een overzicht Ralph Kupka Hoogleraar Bipolaire Stoornissen, VU Medisch Centrum, Amsterdam GGZ ingeest, Amsterdam / Hoofddorp; Altrecht, Utrecht

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "een overzicht Ralph Kupka Hoogleraar Bipolaire Stoornissen, VU Medisch Centrum, Amsterdam GGZ ingeest, Amsterdam / Hoofddorp; Altrecht, Utrecht"

Transcriptie

1 een overzicht Ralph Kupka Hoogleraar Bipolaire Stoornissen, VU Medisch Centrum, Amsterdam GGZ ingeest, Amsterdam / Hoofddorp; Altrecht, Utrecht

2 Disclosure belangen spreker: Disclosure belangen spreker Ralph Kupka ( ) ORGANISATIE SAMENWERKING Kenniscentrum Bipolaire Stoornissen (KenBiS) Voorzitter bestuur NVvP NWO Voorzitter Richtlijncommissie Bipolaire Stoornissen Voorzitter Zorgstandaard Bipolaire Stoornissen Research grant Astra Zeneca AstraZeneca, BristolMyersSquibb, Lundbeck, EliLilly, JanssenCilag De Tijdstroom Unrestricted research grants (2009; 2010; 2011) Honoraria voor lezingen op gesponsorde symposia Royalties Handboek Bipolaire Stoornissen UpToDate Royalties module Rapid Cycling Bipolar Disorder

3 Richtlijnontwikkeling in Nederland Richtlijnen van de LithiumPlus Werkgroep (1996 / 1997)

4 1996 Richtlijnontwikkeling in Nederland

5 Richtlijnontwikkeling in Nederland

6 Richtlijnontwikkeling in Nederland

7 Richtlijnontwikkeling in Nederland

8 Richtlijnontwikkeling in Nederland

9

10 Richtlijn werkgroep: Werkgroep, technisch team en adviesraad Ralph Kupka (psychiater, voorzitter) Peter Goossens (verpleegkundig specialist, vice-vz) Mischa van Bendegem (verpleegkundige) Paul Daemen (VMDB) Thea Daggenvoorde (verpleegkundige) Martine Daniels (psycholoog) Annemieke Dols (psychiater) Manon Hillegers (psychiater) Anneke Hoogelander (VMDB) Elisabeth ter Kulve (VMDB) (psycholoog) Raphael Schulte (psychiater) Anja Stevens (psychiater) Adviesraad: Carlo Gaillard, Internist/nefroloog Nienke Jabben, psycholoog Harm van Marwijk, huisarts Willem Nolen, psychiater Catrien Reichart, K&J psychiater Technisch team Trimbos: Daniëlle van Duin (projectleider) Matthijs Oud (reviewer) Marleen Hermens (reviewer) Joran Lokkerbol (economisch analist) Angita Peterse (informatie specialist) Nelleke van Zon (project assistent) GGZ Noord-Holland Sigfried Schouws, Noord, psycholoog Alkmaar Helga Schurink, verpleegkundige Thea van Troost, verpleegkundige Ingeborg Wilting, ziekenhuisapotheker NICE: Tim Kendall (Director NCCMH) Evan Mayo-Wilson (Senior Systematic reviewer)

11

12

13

14

15

16 Wetenschappelijke onderbouwing

17 Samenwerking met NICE

18 Methodologie Richtlijnontwikkeling Systematic reviews en meta-analyses oordeel kwaliteit Randomised controlled trials Cohort, case control studies oordeel kwaliteit oordeel kwaliteit conclusies met bewijskracht overige overwegingen aanbeveling ( evidence plus experience ) Niet-gecontroleerde studies Expert opinie oordeel kwaliteit - klinische relevantie - voorkeur patient - kosten effectiviteit - juridische consequenties - beschikbaarheid voorz. - organisatie van zorg - veiligheid

19 Wetenschappelijke onderbouwing: sterkte van de aanbevelingen volgens GRADE 1 of 2: sterkte van de aanbeveling A, B, of C: mate van evidentie

20 Wetenschappelijke onderbouwing in de appendices op wwww.ggzrichtlijnen.nl

21 Wetenschappelijke onderbouwing in de appendices op wwww.ggzrichtlijnen.nl

22 Wetenschappelijke onderbouwing in de appendices op wwww.ggzrichtlijnen.nl

23 Wetenschappelijke onderbouwing in de appendices op wwww.ggzrichtlijnen.nl

24 Grondplan van diagnostiek en behandeling

25 Diagnose conform DSM-5

26 intensiteit van zorg diagnostiek ondersteunende behandeling & zelfmanagement farmacotherapie psychoeducatie psychotherapie op indicatie manie depressie functionele beperkingen Depressie acute behandeling voortgezette behandeling onderhouds behandeling WEKEN 2 MAANDEN JAREN

27 Fasering en nomenclatuur van de behandeling

28 Organisatie van zorg

29 Organisatie van zorg: wie doet wat?

30 Psychosociale en psychotherapeutische interventies

31

32 Farmacotherapie

33 DEPRESSIE MANIE Farmacotherapie van manie Episode Interval Respons Terugval Recidief manie Omslag Recidief depressie Acute behandeling Remissie Voortgezette behandeling Herstel Onderhoudsbehandeling 2 maanden

34 Farmacotherapie van manie: evidentie

35 Farmacotherapie van manie: evidentie

36 Beslisbomen voor farmacotherapie: manie

37 Beslisbomen voor farmacotherapie: manie

38 Beslisbomen voor farmacotherapie: manie

39 DEPRESSIE MANIE Farmacotherapie bipolaire depressie Episode Interval Episode Omslag (Switch) Recidief (Recurrence) Respons (Response) Terugval (Relapse) Recidief (Recurrence) Tim Remissie Peetoom Herstel (Remission) (Recovery) 2 maanden 2 maanden Acute behandeling Voortgezette behandeling Onderhoudsbehandeling

40 Farmacotherapie van depressie: evidentie

41 Aanbevelingen voor farmacotherapie: depressie

42 Aanbevelingen voor farmacotherapie: depressie

43 Beslisbomen voor farmacotherapie: depressie

44 Beslisbomen voor farmacotherapie: depressie

45 Beslisbomen voor farmacotherapie: depressie

46 Farmacotherapie van rapid cycling

47 Beslisbomen voor farmacotherapie: rapid cycling

48 Beslisbomen voor farmacotherapie: rapid cycling

49 DEPRESSIE MANIE farmacotherapie: onderhoudsbehandeling Episode Interval Episode Recidief manie Recidief depressie Acute behandeling Remissie Voortgezette behandeling Herstel Onderhoudsbehandeling

50 Beslisbomen indicatie onderhoudsbehandeling

51 Onderhoudsbehandeling: evidentie

52 Onderhoudsbehandeling: evidentie

53

54 Beslisbomen voor farmacotherapie: profylaxe

55 Beslisbomen voor farmacotherapie: profylaxe

56 Beslisbomen voor farmacotherapie: profylaxe

57 Somatische aspecten

58 Somatische aspecten

59 Speciale doelgroepen

60 Manie Bipolaire depressie Onderhoudsbehandeling Somatische aspecten Kinderen en adolescenten Ouderen e-learning farmacotherapie NVvP & de Tijdstroom

61 En wat nu? Zorgstandaard Bipolaire Stoornissen ( )

62 Dank voor uw aandacht

word jij daar beter van?

word jij daar beter van? word jij daar beter van? Landelijke Dag VMDB 19 maart 2016 Ralph Kupka Hoogleraar Bipolaire Stoornissen, VU Medisch Centrum, Amsterdam GGZ ingeest, Amsterdam / Hoofddorp; Altrecht, Utrecht Homeland,

Nadere informatie

Richtlijnontwikkeling voor Bipolaire Stoornissen in Nederland

Richtlijnontwikkeling voor Bipolaire Stoornissen in Nederland Ralph Kupka: potentiële belangenverstrengeling in de afgelopen 5 jaar ontwikkeling voor in Nederland Guideline development for Bipolar Disorder in The Netherlands Ralph Kupka MD, PhD Professor of Psychiatry

Nadere informatie

Richtlijn Bipolaire Stoornissen commentaarfase

Richtlijn Bipolaire Stoornissen commentaarfase Richtlijn Bipolaire Stoornissen commentaarfase Ralph Kupka Hoogleraar Bipolaire Stoornissen VU Medisch Centrum, Amsterdam GGZ ingeest, Amsterdam / Hoofddorp Altrecht, Utrecht Ralph Kupka: potentiële belangenverstrengeling

Nadere informatie

Inhoud. Hoofdstuk 4 Screening en diagnostiek bij volwassenen 71 1 Inleiding 71 2 Screening bij volwassenen 72 3 Diagnostiek bij volwassenen 74

Inhoud. Hoofdstuk 4 Screening en diagnostiek bij volwassenen 71 1 Inleiding 71 2 Screening bij volwassenen 72 3 Diagnostiek bij volwassenen 74 Inhoud Hoofdstuk 1 Algemene inleiding 11 1 Kenmerken en classificatiecriteria van bipolaire stoornissen 11 2 Epidemiologie 12 3 Differentiële diagnostiek 13 4 Comorbiditeit 13 5 Beloop 16 6 Diagnostiek

Nadere informatie

Onderzoek binnen een specialistisch centrum Uitdagend

Onderzoek binnen een specialistisch centrum Uitdagend Onderzoek binnen een specialistisch centrum Uitdagend PJJ Goossens PhD MANP RN FEANS Verpleegkundig Specialist GGZ / senior onderzoeker SCBS Deventer Lector GGZ Saxion Deventer Senior onderzoeker IQ Healthcare

Nadere informatie

Multidisciplinaire richtlijn bipolaire stoornissen

Multidisciplinaire richtlijn bipolaire stoornissen Multidisciplinaire richtlijn bipolaire stoornissen Multidisciplinaire richtlijn bipolaire stoornissen Derde, herziene versie, 2015 Ralph Kupka (voorzitter), Peter Goossens (vice-voorzitter), Mischa van

Nadere informatie

Recente ontwikkelingen op het gebied van de Bipolaire Stoornissen

Recente ontwikkelingen op het gebied van de Bipolaire Stoornissen Recente ontwikkelingen op het gebied van de Bipolaire Stoornissen Ralph Kupka Hoogleraar Bipolaire Stoornissen VU Medisch Centrum, Amsterdam GGZ ingeest, Amsterdam Altrecht GGZ, Utrecht Forums Ups&Downs

Nadere informatie

INHOUD. Willem Nolen: ISBD is echt een internationale vereniging 4. Carolien Hoogenboom: Ik heb heel veel aan de Masterclass gehad 6

INHOUD. Willem Nolen: ISBD is echt een internationale vereniging 4. Carolien Hoogenboom: Ik heb heel veel aan de Masterclass gehad 6 Jaarverslag 2014 1 Het Kenniscentrum Bipolaire Stoornissen streeft ernaar in Nederland de zorg voor mensen met een bipolaire (manisch-depressieve) stemmingsstoornis te verbeteren. Een tweede doel is de

Nadere informatie

Bipolaire Stoornissen en ADHD: Overlap en comorbiditeit

Bipolaire Stoornissen en ADHD: Overlap en comorbiditeit Bipolaire Stoornissen en ADHD: Overlap en comorbiditeit Ralph Kupka Hoogleraar Bipolaire Stoornissen VU Medisch Centrum, Amsterdam Academische Werkplaats Bipolaire Stoornissen, GGZ ingeest Behandelcentrum

Nadere informatie

Nieuwe ontwikkelingen in de diagnostiek en behandeling van Bipolaire Stoornissen Jelgersma Lezing LUMC 14 Februari 2012

Nieuwe ontwikkelingen in de diagnostiek en behandeling van Bipolaire Stoornissen Jelgersma Lezing LUMC 14 Februari 2012 Nieuwe ontwikkelingen in de diagnostiek en behandeling van Bipolaire Stoornissen Jelgersma Lezing LUMC 14 Februari 2012 Ralph Kupka Hoogleraar Bipolaire Stoornissen VU Medisch Centrum, Amsterdam Academische

Nadere informatie

Arbokennis ontsloten

Arbokennis ontsloten Arbokennis ontsloten Kennis voor en door(?) arboprofessionals NVvA symposium maart 2012 Door: Huib Arts Kennisbronnen (1) Tekst communicatie: De wetenschappelijke wereld / Kennisinstituten Handboeken en

Nadere informatie

Cognitieve gedragstherapie bij de bipolaire stoornis

Cognitieve gedragstherapie bij de bipolaire stoornis Cognitieve gedragstherapie bij de bipolaire stoornis Najaarscongres 2011 Vereniging voor Gedragstherapie en Cognitieve Therapie, Veldhoven Susanne Demacker, GZ-psycholoog Eline Regeer, psychiater Bipolair

Nadere informatie

Somatische zorg aan patienten met een bipolaire stoornis: wie doet wat?

Somatische zorg aan patienten met een bipolaire stoornis: wie doet wat? Somatische zorg aan patienten met een bipolaire stoornis: wie doet wat? Ralph Kupka Hoogleraar Bipolaire Stoornissen VU Medisch Centrum, Amsterdam GGZ ingeest, Amsterdam Altrecht GGZ, Utrecht Mind the

Nadere informatie

René Keet Zwolle, 13 november 2014

René Keet Zwolle, 13 november 2014 René Keet Zwolle, 13 november 2014 Over de brug (Titel Plan van Aanpak) Ik zag de nieuwe brug. Twee overzijden die elkaar schenen te vermijden, worden weer buren Uit: De moeder de vrouw (1934), Martinus

Nadere informatie

GGzE Centrum Bipolair. Centrum Bipolair. Specialistisch behandelcentrum voor mensen met een bipolaire stoornis. cliënten >>

GGzE Centrum Bipolair. Centrum Bipolair. Specialistisch behandelcentrum voor mensen met een bipolaire stoornis. cliënten >> GGzE Centrum Bipolair Centrum Bipolair Specialistisch behandelcentrum voor mensen met een bipolaire stoornis cliënten >> De bipolaire stoornis komt voor bij ongeveer 1 à 2 procent van de bevolking. Het

Nadere informatie

Polikliniek stemming en stabiliteit

Polikliniek stemming en stabiliteit Polikliniek stemming en stabiliteit Irene Tolner, MANP-GGz F. Verlinden, ouderenpsychiater 1 september 2015 Best Practice project 2006-2007 Realiseren van polikliniek voor ouderen (=60+) met een stemmingsstoornis

Nadere informatie

Organisa(e van de zorg: aanbevelingen vanuit de MDR bipolaire stoornis

Organisa(e van de zorg: aanbevelingen vanuit de MDR bipolaire stoornis Organisa(e van de zorg: aanbevelingen vanuit de MDR bipolaire stoornis Rixt Riemersma- van der Lek Psychiater Len5s FACT Winschoten & Bart Geerling, VS en manager SCBS Dimence KWV KenBiS 19 juni 2015 Geen

Nadere informatie

Beleidsplan 2010-2014. Kenniscentrum Bipolaire Stoornissen (KenBiS)

Beleidsplan 2010-2014. Kenniscentrum Bipolaire Stoornissen (KenBiS) Beleidsplan 2010-2014 Kenniscentrum Bipolaire Stoornissen (KenBiS) Dutch Foundation for Bipolar Disorders (DFBD) Achtergrond Bipolaire stoornissen zijn recidiverende psychiatrische aandoeningen, die gepaard

Nadere informatie

EEN GEDEELDE ONDERZOEKSAGENDA VOOR BIPOLAIRE STOORNISSEN DR. BARBARA REGEER ATHENA INSTITUUT VRIJE UNIVERSITEIT AMSTERDAM

EEN GEDEELDE ONDERZOEKSAGENDA VOOR BIPOLAIRE STOORNISSEN DR. BARBARA REGEER ATHENA INSTITUUT VRIJE UNIVERSITEIT AMSTERDAM EEN GEDEELDE ONDERZOEKSAGENDA VOOR BIPOLAIRE STOORNISSEN DR. BARBARA REGEER ATHENA INSTITUUT VRIJE UNIVERSITEIT AMSTERDAM PROGRAMMA Relatie onderzoek - praktijk Een gedeelde onderzoeksagenda Methoden Resultaten

Nadere informatie

Elektroconvulsie therapie. Een behandeling bij ernstige psychiatrische aandoeningen. Informatie voor verwijzers

Elektroconvulsie therapie. Een behandeling bij ernstige psychiatrische aandoeningen. Informatie voor verwijzers Elektroconvulsie therapie Een behandeling bij ernstige psychiatrische aandoeningen Informatie voor verwijzers Effectieve behandelmethode Elektroconvulsie therapie (ECT) passen we toe bij mensen met specifieke

Nadere informatie

Cognitieve stoornissen bij patiënten met een bipolaire stoornis

Cognitieve stoornissen bij patiënten met een bipolaire stoornis Cognitieve stoornissen bij patiënten met een bipolaire stoornis Marieke J. van der Werf-Eldering, psychiater Overige werkgroepleden: Nienke Jabben, Baer Arts en Siegried Schouws Overzichtsartikel Cognitieve

Nadere informatie

Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen

Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen Congres Focus op Onderzoek, 22 juni 2015 Gerda de Kuijper, AVG/senior senior onderzoeker CVBP/UMCG Dederieke Festen AVG/senior onderzoeker

Nadere informatie

Vraaguitval bij poliklinische patiënten met een bipolaire stoornis als gevolg van de eigen bijdrage in de tweedelijns-ggz

Vraaguitval bij poliklinische patiënten met een bipolaire stoornis als gevolg van de eigen bijdrage in de tweedelijns-ggz oorspronkelijk artikel Vraaguitval bij poliklinische patiënten met een bipolaire stoornis als gevolg van de eigen bijdrage in de tweedelijns-ggz h.m. visser, j.w. renes, d. koninkx, r.w. kupka achtergrond

Nadere informatie

Appendix Hoofdstuk 13 Tabellen wetenschappelijke onderbouwing farmacotherapie van ouderen met een bipolaire stoornis

Appendix Hoofdstuk 13 Tabellen wetenschappelijke onderbouwing farmacotherapie van ouderen met een bipolaire stoornis 3 4 Appendix Hoofdstuk 3 Tabellen wetenschappelijke onderbouwing farmacotherapie van ouderen met een bipolaire stoornis Zoals beschreven in hoofdstuk 3.5. Tabel Lithium bij ouderen. N leeftijd (range)

Nadere informatie

Werkgroep bedrijfsvoering KenBiS

Werkgroep bedrijfsvoering KenBiS Werkgroep bedrijfsvoering KenBiS K E N B I S, 1 2-12- 2 0 1 4 U M C G, G R O N I N G E N B A R T G E E R L I N G, H O O F D B E D R I J F S V O E R I N G / V E R P L E E G K U N D I G S P E C I A L I S

Nadere informatie

Depressie bij ouderen Herstel als voorwaarde voor rehabilitatie?

Depressie bij ouderen Herstel als voorwaarde voor rehabilitatie? Depressie bij ouderen Herstel als voorwaarde voor rehabilitatie? Rob Kok, psychiater, epidemioloog Parnassia Bavo Groep Den Haag Waarom rehabilitatie? Eerherstel van wie? Over welke ouderen hebben we het

Nadere informatie

Polikliniek ADHD voor volwassenen GGNet

Polikliniek ADHD voor volwassenen GGNet Polikliniek ADHD voor volwassenen GGNet Vragen Prevalentie ADHD bij volwassenen Kernsymptomen van ADHD Stelling: Rustig zitten tijdens het onderzoeksgesprek sluit hyperactiviteit uit. Stelling: Als iemand

Nadere informatie

Programma. Stelling. Doel. Inleiding. Wim Dijken: Psychiater Manager zorg Indigo Haaglanden

Programma. Stelling. Doel. Inleiding. Wim Dijken: Psychiater Manager zorg Indigo Haaglanden Disclosure belangen spreker (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Zie hieronder Bedrijfsnaam Sponsoring Pfizer Wim Dijken: Psychiater Manager zorg

Nadere informatie

No part of this book may be reproduced in any way whatsoever without the written permission of the publisher.

No part of this book may be reproduced in any way whatsoever without the written permission of the publisher. Bedankt voor het downloaden van dit artikel. De artikelen uit de (online)tijdschriften van Uitgeverij Boom zijn auteursrechtelijk beschermd. U kunt er natuurlijk uit citeren (voorzien van een bronvermelding)

Nadere informatie

Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen

Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen Congres Focus op Onderzoek, 22 juni 2015 Gerda de Kuijper, AVG/senior senior onderzoeker CVBP/UMCG Dederieke Festen AVG/senior onderzoeker

Nadere informatie

100 jaar neuro- en ouderen psychiatrie in de Valeriuskliniek:

100 jaar neuro- en ouderen psychiatrie in de Valeriuskliniek: Extra Valeriussymposium 3 november 2010 t.g.v. jubileum 100 jaar neuro- en ouderen psychiatrie in de Valeriuskliniek: samenhang tussen patiëntenzorg en onderzoek Inleiding Van oudsher bestaat in de Valeriuskliniek

Nadere informatie

Vrijdag 14 juni 2013 Jaarbeurs Utrecht Mindfulness in de behandeling van angst, depressie, autisme, ADHD, psychose en borderline

Vrijdag 14 juni 2013 Jaarbeurs Utrecht Mindfulness in de behandeling van angst, depressie, autisme, ADHD, psychose en borderline Mindfulness in de praktijk Congres Vrijdag 14 juni 2013 Jaarbeurs Utrecht Mindfulness in de behandeling van angst, depressie, autisme, ADHD, psychose en borderline Mindfulness Mindfulness mag zich de laatste

Nadere informatie

Richtlijn Mammacarcinoom

Richtlijn Mammacarcinoom Richtlijn Mammacarcinoom Truus Smit-Hoeksma Waterlandziekenhuis, Purmerend Fase in de richtlijnontwikkeling - uitwerken conclusie literatuursearch - schrijven aanbevelingen Aanleiding voor aanvullingen

Nadere informatie

De toepassing van de multidisciplinaire richtlijn voor depressie in de 2 e lijn

De toepassing van de multidisciplinaire richtlijn voor depressie in de 2 e lijn De toepassing van de multidisciplinaire richtlijn voor depressie in de 2 e lijn Frans Poolen, Altrecht A. van Schaik, B. Penninx & T. van Balkom VGCt, najaarscongres 2012 Vraagstelling In hoeverre worden

Nadere informatie

PLAATS VAN ANTIDEPRESSIVA IN DE AANPAK IN DE EERSTE LIJN VAN DEPRESSIE BIJ VOLWASSENEN

PLAATS VAN ANTIDEPRESSIVA IN DE AANPAK IN DE EERSTE LIJN VAN DEPRESSIE BIJ VOLWASSENEN PLAATS VAN ANTIDEPRESSIVA IN DE AANPAK IN DE EERSTE LIJN VAN DEPRESSIE BIJ VOLWASSENEN In dit artikel wordt de plaats van antidepressiva in de aanpak van depressie in de eerste lijn bij volwassenen besproken.

Nadere informatie

Behandeling van verslaving en comorbiditeit. de Noord Nederlandse ervaring

Behandeling van verslaving en comorbiditeit. de Noord Nederlandse ervaring Behandeling van verslaving en comorbiditeit de Noord Nederlandse ervaring Gent 14 nov2014 Primaire problematiek naar voorkomen in bevolking en % in behandeling 1 Setting van hulp in VZ VNN 34 ambulante

Nadere informatie

Inspiratiedag. De Basis GGz: Doen wat werkt. Zaterdag 13 september 2014 World Forum in Den Haag www.dagvandecgt.nl

Inspiratiedag. De Basis GGz: Doen wat werkt. Zaterdag 13 september 2014 World Forum in Den Haag www.dagvandecgt.nl Inspiratiedag De Basis GGz: Doen wat werkt Voor huisartsen, kaderhuisartsen GGz, praktijkondersteuners huisarts (POH GGz), psychologen werkzaam in de Basis GGz Zaterdag 13 september 2014 World Forum in

Nadere informatie

De behandeling van chronische angst en depressie (resultaten van de ZemCAD studie)

De behandeling van chronische angst en depressie (resultaten van de ZemCAD studie) Improving Mental Health by Sharing Knowledge De behandeling van chronische angst en depressie (resultaten van de ZemCAD studie) Jan Spijker, Annemein Kemps, Henny Sinnema VGCT najaarscongres 2013 INHOUD

Nadere informatie

Psychotherapie: wat werkt en waarom?

Psychotherapie: wat werkt en waarom? Valeriussymposium 2015 Psychotherapie: wat werkt en waarom? Donderdag 22 januari 2015 GGZ ingeest Bij GGZ ingeest kunnen mensen met psychische klachten rekenen op kwalitatief goede en betrouwbare zorg.

Nadere informatie

De begeleiding bij chronische angst en depressie (resultaten van de ZemCAD studie)

De begeleiding bij chronische angst en depressie (resultaten van de ZemCAD studie) Improving Mental Health by Sharing Knowledge De begeleiding bij chronische angst en depressie (resultaten van de ZemCAD studie) Jan Spijker, Maringa de Weerd, Henny Sinnema, Bauke Koekkoek, Ton van Balkom,

Nadere informatie

PsyQ 17-06-2011 1. Effectief? Zelfmanagement bij chronische angst en depressie INHOUD. Chroniciteit depressie en angst. Rehabilitatie & Zelfmanagement

PsyQ 17-06-2011 1. Effectief? Zelfmanagement bij chronische angst en depressie INHOUD. Chroniciteit depressie en angst. Rehabilitatie & Zelfmanagement Rehabilitatie en Zelfmanagement bij chronische angst en depressie (ZemCAD studie) INHOUD Chroniciteit depressie en angst Rehabilitatie & Zelfmanagement Jan Spijker, psychiater, hoofd zorgprogramma Stemmingsstoornissen

Nadere informatie

De medicamenteuze behandeling van ADHD en verslaving bij adolescenten.

De medicamenteuze behandeling van ADHD en verslaving bij adolescenten. De medicamenteuze behandeling van ADHD en verslaving bij adolescenten. Joanneke van der Nagel, psychiater, Tactus Verslavingszorg, Enschede Pieter-Jan Carpentier, psychiater, Reinier van Arkel groep, s-hertogenbosch

Nadere informatie

Kunnen we de tekst nog iets vereenvoudigen. Hij is wel erg compleet. Geen onnodige / onduidelijke afkortingen. dick; 27-2-2013

Kunnen we de tekst nog iets vereenvoudigen. Hij is wel erg compleet. Geen onnodige / onduidelijke afkortingen. dick; 27-2-2013 Verzorgingsgebied Een leuke uitdaging of een mer-à-boire? Het organiseren van de zorg voor bipolaire stoornissen in een fusie-organisatie. Kaspar Ditters en Dick Brouwer Expertkring Bipolaire Stoornissen

Nadere informatie

Algemene folder Zorgprogramma Bipolaire Stoornissen

Algemene folder Zorgprogramma Bipolaire Stoornissen Voor wie? Deze folder is bedoeld voor mensen die de diagnose bipolaire stoornis hebben gekregen of waarbij er een sterk vermoeden is dat er van een bipolaire stoornis sprake zou kunnen zijn. Het vraagt

Nadere informatie

Psychotherapeut en huisarts partners in gezondheidszorg 24 november 2014

Psychotherapeut en huisarts partners in gezondheidszorg 24 november 2014 Psychotherapeut en huisarts partners in gezondheidszorg 24 november 2014 De situatie in Nederland, 2000-2015 Paul Rijnders Emergis, Goes Zeeland Iets specifiek, bijvoorbeeld mosselen / mossel boot Overzicht:

Nadere informatie

behandeling van psychotische stoornissen

behandeling van psychotische stoornissen Workshop: De plaats van depotantipsychotica bij de medicamenteuze behandeling van psychotische stoornissen Dr. P.F.J. (Raphael) Schulte Opleider psychiatrie Psychiater behandelcentrum bipolaire stoornissen,

Nadere informatie

Slaapstoornissen in de psychiatrie: het belang van behandeling

Slaapstoornissen in de psychiatrie: het belang van behandeling Slaapstoornissen in de psychiatrie: het belang van behandeling - Dr. Marike Lancel - Divisie Forensische Psychiatrie Slaapcentrum voor Psychiatrie Assen Het interactieve brein in slaap 12-10-2012 Slaapstoornissen

Nadere informatie

Acute ingrijpmedicatie. Dr. Maarten Bak, psychiater Benjamin Richartz, afdelingshoofd Mondriaan / Universiteit Maastricht

Acute ingrijpmedicatie. Dr. Maarten Bak, psychiater Benjamin Richartz, afdelingshoofd Mondriaan / Universiteit Maastricht Acute ingrijpmedicatie Dr. Maarten Bak, psychiater Benjamin Richartz, afdelingshoofd Mondriaan / Universiteit Maastricht Disclosure Maarten Bak Speaker fees received from: Astra Zeneca, Lundbeck Positions

Nadere informatie

Zorgprogramma bipolaire stoornissen focus op vroege interventie en functioneel herstel

Zorgprogramma bipolaire stoornissen focus op vroege interventie en functioneel herstel Zorgprogramma bipolaire stoornissen focus op vroege interventie en functioneel Agenda Pro Persona Klinisch wetenschappelijke vergadering KenBiS Pro Persona 7 juni 2013 Zorgprogramma bipolaire stoornissen

Nadere informatie

Mindfulness - de 8-weekse training in vogelvlucht

Mindfulness - de 8-weekse training in vogelvlucht Mindfulness - de 8-weekse training in vogelvlucht Flip Kolthoff, psychiater Radboud Universitair Centrum voor Mindfulness, GGZ Noord-Holland-Noord Flip Kolthoff, VUmc, 20-01-2012 1 Inleiding Flip Kolthoff,

Nadere informatie

Ad Kerkhof. Klinisch psycholoog VU Amsterdam

Ad Kerkhof. Klinisch psycholoog VU Amsterdam De rol van GZ-psycholoog in de preventie van suïcide De nieuwe richtlijn Ad Kerkhof Klinisch psycholoog VU Amsterdam Multidisciplinaire richtlijnen Depressie 2007 Schizofrenie 2007 Angst 2007 Persoonlijkheidsstoornissen

Nadere informatie

Risico-indicatoren voor angst en depressie: hoe nu verder?

Risico-indicatoren voor angst en depressie: hoe nu verder? Risico-indicatoren voor angst en depressie: hoe nu verder? Filip Smit Trimbos-instituut, Centrum Preventie en Vroege Interventie Vrije Universiteit, Vakgroep Klinische Psychologie NKOP symposium 14 december

Nadere informatie

MULTIDISCIPLINAIRE RICHTLIJN WERK EN ERNSTIGE PSYCHISCHE AANDOENINGEN. Versie 0.0

MULTIDISCIPLINAIRE RICHTLIJN WERK EN ERNSTIGE PSYCHISCHE AANDOENINGEN. Versie 0.0 MULTIDISCIPLINAIRE RICHTLIJN WERK EN ERNSTIGE PSYCHISCHE AANDOENINGEN Versie 0.0 Datum Goedkeuring 21-04-2011 Methodiek Evidence based Verantwoording Trimbos-instituut Inhoudsopgave Multidisciplinaire

Nadere informatie

diagnostiek en behandeling voor de professional Bipolaire stoornis Nienke Jabben en Baer Arts

diagnostiek en behandeling voor de professional Bipolaire stoornis Nienke Jabben en Baer Arts diagnostiek en behandeling voor de professional Bipolaire stoornis Nienke Jabben en Baer Arts Bipolaire stoornis Diagnostiek en behandeling voor de professional Nienke Jabben en Baer Arts De serie Diagnostiek

Nadere informatie

Richtlijn bipolaire stoornissen

Richtlijn bipolaire stoornissen Richtlijn bipolaire stoornissen Richtlijn bipolaire stoornissen Tweede, herziene versie, 2008 W.A. Nolen, R.W. Kupka, P.F.J. Schulte, E.A.M. Knoppert-van der Klein, A. Honig, C.G. Reichart, P.J.J. Goossens,

Nadere informatie

INDIGO HET ANTWOORD OP DE BASIS GGZ

INDIGO HET ANTWOORD OP DE BASIS GGZ INDIGO HET ANTWOORD OP DE BASIS GGZ Inhoudsopgave Indigo Brabant 2 Wat is de Basis GGZ? 2 Wat kan Indigo mij bieden? 4 1. POH-GGZ 2. Generalistische Basis GGZ Specialistische GGZ 7 Heeft u vragen? 7 Contact

Nadere informatie

het antwoord op de Basis GGZ

het antwoord op de Basis GGZ het antwoord op de Basis GGZ mentale ondersteuning direct en dichtbij Inhoudsopgave Indigo Wat is de Basis GGZ? Verwijscriteria Wat kan Indigo mij bieden? 1. POH-GGZ 2. Generalistische Basis GGZ 3. mirro:

Nadere informatie

het antwoord op de Basis GGZ

het antwoord op de Basis GGZ het antwoord op de Basis GGZ mentale ondersteuning direct en dichtbij 2 Inhoudsopgave Indigo Wat is de Basis GGZ? Verwijscriteria Wat kan Indigo mij bieden? 1. POH-GGZ 2. Generalistische Basis GGZ 3. mirro:

Nadere informatie

Een scherp oog voor detail? Gevoelig voor prikkels?

Een scherp oog voor detail? Gevoelig voor prikkels? Een scherp oog voor detail? Gevoelig voor prikkels? ASS-ist: diagnose en behandeling voor volwassenen met autisme Stel: u loopt telkens vast in uw werk, relaties of sociale contacten. Uw omgeving vraagt

Nadere informatie

Bipolaire stoornis. it is mijn groep

Bipolaire stoornis. it is mijn groep Opm. Groepen-1.2012 def:opzet 14-02-2012 12:42 Pagina 67 D it is mijn groep In deze rubriek wil de redactie collegae aan het woord laten die aan de hand van een format hun groep beschrijven. Als zevende

Nadere informatie

Richtlijn bipolaire stoornissen

Richtlijn bipolaire stoornissen Richtlijn bipolaire stoornissen Prof. dr. W.A. Nolen, psychiater Mw. dr. E.A.M. Knoppert-van der Klein, psychiater Dr. A. Honig, MRC Psych., psychiater Dr. P.F. Bouvy, psychiater Dr. J.-L. Klompenhouwer,

Nadere informatie

E-HEALTH IN DE HUISARTSENPRAKTIJK EN BASIS GGZ

E-HEALTH IN DE HUISARTSENPRAKTIJK EN BASIS GGZ E-HEALTH IN DE HUISARTSENPRAKTIJK EN BASIS GGZ PROF. DR. ANNEMIEKE VAN STRATEN, VU & ACADEMISCHE WERKPLAATS DRS. MARCEL DIJKENS, RELATIEMANAGER BASIS GGZ, PREZENS (GGZ INGEEST) 19 JUNI 2014 E-HEALTH IN

Nadere informatie

Cognitief functioneren en de bipolaire stoornis

Cognitief functioneren en de bipolaire stoornis Cognitief functioneren en de bipolaire stoornis Dr. Nienke Jabben Amsterdam 5 november 2011 Academische werkplaats Bipolaire Stoornissen GGZ ingeest n.jabben@ggzingeest.nl Overzicht Wat is cognitief functioneren?

Nadere informatie

Je bent alleen maar verslaafd! Wim van Loon, Psychiater. 10 februari 2014

Je bent alleen maar verslaafd! Wim van Loon, Psychiater. 10 februari 2014 Je bent alleen maar verslaafd! Wim van Loon, Psychiater. 10 februari 2014 Comorbiditeit: Voorkomen van verschillende stoornissen bij 1 persoon. Dubbele diagnose: Verslaving (afhankelijkheid en misbruik

Nadere informatie

Mindfulness binnen de (psycho) oncologie. Else Bisseling, 16 mei 2014

Mindfulness binnen de (psycho) oncologie. Else Bisseling, 16 mei 2014 Mindfulness binnen de (psycho) oncologie Else Bisseling, 16 mei 2014 (Online) Mindfulness-Based Cognitieve Therapie voor kankerpatiënten. (Cost)effectiveness of Mindfulness-Based Cognitive Therapy (MBCT)

Nadere informatie

Samen kiezen voor herstel

Samen kiezen voor herstel Valeriussymposium 2012 Beeld: Shutterstock Juli 2012 www.ggzingeest.nl www.vumc.nl Samen kiezen voor herstel Donderdag 15 november 2012 Samen kiezen voor herstel Wat zijn ernstige psychiatrische aandoeningen

Nadere informatie

Angst en depressie in de huisartspraktijk: signaleren van risicogroepen. Peter F M Verhaak NIVEL

Angst en depressie in de huisartspraktijk: signaleren van risicogroepen. Peter F M Verhaak NIVEL Angst en depressie in de huisartspraktijk: signaleren van risicogroepen Peter F M Verhaak NIVEL 12-maands prevalentie stemmings-, angst- en middelenstoornis 250 200 N/1000 patiënten 150 100 50 Depressie

Nadere informatie

DE VERVOLGBEHANDELING BIJ EEN PATIËNT

DE VERVOLGBEHANDELING BIJ EEN PATIËNT DE VERVOLGBEHANDELING BIJ EEN PATIËNT MET EEN BIPOLAIRE STOORNIS Een gevalsbeschrijving over Evidence Based Practice, richtlijnbehandeling en uitkomstindicatoren Dr. P.J.J. Goossens, RN MANP PhD, Verpleegkundige

Nadere informatie

Oncologische Revalidatie:

Oncologische Revalidatie: Oncologische Revalidatie: Verleden Heden - Toekomst dr. Jan Paul van den Berg, revalidatiearts Meander MC Doelstelling Oncologische Revalidatie Het verbeteren van de kwaliteit van leven van patiënten met

Nadere informatie

De revisie van de richtlijn angststoornissen

De revisie van de richtlijn angststoornissen De revisie van de richtlijn angststoornissen Ton van Balkom VU-MC/GGZ ingeest Amsterdam Dagelijkse behandeling angststoornis (Young et al, Arch Gen Psychiatry 2001) Depressie Angst Angst + Depressie

Nadere informatie

INTER-PSY Lente Symposium

INTER-PSY Lente Symposium Disclosure belangen spreker Getalenteerd omgaan met ADHD Anne van Lammeren, psychiater Universitair Centrum Psychiatrie UMCG 16-03-2016 Lentesymposium Interpsy (Potentiële) belangenverstrengeling Voor

Nadere informatie

TRANSMURAAL PROTOCOL PSYCHIATRIE Herziene versie mei/juni 2009.

TRANSMURAAL PROTOCOL PSYCHIATRIE Herziene versie mei/juni 2009. TRANSMURAAL PROTOCOL PSYCHIATRIE Herziene versie mei/juni 2009. Werkafspraken De afdeling psychiatrie, gevestigd in het Academisch Psychiatrisch Centrum van het AMC, kent 4 zorglijnen: 1. Acute zorg 2.

Nadere informatie

Bijlage bij Beleidsregel productstructuur DBC GGZ CI-1066. Tabel 1: Productgroepen voor behandeling van de productstructuur DBC GGZ 2009

Bijlage bij Beleidsregel productstructuur DBC GGZ CI-1066. Tabel 1: Productgroepen voor behandeling van de productstructuur DBC GGZ 2009 Bijlage bij Beleidsregel productstructuur DBC GGZ CI-1066 Tabel 1: Productgroepen voor behandeling van de productstructuur DBC GGZ 2009 Code Omschrijving productgroep activiteit (geen vast onderdeel omschrijving

Nadere informatie

Discussion Summary Samenvatting Dankwoord Curriculum Vitae

Discussion Summary Samenvatting Dankwoord Curriculum Vitae chapter 7 Discussion Summary Samenvatting Dankwoord Curriculum Vitae 140 chapter 7 SAMENVATTING De bipolaire stoornis (of manisch-depressieve stoornis) is een stemmingsstoornis waarin episodes van (hypo)manie

Nadere informatie

UITNODIGING. Vierde Jaarcongres voor klinisch psychologen en klinisch neuropsychologen. vrijdag 20 april 2012 Jaarbeurs Utrecht IV 5.

UITNODIGING. Vierde Jaarcongres voor klinisch psychologen en klinisch neuropsychologen. vrijdag 20 april 2012 Jaarbeurs Utrecht IV 5. Vierde Jaarcongres voor klinisch psychologen en klinisch neuropsychologen : UITNODIGING vrijdag 20 april 2012 Jaarbeurs Utrecht Accreditatie FGzP: 6 punten Voorwoord Geachte collega, In het voorjaar van

Nadere informatie

het antwoord op de Basis GGZ

het antwoord op de Basis GGZ het antwoord op de Basis GGZ mentale ondersteuning direct en dichtbij Inhoudsopgave Indigo Wat is de Basis GGZ? Verwijscriteria Wat kan Indigo mij bieden? 1. POH-GGZ 2. Generalistische Basis GGZ Mirro:

Nadere informatie

GGZ Kennisdag 2012 De Eerste Lijn

GGZ Kennisdag 2012 De Eerste Lijn GGZ Kennisdag 2012 De Eerste Lijn Klaar voor de toekomst? 2 februari 2012 Beurs van Berlage Amsterdam GGZ Kennisdag 2012 De Eerste Lijn Klaar voor de toekomst? 2 februari 2012 Toekomstvisie eerste lijn

Nadere informatie

Ontwikkelingen in de behandeling van volwassenen met een autismespectrum stoornis. Donderdag 23 januari 2014 Jaarbeurs Utrecht

Ontwikkelingen in de behandeling van volwassenen met een autismespectrum stoornis. Donderdag 23 januari 2014 Jaarbeurs Utrecht Ontwikkelingen in de behandeling van volwassenen met een autismespectrum Congres stoornis Donderdag 23 januari 2014 Jaarbeurs Utrecht Ontwikkelingen in de behandeling van volwassenen met een AUTISMESPECTRUMSTOORNIS

Nadere informatie

Call 2014 7-5-2014. Netwerk Kwaliteitsontwikkeling GGz p/a Postbus 20062 3502 LB UTRECHT

Call 2014 7-5-2014. Netwerk Kwaliteitsontwikkeling GGz p/a Postbus 20062 3502 LB UTRECHT Call 2014 7-5-2014 Netwerk Kwaliteitsontwikkeling GGz p/a Postbus 20062 3502 LB UTRECHT KWALITEITSSTANDAARDEN GGZ 2014-2017/Ronde 1 datum geplaatst: 1 mei 2014 deadline: 8 augustus 2014 Oproep tot het

Nadere informatie

Doen bij Depressie. Module 3 Fase 4 - Behandelen. Medicamenteuze behandeling van depressie bij cliënten van verpleeghuizen.

Doen bij Depressie. Module 3 Fase 4 - Behandelen. Medicamenteuze behandeling van depressie bij cliënten van verpleeghuizen. Doen bij Depressie Module 3 Fase 4 - Behandelen Module 3 Medicamenteuze behandeling Bijlage 8 Medicamenteuze behandeling van depressie bij cliënten van verpleeghuizen Protocol gebaseerd op het Addendum

Nadere informatie

Evidence Based Practice in de alledaagse praktijk. Definitie EBP 16-4-2015

Evidence Based Practice in de alledaagse praktijk. Definitie EBP 16-4-2015 Evidence Based Practice in de alledaagse praktijk Lies Braam, verpleegkundig specialist neurologie 26 maart 2015 V &VN neurocongres Definitie EBP Bij EBP gaat het om klinische beslissingen op basis van

Nadere informatie

Bijlage 1: Programma van Eisen

Bijlage 1: Programma van Eisen Bijlage 1: Programma van Eisen Functie: Stichting Nijmeegs Kenniscentrum Chronische Vermoeidheid afdeling Jeugd < 18 jaar Toegangscriteria 1. Karakteristieken van het kind: De algemene karakteristieken

Nadere informatie

28-10- 2014. Behandelen in een Intensive Home Treatment. Opzet workshop. De kern van IHT

28-10- 2014. Behandelen in een Intensive Home Treatment. Opzet workshop. De kern van IHT Behandelen in een Intensive Home Treatment Team Lianne Boersma - psychiater IHT GGZ Noord-Holland Noord Ruud Zuidmeer SPV IHT Spoedeisende Psychiatrie Amsterdam Opzet workshop! Wat is de kern van Intensive

Nadere informatie

ERGOTHERAPIE NA UITVAL WEGENS DEPRESSIE

ERGOTHERAPIE NA UITVAL WEGENS DEPRESSIE ERGOTHERAPIE NA UITVAL WEGENS DEPRESSIE Dr. Hiske Hees Psycholoog Afdeling Stemmingsstoornissen AMC Psychiatrie 20 maart 2013 Depressie Veelvoorkomend:11-21% Recidiverend: 50-90% Ernstige beperkingen in

Nadere informatie

DE INTERVENTIES DIE SPV-EN ZEGGEN TOE

DE INTERVENTIES DIE SPV-EN ZEGGEN TOE DE INTERVENTIES DIE SPV-EN ZEGGEN TOE TE PASSEN BIJ DEPRESSIEVE CLIËNTEN Een aanloopje naar de discussie over de positionering van SPV-en in het zorgprogramma stemmingstoornissen Robertjan Noorlander,

Nadere informatie

Geen gescheiden werelden

Geen gescheiden werelden Valeriussymposium uitnodiging officiële 2013 opening locatie De Nieuwe Valerius Kinderpsychiatrie en volwassenenpsychiatrie Geen gescheiden werelden Donderdag 14 november 2013 GGZ ingeest Bij GGZ ingeest

Nadere informatie

BREATH Online zelfhulpprogramma voor vrouwen met borstkanker

BREATH Online zelfhulpprogramma voor vrouwen met borstkanker BREATH Online zelfhulpprogramma voor vrouwen met borstkanker prof. dr. Judith Prins drs. Sanne vd Berg- dr. Marieke Gielissen dr. Nelleke Ottevanger Medische Psychologie UMC St Radboud Nijmegen 8 maart

Nadere informatie

Ondersteuning bij de diagnose kanker (de lastmeter)

Ondersteuning bij de diagnose kanker (de lastmeter) Ondersteuning bij de diagnose kanker (de lastmeter) De diagnose kanker kan grote impact op u en uw naaste(n) hebben. De ziekte en de behandeling kunnen niet alleen lichamelijke klachten met zich meebrengen,

Nadere informatie

Interapy Online Psychotherapie 10 jaar Onderzoek & Praktijk. Bart Schrieken

Interapy Online Psychotherapie 10 jaar Onderzoek & Praktijk. Bart Schrieken Interapy Online Psychotherapie 10 jaar Onderzoek & Praktijk Bart Schrieken Presentatie Soorten e-mental health Onderzoek Voorbeelden praktijk Conclusies & aanbevelingen Online aanbod door GGZ in Nederland

Nadere informatie

Zorg in Samenwerking

Zorg in Samenwerking Zorg in Samenwerking (Collaborative Care) voor patiënten met een bipolaire stoornis: Achtergronddocument Nienke van der Voort-Scholten1 1, RN, Phd Berno van Meijel 2, RN, PhD Ralph Kupka 3, MD, PhD Peter

Nadere informatie

Depressie behandeling: additie en augmentatie strategieën. Leo Timmerman Opleider psychiatrie GGZ Drenthe

Depressie behandeling: additie en augmentatie strategieën. Leo Timmerman Opleider psychiatrie GGZ Drenthe Depressie behandeling: additie en augmentatie strategieën Leo Timmerman Opleider psychiatrie GGZ Drenthe Relaties met een farmaceutisch bedrijf of sponsor Geeft presentaties voor: AstraZeneca Eli Lilly

Nadere informatie

Informatie voor Familieleden omtrent Psychose. InFoP 2. Inhoud

Informatie voor Familieleden omtrent Psychose. InFoP 2. Inhoud Informatie voor Familieleden omtrent Psychose InFoP 2 Inhoud Introductie Module I: Wat is een psychose? Module II: Psychose begrijpen? Module III: Behandeling van psychose de rol van medicatie? Module

Nadere informatie

Uitwerking substitutiebomen ten behoeve van substitutiemodel generalistische basis GGZ

Uitwerking substitutiebomen ten behoeve van substitutiemodel generalistische basis GGZ Uitwerking substitutiebomen ten behoeve van substitutiemodel generalistische basis GGZ In opdracht van Ministerie van VWS juli 2013 Stap 1 Stap 1: Substitutie per behandeling Op de volgende pagina s volgen

Nadere informatie

HERWONNEN REGIE: Ervaringen van patiënten met een bipolaire stoornis met een signaleringsplan, een fenomenologische. Studie

HERWONNEN REGIE: Ervaringen van patiënten met een bipolaire stoornis met een signaleringsplan, een fenomenologische. Studie HERWONNEN REGIE: Ervaringen van patiënten met een bipolaire stoornis met een signaleringsplan, een fenomenologische studie REGAINED CONTROL: Lived experience of patients suffering from a bipolar disorder

Nadere informatie

Individuele creatieve therapie als onderdeel van de oncologische revalidatie

Individuele creatieve therapie als onderdeel van de oncologische revalidatie Individuele creatieve therapie als onderdeel van de oncologische revalidatie Eveline Bleiker Minisymposium Oncologische Creatieve therapie in ontwikkeling 26 mei 2015 Achtergrond Even voorstellen Creatieve

Nadere informatie

Survivor ship care Zorg na de diagnose en behandeling van kanker Ellen Passchier, RN MSc.

Survivor ship care Zorg na de diagnose en behandeling van kanker Ellen Passchier, RN MSc. Survivor ship care Zorg na de diagnose en behandeling van kanker Ellen Passchier, RN MSc. INhoud Toename overleving meer patienten leven langer met kanker Effecten en behoeften na kankerbehandeling? Survivorship

Nadere informatie

Regionaal zorgpad Depressie Zorggroep Synchroon

Regionaal zorgpad Depressie Zorggroep Synchroon Regionaal zorgpad Depressie Zorggroep Synchroon April 2014 Zorgpad Depressie 4-6-2014 1 Regionaal zorgpad Depressie Zorggroep Synchroon, april 2014 Zorgpad Depressie 4-6-2014 2 Regionaal Zorgpad Depressie

Nadere informatie

Behandeling van eerste psychose (waar de richtlijn niet over spreekt) Dr H.J. Gijsman, psychiater Hoofd Zorgprogramma Psychose Pro Persona

Behandeling van eerste psychose (waar de richtlijn niet over spreekt) Dr H.J. Gijsman, psychiater Hoofd Zorgprogramma Psychose Pro Persona Behandeling van eerste psychose (waar de richtlijn niet over spreekt) Dr H.J. Gijsman, psychiater Hoofd Zorgprogramma Psychose Pro Persona Environment Genotype Phenotype Omgeving Gen Psychose Omgeving

Nadere informatie

LEREN OMGAAN MET KWETSBAARHEID

LEREN OMGAAN MET KWETSBAARHEID LEREN OMGAAN MET KWETSBAARHEID De rol van de sociaal psychiatrisch verpleegkundige in de behandeling van patiënten met een manisch-depressieve stoornis in de transmurale hulpverlening Onno Kastelein, auteur

Nadere informatie

1 Artikelen. Submitted

1 Artikelen. Submitted Publicatie-overzicht 1. Artikelen 2. Boeken (hoofdstukken) 3. Abstracts 4. Voordrachten Centrum Bipolaire Stoornissen Publicatie-overzicht vanaf 2010 01-12-2015 1 Artikelen Submitted Apenhorst-Hol, M.,

Nadere informatie