Eindtermen voor de Opleiding tot Tropenarts

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Eindtermen voor de Opleiding tot Tropenarts"

Transcriptie

1 2007 Commissie profielen en opleidingen toekomstige tropenartsen Concilium Opleiding Tropische Gezondheidszorg De Grutto DB Almelo Tel:

2 1

3 NTC groep 2004 Met dank aan allen die betrokken zijn geweest bij de realisatie van deze versie van wat het Roze Boekje is gaan heten. COTG, Mei

4 Inhoud Annexen 4 Lijst met afkortingen 5 Inleiding 6 1. Omschrijving van de functie tweedelijns tropenarts Inleiding 1.2 Werksituatie tweedelijns tropenarts Takenpakket (job description) ten aanzien van de directe patiëntenzorg (primaire proces) ten aanzien van taken in ondersteunende diensten 1.4 Functie-eisen Eindtermen Opleiding Tropenarts Inleiding 2.2 Niveaus Algemene eindtermen Kennis over gezondheidszorg in ontwikkelingslanden / landen in transitie Attitude jegens collega s en patiënten 2.4 Directe patiëntenzorg: Curatieve taken discipline gebonden Chirurgie (op basis van geformuleerde eisen NVVH) Gynaecologie/Verloskunde (op basis van reeds geformuleerde eisen NVOG) Interne Geneeskunde Pediatrie (op basis van al geformuleerde eisen NVK) Dermatologie KNO Oogheelkunde Anesthesie Psychiatrie Urologie 2.5 Preventieve taken Gezondheidbevorderende taken Andere taken in ondersteunende diensten Beheer en bestuurstaken Kwaliteitszorg Health Management Information Opleiding/vorming Pleitbezorging (advocacy) voor gezondheid Communicatieve vaardigheden 3. Onderdelen van de Opleiding tot Tropenarts Inleiding 3.2 Stages Stage heelkunde Stage gynaecologie/verloskunde Andere stages (optioneel) 3.3 Cursorische gedeelte Tropencursus (NTC) Studiedagen 3

5 Annexen Annex 1 Profile/job description Dutch tropical medical doctor and requirements 30 + WHO-Technical list of medical and surgical conditions first level referral hospital Annex 2 Opleiding tot Tropenarts, stage heelkunde 33 Annex 3 Opleiding tot Tropenarts, stage verloskunde en gynaecologie 38 Annex 4 Opleiding tot Tropenarts, stage inwendige geneeskunde 41 Annex 5 Opleiding tot Tropenarts, stage kindergeneeskunde 43 Annex 6 Beschrijving van de NTC (Core module MIH) 47 Health centre/hospital Suai, East Timor 4

6 Lijst met afkortingen COTG DGIS DOTS ECTS Concilium Opleiding Tropische Gezondheidszorg Directoraat Generaal Internationale Samenwerking Directly Observed Treatment Strategy European Credit Transfer System (internationaal studiepuntensysteem) HAART Highly Active Anti Retroviral Therapy HIV Human Immunodeficiency Virus IMCI Integrated Management Childhood Illness ITP Idiopatische Trombocyten Purpera IUD Intra Uterine Device IUVD Intra Uteriene Vrucht Dood LBW Low Birth Weight LMIC Low and Middle Income Countries MCH Mother and Child Hood Health MIH Master in International Health KNO Keel, Neus en Oor heelkunde MSRC Medisch Specialisten Registratie Commissie NGO Non Governmental Organisation NTC Nederlandse Tropen Cursus (= NTA) / Netherlands Course in Tropical Medicine and Hygiene NVVH NVOG NVK NVTG PID PSO PTSS SEH SIT SOA STI TAGIO TBA WHO WHR WTC Ned. Vereniging voor Heelkunde Ned. Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie Nederlandse Vereniging Kindergeneeskunde Nederlandse Vereniging voor Tropische Geneeskunde en Internationale Gezondheidszorg Pelvic Inflammatory Disease Personele Samenwerking Ontwikkelingslanden Post Traumatisch Stress Syndrome Spoed Eisende Hulp Student Investment Hours Sexueel Overdraagbare Aandoening Sexually Transmitted Infection Tropen Arts Geneeskundige In Opleiding Traditional Birth Attendant World Health Organisation World Health Report Werkgroep Tropische Chirurgie 5

7 Inleiding In dit document worden de Eindtermen voor de Nederlandse Tropenarts in opleiding omschreven. De Opleiding tot Tropenarts in Nederland is een specialisatie voor basisartsen, verzorgd door het Concilium Opleiding Tropische Gezondheidszorg (COTG) van de Nederlandse Vereniging Tropische Geneeskunde en Internationale Gezondheidszorg (NTVG). De opleiding bestaat uit een klinisch gedeelte (met stages van 12 maanden Heelkunde en 12 (9) maanden Gynaecologie / Verloskunde) en een cursorisch deel ((3 maanden Nederlandse Tropen Cursus NTC, Netherlands Course in Tropical Medicine and Hygiene) plus 10 studiedagen)). Facultatief kan een klinische stage kindergeneeskunde van 6 maanden worden gevolgd. In dit document worden de eindtermen voor de totale opleiding (klinisch én cursorisch gedeelte) beschreven. Hierbij is gebruik gemaakt van het Raamplan 2001 Artsopleiding - bijgestelde eindtermen (Metz et al. 2001). De daarin beschreven vaardigheden en ziektebeelden van de basisarts zijn als uitgangspunt genomen voor de beschrijving van de aanvullende kennis en vaardigheden die van de Nederlandse Tropenarts verwacht worden. In veel gevallen zal de Nederlandse Tropenarts zijn basiskennis tijdens de tropenopleiding verder moeten toespitsen op de situatie in ontwikkelingslanden en landen in transitie. Aangezien de opleiding in Nederland plaatsvindt, kan dit echter niet altijd direct in de dagelijkse praktijk worden geoefend. Daarom wordt in dit document onderscheid gemaakt tussen IT en P niveau. Het IT niveau is het inzicht en toepassingsniveau; met het P-niveau wordt het professioneel niveau aangeduid: dit omvat het IT-niveau plus de competentie van de tropenarts om zelfstandig deze handeling uit te voeren of om een therapie in te stellen. Het P-niveau gaat dus verder dan het IT-niveau. Dit wordt in het document nader omschreven. Dit document is ontwikkeld door de Commissie profielen en opleidingen toekomstige tropenartsen (COTG, 2004). Er wordt een profielschets gegeven van de tweedelijns arts die wordt voorbereid op het werken in een districtsziekenhuis in ontwikkelingslanden of in landen in transitie. Met uitzendende organisaties heeft geen vooroverleg over het profiel plaatsgevonden. Binnen het gezondheidszorgsysteem zijn meerdere beroepsgroepen en functies en dus ook meerdere functieprofielen van gezondheidswerkers te onderscheiden. Onder degenen die werkzaam zijn of voornemens zijn te gaan werken in ontwikkelingslanden of landen in transitie bevinden zich naast deze artsen ook verpleegkundigen, diëtisten, fysiotherapeuten, noodhulpartsen, vaccinatiedeskundigen, etc. De commissie achtte zichzelf niet deskundig om deze andere profielen uit te werken. De hier geformuleerde eindtermen beperken zich dan ook tot de klassieke tropenarts die wordt opgeleid voor het werken in een districtsziekenhuis. Tot slot: het spreekt vanzelf dat waar hij staan ook zij gelezen moet worden, en andersom. 6

8 Aanpassingen t.o.v. Eindtermen Opleiding tot Tropenarts 2005 De eerste versie van dit document verscheen in 2004, dit is de derde aanpassing (2007). Afgezien van redactionele verbeteringen en aanvullingen en een nieuwe hoofdstukindeling, zijn er de volgende aanpassingen gedaan: - In hoofdstuk 2 (onderdeel directe patiëntenzorg) hebben, naast de werkgroepen chirurgie, gynaecologie/verloskunde en kindergeneeskunde, ook de werkgroepen interne geneeskunde, KNOheelkunde en oogheelkunde de kennis/vaardigheden onderwerpen herzien. - Hoofdstuk 3 uit de versie 2005 (Onderdelen van de Opleiding tot Tropenarts) is aangepast met de korte omschrijving van de opzet van de NTC als onderdeel van de Master in International Health (MIH) en met een overzicht van de aangeboden studiedagen. - De nieuwe Annex 1 geeft een korte Engelstalige beschrijving van de huidige tropenopleiding. Deels om het mondiale karakter van de opleiding weer te geven, anderzijds om een internationaal document aan derden te kunnen overleggen. Hieraan is een kopie van de WHO-lijst met ziektebeelden die behandeld worden in een districtziekenhuis (WHO Technical Report Series 1992) toegevoegd (was de oude Annex 1). Het overgrote deel van de conditions komen ook terug in de eindtermen in de IT-en P-niveau opsommingen van de verschillende specialismen. Ondanks het feit dat een recente update van deze lijst niet beschikbaar is, is opsomming nuttig gezien onder nieuwe Annex 1 genoemde redenen. - Annex 2 en 3 (Eindtermen stage Heelkunde/stage Gynaecologie/Verloskunde) zijn herzien door de desbetreffende Werkgroepen van de NVTG. - Annex 4 (Eindtermen stage Interne geneeskunde) is nieuw toegevoegd door de Werkgroep van de internisten. - Annex 5 (Eindtermen stage Kindergeneeskunde) is herzien door de Werkgroep van de kinderartsen. - Annex 6 bevat een uitgebreide beschrijving van de inhoud en leerdoelen van de verschillende onderdelen van de NTC. - In het najaar van 2006 heeft de Commissie profielen en opleidingen, na interviews met uitzendende organisaties en op advies van de verschillende (medisch) specialisten binnen het COTG, een voorstel gedaan voor differentiatiemogelijkheden. Hiertoe zijn een aantal nieuwe profielen opgesteld die moeten leiden tot een beperkt aantal aanvullende profielen met bijpassend opleidingsprogramma. Dit pakket aan nieuwe profielen moet beantwoorden aan de gedifferentieerde vraag uit het veld en de NGO s. Medio 2007 hoopt de commissie deze profielen aan het COTG te kunnen voorleggen. 7

9 Hoofdstuk 1 Omschrijving van de functie tweedelijns tropenarts 1.1 Inleiding Binnen het gezondheidssysteem zijn meerdere beroepsgroepen en functies en logischerwijs meerdere diverse functieprofielen van gezondheidswerkers te onderscheiden. Onder degenen die werkzaam zijn of voornemens zijn te gaan werken in ontwikkelingslanden of landen in transitie bevinden zich naast artsen, ook verpleegkundigen, fysiotherapeuten etc. Verder wordt onderscheid gemaakt in de verschillende niveaus van hulpverlening. Iedere indeling heeft altijd iets kunstmatigs en doet nooit recht aan de variatie zoals die in de praktijk voorkomt. Voor de duidelijkheid conformeren we ons aan de niveaus die de WHO omschrijft voor het gezondheidszorgsysteem: het gemeenschapsniveau (community-level), de eerste lijn (primary health care) en de tweedelijn (ook wel eerste verwijsniveau of District Health Care genoemd) (zie WHO website, search: module 9 health network ). Op het niveau van de gemeenschap bevindt zich de zorg die de patiënt ontvangt van gezinsleden en van niet professionele werkers uit de buurt (mantelzorg). Deze zorg wordt gekenmerkt door vrijwillige hulp en zorg verleend door personen die daarvoor geen speciale of slechts zeer beperkte scholing hebben gehad. Tevens vindt op dit niveau de traditionele c.q. niet formele gezondheidszorg plaats. De eerste lijn is de plaats waar de patiënt in contact komt met het formele gezondheidszorgsysteem. Het is de plaats waar de patiëntenzorg in handen is van professionele gezondheidswerkers. De zorg wordt gekenmerkt door het continue karakter, door een holistische benadering en een geïntegreerde aanpak van problemen. Bijgevolg zijn de werkers op het eerstelijnsniveau polyvalent of generalist en in de meeste gevallen geen arts. De hulpverlening in de tweede lijn concentreert zich op gevallen die verwezen zijn door de eerste lijn omdat ze op dat niveau niet opgelost konden worden. Het kan gaan om redenen van praktische aard, van efficiëntie, en van competentie. Dit kan zowel gaan om diagnostiek als om behandeling. Het districtgezondheidssysteem staat onder coördinatie van een functionaris die er onder andere voor dient te zorgen dat de verschillende niveaus op elkaar afgestemd zijn en dat een samenhangend geheel van zorgaanbod ontstaat, met zo min mogelijk overlappingen of hiaten. 1.2 Werksituatie tweedelijns tropenarts De tweedelijns arts ontwikkelingslanden is werkzaam - in een multidisciplinair team in een algemeen ziekenhuis op het eerste niveau van verwijzing (First level referral hospital), meestal districtsziekenhuis genoemd met mogelijkheden voor spoedgevallen en eenvoudige electieve chirurgie/gynaecologie/obstetrie 8

10 - in het verzorgingsgebied van het ziekenhuis (district) voor ondersteuning en kwaliteitsbevordering van zorg door de eerste lijn en op gemeenschappelijk niveau - in een niet-westerse cultuur - hoofdzakelijk voor arme bevolkingsgroepen - in een ontwikkelingsland of land in transitie. 1.3 Takenpakket (Job description) De tweedelijns arts heeft zowel taken in de directe zorg aan patiënten als in de ondersteunende diensten aan de patiëntenzorg, doch het zwaartepunt van zijn werk ligt in de directe patiëntenzorg Taken ten aanzien van de directe patiëntenzorg (het primaire proces) 1 Curatieve taken: o verricht diagnostiek en behandeling van aandoeningen die niet afdoende in de eerste lijn afgehandeld kunnen worden vanwege de grote medische complexiteit. Het betreft diagnostische en therapeutische handelingen die om redenen van technische aard of uit doelmatigheidsoverwegingen niet in de eerste lijn kunnen plaats vinden. Preventieve taken: o primaire preventie: ondersteunt en signaleert problemen in de eerstelijn maar heeft over het algemeen geen uitvoerende rol. o secundaire preventie: voorkomt complicaties door middel van adequate, vroegtijdige behandeling van potentieel invaliderende aandoeningen. o tertiaire preventie: ondersteunt een multidisciplinair team voor de wederinpassing van het gehandicapte individu in zijn omgeving. (fysisch, cultureel, economisch, politiek natuurlijk, sociaal etc.) Gezondheidsbevorderende taken o geeft individuele voorlichting ter bevordering van een gezonde levensstijl. o geeft medisch inhoudelijke ondersteuning met actuele informatie over effectieve aanpak van de problemen met communicatie naarde gemeenschap. Bijvoorbeeld, zorgdragen dat communicatie over het voorkomen en behandelen van ziektes en gebreken niet misleidend is of nadelige gevolgen kan hebben. De arts moet ook in staat zijn om in grote lijnen aan te geven welke aanpak bij voorlichting het meest effectief is (bijvoorbeeld voor het overdragen van vaardigheden, zoals condoomgebruik, of het aanmaken van orale rehydratieoplossingen is mondelinge uitleg zonder oefening van de vaardigheid niet effectief). Ook moet de arts weten 1 De directe patiënten zorg omvat tenminste de volgende terreinen: chirurgie, gynaecologie en verloskunde, kindergeneeskunde en interne geneeskunde. Er is sprake van een mogelijkheid tot opname en operaties, en beeldvormend en laboratorium onderzoek. 9

11 waarom het belangrijk is de gemeenschap te betrekken bij het stellen van prioriteiten en het nemen van beslissingen over activiteiten om de gezondheid te bevorderen en hoe dat het beste kan worden aangepakt Ten aanzien van taken ter ondersteuning van het primaire proces (secundair proces in ondersteunende diensten) Beheer en bestuurstaken (indien noodzakelijk) o beheer van financiële, materiele en menselijke hulpbronnen nodig voor het doelmatig functioneren van de gezondheidsinstelling waarin hij werkzaam is. o neemt actief deel of geeft leiding aan een multidisciplinair team. Health Management Information o registreert, verzamelt en analyseert gegevens over de gezondheidstoestand van de populatie in het gebied waarvoor de tweedelijns arts verantwoordelijk is (als specifiek onderdeel van de beheerstaken). Dit betreft zowel gegevens over het epidemiologische profiel, de hulpmiddelen die gebruikt worden (input, resources), de activiteiten die worden uitgevoerd (output) als wel de beoogde resultaten op langere termijn (outcomes, impact). Opleidingen /training (competentieontwikkeling; overdracht van kennis, attitude en vaardigheden) o verzorgt basale training voor gezondheidswerkers (nurses, clinical officers, doctors, midwives). o begeleidt praktijkstages en superviseert het delegeren van taken die zijn voorbehouden aan hoger gekwalificeerd personeel. Indien verbonden aan een opleidingsinstituut geeft hij ook les 2. o geeft nascholing / bijscholing (continuing education): neemt actief deel aan het organiseren van vakbijscholing voor de gezondheidswerkers in het district in de eerste lijn en op het eerste verwijs niveau. De inhoud en vorm van de bijscholing wordt mede bepaald door de aan het ziekenhuis gepresenteerde pathologie, supervisiebezoeken aan de eerste lijn en de wensen van de gezondheidswerkers. Assisteert de gezondheidswerkers van de eerste lijn bij het organiseren en trainen van gezondheidswerkers in de gemeenschap 3. Pleitbezorger (advocacy) voor gezondheid 2 De opleiding van medici, paramedici, en verpleegkundigen is gewoonlijk verantwoordelijkheid van gespecialiseerde opleidingsinstituten. De tweedelijns arts kan participeren in die opleiding door het begeleiden van praktijkstages in het ziekenhuis 3 Deze assistentie richt zich zowel op logistieke ondersteuning (verkrijgen van middelen: financiën, materieel, eventueel personeel) en inhoudelijke ondersteuning (zowel trainingstechniek, als inhoud van het scholingspakket, indien niet reeds vastgelegd op een hoger nationaal niveau) 10

12 o pleit met kennis van zaken voor een grotere rol van andere sociale en productieve sectoren (zoals onderwijs, landbouw en industrie) in het ontwikkelingsproces om de gezondheid van de doelgroep te bevorderen. o pleit beargumenteerd voor een grotere rol van de doelgroep in het maken van keuzen en het vaststellen van de prioriteiten, het uitvoeren van programma s en het beoordelen van de resultaten. o pleit met kennis van zaken 4 voor het toekennen van meer hulpmiddelen voor de gezondheidszorg in het aan hem toevertrouwde verzorgingsgebied waarbij het districtsniveau overschreden kan worden. Kwaliteitszorg o de tweedelijns arts draagt zorg voor de kwaliteitsbewaking en kwaliteitsborging en heeft hierin een initiërende taak. 1.4 Functie eisen geregistreerd (basis) arts heeft door het COTG/NVTG erkende stages gevolgd van minimaal 12 maanden heelkunde en 12 (9) maanden gynaecologie/verloskunde heeft een door het NVTG erkende tropencursus gevolgd kan zich goed uitdrukken in het Engels en eventueel andere vreemde talen, c.q is bereid een talencursus te volgen Daarnaast voldoet de arts aan het profiel uit het Raamplan 2001 Artsopleiding (Metz et al. 2001): heeft zich het proces van medisch probleemoplossen eigen gemaakt bezit een breed kennis- en vaardighedenpakket is in staat met andere disciplines samen te werken beschikt over een goede communicatieve en sociale vaardigheden is wetenschappelijk gevormd beschikt over de juiste attitude (professioneel gedrag) is flexibel; kan improviseren en organiseren 4 Bedoeld word een juiste prioriteitstelling op basis van een gedegen Highway Kambia-Sierra Leone kennis van de locale situatie. De prioriteit wordt gesteld met inachtneming van de wensen/behoefte van de lokale bevolking, binnen de sociaal-politieke en economische financiële realiteit. 11

13 Hoofdstuk 2 Eindtermen Opleiding Tropenarts 2.1 Inleiding De opleiding tot tweedelijns tropenarts (m/v) heeft als doelstelling basisartsen zodanig toe te rusten dat zij niet alleen over de noodzakelijke kennis, inzicht en praktische vaardigheden beschikken die hen in staat stellen doeltreffend professioneel te handelen in een totaal andere medische en culturele context dan in Nederland, maar ook over een passende attitude beschikken (=professioneel gedrag vertoont) om in een andere samenleving als arts te kunnen functioneren. Voor wat betreft de opleiding tot tweedelijns tropenarts wordt een onderscheid gemaakt tussen de eindtermen gerelateerd aan de directe zorg voor de patiënt en de eindtermen voor de taken in de ondersteunende diensten (zie hoofdstuk 1). Bij het curatieve handelen van de tweedelijns arts is het uitgangspunt dat dit dient te passen in het integrale management van de meest voorkomende ziekten in ontwikkelingslanden en landen in transitie. Door de andere epidemiologie moet er in de opleiding (zowel in theorie als in praktijk) extra aandacht geschonken worden aan (de preventie en behandeling van) die aandoeningen die daar wèl, maar hier niet frequent voorkomen, of die hier geen bedreiging voor de volksgezondheid vormen. 2.2 Niveaus Bij alle eindtermen wordt er een onderscheid gemaakt in het niveau waarop de betreffende eindterm moet worden beheerst: O-niveau: overzichtsniveau: dit niveau wordt niet weergegeven in de eindtermen. IT-niveau: inzicht en toepassingsniveau: De arts bezit kennis, attitude en vaardigheden (incl. praktische verrichtingen) die het mogelijk maken relevante (in het algemeen niet te complexe) probleemstellingen te doorzien en op te lossen, en kan deze kennis en vaardigheden in theorie of in de praktijk- in beperkte mate- toepassen. P-niveau: professioneel niveau: De arts bezit het vermogen om in relevante probleemsituaties kennis, attitude en vaardigheden (incl. praktische verrichtingen) onder eigen verantwoordelijkheid in de beroepssituaties correct en met de gewenste snelheid toe te passen Het verschil dat in de eindtermen wordt gemaakt tussen P-niveau (professioneel niveau) en IT-niveau (inzicht en toepassingsniveau) heeft betrekking op: - de mate waarin de tweedelijns tropenarts in staat moet worden geacht om na zijn opleiding zelfstandig en onder eigen verantwoordelijkheid probleemstellingen te doorzien en correct op te lossen. - het belang van betreffende kennis, attitude en vaardigheden voor de beroepsuitoefening van de tweedelijns tropenarts na zijn opleiding. 12

14 - de mate waarin kennis en vaardigheden (inclusief praktische verrichtingen) tijdens de opleiding in Nederland kunnen worden aangeleerd. Voor kennis en vaardigheden op het P-niveau geldt dat een tropenarts na zijn opleiding in Nederland geacht wordt dat hij betreffende kennis en vaardigheden zodanig beheerst, ook dankzij oefening in Nederland, dat hij na uitzending naar een ontwikkelingsland zelfstandig kan functioneren. Het gaat om kerncompetenties die volledig beheerst worden, bijvoorbeeld omdat de betreffende aandoening frequent voorkomt en een bedreiging voor de volksgezondheid vormt, of omdat de genoemde handeling veel voorkomt en ook in Nederland kan worden geoefend. Bijvoorbeeld: malaria of manuele placentaverwijdering. Voor kennis en vaardigheden op het IT niveau geldt dat een tropenarts na zijn opleiding in Nederland geacht wordt betreffende kennis en vaardigheden in grote lijnen theoretisch te beheersen, ook al ontbeert hij uitgebreide oefening in Nederland of uitgebreid klinisch inzicht. Over het algemeen is de tropenarts door het IT niveau zodanig toegerust, dat hij zich na uitzending naar een ontwikkelingsland zich vlot zal ontwikkelen tot iemand die kan handelen op het P-niveau. Het gaat hierbij om (kern)competenties die nog niet volledig beheerst (kunnen) worden, maar die wel tijdens de opleiding gedegen theoretisch worden voorbereid en gesimuleerd worden geoefend. Bijvoorbeeld: lepra en autotransfusie, zowel diagnose als therapie. 2.3 Algemene eindtermen Kennis over gezondheidszorg in ontwikkelingslanden / landen in transitie IT Heeft algemene kennis van gezondheidszorgsystemen en kan het functioneren van primary health care en districtsziekenhuizen daarin plaatsen. Heeft kennis van de epidemiologie van ziekten in niet-westerse landen, inclusief epidemiologische transitie Kent integrale managementrichtlijnen en (inter)nationale programma s voor het effectief voorkomen en behandelen van de meest voorkomende ziektes en gezondheidsproblemen in ontwikkelingslanden (b.v. IMCI strategie, DOTS) en weet deze toe te passen in de medische praktijkvoering als tweedelijns tropenarts zoals klinische behandeling, signaleren van problemen, pleitbezorger, training en management. 13

15 2.3.2 Attitude ten opzichte van collega s en patiënten P - Laat respect en inlevingsvermogen zien ten aanzien van verscheidenheid in culturele en sociale normen, waarden en omgangsvormen. - Geeft blijk van flexibiliteit en van een voorkeur voor samenwerking en gedeelde beslissingen (indien gepast), en toont bereidheid tot leren. - Laat een anticiperende houding zien t.a.v. problemen in de ondersteunende diensten. - Toont initiatief, is geneigd tot reflectie, heeft zelfkennis en een ondersteunende houding naar anderen. - Geeft blijk van respect voor de rechten van de patiënt en zijn omgeving op waardigheid, informatie en medebeslissing. 2.4 Directe patiëntenzorg: Curatieve taken disciplinegebonden Chirurgie (op basis van geformuleerde eisen NVH) P (chirurgie) Kennis en vaardigheden: - resuscitatie en shock behandeling - conservatieve behandeling van frequent voorkomende fracturen en luxaties - röntgenonderzoek - wondbehandeling (waaronder brandwonden) - behandeling van chirurgische infecties - anatomie en operatietechniek van circumcisie, eenvoudige liesbreuken, ileus van dunne en dikke darm (darmresecties, AP aanleggen), amputatieniveau en -technieken, hemorroïden en andere perianale pathologie - organisatie van de operatiekamer, samenstelling van operatiesets, hechtmateriaal en sterilisatieprocedures - pre- en postoperatieve zorg - antibiotica beleid Praktische verrichtingen: - operaties: liesbreuk, appendectomie, circumcisie, laparotomie, darmnaad - verrichtingen: venasectie, intuberen, katheteriseren, lumbaalpuncties en spinaal anesthesie geven 14

16 - de op de afdeling Eerste Hulp voorkomende handelingen, met name beoordeling en diagnostiek en eerste behandeling van acuut (ernstig) zieke niet- traumatische patiënt en traumapatiënt (volgens ATLS protocol) - triage - visite lopen op de chirurgische afdeling - bijhouden van de administratie op een chirurgische afdeling. Ovariumcyste operatie onder basale algeheleanesthesie IT (chirurgie) Kennis en vaardigheden: - echo-onderzoek - anatomie en operatietechniek van miltextirpatie - behandeling eenvoudige contracturen - de fysiotherapeutische begeleiding ter voorkoming van contracturen Gynaecologie/Verloskunde (op basis van geformuleerde eisen NVOG) P (verloskunde) Kennis - fysiologische zwangerschap en bevalling - gebruik en interpretatie van het partogram - opvang van de pasgeborene - pathologie van het eerste trimester: bloedverlies 1 e trimester, (geïnduceerde, septische) abortus, extra-uteriene graviditeit - pathologie van de zwangerschap: hypertensie, pre-eclampsie, eclampsie, bloedverlies 2 e en 3 e trimester, prematuur gebroken vliezen, IUVD - pathologie van de baring: liggingafwijkingen, gemelli, niet-vorderende ontsluiting, nietvorderende uitdrijving, totaal ruptuur, vastzittende placenta, fluxus postpartum - pathologie kraamperiode: koorts postpartum, mastitis, wondinfecties 15

17 Vaardigheden - spontane partus in hoofdligging - spontane partus gemelli - spontane partus stuitligging, uitwendige versie - inleiden van de baring - kunstverlossing i.e. vacuumextractie - sectio caesarea - operatie extra-uteriene graviditeit - (zuig) curettage - manuele placentaverwijdering - zetten en hechten episiotomie - hechten totaal ruptuur - behandelen fluxus postpartum - simpel echoscopisch onderzoek (biometrie, vruchtwaterindex, placentalokalisatie) - resuscitatie pasgeborene P (gynaecologie) Kennis - menstruele cyclus en cyclusstoornissen - meest voorkomende vormen van anticonceptie - seksueel overdraagbare aandoeningen inclusief HIV - PID Vaardigheden - plaatsen IUD - laparotomie d.m.v. mediane en Pfannenstiel incisie - abdominale uterusextirpatie - adnexextirpatie - cervixbiopsie - behandeling abces/cyste vulva IT (verloskunde) Kennis - uterusruptuur - vesicovaginale- en rectovaginale fistels - mola hydatidosa 16

18 Vaardigheden - herstel uterusruptuur - destructieve ingrepen (craniotomie, decapitatie) - symfysiotomie - forcipale extractie - versie en extractie tweede v.e. tweeling - autotransfusie - niet laparoscopische salpingectomie bij EUG IT (gynaecologie) Kennis en vaardigheden - infertiliteit - cervixcarcinoom Praktische vaardigheden - sterilisatie d.m.v. minilaparotomie of bij sectio caesarea - plaatsen suprapubische catheter Muurschildering verloskundig onderzoek Sierra Leone Interne geneeskunde (voor onderbouwing zie annex 4) IT- en P-niveau (intere geneeskunde) Kennis en vaardigheden op zowel IT- als P-niveau van de volgende onderwerpen dienen tijdens een stage interne geneeskunde te worden opgedaan. - decompensatio cordis en oorzaken - hypertensie en complicaties - ritmestoornissen - ECG 17

19 - echocardiografie (pericardvocht beoordeling en -punctie) - diabetes mellitus en complicaties - infectieziekten, met name van luchtwegen, maagdarmstelsel, urogenitaalstelsel en huid - pleurapunctie - niet-infectieuze longaandoeningen (astma, COPD) - endocrinologische problemen (schildklier, bijnier) - hematologie (anemie, stollingsproblemen) - nierfunctiestoornissen (principes van kortdurende peritoneaaldialyse) - leverproblematiek (geelzucht, hepatitis, ascites), ascitespunctie - anafylaxie (geneesmiddelreacties) - neurologie (meningitis, meningoencefalitis, CVA, paraplegie, neuropathie, epilepsie, coma); lumbaalpunctie - basale dermatologische beelden - ondervoeding en vitaminedeficiëntie - principes van pijnstilling en palliatie Kennis van veel voorkomende infecties door hygiëne/sanitatie, m.n. diarree en buiktyfus, specifieke tropische (virale, bacteriële, fungale en parasitaire) infecties, SOA, tuberculose en HIV infectie/aids, en daarnaast geografisch bepaalde intoxicaties en vergiftigingen dient op voldoende wijze door de NTC en op studiedagen te worden opgedaan. Kennis van de tropische dermatologie moet door onderwijs in de NTC worden verkregen Pediatrie P (pediatrie) Kennis en vaardigheden: - een afwijkende groei en psychomotore ontwikkeling van het kind in de tropen herkennen en behandelen - kennis hebben van de aanbevolen immunisatieschema s voor kinderen - een calorisch ondervoed kind herkennen en behandelen - de verschillende oorzaken van koorts bij het kind herkennen en behandelen - de presentatie van en de verschillende oorzaken van coma and convulsies herkennen en behandelen - behandelen van acute diarree (gastro-enteritis) en dehydratie bij het kind - behandelen van acute luchtweginfecties bij kinderen 18

20 Toekijkende kinderen West Afrika IT (pediatrie) Kennis en vaardigheden: - deficiëntieziekten kunnen herkennen en behandelen - de presentatie van en de verschillende oorzaken van bloedarmoede herkennen en behandelen Praktische vaardigheden: - infuustechnieken; zowel intraveneus als gebruik van vleugelnaaldjes, botnaalden, peritoneum punctie (zowel diagnostisch als infusie) - sondevoedingstechnieken - behandelingstechnieken meningitis en parasitaire infecties Dermatologie P (dermatologie) Kennis en vaardigheden: - herkennen en behandelen van SOA - herkennen van HIV- gerelateerde dermatose IT (dermatologie) Kennis en vaardigheden: - herkennen en behandelen van de meest voorkomende dermatologische afwijkingen op de gepigmenteerde huid (melanomen, impetigo, dermatitis) - lepra, buruli zweer, mycetoma. - leishmaniasis 19

Inhoud. Voorwoord 1 0

Inhoud. Voorwoord 1 0 Inhoud Voorwoord 1 0 1 Algemeen 1 1 1.1 Speciële anamnese 1 1 1.1.1 Speciële anamnese gynaecologie 1 1 1.1.2 Speciële anamnese obstetrie 1 3 1.1.3 Speciële anamnese voortplantingsgeneeskunde 1 4 1.1.4

Nadere informatie

Procedures bij de opleiding Tropische Gezondheidszorg per 1 januari 2011.

Procedures bij de opleiding Tropische Gezondheidszorg per 1 januari 2011. Procedures bij de opleiding Tropische Gezondheidszorg per 1 januari 2011. Artsen die de tropenopleiding willen volgen, kunnen zich hiervoor het gehele jaar schriftelijk opgeven bij the secretariaat van

Nadere informatie

Landelijk Opleidingscompetentieprofiel. Master Physician Assistant

Landelijk Opleidingscompetentieprofiel. Master Physician Assistant Landelijk Opleidingscompetentieprofiel Master Physician Assistant Dit Landelijk Opleidingscompetentieprofiel van de Physician Assistant is tot stand gekomen door samenwerking tussen de 5 PA opleidingen

Nadere informatie

What matters to you? IC nivo. National institutes of health, USA. Nivo van zorg. Nederland, CBO 2006 12-5-2015

What matters to you? IC nivo. National institutes of health, USA. Nivo van zorg. Nederland, CBO 2006 12-5-2015 Beeld van een Intensive care Internationale / locale kwaliteitseisen Intensive Care JJ Koeijers St. Elisabeth Hospitaal Internist-Intensivist-Acute geneeskundige 10-5-2015, quality of care Inhoud Intensive

Nadere informatie

Een survey naar post-interventie management van Percutane Transhepatische Cholangiografie drains

Een survey naar post-interventie management van Percutane Transhepatische Cholangiografie drains Een survey naar post-interventie management van Percutane Transhepatische Cholangiografie drains Chulja Pek RN, MN Verpleegkundig specialist Pancreatobiliaire chirurgie Erasmus MC Rotterdam Masterclass

Nadere informatie

Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der Geneeskunst

Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der Geneeskunst Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der Geneeskunst CENTRAAL COLLEGE MEDISCHE SPECIALISMEN BESLUIT CCMS no. 5-2000 OPLEIDINGSEISEN PATHOLOGIE 1 Het Centraal College Medische Specialismen,

Nadere informatie

Recente ontwikkelingen in de ethische normen voor medisch-wetenschappelijk onderzoek

Recente ontwikkelingen in de ethische normen voor medisch-wetenschappelijk onderzoek Recente ontwikkelingen in de ethische normen voor medisch-wetenschappelijk onderzoek Prof dr JJM van Delden Julius Centrum, UMC Utrecht j.j.m.vandelden@umcutrecht.nl Inleiding Medisch-wetenschappelijk

Nadere informatie

Medicalisering van de partus:

Medicalisering van de partus: Medicalisering van de partus: Gevolgen voor de borstvoeding Rob Hardeman Klinisch verloskundige Ziekenhuis Rivierenland Tiel "Borstvoeding loont" 7-10-2008 Medicaliseren van de partus Actief ingrijpen

Nadere informatie

Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher

Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher Consultant Education Sick Pupils Educational Service Centre University Medical Centre The Netherlands

Nadere informatie

De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag. The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior

De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag. The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior Martin. W. van Duijn Student: 838797266 Eerste begeleider:

Nadere informatie

Eindtermen vervolgopleiding intensive care verpleegkundige

Eindtermen vervolgopleiding intensive care verpleegkundige Eindtermen vervolgopleiding intensive care verpleegkundige De beschrijving van de eindtermen voor de vervolgopleiding tot intensive care verpleegkundige is ontleend aan het deskundigheidsgebied intensive

Nadere informatie

Alcohol policy in Belgium: recent developments

Alcohol policy in Belgium: recent developments 1 Alcohol policy in Belgium: recent developments Kurt Doms, Head Drug Unit DG Health Care FPS Health, Food Chain Safety and Environment www.health.belgium.be/drugs Meeting Alcohol Policy Network 26th November

Nadere informatie

Opleiding Orthopedische Manuele Therapie. 18 april 2013

Opleiding Orthopedische Manuele Therapie. 18 april 2013 Opleiding Orthopedische Manuele Therapie 18 april 2013 Opleiding Orthopedische Manuele Therapie Is Orthopedische Manuele Therapie nog Orthopedische Manuele Therapie? Zijn de huidige paradigma shifts wenselijk?

Nadere informatie

2/13/2012. Incentives in the Diagnosis Treatment Combination payment system for specialist medical care

2/13/2012. Incentives in the Diagnosis Treatment Combination payment system for specialist medical care Incentives in the Diagnosis Treatment Combination payment system for specialist medical care A study about behavioral responses of medical specialists and hospitals in the Netherlands 1. DBC 2. Onderzoeksvragen

Nadere informatie

MES-6 / 2 14. Informatie voor en over Coassistenten

MES-6 / 2 14. Informatie voor en over Coassistenten MES-6 / 2 14 A6 A6 Informatie voor en over Coassistenten A5 A5 A4 A4 Informatie voor en over Coassistenten Medisch Spectrum Twente Medisch Spectrum Twente (MST) behoort tot de grootste niet-academische

Nadere informatie

Nutritional Risk Screening (NRS 2002)

Nutritional Risk Screening (NRS 2002) Nutritional Risk Screening (NRS 2002) Bron: Kondrup, J., Rasmussen, H. H., Hamberg, O., Stanga, Z., & ad hoc ESPEN Working Group (2003). Nutritional Risk Screening (NRS 2002): a new method based on an

Nadere informatie

TRANSMURAAL PROTOCOL CHIRURGIE

TRANSMURAAL PROTOCOL CHIRURGIE TRANSMURAAL PROTOCOL CHIRURGIE (VOOR KLEINE VERRICHTINGEN) Telefoonnummer overleg (voor artsen): 020-566 2992 Telefoonnummer afspraken (voor patiënten): 020-566 2714 Directe verwijzing naar de behandelkamer

Nadere informatie

Eindtermen voor de vervolgopleiding tot spoedeisende hulp verpleegkundige

Eindtermen voor de vervolgopleiding tot spoedeisende hulp verpleegkundige Eindtermen voor de vervolgopleiding tot spoedeisende hulp verpleegkundige De beschrijving van de eindtermen voor de vervolgopleiding tot spoedeisende hulp verpleegkundige is ontleend aan het deskundigheidsgebied

Nadere informatie

Keuzestage Ziekenhuispsychiatrie. Delta Zorgboulevard. informatie voor aios

Keuzestage Ziekenhuispsychiatrie. Delta Zorgboulevard. informatie voor aios Keuzestage Ziekenhuispsychiatrie Delta Zorgboulevard informatie voor aios Verdiepingsstage Ziekenhuispsychiatrie Delta Zorgboulevard De verdiepingsstage Ziekenhuispsychiatrie is een stage met een gevarieerd

Nadere informatie

DE TOEKOMST VAN PALLIATIEVE PATIENTENZORG

DE TOEKOMST VAN PALLIATIEVE PATIENTENZORG DE TOEKOMST VAN PALLIATIEVE PATIENTENZORG Prof dr Wouter WA Zuurmond Vrije Universiteit Medisch Centrum Medisch Direkteur Hospice Kuria Amsterdam 1 BEHANDELING PIJN MEER DAN ALLEEN PIJNBEHANDELING PALLIATIEVE

Nadere informatie

Raamplan Artsopleiding 2009

Raamplan Artsopleiding 2009 Raamplan Artsopleiding 2009 Prof. dr. Roland Laan UMC St Radboud Nijmegen Onderwerpen - Historie en Doel - Student wordt Arts; wordt Specialist - Rollen en competenties - Kennis, vaardigheden en attitudes

Nadere informatie

Differentiatiejaren Gastro-intestinale Chirurgie en Chirurgische Oncologie

Differentiatiejaren Gastro-intestinale Chirurgie en Chirurgische Oncologie ifferentiatiejaren Gastro-intestinale hirurgie en hirurgische Oncologie Gastro-intestinaal chirurg of oncologisch chirurg e respectievelijke differentiaties leiden antegraad op tot gecertificeerd gastro-intestinaal

Nadere informatie

Het meten van de kwaliteit van leven bij kinderen met JIA

Het meten van de kwaliteit van leven bij kinderen met JIA Het meten van de kwaliteit van leven bij kinderen met JIA Measuring quality of life in children with JIA Masterthese Klinische Psychologie Onderzoeksverslag Marlot Schuurman 1642138 mei 2011 Afdeling Psychologie

Nadere informatie

TRANSMURAAL PROTOCOL CHIRURGIE

TRANSMURAAL PROTOCOL CHIRURGIE _Chirurgie_Chirurgie 15-01-10 09:26 Page 1 TRANSMURAAL PROTOCOL CHIRURGIE Telefoonnummer overleg (voor artsen): 020-566 2992 Telefoonnummer afspraken (voor patiënten): 020-566 2714 Directe verwijzing naar

Nadere informatie

Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth

Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth Manon krabbenborg, Sandra Boersma, Marielle Beijersbergen & Judith Wolf s.boersma@elg.umcn.nl Homeless youth in the Netherlands Latest estimate:

Nadere informatie

EMSB Emergency Management of Severe Burns

EMSB Emergency Management of Severe Burns EMSB Emergency Management of Severe Burns Cursus voor spoedeisende hulp bij brandwonden Nederlandse Brandwonden Stichting i.s.m. de drie Nederlandse brandwondencentra en het Ministerie van Defensie Patiënten

Nadere informatie

Multidisciplinaire aanpak van IBD

Multidisciplinaire aanpak van IBD Antwerpse Geneeskundige Dagen 12/09/2014 Multidisciplinaire aanpak van IBD Tom Moreels UCL Cliniques Universitaires Saint-Luc Hépato-Gastroentérologie tom.moreels@uclouvain.be Inflammatoir darmlijden dunne

Nadere informatie

Koninklijk besluit van 1 februari 1991 betreffende de uitoefening van het beroep van vroedvrouw (officieuze coördinatie).

Koninklijk besluit van 1 februari 1991 betreffende de uitoefening van het beroep van vroedvrouw (officieuze coördinatie). Koninklijk besluit van 1 februari 1991 betreffende de uitoefening van het beroep van vroedvrouw (officieuze coördinatie). ALBERT II, Koning der Belgen, Aan allen die nu zijn en hierna wezen zullen, Onze

Nadere informatie

Bedrijfsmaatschappelijk werker

Bedrijfsmaatschappelijk werker Bedrijfsmaatschappelijk werker Doel Verlenen van hulp aan werknemers met (dreigende) (psycho)sociale moeilijkheden, alsmede adviseren van leidinggevenden over (psycho)sociale vraagstukken, binnen het sociaal

Nadere informatie

Process Mining and audit support within financial services. KPMG IT Advisory 18 June 2014

Process Mining and audit support within financial services. KPMG IT Advisory 18 June 2014 Process Mining and audit support within financial services KPMG IT Advisory 18 June 2014 Agenda INTRODUCTION APPROACH 3 CASE STUDIES LEASONS LEARNED 1 APPROACH Process Mining Approach Five step program

Nadere informatie

Memo Academic Skills; the basis for better writers

Memo Academic Skills; the basis for better writers Memo Academic Skills; the basis for better writers With the rise of broader bachelor degrees and the University College, Dutch universities are paying more attention to essays and other written assignments.

Nadere informatie

OPLEIDING INTENSIVE CARE VERPLEEGKUNDIGE

OPLEIDING INTENSIVE CARE VERPLEEGKUNDIGE OPLEIDING INTENSIVE CARE VERPLEEGKUNDIGE 1. Deskundigheidsgebied van de intensive care verpleegkundige blad 2 van 11 2. Eindtermen voor de opleiding intensive care verpleegkundige blad 6 van 11 LRVV Deel

Nadere informatie

Basisgegevens. Soort aanvraag (kruis aan wat van toepassing is): Nieuwe opleiding. Nieuw Ad programma. Nieuwe hbo master. Nieuwe joint degree

Basisgegevens. Soort aanvraag (kruis aan wat van toepassing is): Nieuwe opleiding. Nieuw Ad programma. Nieuwe hbo master. Nieuwe joint degree Basisgegevens Soort aanvraag (kruis aan wat van toepassing is): X Nieuwe Nieuw Ad programma Nieuwe hbo master Nieuwe joint degree Naam instelling(en) Contactpersoon/contactpersonen Contactgegevens Universiteit

Nadere informatie

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa Physical factors as predictors of psychological and physical recovery of anorexia nervosa Liesbeth Libbers

Nadere informatie

Leerplan profileringstage management en supervisie algemene kindergeneeskunde

Leerplan profileringstage management en supervisie algemene kindergeneeskunde Leerplan profileringstage management en supervisie algemene kindergeneeskunde W. Tjon A Ten, kinderarts L. Niers, kinderarts en opleider kindergeneeskunde F. Halbertsma, kinderarts-neonatoloog en plv opleider

Nadere informatie

Basisarts, en dan. Mastering your future 24 oktober 2015 Victor Slenter, arts M&G

Basisarts, en dan. Mastering your future 24 oktober 2015 Victor Slenter, arts M&G Basisarts, en dan. Mastering your future 24 oktober 2015 Victor Slenter, arts M&G 1 Disclosure Sinds 2013 lid Dagelijks Bestuur Registratiecommissie Geneeskundig Specialisten 2 Inhoud presentatie Wat doet

Nadere informatie

Gedragscode Internationale Samenwerking Gezondheidszorg (ISG) van de

Gedragscode Internationale Samenwerking Gezondheidszorg (ISG) van de Gedragscode Internationale Samenwerking Gezondheidszorg (ISG) van de Nederlandse Vereniging voor Tropische Geneeskunde en Internationale Gezondheidszorg (NVTG) 6 maart 2008 Introductie De voorliggende

Nadere informatie

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 1 Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 2 Structure of the presentation - What is intercultural mediation through the internet? - Why

Nadere informatie

Basisscholing Palliatieve Zorg voor artsen 2 november 2006 Nationaal Congres Palliatieve Zorg Sasja Mulder Onderwijs in palliatieve zorg in de medische specialisten opleiding 2001 2003 COPZ project ontwikkeling

Nadere informatie

evaluating the effectiveness of an e- learning based clinically integrated basic EBM course Sjors Coppus Ben Willem Mol

evaluating the effectiveness of an e- learning based clinically integrated basic EBM course Sjors Coppus Ben Willem Mol A cluster randomised controlled trial evaluating the effectiveness of an e- learning based clinically integrated basic EBM course Namens de EU-EBM EBM Unity Sjors Coppus Ben Willem Mol Vaardigheidstest

Nadere informatie

Protocol Obesitas. 1.0 Definitie obesitas

Protocol Obesitas. 1.0 Definitie obesitas Protocol Obesitas 1.0 Definitie obesitas Obesitas is een abnormale gezondheidstoestand waarbij er een overschot aan vetweefsel is. De meest gebruikte definitie is gebaseerd op de Quetelet-index of Body

Nadere informatie

Opleiding integraal denkende professionals: MSc Urban Environmental Management and Technology SIKB congres 6 Oktober 2010 Tim Grotenhuis

Opleiding integraal denkende professionals: MSc Urban Environmental Management and Technology SIKB congres 6 Oktober 2010 Tim Grotenhuis Opleiding integraal denkende professionals: MSc Urban Environmental Management and Technology SIKB congres 6 Oktober 2010 Tim Grotenhuis Contact opleiding: Marc Spiller (marc.spiller@wur.nl) Integrale

Nadere informatie

Leergang Praktijkondersteuner in de huisartsenpraktijk

Leergang Praktijkondersteuner in de huisartsenpraktijk Leergang Praktijkondersteuner in de huisartsenpraktijk Deze éénjarige leergang bereidt u voor op de functie van praktijkondersteuner/-verpleegkundige in de huisartsenpraktijk (POH). Het lesprogramma sluit

Nadere informatie

12-2-2014. Herziening bachelorprogramma s Biomedische wetenschappen en Geneeskunde. Inhoud. Missie. Stand van zaken, 15 januari 2014

12-2-2014. Herziening bachelorprogramma s Biomedische wetenschappen en Geneeskunde. Inhoud. Missie. Stand van zaken, 15 januari 2014 Herziening bachelorprogramma s Biomedische wetenschappen en Geneeskunde Stand van zaken, 15 januari 2014 Inhoud Missie, uitgangspunten, belangrijkste kenmerken Gezamenlijk BMW en GNK Eindtermen beide opleidingen

Nadere informatie

Workshop. Hoe maak ik een lokaal/regionaal plan? Scheltus van Luijk Corry den Rooyen. Donderdag 25 februari 2010

Workshop. Hoe maak ik een lokaal/regionaal plan? Scheltus van Luijk Corry den Rooyen. Donderdag 25 februari 2010 Workshop Hoe maak ik een lokaal/regionaal plan? Scheltus van Luijk Corry den Rooyen Donderdag 5 februari 010 Implementatie en visitatie Gaan hand in hand Wederzijdse beïnvloeding Wederzijdse stimulering

Nadere informatie

Nieuwe beroepen in de Nederlandse

Nieuwe beroepen in de Nederlandse Nieuwe beroepen in de Nederlandse gezondheidszorg en taakherschikking Dr Lode Wigersma, arts, voormalig algemeen directeur KNMG Nu voorzitter Raad van Toezicht, Flevoziekenhuis Almere, en adviseur gezondheidszorgvraagstukken

Nadere informatie

9 e Post-O.N.S. Meeting

9 e Post-O.N.S. Meeting 9 e Post-O.N.S. Meeting Neutropenie & Antibiotica resistentie Heleen Klein Wolterink Research verpleegkundige Medische Oncologie UMC Utrecht Schiphol introductie Neutropenie: Definitie Symptomen MASSC

Nadere informatie

De interventiebundels POWI en Lijnsepsis: toe aan verandering?

De interventiebundels POWI en Lijnsepsis: toe aan verandering? De interventiebundels POWI en Lijnsepsis: toe aan verandering? Jan Wille, coördinator infectiepreventie Titia Hopmans, senior adviseur PREZIES RIVM, Centrum voor Infectieziektebestrijding 1 Patiëntveiligheid

Nadere informatie

Digital municipal services for entrepreneurs

Digital municipal services for entrepreneurs Digital municipal services for entrepreneurs Smart Cities Meeting Amsterdam October 20th 2009 Business Contact Centres Project frame Mystery Shopper Research 2006: Assessment services and information for

Nadere informatie

De Invloed van Familie op

De Invloed van Familie op De Invloed van Familie op Depressie- en Angstklachten van Verpleeghuisbewoners met Dementie The Influence of Family on Depression and Anxiety of Nursing Home Residents with Dementia Elina Hoogendoorn Eerste

Nadere informatie

ACCOMPLISH studie: naleving van handhygiene in Nederlandse ziekenhuizen. Ed van Beeck Afdeling Maatschappelijke Gezondheidszorg Erasmus MC

ACCOMPLISH studie: naleving van handhygiene in Nederlandse ziekenhuizen. Ed van Beeck Afdeling Maatschappelijke Gezondheidszorg Erasmus MC ACCOMPLISH studie: naleving van handhygiene in Nederlandse ziekenhuizen Ed van Beeck Afdeling Maatschappelijke Gezondheidszorg Erasmus MC ACCOMPLISH studie Actively Creating COMPLIance Saving Health ZonMw

Nadere informatie

Introduction Henk Schwietert

Introduction Henk Schwietert Introduction Henk Schwietert Evalan develops, markets and sells services that use remote monitoring and telemetry solutions. Our Company Evalan develops hard- and software to support these services: mobile

Nadere informatie

Laatst bijgewerkt op 2 februari 2009 Nederlandse samenvatting door TIER op 25 mei 2011

Laatst bijgewerkt op 2 februari 2009 Nederlandse samenvatting door TIER op 25 mei 2011 Effective leesprogramma s voor leerlingen die de taal leren en anderssprekende leerlingen samenvatting voor onderwijsgevenden Laatst bijgewerkt op 2 februari 2009 Nederlandse samenvatting door TIER op

Nadere informatie

Eindtermen Differentiaties (SCHERP) Eindtermen differentiatiejaar v3.0

Eindtermen Differentiaties (SCHERP) Eindtermen differentiatiejaar v3.0 Eindtermen ifferentiaties (SHERP) Eindtermen differentiatiejaar v3.0 1. Inleiding Het eindtermendocument geeft per differentiatierichting een overzicht van de ingrepen die een differentiant moet beheersen

Nadere informatie

1 FEBRUARI 1991. - Koninklijk besluit betreffende de uitoefening van het beroep van vroedvrouw.

1 FEBRUARI 1991. - Koninklijk besluit betreffende de uitoefening van het beroep van vroedvrouw. 1 FEBRUARI 1991. - Koninklijk besluit betreffende de uitoefening van het beroep van vroedvrouw. BS 06/04/1991 in voege 16/04/1991 Gewijzigd door: KB 08/06/2007 gdp 1 / 5 Artikel 1. 1. De houder of houdster

Nadere informatie

Obesitas. Oktober. Zorgpad Low risk B en High risk A

Obesitas. Oktober. Zorgpad Low risk B en High risk A Obesitas Zorgpad Low risk B en High risk A Oktober Dit document bevat mogelijk vertrouwelijke informatie van JIJWIJ. Het kopiëren en/of verspreiden van dit document zonder voorafgaande schriftelijke toestemming

Nadere informatie

CRF na Randomisatie. Algemene gegevens kind (General data newborn):

CRF na Randomisatie. Algemene gegevens kind (General data newborn): CRF na Randomisatie Algemene gegevens kind (General data newborn): Schedelomtrek (Head circumference) Apgar score 1min. Apgar score 5 min. Eenling of meerling zwangerschap (Singleton / multiple pregnancy)

Nadere informatie

Transvorm Actueel. en de zorg verandert mee. Het werk(en) in de zorg verandert. Hoe reageert u als werkgever en wat doet dat met uw medewerkers?

Transvorm Actueel. en de zorg verandert mee. Het werk(en) in de zorg verandert. Hoe reageert u als werkgever en wat doet dat met uw medewerkers? Transvorm Actueel en de zorg verandert mee Het werk(en) in de zorg verandert. Hoe reageert u als werkgever en wat doet dat met uw medewerkers? Woensdag 17 december 2015 Dr. Monique Veld E-mail: monique.veld@ou.nl

Nadere informatie

Verpleegkundige deskundigheid en opleiding MMC. Michela Zanetti unithoofd aoa

Verpleegkundige deskundigheid en opleiding MMC. Michela Zanetti unithoofd aoa Verpleegkundige deskundigheid en opleiding MMC Michela Zanetti unithoofd aoa Kengetallen medewerkers circa 3400 specialisten circa 195 specialismen 30 32000 SEH bezoeken eerste polikliniekbezoek 172.828

Nadere informatie

Socio-economic situation of long-term flexworkers

Socio-economic situation of long-term flexworkers Socio-economic situation of long-term flexworkers CBS Microdatagebruikersmiddag The Hague, 16 May 2013 Siemen van der Werff www.seo.nl - secretariaat@seo.nl - +31 20 525 1630 Discussion topics and conclusions

Nadere informatie

Organiseren van de Gezondheidszorg in International Perspectief. NVAG Nieuwjaarsbijeenkomst 22 januari 2015

Organiseren van de Gezondheidszorg in International Perspectief. NVAG Nieuwjaarsbijeenkomst 22 januari 2015 Organiseren van de Gezondheidszorg in International Perspectief NVAG Nieuwjaarsbijeenkomst 22 januari 2015 ! Kernbegrippen Deze Inleiding! Belangrijke thema s in internationale gezondheidszorg! Innovatie

Nadere informatie

Máxima Medisch Centrum (g)een gewoon bedrijf. 11 april 2013 Welkom VOC

Máxima Medisch Centrum (g)een gewoon bedrijf. 11 april 2013 Welkom VOC Máxima Medisch Centrum (g)een gewoon bedrijf 11 april 2013 Welkom VOC Hoogwaardige en persoonlijke patiëntenzorg Máxima Medisch Centrum: het grootste ziekenhuis in Zuidoost-Brabant Ruim 3.300 medewerkers,

Nadere informatie

PICA Patient flow Improvement center Amsterdam

PICA Patient flow Improvement center Amsterdam Operations research bij strategische capaciteitsbeslissingen in de zorg Ger Koole 26 mei 2008 Wat is Operations research? operations research (O.R.) is the discipline of applying advanced analytical methods

Nadere informatie

Regionaal Protocol Obesitas

Regionaal Protocol Obesitas Regionaal Protocol Obesitas Inleiding Obesitas is een snelgroeiend gezondheidsprobleem in de Westerse wereld. Momenteel varieert in Nederland de prevalentie obesitas tussen de 6.5% en 15.5%, afhankelijk

Nadere informatie

Registratieformulier voor de gegevens rondom de zwangerschap en bevalling

Registratieformulier voor de gegevens rondom de zwangerschap en bevalling Registratieformulier voor de gegevens rondom de zwangerschap en bevalling Beste collega, Hierbij treft u het registratieformulier aan voor de gegevens rondom de zwangerschap en bevalling van uw patiënte.

Nadere informatie

Opleidingseisen en herregistratievoorwaarden voor de differentiatie Nefrologie binnen de Interne Geneeskunde

Opleidingseisen en herregistratievoorwaarden voor de differentiatie Nefrologie binnen de Interne Geneeskunde Opleidingseisen en herregistratievoorwaarden voor de differentiatie Nefrologie binnen de Interne Geneeskunde 1. Definitie van de differentiatie De differentiatie Nefrologie is het onderdeel van de Interne

Nadere informatie

Spoedeisende Hulp en triage

Spoedeisende Hulp en triage Spoedeisende Hulp en triage Welkom op de afdeling Spoedeisende Hulp (SEH) van het Laurentius Ziekenhuis. Op de afdeling SEH komen dagelijks 40 tot 70 patiënten. Een kwart van deze personen wordt met de

Nadere informatie

Psychological Determinants of Absenteeism at Work by Pregnant Women. Psychologische determinanten van uitval uit het arbeidsproces door zwangere

Psychological Determinants of Absenteeism at Work by Pregnant Women. Psychologische determinanten van uitval uit het arbeidsproces door zwangere Psychological Determinants of Absenteeism at Work by Pregnant Women Psychologische determinanten van uitval uit het arbeidsproces door zwangere vrouwen: Onderzoek naar de relatie tussen angst, depressieve

Nadere informatie

Hij draagt in deze hoedanigheid zorg voor:

Hij draagt in deze hoedanigheid zorg voor: Inleiding Patiënten worden in het ziekenhuis regelmatig door meerdere medisch specialisten tegelijk behandeld. In het verleden is verschillende malen geconstateerd dat de onderlinge verantwoordelijkheden

Nadere informatie

Begeleiding van HIV-patiënten

Begeleiding van HIV-patiënten Symposium Up-to-Date in Infectieziekten Zaterdag 11 februari 2012 Begeleiding van HIV-patiënten Anneleen Lijnen Nurse physician assistant Dienst Infectieziekten 1) Voorstelling Verpleegkundige Ondersteuning

Nadere informatie

Sectie Infectieziekten

Sectie Infectieziekten Sectie Infectieziekten 1 December 2015 U kunt helpen de HIV / AIDS epidemie te beëindigen You can help to end the HIV / AIDS epidemic Sectie Infectieziekten Weet uw HIV status Know your HIV status by 2020

Nadere informatie

Opleidingseisen voor het aandachtsgebied Ouderengeneeskunde binnen de Interne Geneeskunde

Opleidingseisen voor het aandachtsgebied Ouderengeneeskunde binnen de Interne Geneeskunde Opleidingseisen voor het aandachtsgebied Ouderengeneeskunde binnen de Interne Geneeskunde 1. Definitie van het aandachtsgebied Het aandachtsgebied Ouderengeneeskunde is het onderdeel van de Interne Geneeskunde

Nadere informatie

Normering Chirurgische Behandelingen

Normering Chirurgische Behandelingen Normering Chirurgische Behandelingen Versie 1.0 Januari 2011 I. Inleiding De Nederlandse Vereniging voor Heelkunde (NVvH) is de beroepsvereniging van chirurgen in Nederland. In de NVvH participeren zeven

Nadere informatie

NFU-master. Kwaliteit en Veiligheid in de Patiëntenzorg

NFU-master. Kwaliteit en Veiligheid in de Patiëntenzorg NFU-master Kwaliteit en Veiligheid in de Patiëntenzorg 2016-2018 De master Kwaliteit en Veiligheid in de Patiëntenzorg De zorg heeft initiatiefnemers en leiders in kwaliteit en veiligheid van zorg nodig.

Nadere informatie

Eindtermen voor de vervolgopleiding tot intensive care kinderverpleegkundige

Eindtermen voor de vervolgopleiding tot intensive care kinderverpleegkundige Eindtermen voor de vervolgopleiding tot intensive care kinderverpleegkundige De beschrijving van de eindtermen voor de vervolgopleiding tot intensive care kinderverpleegkundige is ontleend aan het deskundigheidsgebied

Nadere informatie

Totaalruptuur. Poli Gynaecologie

Totaalruptuur. Poli Gynaecologie 00 Totaalruptuur Poli Gynaecologie 1 Inleiding Een totaalruptuur is een grote inscheuring rond de vagina en anus, ontstaan tijdens een bevalling. Na het hechten blijft de wond de eerste paar dagen pijnlijk.

Nadere informatie

De Invloed van Vaktherapeutische Interventies op Angst- en Depressiesymptomen bij

De Invloed van Vaktherapeutische Interventies op Angst- en Depressiesymptomen bij De Invloed van Vaktherapeutische Interventies op Angst- en Depressiesymptomen bij Mensen met een Psychiatrische Stoornis de Modererende Invloed van de Therapeutische Alliantie The Effect of Arts Therapies

Nadere informatie

De social impacts van de sluiting van de bauxietmijn te Coermotibo. Naam: van Cooten, Telina Paramaribo, 21 september 2009

De social impacts van de sluiting van de bauxietmijn te Coermotibo. Naam: van Cooten, Telina Paramaribo, 21 september 2009 De social impacts van de sluiting van de bauxietmijn te Coermotibo Naam: van Cooten, Telina Paramaribo, 21 september 2009 Environmental and Social Assessment Stakeholder Engagement EIA Fishing Biodiversity

Nadere informatie

The Lancet Midwifery Series

The Lancet Midwifery Series The Lancet Midwifery Series Een artikelenreeks over de invloed van verloskundigenzorg op vrouwen en hun pasgeborenen, gezinnen, families en gemeenschappen Joke Klinkert, verloskundige, MPH, directeur EVAA

Nadere informatie

HOOFDSTUK I. - Criteria voor de opleiding en erkenning van de geneesheren-specialisten in de fysische geneeskunde en revalidatie

HOOFDSTUK I. - Criteria voor de opleiding en erkenning van de geneesheren-specialisten in de fysische geneeskunde en revalidatie VAS, afdeling Antwerpen 1 20 OKTOBER 2004. - Ministerieel besluit tot vaststelling van de bijzondere criteria voor de erkenning van geneesheren-specialisten, stagemeesters en stagediensten voor de specialiteit

Nadere informatie

STICHTING LIGHTREC NEDERLAND MANAGER LIGHTREC

STICHTING LIGHTREC NEDERLAND MANAGER LIGHTREC STICHTING LIGHTREC NEDERLAND MANAGER LIGHTREC LIGHTREC Energiezuinige lampen zijn goed voor het milieu, maar mogen niet worden afgedankt bij het gewone huisvuil. De materialen uit energiezuinige verlichting

Nadere informatie

Open inschrijving 2012

Open inschrijving 2012 Open inschrijving 2012 Vrouw&Zorg, Amsterdam Overzicht scholingen kraamzorg blz 1 / 8 Opleidingslocatie: Vrouw&Zorg Vlaardingenlaan 9 1059GL Amsterdam Inschrijving online via: Vrouw&Zorg, Amsterdam Overzicht

Nadere informatie

Medisch Informatiemanagement De rol van de CMIO Dr. Iris JAM Verberk-Jonkers, internist-nefroloog & CMIO

Medisch Informatiemanagement De rol van de CMIO Dr. Iris JAM Verberk-Jonkers, internist-nefroloog & CMIO Medisch Informatiemanagement De rol van de CMIO Dr. Iris JAM Verberk-Jonkers, internist-nefroloog & CMIO 2 MSZ Strategie 3 1. Topklinisch opleidingsziekenhuis 2. Het centrum voor acute- en complexe zorg

Nadere informatie

Basiscursus Operatieve Technieken (BOT) Hands-on training op het Centraal Dierenlaboratorium

Basiscursus Operatieve Technieken (BOT) Hands-on training op het Centraal Dierenlaboratorium Basiscursus Operatieve Technieken (BOT) Hands-on training op het Centraal Dierenlaboratorium Donderdag 15 en vrijdag 16 november 2012 Toelichting PAO Heyendael organiseert in samenwerking met de afdeling

Nadere informatie

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind.

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Bullying among Students with Autism Spectrum Disorders in Secondary

Nadere informatie

Disclosure belangen spreker

Disclosure belangen spreker Disclosure belangen spreker (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld Honorarium of andere (financiële) vergoeding Aandeelhouder

Nadere informatie

Onderdelen en ECTS-verdeling Master Geneeskunde

Onderdelen en ECTS-verdeling Master Geneeskunde Bijlage 1 Onderdelen en ECTS-verdeling Master Geneeskunde Master 1, 2 en 3 ECTS-verdeling Aantal weken 1 ECTS = 28 studieuren KENNIS EN INZICHT 26 Thema 1A Methoden van klinisch en epidemiologisch 4 4

Nadere informatie

Verloskunde tussen 1975-2015?

Verloskunde tussen 1975-2015? 1975 Verloskunde tussen 1975-2015? J. J. (Hans) Duvekot, gynaecoloog/perinatoloog Afdeling Verloskunde Erasmus MC, Rotterdam! TV serie Swiebertje stopt! Microsoft opgericht! Vietnam oorlog eindigt! Hennie

Nadere informatie

Pharmacotherapie. Introductie- COIG-cursus. Prof. Dr. T. van Gelder (Teun) Internist klinisch farmacoloog Erasmus MC Rotterdam

Pharmacotherapie. Introductie- COIG-cursus. Prof. Dr. T. van Gelder (Teun) Internist klinisch farmacoloog Erasmus MC Rotterdam Pharmacotherapie Introductie- COIG-cursus Prof. Dr. T. van Gelder (Teun) Internist klinisch farmacoloog Erasmus MC Rotterdam vanaf 9.15 uur registratie en koffie/thee 10.00 10.15 uur opening en inleiding

Nadere informatie

Informatie voor niet verzekerde patiënten en/of in het buitenland

Informatie voor niet verzekerde patiënten en/of in het buitenland Informatie voor niet verzekerde patiënten en/of in het buitenland verzekerde patiënten Ook als u geen ziektekostenverzekering heeft of in het buitenland verzekerd bent, kunt u voor behandeling terecht

Nadere informatie

Opgenomen aandoeningen per specialisme in ZorgInzicht april 2014

Opgenomen aandoeningen per specialisme in ZorgInzicht april 2014 Opgenomen aandoeningen per specialisme in ZorgInzicht april 2014 Allergologie Astma Cardiologie Acuut myocard infarct Angina pectoris Coronaire hartziekte Decompensatio cordis Endocard- en klepafwijking

Nadere informatie

De relatie tussen depressie- en angstsymptomen, diabetesdistress, diabetesregulatie en. proactieve copingvaardigheden bij type 2 diabetespatiënten

De relatie tussen depressie- en angstsymptomen, diabetesdistress, diabetesregulatie en. proactieve copingvaardigheden bij type 2 diabetespatiënten De relatie tussen depressie- en angstsymptomen, diabetesdistress, diabetesregulatie en proactieve copingvaardigheden bij type 2 diabetespatiënten The relationship between depression symptoms, anxiety symptoms,

Nadere informatie

Nieuwe evidence-based richtlijn acute pancreatitis. Marc Besselink HPB chirurg, AMC Amsterdam m.g.besselink@amc.nl

Nieuwe evidence-based richtlijn acute pancreatitis. Marc Besselink HPB chirurg, AMC Amsterdam m.g.besselink@amc.nl Nieuwe evidence-based richtlijn acute pancreatitis Marc Besselink HPB chirurg, AMC Amsterdam m.g.besselink@amc.nl Pancreatitis.nl Het idee Update van de 2002 acute pancreatitis richtlijn van de International

Nadere informatie

VIOS: Veiligheid In en Om School (Safety In and Around Schools)

VIOS: Veiligheid In en Om School (Safety In and Around Schools) VIOS: Veiligheid In en Om School (Safety In and Around Schools) Kim Kranenborg TNO Human Factors P.O Box 23 3769 ZG Soesterberg +31 346 356267 kranenborg@tm.tno.nl Knowledge for business VIOS: Veiligheid

Nadere informatie

Vrouw&Zorg,+Amsterdam+ Overzicht+Incompany+scholingen+kraamzorg+2015+ blz+1+/+11" www.vrouwenzorg.nl+

Vrouw&Zorg,+Amsterdam+ Overzicht+Incompany+scholingen+kraamzorg+2015+ blz+1+/+11 www.vrouwenzorg.nl+ Vrouw&Zorg,Amsterdam OverzichtIncompanyscholingenkraamzorg2015 blz1/11" www.vrouwenzorg.nl Vrouw&Zorg,Amsterdam OverzichtIncompanyscholingenkraamzorg2015 blz2/11" www.vrouwenzorg.nl Opleidingslocatie:

Nadere informatie

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M.

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. (Bert) Vrijhoef Take home messages: Voor toekomstbestendige chronische zorg zijn innovaties

Nadere informatie

Depressie en diabetes: de (toekomstige) praktijk? dr. Victor Pop, huisarts Hoogleraar Eerstelijnszorg Universiteit Tilburg

Depressie en diabetes: de (toekomstige) praktijk? dr. Victor Pop, huisarts Hoogleraar Eerstelijnszorg Universiteit Tilburg Depressie en diabetes: de (toekomstige) praktijk? dr. Victor Pop, huisarts Hoogleraar Eerstelijnszorg Universiteit Tilburg Overzicht van de lezing De dagelijkse praktijk Disease-management niet los van

Nadere informatie

Stop or Go? TerugvalprevenDe training bij het begeleid aiouwen van anddepressiva in de zwangerschap.

Stop or Go? TerugvalprevenDe training bij het begeleid aiouwen van anddepressiva in de zwangerschap. Stop or Go? TerugvalprevenDe training bij het begeleid aiouwen van anddepressiva in de zwangerschap. Promovendi: Drs. Nina Molenaar, arts, Erasmus MC Marlies Brouwer, MSc, psycholoog, UU Projectleaders:

Nadere informatie

zorgaanbieders die geneeskundige zorg aanbieders zoals psychiaters of psychotherapeuten die bieden.

zorgaanbieders die geneeskundige zorg aanbieders zoals psychiaters of psychotherapeuten die bieden. NADERE REGEL Regeling verplichte publicatie wachttijden somatische zorg Gelet op artikel 38 lid 4 juncto 7 van de Wet marktordening gezondheidszorg (Wmg), stelt de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) de volgende

Nadere informatie