PROTOCOL DYSLEXIE OP HET KAJ MUNK COLLEGE. Wat is dyslexie?

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "PROTOCOL DYSLEXIE OP HET KAJ MUNK COLLEGE. Wat is dyslexie?"

Transcriptie

1 PROTOCOL DYSLEXIE OP HET KAJ MUNK COLLEGE Wat is dyslexie? Een definitie: Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen en/of spellen op woordniveau. Het gaat om objectief waarneembaar gedrag. Dyslexie is niet te genezen, het gaat niet over, ook niet bij intensieve training. Leerlingen kunnen wel leren er handig mee om te gaan. Het gaat om problemen bij het aanleren en toepassen van lezen en spellen. Het kan zich uiteindelijk alleen uiten bij het spellen en minder bij het lezen of andersom. (Op het VO niet alleen bij Nederlands maar ook bij andere talen). Wanneer dyslexie in de familie voorkomt is de kans groter dat de leerling ook dyslexie heeft. Een kind dat één ouder heeft met dyslexie, heeft 40 tot 50% kans er ook aanleg voor te hebben. Bij twee dyslectische ouders ligt dit percentage rond de 80%. Dyslexie heeft gevolgen voor alle vakken. Dyslexie verschilt per leerling. Dyslectische leerlingen hebben moeite om: Het verschil te horen tussen klanken als m en n; p, t en k; s, f, v en g; eu, u en ui. Zij hebben moeite met de verwerking van letters en klanken (informatie). Homofonen, zoals ei/ij, ou/au te onderscheiden. Klanken te herkennen. Klank - en schriftbeeld te koppelen. De klanken in volgorde te zetten, zoals bij dorp en drop of 12 en 21. Te lezen en / of te spellen op woordniveau in het Nederlands en in de moderne vreemde talen (nieuwe klanktekens, koppelingen, ingewikkelde spellingsafspraken). De aandacht te houden bij klankinformatie (gesproken woord). Veel mondelinge instructie is dus lastig. Evenals het zelf aantekeningen maken, of snel iets overnemen van het bord in de klas. Reeksen in te prenten, bijvoorbeeld tafels of spellingsregels. Vaste woordcombinaties, uitdrukkingen of gezegdes te onthouden. Losse gegevens, zoals rijtjes, woordjes en jaartallen te onthouden. Droge feitenkennis aan te leren. Het toepassen van die kennis bij schriftelijke en mondelinge taken is niet geautomatiseerd (gaat niet vanzelf). Snel en accuraat te lezen (decoderen) van teksten bij alle vakken. Snel en accuraat te spellen (coderen) bij functioneel schrijven bij alle vakken. Hoofdrekenen aan te leren en te automatiseren. Leesbaar te schrijven zonder veel doorhalingen Bij leerlingen die wel leesbaar schrijven, valt het trage schrijftempo op.

2 Zich te concentreren en het tempo bij te houden bij schriftelijke en/of mondelinge taken. Analoge delen te ontdekken bij het lezen en spellen van onbekende woorden (b.v. jour zit in aujourd hui en ook in toujours en journal). Spelling te doorzien in relatie tot grammatica: enemy enemies; Hande Hände). (Zie Protocol Dyslexie VO) Dyslexie kan samen gaan met andere problemen (co-morbiditeit), zoals: andere specifieke leerstoornissen, zoals rekenen (dyscalculie). specifieke ontwikkelingsstoornissen: motorische stoornissen, geheugenproblemen, specifieke spraak en / of taalstoornissen. algemene ontwikkelingsstoornissen of zintuiglijke stoornissen: visuele of auditieve handicaps. een gedragsstoornis zoals AD(H)D (Attention Deficit (with Hyperactivity) Disorder). 20 tot 30 procent van de kinderen met ADHD heeft een specifieke leerstoornis, vooral dyslexie. Het gevolg daarvan is dat bij dyslectische leerlingen vaak gedragsproblemen voorkomen. ASS (Autisme Spectrum Stoornis). faalangst en onzekerheid. Faalangst is een prestatieangst: de leerling levert een prestatie en deze wordt beoordeeld of de leerling heeft het idee dat er een beoordeling is. Vaststellen van dyslexie: Dyslexie wordt vastgesteld met een psychologisch/didactisch onderzoek. De psycholoog geeft een dyslexieverklaring. Een dyslexieverklaring blijft geldig zonder beperkingen. Hierin wordt aandacht besteed aan: Onderkennende diagnose: Het gaat erom na te gaan of er sprake is van dyslexie en, zo ja, in welke mate. Verklarende diagnose: Er wordt gezocht naar de oorzaken van de dyslexie. Indicerende diagnose: Centraal staat de aanpak die de negatieve gevolgen die een leerling van zijn dyslexie ondervindt, zoveel mogelijk moet beperken. Er zijn een paar mogelijkheden: Dyslexie is vastgesteld op de basisschool. Dyslexie wordt tijdens de periode op het Kaj Munk College vastgesteld. Situatie 1: De leerling komt met een dyslexieverklaring naar het Kaj Munk College. De leerling krijgt in dit geval een pas met de daarbij horende afspraken.

3 Situatie 2: In deze situatie zijn er twee trajecten. Traject 1: In de brugklas vindt in september/oktober een signaleringstoets plaats op lees- en spellingsproblemen bij alle leerlingen. De leerlingen die bij deze screening een (te) lage score hebben worden, na toestemming van de ouders, verder onderzocht. Dit gebeurt door individuele afname op school van de Dyslexie Screening Test. Blijkt uit die test dat er risico is op dyslexie dan wordt de betrokken leerling, na toestemming van ouders, aangemeld voor een uitgebreid onderzoek op dyslexie door een gzpsycholoog / orthopedagoog. De kosten van dit onderzoek komen voor rekening van de ouders. Bij onvoldoende kandidaten dienen ouders zelf een onderzoek te laten doen bij een gz-psycholoog/orthopedagoog. Ouders kunnen er uiteraard te allen tijde voor kiezen zelf een onderzoek te laten doen bij een gz-psycholoog/orthopedagoog. Indien er sprake is van dyslexie, verstrekt de gz-psycholoog of orthopedagoog een verklaring en krijgt de leerling een dyslexiepas. Traject 2: Leerlingen die opvallen door relatief grote problemen bij lezen en / of spellen. (leerlingen die niet opgemerkt zijn aan de hand van de indicatie-activiteiten in de brugklas). Deze leerlingen worden, na toestemming van de ouders, aangemeld voor afname van de Dyslexie Screening Test. Komt er vanuit die test naar voren dat er risico is op dyslexie dan wordt de betrokken leerling, na toestemming van ouders, aangemeld voor een uitgebreid onderzoek op dyslexie door een gz-psycholoog/orthopedagoog. De kosten van dit onderzoek komen voor rekening van de ouders. Bij onvoldoende kandidaten dienen ouders zelf een onderzoek te laten doen bij een gzpsycholoog/orthopedagoog. Ouders kunnen er uiteraard te allen tijde voor kiezen zelf een onderzoek te laten doen bij een gz-psycholoog / orthopedagoog. Indien er sprake is van dyslexie verstrekt de gz-psycholoog/orthopedagoog een verklaring en krijgt de leerling een dyslexiepas. Beleid Kaj Munk College: Een integrale aanpak Het Protocol Dyslexie streeft naar een integrale aanpak van de begeleiding van dyslectische leerlingen. Een samenhangende reeks van maatregelen moet ervoor zorgen dat: dyslectische leerlingen het niveau van onderwijs kunnen volgen dat aansluit bij hun capaciteiten; dyslectische leerlingen, zo nodig met hulpmiddelen, hun functionele lees- en schrijfvaardigheid vergroten; dyslectische leerlingen leren omgaan met hun lees- en/of spellingproblemen. De afspraken vanuit het dyslexiebeleid hebben betrekking op alle afdelingen en alle leerjaren.

4 Hoofdlijnen in het beleid: Accepteren Het accepteren van de problemen van de leerling met dyslexie door de omgeving is het uitgangspunt. Dit aspect is erg belangrijk omdat dyslexie nooit overgaat. Begrijpen Naast acceptatie is het noodzakelijk dat de leerling met dyslexie zelf en zijn omgeving de problemen begrijpen. Het is belangrijk te overzien waar de leerling moeilijkheden tegen zal komen en te bedenken hoe met de moeilijkheden omgegaan kan worden. Hierdoor kan preventief gewerkt worden ten aanzien van eventuele toekomstige problemen. Compenseren De leerling leert gebruik te maken van zijn/haar sterke kanten om problemen te vermijden of te verminderen. Hierbij wordt geleerd om de aspecten van taken waar de leerling goed in is beter te benutten bij zijn/haar moeilijke taken. Dispenseren Onder dispensatie verstaan we: het werk veranderen, de hoeveelheid werk verminderen, de werktijd verlengen of de leerling vrijstellen van bepaalde taken. Faciliteren Stimuleren van gebruik van hulpmiddelen zoals overhoorprogramma s, Daisy speler, laptop met spellingscontrole, tekst-naar-spraakprogramma s en luisterboeken. De dyslexiecoördinator Het Kaj Munk College heeft twee dyslexiecoördinatoren aangesteld: mevrouw Volkers en mevrouw De Vos. Tot de taken van een dyslexiecoördinator behoren o. a. de volgende zaken: Uitreiken dyslexiepas met instructies voor gebruik en uitleg van rechten en plichten. Uitvoeren van de signaleringstoets in de brugklas. Afnemen van de Dyslexie Screening Test bij leerlingen die daarvoor in aanmerking komen. Als aanspreekpunt fungeren voor dyslectische leerlingen. Contactpersoon zijn voor ouders van bestaande en toekomstige dyslectische leerlingen. Er op toezien dat de afgesproken faciliteiten m.b.t. dyslexie uitgevoerd/toegepast worden. Adviseren over de inzet van hulpmiddelen. Op de hoogte zijn en blijven t.a.v. alle formele afspraken m.b.t. dyslectische leerlingen in overleg met de examensecretaris. Overleggen met teams, mentoren en secties m.b.t. dyslexie. De leerling centraal De dyslexiecoördinator gaat samen met leerling na wat hij/zij nodig heeft en waar hij/zij al ervaring mee heeft om zo min mogelijk hinder te ondervinden van zijn/haar problemen. De dyslexiecoördinator geeft aan welke faciliteiten

5 mogelijk zijn. Deze onderwerpen komen aan de orde bij de uitreiking van de dyslexiepas. Dyslectische leerlingen denken niet alleen constructief mee over de aanpak die voor hen het beste is, maar zij zijn ook medeverantwoordelijk voor de uitvoering. Dat houdt in dat zij met hun docenten (leren) overleggen over de wijze van uitvoering en toekenning van faciliteiten. De leerlingenzorg is georganiseerd in een apart systeem, naast het geboden onderwijs. De zorg is preventief en georganiseerd volgens de zorgcyclus: signaleren, diagnosticeren, handelen. De mentor en dyslexiecoördinator zijn het aanspreekpunt voor de dyslectische leerling. Zowel de leerling als de mentor of dyslexiecoördinator kunnen de vakdocenten wijzen op de specifieke rechten van de leerling. De mentor houdt goed in de gaten of de leerling zelf zijn plichten nakomt. De mentor en/of dyslexiecoördinator functioneert als aanspreekpunt voor de leerling bij voorkomende problemen. De dyslexiepas Alle leerlingen met dyslexie (met dyslexieverklaring op school in het dossier) krijgen een dyslexiepas. Op deze pas staan de specifieke afspraken met betrekking tot dyslexie. Op de pas wordt ook de eigen verantwoordelijkheid en inzet van de leerling benoemd. Op de pas staat een foto van de leerling. Met de pas kunnen de leerlingen zich kenbaar maken bij de docent als leerling met dyslexie, indien nodig. De pas onderstreept ook het feit dat er sprake is van een erkend probleem. De pas is tijdens de hele schoolperiode van de leerling van belang. Afspraken ten behoeve van leerlingen met dyslexie in de klas: Bij toetsen extra tijd (standaard 20%) of vermindering van vragen. Luistertoetsen: indien nodig, vooraf extra tijd geven om de vragen te lezen. SO s en proefwerken altijd getypt aanleveren, niet handgeschreven. Teksten die hardop voorgelezen moeten worden, mogen van tevoren worden voorbereid. Indien noodzakelijk en haalbaar, kan de docent beslissen dat een toets mondeling mag worden (over)gedaan. In dat geval worden van tevoren afspraken gemaakt over de manier van beoordelen. Onvoldoende gemaakte toetsen worden doorgesproken met leerling en op grond daarvan worden gerichte adviezen gegeven. Er mag gebruik gemaakt worden van hulpmiddelen zoals: Daisy speler, laptop met spellingscontrole, tekst-naar-spraakprogramma s en luisterboeken. Aantekeningen mogen gekopieerd worden.

6 Richtlijnen m.b.t. toetsen en examens: Alle leerlingen krijgen teksten in Arial 12 (zoals in deze tekst) aangeleverd. Dyslectische leerlingen mogen gebruik maken van een laptop met een tekst-naarspraakprogramma. Deze laptops worden door school verschaft en staan niet in verbinding met Internet of . (zie laptopprotocol) Tot nu toe mocht er bij een centraal examen gebruikgemaakt worden van een laptop met spellingcontrole. Met ingang van het examenjaar 2016 dient de spellingcontrole echter ook bij dyslectische leerlingen te worden uitgeschakeld bij die centrale examens waarin spelling moet worden beoordeeld. Namelijk bij de examens Nederlands vwo, havo en vmbo GL/TL, de papieren examens Nederlands vmbo KB en BB en het examen Engels GL/TL. De beoordeling van spelling is in deze gevallen minder dan 10% van de totale beoordeling. Voor de digitale centrale examens Nederlands KB en BB geldt de aanpassing niet. Omdat deze examens door alle kandidaten op de computer worden gemaakt, is bij deze examens geen sprake van ongelijke beoordeling. De spellingcontrole mag sowieso worden gebruikt bij centrale examens waarbij de spelling niet wordt beoordeeld. Als een kandidaat bijvoorbeeld vanwege zware dyslexie niet goed kan schrijven zonder de ondersteuning van spellingcontrole, dan kan de school de afspraak maken dat de leerling de spellingcontrole mag inschakelen. Voor spellingfouten moet in dat geval echter wel de maximale aftrek worden toegepast, ongeacht het aantal gemaakte spellingfouten. Van dit extra hulmiddel moet melding worden gedaan aan de inspectie en het gebruik moet vermeld worden op het proces-verbaal. Richtlijnen m.b.t. gewone lessen en toetsen: Een dyslectische leerling dient indien gewenst - in de gewone les zelf een laptop mee te nemen naar school. Bij toetsen dient een leerling gebruik te maken van een laptop van school. Deze laptops staan niet in verbinding met Internet of . In sommige gevallen kan een dyslectische leerling bij toetsen gebruik maken van de PC van een docent. Leerlingen kunnen een toets ook maken op een laptop waarop een tekst-naarspraakprogramma is geïnstalleerd. Er zijn laptops beschikbaar met L2S. Meer informatie over L2S is te vinden op L2S is tevens geïnstalleerd op het netwerk van het Kaj Munk College. Dyslectische leerlingen hebben recht op extra tijd bij toetsen (10 minuten voor een grote toets, vijf minuten voor een SO). Niet alle dyslectische leerlingen hebben meer tijd nodig, meestal alleen de leerlingen die moeite hebben met lezen. Een vakdocent mag ook kiezen een dyslectische leerling iets kortere toetsen te laten maken met dien verstande dat wel alle onderdelen dienen te worden getoetst. Tenslotte: mondeling (woordjes) toetsen kan en mag maar dat is, gezien het aantal dyslectische leerlingen, niet altijd haalbaar. Vrijstelling voor MVT: zie het protocol voortgezet onderwijs. Tenslotte:

7 Hoewel niet alle dyslectische leerlingen in dezelfde mate hinder ondervinden van hun handicap, hanteert het Kaj Munk één stelregel: alle leerlingen die erkend dyslectisch zijn krijgen dezelfde faciliteiten.

Dyslexieprotocol 0 Hooghuis Heesch

Dyslexieprotocol 0 Hooghuis Heesch Dyslexieprotocol 0 Hooghuis Heesch Inhoudsopgave 1.1 Uitgangspunten pag. 2 2.1 Definitie dyslexie pag. 3 2.2 Kenmerken van dyslexie pag. 3 2.2.1 Problemen bij lezen pag. 3 2.2.2 Problemen bij spellen pag.

Nadere informatie

Dyslexiebeleid. Scholengemeenschap Sint Ursula. Locatie Heythuysen Tienderweg 101 6093 EN Heythuysen. Schooljaar 2015-2016

Dyslexiebeleid. Scholengemeenschap Sint Ursula. Locatie Heythuysen Tienderweg 101 6093 EN Heythuysen. Schooljaar 2015-2016 Dyslexiebeleid Scholengemeenschap Sint Ursula Locatie Heythuysen Tienderweg 101 6093 EN Heythuysen Schooljaar 2015-2016 In het kader van passend onderwijs streeft Scholengemeenschap Sint Ursula voor elke

Nadere informatie

Dyslexiebeleid Zaanlands Lyceum augustus 2014

Dyslexiebeleid Zaanlands Lyceum augustus 2014 Dyslexiebeleid Zaanlands Lyceum augustus 2014 1. Inleiding De meest geaccepteerde definitie van dyslexie is: Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Cambium College

Dyslexieprotocol Cambium College Dyslexieprotocol Cambium College Inhoud: Wat is dyslexie? Diagnosetraject op het Cambium. De dyslexieverklaring. Overzicht dispenserende en compenserende maatregelen: o Dispenserende maatregelen. (Vrijstellingen)

Nadere informatie

3. Gevolgen van dyslexie Veel voorkomende belemmeringen die als gevolg van dyslexie kunnen voorkomen zijn:

3. Gevolgen van dyslexie Veel voorkomende belemmeringen die als gevolg van dyslexie kunnen voorkomen zijn: Dyslexiebeleid Berlage Lyceum 1. Inleiding Het Berlage Lyceum is een school waar volop kansen worden geboden. Wij streven ernaar het maximale uit de leerlingen te halen zodat zij hun talenten ten volle

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. Beekdal Lyceum 2012-2013

Dyslexieprotocol. Beekdal Lyceum 2012-2013 Dyslexieprotocol Beekdal Lyceum 2012-2013 versie november 2012 Dyslexieprotocol Beekdal Lyceum 2012-2013 Het Beekdal Lyceum zet in op het zo optimaal mogelijk maken van de leeromgeving leerlingen. Vandaar

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Poort

Dyslexieprotocol Poort Dyslexieprotocol Poort Inhoudsopgave 1. Inhoudsopgave... blz 15 2. Voorwoord... blz 16 3. Wat is dyslexie?.... blz 17 4. Dyslexieverklaring..... blz 17 4.1 aanmelden met dyslexieverklaring.. blz 18 4.2

Nadere informatie

Probleem bij: Komt tot uiting bij: Consequentie: Fonetische uitspraak (= een woord uitspreken zoals het klinkt)

Probleem bij: Komt tot uiting bij: Consequentie: Fonetische uitspraak (= een woord uitspreken zoals het klinkt) DYSLEXIEPROTOCOL Dit dyslexieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat (dyslectische)leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op De RSG Tromp Meesters. Dyslexie Het woord

Nadere informatie

Dyslexiebeleid op Wolfert Lyceum

Dyslexiebeleid op Wolfert Lyceum Dyslexiebeleid op Wolfert Lyceum Inleiding Volgens de meest gangbare definitie is dyslexie een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de woordidentificatie (lezen)

Nadere informatie

OSB PROTOCOL DYSLEXIE

OSB PROTOCOL DYSLEXIE OSB PROTOCOL DYSLEXIE Amsterdam, 25 februari 2016 Vastgesteld door de schoolleiding Open Schoolgemeenschap Bijlmer 1 INHOUDSOPGAVE Wat is dyslexie? De OSB & de begeleiding van leerlingen met dyslexie Wederzijdse

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Zwin College Oostburg

Dyslexieprotocol Zwin College Oostburg Dyslexieprotocol Zwin College Oostburg Dyslexie is een leerstoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen en/of spellen op

Nadere informatie

Kader dyslexie Clusius College

Kader dyslexie Clusius College Kader dyslexie Clusius College Vastgesteld door de Directieraad Datum: 16-06-2014 Inleiding Het Clusius College heeft te maken met een grote groep leerlingen die op het gebied van taal problemen heeft,

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Hoeksche Waard

Dyslexieprotocol. Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Hoeksche Waard Dyslexieprotocol Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Hoeksche Waard Actief College Koninginneweg 126 3262 JD Oud-Beijerland T: 0186-612130 E: administratie@actiefcollege.nl W: www.actiefcollege.nl

Nadere informatie

1. Inleiding Definitie dyslexie volgens de Stichting Dyslexie Nederland (SDN) herziene versie 2003:

1. Inleiding Definitie dyslexie volgens de Stichting Dyslexie Nederland (SDN) herziene versie 2003: Dyslexiebeleid op de SSGN (versie januari 2015) 1. Inleiding Definitie dyslexie volgens de Stichting Dyslexie Nederland (SDN) herziene versie 2003: "Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. 1 Wie in het BIG-register staat ingeschreven, valt onder het in de wet BIG geregelde tuchtrecht. De Wet op de

Dyslexieprotocol. 1 Wie in het BIG-register staat ingeschreven, valt onder het in de wet BIG geregelde tuchtrecht. De Wet op de Dyslexieprotocol Een dyslectische leerling is een leerling bij wie officieel dyslexie is vastgesteld. Er is voor hem/haar een rapport gemaakt waarin door een erkend deskundige (een psycholoog of orthopedagoog

Nadere informatie

2012-2013. Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium

2012-2013. Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium 2012-2013 Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium Drs. M. Compagner (teammanager zorg) Drs. D. van der Meijden (orthopedagoog) Trinitas Gymnasium Schooljaar 2012-2013 Inhoudsopgave 1. Inhoudsopgave... blz

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium

Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium Inhoudsopgave 1. Inhoudsopgave... blz 1 2. Voorwoord... blz 2 3. Wat is dyslexie?.... blz 3 4. Dyslexieverklaring..... blz 3 4.1 aanmelden met dyslexieverklaring.. blz

Nadere informatie

DYSLEXIEBELEID OP BEUKENRODE ONDERWIJS

DYSLEXIEBELEID OP BEUKENRODE ONDERWIJS DYSLEXIEBELEID OP BEUKENRODE ONDERWIJS Inhoudsopgave 1 Visie en doelstelling p. 3 2 Doelgroep p. 4 3 Procedure screening dyslexie p. 4 4 Praktische ondersteuning p. 5 5 Arrangementen p. 7 Bijlage 1: Dyslexiekaart

Nadere informatie

PROTOCOL. DYSLEXIE en DYSCALCULIE

PROTOCOL. DYSLEXIE en DYSCALCULIE PROTOCOL DYSLEXIE en DYSCALCULIE Vastgesteld 10 februari 2014 Inleiding In dit protocol zet het Montessori College Eindhoven in grote lijnen uiteen: - hoe leerlingen met leerstoornissen als dyslexie en

Nadere informatie

DYSLEXIEPROTOCOL (wordt op dit moment geupdate!)

DYSLEXIEPROTOCOL (wordt op dit moment geupdate!) DYSLEXIEPROTOCOL (wordt op dit moment geupdate!) Dyslexie wordt gedefinieerd als "een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en/of vlot toepassen van het lezen en/of

Nadere informatie

Informatie over DYSLEXIE EN DYSCALCULIE IJsselcollege, locatie Alkenlaan

Informatie over DYSLEXIE EN DYSCALCULIE IJsselcollege, locatie Alkenlaan Informatie over DYSLEXIE EN DYSCALCULIE In dit overzicht staat informatie over twee veelvoorkomende leerproblemen: dyslexie en dyscalculie. Daarbij gaan we in op de volgende vragen. 1. Wat is het? 2. Hoe

Nadere informatie

Gedurende de gehele schoolperiode wordt door de docenten zoveel mogelijk aandacht gegeven aan de volgende punten:

Gedurende de gehele schoolperiode wordt door de docenten zoveel mogelijk aandacht gegeven aan de volgende punten: Pakket van maatregelen bij Dyslexie en Dyscalculie Dyslexie Algemeen: Gedurende de gehele schoolperiode wordt door de docenten zoveel mogelijk aandacht gegeven aan de volgende punten: Stimuleren Schriftelijk

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. Cals College IJsselstein

Dyslexieprotocol. Cals College IJsselstein Dyslexieprotocol Cals College IJsselstein Juli 2015 Inhoud Dyslexieprotocol Inhoudsopgave 1 1. Inleiding 2 2. Wat is dyslexie? 2 3. Dyslexieverklaring 2 4. Compensatiekaart dyslexiekaart 3 5. Informatie

Nadere informatie

Wat is dyslexie en wat zijn de gevolgen hiervan voor het volgen van onderwijs?

Wat is dyslexie en wat zijn de gevolgen hiervan voor het volgen van onderwijs? Augustus 2014 Wat is dyslexie en wat zijn de gevolgen hiervan voor het volgen van onderwijs? Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren van het accuraat

Nadere informatie

Het dyslexiebeleid van de Stichting Markland College

Het dyslexiebeleid van de Stichting Markland College Het dyslexiebeleid van de Stichting Markland College Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen en/of

Nadere informatie

Dyslexie boekje. W. de Vries Robbéweg 27 4206 AK Gorinchem 0183-622728. 1. Dyslexie

Dyslexie boekje. W. de Vries Robbéweg 27 4206 AK Gorinchem 0183-622728. 1. Dyslexie Dyslexie boekje W. de Vries Robbéweg 27 4206 AK Gorinchem 0183-622728 1. Dyslexie Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en accuraat en/of vlot toepassen

Nadere informatie

Zorg om je toekomst. Wat is. dyslexie?

Zorg om je toekomst. Wat is. dyslexie? Zorg om je toekomst Wat is dyslexie? 2 Inleiding Dyslexie is een complex probleem. Dyslectische leerlingen zijn niet dom of lui, hun falen is geen onwil. Deze leerlingen doen vaak extra hun best, besteden

Nadere informatie

Handboek Dyslexie 2015-2016

Handboek Dyslexie 2015-2016 Handboek Dyslexie 2015-2016 INHOUD INHOUD... 2 1. KORTE OMSCHRIJVING EN TOELICHTING... 3 2. BELEID EN WERKWIJZE VESPUCCI COLLEGE... 3 3. FACILITEITEN DYSLECTISCHE LEERLINGEN... 4 4. EINDEXAMEN... 5 BIJLAGE

Nadere informatie

Protocol dyslexie Vechtstede College 1-5-2013. A. Verhulst Remedial Teacher

Protocol dyslexie Vechtstede College 1-5-2013. A. Verhulst Remedial Teacher Protocol dyslexie Vechtstede College 1-5-2013 A. Verhulst Remedial Teacher INHOUDSOPGAVE Wat is dyslexie 3 Begeleiding van leerlingen met dyslexie 3 Faciliteiten voor leerlingen met dyslexie 4 Afspraken

Nadere informatie

Het dyslexiebeleid van het Wolfert Lyceum is vastgesteld door het MT in overleg met de dyslexiecoach.

Het dyslexiebeleid van het Wolfert Lyceum is vastgesteld door het MT in overleg met de dyslexiecoach. Dyslexiebeleid Inleiding Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de woordidentificatie (lezen) en/of schriftbeeldvorming (spellen). Dit betekent

Nadere informatie

Dyslexieprotocol 2016-2017 Beekdal Lyceum

Dyslexieprotocol 2016-2017 Beekdal Lyceum Dyslexieprotocol 2016-2017 Beekdal Lyceum Datum: 26-05-2016 Auteur: Martin Jager Portefeuille: Caroline Herbermann Inleiding Het Beekdal Lyceum zet in op het zo optimaal mogelijk maken van de leeromgeving

Nadere informatie

Inleiding. Dyslexieprotocol

Inleiding. Dyslexieprotocol Inleiding Dyslexieprotocol Dit dyslexieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat dyslectische leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op het Technisch College Velsen &

Nadere informatie

ALGEMEEN. Dyslexieprotocol

ALGEMEEN. Dyslexieprotocol ALGEMEEN Dyslexieprotocol Dit dyslexieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat (dyslectische) leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op de Thorbecke Scholengemeenschap,

Nadere informatie

Protocol dyslexie Chr. College Groevenbeek. 1a. Doel en uitgangspunten van het dyslexiebeleid op Groevenbeek

Protocol dyslexie Chr. College Groevenbeek. 1a. Doel en uitgangspunten van het dyslexiebeleid op Groevenbeek Protocol dyslexie Chr. College Groevenbeek In dit protocol dyslexie schetsen we voor ouders, docenten en leerlingen een duidelijk beeld wat van Groevenbeek verwacht mag worden wanneer een leerling met

Nadere informatie

De verschillende routes worden hieronder nader omschreven en in een schema uiteengezet.

De verschillende routes worden hieronder nader omschreven en in een schema uiteengezet. ALGEMEEN Dyslexieprotocol Dit dyslexieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat (dyslectische) leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op de Thorbecke Scholengemeenschap,

Nadere informatie

Begeleidingswijzer Dyslexie

Begeleidingswijzer Dyslexie Begeleidingswijzer Dyslexie Dyslexie Ongeveer 5% van de studenten in het mbo heeft dyslexie. Dit is één op de twintig studenten. Iedereen die bij Rijn IJssel werkt, kan dus te maken krijgen met studenten

Nadere informatie

Protocol Dyslexie Gerrit Rietveld College. oktober 2012

Protocol Dyslexie Gerrit Rietveld College. oktober 2012 Protocol Dyslexie Gerrit Rietveld College oktober 2012 1 Protocol Dyslexie Gerrit Rietveld College Inleiding Sinds een aantal jaren voert het Gerrit Rietveld College een beleid op het gebied van dyslexie.

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Passend Voortgezet Onderwijs Walcheren (PVOW) januari 2016

Dyslexieprotocol Passend Voortgezet Onderwijs Walcheren (PVOW) januari 2016 Dyslexieprotocol Passend Voortgezet Onderwijs Walcheren (PVOW) januari 2016 Definitie Dyslexie wordt gedefinieerd als een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en

Nadere informatie

Ook een rivier begint met de eerste druppel

Ook een rivier begint met de eerste druppel Ook een rivier begint met de eerste druppel Update Afstemmingsdocument Ernstige lees- en/of spellingproblemen en/of dyslexie Onderwijs aan leerlingen van 4 tot 18 jaar op Walcheren juni 2011 Inleiding

Nadere informatie

Bij een voldoende score op het didactisch onderzoek worden geen verdere stappen genomen. Bij een lage score volgt stap 3.

Bij een voldoende score op het didactisch onderzoek worden geen verdere stappen genomen. Bij een lage score volgt stap 3. Protocol Dyslexie LOKET Zwijndrecht Inleiding Dyslexie is door de overheid erkend als een leerstoornis. Dat betekent dat er voor de leerlingen met dyslexie ondersteuning is en hoort te zijn. In dit protocol

Nadere informatie

Dyslexiebeleid van het Ludger College

Dyslexiebeleid van het Ludger College Dyslexiebeleid van het Ludger College Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1 Wat is dyslexie? 1.2 Kenmerken van dyslexie 2 2 De procedure 4 2.1 Ouderavond 2.2 Een vermoeden van dyslexie 2.3 De screening 2.4 De

Nadere informatie

Studiesucces met dyslexie mbo

Studiesucces met dyslexie mbo Studiesucces met dyslexie mbo Karin Lukassen, APS Marga Kemper, Cinop Oktober 2012 Wat is dyslexie? Wat is dyslexie? Definitie en kenmerken Vaardigheidsniveau Criterium van de didactische resistentie Criterium

Nadere informatie

Dyslexieprotocol compenserende en dispenserende maatregelen. Bonhoeffer College, Enschede

Dyslexieprotocol compenserende en dispenserende maatregelen. Bonhoeffer College, Enschede Dyslexieprotocol compenserende en dispenserende maatregelen Bonhoeffer College, Enschede 1.Algemene faciliteiten: Alle leerlingen met een officiële dyslexieverklaring hebben recht op de onderstaande faciliteiten.

Nadere informatie

Informatie en advies voor docenten SPECIALE AANDACHT GEVRAAGD VOOR STUDENTEN MET DYSLEXIE IN HET MIDDELBAAR BEROEPSONDERWIJS

Informatie en advies voor docenten SPECIALE AANDACHT GEVRAAGD VOOR STUDENTEN MET DYSLEXIE IN HET MIDDELBAAR BEROEPSONDERWIJS Informatie en advies voor docenten SPECIALE I AANDACHT GEVRAAGD VOOR STUDENTEN MET DYSLEXIE IN HET MIDDELBAAR BEROEPSONDERWIJS II Inzicht, herkennen, handelen Zo n vier tot vijf procent van de studenten

Nadere informatie

Studiesucces met dyslexie en dyscalculie mbo. Juni 2012

Studiesucces met dyslexie en dyscalculie mbo. Juni 2012 Studiesucces met dyslexie en dyscalculie mbo Bert de Vos Marga Kemper - b.devos@aps.nl - mkemper@cinop.nl Juni 2012 Vraag bij binnenkomst Wat zie je in de klas, waarbij je denkt: dit zou door dyslexie

Nadere informatie

Hoe begeleiden wij op de Stichtse Vrije School dyslectische leerlingen?

Hoe begeleiden wij op de Stichtse Vrije School dyslectische leerlingen? Hoe begeleiden wij op de Stichtse Vrije School dyslectische leerlingen? Een veel voorkomende vraag van ouders bij het zoeken naar een geschikte vorm van voortgezet onderwijs, betreft de begeleiding van

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. Mollerlyceum. (Laatste bijstelling: 11 december 2014)

Dyslexieprotocol. Mollerlyceum. (Laatste bijstelling: 11 december 2014) ! Dyslexieprotocol Mollerlyceum (Laatste bijstelling: 11 december 2014)! Inleiding Albert Einstein, Leonardo da Vinci, Walt Disney en zo kun je nog wel even doorgaan: de dyslect is in goed gezelschap!

Nadere informatie

Protocol dyslexie Chr. College Groevenbeek 1a. Doel en uitgangspunten van het dyslexiebeleid op Groevenbeek 1b. Aansluiting bij de basisschool

Protocol dyslexie Chr. College Groevenbeek 1a. Doel en uitgangspunten van het dyslexiebeleid op Groevenbeek 1b. Aansluiting bij de basisschool Protocol dyslexie Chr. College Groevenbeek In dit protocol dyslexie schetsen we voor ouders, docenten en leerlingen een duidelijk beeld wat van Groevenbeek verwacht mag worden wanneer een leerling met

Nadere informatie

Protocol dyslexie. De Rietlanden

Protocol dyslexie. De Rietlanden Protocol dyslexie De Rietlanden september 2014 Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen en/of spellen

Nadere informatie

HET DYSLEXIEBELEID VAN HET MAERLANT-LYCEUM

HET DYSLEXIEBELEID VAN HET MAERLANT-LYCEUM HET DYSLEXIEBELEID VAN HET MAERLANT-LYCEUM FEBRUARI 2013 [1] INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding...... pag. 2 2. Algemeen...... pag. 2 2.1 Definitie van dyslexie.... pag. 2 2.2 Definitie van dyscalculie.... pag.

Nadere informatie

Dyslexiebeleid 2014-2015

Dyslexiebeleid 2014-2015 Dyslexiebeleid 2014-2015 Dyslexie wordt gedefinieerd als een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen en/of spellen

Nadere informatie

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Coevorden, mei 2014 Wat is dyslexie? De definitie voor dyslexie is: "Een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen of spellen

Nadere informatie

Handelingsplan. Dyscalculie

Handelingsplan. Dyscalculie Handelingsplan Dyscalculie Datum van invullen: Omschrijving van dit plan: Dyscalculie is een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de basisvaardigheden van het

Nadere informatie

Bijlage 1 - Gebruik van regelkaarten in klas 1, 2 en 3

Bijlage 1 - Gebruik van regelkaarten in klas 1, 2 en 3 Dyslexieprotocol Dit dyslexieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat (dyslectische) leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op De Capellenborg. De locatie Capellenborg

Nadere informatie

Protocol dyscalculie en ernstige rekenproblemen

Protocol dyscalculie en ernstige rekenproblemen Protocol dyscalculie en ernstige rekenproblemen Dit protocol heeft als doel richtlijnen te geven voor de begeleiding van leerlingen met dyscalculie en ernstige rekenproblemen op Thorbecke vmbo-pro. Het

Nadere informatie

... Protocol Dyslexie. Versienummer 2.0 16-10-2014. Vastgesteld door MR. Status document (concept, voorstel, besloten, vastgesteld)

... Protocol Dyslexie. Versienummer 2.0 16-10-2014. Vastgesteld door MR. Status document (concept, voorstel, besloten, vastgesteld) ................................................................. Protocol Dyslexie Naam notitie/procedure/afspraak Protocol Dyslexie Eigenaar/portefeuillehouder Wim Krijbolder Versienummer 2.0 16-10-2014

Nadere informatie

Ouders van brugklasleerlingen met dyslexie worden in het begin van het schooljaar uitgenodigd voor een informatieavond Dyslexie op het UC H/V.

Ouders van brugklasleerlingen met dyslexie worden in het begin van het schooljaar uitgenodigd voor een informatieavond Dyslexie op het UC H/V. 1. Dyslexie 1.1 Wat is dyslexie? Dyslexie is een leerstoornis waarbij de leerling ernstige en hardnekkige problemen bij het automatiseren van het lezen en / of spelling heeft. Dyslexie kan in meer of mindere

Nadere informatie

Protocol Dyslexie Nehalennia versie 09012012

Protocol Dyslexie Nehalennia versie 09012012 Protocol Dyslexie Nehalennia versie 09012012 Afspraken en aanbevelingen ten behoeve van dyslectische leerlingen Definitie Dyslexie wordt gedefinieerd als een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig

Nadere informatie

Dyslexie beleid. versie 2015-2016. Bettina Giovannangelo. Sascha van der Zon

Dyslexie beleid. versie 2015-2016. Bettina Giovannangelo. Sascha van der Zon L Dyslexie beleid Bettina Giovannangelo Sascha van der Zon Inhoud 1.WAT IS DYSLEXIE? ------------------------------------------------------------------------------------------ 2 1.1 Inleiding -----------------------------------------------------------------------------------------------------

Nadere informatie

PROTOCOL DYSLEXIE Colofon

PROTOCOL DYSLEXIE Colofon PROTOCOL DYSLEXIE Colofon Uitgave : MBO Amersfoort Vastgesteld College van Bestuur : 7 januari 2014 Kenmerk CvB vastgesteld : MBOA-15-331 Afkomstig van : Afdeling O & O Inhoudsopgave Inleiding.......3

Nadere informatie

Dyslexie. op het. : Isendoorn College

Dyslexie. op het. : Isendoorn College Dyslexie op het Isendoorn College Naam school Locatie Contactpersonen : Isendoorn College : Warnsveld : Maartje Robers (dyslexiecoördinator) Myrèse Salentijn (zorgcoördinator) September 2015 Inleiding

Nadere informatie

Definitie van dyslexie. Bron: Stichting Dyslexie Nederland, Diagnose van Dyslexie, 2004

Definitie van dyslexie. Bron: Stichting Dyslexie Nederland, Diagnose van Dyslexie, 2004 DYSLEXIEPROTOCOL Dit dyslexieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat (dyslectische) leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op De Capellenborg. De locatie Capellenborg

Nadere informatie

Definitie van dyslexie. Bron: Stichting Dyslexie Nederland, Diagnose van Dyslexie, 2004

Definitie van dyslexie. Bron: Stichting Dyslexie Nederland, Diagnose van Dyslexie, 2004 DYSLEXIEPROTOCOL Dit dyslexieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat (dyslectische) leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op De Capellenborg. De locatie Capellenborg

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Veurs Lyceum

Dyslexieprotocol Veurs Lyceum Dyslexieprotocol Veurs Lyceum Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat aanleren en/of het vlot toepassen (automatiseren) van het lezen

Nadere informatie

Dyslexieprotocol LVO Weert

Dyslexieprotocol LVO Weert Dyslexieprotocol LVO Weert 3 juni 2013 Inhoudsopgave blz. Samenvatting: Dyslexieprotocol LVO-Weert 2 Inleiding 3 Deel I: Diagnose en begeleiding leerlingen bij het vermoeden van dyslexie 4 Diagnose en

Nadere informatie

UITTREKSEL DYSLEXIEPROTOCOL 2015-2016, VESTIGING KAGERSTRAAT.

UITTREKSEL DYSLEXIEPROTOCOL 2015-2016, VESTIGING KAGERSTRAAT. UITTREKSEL DYSLEXIEPROTOCOL 2015-2016, VESTIGING KAGERSTRAAT. Het protocol bevat afspraken m.b.t. leerlingen met dyslexie en is onderdeel van het zorgplan. Doelgroep Dispenserende en compenserende maatregelen

Nadere informatie

Inleiding. Maart 2010. Carolien van Lierop Frederike Nikkels Brenda Harmsen

Inleiding. Maart 2010. Carolien van Lierop Frederike Nikkels Brenda Harmsen Protocol Dyslexie Inleiding Binnen de school is het beleid rondom dyslexie in opmars. Er komen naast ernstige gedragsproblemen en/of psychiatrische problemen steeds meer leerlingen op school waarbij er

Nadere informatie

Dyslexiebeleid Schoonhovens College. De begeleiding van leerlingen met dyslexie op het Schoonhovens College

Dyslexiebeleid Schoonhovens College. De begeleiding van leerlingen met dyslexie op het Schoonhovens College Dyslexiebeleid Schoonhovens College De begeleiding van leerlingen met dyslexie op het Schoonhovens College 0 Inleiding Wat is dyslexie? Hoe kun je leerlingen met dyslexie herkennen? Welke gevolgen heeft

Nadere informatie

Dyslexiebeleid van Openbare basisschool voor Daltononderwijs. De Meent

Dyslexiebeleid van Openbare basisschool voor Daltononderwijs. De Meent DE DE DE DE MEENT MEENT MEENT MEENT MAARN MAARN MAARN MAARN Dyslexiebeleid van Openbare basisschool voor Daltononderwijs De Meent Inhoud 1. Inleiding... 1 2. Wat is dyslexie... 1 3. Van signaleren tot

Nadere informatie

Zorgbeleid RML 2014 1

Zorgbeleid RML 2014 1 Dyslexie Voor dyslectische leerlingen worden de uitgangspunten uit het Protocol Dyslexie Voortgezet Onderwijs (KPC groep 2013) zoveel mogelijk nagestreefd. De reguliere exameneisen op het gebied van spelling,

Nadere informatie

Dyslexiebeleid Oranje Nassau College (locatie Parkdreef)

Dyslexiebeleid Oranje Nassau College (locatie Parkdreef) Dyslexiebeleid Oranje Nassau College (locatie Parkdreef) We spreken van dyslexie als er sprake is van een ontwikkelingsstoornis als gevolg waarvan bij een kind sprake is van een niet, onvolledig of zeer

Nadere informatie

Dyslexie. op het. : Isendoorn College

Dyslexie. op het. : Isendoorn College Dyslexie op het Isendoorn College Naam school Locatie Contactpersonen : Isendoorn College : Warnsveld : Maartje Robers (dyslexiecoach onderbouw) Elsbeth Doornbos (dyslexiecoach bovenbouw) Myrèse Salentijn

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Saenstroom opdc

Dyslexieprotocol Saenstroom opdc Dyslexieprotocol Saenstroom opdc Inleiding Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de woordidentificatie, (lezen) en/ of schriftbeeldvorming (spellen).

Nadere informatie

Informatie en advies voor de praktijkbegeleider SPECIALE AANDACHT GEVRAAGD VOOR STAGIAIRS MET DYSLEXIE IN DE WERKSITUATIE

Informatie en advies voor de praktijkbegeleider SPECIALE AANDACHT GEVRAAGD VOOR STAGIAIRS MET DYSLEXIE IN DE WERKSITUATIE Informatie en advies voor de praktijkbegeleider SPECIALE I AANDACHT GEVRAAGD VOOR STAGIAIRS MET DYSLEXIE IN DE WERKSITUATIE II Inzicht, herkennen, handelen Zo n vier tot vijf procent van de studenten in

Nadere informatie

Dyslexieprotocol 2013

Dyslexieprotocol 2013 Dyslexieprotocol 2013 Waar hebben we het over? Officieel hebben we het bij dyslexie over "Een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen en/of spellen op woordniveau.

Nadere informatie

DYSLEXIEPROTOCOL Het dyslexieprotocol Wat is dyslexie? Dyslexie Signaleringstoetsen klas 1 De werkwijze is als volgt De dyslexieverklaring

DYSLEXIEPROTOCOL Het dyslexieprotocol Wat is dyslexie? Dyslexie Signaleringstoetsen klas 1 De werkwijze is als volgt De dyslexieverklaring DYSLEXIEPROTOCOL Het dyslexieprotocol Dit document is voor leerlingen, ouders, leerkrachten en belanghebbenden in het kader van het dyslexieprotocol op het Comenius College Nieuwerkerk. Het beschrijft

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Missie Doelgroep Leerlingen met een dyslexieverklaring Signalering Het wonderlijke weer. : Hoe gevaarlijk is een tekenbeet?

Dyslexieprotocol Missie Doelgroep Leerlingen met een dyslexieverklaring Signalering Het wonderlijke weer. : Hoe gevaarlijk is een tekenbeet? Dyslexieprotocol Missie Het streven om elke leerling in staat te stellen een bij hem passende opleiding te volgen Het leveren van maatwerk d.m.v. goede communicatie tussen ouders, leerling en dyslexiecoach,

Nadere informatie

Dyscalculie beleid. Het Kwadrant Weert. Het Kwadrant, school voor VMBO Thornstraat 7 6004 JP Weert Telefoon: 0495 513 666

Dyscalculie beleid. Het Kwadrant Weert. Het Kwadrant, school voor VMBO Thornstraat 7 6004 JP Weert Telefoon: 0495 513 666 Dyscalculie beleid Het Kwadrant Weert Het Kwadrant, school voor VMBO Thornstraat 7 6004 JP Weert Telefoon: 0495 513 666 Inhoudsopgave Inhoudsopgave 2 Inleiding 3 Deel I: Diagnose van leerlingen met een

Nadere informatie

Figuur 1: definitie van dyslexie. Bron: Stichting Dyslexie Nederland, Diagnose van Dyslexie, 2004

Figuur 1: definitie van dyslexie. Bron: Stichting Dyslexie Nederland, Diagnose van Dyslexie, 2004 1. Inleiding Dit dyslexieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat dyslectische leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op het Vellesancollege. Er wordt ingegaan op: De

Nadere informatie

Dyslexiebeleid. De Savornin Lohman

Dyslexiebeleid. De Savornin Lohman Dyslexiebeleid De Savornin Lohman 1. Inleiding 2. Visie en missie 3. Definitie dyslexie 4. Signalering 5. Diagnostiek 6. Begeleiding en ondersteuning 7. Samenwerking met ouders 8. Extra hulp en faciliteiten

Nadere informatie

Dyslexiebeleid. 1 Inleiding

Dyslexiebeleid. 1 Inleiding Dyslexiebeleid 1 Inleiding In 2004 is op initiatief van het ministerie van OC&W, het Protocol Dyslexie Voortgezet Onderwijs 1 verschenen. Vanwege gewijzigde exameneisen, toepassing van de wet gelijke behandeling

Nadere informatie

Dyslexieprotocol PCB de Schakel

Dyslexieprotocol PCB de Schakel Dyslexieprotocol PCB de Schakel Hoe herken je vroegtijdig dyslexie? Een handreiking voor leerkrachten en ouders. B.Vos en C.Bulk 15-4-2007 Inhoudsopgave: Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 Dyslexie in het kort...3

Nadere informatie

1. Wat is dyslexie? 2. 2. Hoe kun je dyslexie vaststellen? 3. 3. Wat zijn de mogelijke gevolgen voor de leerling 4. 4. Wat doet de school?

1. Wat is dyslexie? 2. 2. Hoe kun je dyslexie vaststellen? 3. 3. Wat zijn de mogelijke gevolgen voor de leerling 4. 4. Wat doet de school? Inhoud 1. Wat is dyslexie? 2 2. Hoe kun je dyslexie vaststellen? 3 3. Wat zijn de mogelijke gevolgen voor de leerling 4 4. Wat doet de school? 4 5. Wat doen de docenten? 6 6. Wat doet de leerling? 8 7.

Nadere informatie

Protocol dyslexie en dyscalculie Christelijke Scholengemeenschap Walcheren per 1 augustus 2012

Protocol dyslexie en dyscalculie Christelijke Scholengemeenschap Walcheren per 1 augustus 2012 Hks12.0214 DyslexieDyscalculieprotocolCSW Protocol dyslexie en dyscalculie Christelijke Scholengemeenschap Walcheren per 1 augustus 2012 1. Definities dyslexie en dyscalculie, doelstelling protocol Centraal

Nadere informatie

Om te komen tot een diagnose dyslexie moet aan een drietal diagnoses worden voldaan.

Om te komen tot een diagnose dyslexie moet aan een drietal diagnoses worden voldaan. Omgaan met kinderen met lees- en spellingproblemen, dyslexie. April 2013 Aanleiding tot het aanpassen van de notitie van november 2005 SPOVenray draagt zorg voor een goede begeleiding van alle kinderen.

Nadere informatie

dyscalculieverklaring gebruikt wordt, staat in het onderstaande kader vermeld.

dyscalculieverklaring gebruikt wordt, staat in het onderstaande kader vermeld. Dyscalculieprotocol Dit dyscalculieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat leerlingen met dyscalculie kunnen verwachten van het dyscalculiebeleid op onze school. Dyscalculie Dyscalculie

Nadere informatie

Dyslexie. Dyslexieprotocol Sweelinck College 2015-2016

Dyslexie. Dyslexieprotocol Sweelinck College 2015-2016 Dyslexie Dyslexieprotocol Sweelinck College 2015-2016 Wat is dyslexie? Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Pallas Athene College

Dyslexieprotocol Pallas Athene College Dyslexieprotocol Pallas Athene College November 2012 1 1. Inleiding Dit dyslexieprotocol is geschreven om aan te geven volgens welke afspraken wij op het Pallas Athene College werken met leerlingen die

Nadere informatie

Dyslexie, S c r e e n i n g B e g e l e i d i n g. F a c i l i t e i t e n

Dyslexie, S c r e e n i n g B e g e l e i d i n g. F a c i l i t e i t e n Dyslexie, onze aanpak S c r e e n i n g B e g e l e i d i n g F a c i l i t e i t e n Inhoudsopgave Inleiding 3 Wat is dyslexie? 3 Beeld van dyslexie 3 Ontdekken en vaststellen van dyslexie 3 Screening

Nadere informatie

(S)Ken uw instelling. Linda Sontag en Marga Kemper. Mei 2012

(S)Ken uw instelling. Linda Sontag en Marga Kemper. Mei 2012 (S)Ken uw instelling Linda Sontag en Marga Kemper Mei 2012 Studiesucces met dyslexie en dyscalculie Waarom een scan voor het mbo? Hoeveel studenten met dyslexie zijn er in het mbo en wat zijn hun onderwijsbehoeften?

Nadere informatie

@ DYSLEXIEBELEID KALSBEEK COLLEGE LOCATIE SCHILDERSPARK. Februari 2014

@ DYSLEXIEBELEID KALSBEEK COLLEGE LOCATIE SCHILDERSPARK. Februari 2014 @ DYSLEXIEBELEID KALSBEEK COLLEGE LOCATIE SCHILDERSPARK Februari 2014 INHOUDSOPGAVE INLEIDING 1 1. LEERLINGEN DIE AL OP DE BASISSCHOOL ZIJN GETEST OP DYSLEXIE 2 1.1 Geldige dyslexieverklaring en geldig

Nadere informatie

Vragenlijst leergeschiedenis lees- en spellingvaardigheid bestemd voor school / groepsleerkracht en interne leerlingenbegeleider

Vragenlijst leergeschiedenis lees- en spellingvaardigheid bestemd voor school / groepsleerkracht en interne leerlingenbegeleider Vragenlijst leergeschiedenis lees- en spellingvaardigheid bestemd voor school / groepsleerkracht en interne leerlingenbegeleider Gegevens leerling Naam leerling :.. 0 jongen 0 meisje Geboortedatum Groep

Nadere informatie

Het ABC van de leerstoornissen

Het ABC van de leerstoornissen Het ABC van de leerstoornissen 23 oktober 2012 K.A. Redingenhof Leuven Nadia Gielen Onderzoekseenheid Gezins- en Orthopedagogiek PraxisP Inhoud Leerstoornissen, dyslexie, dyscalculie een beknopt overzicht

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. Inhoud. Hoofdstuk 1: Inleiding 1.1 Doel van het dyslexieprotocol 1.2 Begripsbepaling

Dyslexieprotocol. Inhoud. Hoofdstuk 1: Inleiding 1.1 Doel van het dyslexieprotocol 1.2 Begripsbepaling Dyslexieprotocol Inhoud Hoofdstuk 1: Inleiding 1.1 Doel van het dyslexieprotocol 1.2 Begripsbepaling Hoofdstuk 2: Dyslexiebeleid 2.1 Basisprincipes voor een goed dyslexiebeleid 2.2 Overheid en dyslexiebeleid

Nadere informatie

Protocol Dyslexie RLS

Protocol Dyslexie RLS Protocol Dyslexie RLS 1 Inhoudsopgave 1. Visie van het Rijnlands Lyceum Sassenheim 2. Begeleiding van dyslectische leerlingen 3. Aangepaste regelingen voor leerlingen met een dyslexieverklaring Bijlage

Nadere informatie

Protocol Dyslexie Scala College AA P N OO T M I S. Dyslexieprotocol MR ingestemd op 9-7-13

Protocol Dyslexie Scala College AA P N OO T M I S. Dyslexieprotocol MR ingestemd op 9-7-13 AA P N OO T M I S Dyslexieprotocol MR ingestemd op 9-7-13 Meldpunt Dyslexie - 1-2013 Inleiding Dit dyslexieprotocol is samengesteld om ouders, leerlingen en docenten te informeren over het dyslexiebeleid

Nadere informatie

Leerlingen met dyslexie krijgen een dyslexiepasje. Voor elke leerling stelt de school een handelingsplan op.

Leerlingen met dyslexie krijgen een dyslexiepasje. Voor elke leerling stelt de school een handelingsplan op. 1. Dyslexie 1.1 Wat is dyslexie? Dyslexie is een leerstoornis waarbij de leerling ernstige en hardnekkige problemen bij het automatiseren van het lezen en / of spelling heeft. Dyslexie kan in meer of mindere

Nadere informatie

Dyslexiebeleid. 1. Algemene inleiding

Dyslexiebeleid. 1. Algemene inleiding Dyslexiebeleid Inhoud: 1. Algemene inleiding 2. Het begin van de brugklas 3. Het begin van de brugklas voor de dyslectische leerling 4. Rol van de dyslexiecoach 5. Ondersteunende technologie voor de dyslectische

Nadere informatie

Dyslexiebeleid Bonhoeffer College, Enschede januari 2012. Dyslexiebeleid. Bonhoeffer College, Enschede

Dyslexiebeleid Bonhoeffer College, Enschede januari 2012. Dyslexiebeleid. Bonhoeffer College, Enschede Dyslexiebeleid Bonhoeffer College, Enschede 1 Inhoudsopgave Inleiding 1) Dyslexie ` 1.1 Wat is dyslexie? 1.2 Hoe kan dyslexie zich in het algemeen uiten? 2) Dyslexiescreening en onderzoek op het Bonhoeffer

Nadere informatie

Hoe herkennen we dyslexie?... 2 De oorzaken van dyslexie... 2 Algemene kenmerken... 2 Dyslexie indicatoren... 3 Signalen per leeftijdsgroep...

Hoe herkennen we dyslexie?... 2 De oorzaken van dyslexie... 2 Algemene kenmerken... 2 Dyslexie indicatoren... 3 Signalen per leeftijdsgroep... Dyslexie protocol Inhoudsopgave Hoe herkennen we dyslexie?... 2 De oorzaken van dyslexie... 2 Algemene kenmerken... 2 Dyslexie indicatoren... 3 Signalen per leeftijdsgroep... 3 1. Signalen op kleuterleeftijd...

Nadere informatie