Colofon Sport beweegt kinderen vooruit Onderzoek naar het sportgedrag onder de basisschoolleerlingen van de gemeente Uden

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Colofon Sport beweegt kinderen vooruit Onderzoek naar het sportgedrag onder de basisschoolleerlingen van de gemeente Uden"

Transcriptie

1 Colofon Titel: Ondertitel: Onderwijsinstelling: Opleiding: Afstudeerbegeleider: Opdrachtgever: Contactpersoon: Sport beweegt kinderen vooruit Onderzoek naar het sportgedrag onder de basisschoolleerlingen van de gemeente Uden NHTV Breda Vrijetijdsmanagement Dhr. G. van Weert Gemeente Uden Afdeling Maatschappelijke Ontwikkeling Mevr. R. van Veldhuizen Plaats: Uden Datum: 3 juli 2009 Auteur: Kelly Kunz Studentnummer:

2 Sport beweegt kinderen vooruit Samenvatting Voor u ligt het onderzoeksrapport Sport beweegt kinderen. Het doel van de gemeente Uden is om de sportparticipatie op het gebied van jeugd te verhogen. Dit onderzoek dient om het sportgedrag van de basisschoolkinderen in kaart te brengen. Dit gebeurt aan de hand van een literatuurstudie, een kwantitatief onderzoek en een aanvullend kwalitatief onderzoek. Het kwalitatief onderzoek is uitgevoerd onder de 19 basisscholen uit de gemeente Uden. Het kwalitatief onderzoek is uitgevoerd bij kinderen die het minst sporten, de kinderen met een Abrahamitische achtergrond. Zowel het kwantitatieve onderzoek als het kwalitatieve onderzoek wordt geanalyseerd aan de hand van de vijf aspecten van sportgedrag; sportbehoefte, sportkennis, sportattitude, sportintentie en sportdeelname. Deze methodes samen geven een realistisch beeld van het sport- en beweeggedrag van de basisschoolkinderen in de gemeente Uden. In dit rapport wordt de volgende definitie gehanteerd betreffende het begrip sport: Sport is een menselijke activiteit die veelal plaatsvindt in een specifiek organisatorisch verband maar ook ongebonden kan worden verricht, doorgaans met gebruikmaking van een specifieke ruimtelijke voorziening en/of omgeving, op een manier die is gerelateerd aan voorschriften en gebruiken die in internationaal verband ten behoeve van prestaties met een competitie- of wedstrijdelement in de betreffende activiteit of verwante activiteiten tot ontwikkeling zijn gekomen (Diopter, 2000). De resultaten uit het kwantitatief onderzoek tonen aan dat de sportparticipatie op alle basisscholen in de gemeente Uden relatief hoog is. Het grootste gedeelte van de leerlingen (8-12 jaar) beoefent een sport, hiervan sport meer dan 80% in verenigingsverband. Bij allochtone kinderen liggen deze cijfers echter lager. 85% sport en beweegt in hun vrije tijd, hiervan sport 65% in verenigingsverband. Met meer dan 65% is voetbal door de jongens gekozen tot meest populaire sport in de gemeente Uden. Onder de meisjes is dit de sport dansen met ongeveer 40%. De meeste vrije tijd van de basisschoolleerlingen wordt overigens besteed aan het mediagebruik. Het sociale aspect heeft een grote invloed op het sportgedrag van de kinderen. Er is een duidelijk verband te zien tussen de kinderen die weinig tot niet sporten en het aantal gezinsleden dat niet lid is van een sportvereniging. Bij meer dan 75% van de kinderen die niet of nauwelijks sporten is er thuis niemand lid van een sportverenigingen. Bij de kinderen die wel sporten ligt dit percentage op 15%. Er blijkt geen verband te zijn tussen gewichtstoename en de sportdeelname en -attitude binnen de doelgroep. Het sportaanbod wordt niet helder en duidelijk gecommuniceerd. Een kwart van de meisjes geeft aan het sportaanbod van de gemeente Uden niet te kennen. Ook de kinderen met een Abrahamitische religie geven aan weinig kennis te hebben over de sportverenigingen en de sportmogelijkheden in de gemeente Uden. De kinderen hebben wel veel kennis over de verschillende sporten. Kinderen met een Abrahamitische religie zijn vaak niet opgegroeid in een sportcultuur. Maar de kinderen willen graag sporten, toch hangt het vaak van de ouders af of ze ook daadwerkelijk mogen sporten. De ouders hebben een negatieve houding ten opzichte van sporten en vinden het soms zelfs tijdverspilling. Daarnaast rust er voor de meisjes een taboe op sport- en bewegingsactiviteiten waardoor sportdeelname lastig wordt. De beleidsmaatregelen die behoren tot het lokale beleid worden door de gemeente Uden niet geëvalueerd. Door de vertrouwensband tussen school, de leerlingen en hun ouders is school een belangrijke partij bij het beïnvloeden van de lichamelijke opvoeding van het kind. De oplossingen die aangedragen kunnen worden vanuit de maatschappelijke context betreffende het verhogen van de sportparticipatie binnen de gemeente Uden, kunnen worden verkregen uit de good practices van andere gemeenten. Gezien het sportbeleid dat nu gehanteerd wordt binnen de gemeente Uden, is het raadzaam voor de gemeente Uden om meer aandacht te besteden aan vier knelpunten die betrekking hebben op de persoonlijke context en de gemeente Uden. Het onderschatten van de invloed die het sociale aspect kan hebben op het kind, het ontbreken van beleidsevaluatie, het gebrek aan duidelijke en heldere communicatie tussen de basisschoolleerlingen en de gemeente Uden en tenslotte het bereiken van de kinderen met een Abrahamitische achtergrond. Op deze knelpunten zijn de volgende aanbevelingen gebaseerd. Het aanstellen van een coördinatiefunctionaris, deze persoon zal zorg dragen dat alle partijen die betrokken zijn bij het sportgedrag van een kind één visie uitdragen, het toepassen van beleidsevaluaties, de Wii-kennismakingsdag waarbij kinderen in aanraking komen met sport door middel van de Wii-nintendo en de hand-in-hand dag, een dag waarbij kinderen gestimuleerd worden om met een familielid te sporten. 5

3 Sport beweegt kinderen vooruit Inhoudsopgave Samenvatting... 5 Inhoudsopgave... 6 Voorwoord... 8 Inleiding Aanleiding onderzoek Achtergrond en aanleiding onderzoek Doelstelling Probleemstelling Onderzoeksvragen Interne analyse gemeente Uden Gemeente Uden Jeugd en Openbare ruimte Conclusie Externe analyse gemeente Uden Gemeente Uden Ontstaansgeschiedenis gemeente Uden Concurrentie sport Trends en ontwikkelingen Conclusie SWOT-analyse Theoretisch kader Onderzoeksmodel gemeente Uden Beleid De politieke kringloop Definitie van sport Sportgedrag Sociale factoren Ouders Broertjes en zusjes, vriendjes en vriendinnetjes

4 Sport beweegt kinderen vooruit 6.3 De school De buurt Verenigingen Methoden van onderzoek sportgedrag Achtergrond onderzoek Begripdefiniëring Kwantitatief onderzoek Kwalitatief onderzoek Kwantitatieve resultaten sportgedrag Sportbehoeften Sportkennis Sportattitude Sportintentie Sportdeelname Conclusie sportgedrag kwantitatief onderzoek Netwerk en profiel Conclusie netwerken en profielen Kwalitatieve resultaten sportgedrag Kringgesprekken Uitbreiding kwalitatief onderzoek: ouders en sportvereniging Conclusie sportgedrag kwalitatief onderzoek Maatschappelijke context Maatschappelijke problemen Beleidsmaatregelen met invloed op lichamelijke activiteit Maatschappelijke aanpak van problemen De rol van de lokale overheid Overige maatschappelijke invloeden Conclusie maatschappelijke context Conclusie Algemene conclusie Knelpunten gemeente Uden Aanbevelingen Gemeente Uden Persoonlijke context Overige aanbevelingen Bronnenlijst Bijlagen: Deel 2: Deel 3: Deel 4A: Deel 4B: Deel 4C: Deel 5: Deel 6: Situatieanalyse..II Theoretisch kader.....xiii Sportgedrag Voorbereiding onderzoek.....xiv Sportgedrag Resultaten enquête.....xxiv Sportgedrag Profielen en netwerken XXXIV Maatschappelijke context...lxxxv Beoordelingen.LXXXVIII 7

5 Sport beweegt kinderen vooruit Voorwoord Om mijn opleiding Vrijetijdsmanagement op de NHTV in Breda af te ronden dient er een zelfstandig onderzoek te worden verricht naar een bepaald onderwerp. Aangezien mijn hele leven al in het teken staat van sport, heb ik een afstudeeronderzoek verricht naar het sportgedrag van kinderen op de basisscholen in de gemeente Uden. Ik ben opgegroeid in de gemeente Uden en vanaf mijn vierde jaar heb ik al aan verschillende sporten deelgenomen zoals zwemmen, turnen en ballet. Zodra ik de leeftijd had om te gaan volleyballen ben ik dit ook gaan doen. Op dit moment speel ik nog steeds volleybal op een hoog amateurniveau. In de gemeente Uden zijn er veel keuzes op het gebied van sport, maar hoe maak je deze keuze als je nog een kind bent. Vanuit allerlei kanten wordt het kind beïnvloed. Ik vind het erg interessant hoe de kinderen beïnvloed worden door bepaalde aspecten. In samenwerking met de gemeente Uden, de 19 basisscholen, enkele ouders en enkele sportverenigingen is dit onderzoeksrapport tot stand gekomen. Hierbij wil ik alle basisscholen, de ouders en de verenigingen bedanken voor de medewerking. Daarnaast wil ik graag de volgende mensen in het bijzonder bedanken: de opdrachtgever gemeente Uden en mijn bedrijfsbegeleider Rianne van Veldhuizen voor het verstrekken en begeleiden van de opdracht, mijn afstudeerbegeleider vanuit de NHTV, Geert van Weert, voor zijn kritische en deskundige adviezen en alle andere mensen die hun medewerking hebben verleend tijdens mijn onderzoek. Ik kijk met veel trots terug op de afgelopen twintig weken, mijn afstudeerperiode. Waarbij ik met veel leuke mensen in contact ben gekomen, waaronder de basisschoolleerlingen uit de gemeente Uden en nieuwe collega s. Ik hoop dat dit onderzoekstraject bij kan dragen aan het sportstimuleringsproject onder basisscholieren van de gemeente Uden. Mocht u naar aanleiding van het lezen van dit onderzoek nog vragen, opmerkingen en/of suggesties hebben, dan kunt u uiteraard contact met mij opnemen op het volgende adres: Kelly Kunz Uden 8

6 Sport beweegt kinderen vooruit Inleiding Voor u ligt het onderzoeksrapport dat is geschreven naar aanleiding van een nieuw sportstimuleringsproject in de gemeente Uden, namelijk de BOS-impuls. De aanleiding voor het sportstimuleringsproject is de landelijke toename voor de problemen overgewicht en overlast van jongeren. Jongeren blijken steeds vaker overgewicht te hebben. Overgewicht is niet bevorderlijk voor de gezondheid en dat kan (op latere leeftijd) leiden tot uiteenlopende klachten. Overgewicht heeft vaak te maken met te weinig bewegen en te veel en/of ongezond eten. Het gaat dus niet alleen om het voedingspatroon, maar ook om het stimuleren van lichaamsbeweging. Niet alleen overgewicht is een probleem voor de huidige jeugd; ook wordt er op jonge leeftijd en per leeftijdsjaar toenemend gebruik van alcohol en (soft)drugs geconstateerd. Vooral dit laatste leidt tot overlastsituaties in de Gemeente Uden. Een eenmaal bereikte negatieve leefstijl bij jeugdigen zelf en ook bij hun ouders is moeilijk te veranderen. Daarom is het belangrijk om op jonge leeftijd te beginnen met preventie. Diversen omgevingsfactoren, zoals een gevarieerd aanbod op het gebied van sport en de invloed van hun ouders, kunnen effectiviteit van preventieactiviteiten beïnvloeden. Om de bovenstaande problemen aan te pakken wil de Gemeente Uden verschillende activiteiten aanbieden op het gebied van sport en bewegen. Om dit te realiseren heeft de Gemeente Uden in januari 2003 het project Breedtesportimpuls gestart. In januari 2009 is dit project overgegaan in het project BOS-impuls. Om dit project te realiseren moest er verantwoording aan de overheid worden afgelegd, door middel van een onderzoek naar het sportgedrag onder basisscholen en het voortgezet onderwijs. Mijn opdracht bestaat uit het onderzoeken van het sportgedrag onder de basisschoolleerlingen, middels desk- en fieldresearch. Uit dit onderzoek moet blijken of het jeugdbeleid van de afgelopen jaren wel aanslaat en of het beleid niet gericht is op de verkeerde knelpunten. Aan de slag! In dit onderzoeksrapport vindt u de stappen die zijn ondernomen om tot de onderzoeksresultaten te komen die resulteren in de aanbevelingen voor het sportgedrag en de sportparticipatie onder basisschoolleerlingen binnen de gemeente Uden. Allereerst wordt de aanleiding van het onderzoeksproject geschetst. Hierin worden de doelstelling, de probleemstelling en de onderzoeksvragen, die in dit onderzoek centraal staan, gegeven. Vervolgens wordt het theoretisch kader verkend doormiddel van de situatieanalyse. De situatieanalyse schetst de interne en externe situatie van het onderzoek. In dit geval is de interne analyse gericht op de gemeente Uden, de externe analyse op de externe situatie van de gemeente Uden en de factoren die van invloed zijn op het project. Deze situatieanalyse is terug te vinden in deel 2, hoofdstuk 2 tot en met 4. Na het bepalen van de onderzoeksopzet van het onderzoek wordt er een theoretisch kader weergegeven. In dit kader wordt een onderzoeksmodel gevormd die gedurende het verdere onderzoek binnen de gemeente Uden centraal staat. In deel 4, sportgedrag, worden allereerst de sociale aspecten besproken die mogelijk invloed uitoefenen op het sportgedrag van de kinderen. Daarna worden de methoden en technieken besproken die van toepassing zijn binnen het onderzoek van het sportgedrag. Ook worden de resultaten en analyses van dit onderzoek besproken. Vervolgens wordt in deel 5 de maatschappelijke context besproken. Tot slot komen in deel 6 de conclusies en de aanbevelingen aan bod. Deze zijn terug te koppelen aan de doelstelling en probleemstelling. Om de ontwikkelingen op het gebied van sport bij de basisschoolleerlingen van de gemeente Uden te volgen, is gebruik gemaakt van verschillende instrumenten. Deze instrumenten zijn afgestemd op zowel de wetenschappelijke behoefte als de beleidsbehoefte. Deze behoeften gelden op drie niveaus: dat van de bewoner (potentiële sporter), dat van de organisaties (potentiële aanbieders, participanten) en dat van de functies en effecten van sport. 9

7 Sport beweegt kinderen vooruit 10

8 Sport beweegt kinderen vooruit 1. Aanleiding onderzoek Voordat gestart kan worden met het onderzoek, dient het te onderzoeken probleem duidelijk te zijn. Om het te onderzoeken probleem goed in beeld te brengen, wordt in dit hoofdstuk de achtergrond van het probleem en de aanleiding van het onderzoek verder uitgewerkt. Daarnaast worden de probleemstelling, doelstelling en de onderzoeksvragen besproken. 1.1 Achtergrond en aanleiding onderzoek De gemeente Uden ontwikkelt en voert in samenwerking met diverse (sport) deelnemers, gezondheidsorganisaties en het onderwijs (beleids)veld, diverse projecten uit gericht op sport voor diverse doelgroepen binnen de gemeente Uden. De basisscholen, het voortgezet onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs behoren tot de belangrijkste samenwerkingspartners. Landelijk neemt het probleem van overgewicht toe. Jongeren blijken steeds vaker een overgewicht te hebben. Overgewicht is niet goed voor de gezondheid en dat kan (op latere leeftijd) leiden tot uiteenlopende klachten. Overgewicht heeft vaak te maken met te weinig bewegen en te veel en/of ongezond eten. Het gaat dus niet alleen om het voedingspatroon, maar vooral om het stimuleren van lichaamsbeweging. Niet alleen overgewicht is een probleem voor de huidige jeugd; ook wordt er op jonge leeftijd en per leeftijdsjaar toenemend gebruik van alcohol en (soft)drugs geconstateerd. Deze problemen leiden tot overlastsituaties in de Gemeente Uden. Een eenmaal bereikte negatieve leefstijl bij jeugdigen zelf en ook bij hun ouders is moeilijk te behandelen. Daarom is het belangrijk om op jonge leeftijd te beginnen met preventie. Diversen omgevingsfactoren, zoals een gevarieerd aanbod op het gebied van sport en de invloed van hun ouders, kunnen effectiviteit van preventieactiviteiten beïnvloeden. Om de bovenstaande problemen aan te pakken wil de Gemeente Uden verschillende activiteiten aanbieden op het gebied van sport en bewegen. Om dit te realiseren heeft de Gemeente Uden in januari 2003 het project Breedtesportimpuls gestart. Gerelateerde projecten: BSI en BOS 1 De Gemeente Uden heeft twee gerelateerde projecten gestart, namelijk BSI en BOS-impuls. Uden heeft de Breedtesportimpuls (BSI) aangegrepen om sportverenigingen te ondersteunen en om verschillende doelgroepen (ouderen, allochtonen, jeugd) te stimuleren om te gaan en blijven bewegen. Het project BSI is in de gemeente Uden tot 2008 doorgevoerd waarnaar het overgegaan is in het project de BOS-impuls (buurt, onderwijs en sport). Vele activiteiten van de BSI zijn ondergebracht bij andere instellingen/organisaties waardoor ze ook na 2009 voortgezet zullen worden. De ingezette lijn van sportstimulering en het versterking van de sportinfrastructuur wil de Gemeente Uden met kracht voortzetten en uitbreiden. De komst van de BOS-impuls biedt daartoe een unieke kans. Die biedt de mogelijkheid om aan te sluiten bij de WMO 2 en zo ook de leefbaarheid in de wijken en de gezondheid van Udense jeugd een extra impuls te geven. Voor de start van de projecten is er een samenwerking met de GGD en de Thuiszorg opgezet. Om een goed inzicht te verkrijgen in het sportgedrag van de Udense kinderen wordt er een onderzoek gestart onder de basisschoolleerlingen van de 19 basisscholen uit de gemeente Uden. Het uiteindelijke doel van de gemeente is om de sportparticipatie van de jeugd te verhogen. Mijn rol hierin is om dit gedrag in kaart te brengen teneinde conclusies en aanbevelingen te presenteren aan de gemeente Uden. Dit onderzoek levert een bijdrage aan de verhoging van de sportparticipatie. Sport en bewegen verbeteren de gezondheid, sport vergroot de samenhang in en de binding met de maatschappij en (top)sport is een bron van nationale trots en uitstraling. Daarnaast wil de overheid de negatieve verschijnselen in en om sport -zoals blessures, dopinggebruik en vandalisme- zoveel mogelijk voorkomen en tegengaan. Sport en bewegen zijn van belang in een gezonde samenleving waaraan mensen zo lang mogelijk actief blijven meedoen. De gemeente wil bereiken dat meer Udense jongeren kiezen voor een gezonde en 1 Subsidieaanvraag BOS-impuls, Beïnvloeden risicovolle leefstijlen, Gemeente Uden. 2 WMO: wet maatschappelijke ondersteuning: zorgt ervoor dat iedereen zolang mogelijk zelfstandig kan blijven wonen. 11

9 Sport beweegt kinderen vooruit actieve leefstijl. Sport en bewegen, op verantwoorde wijze en in een gezonde context, maken daarvan onlosmakelijk deel uit. Naast het stimuleren van de beweging voor de gezondheid kan sport ook gelden als ontmoetingsplaats. Door sport en bewegen komen jongeren samen, er ontstaat integratie van doelgroepen via en in de sport. Daarnaast ontstaat sociale samenhang binnen een wijk en/of buurt. In dit rapport komen de onderstaande onderwerpen aan bod: Een situatieanalyse: Hierbij worden de interne en externe factoren van de gemeente Uden geanalyseerd. De interne factoren zijn onder te verdelen in organisatie, visie, beleid, projecten, producten, sportactiviteiten en sportfaciliteiten. De externe factoren van de gemeente Uden. De externe factoren (vraag en aanbod) beslaan de consument, concurrent en trends en ontwikkelingen. Het sportgedrag in de gemeente Uden: Het sportgedrag (vraag) beslaat de sportbehoeften, sportkennis, sportattitude, sportintentie en sportdeelname. De maatschappelijke context op het gebied van sport: De maatschappelijke context bestaat onder andere uit het beleid, de maatschappelijke aanpak, de rol van de lokale overheid, het onderwijs, de media en de invloed van religie. Deze informatie moet uiteindelijk leiden tot het geven van aanbevelingen voor de gemeente met betrekking tot een nieuw sportstimuleringsproject in de gemeente Uden. Om concrete en waardevolle aanbevelingen te kunnen doen is een situatieanalyse van belang. Deze situatieanalyse vormt de basis voor het onderzoek. Om een goede koers te volgen is het van belang een startpunt te bepalen. Om tot de aanbevelingen te komen is er een overzicht nodig van de sport- en beweegomgeving in de gemeente Uden. Het onderzoek is een nulmeting. Wel is er vijf jaar geleden al een onderzoek uitgevoerd naar het sportgedrag van de gemeente Uden maar op andere punten dan dit onderzoek. Het eerder uitgevoerde onderzoek bleek niet betrouwbaar en representatief. Daarnaast zijn de resultaten van het onderzoek ook een communicatiemiddel voor de verdere (sport)organisatieontwikkeling in de gemeente, om de dialoog naar betrokkenen te kunnen starten. Dit onderzoek zal zich richten op de gemeentelijke organisatie en het te verkennen werkveld. Daarnaast richt het onderzoek zich op de basisschoolleerlingen van de gemeente Uden (groep 5 t/m 8) Een synergetische werking tussen alle partijen zal een uitgangspunt zijn bij de uitvoering van het plan. 1.2 Doelstelling Aan de hand van bovenstaande informatie is een doelstelling geformuleerd die centraal staat tijdens het onderzoek. Inzicht verkrijgen in het sportgedrag*, van de basisschoolleerlingen van de gemeente Uden, ten einde aanbevelingen te doen ten aanzien van het sportbeleid van de gemeente Uden ter stimulering van de sportparticipatie en het sportgedrag van de basisschoolleerlingen. * Het sportgedrag is onder te verdelen in: sportbehoefte sportkennis sportattitude sportintentie sportdeelname De doelgroep is bij deze doelstelling erg belangrijk om te vermelden omdat dit onderzoek parallel loopt met hetzelfde onderzoek voor het voortgezet onderwijs. 1.3 Probleemstelling Aan de hand van de doelstelling is een probleemstelling geformuleerd, deze zal beantwoord moeten worden door middel van de conclusies. Hoe kan de gemeente Uden inspelen op de sportbehoefte van de basisschoolleerlingen uit de gemeente Uden? 12

10 Sport beweegt kinderen vooruit 1.4 Onderzoeksvragen De onderzoeksvragen zijn opgesteld om uiteindelijk de doelstelling te behalen, daarnaast ondersteunen de onderzoeksvragen de voortgang van het project. Gedurende het onderzoek zijn de vragen indien nodig bijgesteld. De onderzoeksvragen hebben de hoofdstukindeling van het onderzoeksrapport bepaald. Situatieanalyse 1. Hoe ziet de interne situatie van de gemeente Uden eruit? Organisatie van de gemeente Uden Sportbeleid van de gemeente Uden Beleid van de gemeente Uden Doelgroep van de gemeente Uden Projecten van de gemeente Uden Producten (faciliteiten en activiteiten) van de gemeente Uden 2. Hoe ziet de externe situatie van de gemeente Uden eruit? De gemeente Uden Concurrentie Landelijke trends en ontwikkelingen (Macro) Trends en ontwikkelingen binnen de sportsector (Meso) Gemeentelijke trends en ontwikkelingen binnen de gemeente Uden (Micro) Sportgedrag van de doelgroep binnen de gemeente Uden 1. Welke specifieke behoeften aan voorzieningen/activiteiten bestaan er? (Sportbehoefte) 2. Hoe is de kennis betreffende het sportgedrag onder de basisschoolleerlingen uit de gemeente Uden? (Sportkennis) 3. Hoe is de sportattitude van de kinderen in de gemeente Uden? (Sportattitude) 4. Wat is de intentie om te sporten? (Sportintentie) 5. Hoe is de sportdeelname onder de kinderen van de gemeente Uden? (Sportdeelname) 6. Hoe hangen verschillen op de genoemde aspecten* van het sportgedrag samen met relevante achtergrondkenmerken (geslacht, etniciteit, sociale omgeving etc.)? * Aspecten sportgedrag Sportbehoefte Sportkennis Sportattitude Sportintentie Sportdeelname Maatschappelijke context 7. Hoe kan de gemeente Uden middels beleidsmaatregelen het sportgedrag en de gezondheid van de jeugd beïnvloeden, kan dit überhaupt, wat zijn de ervaringen bij andere gemeenten en waar is ingrijpen succesvol gebleken. 8. Welke oplossingen kunnen aangedragen worden om de sportparticipatie te bevorderen, voortkomend uit de maatschappelijke context? 9. Welke maatschappelijke factoren kunnen invloed uitoefenen op het sportgedrag van de doelgroep? 13

11 Sport beweegt kinderen vooruit 14

12 Sport beweegt kinderen vooruit 2. Interne analyse gemeente Uden In dit hoofdstuk wordt de interne situatie van de gemeente Uden beschreven, hierin zijn feiten te vinden die verworven zijn middels deskresearch. Deze feiten worden in dezelfde paragraaf geanalyseerd, wat samen de interne analyse vormt. In dit hoofdstuk staat de eerste onderzoeksvraag centraal. Hoe ziet de interne situatie van de gemeente Uden eruit? 2.1 Gemeente Uden De gemeente is, na de rijksoverheid en de provincies, de derde bestuurslaag in het Nederlandse staatsbestel. In één gemeente bevinden zich meerdere wijken en dorpen. De gemeente Uden is een gemeente die bestaat uit drie kerkdorpen, namelijk: Uden Volkel Odiliapeel De gemeente Uden richt haar beleid op alle dorpen in de gemeente. In deze paragraaf wordt dieper ingegaan op de organisatiestructuur, de missie, visie en het sportbeleid Organisatiestructuur In 2009 is er een nieuwe organisatiestructuur in de gemeente Uden gelanceerd. De organisatieontwikkeling is nog niet voltooid, er moet nog een flink aantal stappen worden gezet voordat het voldoet aan de hoge kwaliteiteisen. Zie deel 2 bijlage 1. Het college van burgemeester en wethouders vormt het dagelijks bestuur van de gemeente. Eén van de taken is het voorbereiden en uitvoeren van raadsbesluiten. Daarnaast zijn burgemeester en wethouders eerst verantwoordelijk voor de financiën van de gemeente. Zij voeren het personeelsbeleid en moeten toezien op het algemeen belang. Het college is gezamenlijk verantwoordelijk voor het beleid. Besluiten worden alleen genomen met een meerderheid van stemmen. De afzonderlijke wethouders kunnen dus niet zelf besluiten nemen namens het college van B&W. De brandweer resulteert direct onder de gemeentesecretaris net als de zeven nieuwe afdelingen Bouwen en Milieu, Maatschappelijke ontwikkeling, Middelen, Openbare Werken, Publiekszaken, Sociale zaken en Stedelijke ontwikkeling die de taken hebben overgenomen van de drie diensten publiekszaken, stedelijke en maatschappelijke ontwikkeling en beheer en ondersteuning. De ambtelijke organisatie van de gemeente Uden telt per januari 2009 ruim 380 medewerkers. Uden is onderverdeeld in wijken en dorpen, elk daarvan heeft een wijk- of dorpsraad. De wijkraden behartigen de belangen van bewoners, betrekken bewoners bij de bevordering van leefbaarheid en organiseren of faciliteren activiteiten in de wijk. Zij zijn voor de gemeente een belangrijk aanspreekpunt voor ontwikkelingen in de wijken en dorpen. Met het wijkgericht werken, worden in Uden (op grote lijnen) de volgende doelen nagestreefd: Vergroten van de betrokkenheid en verantwoordelijkheid van de burgers bij de inrichting en beheer van de eigen woonomgeving Verbeteren van de leefbaarheid van de wijken Verkleinen van de afstand tussen burgers en gemeentebestuur De gemeente Uden heeft als doel de burger in het besluitvormingsproces te betrekken, de eerste stap hiervan is het aanbieden van informatie. Deze informatie is op de website te vinden, daarnaast wordt in de regionale kranten en kabelkrant informatie verspreid. De tweede stap is de mogelijkheid bieden van inspraak, de wijk-/dorpsraden vervullen deze mogelijkheid. Toch wordt van deze mogelijkheid soms weinig gebruik gemaakt, enkel door de raadsleden en actieve wijkbewoners. De laatste stap is het verwerken van de wensen van de bewoners, dit gebeurt door de ambtelijke organisaties. 15

13 Sport beweegt kinderen vooruit Missie en Visie Missie gemeente Uden 3 Mensen zo snel en goed mogelijk van dienst zijn. Mensen zo snel en goed mogelijk van dienst zijn is de missie. Uden hoort bij de top van innovatieve gemeenten. Uit recentelijk onderzoek is gebleken dat de inwoners de dienstverlening waarderen. Samen richten ze zich op één doel: de kwaliteit van leven en werken in Uden verbeteren. Visie gemeente Uden Een algemene visie voor de gemeente Uden is niet bekend. Het opstellen van een goede visie staat al een aantal jaar als actiepunt op de agenda. Daarom is er hier gekozen om de visie van het cluster jeugd te vermelden. In 2002 is de volgende visie door de gemeenteraad vastgesteld voor cluster jeugd: De gemeente Uden maakt zich sterk om ieder kind en iedere jongeren in de Gemeente Uden de kans te bieden om zich optimaal te kunnen ontwikkelen en om op den duur een zelfstandige positie in de samenleving te kunnen verwerven. 4 Bij bovenstaande visie hoort de volgende doelstelling 5 : Het bevorderen van participatie, zelfredzaamheid en ontplooiing van kinderen en jongeren in de vrije tijd. Dit houdt in dat zoveel mogelijk jongeren meedoen aan activiteiten. Meedoen betekent je gewaardeerd voelen en je betrokken opstellen. Actief meewerken, zelf als jongeren initiatief nemen is daarbij het uitgangspunt Sportbeleid 6 Het gemeentebestuur van Uden vindt sport belangrijk. Sport draagt bij aan een leefbare samenleving. Iedereen die dit wil, moet in principe aan actieve sportbeoefening mee kunnen doen. Er is een breed scala van sportactiviteiten en sportaccommodaties aanwezig wat het bovenstaande mogelijk maakt. Een ontwikkeling die van invloed is op de visie op sportbeleid, is het gewijzigde sportgedrag van burgers in de loop der jaren. Als je vroeger wilde sporten werd je lid van een sportvereniging. Het aantal te beoefenen sporten was beperkt. Inmiddels is het niet vanzelfsprekend meer dat mensen om te sporten, lid worden van een sportvereniging. Er zijn talloze varianten bijgekomen. Tegelijkertijd wordt sport geacht een bijdrage te leveren aan het oplossen van maatschappelijke problemen, aan leefbaarheid in wijken, versterken van de sociale cohesie of het tegengaan van bewegingsarmoede. De plaats en betekenis van sport in de maatschappij is dus veranderd. In hoofdstuk 10 wordt dieper ingegaan op de maatschappelijke context in relatie met sport. Het centrale doel van het sportbeleid van de gemeente Uden is om de lichamelijke gesteldheid te bevorderen onder de inwoners van de gemeente Uden door middel van actieve en passieve sportbeoefening. 7 Uit onderzoek in is gebleken dat ongeveer 78%, in de doelgroep 8-12 jaar van de gemeente Uden, sport bij een sportclub of sportvereniging. Het stimuleren van sport vindt de gemeente Uden een belangrijk maatschappelijk aspect. Sport bevordert een gezonde leefstijl en de leerprestaties, voorkomt ziekte, verhoogt de arbeidsproductiviteit en draagt bij aan het imago van de gemeente. Sport draagt daarnaast bij aan de integratie van specifieke doelgroepen en individuen, het draagt bij aan de sociale samenhang en geeft een zinvolle invulling aan de vrije tijd. Het versterken van de sportinfrastructuur, met ondersteuning van sportverenigingen en het leggen van dwarsverbanden tussen de sectoren welzijn, onderwijs en sport, is een doelstelling voor de komende jaren. 9 Dit alles wil de gemeente Uden bereiken door voorwaarden te scheppen en gericht het sporten te stimuleren. Naast het aanbieden van goede voorzieningen en activiteiten zijn de sportverenigingen daarin een onmisbaar onderdeel, gemeente Uden ondersteunt deze sportverenigingen. 3 Uitvoeringsprogramma, Mensen bouwen Uden, Coalitieakkoord Beleidskader jeugd , Ook de komende jaren met de jeugd vooruit in de gemeente Uden, Oktober Uitvoeringsprogramma, Mensen bouwen Uden, Coalitieakkoord Uitwerking visie sportbeleid gemeente Uden 7 Programmabegroting Gemeente Uden. 8 GGD Hart voor Brabant, Jeugdmonitor 0- t/m 12 jarigen Coalitieprogramma , Mensen bouwen Uden. 16

14 Sport beweegt kinderen vooruit Sportaanbieders nemen een groot deel van het sportaanbod in de gemeente Uden voor hun rekening. Daar waar sportverenigingen het sportaanbod niet kunnen verbreden of kwalitatief versterken gaat de gemeente Uden zich actief bezig houden met het sportaanbod om het gevarieerde en kwalitatief goede aanbod van sportactiviteiten te handhaven. Het moet voor iedereen toegankelijk zijn. Verenigingen en organisaties moeten de stabiliteit en rust hebben om programma s goed te organiseren. Meer energie voor de inhoud, minder zorgen om het geld. 10 De visie van het sportbeleid luidt als volgt: Een actief en bruisend sportklimaat in de gemeente Uden voor al haar inwoners en bezoekers. Uden, Top in de breedte! De gemeente Uden benoemde in haar sportbeleid een aantal specifieke aspecten: Toegankelijkheid voor alle groepen van de bevolking. Verhogen van het percentage sportdeelname met de Breedtesportimpuls. Meer sportevenementen in de gemeente met als doel kennismaking met de sport. Zorgen voor voldoende deskundig kader voor de sport door het project vrijwilligersimpuls. Multifunctioneel gebruik van de sportaccommodaties bevorderen en inzicht krijgen in de toekomstige onderhoud- en renovatielasten van de verenigingen om te kunnen komen tot een duidelijke aanvraagprocedure voor accommodatiesubsidies. De gemeente Uden richt zich op de volgende knelpunten: Kwaliteit van de accommodaties Vrijwilligers tekort bij sportverenigingen Kwaliteit van begeleiding Aanbod speeltuinvoorzieningen Gezondheid De gemeente Uden heeft drie rollen op het gebied van sport: Stimuleren: het initiatief nemen tot impulsen en subsidies ter bevordering van meer sporten en bewegen door de inwoners van Uden en van de ontwikkeling van de sport. Organisaties worden zo uitgedaagd bij te dragen aan de realisatie van de gestelde maatschappelijke doelen. Regisseren: het bevorderen van de samenwerking en afstemming tussen de diverse organisaties en betrokkenen bij de uitvoering van het sportbeleid. Faciliteren: daar waar nodig structurele ondersteuning bieden voor de sport. Dit kan door middel van subsidies en het realiseren en in stand houden van sportaccommodaties. De gemeente stelt het basisniveau beschikbaar. Verenigingen/organisaties mogen niet afhankelijk worden van subsidie. Dat brengt een te hoog risico met zich mee wanneer de gemeente ervoor kiest de subsidie te minderen of stoppen. Sport voor iedereen toegankelijk maken, was en is het streven. Het subsidie- en tarievenmodel moet hieraan bijdragen. De gemeente Uden verleent zeven verschillende soorten subsidies in het kader van het sportbeleid. Zie deel 2 bijlage 2. Welzijn en gezondheidszorg Sporten is goed voor de gezondheid en draagt daarmee bij aan een gezonde samenleving en een gezond Uden. De mate waarin sport gezond is, hangt onder andere samen met het sportaanbod, de kwaliteit van de accommodaties en de kwaliteit van de sporteducatie en sportbegeleiding. Op elk van deze terreinen kan de gemeente actief beleid voeren. Ook kan sport een bijdrage leveren aan sociale cohesie door het bieden van gezamenlijk vertier. Sport kan daarbij ingezet worden ten behoeve van maatschappelijk kwetsbare doelgroepen zoals ouderen (activering) en allochtonen (integratie). De inzet van sport op dit terrein sluit aan bij de inzet op participatie van alle groepen die de gemeente vanuit de Wmo heeft. Sport kan een positieve impuls geven aan de leefbaarheid van een wijk en aan gezondheidsbevordering door het bieden van bewegingsmogelijkheden. Imago en uitstraling Sport draagt bij aan het imago van de gemeente. Dat geldt in het bijzonder voor topsport en topsportevenementen, maar ook voor grootschalige breedtesportevenementen. Hiermee wordt 10 Coalitieprogramma , Mensen bouwen Uden. 17

15 Sport beweegt kinderen vooruit bijgedragen aan de toeristische aantrekkelijkheid van de gemeente Uden en aan het creëren van economische spin-off. Hiernaast kunnen topsporters binnen de gemeente niet alleen het imago van de gemeente verhogen, en daarmee de leefbaarheid, maar ook een impuls geven aan de breedtesport door het vervullen van een voorbeeldfunctie. De gemeente Uden kiest niet voor topsport met als gevolg dat topsport niet wordt gesubsidieerd. Topsport is dus een keuze die iedere sportvereniging zelf moet maken. In het evenementenbeleid wordt topsport wel gesubsidieerd. Openbare orde en veiligheid Sport biedt een uitlaatklep voor (potentiële) hangjongeren, waarmee bijgedragen wordt aan het wegnemen van een gevoel van onveiligheid. Indirect is de aanleg van sportaccommodaties vaak het argument om ook infrastructureel het een en ander te verbeteren. Met name verlichting van en naar sportaccommodaties komt het gevoel van veiligheid vaak ten goede. Kunst en cultuur Kunst en cultuur en sport worden beiden als instrument ingezet voor vaak dezelfde maatschappelijke doelen zoals sociale activering en cohesie, integratie, en het bevorderen van levendigheid en leefbaarheid. Ook in Brede School verband komen beide vaak, op een verrassende manier, samen. Sociale zaken en werkgelegenheid De combinatie sport en sociale zaken ligt niet direct voor de hand, maar is wel zeer goed mogelijk. In activeringstrajecten kunnen cliënten mogelijk ingezet worden ten behoeve van de vitalisering van verenigingen. De winst in deze ligt zowel bij de herintreder die hierdoor weer in een (werk)ritme komt en bij de vereniging doordat het de gewenste capaciteit oplevert Doelgroepen van het sportbeleid 11 De doelgroep van het sportbeleid bestaat uit verschillende segmenten. In totaal telt de doelgroep ongeveer mensen. Dit is het merendeel van het totaal aantal inwoners dat de gemeente Uden telt: ongeveer inwoners. Jeugd en jongeren De meest voorkomende doelgroep van het sportbeleid in Nederland is de jeugd. In de jonge jaren van een mens wordt de basis gelegd voor een sportief leven, de gemeenten in Nederland hebben de jeugd om deze reden in veel gevallen aangewezen als primaire doelgroep. Binnen deze doelgroep kan nog onderscheid gemaakt worden tussen verschillende leeftijdsgroepen. Een voor de hand liggende opdeling daarbij is jeugd 6-12 jaar, jeugd en jongeren van jaar. In het stimuleren van jeugd en jongeren om meer te gaan sporten ligt het voor de hand samen te werken met onderwijsinstellingen. Ouderen Veel gemeenten definiëren ouderen als de inwoners ouder dan 55 jaar. Deze groep vraagt om een op hun mogelijkheden aangepast ander aanbod, accommodaties en begeleiding. De gemeente en de verenigingen kunnen hier op inspelen in overleg met ouderenorganisaties. Allochtone inwoners Sporten, zo blijkt uit verschillende onderzoeken, is nog geen gemeengoed onder een deel van de allochtone bevolking. Uit gezondheids-, integratie en sociale cohesie doelstellingen vormt deze groep een aandachtspunt binnen het gemeentelijk beleid. Daarbij kan gekozen worden voor een verder toegespitste aanpak gericht op een drietal subdoelgroepen waarvan aangetoond is dat het sportparticipatie cijfer nog lager is dan bij de totale groep allochtonen: allochtone jeugd, allochtone meisjes, allochtone vrouwen en allochtone ouderen. Obesitas patiënten Sport is een efficiënt middel om obesitas te voorkomen of te genezen. Uit onderzoek blijkt dat obesitas in de komende jaren een steeds groter probleem zal worden. Sport kan ingezet worden om deze trend om te buigen wanneer deze groep als doelgroep wordt benoemd. Chronisch zieken en gehandicapten Chronisch zieken en gehandicapten kunnen baat hebben bij het participeren in sport. In veel gevallen echter vraagt dit een aangepast sportaanbod dat vanuit kostenoogpunt vaak niet door de 11 Uitwerking visie sportbeleid gemeente Uden 18

16 Sport beweegt kinderen vooruit sportverenigingen geboden kan worden. Als het een beleidsdoel is van de gemeente kunnen de sportverenigingen hiervoor in het nieuwe model variabele subsidie aanvragen. (Tijdelijk) arbeidsongeschikten Arbeidsongeschikten hebben vaak moeite met het onderhouden van sociale contacten en kunnen hierdoor verder verwijderd raken van de maatschappij wat een integratie in het arbeidstraject, wanneer dit zich aandient, bemoeilijkt. Deelname aan een sportvereniging kan leiden tot sociale activering die de arbeidsintegratie ten goede komt. Vrijwilligers Vrijwilligers vormen de ruggengraat van het verenigingsleven en moeten dan ook gekoesterd worden. De landelijke trend toont aan dat er een tekort dreigt aan vrijwilligers. Door vrijwilligers als doelgroep te benoemen kan het beleid de sportverenigingen ondersteunen om vrijwilligers aan te trekken en te behouden. De doelgroep is dus erg groot voor de gemeente en het is moeilijk om deze als één groep te benaderen. De projecten worden dan ook per segment uit de doelgroep aangeboden. Binnen de gemeente Uden wordt er onderscheid gemaakt tussen allochtoon en autochtoon. Om duidelijk te hebben wanneer je allochtoon bent, volgt hieronder de definitie die opgesteld is volgens het CBS: Persoon die in Nederland woonachtig is en van wie ten minste één ouder in het buitenland is geboren. Wie zelf in het buitenland is geboren, hoort tot de eerste generatie, wie in Nederland is geboren, hoort tot de tweede generatie. 12 De inwoners van de gemeente Uden kunnen gesegmenteerd worden naar geslacht, burgerlijke staat, leeftijd en naar etniciteit (afkomst). Er zijn een groot aantal projecten gericht op diverse groepen uit de doelgroep. Het samenwerken met basisscholen en het voortgezet onderwijs speelt in de realisatie van deze plannen een belangrijke rol. Ook het contact met sportverenigingen en sportorganisaties is van belang voor de ontwikkeling van sport in de gemeente Uden Projecten De gemeente Uden organiseert per jaar verschillende sportprojecten voor de doelgroep binnen de gemeente Uden. Projecten: BSI en BOS De afgelopen jaren zijn er twee belangrijke projecten van start gegaan die van belang zijn tijdens het onderzoek, namelijk BSI en BOS-impuls. Voor de basisschoolleerlingen vallen alle projecten gericht op sport en cultuur onder deze twee projecten. Binnen deze projecten kunnen steeds weer nieuwe projecten ontwikkeld worden, door de gemeente Uden of door andere gemeenten. Het is financieel beter voor de gemeente Uden als alle projecten onder de deze twee projecten vallen. Uden heeft de Breedtesportimpuls (BSI) aangegrepen om sportverenigingen te ondersteunen en om verschillende doelgroepen (ouderen, allochtonen, jeugd) te stimuleren te gaan en te blijven bewegen. BSI heeft tot 2008 vormgegeven aan de Gemeente Uden waarnaar het overgegaan is in de BOS-impuls (buurt, onderwijs en sport). Vele activiteiten van de BSI zijn ondergebracht bij andere instellingen/organisaties waardoor ze ook na 2009 voortgezet zullen worden. De ingezette lijn van sportstimulering en het versterking van de sportinfrastructuur wil de Gemeente Uden met kracht voortzetten en uitbreiden. De komst van de BOS-impuls biedt daartoe een unieke kans. Die biedt de mogelijkheid om aan te sluiten bij de WMO en zo ook de leefbaarheid in de wijken en de gezondheid van Udense jeugd een extra impuls te geven. 13 Voor het starten van de projecten (BOS en BSI) is er een samenwerking met de GGD en de Thuiszorg opgezet. Voor de BSI heeft de gemeente Uden een drietal grote deelprojecten gehad gericht op de basisschoolleerlingen (4 t/m 13 jaar). Daarnaast zijn er nog een aantal losse stimuleringsactiviteiten die niet vallen onder deze drie grote projecten. Deze projecten zijn niet structureel. Allen vallen zij nu onder de BOS-impuls. 12 Centraal Bureau voor Statistieken, 1999, definitie allochtoon 13 Subsidieaanvraag BOS-impuls, Beïnvloeden risicovolle leefstijlen, Gemeente Uden. 19

17 Sport beweegt kinderen vooruit Deze drie zijn: Beweging en Voeding voor Jeugd. De Sportieve School. Maak kennis met sport en cultuur! Overige losse stimuleringsactiviteiten Producten 14 De gemeente Uden biedt vele sport- en recreatiemogelijkheden aan in verschillende accommodaties. Deze accommodaties dienen afgestemd te zijn op volwassenen, jongeren, gehandicapten, allochtonen, autochtonen, senioren, wijk- en buurtorganisaties en scholen. Kortom, voor elke sporter, recreant of toerist die iets met sport of spel wil doen. Uden beschikt over diverse sportcomplexen, zowel openlucht als overdekt. Een nieuw overdekt zwembad is inmiddels gerealiseerd. Sportfaciliteiten De binnen- en buitensportaccommodaties liggen verspreid over verschillende sportparken/- complexen, deze zijn in deel 2 bijlage 7 te vinden. Er zijn veel sportfaciliteiten in de gemeente Uden, de meeste worden gebruikt door sportverenigingen en organisaties. De gemeente Uden maakt gebruik van deze faciliteiten voor bijvoorbeeld het Sportgala, maar ook met de Schoolsport Olympiade. Binnensportaccommodaties De gemeente Uden beschikt over een ruim aanbod van gemeentelijke buitensportaccommodaties verspreidt binnen de gemeente. Naast de buitensportaccommodaties is er ook nog een ruim aanbod aan binnensportaccommodaties. In totaal zijn er ongeveer 6 sportscholen, vier sportzalen, drie sporthallen, drie tennishallen, twee zwembaden en een aantal gymnastieklokalen. De gemeentelijke binnensportaccommodaties zijn in eerste instantie bedoeld voor het bewegingsonderwijs van leerlingen op de basisscholen. Daarnaast kunnen de (sport)verenigingen van de gemeente Uden gebruik maken van deze accommodaties. Buitensportaccommodaties Naast de binnensportaccommodaties zijn er ook accommodaties voor de buitensport, zoals drie tennisparken, een atletiekbaan, een fietscrossterrein, een visvijver, een hondensportterrein, twee trimbanen, hockeyvelden, korfbalvelden, jeu de boulesbanen, honk- en softbalvelden, een handbalveld, een skatebaan en verschillende voetbalvelden. De meeste sportvelden zijn verdeeld over meerdere sportparkjes. De gemeente Uden ziet sport als belangrijk maatschappelijk middel en heeft een aantal jaren flink geïnvesteerd in de sportmogelijkheden, waardoor er een ruim aanbod is ontstaan van de sportfaciliteiten. Een paar jaar later zijn zowel de binnen- als de buitensportaccommodaties verouderd en verslechterd. Voor de komende jaren wil de gemeente Uden een inhaalslag maken. Er is gestart met achterstallig onderhoud en het opstellen van meerjaren onderhoudsplannen zowel bij de gemeentelijke sportaccommodaties als de andere sportaccommodaties. De gemeente Uden streeft voor haar welzijnsaccommodaties naar een goede coördinatie en uitvoering van het dagelijks beheer en exploitatie. De ontwikkeling om te komen tot een beheersorganisatie voor de gemeentelijke welzijnsaccommodaties is een belangrijke aanvullende actie die tot een kwaliteitsimpuls moet leiden van minimaal de binnensportaccommodaties. Het beheer van sport- en welzijnaccommodaties wordt nu niet optimaal vormgegeven. Sportactiviteiten De sportactiviteiten in de gemeente Uden bestaan uit het sportaanbod van de bestaande sportverenigingen en de sportactiviteiten die een onderdeel vormen van de projecten. Per jaar zijn er veel sportactiviteiten die bij de sportprojecten aansluiten, hier is een goede communicatie voor en die loopt allemaal via de scholen. In deel 2 bijlage 3 is het een overzicht terug te vinden van de verschillende projecten met daarbij behorende activiteiten. 14 Gemeentegids gemeente Uden 20

18 Sport beweegt kinderen vooruit 2.2 Jeugd en Openbare ruimte Kinderen en jongeren brengen veel tijd door in openbare ruimte: op straat, in de wijk of in het dorp. Soms om te spelen, te sporten, of voor ontmoetingen (hangplekken). In het algemeen is er steeds minder ruimte voor spelen, sport en ontmoeten in de openbare ruimte. In de gemeente Uden zijn diverse voorzieningen voor jeugdigen in de openbare ruimte aanwezig in diverse verschijningsvormen (zoals speeltuintjes en trapveldjes). Jongerenontmoetingsplekken zijn toegestaan, maar overlast wordt niet getolereerd. Binnen de gemeente Uden is er een apart beleidskader aanwezig voor het gebruik van de openbare ruimte door jongeren en voor speelvoorzieningen, namelijk Geef jeugd de ruimte. Het beheer van openbare ruimte inclusief speelvoorzieningen richt zich vooral op het in stand houden van wat eens is aangelegd. Bij reconstructieprojecten wordt weliswaar gekeken naar de samenstelling van de bevolking en daarop aansluitende behoeften. Bij probleemsituaties en specifieke wensen wordt meestal op basis van het probleem of de wens een oplossing gezocht. 2.3 Conclusie Uit de interne analyse komen een aantal sterkten en zwakten naar voren. Deze worden hieronder besproken. In de gemeente Uden heerst een gunstig sportklimaat. Alleen is het sportaanbod vaak niet vrij beschikbaar maar in combinatie met een sportvereniging. Hierdoor worden kinderen die niet bij een sportvereniging willen sporten niet bereikt. De sportdeelname in de gemeente is goed te noemen, ondanks het budgettekort voor stimuleringsprojecten. Toch zijn er nog veel kinderen die niet sporten. De gemeente Uden heeft veel moeite om deze kinderen te bereiken. De gemeente Uden heeft verschillende projecten gestart, momenteel Bos, om de kinderen kenbaar te maken van de sportmogelijkheden in de gemeente. Door de vele projecten die gestart zijn, is het vaak moeilijk om het overzicht te bewaken. Om een optimaal resultaat te behalen heeft de gemeente veel samenwerkingsverbanden. Een zwakte van de gemeente Uden is dat zij geen duidelijke visie heeft, hierdoor kijken niet altijd alle gezichten dezelfde kant op. Wel is duidelijk dat de burger centraal staat. Daarnaast zijn de sportaccommodaties verouderd en verslechterd. Een aantal jaar geleden heeft de gemeente flink geïnvesteerd in de sportaccommodaties maar door een budgettekort konden de accommodaties niet onderhouden worden. 21

19 Sport beweegt kinderen vooruit 3. Externe analyse gemeente Uden In dit hoofdstuk zal de externe situatie van de gemeente Uden beschreven worden. Het afzetgebied van de externe analyse is de gehele gemeente Uden, inclusief Volkel en Odiliapeel. In deze situatieanalyse zijn gegevens te vinden die zijn verworven middels desk- en fieldresearch. De feiten worden vervolgens nader bestudeerd en geanalyseerd worden. In deze externe situatieanalyse komt de gemeente Uden naar voren en haar geschiedenis, de bewoners, de betrokken organisaties, de concurrentie van sport en cultuur en de trends en ontwikkelingen. De trends en ontwikkelingen worden op diverse niveaus beschreven, namelijk naar landelijke niveau (macro), provinciaal niveau (meso), en gemeentelijk niveau (micro). In dit hoofdstuk staat de tweede onderzoeksvraag centraal. Hoe ziet de externe situatie van de gemeente Uden eruit. 3.1 Gemeente Uden Gemeente Uden wordt beschreven aan de hand van verschillende aspecten, het economische aspect, het sociale aspect en het fysieke aspect Economisch aspect In deze subparagraaf worden de organisaties beschreven die betrokken en/of actief zijn in de gemeente Uden. Hieronder is een beknopte uitleg en de relatie die de organisaties hebben met de gemeente Uden terug te vinden. De diverse organisaties zijn in verschillende categorieën ingedeeld. Maatschappelijke organisaties Er zijn meerdere maatschappelijke organisaties actief binnen de gemeente Uden, deze zijn terug te vinden in deel 2 bijlage 4. Onderwijs Binnen de gemeente Uden zijn er verschillende organisaties die een vorm van onderwijs aanbieden van het basisonderwijs tot het middelbaar beroepsonderwijs. De meeste onderwijsinstellingen zijn gevestigd in Uden zelf. Volkel en Odiliapeel kent alleen basisscholen. Deze onderwijsinstellingen staan vermeldt in deel 2 bijlage 5. Voor middelbaar en hoger beroepsonderwijs zijn leerlingen grotendeels aangewezen op scholen buiten Uden. De dichtstbijzijnde mbo-opleidingen worden gegeven aan ROC de Leijgraaf te Veghel. De dichtstbijzijnde hbo-opleidingen zijn in Eindhoven, s-hertogenbosch en Nijmegen. Sportverenigingen De gemeente Uden kent een groot aanbod aan sportverenigingen, de meeste zijn gevestigd in Uden maar Odiliapeel en Volkel hebben ook enkele sportverenigingen. Voor het sportaanbod uit de gemeente Uden, zie deel 2 bijlage 6. (Sport) faciliteiten 15 Binnen de gemeente Uden kan men veel verschillende sporten beoefenen. Zoals hierboven al te lezen is, zijn er tientallen sporten te beoefen in Uden, Volkel en Odiliapeel. De accommodatie indeling is te vinden in deel 2 bijlage 7. Alle, in de bijlage, genoemde accommodaties zijn in het beheer van de gemeente Uden. Hierbij zijn dus niet de particuliere sportgelegenheden opgenomen. Hierbij kan gedacht worden aan zwembaden, tennisbanen, voetbalveldjes, etc. Overige organisaties Naast bovenstaande organisaties en/of faciliteiten zijn er nog een aantal andere organisaties actief die niet uit het oog verloren mogen worden deze zijn terug te vinden in deel 2 bijlage Gemeentegids gemeente Uden

20 Sport beweegt kinderen vooruit Dit zijn zo goed als alle organisaties die in Uden op welke manier dan ook actief zijn op het gebied van vrije tijd bij een kind. Iedere organisatie biedt de vrijetijdsbesteding op zijn of haar eigen manier. Ook de invulling hiervan is iedere keer weer anders. Als gemeente Uden kan er toch wel geconcludeerd worden dat er gezien de grootte van de gemeente en het aantal inwoners, vele organisaties op het gebied van vrijetijdsinvulling actief zijn Sociaal aspect Uden is een aantrekkelijke gemeente in het hart van Noord-Oost Noord-Brabant met ongeveer inwoners. De gemeente Uden bestaat uit de dorpen Uden, Volkel en Odiliapeel. Uden is opgedeeld in 17 wijken, Volkel en Odiliapeel zijn beiden opgedeeld in twee wijken. Gemeente Uden heeft een onderscheidende uitstraling op het gebied van wonen, werken, onderwijs, cultuur, maatschappelijk welzijn, sport en recreatie. Veel stedelijke voorzieningen zijn in Uden binnen handbereik maar de Brabantse warmte is bewaard. Door het jaar heen vinden tal van sport- en recreatie evenementen plaats, die voor het bezoeken meer dan waard zijn. Om van Uden een beter beeld te scheppen hier kort wat demografische gegevens. Gemeente Uden telde op 31 december inwoners met een oppervlakte van ha. Op deze oppervlakte zijn woningen gebouwd. De gemeente Uden bestaat uit de deelkernen Uden, Volkel en Odiliapeel. Het besteedbaar inkomen van de inwoners van de Gemeente Uden bedroeg per december ,- per persoon, per jaar. De Gemeente telt 19 basisscholen, waarvan één speciaal onderwijs en twee middelbare scholen, Het Udens College, locatie Kleinveld VMBO en Udens College locatie Schepenhoek Havo en VWO. Er zijn 6 professionele instellingen voor kinderopvang met in totaal 11 vestigingen en 10 peuterspeelzalen. In januari 2009 bedroeg het aantal kinderen tot en met 13 jaar ongeveer 3.078, waarvan jongens. Zowel van de jongens als de meisjes is ongeveer 20% allochtoon. Daarnaast heeft de gemeente Uden met ongeveer 120 sportverenigingen een bloeiend verenigingsleven. Leefbaarheid van de gemeente Uden De gemeente Uden hecht veel waarde aan de leefbaarheid in haar kernen en dorpen en gaat samen met inwoners nadenken over de toekomst. Het gaat over wonen, woonomgeving, verkeer en veiligheid, voorzieningen, onderwijs, cultuur en sport, werken, bedrijvigheid, natuur, milieu, recreatie en de relatie bebouwde kom - buitengebied. Zo komt een gebieds- of dorpsontwikkelingsplan tot stand. Volkel en Odiliapeel gaan als eerste van start. Alle inwoners boven 18 jaar zijn uitgenodigd om mee te praten over de toekomst van de beide dorpen. Op 6 oktober 2008 was er een startbijeenkomst in Odiliapeel en een dag later in Volkel. Daarna komt de rest van Uden aan bod. De trajecten in Volkel en Odiliapeel lopen tot eind mei Dan moet duidelijk zijn hoe de dorpen zich in de komende tien tot vijftien jaar moeten ontwikkelen, welke zaken worden aangepakt en wanneer ze worden uitgevoerd. De gemeente stuurt en faciliteert dit proces. Wethouder Hidde Nota: "Het gaat om met elkaar de handen uit de mouwen steken, zodat het de goede kant op gaat. We gaan voor realistische en haalbare resultaten. En dat mag ook iets verrassends zijn." Fysiek aspect Sinds 2004 werkt Uden wijkgericht met officiële adviesorganen voor het college van B&W, de wijk- en dorpsraden. Uden is opgedeeld in 17 wijken, Volkel en Odiliapeel zijn beiden opgedeeld in twee wijken. Voor de externe analyse wordt gebruik gemaakt van de wijkgerichte indeling. In deel 2 bijlage 9 vindt u een plattegrond met daarop de indeling van de verschillende wijken van de gemeente Uden. De gemeente Uden is een gemeente met een grote diversiteit aan woningbouw. Nieuwbouw is de laatste jaren vooral sterk in opkomst in één van de nieuwste wijken van de gemeente, Uden-Zuid. Er wordt zelfs een basisschool bijgebouwd in de wijk om ook de kinderen in de wijk op te kunnen vangen. Daarnaast is er veel groenvoorziening, de gemeente Uden staat zelfs bekend als de groenste stad van Europa. Zij hechten hier dan ook erg veel waarde aan. 23

12 Sportbeleidsstukken

12 Sportbeleidsstukken DC 12 Sportbeleidsstukken 1 Inleiding In dit thema bespreken we het overheidsbeleid ten aanzien van sport. We besteden aandacht aan de sportnota Tijd voor Sport. Het ministerie van VWS heeft in 2011 een

Nadere informatie

Evaluatie sportbeleid

Evaluatie sportbeleid Evaluatie sportbeleid 1. Inleiding Het collegeprogramma was aanleiding om in 2007 een evaluatie van het sportbeleid in gang te zetten. Deze nota is de afronding van die evaluatie. De evaluatie is gebaseerd

Nadere informatie

Provinciaal blad 2010, 65

Provinciaal blad 2010, 65 Provinciaal blad 2010, 65 ISSN 0920-105X Besluit van gedeputeerde staten van Utrecht van 26 oktober 2010, nr. 2010INT264149, houdende nadere regels op grond van de Algemene subsidieverordening provincie

Nadere informatie

Factsheet Sportparticipatie in Utrecht

Factsheet Sportparticipatie in Utrecht Factsheet Sportparticipatie in Utrecht mei 2015 Overzicht Deze factsheet geeft op hoofdlijnen een beeld van sporten en bewegen in de stad en maakt deel uit van Utrecht Sport, de Utrechtse sportvisie op

Nadere informatie

Wethouder van Jeugd, Welzijn en Sport Wethouder van Volksgezondheid, Duurzaamheid, Media en Organisatie

Wethouder van Jeugd, Welzijn en Sport Wethouder van Volksgezondheid, Duurzaamheid, Media en Organisatie Wethouder van Jeugd, Welzijn en Sport Wethouder van Volksgezondheid, Duurzaamheid, Media en Organisatie Karsten Klein Rabin Baldewsingh Gemeente Den Haag Retouradres: Postbus 12 600, 2500 DJ Den Haag De

Nadere informatie

Top in de breedte! Sportvisie Uden 2010-2014

Top in de breedte! Sportvisie Uden 2010-2014 Top in de breedte! Sportvisie Uden 2010-2014 Top in de breedte! Sportvisie Uden 2010-2014 Gemeente Uden BMC mei 2009 S.A.G. Rasing mevrouw M. Willemstein mevrouw G.E. van Reekum Projectnummer: Correspondentienummer:

Nadere informatie

Procesaanpak Sportbeleid gemeente Lingewaard 2015-2020

Procesaanpak Sportbeleid gemeente Lingewaard 2015-2020 Procesaanpak Sportbeleid gemeente Lingewaard 2015-2020 1 1. Inleiding. De huidige sportnotitie Sportbeleid beweegt door! is in december 2012 door de gemeenteraad vastgesteld. Deze notitie heeft betrekking

Nadere informatie

Steven Dijk. Oorlogswinter 2013 Landelijke tournee Peer Gynt (Zuidelijk Toneel)

Steven Dijk. Oorlogswinter 2013 Landelijke tournee Peer Gynt (Zuidelijk Toneel) Steven Dijk 1952 geboren 1978-2002 raadslid PvdA Diemen 1986-1994 wethouder PvdA 1988 afgestudeerd econoom Vrije Universiteit 2002-2004 wethouder Leefbaar Diemen 2005-heden voorzitter Rekenkamercommissie

Nadere informatie

Subsidieplafonds Subsidieplafonds 2016

Subsidieplafonds Subsidieplafonds 2016 Subsidieplafonds Subsidieplafonds 1 0360_15 Subsidieplafonds V1 Subsidieplafonds 2 Subsidieplafonds Beoogd Maatschappelijk Effect stelling Bedrag Jaarlijkse subsidie Samenredzaamheid 1. Ambitie Bewoners

Nadere informatie

Doelgoep: Iedereen, maar in het bijzonder mensen met een beperking, ouderen en chronisch zieken.

Doelgoep: Iedereen, maar in het bijzonder mensen met een beperking, ouderen en chronisch zieken. Goed voorbeeld De Haamen Thema: - Sport- Zorg - Sport en gezondheid - Decentralisaties - Wmo Doelgoep: Iedereen, maar in het bijzonder mensen met een beperking, ouderen en chronisch zieken. Waar: Sportzone

Nadere informatie

Uitvoeringskader combinatiefuncties/buurtsportcoach 2015 e.v. Versie 19-3-2015

Uitvoeringskader combinatiefuncties/buurtsportcoach 2015 e.v. Versie 19-3-2015 Uitvoeringskader combinatiefuncties/buurtsportcoach 2015 e.v. Versie 19-3-2015 1. Inleiding In 2008 is de gemeente Nijmegen gestart met de inzet van 13,3 fte combinatiefuncties bij Onderwijs, Sport en

Nadere informatie

Nota sport- en bewegen Cranendonck Samenvatting

Nota sport- en bewegen Cranendonck Samenvatting Nota sport- en bewegen Cranendonck Samenvatting 2011-015.7 nota sport en bewegen samenvatting 2451715 - (versie 1) Versie15-02-11 2 1. Samenvatting In de nota sport en bewegen beschrijven we het streven

Nadere informatie

Samenvatting Jong; dus gezond!?

Samenvatting Jong; dus gezond!? Samenvatting Jong; dus gezond!? Deel III Gezondheidsprofiel regio Nieuwe Waterweg Noord, 2005-2008 Samenvatting rapport Jong; dus gezond!? Gezondheidssituatie van de Jeugd (2004-2006) Regio Nieuwe Waterweg

Nadere informatie

Jongerenparticipatie in en door de sport. Niet betrokken, dus vertrokken (Johan Stekelenburg, voorzitter Jeugd in Beweging)

Jongerenparticipatie in en door de sport. Niet betrokken, dus vertrokken (Johan Stekelenburg, voorzitter Jeugd in Beweging) Jongerenparticipatie in en door de sport Niet betrokken, dus vertrokken (Johan Stekelenburg, voorzitter Jeugd in Beweging) Nota Jongerenparticipatie in en door de sport Gemeente Den Haag Dienst Onderwijs,

Nadere informatie

WIJKPROFIEL WERKGEBIED ZUID, OOST, NOORDOOST, BINNENSTAD

WIJKPROFIEL WERKGEBIED ZUID, OOST, NOORDOOST, BINNENSTAD WIJKPROFIEL WERKGEBIED ZUID, OOST, NOORDOOST, BINNENSTAD Inleiding Harten voor Sport formuleert regelmatig een beknopt beeld van de wijken/werkgebieden van Utrecht met betrekking tot het sporten en bewegen,

Nadere informatie

Verkiezingsprogramma D66 Ede Gezond leven

Verkiezingsprogramma D66 Ede Gezond leven Gezond leven 1 > Kijk kritisch naar subsidies > Sport vaste prik op school > Richt de wijk sportief in! > Bewegen is besparen D66 heeft een warm hart voor sport in de ruimste zin van het woord. Sport en

Nadere informatie

Augustus 2012: Sector Inwonerszaken. Startnotitie Sportbeleid

Augustus 2012: Sector Inwonerszaken. Startnotitie Sportbeleid Augustus 2012: Sector Inwonerszaken Startnotitie Sportbeleid Inleiding Voor u ligt de startnotitie sportbeleid van gemeente Westvoorne welke vanaf 2013 voor zeven jaar moet gaan gelden. In Westvoorne zijn

Nadere informatie

UITVOERINGSPROGRAMMA WELZIJN/WMO 2012 (gewijzigde expeditie) Bijlage 1: Doelstellingen Integrale Welzijnsnota

UITVOERINGSPROGRAMMA WELZIJN/WMO 2012 (gewijzigde expeditie) Bijlage 1: Doelstellingen Integrale Welzijnsnota UITVOERINGSPROGRAMMA WELZIJN/WMO 2012 (gewijzigde expeditie) Bijlage 1: Doelstellingen Integrale Welzijnsnota WELZIJN ALGEMEEN 1 Het zo optimaal mogelijk laten participeren van de inwoners van Hendrik-Ido-Ambacht

Nadere informatie

Subsidieregels Hof van Twente 2016

Subsidieregels Hof van Twente 2016 9. Subsidieregel éénmalige subsidies Sport, Cultuur, Zorg en Jeugd Maatschappelijke effecten Doelstellingen Subdoelstellingen Vergroten zelfredzaamheid Vergroten maatschappelijke participatie Vergroten

Nadere informatie

Ideaalplaatje. Wijk beweegteam samengesteld uit onderwijs en sport

Ideaalplaatje. Wijk beweegteam samengesteld uit onderwijs en sport Ideaalplaatje Wijk beweegteam samengesteld uit onderwijs en sport Kracht: Vakleerkracht (niveau 5) neemt kennis mee en werkt vanuit onderwijs Sportwijkwerker (niveau 4)neemt kennis mee en werkt vanuit

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL Agendanummer 7.4. Onderwerp: Nota Speelruimtebeleid Spelen in Moerdijk

RAADSVOORSTEL Agendanummer 7.4. Onderwerp: Nota Speelruimtebeleid Spelen in Moerdijk VANWEGE STAKEN VAN STEMMEN BIJ HET AMENDEMENT VAN ONAFHANKELIJK MOERDIJK OVER DIT ONDERWERP WORDT DIT OPNIEUW GEAGENDEERD IN DE RAADSVERGADERING VAN 25 FEBRUARI 2010. RAADSVOORSTEL Agendanummer 7.4 Raadsvergadering

Nadere informatie

Lekker Fit. Werken aan een gezonde leefstijl voor Rotterdamse jeugd

Lekker Fit. Werken aan een gezonde leefstijl voor Rotterdamse jeugd 01 Lekker Fit! Inhoudsopgave Lekker Fit 1 Tien pijlers 2 01 Extra bewegingsonderwijs tijdens en na schooltijd 3 02 De komst van de gymleraar nieuwe stijl 4 03 Lespakket Lekker Fit! 5 04 Sportlessen als

Nadere informatie

Subsidieaanvraag Combinatiefuncties Gemeente Almere

Subsidieaanvraag Combinatiefuncties Gemeente Almere Subsidieaanvraag Combinatiefuncties Gemeente Almere Uitleg format Subsidieaanvraag Combinatiefuncties Het voor u liggend formulier is bedoeld om subsidie aan te vragen bij de gemeente Almere voor een combinatiefuncties.

Nadere informatie

Index. 1. Waar komen we vandaan? 1. 2. Waar gaan we naartoe? 2. 3. Beleidsthema s 2014-2016 6

Index. 1. Waar komen we vandaan? 1. 2. Waar gaan we naartoe? 2. 3. Beleidsthema s 2014-2016 6 Index 1. Waar komen we vandaan? 1 2. Waar gaan we naartoe? 2 2.1 Missie 2 2.2 Visie 2 2.3 Doelstellingen 3 2.4 Strategie 4 2.4.1 Organisatie 4 2.4.2 Aanbod 4 2.4.3 Maatschappelijk rolmodel 4 2.4.4. Marketing

Nadere informatie

Thema maatschappelijke participatie

Thema maatschappelijke participatie Naam organisatie Jongerenvereniging KPJ Limburg 1. Activiteitnaam (en nummer) LimburgPaviljoen 2. Korte omschrijving Jongeren hebben verfrissende ideeën en weten hoe ze andere jongeren kunnen enthousiasmeren.

Nadere informatie

Provinciaal blad 2008, 37

Provinciaal blad 2008, 37 Provinciaal blad 2008, 37 ISSN 0920-105X Verordening van provinciale staten van Utrecht van 23 juni 2008, 2008int220620 houdende tijdelijke regels voor subsidiëring van vernieuwende projecten gericht op

Nadere informatie

Kadernotitie Sportbeleid Wat Hoogeveen beweegt

Kadernotitie Sportbeleid Wat Hoogeveen beweegt Kadernotitie beleid 2008 2011 Wat Hoogeveen beweegt 1. Inleiding In 2000 stelde de gemeenteraad de sportbeleidsnota Samen spelen, samen scoren vast. Deze beleidsnota beschreef de speerpunten voor de jaren

Nadere informatie

ADVIESNOTA. Hattem kiest met JOGG voor samenwerking aan een gezonde jeugd. Inleiding. Achtergrond Gezondheidsbevordering.

ADVIESNOTA. Hattem kiest met JOGG voor samenwerking aan een gezonde jeugd. Inleiding. Achtergrond Gezondheidsbevordering. ADVIESNOTA Hattem kiest met JOGG voor samenwerking aan een gezonde jeugd Inleiding Een gezonde jeugd. Dat is wat onze gemeente wil. Overgewicht onder jongeren vormt echter een bedreiging. Daarom is bestrijding

Nadere informatie

Sportnota Boxmeer: een sportief elftal! Terug naar eerste pagina

Sportnota Boxmeer: een sportief elftal! Terug naar eerste pagina Sportnota 2009 Boxmeer: een sportief elftal! Waarom sportnota? De gemeenteraad wenst een algemene gemeentelijke sportnota waarin een visie wordt neergelegd voor de komende jaren. Inhoudelijke uitgangspunten:

Nadere informatie

Sport biedt veel mensen ontspanning en draagt ook bij aan de gezondheid van mensen en aan de sociale contacten.

Sport biedt veel mensen ontspanning en draagt ook bij aan de gezondheid van mensen en aan de sociale contacten. Hoofdstuk 11 Sport 11.1 Inleiding Sport biedt veel mensen ontspanning en draagt ook bij aan de gezondheid van mensen en aan de sociale contacten. In dit hoofdstuk komen achtereenvolgens aan de orde: 11.2

Nadere informatie

Anders georganiseerd sporten: verder kijken dan de sportvereniging

Anders georganiseerd sporten: verder kijken dan de sportvereniging Anders georganiseerd sporten: verder kijken dan de sportvereniging VSG Kennisdag 16 februari 2017, Rotterdam Remco Hoekman, senior onderzoeker @RemcoHoekman Mulier Instituut, Utrecht Februari, 2017 Ontwikkeling

Nadere informatie

Gemeenten kunnen lokaal kiezen waarom ze voor Sportdorp kiezen en wat ze hierin belangrijk vinden.

Gemeenten kunnen lokaal kiezen waarom ze voor Sportdorp kiezen en wat ze hierin belangrijk vinden. Sportdorpen Limburg Wat is Sportdorp? Sportdorp is een samenwerkingsverband van sportverenigingen en andere lokale partijen in een dorpskern om inwoners vanuit hun eigen behoefte meer en vaker te laten

Nadere informatie

Beleidsregels sport (2005 en verder)

Beleidsregels sport (2005 en verder) (2005 en verder) 1. Beleidsterrein Beleidstaak: Sport Beheerstaken: 530.90 Overige kosten sportbeoefening, functienummer 2. Uitgangspunten van beleid De uitgangspunten ten aanzien van de stimulerende taak

Nadere informatie

Beleidregels Sociaal Cultureel Werk 2005 (en verder)

Beleidregels Sociaal Cultureel Werk 2005 (en verder) Beleidregels Sociaal Cultureel Werk 2005 (en verder) 1. Beleidsterrein Beleidstaak: Sociaal Cultureel Werk Beheerstaak: Samenlevingsopbouwwerk, functienummer 630.00 Dit beleidsterrein omvat kinderwerk,

Nadere informatie

Publiekssamenvatting Onderzoek sportdeelname. Gemeente Zeewolde

Publiekssamenvatting Onderzoek sportdeelname. Gemeente Zeewolde Publiekssamenvatting Onderzoek sportdeelname Gemeente Zeewolde 16 2 Achtergrond en doel onderzoek De gemeente Zeewolde heeft recentelijk haar ambities verwoord in nota sport en bewegen met de titel Sportief

Nadere informatie

Nieuwe koers brede school

Nieuwe koers brede school bijlage bij beleidsvoorstel Brede Talentontwikkeling in de Kindcentra 28 mei 2013 Nieuwe koers brede school (november 2012) 1. Waarom een nieuwe koers? De gemeente Enschede wil investeren in de jeugd.

Nadere informatie

PROVINCIAAL BLAD VAN ZEELAND

PROVINCIAAL BLAD VAN ZEELAND Nummer 19 van 2001 PROVINCIAAL BLAD VAN ZEELAND Besluit van 23 maart 2001, nummer WEB-390, directie Welzijn, Economie en Bestuur, afdeling Welzijn, tot afkondiging van het besluit van Provinciale Staten

Nadere informatie

Alleen ter besluitvorming door het College. Collegevoorstel Openbaar. Onderwerp Uitvoering NASB 2012. BW-nummer

Alleen ter besluitvorming door het College. Collegevoorstel Openbaar. Onderwerp Uitvoering NASB 2012. BW-nummer Collegevoorstel Openbaar Onderwerp Uitvoering NASB 2012 Programma / Programmanummer Sport / 1052 / Zorg & Welzijn / 1051 BW-nummer Portefeuillehouder B. Frings Samenvatting Op 1 april 2009 heeft de raad

Nadere informatie

Alleen activiteiten die vrij en openbaar toegankelijk zijn komen voor subsidie in aanmerking

Alleen activiteiten die vrij en openbaar toegankelijk zijn komen voor subsidie in aanmerking ALGEMEEN DEEL SUBSIDIEBELEID De aanvraag moet voldoen aan de bepalingen van de Algemene subsidieverordening In de subsidieverordening is de procedure beschreven om in aanmerking te komen voor subsidie

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Rijnstraat 50 2515 XP Den Haag www.rijksoverheid.nl Bijlage(n)

Nadere informatie

Onbekommerd wonen in Breda

Onbekommerd wonen in Breda Onbekommerd wonen in Breda Verslag van de aanpak GWI 1998-2015 Geschikt Wonen voor Iedereen 2 Aanleiding In Nederland is sprake van een dubbele vergrijzing. Het aantal ouderen neemt flink toe en ze worden

Nadere informatie

1. Buurtsportcoach Sport en Zorg, 0.4 fte

1. Buurtsportcoach Sport en Zorg, 0.4 fte 1. Buurtsportcoach Sport en Zorg, 0.4 fte Bevolking Doesburg De gemeente Doesburg heeft 11.437 inwoners. 30-39: 1129 Daarvan is 39% tussen de 40 64 jaar ( 4455) en 21% boven de 65 jaar ( (Bron: CBS 2014).

Nadere informatie

Burgerijenquête 2005. Sporten en gebruik gemeentelijke sportaccommodaties

Burgerijenquête 2005. Sporten en gebruik gemeentelijke sportaccommodaties Burgerijenquête 2005 Sporten en gebruik gemeentelijke sportaccommodaties Burgerijenquête 2005 Sporten en gebruik gemeentelijke sportaccommodaties De Oosterhoutse Burgerijenquête is een vorm van onderzoek

Nadere informatie

UITVOERINGSNOTA UTRECHT IN BEWEGING. Provinciale uitvoeringsnota UTRECHT IN BEWEGING

UITVOERINGSNOTA UTRECHT IN BEWEGING. Provinciale uitvoeringsnota UTRECHT IN BEWEGING Provinciale uitvoeringsnota UTRECHT IN BEWEGING 1 Provincie Utrecht, juni 2008 Contact: Yvonne Knegt, telefoon: 030-2582379 E-mail: Yvonne.Knegt@provincie-utrecht.nl 2 INHOUDSOPGAVE 1. INLEIDING 3 2. PROVINCIALE

Nadere informatie

PARTICIPATIE GEZONDHEID

PARTICIPATIE GEZONDHEID MWKEN Allemaal meedoen is belangrijk voor een goed democratisch proces. Dan gaat het niet alleen om de verkiezingen lx per vier jaar, maar gaat het vooral om dagelijks het gevoel hebben datje mee kan en

Nadere informatie

Raadsvoorstel Sportvisie

Raadsvoorstel Sportvisie gemeente Eindhoven 16R7018 Raadsnummer Inboeknummer 16bst01331 Beslisdatum B&W 18 oktober 2016 Dossiernummer 16.42.751 Raadsvoorstel Sportvisie Inleiding We bieden u bijgaand de nieuwe Sport en Beweegvisie

Nadere informatie

Samenvatting. Opvoeding en thuis omgeving als aangrijpingspunten in de preventie van overgewicht bij kinderen: resultaten van de ChecKid studie

Samenvatting. Opvoeding en thuis omgeving als aangrijpingspunten in de preventie van overgewicht bij kinderen: resultaten van de ChecKid studie Opvoeding en thuis omgeving als aangrijpingspunten in de preventie van overgewicht bij kinderen: resultaten van de ChecKid studie Overgewicht is een snel groeiend wereldwijd probleem en is geassocieerd

Nadere informatie

Rosmalen zuid. Wijk- en buurtmonitor 2016

Rosmalen zuid. Wijk- en buurtmonitor 2016 Wijk- en buurtmonitor 2016 Rosmalen zuid Het stadsdeel Rosmalen ligt ten oosten van de rijksweg A2 en bestaat uit Rosmalen zuid en Rosmalen noord. Het oorspronkelijke zanddorp Rosmalen is vanaf eind jaren

Nadere informatie

VRIJETIJDSONDERZOEK ZUIDOOST BRABANT

VRIJETIJDSONDERZOEK ZUIDOOST BRABANT VRIJETIJDSONDERZOEK ZUIDOOST BRABANT Rapport BUR^.AUBUITEN econo nie Si omgeving SAMENVATTING Opzet onderzoek en respons SRE en ANWB zijn gezamenlijk opdrachtgever voor dit onderzoek naar het gebruik

Nadere informatie

Raads inforrnatiebrief

Raads inforrnatiebrief gemeente Eindhoven Raadsnummer 07. R2III. OOI Inboeknummer oybstoog98 Dossiernummer 7I9.202 8 mei zoog Raads inforrnatiebrief Betreft afhandeling moties en toezeggingen sportparticipatie. 1 Inleiding Tijdens

Nadere informatie

De burgemeester, Mr. J.H.C. van Zanen

De burgemeester, Mr. J.H.C. van Zanen voorstel aan de raad Opgesteld door Maatschappelijke Ontwikkeling Toussaint, N.J. (Niek) Kenmerk 16.506219 Vergadering Gemeenteraad Vergaderdatum 22 december 2016 Jaargang en nummer 2016 115 Geheim Nee

Nadere informatie

De kracht van Sport Samen in beweging! Samenvatting visie, ambities en acties (concept)

De kracht van Sport Samen in beweging! Samenvatting visie, ambities en acties (concept) Gezond en Sportief Opgroeien, Wonen en Werken in Gorcum De kracht van Sport Samen in beweging! Samenvatting visie, ambities en acties 2017 2021 (concept) Missie: Alle Gorcumers een leven lang actief! Pijlers:

Nadere informatie

Zet u straks ook een combinaris in?

Zet u straks ook een combinaris in? Zet u straks ook een combinaris in? Visiedocument Combinatiefuncties in provincie Groningen juni 2008 Huis voor de Sport Groningen Visiedocument Combinatiefuncties in provincie Groningen Inhoudsopgave

Nadere informatie

Jeugd in Schildersbuurt. De wijk Schildersbuurt ligt in stadsdeel 5 Centrum en heeft inwoners (1 januari 2015).

Jeugd in Schildersbuurt. De wijk Schildersbuurt ligt in stadsdeel 5 Centrum en heeft inwoners (1 januari 2015). Jeugd in Schildersbuurt De wijk Schildersbuurt ligt in stadsdeel 5 Centrum en heeft 31.639 inwoners (1 januari 2015). 1 Demografie Demografie Deze paragraaf geeft een beeld van de samenstelling van de

Nadere informatie

K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R

K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R VOEDING, BEWEGING EN GEWICHT K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R Jeugd 2010 6 Kinderenonderzoek 2010 Om inzicht te krijgen in de gezondheid van de inwoners in haar werkgebied, heeft de GGD

Nadere informatie

Nadere regels subsidie voor het verhogen sportdeelname en bewegen onder ouderen. Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Rotterdam,

Nadere regels subsidie voor het verhogen sportdeelname en bewegen onder ouderen. Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Rotterdam, GEMEENTEBLAD Officiële uitgave van gemeente Rotterdam. Nr. 17844 16 februari 2016 Nadere regels subsidie voor het verhogen sportdeelname en bewegen onder ouderen Het college van burgemeester en wethouders

Nadere informatie

CDA SPORTVISIE NIEMAND BUITENSPEL _

CDA SPORTVISIE NIEMAND BUITENSPEL _ INLEIDING: SPORTVISIE NIEMAND BUITENSPEL _ De sportvisie draagt de titel Niemand buitenspel. Onze doelstelling in deze visie is, dat iedereen in de gelegenheid gesteld moet worden om te kunnen sporten.

Nadere informatie

de veiligheid in de dorpen te behouden en waar mogelijk te versterken en overlast tegen te gaan.

de veiligheid in de dorpen te behouden en waar mogelijk te versterken en overlast tegen te gaan. Prestatieafspraken Jongeren(opbouw)werk 2012 In de kaders staan de doelstellingen van de productgroepen zoals de gemeente Geldermalsen die kent in het kader van de WMO. Per kader zijn de relevante doelstellingen

Nadere informatie

Onderzoeksplan Subsidiebeleid. Rekenkamercommissie

Onderzoeksplan Subsidiebeleid. Rekenkamercommissie Rekenkamercommissie Onderzoeksplan Subsidiebeleid gemeente Oss Oss, 23 februari 2005 1 1. Inleiding De Rekenkamercommissie is door de gemeenteraad van Oss ingesteld op 1 september 2004. Inmiddels heeft

Nadere informatie

Ontwikkelplan SPORT; volop in beweging

Ontwikkelplan SPORT; volop in beweging Ontwikkelplan SPORT; volop in beweging Sport Sport 1 is meer dan bewegen 2. Sport is aantrekkelijk en belangrijk. Het biedt spelplezier, motiveert om te presteren en combineert ontspanning met ontplooiing.

Nadere informatie

WORKSHOP BETER BENUTTEN VAN SPORT IN HET SOCIAAL DOMEIN

WORKSHOP BETER BENUTTEN VAN SPORT IN HET SOCIAAL DOMEIN WORKSHOP BETER BENUTTEN VAN SPORT IN HET SOCIAAL DOMEIN Paul Duijvestijn Erik Puyt Yorun van Kasteel Programma 1. Aanleiding en achtergrond 2. Introductie van de checklist Sport in het sociaal domein 3.

Nadere informatie

Jeugd in Schildersbuurt-West. De buurt Schildersbuurt-West ligt in stadsdeel 5 Centrum en heeft inwoners (1 januari 2015).

Jeugd in Schildersbuurt-West. De buurt Schildersbuurt-West ligt in stadsdeel 5 Centrum en heeft inwoners (1 januari 2015). Jeugd in Schildersbuurt-West De buurt Schildersbuurt-West ligt in stadsdeel 5 Centrum en heeft 14.291 inwoners (1 januari 2015). 1 Demografie Demografie Deze paragraaf geeft een beeld van de samenstelling

Nadere informatie

snel dan voorzien. In de komende jaren zal, afhankelijk van de (woning)marktontwikkeling/

snel dan voorzien. In de komende jaren zal, afhankelijk van de (woning)marktontwikkeling/ 2 Wonen De gemeente telt zo n 36.000 inwoners, waarvan het overgrote deel in de twee kernen Hellendoorn en Nijverdal woont. De woningvoorraad telde in 2013 zo n 14.000 woningen (exclusief recreatiewoningen).

Nadere informatie

GEMEENTERAADSVERKIEZINGEN EN GEMEENTELIJKE SPORTBELEID. In opdracht van NOC*NSF

GEMEENTERAADSVERKIEZINGEN EN GEMEENTELIJKE SPORTBELEID. In opdracht van NOC*NSF GEMEENTERAADSVERKIEZINGEN EN GEMEENTELIJKE SPORTBELEID In opdracht van NOC*NSF GfK 2014 Gemeenteraadsverkiezingen Sportdeelname Index Hardlooprapportage en gemeentelijk sportbeleid februari 2014 1 Inleiding

Nadere informatie

NADERE REGELS VOOR SUBSIDIËRING VAN SPORTEVENEMENTEN IN AMSTELVEEN Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen. Artikel 1. Begripsomschrijvingen.

NADERE REGELS VOOR SUBSIDIËRING VAN SPORTEVENEMENTEN IN AMSTELVEEN Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen. Artikel 1. Begripsomschrijvingen. NADERE REGELS VOOR SUBSIDIËRING VAN SPORTEVENEMENTEN IN AMSTELVEEN 2014. Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen. Artikel 1. Begripsomschrijvingen. In deze nadere regels wordt verstaan onder: a. Algemene subsidieverordening:

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Onderwerp: Vrijwillige inzet in Velsen

Raadsvoorstel. Onderwerp: Vrijwillige inzet in Velsen Raadsvoorstel Onderwerp: Vrijwillige inzet in Velsen 2014-2017 Datum raadsvergadering 06-02-2014 Portefeuillehouder(s) R.G. te Beest W.E. Westerman Registratienummer Rs13.00783 Ambtenaar K. Bruijns Datum

Nadere informatie

Nieuwsbrief Samen Sterk in de Wijk

Nieuwsbrief Samen Sterk in de Wijk Nieuwsbrief Samen Sterk in de Wijk September 2015 Nieuwsbrief De eerste interne nieuwsbrief Samen Sterk in de Wijk Vught. Deze brief verschijnt periodiek. Samenwerkende organisaties Samen Sterk in de Wijk

Nadere informatie

gemeente Eindhoven Betreft Ontwikkeling sporttarieven seizoen 2011/2012 en volgende jaren.

gemeente Eindhoven Betreft Ontwikkeling sporttarieven seizoen 2011/2012 en volgende jaren. gemeente Eindhoven Inboeknummer 11bst00645 Dossiernummer 11.15.755 12 april 2011 CommissieNotitie Betreft Ontwikkeling sporttarieven seizoen 2011/2012 en volgende jaren. Inleiding De gemeente Eindhoven

Nadere informatie

Sportweetje. Het Katwijkse. sportieve toekomst! naar een. Nieuws, trends en tips voor een gezond en sportief verenigingsleven

Sportweetje. Het Katwijkse. sportieve toekomst! naar een. Nieuws, trends en tips voor een gezond en sportief verenigingsleven Het Katwijkse Sportweetje Nieuws, trends en tips voor een gezond en sportief verenigingsleven digitale nieuwsbrief voor het verenigingsleven editie 2015.1 klik en lees het artikel van uw interesse volg

Nadere informatie

Breedtesport project aanvraag Staphorst verder in beweging

Breedtesport project aanvraag Staphorst verder in beweging Breedtesport project aanvraag Staphorst verder in beweging Gemeente Staphorst Postbus 2 7950 AA STAPHORST Binnenweg 26 7951 DE STAPHORST Telefoonnummer: 0522-467566 Faxnummer: 0522-467500 Contactpersoon:

Nadere informatie

Gemeente Woerden. dit besluit de dag na bekendmaking in werking te laten treden en terug te laten werken tot 1 juli 2014.

Gemeente Woerden. dit besluit de dag na bekendmaking in werking te laten treden en terug te laten werken tot 1 juli 2014. RAADSVOORSTEL Gemeente Woerden 14R.00473 ^ gemeente WOERDE Indiener: college van burgemeester en wethouders Datum: 4 november 2014 Portefeuillehouder(s): J.I.M. Duindam Portefeuille(s): Economische zaken

Nadere informatie

Vragenlijst effectmeting herindeling gemeenten provincie Zuid-Holland

Vragenlijst effectmeting herindeling gemeenten provincie Zuid-Holland Vragenlijst effectmeting herindeling gemeenten provincie Zuid-Holland De Rijksuniversiteit Groningen (RuG) en Berenschot onderzoeken in opdracht van de provincie Zuid-Holland gemeentelijke herindelingen.

Nadere informatie

Raadsvoorstel Programma Inwoners - en Overheidsparticipatie

Raadsvoorstel Programma Inwoners - en Overheidsparticipatie BLANCO gemeente Eindhoven Raadsnummer 15R6463 Inboeknummer 15bst01200 Beslisdatum B&W 8 september 2015 Dossiernummer 15.37.551 Raadsvoorstel Programma Inwoners - en Overheidsparticipatie 2015-2018 Inleiding

Nadere informatie

Zuid-hollandse raadsleden over sport

Zuid-hollandse raadsleden over sport Zuid-hollandse raadsleden over sport Colofon Sportservice Zuid-Holland Arckelweg 30 Postbus 70 2685 ZH Poeldijk 0174-244940 www.sportservicezuidholland.nl info@sportservicezuidholland.nl 10.0288/TC/LH/P00P0210

Nadere informatie

SPORTIEVE KRACHT IN DE WIJK

SPORTIEVE KRACHT IN DE WIJK SPORTIEVE KRACHT IN DE WIJK Onderwerpen Niels Hermens en Erik Puyt De Buurtsportvereniging Positief opvoed- en opgroeiklimaat Sport en het sociaal domein: Vier beleidsterreinen met wetenschappelijk effect

Nadere informatie

Onderzoek sportdeelname Gemeente... Gemeentelogo

Onderzoek sportdeelname Gemeente... Gemeentelogo 2008 Onderzoek sportdeelname Gemeente... Gemeentelogo Gemeente... 2008 - Inhoudsopgave Inhoudsopgave 1 Inleiding p. 3 2 Onderzoeksopzet en achtergrondinformatie p. 4 3 Resultaten p. 5 3.1 Respons p. 5

Nadere informatie

Beleidsregel tussentijdse aanvragen 'Back to Basics'

Beleidsregel tussentijdse aanvragen 'Back to Basics' Beleidsregel tussentijdse aanvragen 'Back to Basics' Voor u ligt de beleidsregel tussentijdse aanvragen 'Back to Basics'. Dit betreft een tijdelijke beleidsregel voor de periode 2014 en 2015, tot de aanvang

Nadere informatie

Tynaarlo, Olympisch in de breedte

Tynaarlo, Olympisch in de breedte december 2011 Tynaarlo, Olympisch in de breedte Het geeft precies aan wat wij belangrijk vinden in ons gemeentelijk sportbeleid. Iedereen moet kunnen meedoen als het gaat om sport en bewegen. En iedereen

Nadere informatie

Integraal (sport) beleid. Lerende Netwerken 18 april Zaanstad

Integraal (sport) beleid. Lerende Netwerken 18 april Zaanstad Integraal (sport) beleid Lerende Netwerken 18 april Zaanstad Gemeente Katwijk Aanleiding sportnota Visie op sport en bewegen Integrale en interactief benadering Proces Sportnota Realisering combinatiefuncties

Nadere informatie

Doel en functioneren van wijkraden

Doel en functioneren van wijkraden Doel en functioneren van wijkraden Kenmerk: INT11.0235 Bijlage bij kadernotitie burgerparticipatie Samen beter 1. Inleiding en samenvatting De samenwerking tussen wijkraden en gemeente is nadrukkelijk

Nadere informatie

Maatschappelijke opgave 1a: Een gezonde geest in een gezond lichaam

Maatschappelijke opgave 1a: Een gezonde geest in een gezond lichaam Maatschappelijke opgave 1a: Een gezonde geest in een gezond lichaam Inleiding Met ingang van 2013 geven Spurd, Sportraad Purmerend en Stichting Gehandicaptensport Waterland samen met een divers aantal

Nadere informatie

ADVIESRAAD GEMEENTE GOES

ADVIESRAAD GEMEENTE GOES ADVIESRAAD GEMEENTE GOES College van Burgemeester en wethouders van de gemeente Goes. Goes, 16 september 2013 Geacht college, De Adviesraad van de gemeente Goes geeft hierbij haar advies inzake het uitgebrachte

Nadere informatie

Aan de raad van de gemeente LEIDSCHENDAM-VOORBURG

Aan de raad van de gemeente LEIDSCHENDAM-VOORBURG Aan de raad van de gemeente LEIDSCHENDAM-VOORBURG Datum 20 december 2011 Onderwerp Raadsbrief: Sociale structuurvisie Categorie B Verseonnummer 668763 / 681097 Portefeuillehouder De heer Rensen en de heer

Nadere informatie

1 Onderwerp Voortgangsrapportage Nieuwegein Beweegt 2010-2013

1 Onderwerp Voortgangsrapportage Nieuwegein Beweegt 2010-2013 > - Nieuwegein Gemeenteraad c J Onderwerp Voortgangsraj Datum : 5 oktober 2013 rtage Nieuwegein Beweegt Raadsvoorstel Afdeling Strategie Maatschappelijke Ontwikkeling Port euillel r R.C. Blom 1 Onderwerp

Nadere informatie

Diversiteit is onze kracht

Diversiteit is onze kracht Stichting WoonMere Algemeen Secretariaat: Sportmark 77 1355 KE ALMERE T 036 5470990 F 036 5470991 woonmere@planet.nl Diversiteit is onze kracht Een rapport over de mogelijkheid om een woonproject voor

Nadere informatie

Zelfstandig Oudewater pakt door!

Zelfstandig Oudewater pakt door! Zelfstandig Oudewater pakt door! Coalitieprogramma 2016-2018 Onze stad is al meer dan 750 jaar een stad om trots op te zijn. We zijn trots op onze dorpskernen, ons buitengebied, onze monumenten en onze

Nadere informatie

Startnotitie Kadernota sport en bewegen in Zuidoost Friesland 2016 2021 Opsterland, Weststellingwerf en Ooststellingwerf

Startnotitie Kadernota sport en bewegen in Zuidoost Friesland 2016 2021 Opsterland, Weststellingwerf en Ooststellingwerf Startnotitie Kadernota sport en bewegen in Zuidoost Friesland 2016 2021 Opsterland, Weststellingwerf en Ooststellingwerf Aanleiding De gemeenten Opsterland, Weststellingwerf en Ooststellingwerf werken

Nadere informatie

Subsidieregeling maatschappelijke inzet sportverenigingen

Subsidieregeling maatschappelijke inzet sportverenigingen Subsidieregeling maatschappelijke inzet sportverenigingen Burgemeester en wethouders van de gemeente Lochem, gelet op artikel 2 van de Algemene subsidieverordening gemeente Lochem 2013, besluiten: vast

Nadere informatie

Vitale sportverenigingen

Vitale sportverenigingen DATUM 28 november 2011 REGISTRATIENUMMER ONDERWERP Vitale sportverenigingen Inhoudsopgave Aanleiding 2 De vitale sportvereniging 3 Definitie en vitaliteitsaspecten 3 Vitalisering sportverenigingen 5 Middelen

Nadere informatie

Uitwerking ronde 1: Inventarisatie beweegredenen en doelstellingen

Uitwerking ronde 1: Inventarisatie beweegredenen en doelstellingen Uitwerking ronde 1: Inventarisatie beweegredenen en doelstellingen Doelgroep Beweegreden Doelstelling Club leidinggevende Meer potentiele leden bereiken. Groei aantal jeugdleden. Verbeteren kader. Uitbreiden

Nadere informatie

Eigen kracht van ouders en kinderen. Behoefte aan/vraag naar deze activiteit.

Eigen kracht van ouders en kinderen. Behoefte aan/vraag naar deze activiteit. Hoe verder na 25 mei Op 25 mei 2011 werden door de deelnemers aan de LEA conferentie in twee fasen acties benoemd. In eerste instantie actie-ideeën per wijk, deze wijkacties staan al op de site. Daarna

Nadere informatie

Aangepast sporten in de Haarlemmermeer Uitkomsten van de WVG/WMO enquête

Aangepast sporten in de Haarlemmermeer Uitkomsten van de WVG/WMO enquête Aangepast sporten in de Haarlemmermeer Uitkomsten van de WVG/WMO enquête Sportservice Noord Holland Gemeente Haarlemmermeer Belangengroep Gehandicapten Haarlemmermeer Door: Wikke van Stam Sportservice

Nadere informatie

Ontwerpbesluit pag. 3. Toelichting pag. 5. Binnen het evenementenbeleid worden drie categorieën evenementen onderscheiden.

Ontwerpbesluit pag. 3. Toelichting pag. 5. Binnen het evenementenbeleid worden drie categorieën evenementen onderscheiden. S T A T E N V O O R S T E L Datum : 4 maart 2008 Nummer PS : PS2008MME10 Afdeling : Economie, Cultuur en Vrije Tijd Commissie : MME Registratienummer : 2008int218775 Portefeuillehouder : J.H. Ekkers Titel

Nadere informatie

Overgangsregelingen. Amateurkunst en volkscultuur. Educatie. Jeugd en Jongeren. Maatschappelijke zorg. Ouderenorganisaties. Buurtverenigingen.

Overgangsregelingen. Amateurkunst en volkscultuur. Educatie. Jeugd en Jongeren. Maatschappelijke zorg. Ouderenorganisaties. Buurtverenigingen. Overgangsregelingen Amateurkunst en volkscultuur Educatie Jeugd en Jongeren Maatschappelijke zorg Ouderenorganisaties Buurtverenigingen Sport Volksfeesten Vrouwenorganisaties Hulp bij calamiteiten Uitvoeringsregeling:

Nadere informatie

Plan van Aanpak. Servicepunt Vrijwilligerswerk Hengelo. Onderdeel. Maatschappelijke Stage

Plan van Aanpak. Servicepunt Vrijwilligerswerk Hengelo. Onderdeel. Maatschappelijke Stage Plan van Aanpak Servicepunt Vrijwilligerswerk Hengelo Onderdeel Maatschappelijke Stage 2012 Concept 0.2 Inhoud Deel I Kaders 1. Inleiding 2. Doelgroep 3. Doelstelling 4. Kerntaken 4.1 Makelen en verbinden

Nadere informatie

Sport. Onderzoeksresultaten TIPMooiLaarbeek.nl

Sport. Onderzoeksresultaten TIPMooiLaarbeek.nl Sport Onderzoeksresultaten TIPMooiLaarbeek.nl Ik beoefen geen sport Voetbal Korfbal Tennis Badminton Handboogschieten Judo Dansen Fitness / sportschool Golf Hardlopen Mountainbike Pilates Spinning Tafeltennis

Nadere informatie

Activiteiten Jaarverslag 2013

Activiteiten Jaarverslag 2013 Activiteiten Jaarverslag 2013 Inhoudsopgave 1 Een bezoek van de wethouder 2 Project Kunst en Cohesie 3 Bewonersdag 4 Bijeenkomst met de wijkbewoners 5 Burendag 6 Culturele thee avonden 7 De tafel van één

Nadere informatie

Mei 2012 versie 1. WK versie 1

Mei 2012 versie 1. WK versie 1 2012 Mei 2012 versie 1 WK versie 1 Jong en oud samen in beweging De stichting de Buitenham heeft tot doel het bevorderen van het maatschappelijk welzijn van de inwoners van Varsselder-Veldhunten en omgeving

Nadere informatie

Aanvraagformulier combinatiefunctie (2009) gemeente Nieuwegein

Aanvraagformulier combinatiefunctie (2009) gemeente Nieuwegein Aanvraagformulier combinatiefunctie (2009) gemeente Nieuwegein Inleiding Met het aanstellen van combinatiefunctionarissen wil de overheid de samenwerking versterken tussen onderwijs, sport en cultuur.

Nadere informatie

Uitwerking Kadernota Jeugd

Uitwerking Kadernota Jeugd Bijlage I bij besluit van de raad van de gemeente Alphen aan den Rijn van 29 mei 2008, nr 2008/5681 (raadsbesluit 2008/35) Uitwerking Kadernota Jeugd Algemene inleiding Van de deelprogramma s 3 en 4 Jeugd

Nadere informatie