Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info"

Transcriptie

1 Bijen Inleiding Als je over bijen praat dan denkt iedereen direct, oei dat zijn die zoemende beestjes die steken en dat doet pijn, maar bijen maken ook honing en hoe ze dat doen is heel interessant om te weten. Voor er mensen op aarde waren waren er al bijen op aarde. Dit weten we omdat er afdrukken van bijen in fossielen zijn terug gevonden(25 miljoen jaar geleden). In Egypte werd vroeger al honing en bijenwas gebruikt als geneesmiddel. Bijenwas werd ook gemaakt voor het maken van schrijftafels en voor het balsemen van de dode mensen. Balsemen is:een dood iemand insmeren met een soort zalf zodat hij/zij niet zo snel verteert. Ook de Perzen en de Grieken kenden de bijenteelt(perzen zijn mensen die uit Perzië komen zoals wij uit Nederland komen ). Perzië lag vroeger waar nu Iran ligt. In die tijd werden bijen als rijkdom beschouwd. Je kon toen betalen met honing. Tegenwoordig worden bijen gehouden als hobby voor de honing. In Nederland zijn +/-200 soorten bijen. Iemand die bijen houdt noemen we een imker. In dit hoofdstuk ga ik vertellen hoe een bij er eigenlijk uitziet. Bijen vallen onder de categorie 1 / 9

2 insecten. Er zijn heel veel soorten insecten. Het woord insect betekent eigenlijk: ingekerfd of ingesneden. Het lichaam van de bij is in 3 delen verdeeld. Je kunt de delen heel makkelijk onderscheiden. Het lijkt haast of ze met een mes zijn ingesneden. De 3 delen, waar het omgaat zijn : 1. de kop, waaraan de sprieten, de ogen en de mond vastzitten; 2. het borststuk, waaraan de poten en de vleugels vastzitten; 3. het achterlijf,waaraan de angel vast zit Een honingbij valt in de categorie insecten. Ze noemen de bij ook wel een vliesvleugelige, vliesvleugelige is: dat zijn vleugels zo dun zijn als vliesjes, je zou er zo doorheen kunnen kijken. 1.De kop De kop bestaat uit 6 vergroeide segmenten en verschilt van vorm al naargelang het geslacht. Segmenten zijn: verschillende delen. Aan de kop zitten 2 voelsprieten die dienen als gevoelorgaan, tastorgaan, en reukorgaan De ogen van de bij noemen ze 3-puntogen,die slechts iets op korte afstand zien, maar vooral lichtgevoelige detectoren zijn. De ogen zijn verschillend bij de dar en de werkster. Detectoren zijn dingen die iets kunnen waarnemen. De mond heeft voornamelijk een taak als zuigorgaan en bijtorgaan en bestaat uit een bovenlip, onderlip, bovenkaken, onderkaken en de tong met aan het uiteinde van de tong een lepeltje. Het lepeltje is voor de nectar uit de bloemen te halen. De lengte van de tong is zeer belangrijk voor de kwaliteit van het volk. 2/3. Het borststuk en achterlijf Het lijf bestaat uit 2 delen. Het eerste deel is het borst stuk en bestaat uit 3 ringen. De eerste ring draagt 2 voorpoten; de 2de ring draagt het midden poten en de voorvleugels; de 3de ring draagt de achterpoten en de achtervleugels. Het tweede deel bestaat uit 6 ringen bij de koningin, 7 ringen bij de dar. Helemaal achter aan het achterlijf zit de angel. 2 / 9

3 De bijen gemeenschap wordt ook wel: het bijenvolk genoemd. Er zitten wel 10 tot 60 duizend bijen in een volk. Een bijen volk is verdeeld in groepen, darren (+- 200), werksters en de koningin(1)en de rest zijn dus werksters. 3 / 9

4 Iedere bij heeft zijn eigen werk. De koningin legt de eieren. De darren zorgen voor de voortzetting van de soort. De werksters zorgen voor de nestbouw, het verzamelen van voedsel, verzorgen van het broed,en het verdedigen van het volk. De werksters zijn niet in staat om voor de voorplanting te zorgen (dat doen de darren en de koningin). De bijen leven in een groep, zo samen kunnen ze overwinteren. Omdat ze voedsel genoeg hebben (honing)en omdat ze bij elkaar blijven. de mens mag nooit alle honing weg nemen anders sterven de bijen uit. Een enkele bij kan alleen de winter niet overleven. Een bij is een insect. Een insect heeft vier levens periodes. Eerst is er een eitje dan wordt het ei een larve en daarna een pop en dan een volwassen insect. Levensduur Koningin Werkster Dar Ei 3 dagen 3 dagen 3 Larve 6 dagen 6 dagen 6 Pop 7 dagen 12 dagen 15 Totaal 16 dagen 21 dagen 24 Insect 3 tot 5 jaar 6 weken 4 tot 6 weken Eitjes Er zijn bevruchte en onbevruchte eitjes. Uit de bevruchte eitjes komen werksters of koninginnen, al naar gelang de soort cel waarin het eitje gelegd werd en vooral de voeding die de uit de eitjes ontstane larve ontvangen hebben. Alleen een goed bevruchte koningin kan bevruchte eitjes leggen. In darren cellen legt de koningin echter onbevruchte eitjes. Darren worden dus uit onbevruchte eitjes geboren. (Darren zijn mannetjes bijen) Raten van de bij 4 / 9

5 In dit hoofd stuk vertel ik jullie over de raten van de bij. Een lege en holle ruimte is niet zomaar geschikt als woning voor de bijen. Eerst moet het een en ander aan de inrichting worden gedaan. Dat doen de bijen zelf. Om de kasten steriel te maken halen de bijen bij sommige bomen een soort spul af en dat heet :propolis en dat smeren ze aan de binnen kant van hun woningen. Deze propolis wordt ook in de geneesmiddelen industrie gebruikt en is zeer kostbaar. Van boven naar beneden bouwen de bijen raten in de kasten. Raten zijn echt onmisbaar. De bijen leven er op. Ze voeden er ook de koningin en ze verzorgen er de larven. Ook bergen ze er de voorraad honing en stuifmeel in op. En de koningin legt in de raten haar eitjes. Zodra bijen een nieuwe woning betrekken, beginnen de werksters met de bouw van raten. De bouw materiaal is : bijen was. Ook dat maken de werksters zelf. Ze hebben daarvoor een aantal wasklieren aan hun achterlijf. Het bouwen van een raat en het maken van was gebeurt tegelijkertijd. Daarbij nemen de werksters een heel typische houding aan. Ze hangen met de poten aan elkaar en vormen zo een levende ketting. Intussen loopt hun lichaamstemperatuur hoog op. De werksters worden haast,,koortsachtig warm. Het lijkt wel of ze beginnen te zweten. Maar in plaats van zweet komt er was uit hun achterlijf te voorschijn. De was is op dat moment erg dun en vloeibaar. Buiten het bijen lijf verandert de vloeistof in kleine, harde schubjes en schilfertjes. Met de middelste poten krabben de werksters de was schilfertjes van hun huid en geven ze door naar boven. Bovenaan de ketting bevinden zich de,,bouwbijen. Deze werksters knauwen en kneden de was met hun kaken tot kleine klompjes. Daarmee bouwen ze de raat. Elke raat bestaat uit een paar duizend cellen. Het zijn eigenlijk kleine kamertjes van was. De cellen hebben een heel aparte vorm. Ze zijn 6 kantig. Alle cellen passen precies aan elkaar. De wand van de ene cel is tegelijk voor een deel de wand van de andere cel. Bovendien is elke celwand maar 1/10 millimeter dik. Hierdoor kunnen bijen heel zuinig met het kostbare materiaal omspringen. Voor een hele raat in een bijenkast gebruiken ze ongeveer 40 gram was, nu denk je misschien dat zo n raat tamelijk zwak is, maar daar vergis je je in! De raat kan gemakkelijk 2 kilo honing bevatten. Nectar 5 / 9

6 Als de zon ook maar even schijnt, zie je overal bijen op de bloemen.ze verzamelen de nectar en het stuifmeel. De nectar zit soms diep verborgen. Toch weet elke bij er met een lange tong 6 / 9

7 bij te komen. Ze zuigt het zoete vocht op en bewaart het in haar honingmaag. Zo krijgt bloem na bloem bezoek. Als de honingmaag vol is, vliegt de bij naar de kast terug. Daar wordt de verse nectar opgebraakt en door andere bijen keurig opgeborgen in een open cel van de raat. Uit deze nectar ontstaat na enig tijd honing. Hoe dat precies gebeurt, is niet bekend. Het blijft een soort,, fabrieksgeheim. Volle cellen worden met een wasdekseltje afgesloten. Op die manier kan de honing niet bederven. De imker haalt de raten uit de kast en plaatst de raten in een soort centrifuge. Dan draait hij aan een handel en de honing wordt uit de raten geslingerd. De honing die tegen de wand van de centrifuge spat loopt via de wand naar beneden en via een trechtertje in een potje. Dan is de honing klaar om gegeten te worden. Niet altijd worden nectar en stuifmeel tegelijk verzameld. Het komt wel voor dat de werksters er speciaal op uit trekken om stuifmeel te halen. Vooral in het voorjaar gebeurt dat nogal eens. Dan zijn er veel larven in het nest. Deze jonge bijen worden gevoed met een papje van stuifmeel. Je kunt zo n stuifmeelbij tijdens haar werk goed bekijken. Met haar kaken en voorpoten schraapt ze het stuifmeel bij een. Ze plakt de fijne korreltjes met een heel klein beetje honing samen. Het stuifmeelklompje dat zo ontstaat, bewaart ze in een,,korfje aan haar achterpoten. Het lijkt wel of ze een geel,,pofbroekje draagt. Terug in de kast strijkt de bij het stuifmeel weer van de achterpoten af. Ze bergt het op in een voorraadcel. Een bijenvolk heeft altijd veel stuifmeel nodig. Het verbruik ligt meestal tussen de 25 en 50 kilo per jaar. In de winter zijn er geen bloeiende bloemen en is er dus ook geen nectar voor de bijen. Maar zonder voedsel (honing) zouden bijen sterven. Bijen houden namelijk geen winterslaap. Nu moet je weten dat bijen ook sterven als hun temperatuur onder de 13 graden Celsius komt. Maar 's winters kan het vriezen dat het kraakt. Hoe krijgen ze het voor elkaar om toch te overleven. Ze doen 2 dingen : -alle bijen kruipen dicht tegen elkaar aan. Ze vormen als het ware een bal. De imker noemt dat een,,wintertros. Zo verliezen de bijen het minst aan warmte. Worden ze toch wat koud,dan moet het,,kacheltje worden opgestookt. In dat geval gebruiken de bijen wat van de voedsel voorraad. Voedsel geeft namelijk warmte aan het lichaam. Zo lang er voedsel is,komende bijen de winter dus wel door. Maar de imker houdt de bijen voor de honing. De meeste honingraten neemt hij na de zomer weg. Is dat niet onverstandig? Nee, want de imker zorgt voor ander voedsel. Hij geeft elk bijenvolk voor de winter invalt, 10 tot 15 kilo opgelost suiker.(suiker water) Dit wordt door de bijen op dezelfde manier opgeborgen als nectar. Aan deze voorraad heeft het bijen volk genoeg. Tips 7 / 9

8 Normaal kan een bijensteek geen kwaad,alleen als je allergisch bent moet je direct naar de huisarts. Ook als je gestoken bent in je mond moet je naar de huisarts. Als je liever niet gestoken wil worden loop dan vooral niet met blote voeten in een weide met veel witte klavertjes. Wees in de zomer voorzichtig met je limonade op het terras. Afdekken en goed kijken voor je je limonade opdrinkt. Nog een tip Verwijder nooit een angel door deze te knijpen tussen duim en wijs vinger want dan duw je meer gif in het lichaam. Verwijder de angel door deze met een vingernagel weg te wrijven en wel zo snel mogelijk. Nog een tip Als je een wondje hebt smeer er dan wat honing rond. De informatie van deze spreekbeurt heb ik verzameld uit verschillende boeken en internet site`s. Ten eerste uit een boekje: bijen houden Ten tweede uit een boekje : bijen maken honing Ten derde : uitleg gehad van een echte imker. Ten vierde :Een Cd-rom waar een heleboel informatie op staat en een quiz. Ten vijfde : Informatie van internet. 8 / 9

9 Powered by TCPDF ( Spreekbeurten.info Om te weten hoe oud een koningin is wordt ze genummerd, elk jaar heeft een andere kleur nummer. 9 / 9

Bijen project boekje. Groep 4 - juni 2006

Bijen project boekje. Groep 4 - juni 2006 Bijen bestuiven de....... De imker houdt bijen voor de....... De bij haalt de...... uit de bloem. De... maakt honing van de nectar. De........ van de bijen legt de eitjes. Een mannetjesbij heet een...

Nadere informatie

Binnen de kast heeft elke bij haar eigen taken en verantwoordelijkheden: de koningin legt de eitjes, de darren vrijen met de koningin en de werksters

Binnen de kast heeft elke bij haar eigen taken en verantwoordelijkheden: de koningin legt de eitjes, de darren vrijen met de koningin en de werksters Hoe ziet een bij er uit? 1 2 3 4 Koningin, Werkster & Dar Iedereen zijn taak Binnen de kast heeft elke bij haar eigen taken en verantwoordelijkheden: de koningin legt de eitjes, de darren vrijen met de

Nadere informatie

INSECTEN. werkboekje

INSECTEN. werkboekje INSECTEN werkboekje 20 maart 2009 Dag lieve kleine vlinder Waar vlieg je toch naartoe? Breng jij misschien de eitjes weg, ben jij nu al moe? Jouw eitjes worden rupsjes. die groeien heel erg vlug. ook krijgen

Nadere informatie

Bijenhoudersvereniging St Ambrosius Boxtel

Bijenhoudersvereniging St Ambrosius Boxtel januari In deze maand zijn de hommelkoninginnen nog in hun winterslaap. februari Op een warme dag komt een hommelkoningin uit haar schuilplaats en gaat op zoek naar voedsel. Als het kouder wordt moet ze

Nadere informatie

De kleine beestjesclub

De kleine beestjesclub Thema: mini Biologie Dieren Insecten en spinnen Moeilijkheid: * Tijdsduur: ** Juf Nelly De kleine beestjesclub Doel: Na deze opdracht weet je meer over verschillende insecten Uitleg opdracht Je luistert

Nadere informatie

Suchmann. Natuur, hoofdstuk Lente en natuurverschijnselen

Suchmann. Natuur, hoofdstuk Lente en natuurverschijnselen Suchmann Natuur, hoofdstuk Lente en natuurverschijnselen Wanneer: Dinsdagmiddag 6-13-20 & 27 april De kinderen worden in groepjes verdeeld van 3 of 4 kinderen. Ieder groepje krijgt een onderwerp toebedeeld

Nadere informatie

Wandelroute langs insecten en andere kleine beestjes

Wandelroute langs insecten en andere kleine beestjes Wandelroute langs insecten en andere kleine beestjes Tijdens deze buitenopdracht komen jullie verschillende insecten tegen. Ook vind je andere kleine beestjes, die geen insecten zijn. De route is met een

Nadere informatie

Voortplanting. Lesbrief. Werkgroep Schoolactiviteiten. I.V.N. afd.hengelo. Tel. O74 2770390

Voortplanting. Lesbrief. Werkgroep Schoolactiviteiten. I.V.N. afd.hengelo. Tel. O74 2770390 Voortplanting Lesbrief Werkgroep Schoolactiviteiten I.V.N. afd.hengelo Tel. O74 2770390 1 Deze lesbrief wordt U aangeboden door het I.V.N. afd. Hengelo Voortplanting = zorgen voor jonge planten A. Inleiding

Nadere informatie

Hier zien jullie alweer de zesde uitgave van ons jeugdblad. Nieuwsgierig wat de Oele nu weer heeft te vertellen. Lees maar gauw.

Hier zien jullie alweer de zesde uitgave van ons jeugdblad. Nieuwsgierig wat de Oele nu weer heeft te vertellen. Lees maar gauw. Hier zien jullie alweer de zesde uitgave van ons jeugdblad. Nieuwsgierig wat de Oele nu weer heeft te vertellen. Lees maar gauw. Vlinders in de tuin Vooral op warme dagen kun je veel vlinders zien in allerlei

Nadere informatie

Leskist THEMA-handleiding Bezige Bijen Groep 5 en 6

Leskist THEMA-handleiding Bezige Bijen Groep 5 en 6 BuitenWijs samen sterk in NME BuitenWijs brengt mensen actief met het buiten in aanraking, zodat zij wijs omgaan met hun eigen leefomgeving Leskist THEMA-handleiding Bezige Bijen Groep 5 en 6 Dit is een

Nadere informatie

Wespen. Inhoudsopgave. Voorwoord. Inleiding. Voorwoord Inleiding

Wespen. Inhoudsopgave. Voorwoord. Inleiding. Voorwoord Inleiding Wespen Inhoudsopgave Voorwoord Inleiding 1. Welke soorten wespen zijn er? 2. Waar wonen wespen? 3. Hoe ga je om met wespen? 4. Hoe leven wespen? 5. Het steken van een wesp. 6. Wat moet je doen als je geprikt

Nadere informatie

Zie jij een bij? Docentenhandleiding Groep 1/2. TIJD: 45 min (exclusief knutselen)

Zie jij een bij? Docentenhandleiding Groep 1/2. TIJD: 45 min (exclusief knutselen) THEMA 6 bijen Dit materiaal is ontwikkeld in opdracht van IVN, in het kader van Gezonde Schoolpleinen. Tekst: Dieuwertje Smolenaars, NME Amsterdam-Noord. Vormgeving en illustraties: Paper & Pages. Docentenhandleiding

Nadere informatie

ZWERMEN IN LEWENBORG

ZWERMEN IN LEWENBORG ZWERMEN IN LEWENBORG De grote verhuizing Voor veel mensen heeft het iets angstaanjagends: de bijenzwerm die je in de maanden mei en juni kunt tegenkomen. 10.000, 20.000 of meer bijen in een snel bewegende

Nadere informatie

De honingbij. (Latijnse naam is Apis mellifera = zij die honing maakt).

De honingbij. (Latijnse naam is Apis mellifera = zij die honing maakt). De honingbij. (Latijnse naam is Apis mellifera = zij die honing maakt). Het bijenvolk Sinds eeuwen worden in Nederland bijen gehouden. In een bijenvolk leeft 1 koningin, heel veel werksterbijen en ook

Nadere informatie

Lespakket Middenbouw Lesmodule M6 Bijen en Brandnetels

Lespakket Middenbouw Lesmodule M6 Bijen en Brandnetels Lespakket Middenbouw Lesmodule M6 Bijen en Brandnetels Natuurproject SAMEN OP PAD Activiteit ALGEMEEN Versie 1 Bijen en Brandnetels Doelstelling lesmodule Voorbereiding: Afnemen van angst voor stekende

Nadere informatie

HANDLEIDING VOOR DE LEERKRACHT BIJ DE LESKIST:

HANDLEIDING VOOR DE LEERKRACHT BIJ DE LESKIST: HANDLEIDING VOOR DE LEERKRACHT BIJ DE LESKIST: Bijengeheimen Inhoud leskist Handleiding voor de leerkracht 4 Verhaalplaten met op de achterzijde tekst Bijengeheimenkist met daarin: kroontje roze ei (in

Nadere informatie

Nieuwsbrief» Stichting Natuurvrienden Capelle aan den IJssel e.o. nummer 2 april 2012. Metselbijen

Nieuwsbrief» Stichting Natuurvrienden Capelle aan den IJssel e.o. nummer 2 april 2012. Metselbijen Stichting Natuurvrienden Capelle aan den IJssel e.o. Nieuwsbrief» nummer 2 april 2012 Het jaar 2012 is het jaar van de bever, van de das, van de historische buitenplaatsen, van de draak en van nog een

Nadere informatie

DE BIJENLES 2 GROEP 4 5-6

DE BIJENLES 2 GROEP 4 5-6 GROEP 4 5-6 DE BIJENLES 2 ' k Zou best een bijtje willen zijn, een heel gewoon bruin bijtje. Natuurlijk niet mijn leven lang, maar toch wel voor een tijdje. Ik woonde in een bijenkorf en als de dag begon,

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Lieveheersbeestje Wie het het lieveheersbeestje? Veel mensen vinden insecten, en vooral kevers, maar griezelige beesten. Ze hebben van die rare sprieten op hun kop, van die enge dunne pootjes, En ook hun

Nadere informatie

Opdrachten behorende bij les 2. Anatomie van de honingbij

Opdrachten behorende bij les 2. Anatomie van de honingbij Opdrachten behorende bij les 2. Anatomie van de honingbij In deze les ga je leren hoe de honingbij is opgebouwd. Je gaat bijen vergelijken met andere dieren en je gaat drie mooie tekeningen maken van de

Nadere informatie

Small Hive Beetle (Aethina tumida) Kleine bijenkastkever. Jeroen Donders

Small Hive Beetle (Aethina tumida) Kleine bijenkastkever. Jeroen Donders Small Hive Beetle (Aethina tumida) Kleine bijenkastkever Jeroen Donders Kleine bijenkastkever / Small Hive Beetle Vaak afgekort tot KBK/SHB Oorsprong in Zuidelijk Afrika Wordt daar niet als plaag gezien

Nadere informatie

Werkboekje 2010. Boerderijles Groep 5/6. Naam..

Werkboekje 2010. Boerderijles Groep 5/6. Naam.. Werkboekje 2010 Boerderijles Groep 5/6 Naam.. 1 Inhoudsopgave 1 KIPPEN 3 1.1 SOORTEN VEREN. 3 1.2 VERENONDERZOEK. 4 1.3 HET GEDRAG VAN KIPPEN 4 1.4 WAT KIPPEN ETEN. 4 1.5 KAN EEN KIP KNIPOGEN? 4 2 SCHAPEN

Nadere informatie

Inhoudstafel Werkbundel:

Inhoudstafel Werkbundel: 2 Inhoudstafel 1. Inleiding... 3 2. Eindtermen en leerplandoelen... 3 3. Enkele bijenleuke ideeën en activiteiten... 4 1.1. Ontbijt:... 4 1.2. Bijenbloemen zaaien... 4 1.3. Honingkoekjes bakken... 4 1.4.

Nadere informatie

Levenscyclus. Raten zijn 6hoekige kamers waar stuifmeel en honing wordt opgeslagen.

Levenscyclus. Raten zijn 6hoekige kamers waar stuifmeel en honing wordt opgeslagen. [Honingbij] Algemene Naam: Honingbij Wetenschappelijke Naam: Apis mellifera Raten zijn 6hoekige kamers waar stuifmeel en honing wordt opgeslagen. Het lichaam van een bij bestaat uit drie onderdelen: een

Nadere informatie

Lesbrief Bij, wesp, hommel of zweefvlieg

Lesbrief Bij, wesp, hommel of zweefvlieg Lesbrief Bij, wesp, hommel of zweefvlieg Doelgroep: Groep 4 t/m 8 Lesduur: ± 45 minuten Werkvorm: Groepjes of alleen Leerstofgebied: Wereldoriëntatie Doel van de opdracht: Het leren herkennen van een bij,

Nadere informatie

Raar, maar waar! deel 1. groep 3 en 4

Raar, maar waar! deel 1. groep 3 en 4 Raar, maar waar! deel 1 Natuur groep 3 en 4 Inhoud 1 Raar, maar waar! 3 2 Een vreemd ei 4 3 Spring er maar uit 5 4 Verstopt 6 5 Slim 7 6 Vlieg er niet in 8 7 Een kever met een luchtje 9 8 Een zware hap

Nadere informatie

Lesbrief Bij, wesp, hommel of zweefvlieg? 1

Lesbrief Bij, wesp, hommel of zweefvlieg? 1 Bij, wesp, hommel of zweefvlieg? 1 Doelgroep: Groep 4 t/m 8 Lesduur: Werkvorm: Leerstofgebied: ± 45 minuten Groepjes of zelfstandig Wereldoriëntatie Doel van de opdracht: Het leren herkennen van een bij,

Nadere informatie

Bijen en bestuiving bij bedekte teelten ABTB ANI LLTB ZLTO VBBN Bestuiving Bestuiving is het overbrengen van stuifmeel naar de stamper van een bloem. Stuifmeel wordt gevormd in de helmknoppen van meeldraden.

Nadere informatie

Gastles imker in de klas. Groep 1 t/m 8. Door Mar en Klif en Bijenhoudersvereniging NBV Súdwest Fryslân

Gastles imker in de klas. Groep 1 t/m 8. Door Mar en Klif en Bijenhoudersvereniging NBV Súdwest Fryslân Gastles imker in de klas Groep 1 t/m 8 Door Mar en Klif en Bijenhoudersvereniging NBV Súdwest Fryslân 1 Inhoudsopgave Algemene informatie p. 3 Achtergrond informatie p. 5 Lessuggesties p. 7 Werkbladen

Nadere informatie

7.4: Naar het Natuurwetenschappelijk museum

7.4: Naar het Natuurwetenschappelijk museum 7.4: Naar het Natuurwetenschappelijk museum De zender de ontvanger de boodschap Kies uit: geschreven, gesproken, de brief, de telefoon, luistert, leest, de luisteraar, de lezer BOODSCHAP BOODSCHAP Ik deel

Nadere informatie

Handleiding bij het project Bijenles door de imker

Handleiding bij het project Bijenles door de imker Handleiding bij het project Bijenles door de imker Voor deze reader is dankbaar gebruik gemaakt van het Bijenboekje van Marion Eijsink, dat is gemaakt voor de Vereniging Leidse Schooltuinen in 2007. Gemeente

Nadere informatie

WESPEN (NL) WESPEN (D) WASPS (GB) GUÊPES (F)

WESPEN (NL) WESPEN (D) WASPS (GB) GUÊPES (F) WESPEN (NL) WESPEN (D) WASPS (GB) GUÊPES (F) Wespen zijn er in verschillende soorten, maten, uitvoeringen en leefwijzen. Vrijwel allemaal worden ze met dierlijke eiwitten (van prooidieren) grootgebracht.

Nadere informatie

Imkercafé Deel 4. Zwermen voorkomen, varroa bestrijden, voeren, nieuwe koninginnen en problemen oplossen..

Imkercafé Deel 4. Zwermen voorkomen, varroa bestrijden, voeren, nieuwe koninginnen en problemen oplossen.. Imkercafé Deel 4 Zwermen voorkomen, varroa bestrijden, voeren, nieuwe koninginnen en problemen oplossen.. Vandaag na de pauze: Overleg onderhoud Biebult (Wim Baselmans). Overleg koninginnenteeltcommissie

Nadere informatie

KRIEBELENDE KRUIPERTJES

KRIEBELENDE KRUIPERTJES KRIEBELENDE KRUIPERTJES Een insectenwandeling over het dreuzelpad door natuurtuin 't Loo voor kinderen van groep 1-4 onder leiding van een volwassene. 2 Een insectentocht over het dreuzelpad door natuurtuin

Nadere informatie

KRIEBELENDE KRUIPERTJES

KRIEBELENDE KRUIPERTJES 13 Plattegrond dreuzelpad KRIEBELENDE KRUIPERTJES Dit boekje is onderdeel van het eindproject van de IVN natuurgidsencursus van Henriëtte Beers, Fred van Hoof en Afke Schoo. Maart 2003. IVN afd. Bergeijk-Eersel

Nadere informatie

Rode bosmier SOORTEN MIEREN

Rode bosmier SOORTEN MIEREN Rode bosmier De rode bosmier ontdek je soms al snel. Als je bijvoorbeeld in het bos loopt en dan ergens gaat zitten. Opeens zitten ze overal. In je broekspijpen, op je arm, tot in je sokken aan toe! En

Nadere informatie

INSECTEN EN SPINACHTIGEN

INSECTEN EN SPINACHTIGEN INSECTEN EN SPINACHTIGEN WERKBLAD BOUW EN ONTWIKKELING Bouw 1. Het aantal looppoten is een belangrijk criterium om vertegenwoordigers van de stam van de geleedpotigen (80% van de gekende diersoorten!)

Nadere informatie

Bijen en hommels. Tijdstip: mei, juni, juli, augustus wanneer er veel bloemen in bloei staan

Bijen en hommels. Tijdstip: mei, juni, juli, augustus wanneer er veel bloemen in bloei staan KB6 Tijdsinvestering: 45 minuten 1/2 3/4 5/6 7/8 lente zomer herfst winter Bijen en hommels Tijdstip: mei, juni, juli, augustus wanneer er veel bloemen in bloei staan 1. Inleiding: hommels en bijen worden

Nadere informatie

Natuur & Milieu. educatie. Groep 6 Ontdek de geheimen van de honingbij. Op bezoek bij de imker en zijn bijenstal

Natuur & Milieu. educatie. Groep 6 Ontdek de geheimen van de honingbij. Op bezoek bij de imker en zijn bijenstal Natuur & Milieu educatie Op bezoek bij de imker en zijn bijenstal Groep 6 Ontdek de geheimen van de honingbij Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna Groep 6 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Leerdoelen,

Nadere informatie

Workshop. Bijenhotel

Workshop. Bijenhotel Workshop Bijenhotel 1 Blauwe ertsbij 2 Kleine roetbij Wespbij Zweefvlieg - grote ogen - 1 paar vleugels 3 - korte antennes 4 Bij of Wesp? Bijen - Stuifmeel en nectar (larvenvoedsel) - Verzamelapparaat

Nadere informatie

In deze bijlage zijn een aantal lessuggesties m.b.t. het onderwerp bijen bijeengebracht. Er is een verdeling gemaakt in onderbouw en bovenbouw.

In deze bijlage zijn een aantal lessuggesties m.b.t. het onderwerp bijen bijeengebracht. Er is een verdeling gemaakt in onderbouw en bovenbouw. BOVENBOUW In deze bijlage zijn een aantal lessuggesties m.b.t. het onderwerp bijen bijeengebracht. Er is een verdeling gemaakt in onderbouw en bovenbouw. Het onderstaand lesschema kan worden gebruikt bij

Nadere informatie

NMEC De Helix Bezige bijen: 9-12 jaar (handleiding) 1

NMEC De Helix Bezige bijen: 9-12 jaar (handleiding) 1 NMEC De Helix Bezige bijen: 9-12 jaar (handleiding) 1 Handleiding: Bezige bijen Doelgroep Periode Duur van de activiteit 2.30 u. Kledij 9 12 jaar Mei tot en met oktober Materiaal voor de gids Foto s en

Nadere informatie

Van eitje tot vlinder

Van eitje tot vlinder Werkblad Van eitje tot vlinder Wat is de goede volgorde van de plaatjes? Begin bij plaatje : de vlinder legt eieren. Schrijf de letter a in hokje. Welk plaatje is de volgende? Zet de letter ervan in hokje

Nadere informatie

Beste natuurliefhebber/- ster,

Beste natuurliefhebber/- ster, Beste natuurliefhebber/- ster, In verband met voorbereidende werkzaamheden voor een paar nogal ingrijpende klussen in ons huis waren Monica en ik de vorige dinsdag aan huis gekluisterd. Dus maakte ik geen

Nadere informatie

Een dak vol bijen. I.R.S-BTECH nv Europalaan 73 9800 Deinze T +32 (0)9 321 99 21 F +32 (0)9 371 97 61 info@irs-btech.be www.irs-btech.

Een dak vol bijen. I.R.S-BTECH nv Europalaan 73 9800 Deinze T +32 (0)9 321 99 21 F +32 (0)9 371 97 61 info@irs-btech.be www.irs-btech. Een dak vol bijen I.R.S-BTECH nv Europalaan 73 9800 Deinze T +32 (0)9 321 99 21 F +32 (0)9 371 97 61 info@irs-btech.be www.irs-btech.be 1 De honingbijen hebben onze hulp nodig Het gaat in België niet goed

Nadere informatie

5.1 Zes poten en vier vleugels

5.1 Zes poten en vier vleugels LB 68-70 5. Zes poten en vier vleugels > Kijk naar de afbeeldingen op blz. 68 in je boek. Lees Zes poten en Vleugels en voelsprieten. Trek een lijn van elk woord naar het juiste onderdeel van de wesp.

Nadere informatie

Vraag 1. Waarom moet je goed voor de rupsen zorgen als je vlinders wilt hebben?

Vraag 1. Waarom moet je goed voor de rupsen zorgen als je vlinders wilt hebben? Naam: VLINDERS Vlinders zijn niet weg te denken uit onze leefomgeving. In het voorjaar kunnen we haast niet wachten tot de eerste Kleine vosjes of Citroenvlinders zich laten zien. En dan in de zomer en

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Kangoeroe Inhoud De ontwikkeling van de kangoeroe De meeste bekende soorten De kenmerken van een kangoeroe De levensloop van de kangoeroe Hoe komt hij aan zijn naam? De ontwikkeling van de kangoeroe Toen

Nadere informatie

Lessuggesties voor groep 1 & 2

Lessuggesties voor groep 1 & 2 Lessuggesties voor groep 1 & 2 1 Inhoud pakket - Achtergrondinformatie vindt u op: www.rotterdam.nl/downloadslesmateriaal - Leskaarten met lessuggesties groep 1 & 2 - Materialen van het pakket: Leskaart

Nadere informatie

Bijenmonitoren docentendeel

Bijenmonitoren docentendeel Bijenmonitoren docentendeel De doelen van deze les zijn: -Leerlingen kennen de kenmerken van een insect. -Leerlingen kunnen bijen van andere insecten onderscheiden. -Leerlingen kunnen werken met de zoekkaart

Nadere informatie

Groep 4 t/m 8. De regio zit vol energie! Informatieblad + Docentenhandleiding. Bijen. www.natuurmilieuweb.nl

Groep 4 t/m 8. De regio zit vol energie! Informatieblad + Docentenhandleiding. Bijen. www.natuurmilieuweb.nl Energieneutraal 2040 Aalsmeer - Amstelveen - Diemen - Ouder-Amstel - Uithoorn Groep 4 t/m 8 Informatieblad + Docentenhandleiding De regio zit vol energie! www.natuurmilieuweb.nl Overzicht Informatieblad:

Nadere informatie

Vlinders. Tijdstip: op een mooie zonnige dag in mei, juni of juli

Vlinders. Tijdstip: op een mooie zonnige dag in mei, juni of juli KB8 Tijdsinvestering: 45 minuten 1/2 3/4 5/6 7/8 lente zomer herfst winter Vlinders. Tijdstip: op een mooie zonnige dag in mei, juni of juli 1. Inleiding Vlinders in alle kleuren en maten spreken de mensen

Nadere informatie

Hoe kan je de problematiek rond het thema bijen projectmatig aan bod laten komen in de lagere school?

Hoe kan je de problematiek rond het thema bijen projectmatig aan bod laten komen in de lagere school? Naam: Jolien Mertens Naam: Emma Steenkiste Promotor: Diane Boudringhien Professionele Bachelor in het Onderwijs: lager onderwijs Hoe kan je de problematiek rond het thema bijen projectmatig aan bod laten

Nadere informatie

Spreekbeurt de grote Toppereend

Spreekbeurt de grote Toppereend Ra,ra wie ben ik. Spreekbeurt de grote Toppereend Inleiding Ik doe mijn spreekbeurt over de grote toppereend. Omdat ik dit een hele mooie vogel vind. En omdat jullie misschien veel te weinig weten over

Nadere informatie

Een bovenbouwproject van IVN Veldhoven Eindhoven Vessem voorjaar 2015

Een bovenbouwproject van IVN Veldhoven Eindhoven Vessem voorjaar 2015 Een bovenbouwproject van IVN Veldhoven Eindhoven Vessem voorjaar 015 Doelgroep: groepen 5 t/m 8 Plaats: Rond de school, in de wijk, in een park, vlindertuin bij d n Aard, Ariespad 5, 550 EZ Veldhoven.

Nadere informatie

Lessuggesties voor groep 3 & 4

Lessuggesties voor groep 3 & 4 Lessuggesties voor groep 3 & 4 1 Inhoud pakket - Achtergrondinformatie vindt u op: www.rotterdam.nl/downloadslesmateriaal - Leskaarten met lessuggesties groep 3 & 4 - Materialen van het pakket: Leskaart

Nadere informatie

Het begin van de winter

Het begin van de winter WINTER 21 december WINTER 2 Het begin van de winter Vanaf 21 juni worden de dagen weer langzaam korter. De zomer duurt tot 22 of 23 september. Dan zijn de dag en de nacht overal even lang. Met andere woorden:

Nadere informatie

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 15 september 2015. Beste natuurliefhebber/- ster,

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 15 september 2015. Beste natuurliefhebber/- ster, De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 15 september 2015 Beste natuurliefhebber/- ster, Het was opnieuw een heel aardige dag. Er stond vrij veel wind, dat was jammer / lastig, maar het bleef langer droog

Nadere informatie

SPREEKBEURT BIDSPRINKHAAN

SPREEKBEURT BIDSPRINKHAAN SPREEKBEURT BIDSPRINKHAAN l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n ONGEWERVELDEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE BIDSPRINKHAAN

Nadere informatie

Naam:_ KIKKERS. pagina 1 van 6

Naam:_ KIKKERS. pagina 1 van 6 Naam:_ KIKKERS _ De kikker is een amfibie. Er zijn veel soorten kikkers op de wereld. In Nederland zie je de bruine en de groene kikker het meest. De groene kikkers zijn graag veel in het water, de bruine

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Pijlgifkikkers Inhoudsopgave Inleiding Inleiding 1. Soorten pijlgifkikkers 2. Voortplanting 3. Voeding 4. Waar leven ze 5. Wat kunnen pijlgifkikkers allemaal 6. De vijanden Slotwoord Literatuurlijst Dit

Nadere informatie

Meer over de ooievaar. Even voorstellen. Hier wonen ze. Echte natuur. Hieraan herken je hem

Meer over de ooievaar. Even voorstellen. Hier wonen ze. Echte natuur. Hieraan herken je hem Overname en dupliceren van dit materiaal is alleen toegestaan voor educatieve en niet-commerciële doeleinden en alleen als het materiaal is voorzien van een bronvermelding. Vogelbescherming Nederland,

Nadere informatie

Nieuwsbrief van bijen@wur juli 2008 Stuifmeel en honingbijen. Sjef van der Steen, bijen@wur

Nieuwsbrief van bijen@wur juli 2008 Stuifmeel en honingbijen. Sjef van der Steen, bijen@wur Nieuwsbrief van bijen@wur juli 2008 Stuifmeel en honingbijen Sjef van der Steen, bijen@wur In BeeWorld van maart en juni 2005 stond een interessante artikelreeks van de Zwitserse onderzoekers Keller, Fluri

Nadere informatie

ministerie van de Vlaamse Gemeenschap administratie Gezondheidszorg

ministerie van de Vlaamse Gemeenschap administratie Gezondheidszorg I N F O R M A T I E F O L D E R Help, een steek INSECTEN BETEN WAT JE ZEKER MOET WETEN! ministerie van de Vlaamse Gemeenschap administratie Gezondheidszorg Help, een steek EVEN UW AANDACHT GRAAG!!! Insectensteken:

Nadere informatie

Imkercafé Deel 1. Voorjaarsinspectie.

Imkercafé Deel 1. Voorjaarsinspectie. Imkercafé Deel 1 Voorjaarsinspectie. Aantal Bijen en Broedcellen 40.000 20.000 begin April Frühjahr März/April Voedselvoorraad controleren Volkssterkte gelijk maken Ruimte geven Bouwraam geven Wintervoer

Nadere informatie

Bloemen en hun bezoekers

Bloemen en hun bezoekers INSTRUCTIEBOEKJE Bloemen en hun bezoekers Scala College Rietvelden 2013 BLOEMEN EN HUN BEZOEKERS a. BESCHRIJVING VAN DE OPDRACHT In deze veldles ga je kijken naar bloemen en de insecten die op bloemen

Nadere informatie

Flora en fauna. Flora

Flora en fauna. Flora Flora en fauna Flora De bomen in Australië zijn het hele jaar groen. Niet altijd het mooie groen zoals bij ons, maar meer het grijze groen. Zoals de eucalyptus, waarvan de meeste soorten nooit hun bladeren

Nadere informatie

NME-leerroute Kleine inwoners van de stad 8

NME-leerroute Kleine inwoners van de stad 8 NME-leerroute Kleine inwoners van de stad 8 Groep 1 Tilburg, BS Jeanne d Arc Verhaal voor de kinderen Tijdens deze wandeling ontdekken we meer over de bijen, kleine maar belangrijke inwoners van de stad.

Nadere informatie

Winterslaap. Met filmpjes, werkblad en puzzels. groep 5/6. uitgave januari 2013

Winterslaap. Met filmpjes, werkblad en puzzels. groep 5/6. uitgave januari 2013 uitgave januari 2013 Winterslaap Met filmpjes, werkblad en puzzels groep 5/6 inhoud blz. Inleiding 3 1. Wat is een winterslaap? 4 2. Lage hartslag 5 3. Lage temperatuur 6 4. Winterrust 7 5. Winterslapers

Nadere informatie

Een. hoort erbij! Over dieren uit een ei. groepen 3-5

Een. hoort erbij! Over dieren uit een ei. groepen 3-5 Een hoort erbij! Over dieren uit een ei groepen 3-5 1. Een ei hoort erbij Veel dieren leggen eieren: vogels en vissen. Maar ook insecten leggen kleine eitjes. Uit dat eitje komt een klein diertje. Dat

Nadere informatie

Praktijkhandboek basiscursus bijenteelt. Deel 1 : De cursist

Praktijkhandboek basiscursus bijenteelt. Deel 1 : De cursist Naam cursist Praktijkhandboek basiscursus bijenteelt Deel 1 : De cursist De Nederlandse Bijenhoudersvereniging (NBV) is een landelijke vereniging van bijenhouders, gehuisvest in het Bijenhuis in Wageningen.

Nadere informatie

L I EDBIJLAGE. Liedbijlage Insecten

L I EDBIJLAGE. Liedbijlage Insecten Liedbijlage Insecten L I EDBIJLAGE Samenstelling Chrystal Cochius Illustraties Elsbeth Cochius, grafisch kunstenaar en winnares van de HeArtpool grafiekprijs Overijssel 2005 I N SECTEN Zonder insecten

Nadere informatie

Insectensteken en tekenbeten. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Insectensteken en tekenbeten. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Insectensteken en tekenbeten Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Inhoud Insectensteken 3 Klachten en symptomen 3 Wanneer arts raadplegen 4 Voorkomen van

Nadere informatie

Winterslaap. groep 5/6

Winterslaap. groep 5/6 Winterslaap groep 5/6 inhoud blz. Inleiding 3 1. Wat is een winterslaap? 4 2. Lage hartslag 5 3. Lage temperatuur 6 4. Winterrust 7 5. Winterslapers 8 Werkblad winterslaap 15 Schrijf je eigen e-boek 16

Nadere informatie

HELP, ER ZIJN MOERDOPPEN! WAT MOET IK DOEN?

HELP, ER ZIJN MOERDOPPEN! WAT MOET IK DOEN? 2013 http://buckfastimker.wordpress.com Henk Rostohar HELP, ER ZIJN MOERDOPPEN! WAT MOET IK DOEN? Samenvatting van wat u bij een inspectie aan kunt treffen in een bijenvolk en wat u er aan kunt doen. http://buckfastimker.wordpress.com

Nadere informatie

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 28 juli 2015. Beste natuurliefhebber/- ster,

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 28 juli 2015. Beste natuurliefhebber/- ster, De Wiershoeck- Kinderwerktuin, dinsdag 28 juli 2015 Beste natuurliefhebber/- ster, De verwachte (korte) regenbuien vielen inderdaad en ik kwam daardoor niet geheel droog aan bij De Wiershoeck. Ook de excursie

Nadere informatie

Kijk je mee? Oerwoud. 2006, Parasol N.V. België

Kijk je mee? Oerwoud. 2006, Parasol N.V. België Kijk je mee? Oerwoud 2006, Parasol N.V. België Pag. 2 Inhoudsopgave In het oerwoud 3 De luiaard 4 De toekan 5 De jaguar 6 De leguaan 7 De tapir 8 De papegaai 9 De aap 10 De adder 11 Lianen 12 Woordenlijst

Nadere informatie

Zorg bij insectensteken en tekenbeten

Zorg bij insectensteken en tekenbeten Zorg bij insectensteken en tekenbeten Inhoud Insectensteken 3 Klachten en symptomen 3 Wanneer moet je een arts raadplegen 4 Voorkomen van insectenbeten 4 Wat kun je er zelf aan doen 5 Geneesmiddelen 5

Nadere informatie

Bijscholing compostmeesters Insectenhotel. Hotels bouwen voor

Bijscholing compostmeesters Insectenhotel. Hotels bouwen voor Bijscholing compostmeesters Insectenhotel Hotels bouwen voor Algemeenheden geen cursus entomologie : duur 15 minuten Nut (waarom)?? Waarvoor opletten?? tuinafval biedt nesthulp aan allerhande dieren Voorbeelden

Nadere informatie

Over de bloesems en de bijtjes. Lespakket voor de tweede graad basisonderwijs: lesboek voor de leerkrachten

Over de bloesems en de bijtjes. Lespakket voor de tweede graad basisonderwijs: lesboek voor de leerkrachten Over de bloesems en de bijtjes Lespakket voor de tweede graad basisonderwijs: lesboek voor de leerkrachten 1 Lesboek voor de leerkrachten Dit lesboek bevat achtergrondinformatie en lesfiches rond de bijen

Nadere informatie

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, 24 en 25 februari 2014

De Wiershoeck- Kinderwerktuin, 24 en 25 februari 2014 De Wiershoeck- Kinderwerktuin, 24 en 25 februari 2014 Beste natuurliefhebber/- ster, Voor dinsdag stond een excursie gepland, maar de weersverwachting was een beetje pessimistisch en daarom was ik ook

Nadere informatie

Vlinderpakket Middenbouw

Vlinderpakket Middenbouw Vlinderpakket Middenbouw 1 Inhoudsopgave Algemene informatie p. 3 Achtergrondinformatie p. 5 Verzorgingsinstructies p. 7 Lessuggesties p. 9 Werkbladen p. 11 Colofon Het vlinders in de klas project en bijbehorend

Nadere informatie

Handleiding praktijklessen. Voor de cursus bijengezondheid

Handleiding praktijklessen. Voor de cursus bijengezondheid Naam cursist Handleiding praktijklessen Voor de cursus bijengezondheid De Nederlandse Bijenhoudersvereniging (NBV) is een landelijke vereniging van bijenhouders, gehuisvest in het Bijenhuis in Wageningen.

Nadere informatie

Dinosauriërs. Inhoudsopgave. 1. Inleiding. 2. Wat is een dinosauriër?

Dinosauriërs. Inhoudsopgave. 1. Inleiding. 2. Wat is een dinosauriër? Dinosauriërs Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Wat is een dinosauriër? 3. Wanneer leefden de dinosauriërs? 4. Waar leefden dinosauriërs? 5. Hoe leefden de dinosauriërs? 6. Waarom waren de dinosauriërs zo groot?

Nadere informatie

DE MELKSLANG. Na-aap slang

DE MELKSLANG. Na-aap slang DE MELKSLANG Na-aap slang De melkslang heeft mooie, opvallende kleuren. Met zijn rode, zwarte en witte ringen zie je hem zeker niet over het hoofd. En dat is nou precies de bedoeling! DIERENPASPOORT MELKSLANG

Nadere informatie

Microscoop practicum

Microscoop practicum Microscoop practicum De microscoop Een microscoop is een instrument waarmee je kunt vergroten. Met een vergrootglas kun je ook vergroten maar niet zo veel als met een microscoop. Een vergrootglas bestaat

Nadere informatie

NME-leerroute Vlinders en spinnen in het park

NME-leerroute Vlinders en spinnen in het park NME-leerroute Vlinders en spinnen in het park 4 Groep 1 Tilburg, BS Jeanne d Arc Verhaal voor de kinderen Kijk eens om je heen. Op heel veel plekken staan grote en kleine bloemen. Als het mooi weer is

Nadere informatie

Over haaien, vissen en bruinvissen. Leerlingen ontdekken het verschil tussen hondshaaien, bruinvissen en vissen.

Over haaien, vissen en bruinvissen. Leerlingen ontdekken het verschil tussen hondshaaien, bruinvissen en vissen. VO Werkblad Doel: Leerlingen ontdekken het verschil tussen hondshaaien, bruinvissen en vissen. Materialen: - Werkblad 3: - Potlood - Filmpjes: Dolfijnen, bruinvissen en vissen. De filmpjes zijn te vinden

Nadere informatie

SPREEKBEURT WITLIPBOOMKIKKER

SPREEKBEURT WITLIPBOOMKIKKER SPREEKBEURT WITLIPBOOMKIKKER l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n AMFIBIEËN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE WITLIPBOOMKIKKER

Nadere informatie

De Ids van Dussen Bijenstal

De Ids van Dussen Bijenstal Het verhaal van De Ids van Dussen Bijenstal een bijzondere almeerse geschiedenis de Ids van Dussen Bijenstal Op Stadslandgoed de Kemphaan, naast het educatieve centrum het Eksternest, staat één van de

Nadere informatie

Het kweken met de Zosterops palpebrosus

Het kweken met de Zosterops palpebrosus Het kweken met de Zosterops palpebrosus De naam Zosterops palpebrosus heb ik zelf niet verzonnen het is de latijnse naam voor Indische brilvogel of Gangesbrilvogel, waarbij Zosterops staat voor brilvogel.

Nadere informatie

Praktijkhandboek voor de basiscursus bijenteelt. Deel 2 : De mentor

Praktijkhandboek voor de basiscursus bijenteelt. Deel 2 : De mentor Praktijkhandboek voor de basiscursus bijenteelt Deel 2 : De mentor De Nederlandse Bijenhoudersvereniging (NBV) is een landelijke vereniging van bijenhouders, gehuisvest in het Bijenhuis in Wageningen.

Nadere informatie

Kaartenset ongewervelde dieren

Kaartenset ongewervelde dieren Kaartenset ongewervelde dieren Deze set met plaatjes is het eerste deel van de kaartjes met gewervelde- en ongewervelde dieren op. Ieder kaartje bevat een afbeelding van het dier in kwestie, met daarbij

Nadere informatie

Tobi en. de wilde bijen

Tobi en. de wilde bijen Tobi en de wilde bijen Het is eindelijk paasvakantie en Tobi komt aan op de boerderij van zijn oom. Zijn nichtje Hanna wacht al op hem. Ze knuffelt Tobi en lacht: Kom, we gaan spelen! Lachend en pratend

Nadere informatie

Spijsvertering. Voorwoord. Mijn spreekbeurt gaat over de reis van het voedsel. Met een moeilijk woord heet dat Spijsvertering.

Spijsvertering. Voorwoord. Mijn spreekbeurt gaat over de reis van het voedsel. Met een moeilijk woord heet dat Spijsvertering. Spijsvertering Voorwoord Mijn spreekbeurt gaat over de reis van het voedsel. Met een moeilijk woord heet dat Spijsvertering. Spijsvertering betekent: "Het verteren van het voedsel tot stoffen die door

Nadere informatie

Bijen en zo. Villa Augustus 6 mei 2014. Adriaan Guldemond, CLM Eva Cossee

Bijen en zo. Villa Augustus 6 mei 2014. Adriaan Guldemond, CLM Eva Cossee Bijen en zo Villa Augustus 6 mei 2014 Adriaan Guldemond, CLM Eva Cossee Maar eerst een BIJENQUIZ Alle antwoorden staan in Het lied van de honing Vraag 1: Hoe lang leeft een bijenkoningin? 1 jaar of 5 jaar

Nadere informatie

Hoofdstuk 3 De lichaamsbouw van bijen en wespen

Hoofdstuk 3 De lichaamsbouw van bijen en wespen Hoofdstuk 3 De lichaamsbouw van bijen en wespen Enkele basisbegrippen omtrent de lichaamsbouw van angeldragende vliesvleugelige insecten zijn noodzakelijk om de leesbaarheid van dit boek te vergroten.

Nadere informatie

Project beestige school INSECTENHOTEL Lagere school

Project beestige school INSECTENHOTEL Lagere school Project beestige school INSECTENHOTEL Lagere school Beestige toren! Handleiding voor gidsen en leerkrachten Een project van de Stad Diksmuide in samenwerking met De Bron vzw en Regionaal Landschap IJzer

Nadere informatie

Inleiding In het najaar worden de dagen steeds korter en de nachten steeds langer. Kun je je voorstellen dat je in de maand november naar bed gaat?

Inleiding In het najaar worden de dagen steeds korter en de nachten steeds langer. Kun je je voorstellen dat je in de maand november naar bed gaat? Inleiding In het najaar worden de dagen steeds korter en de nachten steeds langer. Kun je je voorstellen dat je in de maand november naar bed gaat? Je valt in een diepe slaap en wordt in maart pas weer

Nadere informatie

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT AXOLOTL AMFIBIEËN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT AXOLOTL AMFIBIEËN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT AXOLOTL AMFIBIEËN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE AXOLOTL BIJ

Nadere informatie