoeningen (SOA) zijn naast luchtweg-, maagdarm- en urineweginfecties

Nadere informatie

Patiëntenversie Richtlijn seksueel overdraagbare aandoeningen voor de tweede lijn

Patiëntenversie Richtlijn seksueel overdraagbare aandoeningen voor de tweede lijn Patiëntenversie Richtlijn seksueel overdraagbare aandoeningen voor de tweede lijn Soorten soa s Soa s zijn seksueel overdraagbare aandoeningen. Die kun je krijgen als je zonder condoom vrijt. Er zijn verschillende

Nadere informatie

Management van SOA patiënten: vroegtijdige diagnose en opvolging

Management van SOA patiënten: vroegtijdige diagnose en opvolging Management van SOA patiënten: vroegtijdige diagnose en opvolging Dr. Lode Dalewyn, Ugent Promotor: Prof. Dr. D. Avonts, Ugent Co-promotor: Dr. Hilde Moerman Master of Family Medicine Masterproef Huisartsgeneeskunde

Nadere informatie

Epidemiologie, diagnose en behandeling van Neisseria gonorrhoeae-infecties in België

Epidemiologie, diagnose en behandeling van Neisseria gonorrhoeae-infecties in België Epidemiologie, diagnose en behandeling van Neisseria gonorrhoeae-infecties in België Ann Defraye 1, Geneviève Ducoffre 1, Ruud Mak 2 Samenvatting Verschillende registratiesystemen beschrijven de epidemiologie

Nadere informatie

SURVEILLANCE VAN SEKSUEEL OVERDRAAGBARE AANDOENINGEN BIJ DE ALGEMENE BEVOLKING

SURVEILLANCE VAN SEKSUEEL OVERDRAAGBARE AANDOENINGEN BIJ DE ALGEMENE BEVOLKING DIENST EPIDEMIOLOGIE VAN INFECTIEZIEKTEN SURVEILLANCE VAN SEKSUEEL OVERDRAAGBARE AANDOENINGEN BIJ DE ALGEMENE BEVOLKING GEGEVENS VAN 213 VOOR BELGIË EN DE 3 REGIO S SURVEILLANCE VAN SEKSUEEL OVERDRAAGBARE

Nadere informatie

Soa en hiv in België Is het actueel?

Soa en hiv in België Is het actueel? Soa en hiv in België Is het actueel? Sandra.vandeneynde@sensoa.be Let s talk about hiv & soa 9 mei 2014 - Thomas More Mechelen Presentatie in vogelvlucht + Hiv en soa: waarover hebben we het? + Epidemiologie

Nadere informatie

4.2. Evaluatie van de respons op de postenquêtes. In dit deel gaan we in op de respons op instellingsniveau en op respondentenniveau.

4.2. Evaluatie van de respons op de postenquêtes. In dit deel gaan we in op de respons op instellingsniveau en op respondentenniveau. 4.2. Evaluatie van de respons op de postenquêtes 4.2.1. Algemeen In dit deel gaan we in op de respons op instellingsniveau en op respondentenniveau. Instellingsniveau (vragenlijst coördinator) provincie,

Nadere informatie

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE VROUW

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE VROUW Pagina van AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Vraag de onderzoeksdeelnemers na hun aanmelding om deze basisvragenlijst in te vullen. Let erop dat je de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten

Nadere informatie

December 2002. Inleiding

December 2002. Inleiding FEDERALE OVERHEIDSDIENST VOLKSGEZONDHEID, VEILIGHEID VAN DE VOEDSELKETEN EN LEEFMILIEU WETENSCHAPPELIJK INSTITUUT VOLKSGEZONDHEID Afdeling Epidemiologie Web site: www.iph.fgov.be/epidemio/ Eindverslag

Nadere informatie

Ghapro. Newsflash. In dit nummer. Juni 2015 Jaargang 1, nr.1. Nieuwsbrief voor Gerantes. Sekswerkers in Vlaanderen. Medische resultaten

Ghapro. Newsflash. In dit nummer. Juni 2015 Jaargang 1, nr.1. Nieuwsbrief voor Gerantes. Sekswerkers in Vlaanderen. Medische resultaten Ghapro Newsflash Juni 2015 Jaargang 1, nr.1 Nieuwsbrief voor Gerantes In dit nummer Sekswerkers in Vlaanderen Een diverse groep Medische resultaten Wat zijn de trends? Gonorroe in de keel Wat zijn de risico

Nadere informatie

OPVOLGVRAGENLIJST - HIV-POSITIEVE MAN

OPVOLGVRAGENLIJST - HIV-POSITIEVE MAN AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Laat de onderzoeksdeelnemers om de tot maanden een opvolgvragenlijst invullen. Let erop da tu de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten moeten

Nadere informatie

OPVOLGVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN

OPVOLGVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN Pagina van AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Laat de onderzoeksdeelnemers om de tot maanden een opvolgvragenlijst invullen. Let erop dat je de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten

Nadere informatie

Juni 2015 SAMENVATTING SCREENINGSSCHEMA UIT LEIDRAAD VOOR MEDISCHE CONSULTATIES BIJ SEKSWERKERS. Pasop vzw

Juni 2015 SAMENVATTING SCREENINGSSCHEMA UIT LEIDRAAD VOOR MEDISCHE CONSULTATIES BIJ SEKSWERKERS. Pasop vzw SAMENVATTING SCREENINGSSCHEMA UIT LEIDRAAD VOOR MEDISCHE CONSULTATIES BIJ SEKSWERKERS Pasop vzw 1 KERNBOODSCHAP Sekswerkers: zeer gevarieerde groep qua leeftijd, nationaliteit, werksector, taal, sociale

Nadere informatie

Academische werkplaats publieke Gezondheid (CEPHIR) en Infectieziektebestrijding

Academische werkplaats publieke Gezondheid (CEPHIR) en Infectieziektebestrijding Academische werkplaats publieke Gezondheid (CEPHIR) en Infectieziektebestrijding Een verkenning van de public health impact van 6 proefschriften 2006-2009 Chlamydia trachomatis Screening for Chlamydia

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Materialen SOA. Colofon

Inhoudsopgave. Materialen SOA. Colofon Inhoudsopgave Materialen SOA Onderzoek Bacteriële vaginose Candidiasis Chlamydia trachomatis Condylomate acuminata Donovanosis Gonorroe Hepatitis B Herpes genitalis Hiv/aids Lymfogranuloma venereum Niet-specifieke

Nadere informatie

OPVOLGVRAGENLIJST HIV-NEGATIEVE MAN

OPVOLGVRAGENLIJST HIV-NEGATIEVE MAN Pagina van 6 AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Laat de onderzoeksdeelnemers om de tot 6 maanden een opvolgvragenlijst invullen. Let erop dat je de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten

Nadere informatie

Soa in Noord-Holland Noord. Risicogroepen en trends 2003-2009

Soa in Noord-Holland Noord. Risicogroepen en trends 2003-2009 Soa in Noord-Holland Noord Risicogroepen en trends 2003-2009 Colofon Auteur: Anne Dekker Begeleiding: Bettina de Leeuw den Bouter (epidemioloog GGD) Sector GBO Ingrid Steenhuis (Vrije Universiteit Amsterdam)

Nadere informatie

OPVOLGVRAGENLIJST - HIV-NEGATIEVE VROUW

OPVOLGVRAGENLIJST - HIV-NEGATIEVE VROUW AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Laat de onderzoeksdeelnemers om de tot maanden een opvolgvragenlijst invullen. Let erop dat u de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten moeten

Nadere informatie

Jaarcijfers 2014. Regionaal Centrum voor Seksuele Gezondheid zuidelijk Zuid-Holland

Jaarcijfers 2014. Regionaal Centrum voor Seksuele Gezondheid zuidelijk Zuid-Holland Regionaal Centrum voor Seksuele Gezondheid zuidelijk Zuid-Holland GGD Hollands Midden GGD Rotterdam-Rijnmond Dienst Gezondheid & Jeugd ZHZ April 2015 Samenstelling: Hannelore Götz, arts Maatschappij en

Nadere informatie

Resultaten voor België Roken Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor België Roken Gezondheidsenquête, België, 1997 6.1.1. Inleiding Het tabaksgebruik is een van de voornaamste risicofactoren voor longkanker, ischemische hartziekten en chronische ademhalingsaandoeningen (1). Men schat dat er in Europa niet minder dan

Nadere informatie

Onderwijsmateriaal voor toetsgroepen

Onderwijsmateriaal voor toetsgroepen 1. Toelichting Deze module is gebaseerd op de NHG-Standaard M82 Het soa-consult van september 2013. Bij Soa is de actuele kennis over diagnostiek, behandeling, begeleiding en partnerwaarschuwing niet compleet

Nadere informatie

Surveillance van Seksueel Overdraagbare Aandoeningen bij de algemene bevolking

Surveillance van Seksueel Overdraagbare Aandoeningen bij de algemene bevolking Dienst Infectieziekten in de Algemene populatie Surveillance van Seksueel Overdraagbare Aandoeningen bij de algemene bevolking in België en de Regio s Gegevens van 212 Surveillance van Seksueel Overdraagbare

Nadere informatie

HET PARTNER-ONDERZOEK

HET PARTNER-ONDERZOEK Deelnemersinformatie en geïnformeerde voor de HIV-positieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Het PARTNER-onderzoek is een onderzoek naar stellen, waarbij: (i) de ene partner HIV-positief is en de ander HIV-negatief;

Nadere informatie

Surveillance protocol Accidenteel Bloedcontact in de Belgische Ziekenhuizen

Surveillance protocol Accidenteel Bloedcontact in de Belgische Ziekenhuizen Surveillance protocol Accidenteel Bloedcontact in de Belgische Ziekenhuizen Jacques Joossens * Preventieadviseur UZ Leuven Werkgroep Verzorgingsinstellingen PreBes Korte historiek Nov. 2002: samenstelling

Nadere informatie

Gezondheidsenquête door middel van Interview België 2001

Gezondheidsenquête door middel van Interview België 2001 Gezondheidsenquête door middel van Interview België 2001 Deel 2 Gezondheidstoestand IPH/EPI REPORTS nr 2002-22 Afdeling Epidemiologie Juliette Wytsmanstraat 14 1050 Brussel Tel : 02/642.57.94 e-mail :

Nadere informatie

DIENST EPIDEMIOLOGIE VAN INFECTIEZIEKTEN. EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS en HIV INFECTIE IN BELGIË

DIENST EPIDEMIOLOGIE VAN INFECTIEZIEKTEN. EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS en HIV INFECTIE IN BELGIË DIENST EPIDEMIOLOGIE VAN INFECTIEZIEKTEN EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS en HIV INFECTIE IN BELGIË Toestand op 31 december 2014 EPIDEMIOLOGIE VAN AIDS en HIV INFECTIE IN BELGIË Dit project werd gefinancierd door:

Nadere informatie

Deelnemersinformatie en geïnformeerde toestemming voor de HIV-negatieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK

Deelnemersinformatie en geïnformeerde toestemming voor de HIV-negatieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Deelnemersinformatie en geïnformeerde voor de HIV-negatieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Het PARTNER-onderzoek is een onderzoek naar stellen, waarbij: (i) de ene partner HIV-positief is en de ander HIV-negatief;

Nadere informatie

HIV-infecties en AIDS in België

HIV-infecties en AIDS in België XP NUMMER 65:1 31-10-2008 07:34 Pagina 8 HIV-infecties en AIDS in België André Sasse 1, Ann Defraye 1 Samenvatting In 1981 werd AIDS voor het eerst gedefinieerd en in 1983 werd het virus geïsoleerd. In

Nadere informatie

De soa-kit. 1. Toelichting. 2. Doel, doelgroep en tijdsduur. 3. Uitvoering

De soa-kit. 1. Toelichting. 2. Doel, doelgroep en tijdsduur. 3. Uitvoering 1. Toelichting Bij Soa is de actuele kennis over diagnostiek, behandeling, begeleiding en partnerwaarschuwing niet compleet zonder informatie over het gebruik van de diverse buisjes en stokjes die het

Nadere informatie

SoaSense. Thermometer 2010 GGD en Oost-Nederland

SoaSense. Thermometer 2010 GGD en Oost-Nederland SoaSense Thermometer 1 GGD en Oost-Nederland Risicogroepen steeds beter bereikt Met genoegen bieden wij u de tweede SoaSense Thermometer van Oost- Nederland (Gelderland en Overijssel) aan. Dit jaar met

Nadere informatie

EPİDEMİOLOGİE VAN AİDS EN HİV-INFECTİE İN BELGIË

EPİDEMİOLOGİE VAN AİDS EN HİV-INFECTİE İN BELGIË Federale Overheidsdienst (FOD) Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu Ministerie van Welzijn, Gezondheid en Gezin van de Vlaamse Gemeenschap Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid

Nadere informatie

SOA enquete uitslag 2008

SOA enquete uitslag 2008 pagina 1 van 10 p h p E S P SOA enquete uitslag 2008 Wat weet je over Sexueel Overdraagbare Aandoeningen Deze enquete is strikt geheim!we kunnen niet inzien wie welke gegevens heeft uitgevoerd! 1. In welke

Nadere informatie

23-4-2012. Conclusie: Zorg voor Seksuele Gezondheid. Opzet: Seksuele gezondheid in Ned. Seksuele gezondheid. Schuivende paradigma's

23-4-2012. Conclusie: Zorg voor Seksuele Gezondheid. Opzet: Seksuele gezondheid in Ned. Seksuele gezondheid. Schuivende paradigma's Conclusie: Zorg voor Seksuele Gezondheid Schuivende paradigma's NHG VOORJAARSCONGRES 19 APRIL 211 Jan van Bergen, huisarts Hoogleraar soa hiv in de 1 e lijn AMC Soa Aids Nederland De huisarts speelt een

Nadere informatie

GEZONDHEIDSENQUETE 2013

GEZONDHEIDSENQUETE 2013 GEZONDHEIDSENQUETE 2013 RAPPORT 2: GEZONDHEIDSGEDRAG EN LEEFSTIJL Lydia Gisle, Stefaan Demarest (ed.) Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid Operationele Directie Volksgezondheid en surveillance J.

Nadere informatie

Bewustzijn identificatie behandeling hepatitis B en C

Bewustzijn identificatie behandeling hepatitis B en C Bewustzijn identificatie behandeling hepatitis B en C Inleiding Voorstellen sprekers/voorbereiders Quiz Virale hepatitis in de huisartsen praktijk Casuistiek hepatitis C Wat is er aan behandeling mogelijk

Nadere informatie

Monitoringrapport 2012

Monitoringrapport 2012 Monitoringrapport 2012 Humaan 12 immuundeficiëntievirus 217 (HIV) infectie in 6Nederland Nederlandse samenvatting Monitoring van HIV in Nederland Elk jaar rond 1 december, Wereld AIDS dag, publiceert de

Nadere informatie

Point-of-care testen voor de detectie van SOA s

Point-of-care testen voor de detectie van SOA s Point-of-care testen voor de detectie van SOA s Laura van Dommelen Arts-microbioloog, PAMM, Veldhoven MINC 9 december 2010 Het scenario: Lekker anoniem The CE marking certifies that a product has met EU

Nadere informatie

SOA-spreekuur. in de Academische Huisartsenpraktijk Groningen. Alie van der Heide, SOA-praktijkassistent

SOA-spreekuur. in de Academische Huisartsenpraktijk Groningen. Alie van der Heide, SOA-praktijkassistent SOA-spreekuur in de Academische Huisartsenpraktijk Groningen Alie van der Heide, SOA-praktijkassistent TRIAGE Verzoek Soa test/vraag SOA Klachten Geen Klachten Huisarts Soa spreekuur assistente Het SOA-consult

Nadere informatie

Zwangerschap en HBV. Greet Boland Nationaal Hepatitis Centrum, Amersfoort Afdeling Virologie, Universitair Medisch Centrum Utrecht

Zwangerschap en HBV. Greet Boland Nationaal Hepatitis Centrum, Amersfoort Afdeling Virologie, Universitair Medisch Centrum Utrecht Zwangerschap en HBV Greet Boland Nationaal Hepatitis Centrum, Amersfoort Afdeling Virologie, Universitair Medisch Centrum Utrecht 1 Virale aandoeningen die verticaal overdraagbaar zijn HIV Hepatitis B

Nadere informatie

CONDYLOMATA. Dr. Stragier Jo - Dr. Dilen Kurt

CONDYLOMATA. Dr. Stragier Jo - Dr. Dilen Kurt CONDYLOMATA Dr. Stragier Jo - Dr. Dilen Kurt Condylomata Beste, U raadpleegde ons i.v.m. de aanwezigheid van wratjes ter hoogte van de genitaalstreek, in ons vakjargon bekend als condylomata. We geven

Nadere informatie

Definitieve resultaten eindejaarscontroles

Definitieve resultaten eindejaarscontroles Definitieve resultaten eindejaarscontroles Persbericht 14 januari 211 2 Na zes weken sensibilisering en alcoholcontroles op de weg maken Staatssecretaris voor Mobiliteit Etienne Schouppe en het Belgisch

Nadere informatie

Seksuele Gezondheid. Thermometer 2014 Cijfers over soa s en seksualiteitsvragen van de GGD en Oost-Nederland

Seksuele Gezondheid. Thermometer 2014 Cijfers over soa s en seksualiteitsvragen van de GGD en Oost-Nederland 1 Seksuele Gezondheid Thermometer Cijfers over soa s en seksualiteitsvragen van de GGD en Oost-Nederland 2 Nog volop werk aan de winkel! Dit is alweer de zesde Thermometer Seksuele Gezondheid voor Oost-Nederland

Nadere informatie

SAMENVATTING PARTNER-PROTOCOL

SAMENVATTING PARTNER-PROTOCOL SAMENVATTING PARTNER-PROTOCOL Een onderzoek naar serodiscordante stellen om het risico van overdracht van HIV in te schatten en factoren met betrekking tot condoomgebruik te bestuderen. Partners van mensen

Nadere informatie

Onderzoek over het spreken van het Frans door de inwoners van Vlaanderen

Onderzoek over het spreken van het Frans door de inwoners van Vlaanderen Onderzoek over het spreken van het Frans door de inwoners van Vlaanderen Onderzoek uitgevoerd voor de vzw: Association pour la Promotion de la Francophonie en Flandre September 2009 Dedicated Research

Nadere informatie

Soa- poli Kennemerland

Soa- poli Kennemerland Soa- poli Kennemerland PATIENTENinformatie SOA POLI KENNEMERLAND De SOA-poli Kennemerland is een laagdrempelige voorziening die bedoeld is als aanvulling op de reguliere huisartsenzorg. De SOA-poli is

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Sïit(P. Ltr. I 6tr5 Ënt1n^ Í og.é,u,trs1f1eli. - SA}íENVATTING - H.P.A. VAN DE WATER M.J.TI. VA}I DE LAAR GEZONDHEIDSZORG/TNO

Sïit(P. Ltr. I 6tr5 Ënt1n^ Í og.é,u,trs1f1eli. - SA}íENVATTING - H.P.A. VAN DE WATER M.J.TI. VA}I DE LAAR GEZONDHEIDSZORG/TNO ïf Ltr M.J.TI. VA}I DE LAAR H.P.A. VAN DE WATER GONORROE EN SYTILIS IN DE REGIO AMSTERDAI{ - SA}íENVATTING - I 6tr5 Ënt1n^ Í og.é,u,trs1f1eli. Sïit(P NEDERLA}IDS INSTITWT VOOR PRAEVENTIEVE LEIDEN april

Nadere informatie

9. Soa s. Deze basisstof vervangt de basisstof in je leerwerkboek.

9. Soa s. Deze basisstof vervangt de basisstof in je leerwerkboek. Deze basisstof vervangt de basisstof in je leerwerkboek. 9. Soa s In deze vervangende basisstof maak je met klasgenoten een kwartetspel over seksueel overdraagbare aandoeningen. Daarna kunnen jullie het

Nadere informatie

DIAGNOSTIEK TARIEVEN EERSTE LIJN 2014

DIAGNOSTIEK TARIEVEN EERSTE LIJN 2014 DIAGNOSTIEK TARIEVEN EERSTE LIJN 2014 De onderstaande tarievenlijst geeft een zo goed mogelijk beeld van de kosten van de meest aangevraagde onderzoeken. Afwijkingen kunnen voorkomen. Het kan zijn dat

Nadere informatie

Diagnostiek en behandeling van courante SOA in de huisartspraktijk

Diagnostiek en behandeling van courante SOA in de huisartspraktijk Diagnostiek en behandeling van courante SOA in de huisartspraktijk Jens Van Praet 28/04/2015 Internist-infectioloog, HIV referentie centrum Brugge SOA: inleiding Virale zieken Herpes simplex Humaan papillomavirussen

Nadere informatie

Redactie: M.J.W. van de Laar, R.J. Beuker, J. Rijlaarsdam, Y.T.H.P. van Duynhoven

Redactie: M.J.W. van de Laar, R.J. Beuker, J. Rijlaarsdam, Y.T.H.P. van Duynhoven research for man and environment RIJKSINSTITUUT VOOR VOLKSGEZONDHEID EN MILIEU NATIONAL INSTITUTE OF PUBLIC HEALTH AND THE ENVIRONMENT RIVM rapport 441500 011 SOA en AIDS in Nederland Redactie: M.J.W.

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE HIV - HEPATITIS B EN C - SOA

PATIËNTEN INFORMATIE HIV - HEPATITIS B EN C - SOA PATIËNTEN INFORMATIE HIV - HEPATITIS B EN C - SOA 2 PATIËNTENINFORMATIE Het Maasstad Ziekenhuis is één van de 27 HIV behandelcentra in Nederland. Op de polikliniek Infectieziekten werkt een team van zorgverleners,

Nadere informatie

Nieuwe behandelingsopties HCV. Wie willen we bereiken? Sophie Willemse Maag-Darm-Leverarts Academisch Medisch Centrum Amsterdam

Nieuwe behandelingsopties HCV. Wie willen we bereiken? Sophie Willemse Maag-Darm-Leverarts Academisch Medisch Centrum Amsterdam Nieuwe behandelingsopties HCV Wie willen we bereiken? Sophie Willemse Maag-Darm-Leverarts Academisch Medisch Centrum Amsterdam Disclosure Sophie Willemse (Potentiële) belangenverstrengeling Geen Wat gaat

Nadere informatie

Naar een meer doelmatig soa-testbeleid

Naar een meer doelmatig soa-testbeleid Naar een meer doelmatig soa-testbeleid Subtitle Inhoud 1. GGD soa-poliklinieken 2. Stijging uitgaven soa-testen 3. Effect nieuwe maatregel 4. Bevorderen doelmatigheid 5. Tot slot 3 Soa-zorg in Nederland

Nadere informatie

PATIËNTENINformATIE SoA-PoLI Werkwijze SoA-consult

PATIËNTENINformATIE SoA-PoLI Werkwijze SoA-consult Soa-poli PATIËNTENinformatie SOA-POLI De SOA-poli van het Kennemer Gasthuis is een laagdrempelige voorziening die bedoeld is als aanvulling op de reguliere huisartsenzorg. Op de SOA-poli kunt u terecht

Nadere informatie

HIV SAM AFRIKANEN TEGEN HIV. Instituut voor Tropische Geneeskunde

HIV SAM AFRIKANEN TEGEN HIV. Instituut voor Tropische Geneeskunde HIV SAM AFRIKANEN TEGEN HIV Instituut voor Tropische Geneeskunde Introductie Deze brochure geeft je informatie over HIVtesten (het Human Immunodeficiency Virus dat AIDS of Acquired ImmunoDeficiency Syndrome

Nadere informatie

1 jaar Zoet Zwanger: Vlaanderen in actie tegen diabetes

1 jaar Zoet Zwanger: Vlaanderen in actie tegen diabetes Kabinet Jo Vandeurzen Vlaams minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin 11 oktober 2010 1 jaar Zoet Zwanger: Vlaanderen in actie tegen diabetes Het project Zoet Zwanger moet vrouwen die zwangerschapsdiabetes

Nadere informatie

Ghapro. In dit nummer. Newsflash. December 2015 Jaargang 1, nr.2. Nieuwsbrief voor gerantes. Belangrijke gebeurtenissen in de prostitutiewereld

Ghapro. In dit nummer. Newsflash. December 2015 Jaargang 1, nr.2. Nieuwsbrief voor gerantes. Belangrijke gebeurtenissen in de prostitutiewereld Ghapro Newsflash December 2015 Jaargang 1, nr.2 Nieuwsbrief voor gerantes In dit nummer Belangrijke gebeurtenissen in de prostitutiewereld - Debat 11 december 2015 - Swingers onderzoek Nieuwe acties Ghapro

Nadere informatie

Preventie van wiegendood bij zuigelingen

Preventie van wiegendood bij zuigelingen Preventie van wiegendood bij zuigelingen Edith Hesse Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid Operationele Directie Volksgezondheid en surveillance J. Wytsmanstraat, 14 B - 1050 Brussel 02 / 642 57 71

Nadere informatie

Nieuwe Influenza A (H1N1)

Nieuwe Influenza A (H1N1) Nieuwe Influenza A (H1N1) Overzicht 23 oktober 29, week 43 Samenvatting In de afgelopen week is het aantal ziekenhuisopnamen wegens een laboratoriumbevestigde infectie met Nieuwe Influenza A (H1N1) verdubbeld

Nadere informatie

Swingen: Een alternatieve kijk op seks en relaties. Tom Platteau Lieselot Ooms

Swingen: Een alternatieve kijk op seks en relaties. Tom Platteau Lieselot Ooms Swingen: Een alternatieve kijk op seks en relaties Tom Platteau Lieselot Ooms Duopresentatie Introductie, aanleiding en projectbeschrijving (Tom) 15 maanden SWING: een chronologisch verloop (Lieselot)

Nadere informatie

Wakker worden! Aandacht nodig voor toename HIV in Den Haag

Wakker worden! Aandacht nodig voor toename HIV in Den Haag 2 epidemiologisch bulletin, 4, jaargang 39, nummer 1 Wakker worden! Aandacht nodig voor toename HIV in Den Haag A.P. van Leeuwen Medio 3 verschenen in de landelijke pers berichten over de explosieve toename

Nadere informatie

Deelnemersinformatie voor de HIV-negatieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK

Deelnemersinformatie voor de HIV-negatieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Deelnemersinformatie voor de HIV-negatieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Het PARTNER-onderzoek is een onderzoek naar stellen, waarbij: (i) de ene partner HIV-positief is en de ander HIV-negatief; (ii)

Nadere informatie

OVERZICHT 2/07/2013 HET VLAAMS BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER. Dr. Stefan Teughels KANKERSCREENING IN VLAANDEREN EPIDEMIOLOGIE BMHKS

OVERZICHT 2/07/2013 HET VLAAMS BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER. Dr. Stefan Teughels KANKERSCREENING IN VLAANDEREN EPIDEMIOLOGIE BMHKS HET VLAAMS BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER Dr. Stefan Teughels OVERZICHT KANKERSCREENING IN VLAANDEREN EPIDEMIOLOGIE BMHKS HET VLAAMS BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR BMHK OVERZICHT KANKERSCREENING IN

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Resultaten voor België Risicofactoren voor wiegendood Gezondheidsenquête, België, 1997

Resultaten voor België Risicofactoren voor wiegendood Gezondheidsenquête, België, 1997 6.7.4.1. Inleiding Er werd reeds vroeger bewezen dat een prematuur respiratoir systeem een oorzaak was voor wiegendood. Het gevaar bestond vooral tijdens de slaap. Met de huidige kennis van zaken zijn

Nadere informatie

Vaccinatie. Jean Tafforeau

Vaccinatie. Jean Tafforeau Vaccinatie Jean Tafforeau Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid Operationele Directie Volksgezondheid en surveillance J. Wytsmanstraat, 14 B - 1050 Brussel 02 / 642 57 71 E-mail : jean.tafforeau@iph.fgov.be

Nadere informatie

Samenvatting. Etiologie. samenvatting

Samenvatting. Etiologie. samenvatting Samenvatting Hoofdstuk 1 is een algemene inleiding op dit proefschrift. Luchtweginfecties zijn veel voorkomende aandoeningen, die door een groot aantal verschillende virussen en bacteriën veroorzaakt kunnen

Nadere informatie

MSM (mannen die seks hebben met mannen) & HIV infectie Debat

MSM (mannen die seks hebben met mannen) & HIV infectie Debat MSM (mannen die seks hebben met mannen) & HIV infectie Debat Organisatie Instituut voor Tropische Geneeskunde, ITG MSM (mannen die seks hebben met mannen) & hiv-infectie Moderatie Filip Moerman, infectioloog,

Nadere informatie

Jaarverslag 2009 soa-polikliniek GGD Amsterdam

Jaarverslag 2009 soa-polikliniek GGD Amsterdam Jaarverslag 29 soa-polikliniek GGD Amsterdam Uitgave GGD Amsterdam, cluster Infectieziekten Tekst M.S. van Rooijen en A.P. van Leeuwen Vormgeving M.S. van Rooijen Colofon Jaarverslag 29 Soa-polikliniek,

Nadere informatie

Valkuilen bij diagnostiek hepatitis ABC

Valkuilen bij diagnostiek hepatitis ABC Valkuilen bij diagnostiek hepatitis ABC Streeklab GGD Amsterdam, 30 okt 2009 Hans L. Zaaijer, arts-microbioloog AMC - Klinische Virologie / Sanquin - Bloedoverdraagbare Infecties leverontsteking chemisch/toxisch

Nadere informatie

Antwerps Helpcenterproject (AHC)

Antwerps Helpcenterproject (AHC) Antwerps Helpcenterproject (AHC) Jaarverslag 2011 Antwerps AIDS-Revalidatiecentrum (ARC) HIV en SOA kliniek Instituut voor Tropische Geneeskunde Nationalestraat 155 2000 Antwerpen Tel: 03-247 66 39 kwouters@itg.be

Nadere informatie

Angst voor HIV/AIDS Hulpvragen bij de huisarts in de periode van 1988 tot en met 2009

Angst voor HIV/AIDS Hulpvragen bij de huisarts in de periode van 1988 tot en met 2009 Angst voor HIV/AIDS Hulpvragen bij de huisarts in de periode van 1988 tot en met 2009 Sara Dorsman, MSc, junior onderzoeker NIVEL, Utrecht Gé Donker, huisarts-epidemioloog, projectleider CMR peilstations

Nadere informatie

Deelnemersinformatie voor de HIV-positieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK

Deelnemersinformatie voor de HIV-positieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Deelnemersinformatie voor de HIV-positieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Het PARTNER-onderzoek is een onderzoek naar stellen, waarbij: (i) de ene partner HIV-positief is en de ander HIV-negatief; (ii)

Nadere informatie

Veel onwetendheid over baarmoederhalskanker op Curaçao zaterdag, 24 mei 2014 00:00

Veel onwetendheid over baarmoederhalskanker op Curaçao zaterdag, 24 mei 2014 00:00 Het grootste onderzoek naar baarmoederhalskanker en HPV-genotype in het Caribisch gebied tot nu toe vindt plaats op Curaçao. Bij 57.000 vrouwen op Curaçao zit een oproep in de bus om een PAP-test te doen.

Nadere informatie

Is hepatitis-c een soa? Soa-hiv-seminarie

Is hepatitis-c een soa? Soa-hiv-seminarie Is hepatitis-c een soa? Soa-hiv-seminarie Woensdag 19 mei 2010 Ludwig Apers Met steun van Overzicht presentatie Is Hep C een SOA? Is enkel Hep C bezig aan een opmars als SOA? HIV en Hep C: double trouble?

Nadere informatie

Detectie van occulte Hepatitis B bij bloeddonoren

Detectie van occulte Hepatitis B bij bloeddonoren Detectie van occulte Hepatitis B bij bloeddonoren Marco Koppelman 1, Theo Cuypers 2, Harry Bos 1, Maarten Koot 2, Hans Zaaijer 3 1 afdeling Nationaal Screening laboratorium Sanquin (NSS), divisie Diagnostiek

Nadere informatie