INHOUDSOPGAVE BELEIDSBEGROTING. 1. Inleiding Leeswijzer Raadsvoorstel en ontwerp-raadsbesluit 6

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "INHOUDSOPGAVE BELEIDSBEGROTING. 1. Inleiding 4. 2. Leeswijzer 5. 3. Raadsvoorstel en ontwerp-raadsbesluit 6"

Transcriptie

1 Beleidsbegroting

2 INHOUDSOPGAVE BELEIDSBEGROTING A Algemeen 1. Inleiding 4 2. Leeswijzer 5 3. Raadsvoorstel en ontwerp-raadsbesluit 6 4. De financiën van de gemeente Hengelo Meerjarenperspectief Grondslagen voor de ramingen bestaand beleid Financiële positie Gemeentefonds 14 B Programmabegroting 5. Het programmaplan Beleidsprogramma s nieuwe stijl Werken met beleidsprogramma s vernieuwd Relevante kaders voor de nieuwe programma s Programma s Prog.1 : Werk verbindt Prog.2 : Zorg voor de mens Prog.3 : Een nieuwe vorm van ontmoeting en betrokkenheid Prog.4 : Naar een aantrekkelijke binnenstad Prog.5 : Toekomstbestendige stad met focus op Zuid agenda : Duurzaamheid agenda : Participatie Hoofdfuncties H0: Algemeen Bestuur H1: Openbare orde & veiligheid H2: Verkeer, vervoer en waterstaat H3: Economische Zaken H4: Onderwijs H5: Cultuur en Recreatie H6: Sociale Voorzieningen & maat-schappelijke Dienstverlening H7: Volksgezondheid & Milieu H8: Ruimtelijke ordening & volkshuisvesting H9: Financiering & Algemene dekkingsmiddelen Beleidsbegroting versie

3 6. Paragrafen Lokale heffingen Weerstandsvermogen & risico s Onderhoud kapitaalgoederen Grondbeleid Financiering Verbonden partijen Bedrijfsvoering Organisatie Arbeidsvoorwaarden Personeel Huisvesting Informatievoorziening /-technologie Control en auditing Inkoop en aanbesteden Investeringen Financiële toelichting Recapitulatie lasten en baten per hoofdfunctie De financiële toelichting per hoofdfunctie Overzicht algemene dekkingsmiddelen 202 C Bijlagen 8. Bijlagen en Overzichten Reserves & voorzieningen De mutaties in de reserves Aard en reden reserves De mutaties in de voorzieningen Aard en reden voorzieningen Subfuncties per programma Overzicht van verbonden partijen (paragraaf 6.6) Financiering (EMU-saldo) Overzicht van incidentele baten en lasten Eindrapportage Herontwerp vernieuwen en bezuinigen Moties & amendementen Beleidsbegroting versie

4 1: Inleiding De actualisering van de begroting , laat een tekort zien van bijna 3,0 miljoen in 2012 oplopend tot ruim 4,8 miljoen in Naast de mutaties in het aanvaard beleid worden we de komende jaren geconfronteerd met rijksbezuinigingen, de gevolgen van de grote transities van Jeugdzorg, AWBZ en Wet Werken naar Vermogen en daarbovenop de gevolgen van de rijksbegroting Bij de start van het opstellen van de begroting was de taakstelling om in 2015 per saldo 15 miljoen te hebben omgebogen. Deze opgave was verdeeld in drie porties namelijk versobering van beleid en bedrijfsvoering plus vernieuwen en bezuinigen; elk voor een bedrag van 5 miljoen. Deze beleidsbegroting wordt sluitend gemaakt met maatregelen, zoals verwoord in het afzonderlijk voorstel Eindrapportage Herontwerp Vernieuwen en Bezuinigingen. Hierover vindt apart besluitvorming plaats (1e begrotingswijziging begroting ). Al sinds dit voorjaar hebben we de raad en burgers nauw betrokken bij het maken van de voorstellen over te nemen maatregelen. De interactie met de raad en de burgerdenktank, heeft tenslotte geleid tot dit voorstel, dat afzonderlijk wordt aangeboden naast deze begroting. Deze begroting bevat ook een geheel nieuwe opzet van onze beleidsprogramma s. Met deze programma s beogen wij onze beleidsinspanningen te koppelen aan een essentiële veranderbeweging. Deze zijn bedoeld om duidelijker dan voorheen het maatschappelijk resultaat voorop te krijgen. Het beleid wat onder de functies wordt gepresenteerd is niet enkel going concern maar geeft meer de inspanningen per beleidsterrein weer. De voorliggende begroting geeft richting aan de ontwikkeling van de gemeente Hengelo in de komende jaren. In alle opzichten willen we blijven Investeren in verbinding, zoals verwoord in ons coalitieakkoord. Gelet op de ontwikkelingen die op ons afkomen menen wij dat verbinden essentieel blijft. Verbinden in beleid, met burgers en instellingen is de weg voor de (daad)kracht en resultaat. Wij vragen het vertrouwen voor de nu voorliggende koers. We doen een beroep op de samenwerking tussen raad, college en ambtelijke organisatie om samen met de partners uit het maatschappelijk veld te werken aan de realisatie van onze koers, waarmee we een essentiële veranderbeweging in gang hebben gezet. Hengelo, oktober 2011 Burgemeester en wethouders van Hengelo 4 Beleidsbegroting versie

5 2: Leeswijzer, de opbouw van de begroting Na de inleiding en deze leeswijzer treft u in hoofdstuk 3 het raadsvoorstel, de overwegingen en het daarbij behorende ontwerp-raadsbesluit aan. Hoofdstuk 4 is gewijd aan de financiële positie waarin Hengelo verkeert. Centraal hierin staat het meerjarenperspectief. Doel van dit hoofdstuk is dat zichtbaar wordt op welke wijze een sluitend meerjarig perspectief mogelijk is. De feitelijke invulling van bezuinigingen en herontwerp zijn nodig om dit sluitend meerjarig perspectief te verkrijgen en doorlopen een parallel traject aan deze begrotingsbehandeling met het raadsvoorstel Eindrapportage Herontwerp vernieuwen en bezuinigen. In hoofdstuk 5 Deel A worden de nieuwe beleidsprogramma s en de daarbij behorende programmasturing toegelicht. Dit jaar zijn er geen aparte verhalen over de economische crisis en andere omgevingsomstandigheden. Relevante ontwikkelingen uit de actualiteit worden in de onderscheiden programma s toegelicht. De beleidsprogramma s worden wel bezien in het licht van de trends op het gebied van de demografie. Daarnaast wordt de doorwerking van de Structuurvisie Hengelo 2030 en de Sociale Visie 2020 op de nieuwe programma s geschetst. In hoofdstuk 5 Deel B worden de hoofdfuncties toegelicht. Deze toelichting gaat over de doelenboom van de traditionele beleidsterreinen en vormt de brug naar de inhoud van de zogenaamde productbladen. Hoofdstuk 6 bevat de paragrafen van de begroting. Hierin wordt o.a. aandacht besteed aan de ontwikkeling van de lokale lasten, aan de risico s en het weerstandsvermogen, aan het onderhoud van de duurzame kapitaalgoederen, het grondbeleid, de financiering, de verbonden partijen, interne bedrijfsvoering en de ARI-investeringen. Het bouwt voort op de vorige begroting en besluiten uit eerdere kadernota s. Hoofdstuk 7 betreft de financiële toelichting over uitkomsten weergegeven in de samenvatting van baten en lasten. 5 Beleidsbegroting versie

6 3: Raadsvoorstel en ontwerp-raadsbesluit SAMENVATTING RAADSVOORSTEL CASENUMMER BEHANDELEND AMBTENAAR SECTOR PORT. HOUDER 11G / ONDERWERP Beleidsbegroting M.W.G. Horck PF Mu AGENDANUMMER BELEIDSPROGRAMMA/BELEIDSLIJN 10 - Middelen REDEN VAN AANBIEDING Begroting/kadernota SAMENVATTING VAN HET RAADSVOORSTEL EN HET VERVOLGTRAJECT De Beleidsbegroting sluit met een negatief saldo van bijna 3,0 miljoen in 2012 oplopend tot ruim 4,8 miljoen in Deze tekorten worden sluitend gemaakt door aanvullende maatregelen, zoals die in het voorstel "Eindrapportage Herontwerp vernieuwen en bezuinigen" aan de raad zijn verwoord. Hierover vindt apart besluitvorming plaats. De mutaties, die hieruit voortvloeien, worden verwerkt in een afzonderlijke begrotingswijziging. Voor een analyse van de noemenswaardige verschillen en de grondslagen waarop de ramingen zijn gebaseerd wordt verwezen naar hoofdstuk 4 van de Beleidsbegroting. PLAATSGEVONDEN COMMUNICATIE, DE RESULTATEN DAARVAN EN HET COMMUNICATIEPLAN VOOR HET VERVOLGTRAJECT Een persbericht voor de Beleidsbegroting wordt z.s.m. na het collegebesluit opgesteld. VOORSTEL AAN DE RAAD Aan de raad wordt voorgesteld: 1. De Beleidsbegroting vast te stellen; 2. Het Programmaplan, bestaande uit de politieke programma s en de hoofdfuncties, als beleidsinhoudelijk kader vast te stellen; 3. Het college van burgemeester en wethouders voor het jaar 2012 te machtigen tot het uitvoeren van het programmaplan als opgenomen in hoofdstuk 5 van de Beleidsbegroting ; 4. Voor het jaar 2012 de lasten en baten per hoofdfunctie, inclusief de geraamde mutaties van de reserves binnen de hoofdfuncties, als financieel kader vast te stellen; 5. Het voorstel "Eindrapportage Herontwerp vernieuwen en bezuinigen" afzonderlijk te behandelen in de raad om het begrotingstekort te dekken. OPSOMMING VAN BIJLAGEN Beleidsbegroting Beleidsbegroting versie

7 RAADSVOORSTEL REGISTRATIENR. BEHANDELEND AMBTENAAR SECTOR PORT. HOUDER 11G M.W.G. Horck PF Mu ONDERWERP Beleidsbegroting AANLEIDING EN DOEL Op grond van de artikelen 190 en 191 van de Gemeentewet biedt het college van burgemeester en wethouders jaarlijks, tijdig voor 15 november voor aanvang van het begrotingsjaar, een ontwerpbegroting en meerjarenraming ter vaststelling aan. OVERWEGINGEN De Beleidsbegroting sluit met de volgende saldi: Begrotingsuitkomst bedragen ( * 1.000) 2012: 2013: 2014: 2015: Resultaat na bestemming Deze tekorten worden sluitend gemaakt door aanvullende maatregelen, zoals die in het voorstel "Eindrapportage Herontwerp vernieuwen en bezuinigen" aan de raad zijn verwoord. Hierover vindt apart besluitvorming plaats. De mutaties, die hieruit voortvloeien, worden verwerkt in een afzonderlijke begrotingswijziging. Voor een analyse van de noemenswaardige verschillen en de grondslagen waarop de ramingen zijn gebaseerd wordt verwezen naar hoofdstuk 4 van de Beleidsbegroting. FINANCIËLE EN PERSONELE ASPECTEN De samenvatting van de noemenswaardige financiële mutaties zijn verwoord in hoofdstuk 4 van de Beleidsbegroting COMMUNICATIE EN INSPRAAK Een persbericht wordt z.s.m. na het collegebesluit opgesteld. VERVOLGTRAJECT EN PRODUCTEN Na vaststelling door de raad zal de Beleidsbegroting , aangevuld met eventuele amendementen en/of moties, worden gedrukt. Deze begroting wordt in het kader van het financieel toezicht aan het college van Gedeputeerde Staten van Overijssel aangeboden. Dit gebeurt samen met de 1 e wijziging van de Beleidsbegroting in verband met de aanvullende maatregelen tot het sluitend maken van de begroting uit het voorstel Eindrapportage Herontwerp Vernieuwen en bezuinigen". 7 Beleidsbegroting versie

8

9

10 4: De financiën van de gemeente Hengelo 4.1 Meerjarenperspectief Om de toekomstige nadelige begrotingssaldi af te dekken is begin 2010 het traject van Herontwerp van beleid en uitvoering met volle overtuiging in gang gezet om te komen tot een totale ombuigingstaakstelling van 15 miljoen in Bovenop de reeds ingevulde structurele taakstelling in de begroting met circa 5 miljoen aan versoberingsmaatregelen, zal de gemeente vanaf 2012 aanvullende maatregelen moeten treffen om de effecten van de economische -, financiële - en schuldencrisis op te vangen. Deze effecten zijn o.a. ontstaan door de rijksbezuinigingen, die op de gemeente zijn c.q. worden afgewenteld, met name in de sfeer van de sociale voorzieningen en het gemeentefonds. Tevens is het aantal bijstandsuitkeringen de laatste jaren flink toegenomen, zonder dat er (voldoende) compensatie van het rijk tegenover stond. Ook heeft de crisis z n impact gehad op de grondexploitaties, waardoor er al een aantal maatregelen zijn genomen, zoals de neerwaartse bijstelling van de urentoerekening aan de grondexploitaties en de (aanvullende) stortingen in de reserve GREX ten laste van de algemene middelen. Het bijgesteld financieel perspectief is gebaseerd op het aanvaard beleid uit de begroting en de begrotingswijzigingen, zoals die zijn vastgesteld tot en met de raadsvergadering van 19 juli De aanpassingen leiden, ook rekening houdend met allerlei ontwikkelingen (rijksbeleid, autonome ontwikkelingen e.d.), tot het volgend bijgesteld financieel perspectief voor de komende jaren: - = nadeel Meerjarenperspectief : bedragen (* 1.000): 2012: 2013: 2014: 2015: Begroting (vertrekpunt) Gemeentefonds (o.b.v. meicirculaire 2011) Gemeentefonds (i.v.m. groei bijstand 8 % ultimo 2012) WWB Inkomensdeel Bijzondere bijstand/minimabeleid Uitbreiding formatie ivm stijging aantal WWB-cliënten WMO huishoudelijke hulp en voorzieningen Minder doorbelaste uren aan GREX Storting algemene reserve GREX Areaaluitbreiding (niet ten laste van tarieven) Peuterspeelzaalwerk/kinderopvang Huur/lease stadskantoor/ari/voorz. onderhoud Westermaat Campus Parkeergarage B.P. Hofstedestraat Onroerende zaakbelastingen Lagere toevoeging aan reserve onderwijshuisvesting Stelpost energie Reserve bodemsanering Overige mutaties Budgettair perspectief begroting : Beleidsbegroting versie

11 De begroting wordt sluitend gemaakt door de uitgewerkte bezuinigingen, die in het afzonderlijk voorstel Eindrapportage Herontwerp Vernieuwen & Bezuinigen aan uw raad worden aangeboden. In deze rapportage zal naast de zoekrichtingen ook aandacht worden besteed aan de beleidskeuzes en de bedrijfsvoeringstaakstelling. De uiteindelijke verwerking van de eindrapportage zal in een 1 e begrotingswijziging plaatsvinden. Noemenswaardige verschillen Hieronder volgt een korte toelichting op de grote mutaties, die zijn benoemd in de bovenstaande tabel m.b.t. het meerjarenperspectief Gemeentefonds (o.b.v. meicirculaire 2011) De meerjarige financiële consequenties, die voortvloeien uit de meicirculaire 2011, zijn als afzonderlijke reeks weergegeven. Voor een uitgebreide toelichting in deze begroting wordt verwezen naar paragraaf 4.4. Gemeentefonds (i.v.m. groei bijstand 8 % ultimo 2012) Achteraf is, na de doorrekening van de meicirculaire 2011, in de meerjarenramingen rekening gehouden met de verwachte groei van het aantal bijstandsontvangers met 8 % tot ultimo Voor het begrotingsjaar t (2013) is de stand van het aantal bijstandsontvangers ultimo van het jaar t-1 (2012) bepalend voor de gemeentefondsuitkering. Vandaar dat er structurele meerinkomsten worden verwacht van ongeveer vanaf WWB Inkomensdeel Volgens prognose zal het aantal WWB uitkeringen tot en met ultimo 2012 toenemen met 8% ten opzichte van eind Voor 2012 betekent dit een lastenstijging van De gemeente kan aanspraak maken op een aanvullende uitkering, waardoor de baten toenemen met Per saldo is ten opzichte van de begroting sprake van een nadelig resultaat van Uiteindelijk is het totaal tekort 2012 op het WWB-inkomensdeel (totale lasten minus totale baten) Bijzondere bijstand/minimabeleid Als gevolg van een inzet op het voorkomen van niet gebruik van diverse voorzieningen voor de minima en de verslechterde economische omstandigheden, o.b.v. aanvaard beleid, is sprake van een toename van het aantal gerechtigden. Ook voor de langdurigheidstoeslag zijn meer middelen nodig. Dit zijn de voornaamste oorzaken van de lastenstijging in de afgelopen jaren. In de Eindrapportage Herontwerp Vernieuwen en bezuinigen en de Armoedenota wordt uitgebreid stilgestaan bij het minimabeleid/bijzondere bijstand. Uitbreiding formatie i.v.m. stijging aantal WWB-cliënten De formatie van de klantmanagers is gekoppeld aan het aantal cliënten. Door de verwachte uitbreiding zal de formatie toenemen. Elke klantmanager heeft circa 70 cliënten in portefeuille. WMO huishoudelijke hulp en - voorzieningen De contracten met de thuiszorgaanbieders voor het hulp bij het huishouden lopen door tot januari Eind 2011 zal een indexering plaatsvinden van de tarieven die de gemeente Hengelo betaalt voor de hulp bij het huishouden. De uitvoeringen van de PGB-regeling door Menzis zal eind 2011 worden beëindigd. De gemeente Hengelo zal deze regeling zelf uit gaan voeren. Per saldo nemen de lasten voor de Persoons Gebonden Budgetten (PGB) en het uitvoeringsbudget voor de huishoudelijk hulp in de begroting 2012 t.o.v naar verwachting met toe. Het meergebruik van de voorzieningen speelt hierbij een belangrijke factor. Daarnaast is de taakstellende stelpost verlaagd ( ), omdat extra middelen aan het gemeentefonds zijn toegevoegd en de nieuwe contractperiode in 2013 ingaat. Dan zal de resterende taakstelling ( ) door bijsturingsmaatregelen worden ingevuld. Vanaf 1 januari 2011 worden de werkelijke kosten van het uurtarief door het CAK in rekening gebracht. Dit levert naar verwachting aan extra eigen bijdragen van de cliënten op. De begrote lasten op de WMO-hulpmiddelen zullen ongeveer gelijk blijven aan de verwachte werkelijke uitgaven in Vergeleken met de begroting 2011 betekent dit echter een voordeel van Als gevolg van de kantelingsmaatregelen van de afdeling WMO zullen de lasten voor de woonvoorzieningen in 2012 t.o.v lager zijn. Door de afname van het aantal (her)indiceringen zullen de lasten voor medische indiceringen e.d. in meevallen. 11 Beleidsbegroting versie

12 Ten gevolge van de aanbesteding zijn met ingang van oktober 2010 de tarieven voor het Regiotaxivervoer gestegen. Dit leidt voor de vervoersvoorzieningen tot een budgetuitzetting van Op grond van een van de Beleidsrapportages is 2011 de begroting met gecorrigeerd voor de WMO-voorzieningen. Minder doorbelaste uren aan GREX Conform eerder ingezet beleid zijn er in 2012 minder personeelslasten doorbelast aan de grondexploitaties, waardoor er meer uren ten laste van de algemene middelen worden gebracht. Storting algemene reserve GREX De rentetoevoeging aan de reserve grondexploitatie vindt in de (meerjaren) begroting plaats op basis van het saldo van de reserve grondexploitatie en de voorziening voor niet rendabele complexen. De rentetoevoeging in de begroting was gebaseerd op het saldo van de toen meest actuele jaarrekening, namelijk In 2010 is het saldo van deze reserve en voorziening met ongeveer 10 miljoen toegenomen, waardoor de daaraan afgeleide rentecompensatie ook stijgt. Areaaluitbreiding (niet ten laste van tarieven) Deze uitbreiding leidt tot een budgetuitzetting op het onderhoud en schoonhouden van wegen, de openbare verlichting, de gladheidsbestrijding, het openbaar groen en de speeltoestellen. Peuterspeelzaalwerk/kinderopvang De lasten voor de doelgroep sociaal medisch geïndiceerden is in de periode van gestegen van naar ruim In de eerste helft van 2011 zijn de lasten van deze open-eind-regeling niet verder gestegen. Om de raming op het juiste niveau te brengen is in 2012 een extra bedrag van benodigd. De inspectiekosten zullen in 2012 naar verwachting hoger zijn door de frequentie van de controles. In de 1 e beleidsrapportage 2011 is al aangegeven dat voor het peuterspeelzaalwerk structureel een te laag bedrag (van ) is geraamd. Huur/lease stadskantoor/toevoeging aan reserve ARI/voorziening onderhoud Door de verlaagde leaseprijs voor het stadskantoor kunnen extra middelen worden toegevoegd aan de reserve ARI en de voorziening onderhoud stadhuis/stadskantoor om de incidentele lasten af te dekken die gemoeid zijn met het achterstallig groot onderhoud van het stadhuis, de verhuiskosten en de kosten voor projectleiding e.d. Westermaat Campus AM Vastgoed heeft laten weten de PPS constructie Westermaat Campus C.V. te willen verlaten. Gevolg hiervan is dat de boekwaarde van deze gronden weer onderdeel wordt van de gemeentelijke administratie en balans. Het hiervoor nieuw op te richten grondcomplex zal conform de geldende uitgangspunten jaarlijks de omslagrente in rekening worden gebracht, terwijl de C.V. een gereduceerd rentetarief had. Dit betekent met ingang van 2012 een hoger renteresultaat van Parkeergarage B.P. Hofstedestraat In de begroting is de eenmalige afkoop van de overeenkomst met de exploitant van de parkeergarage aan de BP Hofstedestraat ( ) in 2014 geraamd. Concrete voorstellen zullen te zijner tijd aan de raad worden voorgelegd. Voorzien wordt dat de exploitatie van deze garage vanaf 2015 (structureel) minder nadelig zal zijn. Onroerende zaakbelastingen De hogere opbrengsten worden voornamelijk veroorzaakt door een hogere waarde als gevolg van nieuw- en verbouw. Lagere toevoeging aan reserve onderwijshuisvesting De toevoeging aan de reserve onderwijshuisvesting is ten opzichte van 2011 verlaagd met bijna In 2008 zijn diverse boekwaardes vervroegd afgeschreven uit de algemene middelen. Dit houdt in dat er vanaf 2009 door deze extra afschrijving minder kapitaallasten op de onderwijshuisvesting drukken, waardoor een lager beroep op de reserve onderwijshuisvesting kan worden gedaan. Ter compensatie van het extra beroep destijds op de algemene middelen wordt er minder gestort in de reserve onderwijshuisvesting. 12 Beleidsbegroting versie

13 Stelpost energie Op basis van de jaarrekening 2010 blijkt dat de stelpost energie niet benodigd is om op voorhand de tekorten in de begroting af te dekken. Hoewel telkens wel blijkt dat dit qua prijzen een grillige markt is. Reserve bodemsanering Om de bovenmatige effecten van de hogere stortingen in de reserve GREX voor de jaren 2013 en 2014 deels te op te vangen worden de vrijvallende middelen uit de reserve bodemsanering aangewend. Voor de gedetailleerde financiële analyses wordt verwezen naar onderdeel 7.2. De financiële toelichting per hoofdfunctie. 4.2 Grondslagen voor de ramingen bestaand beleid Parameters voor loon, prijs en rente In de begroting was reeds rekening gehouden met een loonontwikkeling voor 2011 van 1,25 %, opgebouwd uit 1 % loonstijging en 0,25 % aan sociale lasten. De oude CAO had een looptijd tot 1 juni Ten tijde van het opstellen van de begroting 2012 is er nog geen overeenstemming bereikt omtrent een nieuwe CAO. Vooralsnog is in de begroting 2012 een looncompensatie van 1,25 % verwerkt op een stelpost, in afwachting van het onderhandelingsresultaat. Als gevolg van de negatieve ontwikkeling van het netto-accres van het gemeentefonds in 2012 door de rijksbezuinigingen en de nog steeds aanhoudende onzekere tijden voelden wij ons genoodzaakt om ook in 2012 te koersen op de nullijn voor prijscompensatie. In de meerjarenramingen wordt, zoals gebruikelijk, uitgegaan van constante lonen en prijzen. De gehanteerde (omslag)rente van 5,5 % is ten opzichte van 2011 constant gehouden. Dit voorcalculatorisch percentage wordt toegerekend aan de diverse producten. Tarieven en subsidies In de uitgewerkte zoekrichtingen, genoemd in de Eindrapportage Herontwerp Vernieuwen en bezuinigen, vinden bijstellingen plaats in diverse tarieven en subsidies. Voor de overige subsidies en tarieven, die niet zijn betrokken in deze rapportage, is in de begroting de nullijn gehanteerd. Belastingen en heffingen In het kader van de Eindrapportage Herontwerp Vernieuwen en bezuinigen worden een aantal belastingmaatregelen voorgesteld. Arealen De onderhoudsbudgetten voor wegen, groen en riolering zijn aangepast voor volumemutaties conform de nota Naar een werkbare vorm voor de areaalnorm. De uitzetting in rioleringskosten verloopt budgettair neutraal (d.w.z. kostendekkend) voor de begroting. Gemeentefondsuitkering De gemeentefondsuitkering is gebaseerd op de berekening naar aanleiding van de meicirculaire 2011 en de volumegroei van het aantal bijstandsontvangers tot ultimo Voor een uitgebreide toelichting wordt verwezen naar paragraaf 4.4 Gemeentefonds. Onvoorzien/kleine opties nieuw beleid In de begroting is een bedrag van geraamd voor de post onvoorzien. In een van de zoekrichtingen wordt ook een beroep gedaan op een structurele verlaging van deze post. Zoals gebruikelijk is voor het college een post kleine opties nieuw beleid opgenomen ( ). Investeringen Aan investeringen in de loop van het jaar wordt geen rente en afschrijving toegerekend. Op nieuwe investeringen is sinds 2005 in principe het Beleidskader waarderen en afschrijven activa van toepassing. De vervangingsinvesteringen maken onderdeel uit van het bestaand beleid. 13 Beleidsbegroting versie

14 In de jaarlijkse toevoeging aan de reserve ARI (Algemene Reserve Investeringen) is rekening gehouden met de versoberingsvoorstellen, zoals die zijn vastgesteld door de gemeenteraad in november Ook zijn de geraamde kapitaallasten van een tweetal investeringen in mindering gebracht op de reservetoevoeging. Deze kapitaallasten zijn in de begroting al op de betreffende producten verwerkt. Voor deze investeringswerken zijn reeds begrotingswijzigingen vastgesteld. Tevens wordt de boekwinst van het oude stadskantoor en het verschil in leaseprijs voor het pand Hazenweg gestort in de reserve ARI. Deze middelen worden ingezet ter dekking van de incidentele lasten die gemoeid zijn met de bouw van het nieuwe stadskantoor c.q. verbouwing stadhuis (conform eerdere besluitvorming). Al deze mutaties leiden tot de volgende toevoegingen aan de reserve ARI (in miljoenen): Reserve ARI 2012: 2013: 2014: 2015: Toevoeging aan reserve ARI 1,3 3,5 2,3 2,1 Overigens zijn een aantal zoekrichtingen van invloed op de ARI-investeringen, hetgeen inhoudt dat de dekking van de lasten wordt aangepast c.q. er een lagere toevoeging aan de reserve ARI zal plaatsvinden. De mutaties, die voortvloeien uit de zoekrichtingen, worden in een afzonderlijke begrotingswijziging verwerkt. 4.3 Financiële positie De bezuinigingsplannen van het rijk treffen de gemeente zwaar. Immers verschillende specifieke uitkeringen zijn c.q. zullen worden afgeschaft of afgeroomd. Decentralisaties van taken vinden plaats met efficiencykortingen o.a. in het gemeentefonds. Door vroegtijdig in te spelen op de effecten van de rijksbezuinigingen, crisis, e.d. willen we de financiële positie van onze gemeente niet uit het oog verliezen. Een eerste stap hierin is u een sluitende meerjarenbegroting aan te bieden door de Eindrapportage Herontwerp Vernieuwen & Bezuinigen. Een tweede stap is de versterking van de vermogenspositie. Door de actualisatie van de reserves en de voorzieningen, op basis van de nota Slank, gezond en weerbaar, zal de algemene reserve worden aangevuld met 1,7 miljoen. Hierdoor slaan we voor een deel al de goede weg in om het beschikbare weerstandsvermogen te vergroten. Naar verwachting zal de stand van de algemene reserve, na ongewijzigde vaststellingen van de 2 e Beleidsrapportage 2011 en de nota Slank, Gezond en weerbaar, circa 6,6 miljoen zijn. De herijking van het risicoprofiel zal bepalend zijn voor het benodigd weerstandsvermogen. Aan de hand daarvan kan een discussie in uw raad plaatsvinden over de beleidskaders die van toepassing zullen zijn op de minimale hoogte van de algemene reserve. Daarbij zal ook aandacht worden besteed aan te nemen maatregelen om deze hoogte ook daadwerkelijk te effectueren. 4.4 Gemeentefonds Op basis van de meicirculaire 2011 is het budgettair effect voor de komende jaren (* 1.000): Gemeentefonds 2012: 2013: 2014: 2015: Gemeentefondsuitkering Lasten-/batenmutaties Netto-effect Voor de algemene uitkering sec loopt het tekort op van 0,8 miljoen in 2012 tot 7,0 miljoen in De doorrekening heeft ook consequenties voor een aantal ramingen in de lasten- en batensfeer. Uiteindelijk is het budgettair perspectief ten opzichte van de gewijzigde begroting verslechterd van 0,9 miljoen in 2012 oplopend tot ruim 4,2 miljoen in Beleidsbegroting versie

15 In bijlage 4 van de Nota Tussenrapportage Herontwerp Vernieuwen en Bezuinigen van 28 juni jl. bent u al uitgebreid geïnformeerd over de gevolgen van deze meicirculaire voor de gemeente Hengelo. Hieronder volgt nogmaals een uiteenzetting van de belangrijkste oorzaken voor de afwijkingen. Ontwikkeling uitkeringsbasis/verschillen aantallen verdeelmaatstaven/netto-effect accres De uitkeringsfactor laat meerjarig een dalende trend zien. Vooral de ontwikkeling van de uitkeringsbasis heeft een dalend effect op de uitkeringsfactor. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door de stijging van het landelijk aantal inwoners, woonruimten, bijstandsgerechtigden e.d. Door de toename van de aantallen wordt de uitkeringsfactor verlaagd, om zodoende macro op hetzelfde bedrag aan algemene uitkering uit te komen, indien er geen andere ontwikkelingen binnen het gemeentefonds plaatsvinden. Noemenswaardige verschillen in (minder) aantallen zijn voor de gemeente Hengelo te constateren op de uitgavenmaatstaven, die met name betrekking hebben op het aantal inwoners, woonruimten en klantenpotentieel. In afwijking tot de landelijke groei van het aantal woonruimten zijn in Hengelo het aantal woonruimten achter gebleven. Per 2012 wordt de normeringssystematiek van het gemeentefonds weer hervat, waarbij de begroting 2011 als startpunt geldt. In het voorjaar van 2009 is in verband met de financiële en economische crisis afgesproken om de normeringssystematiek van het gemeentefonds buiten werking te stellen voor de jaren Het gemeentefonds ontwikkelt zich sinds 1995 evenredig met de netto gecorrigeerde rijksuitgaven (NGRU). Nemen de NGRU van jaar op jaar toe, dan neemt ook de algemene uitkering van het fonds toe. Bij een afname van de NGRU geldt het omgekeerde. De groei of krimp van het fonds als gevolg van deze normeringssystematiek wordt accres genoemd. Naast het accres wordt ook nog een algemene compensatie verstrekt wegens onvolkomenheden in het systeem van de netto gecorrigeerde rijksuitgaven ten aanzien van het onderdeel sociale zekerheid. Daarnaast is het accres gecorrigeerd voor meerjarige loon- en prijscompensaties, want in de meerjarenramingen wordt uitgegaan van constante lonen en prijzen. De ontwikkeling van de uitkeringsbasis, de verschillen in aantallen voor diverse verdeelmaatstaven en het netto-effect accres behelst een nadeel van 0,2 miljoen in 2012 oplopend tot bijna 3,5 miljoen in Decentralisaties AWBZ en Jeugdzorg De decentralisaties van de AWBZ dagbesteding en begeleiding en de Jeugdzorg zijn nog niet verwerkt in de meicirculaire Nationaal uitvoeringsprogramma Dit betreft uitsluitend een voorfinanciering binnen het gemeentefonds waarmee gemeenten in staat zijn investeringen te doen in het kader van de implementatie van de E-overheid. Over de jaren 2011 tot en met 2015 komt deze mutatie budgettair neutraal uit. De algemene uitkering voor de gemeente Hengelo wordt voor de jaren 2011 tot en met 2014 in totaal met circa verhoogd en in het jaar 2015 met verlaagd in verband met het Nationaal Uitvoeringsprogramma (NUP). Door de al in gang gezette ontwikkelingen op het gebied van de E- dienstverlening binnen de gemeente Hengelo zijn deze bedragen op een stelpost geparkeerd. Ook mede gelet op het feit dat deze voorfinanciering "een sigaar uit eigen doos is", omdat in 2015 het totale bedrag weer in een keer wordt uitgenomen uit het gemeentefonds. Korting schuldhulpverlening en normering lokaal inkomensbeleid De kortingen op de selectieve en gerichte schuldhulpverlening ( ) en normering lokaal inkomensbeleid ( ) zijn doorgevoerd in de meicirculaire. In de eerdere voorstellen, voordat de meicirculaire 2011 verscheen, was aanvankelijk gewerkt met een aannamebedrag van Zie voor de verdere toelichting de nota Herontwerp. Nationaal actieplan sport en bewegen In de septembercirculaire 2010 is al aandacht besteed aan de decentralisatie-uitkering Nationaal actieplan sport en bewegen (NASB). Deze tweede tranche is nu ook doorgetrokken naar 2011 en Deze uitkering in het gemeentefonds is in Deze middelen worden in deze begroting toegevoegd aan de reserve decentralisatie-uitkeringen, identiek aan de verwerking in de jaarrekening Beleidsbegroting versie

16 Politieke ambtsdragers Het verminderen van het aantal politieke ambtsdragers leidt tot een besparing op de loonkosten en de kosten van directe ondersteuning. Vanaf 2015 wordt als gevolg hiervan structureel uitgenomen uit het gemeentefonds. Voor alsnog wordt dit bedrag op een stelpost geparkeerd in afwachting van nadere uitvoeringsmaatregelen. Uitvoeringskosten inburgering Uit de algemene uitkering 2012 is een structureel bedrag van uitgenomen in verband met uitvoeringskosten inburgering. In de septembercirculaire 2010 waren de gevolgen van de ombuiging op inburgering voor 2012 nog op p.m. gesteld. Dit bedrag is ook aan de lastenzijde van de begroting gecorrigeerd. Er komt nog een wijziging in het inburgeringstelsel met ingang van Deze op handen zijnde invoering brengt met zich mee dat de hoogte van de bijdrage voor 2013 nu nog onbekend is. Nadere informatie wordt pas in de meicirculaire 2012 verstrekt. Integratie-uitkering Wet Maatschappelijke ondersteuning Een budgetverhoging is doorgevoerd voor de dure woningaanpassingen. Tevens vinden vanaf 2012 indexaties plaats voor o.a. de groei van het aantal thuiswonende 75-plussers en een nominale compensatie voor de huishoudelijke hulp. Daarnaast is er vanaf 2012 sprake van een neerwaartse bijstelling van het gemeentefonds voor de uitvoeringskosten van het Centraal Administratie Kantoor (CAK). De eigen bijdrageregeling in de WMO is wettelijk opgedragen aan het CAK. Tot 2012 betaalde iedere gemeente zelf de uitvoeringskosten aan het CAK, maar in 2012 wordt landelijk de korting op het gemeentefonds doorgevoerd voor de uitvoering van deze administratie. Per saldo neemt de integratie-uitkering WMO vanaf 2012 structureel toe met circa Met dit bedrag is reeds rekening gehouden bij de totale begrotingsraming van de WMO huishoudelijke hulp en voorzieningen. Decentralisatie-uitkering Investeringsbudget Stedelijke Vernieuwing (ISV) Vorig jaar is in de memo Junicirculaire 2010 gemeentefonds uitgebreid ingegaan op deze decentralisatie-uitkering. Op basis van de gemaakte afspraken met het betreffende ministerie, is begin 2010 bij beschikking de verplichting voor de periode 2010 tot en met 2014 aangegaan. Toen was al duidelijk dat onze gemeente vanaf 2015 geen ISV-middelen meer zal ontvangen. Aan de lastenzijde zijn met ingang van 2015 geen ISV-middelen meer geraamd. Decentralisatie-uitkering Bodemsanering Het Convenant bodemontwikkelingsbeleid en aanpak spoedlocaties wordt in de periode 2010 tot en met 2014 tot uitvoer gebracht. Vanaf 2015 zijn er geen middelen meer beschikbaar uit de decentralisatie-uitkering en zijn er ook geen lasten meer geraamd voor dit betreffend onderdeel. Onderwijsachterstandenbeleid/Stelpost Sociaal Integratie en Veiligheid (SIV) In de primitieve begroting waren de middelen voor onderwijsachterstanden nog in de algemene uitkering geraamd. In de tweede helft van vorig jaar werd bekend dat deze middelen, met ingang van 2011, via een specifieke uitkering zullen worden verstrekt. De hoogte stond toen nog niet vast. Begin dit jaar is de definitieve beschikking ontvangen. De specifieke uitkering bedraagt In de algemene uitkering was rekening gehouden met In de begroting is de specifieke uitkering geraamd. Ook is de relevante stelpost SIV afgeraamd met , om het restanttekort af te dekken. Structurele looncompensatie Begin oktober 2011 is er nog geen nieuwe CAO voor gemeenten afgesloten. De huidige CAO liep tot 1 juni In de huidige begroting is voor loonontwikkeling 2011 nog een structurele stelpost geraamd van 1,25 % (1% voor loonsverhoging en 0,25 % aan sociale lasten). Deze stelpost was gebaseerd op de eventuele structurele verhoging per 1 april 2011 op basis van de huidige CAO, die nog niet is doorgevoerd. Gelet op de nog lopende onderhandelingen hebben we toch in de begroting een structureel bedrag van ongeveer aan loonontwikkeling 2012 voor het eigen personeel geraamd op een stelpost. Het gaat hierbij ook om een percentage van 1, Beleidsbegroting versie

17 Risico gemeentefonds Herijking clusters gemeentefonds Op dit moment loopt er een onderzoek naar alle clusters van het gemeentefonds om te kijken of er aanpassingen van de verdeling, of het volume van de clusters, noodzakelijk zijn. De effecten zullen vanaf het uitkeringsjaar 2013 merkbaar zijn. Het ministerie streeft er naar om in de meicirculaire 2012 van het gemeentefonds meer duidelijkheid te bieden. 17 Beleidsbegroting versie

18 5 Programmaplan 18 Beleidsbegroting versie

19 5.1: Beleidsprogramma s nieuwe stijl Werken met beleidsprogramma s vernieuwd Nieuwe beleidsprogramma s De gemeenteraad heeft op 31 mei 2011 besloten tot een nieuwe begrotingsopzet. De essentie van de nieuwe opzet is dat bovenop de functionele indeling een beperkt aantal op verandering gerichte politieke programma s komen. Deze nieuwe beleidsprogramma s (met een iets aangepaste benaming) zijn: 1. Werk verbindt; 2. Zorg voor de mens; 3. Een nieuwe vorm van ontmoeting en betrokkenheid; 4. Een aantrekkelijke binnenstad; 5. Transformatie naar een toekomstbestendige stad met de focus op Zuid. Daarnaast zijn er twee thema s, die de andere programma s doorsnijden. Deze worden facetagenda s genoemd: Duurzaamheid; Burgerparticipatie. De veranderambities die ten grondslag liggen aan de nieuwe beleidsprogramma s worden ontleend aan de visiedocumenten: (Evaluatie) Hengelo 2030 (maart 2011); Sociale visie 2020 (december 2010); Coalitieakkoord Investeren in verbinding (april 2010) Programmasturing leidend principe Bij de reorganisatie in 2006 SwingH) is herbevestigd dat programmasturing het leidend sturingsprincipe in Hengelo is. Programmasturing is een hulpstructuur waarmee beleid zich richt op de strategische veranderdoelen voor Hengelo: de essentiële veranderbeweging. Programmasturing is een aanvulling op de sturingsvormen die we al hebben in de gemeente, namelijk lijnsturing en projectsturing. Met programmasturing sturen we op de samenhang in onze activiteiten om de strategische doelen te realiseren. Bij politieke programma s is sprake van een complexe opgave, die portefeuille- en sectoroverstijgend is, met een duidelijke politieke relevantie Dit vraagt om een specifieke vorm aanvullende sturing. Programmasturing beweegt zich op het niveau van de totale organisatie. De invoering van programmasturing is op zich een verbeterbeweging die zich in ons geval op strategie, cultuur en managementstijl laat voelen. Het gaat om meer dan een verzameling van projecten, maatregelen en lijnactiviteiten. De nieuwe beleidsprogramma s moeten helpen de noodzakelijke focus aan te brengen. De programma s worden nadrukkelijker dan tot nu toe onderdeel van de politieke dialoog met de raad. Met focus aanbrengen gaat het om het aantal programma s en de omvang of reikwijdte van de programma s t.o.v. het overig beleid. De behoefte aan samenhang,focus en consistentie in het gemeentelijk beleid mag ook blijken uit hiernavolgende figuur. 19 Beleidsbegroting versie

20 Uitkomsten zoekrichtingen Herontwerp Omgeving & Actualiteit: Bestuursakkoorden Beleidsprogramma s Nieuwe Stijl Sociale Visie & Structuurvisie 2030 Bestaande beleid Speerpunten coalitieakkoord Programmasturing vernieuwd. Bij de invoering van het dualisme is ook het programmatisch werken ingevoerd. Dit diende ter versterking van de kaderstelling door de gemeenteraad. De eerste Hengelose begroting die gebaseerd was op het principe van progammasturing was de begroting Het toenmalige programmaplan bevatte elf programma s. Centraal bij programmasturing staat de focus op de verandering en de dialoog daarover. Daarbij zijn drie lagen te onderscheiden: 1. De kaderstellende en controlerende rol van de gemeenteraad; 2. De besturing van de programma s door het college; 3. De bestuurlijk-ambtelijke pendel over de programma s. Uitgangspunt is dat het college als geheel (collegiaal) de programma s bestuurt. Daarnaast zijn om pragmatische redenen bestuurlijke trekkers aangewezen als eerste gesprekspartner voor raad, ambtelijke dienst en maatschappelijke partners. De rolverdeling is thans als onderstaand. Uitgangspunt is een effectieve en efficiënte pendel om de verbinding te leggen tussen bestuur en ambtelijk programmamanagement. Het vehikel dat hiervoor (in 2006) is opgezet, is het programmaoverleg. Nieuw is het ambtelijke programmamanagement dat in Hengelo gestalte heeft gekregen in de programmaregisseurs. 20 Beleidsbegroting versie

AlgemeenBestuur Openbareorde&veiligheid Verkeervervoerenw aterstaat EconomischeZaken Onderwijs CultuurenRecreatie

AlgemeenBestuur Openbareorde&veiligheid Verkeervervoerenw aterstaat EconomischeZaken Onderwijs CultuurenRecreatie AlgemeenBestuurBestuursorganenBestuursondersteuningB&WBurgerzakenBestuurlijkesamenwer kingbestuursondersteuningraad&rekenkameropenbareorde&veiligheidbrandweer&rampenbest rijdingopenbareordeenveiligheidopsporing&ruimingconventioneleexplosievenverkeervervoerenw

Nadere informatie

Doorkiesnummer : (0495) 575 521 Agendapunt: 8 ONDERWERP

Doorkiesnummer : (0495) 575 521 Agendapunt: 8 ONDERWERP Wijnen, Peter FIN S3 RAD: RAD131106 2013-11-06T00:00:00+01:00 BW: BW131001 voorstel gemeenteraad Vergadering van de gemeenteraad van 6 november 2013 Portefeuillehouder : J.M. Cardinaal Behandelend ambtenaar

Nadere informatie

Bijlagen 1 Voorjaarsnota

Bijlagen 1 Voorjaarsnota Raadsvoorstel Agendapunt: Onderwerp Voorjaarsnota 2012 Datum voorstel 10 april 2012 Datum raadsvergadering 15 mei 2012 Bijlagen 1 Voorjaarsnota Ter inzage Aan de gemeenteraad, 0. Samenvatting De voorjaarsnota

Nadere informatie

2. Financieel kader gemeenschappelijke regelingen in de regio van Hollands-Midden

2. Financieel kader gemeenschappelijke regelingen in de regio van Hollands-Midden 1. Inleiding Ten tijde van het schrijven van de kadernota 2016 wordt nog volop gewerkt aan de uitwerking van het proces Kracht#15. Voor het besluitvormingsproces dient de Kadernota 2016 in januari 2015

Nadere informatie

OXT.?W III III MUI MUI INI II 13.017609. Advies B&W. Beslissing. Bespreken. Burgemeester Gelok. Registratienummer

OXT.?W III III MUI MUI INI II 13.017609. Advies B&W. Beslissing. Bespreken. Burgemeester Gelok. Registratienummer Advies B&W B&W Registratienummer 2 2 OXT.?W Beslissing Burgemeester Gelok Raadsinformatiebijeenkomst 7 november 203 Secretaris Van den Berge Gemeenteraadsbijeenkomst n.v.t. Wethouder Schenk T Bespreken

Nadere informatie

Programmasturing en Programmabegroting 2015-2018

Programmasturing en Programmabegroting 2015-2018 Programmasturing en Programmabegroting 2015-2018 Politieke markt 10 Juni Mark Oude Bennink, Ruud Molenkamp & Gijs Tiebot 1 Inhoud presentatie 1. Programmasturing? rol van de raad terugblik programmasturing

Nadere informatie

In de bijgevoegde analyse wordt weergegeven waardoor de verschillen ten opzichte van de meicirculaire zijn ontstaan.

In de bijgevoegde analyse wordt weergegeven waardoor de verschillen ten opzichte van de meicirculaire zijn ontstaan. Memo Aan: de Raad van de gemeente Oude IJsselstreek Cc: Van: College van burgemeester en wethouders Datum: 6 oktober 2015 Kenmerk: 15ini02499 Onderwerp: uitwerking septembercirculaire 2015 (Algemene uitkering

Nadere informatie

datum voor Afdeling/cluster 23 juni 2015 Leden van de Raad Bedrijfsvoering

datum voor Afdeling/cluster 23 juni 2015 Leden van de Raad Bedrijfsvoering Memo datum voor Afdeling/cluster 23 juni 2015 Leden van de Raad Bedrijfsvoering behandeld door bijlage(n) A. ter Beest 1 Onderwerp Effecten meicirculaire 2015 i.r.t. de Voorjaarsnota 2015 Geachte leden

Nadere informatie

Inhoudsopgave blz. 3. Kadernota blz. 5. Algemene uitgangspunten.blz. 7. Raadsbesluit.blz. 9. Meerjarenperspectief.blz. 11

Inhoudsopgave blz. 3. Kadernota blz. 5. Algemene uitgangspunten.blz. 7. Raadsbesluit.blz. 9. Meerjarenperspectief.blz. 11 Kadernota 2013-2016 Gemeente Pekela; 1 2 INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave blz. 3 Kadernota blz. 5 Algemene uitgangspunten.blz. 7 Raadsbesluit.blz. 9 Meerjarenperspectief.blz. 11 Rijksbezuinigingen en algemene

Nadere informatie

i^v RAADSINFORMATIEBRIEF

i^v RAADSINFORMATIEBRIEF i^v gemeente WOERDEN Van: college van burgemeester en wethouders Datum: 1 november 211 Portefeuillehouder(s): B. Duindam Portefeuille(s): Financiën Contactpersoon: Ivonne Mellema-Moor Tel.nr.: 843 E-mailadres:

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT NR. 7. Doetinchem, 22 mei 2013. Bijstellen begroting rentekosten met ingang van begrotingsjaar 2014

Aan de raad AGENDAPUNT NR. 7. Doetinchem, 22 mei 2013. Bijstellen begroting rentekosten met ingang van begrotingsjaar 2014 Aan de raad AGENDAPUNT NR. 7 Bijstellen begroting rentekosten met ingang van begrotingsjaar 2014 Voorstel: 1. Met ingang van de programmabegroting 2014-2017 een bijstelling doorvoeren van de wijze van

Nadere informatie

De leden van de gemeenteraad van Haarlemmermeer Postbus 250 2130 AG Hoofddorp

De leden van de gemeenteraad van Haarlemmermeer Postbus 250 2130 AG Hoofddorp gemeente Haarlemmermeer De leden van de gemeenteraad van Haarlemmermeer Postbus 250 2130 AG Hoofddorp Bezoekadres; Raadhuisplein 1 Hoofddorp Telefoon 0900 1852 Telefax 023 563 95 50 Cluster Contactpersoon

Nadere informatie

INHOUDSOPGAVE. I. Inleiding. II. Voorjaarsnota 2014. III. Uitgangspunten voor de begroting 2015. Ontwikkelingen 2015 en volgende jaren

INHOUDSOPGAVE. I. Inleiding. II. Voorjaarsnota 2014. III. Uitgangspunten voor de begroting 2015. Ontwikkelingen 2015 en volgende jaren INHOUDSOPGAVE I. Inleiding II. Voorjaarsnota 2014 III. Uitgangspunten voor de begroting 2015 IV. Ontwikkelingen 2015 en volgende jaren 4.1. Uitgangspositie 4.2. Toelichting op de mutaties 4.3. Overige

Nadere informatie

Raadsvoorstel 26 juni 2014 AB14.00447 RV2014.030

Raadsvoorstel 26 juni 2014 AB14.00447 RV2014.030 Raadsvergadering d.d. Casenummer Raadsvoorstelnummer Raadsvoorstel 26 juni 2014 AB14.00447 RV2014.030 Gemeente Bussum Vaststellen Perspectiefnota 2015 Brinklaan 35 Postbus 6000 1400 HA Bussum Aan de gemeenteraad.

Nadere informatie

NB beide formulieren invullen (2 tabbladen)

NB beide formulieren invullen (2 tabbladen) Behandelend ambtenaar gemeente Begroting 2015 is Meerjarenbegroting 2016-2018 is Datum vaststelling begroting 2015 Datum ontvangst begroting 2015 Maatstaven Aantal inwoners per 1-1-2015 Aantal woonruimten

Nadere informatie

19 januari 2015 10 2015/ n.v.t. burgemeester A.G.J. Strien

19 januari 2015 10 2015/ n.v.t. burgemeester A.G.J. Strien Aan de raad van de gemeente Olst-Wijhe. Raadsvergadering d.d. Agendapunt Voorstelnummer Opiniërend besproken d.d. Portefeuillehouder 19 januari 2015 10 2015/ n.v.t. burgemeester A.G.J. Strien Kenmerk 14.411162

Nadere informatie

Saldo Kadernota 2015-2018 3.390 V 65.853 V 110.658 V 51.475 V

Saldo Kadernota 2015-2018 3.390 V 65.853 V 110.658 V 51.475 V Verschillen met Kadernota 2015-2018 In onderstaande tabel worden de saldi van de Kadernota 2015-2018 en de Programmabegroting 2015-2018 met elkaar vergeleken. De belangrijkste verschillen worden nader

Nadere informatie

Gemeente Breda ~Q~ ~,,~ Registratienr: [ 40523] Raadsvoorstel

Gemeente Breda ~Q~ ~,,~ Registratienr: [ 40523] Raadsvoorstel ~,,~ Raadsvoorstel Agendapuntnummer: Registratienr: [ 40523] Onderwerp Instemmen met het doonoeren van een stelselwijziging voor de verantwoording- en dekkingswijze van investeringen met maatschappelijk

Nadere informatie

Vervolgens zijn de resultaten vergeleken met de ramingen voor de jaren 2015-2019, welke zijn gebaseerd op de meicirculaire 2015.

Vervolgens zijn de resultaten vergeleken met de ramingen voor de jaren 2015-2019, welke zijn gebaseerd op de meicirculaire 2015. Resultaat Septembercirculaire 2015 Op basis van de septembercirculaire 2015 is de algemene uitkering berekend voor de jaren 2015 tot en met 2019. Berekening heeft plaatsgevonden op basis van constante

Nadere informatie

Te berikken effekt De raadsvergadering waarin de programmabegroting 2013 wordt vastgesteld wordt niet belast met discussies over kaders.

Te berikken effekt De raadsvergadering waarin de programmabegroting 2013 wordt vastgesteld wordt niet belast met discussies over kaders. Riedsútstel Ried : 2 februari 2012 Status : Besluitvormend Agindapunt : 11 Portefúljehâlder : K. Antuma Amtner : E. Plantinga Taheakke : Conceptraadsbesluit Op besjen : - Underwerp Uitgangspunten voor

Nadere informatie

Onderwerp Keuzenota's Wmo 2015/Jeugdwet en Participatie/Maatregelen WWB

Onderwerp Keuzenota's Wmo 2015/Jeugdwet en Participatie/Maatregelen WWB Raadsvoorstel Agendapunt: 04 Onderwerp Keuzenota's Wmo 2015/Jeugdwet en Participatie/Maatregelen WWB Datum voorstel Datum raadsvergadering Bijlagen Ter inzage 23 september 2014 28 oktober 2014 Nota 'Triple

Nadere informatie

Voorgesteld wordt de volgende uitgangspunten voor de begroting 2014 te hanteren:

Voorgesteld wordt de volgende uitgangspunten voor de begroting 2014 te hanteren: Nota voor : vergadering Algemeen Bestuur Datum : 19 december 2012 Onderwerp : Uitgangspunten begroting 2014 en planning besluitvorming Agendapunt : 5 Kenmerk : AB/1224 Bijlage: Planning en controlcyclus

Nadere informatie

Voorstel van het college aan de raad. Raadsvergadering d.d. 7 juli 2016 Onderwerp: Jaarverslag en Jaarrekening 2015.

Voorstel van het college aan de raad. Raadsvergadering d.d. 7 juli 2016 Onderwerp: Jaarverslag en Jaarrekening 2015. GEMEENTE OLDEBROEK Raadsvergadering d.d. 7 juli 2016 Onderwerp: Jaarverslag en Jaarrekening 2015. Voorstel van het college aan de raad Agendapunt Portefeuillehouder: mw. A.A.C. Groot Kenmerk: 247735 /

Nadere informatie

Voorts geven wij ook inzicht in de voorlopige financiële consequenties van de ontwerp-najaarsnota 2015.

Voorts geven wij ook inzicht in de voorlopige financiële consequenties van de ontwerp-najaarsnota 2015. Gemeente Bladel MEDEDELING Economisch hart van de Kempen IIIIIIIIIDIIIIIIIIII Nummer : R2015.117 Onderwerp : Septembercirculaire 2015 Aan de raad Samenvatting De septembercirculaire bevat informatie over

Nadere informatie

Datum voorstel Datum raadsvergadering Bijlagen Ter inzage 17 juli 2012 17 juli 2012 1 5 vertrouwelijke bijlages

Datum voorstel Datum raadsvergadering Bijlagen Ter inzage 17 juli 2012 17 juli 2012 1 5 vertrouwelijke bijlages Raadsvoorstel Agendapunt: 16 Onderwerp risicomanagement grondexploitaties Datum voorstel Datum raadsvergadering Bijlagen Ter inzage 17 juli 2012 17 juli 2012 1 5 vertrouwelijke bijlages Aan de gemeenteraad,

Nadere informatie

Aan het college van Burgemeester en wethouders van Haarlemmerliede en Spaarnwoude. Onderwerp: Standaardrapport naar aanleid9ing van decembercirculaire

Aan het college van Burgemeester en wethouders van Haarlemmerliede en Spaarnwoude. Onderwerp: Standaardrapport naar aanleid9ing van decembercirculaire Aan het college van Burgemeester en wethouders van Haarlemmerliede en Spaarnwoude Onderwerp: Standaardrapport naar aanleid9ing van decembercirculaire Halfweg, 25 januari 2013 Geacht college, Het verschijnen

Nadere informatie

SAMENVATTING RAADSVOORSTEL 11G200479 420138 / 420138. J.W. Hofman T.H. Timmers. Lease kantoorgebouw Hazenweg (stadskantoor). 08 Inwoners en bestuur

SAMENVATTING RAADSVOORSTEL 11G200479 420138 / 420138. J.W. Hofman T.H. Timmers. Lease kantoorgebouw Hazenweg (stadskantoor). 08 Inwoners en bestuur SAMENVATTING RAADSVOORSTEL CASENUMMER BEHANDELEND AMBTENAAR SECTOR PORT. HOUDER 11G200479 420138 / 420138 J.W. Hofman T.H. Timmers PF Mu ONDERWERP AGENDANUMMER Lease kantoorgebouw Hazenweg (stadskantoor).

Nadere informatie

Financiële begroting 2015 samengevat

Financiële begroting 2015 samengevat Financiële begroting 2015 samengevat Begrotingscyclus Het beleid en de financiën van de provincie komen op een aantal momenten in het jaar provinciebreed aan de orde. Dit wordt ook wel de begrotings- of

Nadere informatie

Raadsvergadering van 1 november 2012 Agendanummer: 5

Raadsvergadering van 1 november 2012 Agendanummer: 5 RAADSVOORSTEL Verseon kenmerk: 368891 Raadsvergadering van 1 november 2012 Agendanummer: 5 Onderwerp: Beleidsbegroting 2013-2016 Verantwoordelijk portefeuillehouder: Drs. F.P. Fakkers SAMENVATTING Vanuit

Nadere informatie

balgemeenbestuur Openbareorde&veiligheid Verkeervervoerenw aterstaat EconomischeZaken Onderwijs CultuurenRecreatie

balgemeenbestuur Openbareorde&veiligheid Verkeervervoerenw aterstaat EconomischeZaken Onderwijs CultuurenRecreatie balgemeenbestuurbestuursorganenbestuursondersteuningb&wburgerzakenbestuurlijkesamenwe rkingbestuursondersteuningraad&rekenkameropenbareorde&veiligheidbrandweer&rampenbes trijdingopenbareordeenveiligheidopsporing&ruimingconventioneleexplosievenverkeervervoerenw

Nadere informatie

Bestuurlijk spoorboekje planning en control 2015

Bestuurlijk spoorboekje planning en control 2015 Bestuurlijk spoorboekje planning en control Gemeente Velsen 17 december 2014 Inleiding In de Wet dualisering gemeentebestuur zijn de posities, functies en bevoegdheden van de Raad en het College formeel

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Bevoegdheid Raad. Vergaderdatum: 28 oktober 2014 Registratienummer: 2014/44 Agendapunt nummer: 5a

Raadsvoorstel. Bevoegdheid Raad. Vergaderdatum: 28 oktober 2014 Registratienummer: 2014/44 Agendapunt nummer: 5a Raadsvoorstel Bevoegdheid Raad Vergadering Gemeenteraad Oirschot Vergaderdatum: 28 oktober 2014 Registratienummer: 2014/44 Agendapunt nummer: 5a Onderwerp Scenario's dekkingsplan begroting 2015-2018 Voorstel

Nadere informatie

Documentnummer:*2014.37548* *2014.37548* Voorstel aan de Raad. Onderwerp : Programmabegroting 2015

Documentnummer:*2014.37548* *2014.37548* Voorstel aan de Raad. Onderwerp : Programmabegroting 2015 Documentnummer:*2014.37548* *2014.37548* Voorstel aan de Raad Onderwerp : Programmabegroting 2015 Raadsvergadering : 6 november 2014 Agendapunt : 2014-109 Portefeuillehouder : M.P. Groffen Datum : 7 oktober

Nadere informatie

GEMEENTE SCHERPENZEEL. Raadsvoorstel

GEMEENTE SCHERPENZEEL. Raadsvoorstel GEMEENTE SCHERPENZEEL Raadsvoorstel Datum voorstel : 18 augustus 2015 Raadsvergadering : 29 september 2015 Agendapunt : Bijlage(n) : 8 Kenmerk : Portefeuille : wethouder H.J.C. Vreeswijk Behandeld door:

Nadere informatie

2015-415. Nieuwegein. Gemeenteraad. Raadsvoorstel Afdeling Financiën. 1 Onderwerp. Programmabegroting 2016. 2 Gevraagd besluit

2015-415. Nieuwegein. Gemeenteraad. Raadsvoorstel Afdeling Financiën. 1 Onderwerp. Programmabegroting 2016. 2 Gevraagd besluit Nieuwegein m S\ Gemeenteraad Onderwerp Programmabegroting 2016 Datum 25 september 2015 Raadsvoorstel Afdeling Financiën Portefeuillehouder mr. J.A.N. Gadella 2015-415 1 Onderwerp Programmabegroting 2016

Nadere informatie

Raadsvoorstel Raadsvoorstel Voorstelnummer: 2015-075 Houten, 29 september 2015

Raadsvoorstel Raadsvoorstel Voorstelnummer: 2015-075 Houten, 29 september 2015 Raadsvoorstel Raadsvoorstel Voorstelnummer: 2015-075 Houten, 29 september 2015 Onderwerp: Tweede bestuursrapportage 2015 Beslispunten: 1. De begroting 2015 te wijzigen op basis van de sheet "Financiële

Nadere informatie

Besluitenlijst gemeenteraad Hengelo Ov. Pag. 1

Besluitenlijst gemeenteraad Hengelo Ov. Pag. 1 Besluitenlijst gemeenteraad Hengelo Ov. Pag. 1 VERGADERING D.D. 26-02-2013 AGENDAPUNT B1 REG.NR. 12G201670 PORTH./SECTOR Lievers Wijziging CAR-UWO per 1 januari 2013 ten behoeve van het personeel van de

Nadere informatie

1.10 Programma 10 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien

1.10 Programma 10 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien 1.10 Programma 10 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Portefeuillehouder: mevrouw J.A. de Vries Baten en lasten Bedragen x 1.000 Realisatie 2011 2012 2013 2014 2015 2016 - Baten 10.1 Provinciefonds

Nadere informatie

documentnr.: INT/C/16/24902 zaaknr.: Z/C/16/27528 Raadsvoorstel

documentnr.: INT/C/16/24902 zaaknr.: Z/C/16/27528 Raadsvoorstel *Z01633AB306* documentnr.: INT/C/16/24902 zaaknr.: Z/C/16/27528 Raadsvoorstel Onderwerp : Jaarrekening 2015 en begroting 2017 ODBN Datum college : 21 juni 2016 Portefeuillehouder : G.M.P. Stoffels Afdeling

Nadere informatie

Kanttekeningen bij de Begroting 2015. Paragraaf 4 Financiering

Kanttekeningen bij de Begroting 2015. Paragraaf 4 Financiering Kanttekeningen bij de Begroting 2015 Paragraaf 4 Financiering Inhoud 1 Inleiding... 3 2 Financieringsbehoefte = Schuldgroei... 4 3 Oorzaak van Schuldgroei : Investeringen en Exploitatietekort... 5 4 Hoe

Nadere informatie

VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD

VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD Datum Raadsvergadering: Bestuurlijk hoofdthema: Programma F Middelen en Economie BBVnummer: 134653 Raadsvoorstel: 134948 Portefeuillehouder: Bert Euser Onderwerp 2e Tussenrapportage

Nadere informatie

Voorstel voor de Raad

Voorstel voor de Raad Voorstel voor de Raad Datum raadsvergadering : 10 mei 2012 Agendapuntnummer : VIII, punt 6 Besluitnummer : 389 Portefeuillehouder : Wethouder Mirjam Pauwels Aan de gemeenteraad Onderwerp: Programma Decentralisaties.

Nadere informatie

VERGADERING GEMEENTERAAD 2014

VERGADERING GEMEENTERAAD 2014 VERGADERING GEMEENTERAAD 2014 VOORSTEL Registratienummer 1148435 Bijlage(n) 4 Onderwerp gewijzigde begroting 2014, ontwerp begroting 2015, meerjarenraming 2016-2018 en de scenariokeuze transitie werkvoorzieningschap

Nadere informatie

Onderwerp Extra uitgaven Hulp bij het huishouden op grond van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2009 tot 1 april 2011.

Onderwerp Extra uitgaven Hulp bij het huishouden op grond van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2009 tot 1 april 2011. Datum raadsvergadering / Nummer raadsvoorstel 10 september 2008 / 164/2008 Fatale termijn: besluitvorming vóór: 10 september 2008 Onderwerp Extra uitgaven Hulp bij het huishouden op grond van de Wet maatschappelijke

Nadere informatie

Haarlem, 23 augustus 2011. Onderwerp: Begroting 2012. Bijlagen: ontwerpbesluit, begroting

Haarlem, 23 augustus 2011. Onderwerp: Begroting 2012. Bijlagen: ontwerpbesluit, begroting Haarlem, 23 augustus 2011 2011 77 Onderwerp: Begroting 2012 Bijlagen: ontwerpbesluit, begroting 1 Inleiding De voor u liggende begroting 2012-2015 is de eerste begroting van het nieuwe college na de verkiezingen

Nadere informatie

Doorkiesnummer : (0495) 57 50 00 Agendapunt: - ONDERWERP VOORSTEL COLLEGE

Doorkiesnummer : (0495) 57 50 00 Agendapunt: - ONDERWERP VOORSTEL COLLEGE Meijer, Jacco FIN S3 RAD: RAD150701 woensdag 1 juli 2015 BW: BW150526 voorstel gemeenteraad Vergadering van de gemeenteraad van 1 juli 2015 Portefeuillehouder : H.A. Litjens Behandelend ambtenaar : Jacco

Nadere informatie

Raadsstuk. Onderwerp: Actualisatie financiële verordening Haarlem BBV nr: 2015/98823

Raadsstuk. Onderwerp: Actualisatie financiële verordening Haarlem BBV nr: 2015/98823 Raadsstuk Onderwerp: Actualisatie financiële verordening Haarlem BBV nr: 2015/98823 1. Inleiding De gemeenteraad stelt kaders vast o.a. in de vorm van gemeentelijke verordeningen. De financiële beheersverordening

Nadere informatie

Notitie Financieel Kader 2016-2019. Schiermonnikoog

Notitie Financieel Kader 2016-2019. Schiermonnikoog Notitie Financieel Kader 2016-2019 Schiermonnikoog Voorwoord Hierbij leggen wij de laatste Notitie Financieel Kader uit deze collegeperiode aan u voor. Het meerjarenbeeld blijft is positief in alle jaarschijven

Nadere informatie

Onderwerp : Beschikbaar stellen krediet IBAproject

Onderwerp : Beschikbaar stellen krediet IBAproject Aan de Gemeenteraad Raad Status 26 maart 2009 Besluitvormend Onderwerp Beschikbaar stellen krediet IBAproject Punt no. 15b Korte toelichting Het voorstel dat voor u ligt is gebaseerd op de uitkomsten van

Nadere informatie

Richtlijnen van de commissie BBV

Richtlijnen van de commissie BBV Richtlijnen van de commissie BBV Stellige uitspraken gelden met ingang van begrotingsjaar T+1, het jaar nadat de uitspraak is gepubliceerd. 1. Notitie Software, mei 2007 1.1 Software (als afzonderlijk

Nadere informatie

Paragraaf Decentralisaties

Paragraaf Decentralisaties Paragraaf Decentralisaties Per 1 januari 2015 zijn de decentralisaties in het sociaal domein realiteit geworden. Belangrijke taken op het gebied van jeugdhulp, maatschappelijke ondersteuning en participatie

Nadere informatie

Bijlage 1 Geactualiseerd financieel perspectief 2016-2019. (incl. begrotingsuitgangspunten)

Bijlage 1 Geactualiseerd financieel perspectief 2016-2019. (incl. begrotingsuitgangspunten) Bijlage 1 Geactualiseerd financieel perspectief 2016-2019 (incl. begrotingsuitgangspunten) Bijlage 1.1 Actualisatie financieel perspectief bestaand beleid Op 6 januari 2015 is uw raad uitgebreid geïnformeerd

Nadere informatie

Nr.: 06-50a Diemen, 15 september 2006 Onderwerp: Voorjaarsnota 2006 (aanvullend voorstel) Op 11 september behandeld geweest in de auditcommissie

Nr.: 06-50a Diemen, 15 september 2006 Onderwerp: Voorjaarsnota 2006 (aanvullend voorstel) Op 11 september behandeld geweest in de auditcommissie Nr.: 06-50a Diemen, 15 september 2006 Onderwerp: Voorjaarsnota 2006 (aanvullend voorstel) Op 11 september behandeld geweest in de auditcommissie Aan de raad. Inleiding Op 5 juli heeft een eerste bespreking

Nadere informatie

FINANCIËLE VERORDENING RECREATIESCHAP DOBBEPLAS

FINANCIËLE VERORDENING RECREATIESCHAP DOBBEPLAS FINANCIËLE VERORDENING RECREATIESCHAP DOBBEPLAS Het Algemeen Bestuur van het recreatieschap Dobbeplas; Gezien het voorstel van het Dagelijks Bestuur van 13 oktober 2014; Gelet op het bepaalde in de artikelen

Nadere informatie

UITGANGSPUNTEN VOOR DE SAMENSTELLING VAN DE BEGROTING 2016

UITGANGSPUNTEN VOOR DE SAMENSTELLING VAN DE BEGROTING 2016 UITGANGSPUNTEN VOOR DE SAMENSTELLING VAN DE BEGROTING 2016 A. CIJFERMATIG (AANTALLEN / PERCENTAGES / BEDRAGEN EN DATA) 1 Personeelslasten 1.1 Voor de begroting 2016 wordt uitgegaan van 1% salarisverbetering

Nadere informatie

Betreft: resultaten tijdelijke werkgroep versterken rol raad binnen P&C cyclus. Van: De tijdelijke werkgroep versterken rol raad binnen P&C cyclus

Betreft: resultaten tijdelijke werkgroep versterken rol raad binnen P&C cyclus. Van: De tijdelijke werkgroep versterken rol raad binnen P&C cyclus Wijk bij Duurstede, 6 maart 2012 Betreft: resultaten tijdelijke werkgroep versterken rol raad binnen P&C cyclus Memo Van: De tijdelijke werkgroep versterken rol raad binnen P&C cyclus Aan: Leden van de

Nadere informatie

Vergadering d.d.: 14 mei 2009 agendapunt: 9. Onderwerp: Vaststelling jaarverslag/jaarrekening 2008

Vergadering d.d.: 14 mei 2009 agendapunt: 9. Onderwerp: Vaststelling jaarverslag/jaarrekening 2008 RAADSVOORSTEL Vergadering d.d.: 14 mei 2009 agendapunt: 9 Onderwerp: Vaststelling jaarverslag/jaarrekening 2008 Portefeuillehouder: College datum: 6 mei 2009 Samengevat voorstel 1. Het jaarverslag 2008

Nadere informatie

BIJDRAGE CONCERN AAN DEEL 3 BELEIDSBEGROTING 2002. d.d. 11-07-2001

BIJDRAGE CONCERN AAN DEEL 3 BELEIDSBEGROTING 2002. d.d. 11-07-2001 BIJDRAGE CONCERN AAN DEEL 3 BELEIDSBEGROTING 2002 d.d. 11-07-2001 1. Productgroepnummer: 0001 3. Productgroepnaam: Financieringsmiddelen Het betreft een verzameling van mogelijke financieringsmiddelen,

Nadere informatie

22 april 2015 OPENBAAR LICHAAM CREMATORIA TWENTE

22 april 2015 OPENBAAR LICHAAM CREMATORIA TWENTE 22 april 2015 OPENBAAR LICHAAM CREMATORIA TWENTE ONTWERPBEGROTING 2016 Inhoudsopgave Bladz. 1. Aanbieding begroting 2016 1 2. Beleidsbegroting 2016 3 2.1 Programma 2.2 Paragrafen 3. Financiële begroting

Nadere informatie

Postbus 1 3430 AA Bezoekadres Stadsplein 1 3431 LZ www.nieuwegein.nl IBAN: NL49 BNGH 0285 0043 87 BIC: BNGHNL2G

Postbus 1 3430 AA Bezoekadres Stadsplein 1 3431 LZ www.nieuwegein.nl IBAN: NL49 BNGH 0285 0043 87 BIC: BNGHNL2G Postbus 1 343 AA Bezoekadres Stadsplein 1 3431 LZ www.nieuwegein.nl IBAN: NL49 BNGH 285 43 87 BIC: BNGHNL2G Nieuwegein Financiën 215-439 Contactpersoon Harry Harkema Telefoon (3) 67 18 48 E-mail H.Harkema@nieuwegein.nl

Nadere informatie

Bestuursrapportage 2014 24-06-2014. Michel Tromp

Bestuursrapportage 2014 24-06-2014. Michel Tromp Bestuursrapportage 2014 24-06-2014 Michel Tromp Agenda 1. Opzet 2. Realisatie beleid en voortgang projecten 3. Nieuwe ontwikkelingen 4. Financiële ontwikkelingen 5. Risico s 1. Opzet Opzet - Waarom? Tussentijds

Nadere informatie

Aan de Raad. Made, 20 mei 2008. Ontwerp begroting GROGZ 2009

Aan de Raad. Made, 20 mei 2008. Ontwerp begroting GROGZ 2009 Aan de Raad Made, 20 mei 2008 Raadsvergadering: 26 juni 2008 Nummer raadsnota: 19 Onderwerp: Ontwerp begroting GROGZ 2009 Portefeuillehouder: Bijlagen: Ter inzage: Drs. J. Krook Ambtelijke coördinatie:

Nadere informatie

V O O R J A A R S N O T A

V O O R J A A R S N O T A V O O R J A A R S N O T A 2 0 1 2 Krimpen aan den IJssel april 2012 I N H O U D S O P G A V E Bladzijde Raadsvoorstel voorjaarsnota 2012... 5 Voorjaarsnota 2012...11 HOOFDSTUK 1 Inleiding...13 HOOFDSTUK

Nadere informatie

Gedeputeerde Staten. 1. de Gemeentewet; 2. de Algemene wet bestuursrecht; Gemeenteraad van Nissewaard Postbus 25 3200 AA SPIJKENISSE

Gedeputeerde Staten. 1. de Gemeentewet; 2. de Algemene wet bestuursrecht; Gemeenteraad van Nissewaard Postbus 25 3200 AA SPIJKENISSE Gedeputeerde Staten Directie Leefomgeving en Bestuur Afdeling Bestuur Contact J. van Kranenburg T 070-441 80 85 j.van.kranenburg@pzh.nl Postadres Provinciehuis Postbus 90602 2509 LP Den Haag T 070-441

Nadere informatie

Bedrijfsvoering. Bedrijfsvoering. Gemeenteraad van de gemeente Oostzaan. P. Flens

Bedrijfsvoering. Bedrijfsvoering. Gemeenteraad van de gemeente Oostzaan. P. Flens Gemeenteraad van de gemeente Oostzaan Gemeentehuis Bezoekadres Kerkbuurt 4, 1511 BD Oostzaan Postadres Postbus 20, 1530 AA Wormer Telefoon 075 651 2100 Fax 075 651 2244 E-mail antwoord@over-gemeenten.nl

Nadere informatie

Portefeuillehouder: P.E. Broeksma Behandelend ambtenaar Harry Schaaphok, 0595 447721 gemeente@winsum.nl (t.a.v. Harry Schaaphok)

Portefeuillehouder: P.E. Broeksma Behandelend ambtenaar Harry Schaaphok, 0595 447721 gemeente@winsum.nl (t.a.v. Harry Schaaphok) Vergadering: 7 februari 2012 Agendanummer: 3 Status: Informerend Portefeuillehouder: P.E. Broeksma Behandelend ambtenaar Harry Schaaphok, 0595 447721 E mail: gemeente@winsum.nl (t.a.v. Harry Schaaphok)

Nadere informatie

Verordening op het financiële beleid en beheer van de gemeente Hengelo

Verordening op het financiële beleid en beheer van de gemeente Hengelo Verordening op het financiële beleid en beheer van de gemeente Hengelo Hoofdstuk I Artikel 1 Hoofdstuk II Artikel 2 Artikel 3 Artikel 3 Artikel 4 Artikel 5 Artikel 6 Artikel 7 Hoofdstuk III Artikel 8 Artikel

Nadere informatie

H.C.J. Meijvis, 9710 IF Ke. Actualisatie huisvestingsplannen.

H.C.J. Meijvis, 9710 IF Ke. Actualisatie huisvestingsplannen. SAMENVATTING RAADSVOORSTEL CASENUMMER BEHANDELEND AMBTENAAR SECTOR PORT. HOUDER 09G200896 318912 / 318912 ONDERWERP Actualisatie huisvestingsplannen. H.C.J. Meijvis, 9710 IF Ke AGENDANUMMER B2 BELEIDSPROGRAMMA/BELEIDSLIJN

Nadere informatie

Brede Doorlichting in perspectief. Gemeenteraad, januari 2012 Hans Tanis

Brede Doorlichting in perspectief. Gemeenteraad, januari 2012 Hans Tanis Brede Doorlichting in perspectief Gemeenteraad, januari 2012 Hans Tanis Agenda 1. Wat hebben we al bereikt? 2. Welke financiële opgave ligt er nog? 3. Vervolgaanpak a. Aanvullende voorstellen afgelopen

Nadere informatie

Advies: In te stemmen met de Bestuursrapportage 2014 en deze ter vaststelling aan de raad aan te bieden.

Advies: In te stemmen met de Bestuursrapportage 2014 en deze ter vaststelling aan de raad aan te bieden. VOORSTEL AAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS & VOORSTEL AAN DE RAAD Van: R.C. Ouwerkerk Tel.nr.: 8856 Nummer: 14A.00661 Datum: 5 september 2014 Team: Concernzaken Tekenstukken: Ja Bijlagen: 2 Afschrift aan:

Nadere informatie

Financiële verordening gemeente Achtkarspelen

Financiële verordening gemeente Achtkarspelen Financiële verordening gemeente Achtkarspelen De raad van de gemeente Achtkarspelen; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van @; gelet op artikel 212 van de gemeentewet en

Nadere informatie

Hoe financieel gezond is uw gemeente?

Hoe financieel gezond is uw gemeente? Hoe financieel gezond is uw gemeente? drs. R.M.J.(Rein-Aart) van Vugt RA A.(Arie)Elsenaar RE RA 1 Hoe financieel gezond is uw gemeente? In dit artikel geven de auteurs op hoofdlijnen aan welke indicatoren

Nadere informatie

Nota Reserves en Voorzieningen Gemeente Bergen (N-H)

Nota Reserves en Voorzieningen Gemeente Bergen (N-H) Nota Reserves en Voorzieningen Gemeente Bergen (N-H) INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE... 1 1. INLEIDING... 2 1.1 Waarom een nota reserves en voorzieningen?... 2 1.2 Inhoud van de nota... 2 2 Regelgeving en

Nadere informatie

Aan de Raad. BV - Financiën / SH Besluitvormend

Aan de Raad. BV - Financiën / SH Besluitvormend Aan de Raad Agendapunt: 6b Onderwerp: Jaarverslag 2012 Kenmerk: Status: BV - Financiën / SH Besluitvormend Kollum, 28 mei 2013 Samenvatting Het jaar 2012 wordt door de gemeente Kollumerland c.a. afgesloten

Nadere informatie

*1518441* Statenvoorstel

*1518441* Statenvoorstel Statenvoorstel ** Aan Provinciale Staten Onderwerp Zomernota 2013 Besluitvormingsronde Statendag 25 september 2013 (ov) / 16 oktober 2013 Agendapunt 1. Beslispunten 1. De Zomernota 2013 vast te stellen;

Nadere informatie

: krediet verbouwing aanpassing Dorpshuis Valkenburg

: krediet verbouwing aanpassing Dorpshuis Valkenburg Aan de gemeenteraad Zaaknummer : 2013-008473 Programma : Cultuur, recreatie en sport Onderwerp : krediet verbouwing aanpassing Dorpshuis Valkenburg Katwijk, 18 februari 2014. Inleiding De gemeenteraad

Nadere informatie

Programma 10. Financiën

Programma 10. Financiën Programma 10 Financiën Aandeel programma 10 in totale begroting 1% Financiën Overige programma's 99% Programma 10 Financiën Inleiding Ons college hanteert als uitgangspunt bij haar financiële beleid dat

Nadere informatie

1 INLEIDING...3 2 FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN...4 3 TOELICHTING FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN...5 4 KREDIETEN...10

1 INLEIDING...3 2 FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN...4 3 TOELICHTING FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN...5 4 KREDIETEN...10 Eerste Bestuursrapportage 2014 1 INHOUDSOPGAVE 1 INLEIDING...3 2 FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN...4 3 TOELICHTING FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN...5 4 KREDIETEN...10 5 BEGROTINGSWIJZIGING 1E BESTUURSRAPPORTAGE 2014...12

Nadere informatie

Onderwerp: Eenmalige bijdrage groot onderhoud Gebouw Irene, Willemstad

Onderwerp: Eenmalige bijdrage groot onderhoud Gebouw Irene, Willemstad RAADSVOORSTEL Verseon kenmerk: 329069 Raadsvergadering van 28 juni 2012 Agendanummer: 10.3 Onderwerp: Eenmalige bijdrage groot onderhoud Gebouw Irene, Willemstad Verantwoordelijk portefeuillehouder: L.M.

Nadere informatie

SAMENVATTING RAADSVOORSTEL 10G200252 340790 / 340790. A. Horst PF EL. 3 e wijziging van de Beleidsbegroting 2010. E3.

SAMENVATTING RAADSVOORSTEL 10G200252 340790 / 340790. A. Horst PF EL. 3 e wijziging van de Beleidsbegroting 2010. E3. SAMENVATTING RAADSVOORSTEL CASENUMMER BEHANDELEND AMBTENAAR SECTOR PORT. HOUDER 10G200252 340790 / 340790 ONDERWERP A. Horst PF EL 3 e wijziging van de Beleidsbegroting 2010. E3 AGENDANUMMER BELEIDSPROGRAMMA/BELEIDSLIJN

Nadere informatie

*ONDER EMBARGO TOT DONDERDAG 19 MEI 2011, 15.00 UUR*

*ONDER EMBARGO TOT DONDERDAG 19 MEI 2011, 15.00 UUR* *ONDER EMBARGO TOT DONDERDAG 19 MEI 2011, 100 UUR* Raadsvoorstel GEMEENTEBESTUUR onderwerp Programmarapportage 2011-1 team SBSBD raadsnummer 2011 54 collegevergadering raadsvergadering fatale termijn programma

Nadere informatie

BURGEMEESTER EN WETHOUDERS. Besluitenlijst van het college van burgemeester en wethouders d.d. 15 december 2015 PERS

BURGEMEESTER EN WETHOUDERS. Besluitenlijst van het college van burgemeester en wethouders d.d. 15 december 2015 PERS BURGEMEESTER EN WETHOUDERS Besluitenlijst van het college van burgemeester en wethouders d.d. 15 december 2015 PERS Zaak Onderwerp Concept besluit Samenvatting Besluit 39478 Dienstverleningsovereenkomst

Nadere informatie

Vereniging van Zeeuwse Gemeenten. Aan de colleges van burgemeester en wethouders van de Zeeuwse gemeenten. ledenbrief

Vereniging van Zeeuwse Gemeenten. Aan de colleges van burgemeester en wethouders van de Zeeuwse gemeenten. ledenbrief Vereniging van Zeeuwse Gemeenten Aan de colleges van burgemeester en wethouders van de Zeeuwse gemeenten ledenbrief 2016-001 status standpuntbepaling ons kenmerk BO bijlage(n) -2- contactpersoon bezoekadres

Nadere informatie

ADDENDUM KADERBRIEF 2015 INZAKE HERZIENE MEERJARENBEGROTING 2015-2018 + OMBUIGINGSOPERATIE GEMEENTE TUBBERGEN

ADDENDUM KADERBRIEF 2015 INZAKE HERZIENE MEERJARENBEGROTING 2015-2018 + OMBUIGINGSOPERATIE GEMEENTE TUBBERGEN ADDENDUM KADERBRIEF 2015 INZAKE HERZIENE MEERJARENBEGROTING 2015-2018 + OMBUIGINGSOPERATIE GEMEENTE TUBBERGEN Definitieve versie 12-08-2014 Addendum Kaderbrief 2015 gemeente Tubbergen definitieve versie

Nadere informatie

Kunt u ons een opsomming geven van de argumenten waarom de gemeente Boekel afscheid heeft genomen van een eigen sociale dienst?

Kunt u ons een opsomming geven van de argumenten waarom de gemeente Boekel afscheid heeft genomen van een eigen sociale dienst? Geacht college van Burgemeester en Wethouders, Onlangs hebben wij de Programma- en Productbegroting 2016 ontvangen. Dank hiervoor. Uiteraard danken wij ook de ambtenaren voor het samenstellen van deze

Nadere informatie

Bijlage 2 Samenvatting financieel perspectief 2016-2019 en rente- en uitzettingspercentages begroting 2016-2019

Bijlage 2 Samenvatting financieel perspectief 2016-2019 en rente- en uitzettingspercentages begroting 2016-2019 Bijlage 2 Samenvatting financieel perspectief 2016-2019 en rente- en uitzettingspercentages begroting 2016-2019 2.1 Financieel perspectief 2016-2019 Hieronder volgt een beknopte, met name schematische,

Nadere informatie

loonstijging gesubsidieerde instellingen: 0,0% 1,6% prijsstijging gesubsidieerde instellingen: 0,0% 2,25% inflatiecorrectie tarieven: 1,08% 1,08%

loonstijging gesubsidieerde instellingen: 0,0% 1,6% prijsstijging gesubsidieerde instellingen: 0,0% 2,25% inflatiecorrectie tarieven: 1,08% 1,08% Bijlage 1 Begrotingsrichtlijnen voor de begroting 2014-2017 Samenvattend gelden de volgende financieel-technische uitgangspunten voor de begroting 2014-2017 : 1. Nominale ontwikkelingen 2014 2015-2017

Nadere informatie

Datum : Status : Monitoring Sociaal Domein Krimpen aan den IJssel 1 e kwartaal 2015

Datum : Status : Monitoring Sociaal Domein Krimpen aan den IJssel 1 e kwartaal 2015 Datum : Status : Monitoring Sociaal Domein Krimpen aan den IJssel 1 e kwartaal 2015 Inleiding Met ingang van 1 januari 2015 heeft de gemeente er enkele nieuwe taken en verantwoordelijkheden bij gekregen

Nadere informatie

Onderwerp: De 10e wijziging van de begroting 2006 van de provincie Flevoland en de beschikbaarstelling

Onderwerp: De 10e wijziging van de begroting 2006 van de provincie Flevoland en de beschikbaarstelling Statenvoorstel P r o v i n c i e F l e v o l a n d Statenvoorstel *450788* Aan: Provinciale Staten Onderwerp: De 10e wijziging van de begroting 2006 van de provincie Flevoland en de beschikbaarstelling

Nadere informatie

PS2008BEM32-1 - College van Gedeputeerde Staten statenvoorstel. Programmabegroting 2009, posten voorjaarsnota. Aan Provinciale Staten,

PS2008BEM32-1 - College van Gedeputeerde Staten statenvoorstel. Programmabegroting 2009, posten voorjaarsnota. Aan Provinciale Staten, PS2008BEM32-1 - College van Gedeputeerde Staten statenvoorstel Datum : 7 oktober 2008 Nummer PS : PS2008BEM32 Afdeling : Financiën Commissie : alle Registratienummer : 2008INT228103 Portefeuillehouder

Nadere informatie

Actuele financiële en vermogenspositie

Actuele financiële en vermogenspositie Actuele financiële en vermogenspositie werk aan de winkel Presentatie voor Auditcommissie 5 maart 2012 Actuele financiële positie (1) Nr. Ontwikkeling Mutatie 2012 2013 2014 2015 Saldo na besluitvorming

Nadere informatie

ONTWERP-RAADSVOORSTEL VAN BenW AAN DE RAAD VOOR 22 december 2011

ONTWERP-RAADSVOORSTEL VAN BenW AAN DE RAAD VOOR 22 december 2011 1 ONTWERP-RAADSVOORSTEL VAN BenW AAN DE RAAD VOOR 22 december 2011 OPSTELLER VOORSTEL: J. Wiffers AFDELING: Ontwikkeling PORTEFEUILLEHOUDER: M. Waanders Agendapunt: No. /'11 Dokkum, 15 november 2011 ONDERWERP:

Nadere informatie

Voorstel: De nieuwe inrichting en werkwijze van het bestuurlijk dashboard vaststellen.

Voorstel: De nieuwe inrichting en werkwijze van het bestuurlijk dashboard vaststellen. Aan de raad AGENDAPUNT 3.5 Nieuw bestuurlijk dashboard Voorstel: De nieuwe inrichting en werkwijze van het bestuurlijk dashboard vaststellen. In 2007 hebben wij een bestuurlijk dashboard ingevoerd, als

Nadere informatie

Raadsvoorstel: 2015-1464 Onderwerp: Septembercirculaire 2015

Raadsvoorstel: 2015-1464 Onderwerp: Septembercirculaire 2015 Raadsvoorstel: 2015-1464 Onderwerp: Septembercirculaire 2015 Datum: 12 oktober 2015 Portefeuillehouder: M. Doodkorte Raadsbijeenkomst: 27 oktober 2015 (inloop) Raadsvergadering: 5 november 2015 Programma:

Nadere informatie

BELEIDSKADER SOCIAAL DOMEIN (NIEUWE WMO EN JEUGDWET)

BELEIDSKADER SOCIAAL DOMEIN (NIEUWE WMO EN JEUGDWET) BOB 14/001 BELEIDSKADER SOCIAAL DOMEIN (NIEUWE WMO EN JEUGDWET) Aan de raad, Voorgeschiedenis / aanleiding Per 1 januari 2015 worden de volgende taken vanuit het rijk naar de gemeenten gedecentraliseerd:

Nadere informatie

Een aantal financiële ontwikkelingen zijn aanleidingen de begrotingcijfers 2014 bij te stellen.

Een aantal financiële ontwikkelingen zijn aanleidingen de begrotingcijfers 2014 bij te stellen. Raadsvoorstel Agenda nr.7 Onderwerp: Vaststellen wijziging begroting 2014 Soort: Besluitvormend Opsteller: J.H.M. Sonnemans Portefeuillehouder: W.L.G. Hanssen Zaaknummer: SOM/2014/013591 Documentnummer:

Nadere informatie

Oostzaan Buiten gewoon

Oostzaan Buiten gewoon GESCAND OP Gemeente Oostzaan Buiten gewoon Gemeenteraad van de gemeente Oostzaan 1 8 NOV. 215 Gemeente Oostzaan Gemeentehuis ;adres Kerkbuurt 4, 1 5H BD Oostzaan Pöi adres Postbus 2, 1 53 AA Wormer Telefoon

Nadere informatie

b Kerntaak gekoppeld aan het werkprogramma van het college Financiën helder en op orde

b Kerntaak gekoppeld aan het werkprogramma van het college Financiën helder en op orde gemeente Eindhoven Inboeknummer 12bst01585 Dossiernummer 12.38.651 18 september 2012 Commissienotitie Betreft startnotitie over Sturen met normen: domein 'flexibiliteit'. Inleiding Op 28 augustus is in

Nadere informatie