Fobocommissie Gemiva-SVG Groep

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Fobocommissie Gemiva-SVG Groep"

Transcriptie

1 Fobocommissie Gemiva-SVG Groep Jaarverslag 2013 Inhoudsopgave Inleiding.... Hoofdstuk 1 Jaarcijfers en activiteiten 1.1. Jaaroverzichten Aantal geregistreerde cliënten Calamiteiten en bedrijfsongevallen Activiteiten van de fobocommissie... Hoofdstuk 2 Meldingen en aanbevelingen

2 Inleiding Bij het melden van een fobo gaat het altijd over feiten, niet over de schuldvraag. De doelstelling van de fobocommissie is het leveren van een bijdrage aan de verbetering van de kwaliteit van de dienstverlening en de arbeidsomstandigheden, in het bijzonder door het registreren en analyseren van meldingen van fouten, ongevallen en bijna-ongevallen en agressievoorvallen. Tevens formuleert de fobocommissie, uit de analyse van de jaarcijfers, aanbevelingen aan de Raad van Bestuur. De Raad van Bestuur kan op grond van die aanbevelingen beslissingen nemen, die een bijdrage kunnen leveren aan het terugdringen van fobo- en agressievoorvallen. Iedere gebeurtenis waar een medewerker (indirect) bij betrokken is en die tot schade leidt of had kunnen leiden bij een cliënt, medecliënt, medewerker of andere betrokkene is een fobomelding waard. Bij een fobomelding doelen we zowel op fobovoorvallen als agressievoorvallen. Zodra een medewerker een voorval (fout, ongeval of bijna-ongeval) ontdekt, is hij verantwoordelijk om maatregelen te treffen om de schade te beperken, of zoveel mogelijk te herstellen. Rapporteren, melden aan de leidinggevende en bespreken van het voorval in een inhoudelijk of teamoverleg zijn de volgende stappen. Het bespreken van een melding kan leiden tot maatregelen waardoor vergelijkbare voorvallen in de toekomst voorkomen kunnen worden. Deze maatregelen kunnen bijvoorbeeld betrekking hebben op het ondersteunings- of behandelplan van de cliënt of leiden tot het opstellen van een protocol of het aanvragen van een specifieke training. De fobocommissie Gemiva-SVG Groep bestaat uit de volgende personen: Leden: Henk Batelaan Merie Surentu Harms Steven Kalkman Chris van Slochteren Janny Smalbil Cocky Wolff- Zandbergen Secretaris: Ellen van Zee Voorzitter: Jos de Kimpe. Het fobojaarverslag is een neerslag van algemene cijfers van de geregistreerde fobo- en agressiemeldingen, uitgesplitst naar regio en per regio ook in VG- en LG sector. De bijlagen met cijfers per regio en meldingscategorie zijn te vinden op de intranetpagina van de fobocommissie. In 2013 zijn er binnen Gemiva-SVG Groep de nodige veranderingen en verschuivingen geweest. Door de huidige financiering van vervoer zijn veel cliënten veranderd van activiteitencentrum/werkplek. Een aantal regio s hebben uitbreiding gehad van locaties. Door nieuwbouw van o.a. Swetterhage in regio Noord hebben zich veel verhuizingen voorgedaan van cliënten naar andere woningen. Daarnaast is een aantal woningen binnen Gemiva-SVG Groep opgeheven en samengevoegd in een nieuwe locatie. Sommige locaties hebben een nieuwe naam gekregen of zijn organisatorisch opgegaan in een ander cluster. Bij het interpreteren van de cijfers moet rekening worden gehouden met deze verschuivingen en veranderingen. Nieuw in het jaarverslag 2013 is het thema Discussie. Met het thema Discussie willen we een aanzet geven tot gedachtewisseling en discussie binnen de organisatie en op locatieniveau. De fobocommissie ontvangt graag reacties op de discussiepunten, voor eigen beleid en advisering aan Raad van Bestuur. Het mailadres van de fobocommissie is: De fobocommissie is voor haar activiteiten afhankelijk van de medewerking op de locaties. Mochten er vragen zijn over fobo- en agressievoorvallen, de werkwijze van de fobocommissie of andere vragen/opmerkingen die te maken hebben met het werk van de fobocommissie, neem dan contact met : 2

3 Hoofdstuk 1 Jaarcijfers en activiteiten 1.1 Jaaroverzichten 2013 In het verslagjaar 2013 zijn er in totaal meldingen geregistreerd, waarbij cliënten zijn betrokken. Naast deze meldingen zijn er 38 ontvangen in de categorie Fobomelding zonder cliënt. Dit zijn meldingen waarbij geen cliënten betrokken zijn. Deze meldingen zijn niet in de overzichten opgenomen. In hoofdstuk 2 staat een korte toelichting op de categorie Fobomelding zonder cliënt. Overzicht 1 Meldingen 2009, 2010, 2011, 2012 en Fobo Incidenteel voorkomende agressie Vaker voorkomende agressie Totaal Specifieke overzichten van de meldingen in regio Midden, regio Noord en regio Zuid zijn te vinden in bijlagen 3, 4 en 5 van het jaarverslag Meldingen per locatie zijn hierin opgenomen. Overzicht 2 Fobomeldingen Regio Midden Regio Noord Regio Zuid Gemiva-SVG Groep LG Medicatie Vallen Overig Totaal fobomeldingen LG VG Medicatie Vallen Overig Totaal fobomeldingen VG Totaal aantal fobomeldingen In bijlage 1 zijn meer cijfers/overzichten met betrekking tot fobomeldingen te vinden. Overzicht 3 Agressiemeldingen LG VG Regio Midden Regio Noord Regio Zuid Gemiva-SVG Groep Incidenteel Vaker Totaal Incidenteel en Vaker Incidenteel Vaker Totaal Incidenteel en Vaker Totaal aantal agressiemeldingen Voor een goede interpretatie van deze cijfers is het van belang te weten dat er 15 cliënten zijn met 100 of meer meldingen. In totaal 'staan' zij voor 2616 meldingen, 33% van het totaal aantal meldingen. In bijlage 2 zijn meer cijfers/overzichten met betrekking tot agressiemeldingen te vinden. 3

4 1.2 Aantal geregistreerde cliënten Voor een goede beoordeling van de cijfers is het van belang te weten hoeveel cliënten per regio in 2013 gebruik maakten van de diensten van de Gemiva-SVG Groep. Alle cliënten, die in welke vorm dan ook zorg krijgen, zijn meegeteld. Overzicht 4 Aantal geregistreerde cliënten Behandeling en Advies Aantal cliënten regio Midden Aantal cliënten regio Noord Aantal cliënten regio Zuid December December * Aantal cliënten is op basis van productie Aantal cliënten Gemiva-SVG Groep * 1.3 Calamiteiten en bedrijfsongevallen De definities van calamiteit en bedrijfsongeval zijn: Calamiteit De officiële definitie van de Inspectie van de Gezondheidszorg is: een calamiteit is een gebeurtenis die onverwacht en onbedoeld heeft geleid tot de dood of een ernstig schadelijk gevolg voor een cliënt of een medewerker'. Bedrijfsongeval Er is sprake van een meldingsplichtig bedrijfsongeval als een medewerker door een ongeval op het werk blijvend letsel oploopt, in een ziekenhuis wordt opgenomen, of overlijdt. Op de meldingsformulieren is het, sinds 2013, mogelijk om aan te geven dat het 'nog niet duidelijk is' of er sprake is van een calamiteit of een bedrijfsongeval. De meldingen van calamiteiten en bedrijfsongevallen blijken niet altijd terecht te zijn. Meldingen van calamiteiten: Eén fobomelding waarbij op moment van melding nog niet duidelijk was of er sprake was van een calamiteit. Meldingen van bedrijfsongevallen: Eén fobomelding waarbij er sprake was van een bedrijfsongeval. Daarnaast was bij twee fobomeldingen op moment van melding nog niet duidelijk of het een bedrijfsongeval betrof. Bij twee agressiemeldingen was er sprake van een bedrijfsongeval. Daarnaast was bij 2 agressiemeldingen op moment van melden nog niet duidelijk of het een bedrijfsongeval betrof. 1.4 Activiteiten van de fobocommissie In 2013 is de fobocommissie 7 keer bij elkaar geweest. Besproken onderwerpen De vraag van coaches van de dienst BBO (per 2014 Centrum Kennis en Leren) of de fobocommissie kan adviseren tot nazorg voor een team. Evaluatie kwaliteitshandboek en jaarverslag 2012 met Jos Hiel. Worden dezelfde bewaartermijnen gehanteerd door de fobocommissie en PCD? Periodiek cijfers en interpretatie van cijfers over Jaarverslag Voorbereiding van de, hieronder genoemde, acties. Binnengekomen vragen. 4

5 Acties Indeling weeklijsten aangepast; overzichtelijker door een alfabetische volgorde van locaties. Gedragsdeskundigen; vraag over nut van wekelijkse toezending agressie- en fobooverzichten. Besloten om toe te blijven zenden met een kleine aanpassing: type agressie toegevoegd aan weekoverzichten. Belronde Locatiehoofden: zie verslag in bijlage 6. Deskundigheidsbevordering: Twee commissieleden hebben de Cursus Prisma Light gevolgd. Twee commissieleden hebben de presentatie van het onderzoek naar medicatieverstrekkingen bijgewoond. Periodiek contact met de afdeling F&I. In loopjaar 2013 is sprake van een constructieve samenwerking. Enige malen contact met een locatie en/of betrokkene n.a.v. meldingen. Overleg met twee locatiehoofden over de noodzaak van eventuele aanpassingen in het formulier t.a.v. vaker voorkomende agressie. Het formulier blijkt voldoende bruikbaar. N.a.v. de nota Moeilijk Verstaanbaar Gedrag heeft de fobocommissie, op eigen initiatief, cijfers aangeleverd over locaties met veel agressievoorvallen. Het Jaarverslag 2012 is besproken in het RMT-overleg van regio Midden en regio Noord. N.a.v. bespreking jaarverslag in regio Midden is met een clustermanager de cijfers van agressiemeldingen bij kinderen bekeken. Er is uitleg gegeven hoe men deze gegevens kan opzoeken in managementrapportage. De clustermanager heeft de gegevens besproken met een betrokken locatiehoofd. N.a.v. de audit Leren van incidenten en verbeterpunten t.a.v. de fobocommissie contact met stafmedewerker kwaliteit. Eventuele verbeterpunten zijn aan de orde gekomen in de fobocommissie. N.a.v. bespreking jaarverslag 2012 met de CVR van regio Noord contact met de regiomanager over het duiden" van cijfers. Uitleg gegeven hoe cijfers al dan niet geïnterpreteerd kunnen worden. In 2013 is er 8 x via en 19 x via contact gezocht met de fobocommissie. Men nam contact op over vragen als: Hoe kan men omgaan met het melden van vaker voorkomende agressie? Is dit voorval wel of niet meldingswaardig? 5

6 Hoofdstuk 2 Meldingen en aanbevelingen Melden meldingen. Het totaal aantal meldingen in 2013 is gestegen in vergelijking met voorafgaande jaren. In 2013 is er een stijging van 18% t.o.v. 2012, van 8650 meldingen in 2012 naar meldingen in Naar aanleiding van de toename van het aantal fobo- en agressiemeldingen, een verdubbeling in de afgelopen 5 jaar, heeft de fobocommissie een 'belronde' gehouden onder locatiehoofden van een 20-tal locaties. In bijlage 6 vindt u een verslag van de bevindingen. Aanbeveling N.a.v. een aantal reacties uit de belronde met locatiehoofden zal de fobocommissie nagaan hoe zij kunnen (blijven) zorgen voor een goede bekendheid. Discussie: In veel zorginstellingen wordt regelmatig gediscussieerd over meldcriteria: wanneer meld je voorvallen nu wel of niet? Binnen de Gemiva - SVG Groep speelt dit ook. Vooral 2 opvattingen komen naar voren. De ene opvatting is dat alles gemeld moet worden, want hoe meer data je verzamelt hoe beter je kunt analyseren. De andere opvatting gaat er vanuit dat juist alles melden weinig toevoegt aan wat al bekend is. Over het algemeen vindt men dat alle voorvallen in de zorgverlening aandacht verdienen en maatregelen genomen moeten worden om schade te beperken of zoveel mogelijk te herstellen. De vraag blijft: Hoe kunnen we als organisatie leren uit individuele casussen om fouten in de toekomst te voorkomen? Zou het voor zowel het Consultatieteam Mishandeling en Misbruik als de fobocommissie raadzaam zijn om de meldingsformulieren aan te passen aan formuleringen in de officiële meldcode? En sluiten de gebruikte termen voldoende aan bij het ondersteuningsplan? Er zijn veel geluiden en discussies naar aanleiding van de huidige veranderingen in het zorgstelsel. Soms ook in (korte) toelichtingen bij fobo- en agressiemeldingen. Men vreest de effecten van de veranderingen voor cliënten. Hoe kunnen we effecten van die veranderingen voor het functioneren van de cliënten volgen? Medicatie 1042 meldingen In vergelijking met 2012 zijn er 189 meldingen meer dan in 2013, een stijging met 22%. In regio Midden is de stijging het grootst. In 2013 is de meest genoemde oorzaak 'vergeten door medewerker' (45%). Bij ruim 30% van de medicatievoorvallen wordt gemeld dat de oorzaak bij de cliënt ligt. Hierbij is 204 keer sprake van vergeten en 122 keer van weigeren. Bij 453 meldingen wordt ingevuld dat het voorval voorkomen had kunnen worden. Vaak wordt gemeld dat het voorval zich voordoet doordat de medewerker niet toeziet of de cliënt de medicatie wel goed inneemt of niet voldoende attent is op het verstrekken van medicatie bij verandering van situatie, zoals vakantie. 6

7 Aanbeveling Wil men kunnen melden, dan zal men zich bewust moeten zijn wanneer er sprake is van een medicatievoorval. Uit het Onderzoek naar medicatieverstrekking bij de Gemiva-SVG Groep (D. Sterenborg, 2013) blijkt dat men zich hier niet altijd bewust van is. Om dit bewustzijn te vergroten zal het verloop van medicijnverstrekkingen regelmatig aan de orde moeten komen in het locatieoverleg. Bespreek tevens aan welke voorwaarden het moment van verstrekken van medicatie moet voldoen om alle aandacht er aan te kunnen geven (zie Intranet:Themapagina Medicatie; Beleid en procedures, Protocollen). De fobocommissie heeft de indruk dat nog weinig gebruik wordt gemaakt van mogelijkheden op technisch gebied, om te zorgen dat medicatie niet vergeten wordt. Dit zou voor zowel begeleiders als cliënten behulpzaam kunnen zijn, bijvoorbeeld een geluidssignaal op mobiele telefoon of horloge. Eerder genoemd onderzoek (D. Sterenborg, 2013) is aanleiding om er nogmaals op te wijzen dat de fobocommissie cijfers beschikbaar kan stellen die van nut kunnen zijn voor de organisatie. Discussie Wordt het in de huidige tijd, waarin regie over eigen leven, autonomie en meer zelfstandig wonen centraal staan voor de cliënt, niet noodzakelijk om per cliënt vast te stellen, en niet alleen bij medicatie, wie waar verantwoordelijk voor is? Vallen 742 meldingen In 2013 zijn 742 valvoorvallen gemeld. Het totaal aantal meldingen van valvoorvallen is toegenomen met iets meer dan 100 t.o.v Het aantal gemelde voorvallen laat een toename zien van 64% in de LG-sector, 90% in regio Midden en 10% in regio Zuid. In regio Noord is er een afname met 62%, waarbij Swetterhage een iets mindere daling heeft dan de overige locaties. Voor een goede interpretatie van de cijfers moet men zich realiseren dat er in regio Noord tien locaties zijn, in regio Midden vier en regio Zuid drie met 10 of meer voorvallen. Gezondheidsproblemen zijn de meest ingevulde oorzaak van valvoorvallen. Dit wordt zowel gemeld bij categorie 'gezondheidsproblemen, duizeligheid en onwel worden' als bij de categorie 'anders'. De vraag over 'ernst voorval' is in 30% van het aantal meldingen niet ingevuld. Bij meldingen waarbij sprake is van 'extreem ernstig', ging het in 4 van de 5 meldingen om botbreuken. In 2013 is in het meldingsformulier een vraag toegevoegd over de noodzaak van een 'Valscreening'. Op deze vraag is 702x ingevuld dat er geen 'Valscreening' noodzakelijk is en 34x dat deze wel noodzakelijk is. In 2013 is er in totaal 23 keer gebruik gemaakt van de 'Valscreening'. Interessant is dat binnen Gemiva-SVG Groep meer valvoorvallen gemeld worden bij mannen dan bij vrouwen, terwijl in de gewone samenleving vrouwen vaker vallen en/of een hoger valrisico hebben. Best Practice Op een locatie is door scholing 'valpreventie voor begeleiders' de frequentie van valvoorvallen afgenomen. (zie intranet: Themapagina Valpreventie) 7

8 Aanbeveling Er is gebleken dat meldingen, waarbij aangegeven wordt valscreening noodzakelijk, niet altijd leiden tot aanvragen voor een valscreening. Voor de fobocommissie is onduidelijk hoe het komt dat een melding van valscreening noodzakelijk' niet leidt tot een aanvraag voor een valscreening. Advies is dat de melder na melding contact opneemt met het locatiehoofd om een besluit te nemen over de noodzaak om eventueel een aanvraag in te dienen. De fobocommissie adviseert tevens om na te gaan waarom de stap vanuit de melding naar inzetten van valpreventie niet wordt gezet (zie intranet: Themapagina Valpreventie). In de regio s Zuid en Midden behoeft het Valpreventie - beleid meer aandacht. In de loop der jaren constateert de fobocommissie een gestage stijging van valpartijen, o.a. door verkeerd gebruik van hulpmiddelen. De fobocommissie adviseert locaties om hier extra alert op te zijn. Door dit op tijd te signaleren en te verhelpen zijn waarschijnlijk valpartijen te voorkomen. Actie Omdat gezondheidsproblemen in verschillende categorieën worden gemeld, vermoedt de fobocommissie dat er mogelijk misverstanden zijn over de term 'gezondheidsproblemen'. De fobocommissie agendeert de vraag of 'oorzaken van valvoorvallen' in het meldingsformulier aangepast moet worden. Fobomeldingen 'Overig' 467 meldingen T.o.v is er sprake van een afname van meldingen (7%). Deze afname is toe te schrijven aan de afname in regio Noord. De overige regio's laten een toename zien. De verdeling van de af- en toename van de meldingen is als volgt: Afname meldingen in de VG-sector met 8,5% en toename in LG-sector met 38%. Afname in regio Noord en toename in overige regio's. Afname meldingen m.b.t. kinderen en aantal meldingen m.b.t. volwassenen vergelijkbaar met Bij de voorvallen, die gemeld zijn, waren 326 verschillende cliënten betrokken. Zowel het aantal ernstige, zeer ernstige als extreem ernstige meldingen is afgenomen. In de categorie 'overig' valt een afname op van meldingen in de (sub-) categorieën verslikken en consumptie van niet-eetbare middelen. In de (sub-) categorieën weglopen/vermissing en vervoersfout komt een toename naar voren. Eén van de vaste categorieën bij de meldingen 'overig' is de categorie anders. Dit is de zogenaamde verlegenheidscategorie, met meldingen die niet onder één van de andere vaste categorieën thuishoren. Ook wordt de categorie anders wel gebruikt om het incident nog wat nader uit te leggen of om melding te maken van een meervoudig incident. De meest opvallende soorten meldingen in de categorie 'overig' zijn: Voorvallen met faeces (div. gevolgen) Kleinere c.q. grotere brandwonden door hete voorwerpen als kaarsvet, heet water, hete koffie, kookplaat, zon, heet badwater, verwarming, strijkijzer Voorvallen met (lift)deuren/ramen die open of juist dicht hadden moeten zijn Voorvallen met scherpe voorwerpen (naalden, prikpen, epipen, mesjes, glas) Cliënten met wonden of blauwe plekken (oorzaken niet altijd duidelijk) 8

9 Beknelde vingers c.q. voeten (diverse oorzaken) Alarmeringsfouten (anders dan met piepersysteem) Voorvallen met sondevoeding (te veel, verkeerd, etc.) Situaties van bijna brand (rookontwikkeling, brandgaten, brandgevaar, kortsluiting) Situaties met te weinig c.q. ongeschoold personeel Voorvallen, waarbij een cliënt is vergeten Cliënten die in het water waren gevallen Een poging tot zelfdoding van een cliënt Diefstal Agressie 7995 meldingen Er is in 2013 een stijging met 1268 meldingen van agressie (19%) t.o.v Voor een goede interpretatie van de cijfers is het van belang te weten dat er 15 cliënten ( 4 vrouwen en 11 mannen) zijn met 100 of meer meldingen. In totaal 'staan' zij voor 2616 meldingen, 33% van het totaal aantal meldingen. Het betreft zowel incidentele als vaker voorkomende voorvallen. De spreiding van meldingen bij deze cliënten ligt tussen 100 en 415 per cliënt. In 2012 betrof het 9 cliënten. Uit deze groep cliënten worden er 4 ook in 2013 genoemd. In regio Noord is er een toename met 971 meldingen t.o.v ( > 4656). In regio Zuid is er sprake van een toename met 286 meldingen t.o.v (689 -> 975). In Regio Midden is zijn de meldingen in vergelijking met 2012 ongeveer hetzelfde gebleven (2341 > 2364). Aantal meldingen in de LG-sector is nagenoeg gelijk gebleven t.o.v (76 -> 77). Bij de agressievoorvallen zijn mannen bijna twee keer zoveel betrokken dan vrouwen. Aanbeveling De fobocommissie adviseert een inventariserend dossieronderzoek te laten verrichten onder de groep van bovengenoemde 15 cliënten (eventueel uit te breiden met een groep van 17 cliënten met 50 tot 100 meldingen). Een onderzoek met als doel meer en/of nieuwe inzichten te krijgen in de aard van de problematiek. En van daaruit na te gaan of de huidige methodieken en handvatten toereikend zijn of nieuwe methodieken en handvatten ontwikkeld moeten worden. Voor dit onderzoek kan de integratieve benadering (cursus psychopathologie; Dôsen, 2014) een goede leidraad bieden. In het kader van 'Leren van elkaar' (CCE), Centrum Kennis en Leren, 'cliënt centraal' en 'de dialoog aangaan' adviseert de fobocommissie om casusbesprekingen te organiseren. De fobocommissie denkt op de eerste plaats aan besprekingen tussen (persoonlijk) begeleiders van verschillende locaties. De meldingen die bij de fobocommissie binnenkomen zijn digitaal geregistreerd. Hierdoor is alle informatie op cliënt- of locatieniveau op te vragen. Deze informatie kan behulpzaam zijn bij het analyseren en begrijpen van het gedrag en het zoeken naar 'oplossingen'. Men zou vaker gebruik kunnen maken van deze informatie. De fobocommissie kan daar eventueel behulpzaam bij zijn. In bijlage 7 een voorbeeld van Cognos rapportage agressiemeldingen cliënt. In 2013 heeft Gemiva-SVG Groep een pilot Traineeship Moeilijk Verstaanbaar Gedrag in gezet. De fobocommissie adviseert om na te gaan of de pilot een bijdrage levert aan het terugdringen van agressie, als deel van het moeilijk verstaanbaar gedrag, en begeleiders beter toerust in de omgang met dit gedrag. 9

10 Discussie Hoe gaan we om met een mogelijk onbedoeld effect van het veelvuldig melden van agressie, het effect dat deze cliënten een stempel kunnen krijgen, waardoor er ongemerkt te weinig aandacht is voor positief gedrag. Helpt het nastreven van verbeterpunten in het accepteren van de cliënt en zijn gedrag? Vragen en discussies spelen n.a.v. voorvallen van een poging tot zelfdoding of dreigen met zelfdoding. In meldingen wordt het nauwelijks genoemd. De impact van een poging tot zelfdoding of dreiging met zelfdoding is voor de omgeving echter groot. In de huidige tijd zien we maatschappelijk een toename bij jeugdigen. Is er binnen de organisatie behoefte aan meer aandacht voor beleid op dit gebied? Agressie bij kinderen 1781 meldingen In 2013 is er een afname van agressiemeldingen bij kinderen met 276. Binnen Gemiva-SVG Groep zijn er in totaal 1781 voorvallen bij kinderen (22% van het totaal aantal agressiemeldingen). De verdeling over de regio's is: - Regio Midden 829 voorvallen (35% van het totaal aantal meldingen in regio Midden). - Regio Noord 498 voorvallen (11% van het totaal aantal meldingen in regio Noord). - Regio Zuid 454 voorvallen (47% van het totaal aantal meldingen in regio Zuid). Of bepaald gedrag bij kinderen aangemerkt moet worden als een vorm van agressie is een terugkerend onderwerp bij al dan niet melden. Aanbeveling Essentieel in opvoeding is sensitiviteit voor de signalen van het kind en interpreteren van gedrag. Uit meldingen blijkt dit soms een "stoeipartij" te zijn. De fobocommissie adviseert om opvoeden centraal te blijven stellen en het ontwikkelingsniveau van de cliënt, zowel cognitief, sociaal en emotioneel, nadrukkelijk te blijven betrekken bij de interpretatie van gedrag. Vooral omdat deze interpretatie mede het gedrag van de opvoeder/begeleider beïnvloedt. Discussie: In hoeverre maken we voldoende onderscheid tussen gedrag passend bij de (emotionele) ontwikkelingsfase van het kind en probleemgedrag? Wat is normaal gedrag en wat is afwijkend/abnormaal gedrag? (mede n.a.v. cursus Psychopathologie ; Dôsen, 2014). Aanleiding agressie De meest genoemde aanleidingen bij agressievoorvallen zijn: De cliënt wordt iets niet toegestaan (1463 meldingen) Overgang naar andere activiteit (1081 meldingen) Verzoek tot verrichten van bepaalde taken (894 meldingen) Dit komt overeen met de aanleidingen die het meest genoemd zijn in In 2013 zijn er 14 meldingen geweest waarbij alcohol en/of drugs een rol hebben gespeeld. 10

11 Opvallend is dat bij agressie van LG-cliënten pijn of lichamelijke klachten niet worden genoemd als mogelijke aanleiding. Op de vraag waren er van tevoren signalen die konden duiden op gevaar van agressie is in 2013 bij 7995 meldingen 7071 keer ingevuld dat er geen sprake was van 'signaal vooraf'. Aanbeveling De meest genoemde aanleiding is dat de cliënt iets niet toegestaan is. Soms heeft het als doel een cliënt te begrenzen vanwege zijn problematiek. Soms is het doel niet duidelijk. In dat geval adviseert de fobocommissie om te bespreken waarom er 'iets niet toegestaan wordt' en na te gaan in hoeverre vrijheden van de cliënt terecht beperkt worden. Denk voor een discussie binnen het team aan de werkwijze van het project Maatregelen op Maat(zie intranet: Themapagina Vrijheidsbeperking).. De fobocommissie verwondert zich in de huidige tijd over het beperkt aantal meldingen waarbij alcohol en drugs een rol spelen. Het beperkt aantal meldingen verklaart mogelijk ook de zeer beperkte vraag naar de interne scholingsmogelijkheid over alcohol- en drugsgebruik. De fobocommissie vindt dat men zich bewust moet zijn van de risico's op dit gebied voor cliënten, zeker in de huidige tijd. Zij adviseert om op locatieniveau te zorgen dat men voldoende bekend is met de risico s van alcohol- en drugsgebruik en signalen die kunnen wijzen op alcohol- en drugsgebruik. Er is regelmatig sprake van onduidelijkheid in de communicatie naar de cliënt toe en binnen een team. Daarnaast geeft men aan dat er soms met minder mankracht wordt gewerkt, er meer invalkrachten in gezet worden en er minder tot soms geen overdrachttijd is. Door de huidige maatschappelijke ontwikkelingen kan de communicatie naar cliënt toe en team onderling nog meer onder druk komen te staan. De fobocommissie vindt het belangrijk dat er aandacht is en blijft voor een pro-actief beleid ten aanzien van communicatie. Punten van aandacht in dat beleid zijn o.a. (nieuwe vormen van) informatieoverdracht, (andere manieren van) collegiale coaching en wijze van 'in gesprek zijn' met de cliënt. Discussie Pijn en/of lichamelijke klachten lijken onvoldoende onderkend te worden als mogelijke aanleiding voor agressie. Meer aandacht voor en onderkennen van gewone medische klachten zoals een griepje, je niet lekker voelen, pijn, kan mogelijk agressie voorkomen. Hoe komt het dat, ondanks de inzet van signaleringsplannen, slechts bij 12% van de meldingen ingevuld wordt dat men 'signalen vooraf' heeft gezien? Gevolgen agressie Bij meldingen van agressievoorvallen is er 882 maal (884 in 2012) sprake van zichtbare verwondingen (blauwe plekken, open wonden, breuken of ander ernstig letsel), 12 maal is behandeling (arts) noodzakelijk geweest. In 1045 (929 in 2012) meldingen wordt door medewerkers verhoogde onrust en angst aangegeven als gevolg van een agressievoorval keer was er sprake van pijn. Aanbeveling Evenals in 2011 en 2012 adviseert de fobocommissie om aandacht te schenken aan de gevolgen van agressievoorvallen. Ondermeer vanwege de verhoudingsgewijs beperkt aantal meldingen van gevolgen. Maar vooral om te zorgen dat men positief verder kan in het ondersteuningsproces van de betrokken cliënt. 11

12 Perspectief 'Kan een vergelijkbaar voorval in de toekomst voorkomen worden?' In 2013 hebben we in het meldingsformulier de vraag 'Hoe kunnen we voorvallen voorkomen in de toekomst? veranderd in 'Kan een vergelijkbaar voorval in de toekomst voorkomen worden?'. Op de vraag of 'een vergelijkbaar agressievoorval in de toekomst voorkomen kan worden?' heeft slechts 7% van de melders geantwoord met 'ja'. In de categorieën 'medicatie', 'vallen' en 'overig' ziet men meer mogelijkheden om een voorval te voorkomen. Gemiddeld heeft 41% 'ja' ingevuld. Aanbeveling In aansluiting op de dialoog met de cliënt als start van het ondersteuningplan adviseert de fobocommissie om ook de dialoog aan te gaan met de cliënt als het gaat om het zoeken naar oplossingen en/of het voorkomen van agressie/moeilijk verstaanbaar gedrag. De fobocommissie adviseert om na te gaan of in de veiligheidskaart risico s (bv. valrisico) en verantwoordelijkheden (bv. is cliënt zelf verantwoordelijk voor inname medicatie) afdoende beschreven staan. 'Fobomelding zonder cliënt' 38 meldingen Fobomelding zonder cliënt zijn meldingen waarbij geen cliënten zijn betrokken. Van de 38 meldingen blijken er 13 meldingen te zijn waar wel een cliënt bij betrokken was. Bij 1 melding was sprake van 'agressie door derden'. Er is 4 maal gemeld dat er sprake was van vallen /uitglijden door medewerkers. In andere meldingen, waarbij geen cliënten betrokken waren, ging het o.a. om: Uitluistersysteem niet aangezet. Computerstoring, waardoor niet overgedragen kon worden. Medicatie niet opgeborgen. Onveilige situatie tijdens werkzaamheden van nieuwbouw Nieuwbouw onveilig opgeleverd. Brandgevaarlijke situatie door lamp/lichtslang. Woningen 's nachts niet goed afgesloten 12

13 VG-cliënten en LG-cliënten De fobocommissie ziet een ontwikkeling, waarin steeds meer cliënten met verschillende problematiek samen komen in één locatie. Het is de fobocommissie bekend dat binnen de VG- populatie en LG- populatie aandachtspunten en problemen kunnen spelen, die vragen om een specifieke benadering en gespecialiseerde kennis en ervaring. Zo is recent een pilot-cursus Bemoeizorg opgezet n.a.v. vraagstukken binnen de LG-sector. Discussie Is onderscheid tussen LG- en VG-problematiek op cliëntniveau noodzakelijk om specifieke aandachtspunten en problemen duidelijk te krijgen en te houden? Tips F&I heeft managementinfo niet voor niets op de kaart gezet van intranet. In de managementinfo vindt u ook info over fobo- en agressiemeldingen. Zowel op locatie als op cliëntniveau. Gebruik van deze informatie willen we sterk aanbevelen o.a. om bijvoorbeeld meer inzicht te krijgen in een agressievoorval of mogelijke oorzaken van vallen. Denk niet altijd aan GROTE dingen maar ook aan kleine dingen. Zo kan een sok die verkeerd zit, een vuile luier, een stoel die niet goed zit, aanleiding zijn tot moeilijk verstaanbaar gedrag of een valincident. Bij kinderen is bekend dat het afleiden of afleiding bieden, door bv. het zingen van liedjes, kan bijdragen aan het aanbrengen van rust en ontspanning. En zo het voorkomen van onrust, spanning, dat zou kunnen leiden tot boos worden en agressie. De Geeltjes- methode, o.a. gebruikt bij Maatregelen op Maat, is een goed en leuk hulpmiddel om zaken in kaart te brengen. Zo kan men kijken wat best practices zijn, goede ervaringen, positieve momenten met een cliënt. Goede ervaringen, tips, best practices, laat het de fobocommissie weten! De fobocommissie kan het in een volgend jaarverslag opnemen, naast het breder verspreiden binnen de organisatie. Reacties 13

JAARVERSLAG 2010 FOBOCOMMISSIES GEMIVA-SVG GROEP

JAARVERSLAG 2010 FOBOCOMMISSIES GEMIVA-SVG GROEP JAARVERSLAG 2010 FOBOCOMMISSIES GEMIVA-SVG GROEP Lg-sector FOBO = Fouten, ongevallen en bijna ongevallen INHOUDSOPGAVE Inleiding.... 3 Hoofdstuk 1. Jaarcijfers en activiteiten 1.1. Algemeen.. 4 1.2. Jaaroverzichten

Nadere informatie

Fobocommissie Gemiva-SVG Groep Jaarverslag 2014

Fobocommissie Gemiva-SVG Groep Jaarverslag 2014 Fobocommissie Gemiva-SVG Groep Jaarverslag 2014 Inhoudsopgave Inleiding..2 Hoofdstuk 1 Jaarcijfers en activiteiten 1.1. Jaaroverzichten 2014. 3 1.2. Aantal geregistreerde cliënten..3 1.3. Overzicht fobomeldingen...4

Nadere informatie

JAARVERSLAG 2009 FOBOCOMMISSIES GEMIVA-SVG GROEP

JAARVERSLAG 2009 FOBOCOMMISSIES GEMIVA-SVG GROEP JAARVERSLAG 2009 FOBOCOMMISSIES GEMIVA-SVG GROEP Regio Noord Regio Midden Regio Zuid Lg-sector FOBO = Fouten, ongevallen en bijna ongevallen INHOUDSOPGAVE Inleiding.... 3 Hoofdstuk 1. Jaarcijfers en activiteiten

Nadere informatie

Protocol voor het handelen bij ongevallen

Protocol voor het handelen bij ongevallen Protocol voor het handelen bij ongevallen Maart 2016 Op grond van de Arbeidsomstandighedenwet, kortweg de Arbowet, is de werkgever verplicht om ongevallen op te nemen in een ongevallenregister en ernstige

Nadere informatie

Procedure en formulier Melding Incidenten

Procedure en formulier Melding Incidenten Procedure en formulier Melding Incidenten 1 1. Procedure melding incidenten Incidenten willen we zoveel als mogelijk voorkomen en áls ze zich voordoen is het van belang dat er adequaat op wordt gereageerd.

Nadere informatie

(Fouten, ongevallen en bijna ongevallen)

(Fouten, ongevallen en bijna ongevallen) NOTITIE FOBO (Fouten, ongevallen en bijna ongevallen) Lichtenvoorde, januari 2006 P.R. Stroeve, adviseur personeelszaken en J. Wolterink, clusterbegeleider Groenlo Status Beleidsnotitie Auteur(s) Datum

Nadere informatie

Handboek Personeelsmanagement

Handboek Personeelsmanagement Handboek Personeelsmanagement Hoofdstuk 8 : ARBO Onderwerp : Melding (bijna) bedrijfsongevallen, agressie en geweld en (mogelijke) beroepsziekten. Datum : 1 augustus 2006 Versie : 1.0 Autorisatie : RvB,

Nadere informatie

MIP staat voor Meldingen Incidenten Patiëntenzorg. Van die dingen waarvan je niet wilt dat ze gebeuren maar die desondanks toch voorkomen.

MIP staat voor Meldingen Incidenten Patiëntenzorg. Van die dingen waarvan je niet wilt dat ze gebeuren maar die desondanks toch voorkomen. Algemene inleiding Een onderdeel van de gezondheidswet is dat er uitvoering gegeven moet worden aan de systematische bewaking, beheersing en verbetering van de kwaliteit van de zorg. Hiervoor heeft Schouder

Nadere informatie

Verbetercheck ongewenst gedrag VVT Workshop ongewenst gedrag

Verbetercheck ongewenst gedrag VVT Workshop ongewenst gedrag Verbetercheck ongewenst gedrag VVT Workshop ongewenst gedrag Vul deze verbetercheck in om zicht te krijgen op waar uw organisatie staat met de aanpak rond ongewenst gedrag. Aan de hand van de scores kunt

Nadere informatie

Vragenlijst. Thema 1: Beleid en organisatie

Vragenlijst. Thema 1: Beleid en organisatie Vragenlijst Thema 1: Beleid en organisatie 1) Het huidige anti-agressiebeleidsplan bestaat uit de onderstaande onderdelen: Algemene beleidsvisie op voorkomen/beheersen van agressie en geweld Definitie

Nadere informatie

Melding incidenten op school protocol + formulier

Melding incidenten op school protocol + formulier Wettelijke basis: Artikel 3 Arbowet. Relatie met overige documenten: - Schoolregels; - Gedragregels; - Arbo-beleidsplan; - Pestprotocol; - Klachtenprocedure. Begripsomschrijving Volgens Van Dale is een

Nadere informatie

Met 3 afspraken. meer duidelijkheid over agressie. Veilig werken. Altijd melden, Altijd bespreken, Altijd handelen

Met 3 afspraken. meer duidelijkheid over agressie. Veilig werken. Altijd melden, Altijd bespreken, Altijd handelen Veilig werken Met 3 afspraken meer duidelijkheid over agressie Altijd melden, Altijd bespreken, Altijd handelen Agressie hoort er nou eenmaal bij EENS ONEENS Agressie tegen medewerkers komt nog te vaak

Nadere informatie

Protocol voor het handelen bij ongevallen

Protocol voor het handelen bij ongevallen Protocol voor het handelen bij ongevallen maart 2008 Op grond van de Arbeidsomstandighedenwet, kortweg de Arbowet, is de werkgever verplicht om ongevallen op te nemen in een ongevallenregister en ernstige

Nadere informatie

Calamiteitenprotocol instellingen Wmo, gemeenten in de regio Eemland

Calamiteitenprotocol instellingen Wmo, gemeenten in de regio Eemland Calamiteitenprotocol instellingen Wmo, gemeenten in de regio Eemland Inleiding Calamiteiten bij zorg en ondersteuning kunnen helaas niet altijd voorkomen worden. Ze hebben een grote impact op betrokkenen

Nadere informatie

Samenvatting werkwijze bij calamiteiten in de patiëntenzorg. Instituut Ondersteuning Patiëntenzorg April versie 3

Samenvatting werkwijze bij calamiteiten in de patiëntenzorg. Instituut Ondersteuning Patiëntenzorg April versie 3 Samenvatting werkwijze bij calamiteiten in de patiëntenzorg Instituut Ondersteuning Patiëntenzorg April versie 3 Inleiding en definities Enkele woorden vooraf Calamiteiten in de patiëntenzorg hebben veelal

Nadere informatie

Protocol voor melding (dreigen met) agressie en/of geweld (verbaal en fysiek) of seksuele intimidatie

Protocol voor melding (dreigen met) agressie en/of geweld (verbaal en fysiek) of seksuele intimidatie Molenstraat 25 8331 HP Steenwijk Tel/fax 0521-512820 directie@clemensschool.nl Protocol voor melding (dreigen met) agressie en/of geweld (verbaal en fysiek) of seksuele intimidatie Sint Clemensschool School

Nadere informatie

Beroepsopdracht 3: Zorg voor de veiligheid en voorlichting geven

Beroepsopdracht 3: Zorg voor de veiligheid en voorlichting geven l Beroepsopdracht 3: Zorg voor de veiligheid en voorlichting geven Pagina 1 van16 Werkprocessen en competenties gericht op het verpleegplan 1.1 Stelt verpleegkundige diagnose en stelt het verpleegplan

Nadere informatie

Melding incidenten in de zorg

Melding incidenten in de zorg Melding incidenten in de zorg Doel Op dit formulier registreert u iedere melding die betrekking heeft op incidenten in de zorg om preventieve maatregelen te kunnen treffen. Werkwijze 1. U vinkt aan welk

Nadere informatie

Beleid en implementatie aanpak ouderenmishandeling.

Beleid en implementatie aanpak ouderenmishandeling. Beleid en implementatie aanpak ouderenmishandeling. 1. Sociaal beleid in breder verband Ontwikkelen beleid: een complex proces Het ontwikkelen en implementeren van beleid voor preventie en aanpak van grensoverschrijdend

Nadere informatie

Resultaten vrijwilligerstevredenheidsonderzoek SZMK 2013

Resultaten vrijwilligerstevredenheidsonderzoek SZMK 2013 Resultaten vrijwilligerstevredenheidsonderzoek SZMK 21 Oktober 21 1 Inhoudsopgave H1 Inleiding H2 Aantal vrijwilligers per sector/locatie en respons H Resultaten vrijwilligerstevredenheidsonderzoek 21

Nadere informatie

Executive WalkRounds. Sturen op zachte signalen

Executive WalkRounds. Sturen op zachte signalen Executive WalkRounds Sturen op zachte signalen Welkom + kennismaking Toelichting onderzoek Zachte signalen Executive WalkRound; Wat is het? Werkwijze Resultaten, eerste indruk Onderzoek Veiligheidsbeleid

Nadere informatie

Meldingen regeling algemeen

Meldingen regeling algemeen 1 van 1 Doelstelling: Willen leren van meldingen en signalen ( dit kunnen meldingen zijn ) om de processen te optimaliseren en de zorg voor de patiënten op een zo hoog mogelijk niveau te houden of te brengen.

Nadere informatie

1 RAPPORT. Rapport naar aanleiding van het extra bezoek aan Triade Almere op 21 januari 2009

1 RAPPORT. Rapport naar aanleiding van het extra bezoek aan Triade Almere op 21 januari 2009 1 RAPPORT Rapport naar aanleiding van het extra bezoek aan Triade Almere op 21 januari 2009 Amsterdam, april 2009 2 INSPECTIE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Resultaten inspectiebezoek

Nadere informatie

In dit overzicht vindt u voorbeelden van hoe u Veiligezorg kunt verankeren. Op centraal of decentraal niveau. Of op beide niveaus.

In dit overzicht vindt u voorbeelden van hoe u Veiligezorg kunt verankeren. Op centraal of decentraal niveau. Of op beide niveaus. Voorbeelden van verankering van Veiligezorg In dit overzicht vindt u voorbeelden van hoe u Veiligezorg kunt verankeren. Op centraal of decentraal niveau. Of op beide niveaus. Enquête over veiligheid en

Nadere informatie

Meldcode Cibap Vakschool

Meldcode Cibap Vakschool Meldcode Cibap Vakschool Breng de signalen in kaart Vraag advies aan BSS en eventueel het Steunpunt Veilig Thuis Bespreek de signalen met de student Weeg het risico op gevaar voor de student: terugkoppeling

Nadere informatie

Protocol Incidentenregistratie

Protocol Incidentenregistratie Protocol Incidentenregistratie Internetversie Vastgesteld 14 juni 2012 Inhoud 1 TOEPASSINGSGEBIED... 3 2 DEFINITIES... 3 3 ACHTERGROND... 3 4 UITVOERING... 3 4.1 Doorgeven en melden incidenten decentraal...

Nadere informatie

Masterclass Veiligheidsmanagementsysteem

Masterclass Veiligheidsmanagementsysteem Masterclass Veiligheidsmanagementsysteem PART zorg 13 mei 2014 Agenda 1 2 3 4 5 Introductie VMS - huiswerkopdracht Introductie VIM Casus en gespreksoefening Taken VIM-team Discussie + afsluiting Plaats

Nadere informatie

1 Doelen en achtergronden pag. 2. 2 Gebruikte termen pag. 3. 3 Werkwijzer pag. 5

1 Doelen en achtergronden pag. 2. 2 Gebruikte termen pag. 3. 3 Werkwijzer pag. 5 PROTOCOL INCIDENTEN EN CALAMITEITEN Protocol voor het omgaan met incidenten en calamiteiten. Datum vaststelling : 08-11-2010 Eigenaar : Beleidsmedewerker Datum aanpassing aan : 20-01-2015 INHOUD: 1 Doelen

Nadere informatie

stelt de volgende Meldcode Huiselijk Geweld en Kindermishandeling, uitgewerkt in een stappenplan en geldend voor alle agogische medewerkers, vast:

stelt de volgende Meldcode Huiselijk Geweld en Kindermishandeling, uitgewerkt in een stappenplan en geldend voor alle agogische medewerkers, vast: Het bevoegd gezag van Stichting Welzijnswerk Hoogeveen, overwegende, - dat Stichting Welzijnswerk Hoogeveen verantwoordelijk is voor een goede kwaliteit van de dienstverlening aan zijn cliënten en dat

Nadere informatie

De Kroon Boerderijnummer: 1303

De Kroon Boerderijnummer: 1303 Jaarverslag Januari 2013 - december 2013 De Kroon Boerderijnummer: 1303 Kwaliteitssysteem Zorgboerderijen Versie 4.1, maart 2011. Federatie Landbouw en Zorg Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd

Nadere informatie

INLEIDING Wat verstaan we onder ongewenst gedrag en seksueel misbruik?

INLEIDING Wat verstaan we onder ongewenst gedrag en seksueel misbruik? In Veilige Handen - Het voorkómen van seksueel misbruik en ander ongewenst gedrag INLEIDING IVN-activiteiten worden door beroepskrachten en vrijwilligers uitgevoerd. Natuurlijk moet dat in een plezierige

Nadere informatie

Molenstraat 25 8331 HP Steenwijk Tel/fax 0521-512820 directie@clemensschool.nl. Protocol voor opvang bij ernstige incidenten. Sint Clemensschool

Molenstraat 25 8331 HP Steenwijk Tel/fax 0521-512820 directie@clemensschool.nl. Protocol voor opvang bij ernstige incidenten. Sint Clemensschool Molenstraat 25 8331 HP Steenwijk Tel/fax 0521-512820 directie@clemensschool.nl Protocol voor opvang bij ernstige incidenten Sint Clemensschool School Sint Clemensschool Bevoegd gezag Stichting Catent Bestuursnummer

Nadere informatie

Calamiteitenplan jeugdhulp gemeente Coevorden

Calamiteitenplan jeugdhulp gemeente Coevorden Calamiteitenplan jeugdhulp gemeente Coevorden versie 2 dd. 12/12/2014 1. Inleiding Met de transitie jeugdzorg komen calamiteiten rond de hulp en zorg voor de jeugd veel nadrukkelijker op de lokale (politiek

Nadere informatie

Meldcode Cibap Vakschool

Meldcode Cibap Vakschool Meldcode Cibap Vakschool Breng de signalen in kaart Vraag advies aan STB/TTC en eventueel het SHG/AMK Bespreek de signalen met de student Weeg het risico op gevaar voor de student: terugkoppeling STB Melding

Nadere informatie

Protocol Hulp aan leerling en personeel

Protocol Hulp aan leerling en personeel Protocol Hulp aan leerling en personeel IV PROTOCOL Agressie, geweld, seksuele intimidatie, discriminatie en pesten binnen de school (Dit protocol is gebaseerd op het beleidsplan in bijlage I) Hieronder

Nadere informatie

Onderzoek bij Meerwijck naar het klimaat op het gebied van seksuele ontwikkeling locatie Pieter Both

Onderzoek bij Meerwijck naar het klimaat op het gebied van seksuele ontwikkeling locatie Pieter Both Onderzoek bij Meerwijck naar het klimaat op het gebied van seksuele ontwikkeling locatie Pieter Both Inspectie jeugdzorg Utrecht, oktober 2007 2 Inspectie jeugdzorg Samenvatting Dit rapport bevat de resultaten

Nadere informatie

Openbaar klachtenverslag 2014

Openbaar klachtenverslag 2014 Openbaar klachtenverslag 2014 1. Voorwoord Kwaliteit staat bij Brood & Spelen hoog in het vaandel. Dit kwaliteitsgevoel wordt in belangrijke mate bepaald door de tevredenheid van onze klanten; de kinderen

Nadere informatie

Onverwachte publicaties in augustus 2009 waren voor de Raad van Bestuur aanleiding drie onderzoeken in te stellen.

Onverwachte publicaties in augustus 2009 waren voor de Raad van Bestuur aanleiding drie onderzoeken in te stellen. De feiten op tafel Samenvattende rapportage met conclusies Raad van Bestuur Voorwoord Onverwachte publicaties in augustus 2009 waren voor de Raad van Bestuur aanleiding drie onderzoeken in te stellen.

Nadere informatie

Verslag inzake registratie en evaluatie (bijna) ongevallen over het jaar 2013 Stichting Kinderopvang Roermond

Verslag inzake registratie en evaluatie (bijna) ongevallen over het jaar 2013 Stichting Kinderopvang Roermond Verslag inzake registratie en evaluatie (bijna) ongevallen over het jaar Stichting Kinderopvang Roermond (Periode januari t/m december ) KINDEROPVANG ROERMOND mei 2014 Opgesteld door: L.E. Thomassen, staf-beleidsmedewerker

Nadere informatie

Beleidsdocument CLIENTVERTROUWENSPERSOON

Beleidsdocument CLIENTVERTROUWENSPERSOON Beleidsdocument CLIENTVERTROUWENSPERSOON Vrijgegeven door documenthouder: Raad van Bestuur Instemming door de CCR verleend op: 4 mei 2012 pagina 1 van 5 1. Naam van het document: Beleidsdocument Cliëntvertrouwenspersoon

Nadere informatie

Protocol Opvang en nazorg na schokkende gebeurtenissen

Protocol Opvang en nazorg na schokkende gebeurtenissen Protocol Opvang en nazorg na schokkende gebeurtenissen Doel Door een goede opvang en nazorg bij schokkende gebeurtenissen wordt het risico op psychische overbelasting verminderd. Er is sprake van een schokkende

Nadere informatie

Schorsingen en verwijderingen in het funderend onderwijs

Schorsingen en verwijderingen in het funderend onderwijs Schorsingen en verwijderingen in het funderend onderwijs Inspectie van het Onderwijs, december 2015 Jaarlijks rapporteert de Inspectie van het Onderwijs over het schorsen en verwijderen van leerlingen

Nadere informatie

Procedure melden ongeval, incident/bijna ongeval of gevaarlijke situatie

Procedure melden ongeval, incident/bijna ongeval of gevaarlijke situatie Procedure melden ongeval, incident/bijna ongeval of gevaarlijke situatie Inleiding Ondanks alle preventieve maatregelen kan het toch zijn dat zich een ongeval, incident/bijna ongeval of gevaarlijke situatie

Nadere informatie

Stichting Dichterbij unit Sterk voor Werk

Stichting Dichterbij unit Sterk voor Werk RAPPORT CLIËNTAUDIT 2012 / 2013 BLIK op WERK KEURMERK 1 Inhoudsopgave 2 Bevindingen 2.1 Algemeen 2.2 Voortraject inzicht in aanpak 2.3 Uitvoering 2.4 Begeleiding 2.5 Afronding 2.6 Communicatie en bereikbaarheid

Nadere informatie

Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling Gemeente Weert

Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling Gemeente Weert Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling Gemeente Weert Het college van Burgemeesters en Wethouders van Weert overwegende: dat de gemeente Weert verantwoordelijk is voor een goede kwaliteit van

Nadere informatie

GEMEENTE BEUNINGEN INGEKOMEN U FEB 2012

GEMEENTE BEUNINGEN INGEKOMEN U FEB 2012 iederl gelijk Bureau Gelijke Behandeling Gelderland Zuid GEMEENTE BEUNINGEN INGEKOMEN U FEB 2012 Arend Noorduijnstraat 15 6512 BK Nijmegen T (024) 324 04 00 info@ieder1gelijk.nl www.ieder1gelijk.nl Het

Nadere informatie

Deze procedure beschrijft de wijze waarop klachten gerapporteerd, geregistreerd, afgehandeld en geanalyseerd worden.

Deze procedure beschrijft de wijze waarop klachten gerapporteerd, geregistreerd, afgehandeld en geanalyseerd worden. 1. Inleiding Een klacht kan om meer kwesties gaan dan het contact met de begeleider. Ook in de organisatie van het begeleidingstraject kan van alles misgaan. Het gaat om zaken die anders hadden moeten

Nadere informatie

16. Statistische analyse Meldpunt

16. Statistische analyse Meldpunt 16. Statistische analyse Meldpunt Statistische analyse Meldpunt Inleiding In de periode 19 juli 2010 tot en met 16 maart 2012 ontving de commissie zevenhonderdeenenveertig meldingen van seksueel misbruik.

Nadere informatie

Persoonlijk Plan. Cliëntgegevens en looptijd persoonlijk plan. Naam cliënt. Geboortedatum cliënt. Looptijd persoonlijk plan Startdatum: Einddatum:

Persoonlijk Plan. Cliëntgegevens en looptijd persoonlijk plan. Naam cliënt. Geboortedatum cliënt. Looptijd persoonlijk plan Startdatum: Einddatum: Deel A: Voorblad A1 Cliëntgegevens en looptijd persoonlijk plan Naam cliënt Geboortedatum cliënt Looptijd persoonlijk plan Startdatum: Einddatum: A2 Handtekeningen Naam Datum Handtekening Cliënt/wettelijk

Nadere informatie

Meldcode bij signalen van huiselijk geweld en kindermishandeling

Meldcode bij signalen van huiselijk geweld en kindermishandeling Geleding Besproken Besluitvorming Directeuren en GMR Jan-mrt 2011 April 2011 Directeuren en GMR Evaluatie mei 2012 Directeuren Evaluatie en update MO 5-3-2013 DB 26 maart 2013 Directeuren Evaluatie DB

Nadere informatie

Basisinspectiemodule Agressie & Geweld

Basisinspectiemodule Agressie & Geweld Basisinspectiemodule Agressie & Geweld Deze BasisInspectieModule (BIM) is opgesteld aan de hand van de stand der wetenschap en professionele dienstverlening en is geschreven voor intern gebruik bij de

Nadere informatie

Melding Incidenten Cliënten DICHTERBIJ Beleidsnota 10 september 2007

Melding Incidenten Cliënten DICHTERBIJ Beleidsnota 10 september 2007 Melding Incidenten Cliënten DICHTERBIJ Beleidsnota 10 september 2007 1. Inleiding Voor cliëntveiligheid is professioneel handelen een voorwaarde. Indien er incidenten optreden dient in eerste instantie

Nadere informatie

Ervaringen en trainingsbehoefte professionals jeugdzorg

Ervaringen en trainingsbehoefte professionals jeugdzorg Ervaringen en trainingsbehoefte professionals jeugdzorg transformatie jeugdzorg FoodValley INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding... 2 1.1. Aanleiding... 2 1.2. Doel- en probleemstelling... 2 1.3. Methode... 2 1.4.

Nadere informatie

De Aandachtsfunctionaris 1

De Aandachtsfunctionaris 1 De Aandachtsfunctionaris 1 Profiel aandachtsfunctionaris kindermishandeling Functieomschrijving De aandachtsfunctionaris heeft een belangrijke rol bij de implementatie van de meldcode in de organisatie,

Nadere informatie

Best practice Omring. Memo en protocol

Best practice Omring. Memo en protocol Best practice Omring Memo en protocol Doelen: Memo: voorstel aan het managementteam mbt implementatie meldcode Protocol: informeren werknemers over de werkwijze, de te volgen stappen bij signalen van huiselijk

Nadere informatie

De do s en don ts. van implementatie

De do s en don ts. van implementatie GEMIVA-SVG GROEP De do s en don ts van implementatie 27-11-2012 Door Judith Zadoks, projectleider vanuit Zadoks advies Kerngegevens Gemiva-SVG Groep Werkgebied Zuid-Holland VG, LG, NAH 4.500 cliënten 1.235

Nadere informatie

Klokkenluiderregeling Oosterpoort. Regeling inzake het omgaan met een vermoeden van een misstand

Klokkenluiderregeling Oosterpoort. Regeling inzake het omgaan met een vermoeden van een misstand Klokkenluiderregeling Oosterpoort Regeling inzake het omgaan met een vermoeden van een misstand Groesbeek Juni 2008 1 Inhoudsopgave Bladzijde 1. Inleiding 3 2. Definities 4 3. Het melden van een (vermoeden

Nadere informatie

Veiligheidskaart. Checklist voor een veilige school. Naam school/locatie:

Veiligheidskaart. Checklist voor een veilige school. Naam school/locatie: eiligheidskaart Checklist voor een veilige school Naam school/locatie: Inleiding In 2008 is het project Kwaliteitsteams eiligheid van start gegaan. Deze vijf regionale teams zijn ingesteld in opdracht

Nadere informatie

Protocol Meldcode bij vermoeden van kindermishandeling en huiselijk geweld (KDV/BSO)

Protocol Meldcode bij vermoeden van kindermishandeling en huiselijk geweld (KDV/BSO) Protocol Meldcode bij vermoeden van kindermishandeling en huiselijk geweld (KDV/BSO) Relatie ander beleid: Zorgkinderen Protocol seksueel misbruik door mdw Route bij grensoverschrijdend gedrag tussen kinderen

Nadere informatie

Daidalos vzw. Veiligheidsondersteunend beleid

Daidalos vzw. Veiligheidsondersteunend beleid Daidalos vzw Veiligheidsondersteunend beleid Daidalos vzw: Situering Voorziening Bijzondere Jeugdbijstand Mobiele/ semi-ambulante hulpverlening bij Problematische opvoedingssituaties (POS): hoofdzakelijk

Nadere informatie

Protocol Psychosociale ondersteuning

Protocol Psychosociale ondersteuning Protocol Psychosociale ondersteuning Zandvoortse Reddingsbrigade Datum: 1 juni 2015 Versie: 1.0 Versiehouder: Lars Carree Toepassing Het protocol psychosociale ondersteuning is van toepassing op de psychosociale

Nadere informatie

Onder een klacht wordt verstaan elk naar voren gebracht bezwaar m.b.t. het handelen of

Onder een klacht wordt verstaan elk naar voren gebracht bezwaar m.b.t. het handelen of 1 Titel Klachten procedure, cliënten en familie Inleiding Beleid, definitie en doelstelling Uitgangspunt voor het klachtenbeleid van de RIBW K/AM is voorzien in een effectieve en laagdrempelige opvang

Nadere informatie

Aandachtsfunctionaris Kindermishandeling

Aandachtsfunctionaris Kindermishandeling Aandachtsfunctionaris Kindermishandeling Kennisquiz: wat weet u al? U mag allemaal gaan staan Acht vragen Bij een fout antwoord mag u gaan zitten De winnaar ontvangt een grandioze prijs Vraag 1 De wet

Nadere informatie

Stan Spruijt. Jan van Gestel

Stan Spruijt. Jan van Gestel Prisma & Hilverzorg Stan Spruijt RWT-trainer en vertrouwenspersoon Jan van Gestel adviseur Arbo en Veiligheid Wie zijn we en wat doen we Interne trainer van medewerkers om zich op een respectvolle wijze

Nadere informatie

Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling

Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling Meldcode huiselijk Datum: 14 april 2011 Status: Definitief Versie: 1.0 Meldcode huiselijk Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Meldcode... 4 2. Stappenplan bij signalen van huiselijk... 6 Stap 1: In kaart

Nadere informatie

1 RAPPORT. Rapport naar aanleiding van het extra bezoek aan Triade Midden-Flevoland op 21 januari 2009

1 RAPPORT. Rapport naar aanleiding van het extra bezoek aan Triade Midden-Flevoland op 21 januari 2009 1 RAPPORT Rapport naar aanleiding van het extra bezoek aan Triade Midden-Flevoland op 21 januari 2009 Amsterdam, april 2009 2 INSPECTIE VOOR DE GEZONDHEIDSZORG Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Resultaten

Nadere informatie

Mr S.M. Diekstra Herenstraat 65 2313 AG Leiden. Datum 0''2 AUG. 2015 Onderwerp Beslissing op uw Wob-verzoek. Geachte heer Diekstra,

Mr S.M. Diekstra Herenstraat 65 2313 AG Leiden. Datum 0''2 AUG. 2015 Onderwerp Beslissing op uw Wob-verzoek. Geachte heer Diekstra, Ministerie van Defensie > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag Mr S.M. Diekstra Herenstraat 65 2313 AG Leiden Bestuursstaf Directie Communicatie Kalvermarkt 32 MPC 58 9 Postbus 20701 2500 ES Den

Nadere informatie

Jaarverslag September 2012 - december 2012. Onder de Linde. Boerderijnummer: 1543

Jaarverslag September 2012 - december 2012. Onder de Linde. Boerderijnummer: 1543 Jaarverslag September 2012 - december 2012 Onder de Linde Boerderijnummer: 1543 Kwaliteitssysteem Zorgboerderijen Versie 4.1, juni 2011. Federatie Landbouw en Zorg Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd

Nadere informatie

Methodisch werken met zorgleefplan, ondersteuningsplan of begeleidingsplan

Methodisch werken met zorgleefplan, ondersteuningsplan of begeleidingsplan Zorgleefplan, ondersteuningsplan en begeleidingsplan Methodisch werken met zorgleefplan, ondersteuningsplan of begeleidingsplan Om goede zorg en/of ondersteuning te kunnen geven aan een cliënt is het werken

Nadere informatie

14-12-2011. Programma. Problematisch middelengebruik voorkomen bij mensen met LVB. Alcohol- en drugsgebruik bij LVB. Definitie LVB

14-12-2011. Programma. Problematisch middelengebruik voorkomen bij mensen met LVB. Alcohol- en drugsgebruik bij LVB. Definitie LVB Problematisch middelengebruik voorkomen bij mensen met LVB Marijke Dijkstra Trimbos instituut Focus op onderzoek Utrecht, 2 december 2011 Improving Mental Health by Sharing Knowledge Programma Middelengebruik

Nadere informatie

VERTROUWENSPERSOON. z.v.v. Blauw Wit 66

VERTROUWENSPERSOON. z.v.v. Blauw Wit 66 VERTROUWENSPERSOON z.v.v. Blauw Wit 66 Februari 2015 1 Inhoud 1. Doel en aanpak pag. 3 2. Regelement vertrouwenspersoon pag. 5 Vastgesteld door het bestuur d.d. 2 februari 2015 - Holten 2 De vertrouwenspersoon

Nadere informatie

Onder de Linde Boerderijnummer: 1543

Onder de Linde Boerderijnummer: 1543 arverslag nuari 2014 - december 2014 Onder de Linde Boerderijnummer: 1543 Kwaliteitssysteem Zorgboerderijen Versie 4.1, maart 2011. Federatie Landbouw en Zorg Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd

Nadere informatie

Kynologisch Centrum Jeugdzorg Assen

Kynologisch Centrum Jeugdzorg Assen Jaarverslag Januari 2012 - december 2012 Kynologisch Centrum Jeugdzorg Assen Boerderijnummer: 1729 Kwaliteitssysteem Zorgboerderijen Versie 4.1, juni 2012. Federatie Landbouw en Zorg Niets uit deze uitgave

Nadere informatie

Registratie van geweld op het Atlas College

Registratie van geweld op het Atlas College Registratie van geweld op het Atlas College CSL/werkgroep Incidentenregistratie maart 2005 Inhoud 1. Inleiding... 3 1.1 Waarom registratie van geweld?... 3 1.2 Om welke vormen van geweld gaat het?... 3

Nadere informatie

Zorgen voor de veiligheid van pleegkinderen: Hertoets bij Pactum

Zorgen voor de veiligheid van pleegkinderen: Hertoets bij Pactum Zorgen voor de veiligheid van pleegkinderen: Hertoets bij Pactum Inspectie jeugdzorg Utrecht, januari 2010 2 Inspectie jeugdzorg p~ãéåî~ííáåö= Naar aanleiding van de uitkomsten van een eerder pleegzorgonderzoek

Nadere informatie

Meldcode bij vermoeden van kindermishandeling en huiselijk geweld (KDV/BSO)

Meldcode bij vermoeden van kindermishandeling en huiselijk geweld (KDV/BSO) Meldcode bij vermoeden van kindermishandeling en huiselijk geweld (KDV/BSO) Relatie ander beleid: Zorgkinderen Protocol seksueel misbruik door beroepskracht Route bij grensoverschrijdend gedrag tussen

Nadere informatie

Rapportage Monitor Transitie Jeugd Kwartaal 2, 2015

Rapportage Monitor Transitie Jeugd Kwartaal 2, 2015 Rapportage Monitor Transitie Jeugd Kwartaal 2, 2015 De Monitor Transitie Jeugd brengt de onbedoelde effecten en knelpunten van de transitie van de jeugdhulp naar de gemeenten vanuit cliëntperspectief in

Nadere informatie

Zorgboerderij Erve Tijhuis

Zorgboerderij Erve Tijhuis Plaats hier eventueel foto of logo van uw zorgboerderij Jaarverslag Januari 2012 - december 2012 Zorgboerderij Erve Tijhuis Boerderijnummer: 1113 Kwaliteitssysteem Zorgboerderijen Versie 4.1, juni 2011.

Nadere informatie

DRAAIBOEK BIJSCHOLING SIGNALEREN = IETS DOEN MET WAT JE OPVALT

DRAAIBOEK BIJSCHOLING SIGNALEREN = IETS DOEN MET WAT JE OPVALT DRAAIBOEK BIJSCHOLING SIGNALEREN = IETS DOEN MET WAT JE OPVALT Met dit draaiboek (en de daarbij behorende bijlagen) kunt u een bij- of nascholingsbijeenkomst organiseren over signaleren. Deze bij- of nascholing

Nadere informatie

Financiële problemen op de werkvloer

Financiële problemen op de werkvloer Financiële problemen op de werkvloer Gemeente Zoetermeer Nibud, 2012 Auteurs Daisy van der Burg Tamara Madern Inhoud 1 INLEIDING... 2 2 ONTWIKKELING FINANCIËLE PROBLEMEN... 3 3 OORZAKEN, SIGNALEN EN GEVOLGEN...

Nadere informatie

Competentieontwikkeling Crisisteams Introductie presentatie ABLE BV

Competentieontwikkeling Crisisteams Introductie presentatie ABLE BV Competentieontwikkeling Crisisteams Introductie presentatie Doel introductiebijeenkomst: 1. Vertrouwd raken met competentiedenken t.a.v. Crisis Management Teams. 2. Inzicht krijgen in doel, functie, opzet

Nadere informatie

Wat te doen bij kindermishandeling en/of huiselijk geweld

Wat te doen bij kindermishandeling en/of huiselijk geweld Wat te doen bij kindermishandeling en/of huiselijk geweld Als er binnen Stad & Esch een vermoeden bestaat van kindermishandeling en/of huiselijk geweld, dan zal Stad & Esch handelen in de volgende stappen:

Nadere informatie

MELDCODE BIJ SIGNALEN VAN HUISELIJK GEWELD EN KINDERMISHANDELING

MELDCODE BIJ SIGNALEN VAN HUISELIJK GEWELD EN KINDERMISHANDELING MELDCODE BIJ SIGNALEN VAN HUISELIJK GEWELD EN KINDERMISHANDELING Het bevoegd gezag van Pro-8 en SKOB overwegende: dat Pro-8/SKOB verantwoordelijk is voor een goede kwaliteit van de dienstverlening aan

Nadere informatie

Handelingsprotocollen veiligheid Mill-Hillcollege

Handelingsprotocollen veiligheid Mill-Hillcollege Handelingsprotocollen veiligheid Mill-Hillcollege 2014 INSPIREREND BETROKKEN - ONDERNEMEND Inhoudsopgave Voorwoord 3 Wat is wat 4 Handelingskaart wapenbezit 6 Handelingskaart opname maken zonder toestemming

Nadere informatie

PROJECTPLAN Vroege herkenning en behandeling ondervoeding in revalidatiecentra

PROJECTPLAN Vroege herkenning en behandeling ondervoeding in revalidatiecentra PROJECTPLAN Vroege herkenning en behandeling in revalidatiecentra Voorbeeldversie A. Inleiding en deelnemende afdelingen Inleiding Ondervoeding is sinds 2010 een prestatie indicator voor de revalidatiecentra.

Nadere informatie

1. Het registreren van ongevallen

1. Het registreren van ongevallen Inleiding Kinderen zijn nieuwsgierig en willen de wereld om hen heen ontdekken. Op jonge leeftijd zijn de kinderen zich nog niet bewust van eventuele gevaarlijke situaties. Pedagogische medewerkers kunnen

Nadere informatie

Rapport Kindermishandeling en Huiselijk Geweld. Peiling bij Fysiotherapeuten, Oefentherapeuten en Ergotherapeuten

Rapport Kindermishandeling en Huiselijk Geweld. Peiling bij Fysiotherapeuten, Oefentherapeuten en Ergotherapeuten Rapport Kindermishandeling en Huiselijk Geweld Peiling bij Fysiotherapeuten, Oefentherapeuten en Ergotherapeuten Stichting STUK Door Nicole de Haan en Lieke Popelier 2013 Algemene informatie Uit recent

Nadere informatie

Ingrijpende gebeurtenissen Agressie en geweld Preventie Opvang Behandelen van PTSS. Jaap Dogger

Ingrijpende gebeurtenissen Agressie en geweld Preventie Opvang Behandelen van PTSS. Jaap Dogger Ik zal handhaven Ingrijpende gebeurtenissen Agressie en geweld Preventie Opvang Behandelen van PTSS Jaap Dogger Definitie. Onder een traumatische ervaring wordt verstaan: een gebeurtenis die een dreigende

Nadere informatie

Klachtenregeling Tuimelaar

Klachtenregeling Tuimelaar Klachtenregeling Tuimelaar Inleiding Tuimelaar heeft in het kader van de Wet Kinderopvang een interne klachtenregeling opgesteld. Deze regeling beschrijft de werkwijze bij het behandelen en registreren

Nadere informatie

Memo. Vraag. Antwoord

Memo. Vraag. Antwoord Aan: Van: de leden van de raad burgemeester en wethouders Betreft: beantwoording vragen artikel 37 Datum: 20 juli 2012 Reglement van Orde Vraag De VVD-fractie heeft op grond van artikel 37 van het Reglement

Nadere informatie

Campus H. Serruys Oostende AGRESSIECOACHING

Campus H. Serruys Oostende AGRESSIECOACHING Campus H. Serruys Oostende AGRESSIECOACHING 1 fusieziekenhuis 3 campussen - Campus Brugge Campus H. Serruys (3664) Oostende (956) - Agressiemeldingen tussen andere meldingen (diefstal, bijnaaccident.)

Nadere informatie

De cliëntenraad. in een woonvorm, activiteitencentrum of werkcentrum voor mensen met een lichamelijke handicap of nietaangeboren

De cliëntenraad. in een woonvorm, activiteitencentrum of werkcentrum voor mensen met een lichamelijke handicap of nietaangeboren De cliëntenraad in een woonvorm, activiteitencentrum of werkcentrum voor mensen met een lichamelijke handicap of nietaangeboren hersenletsel Ik vind dat de belangen van mensen met een handicap of niet-aangeboren

Nadere informatie

Zorgboerderij Op de Dreesj

Zorgboerderij Op de Dreesj Jaarverslag Januari 2012 - december 2012 Zorgboerderij Op de Dreesj Boerderijnummer: 449 Kwaliteitssysteem Zorgboerderijen Versie 4.1, juni 2011. Federatie Landbouw en Zorg Niets uit deze uitgave mag worden

Nadere informatie

Huiselijk Geweld & Kindermishandeling. Daniëlle Kerkhof & José Huis in t Veld

Huiselijk Geweld & Kindermishandeling. Daniëlle Kerkhof & José Huis in t Veld Huiselijk Geweld & Kindermishandeling Daniëlle Kerkhof & José Huis in t Veld Inhoud 1. Wat is kindermishandeling; Quiz 2. De meldcode; 5 stappen 3. AMK werkwijze 4. Signaleren in het basisonderwijs 5.

Nadere informatie

Verslag inzake registratie en evaluatie (bijna) ongevallen over het jaar 2013 Stichting Kinderopvang Echt-Susteren en Maasgouw

Verslag inzake registratie en evaluatie (bijna) ongevallen over het jaar 2013 Stichting Kinderopvang Echt-Susteren en Maasgouw Verslag inzake registratie en evaluatie (bijna) ongevallen over het jaar Stichting Kinderopvang Echt-Susteren en Maasgouw (Periode juli t/m december ) KINDEROPVANG ECHT-SUSTEREN EN MAASGOUW mei 2014 Opgesteld

Nadere informatie

De Ganzenhoeve V.O.F. Boerderijnummer: 1978

De Ganzenhoeve V.O.F. Boerderijnummer: 1978 Jaarverslag Januari 2013 - december 2013 De Ganzenhoeve V.O.F. Boerderijnummer: 1978 Kwaliteitssysteem Zorgboerderijen Versie 4.1, maart 2011. Federatie Landbouw en Zorg Niets uit deze uitgave mag worden

Nadere informatie

Protocol calamiteiten binnen de jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning Gemeente Enschede

Protocol calamiteiten binnen de jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning Gemeente Enschede Protocol calamiteiten binnen de jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning Gemeente Enschede Inleiding Calamiteiten in de jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning zullen zich blijven voordoen. De ene

Nadere informatie

Opvang na calamiteiten

Opvang na calamiteiten Opvang na calamiteiten 2011 Inleiding Je moet genieten van het moment, want voor je het weet is het voorbij. Je kunt geen plannen maken op lange termijn. Ik heb nu geleerd wie ik echt kan vertrouwen en

Nadere informatie

Kwaliteitsmanagementsysteem Signaleringslijst grensoverschrijdend gedrag en signaleringsplan

Kwaliteitsmanagementsysteem Signaleringslijst grensoverschrijdend gedrag en signaleringsplan KD-40 14-05-2012 Pagina 1 van 9 Datum vaststelling : 14-05-2012 Eigenaar : Orthopedagoog Vastgesteld door : Directeur bestuurder Datum aanpassingen aan : 20-01-2015 Definitie grensoverschrijdend gedrag

Nadere informatie