Dyslexie en ICT. Presentatie door Nancy Verbeten Congres Gewoon speciaal, IPON 2012 Laatste aanpassing: 14 april 2012

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Dyslexie en ICT. Presentatie door Nancy Verbeten Congres Gewoon speciaal, IPON 2012 Laatste aanpassing: 14 april 2012"

Transcriptie

1 Dyslexie en ICT Presentatie door Nancy Verbeten Congres Gewoon speciaal, IPON 2012 Laatste aanpassing: 14 april 2012 Op ICT-gebied bestaan tal van producten om in te spelen op de onderwijsbehoeften van dyslectische kinderen. Maar welke producten gebruik je in welke situatie? Nancy Verbeten gaf tijdens de conferentie Gewoon Speciaal op de IPON 2012 een overzicht van digitale hulpmiddelen voor kinderen met dyslexie. Dyslexie Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en/of vlot toepassen van het lezen en/of het spellen op woordniveau. De aanpak van lees- en spellingproblemen is primair de verantwoordelijkheid van scholen. De school vervult een sleutelrol in het signaleren van dyslexie en wijst de leerlingen aan waarvan het vermoeden bestaat dat zij (ernstige) dyslexie hebben. Vergoeding hulpmiddelen is mogelijk Als de diagnose dyslexie is gesteld, kan de leerling in aanmerking komen voor extra hulp binnen het onderwijs. Bijvoorbeeld met de inzet van extra hulpmiddelen. Vanaf 1 januari 2009 heeft het College van Zorgverzekeringen een Protocol Dyslexie Diagnostiek en Behandeling (PDDB) vastgesteld waardoor diagnostiek en behandelingen onder bepaalde condities vergoed kunnen worden. Alleen leerlingen met ernstige, enkelvoudige dyslexie waar gespecialiseerde behandeling voor nodig is, komen in aanmerking voor die vergoeding. Er mag bij die leerling geen sprake zijn van een andere aandoening náást de dyslexie. Masterplan Dyslexie Het ministerie van Onderwijs Cultuur en Wetenschappen heeft voor leerlingen met dyslexie verschillende programma s en producten ontwikkeld, zoals het Masterplan Dyslexie. Dit Masterplan beoogt een systematische, geïntegreerde en praktische aanpak van dyslexie in het onderwijs. Op de website van het Masterplan staat praktische informatie over dyslexie, antwoorden op veelvoorkomende vragen, actuele ontwikkelingen rond dyslexie in Nederland en informatie over activiteiten en producten van het Masterplan Dyslexie. Het biedt leerkrachten houvast bij de signalering en aanpak van dyslexie. Hulpmiddelen voor alle leerlingen, van primair tot beroepsonderwijs Begeleiding en behandeling, compenserende faciliteiten en het inzetten van computerhulpmiddelen kunnen op alle onderwijsniveaus worden ingezet. In het primair onderwijs (po) kan de leerkracht vanaf groep 5 gebruik maken van ondersteunende en/of compenserende voorzieningen waar leerlingen beter door leren spellen. Ook in het speciaal basis onderwijs (sbo) kan, bijvoorbeeld door de inzet van compenserende software, de zelfredzaamheid en het competentiegevoel van de leerling worden bevorderd. Daardoor wordt de leerling gemotiveerd om te (blijven) lezen en schrijven. Op het voortgezet onderwijs (vo) kan dyslexie leiden tot veel frustratie, zeker als de lees- en/of spellingsproblemen intellectuele en creatieve ontwikkeling van een leerling belemmeren. Gebleken is dat software voor tekst-naar-spraak en spraakherkenning een remediërend effect heeft dat kan leiden tot een betere beheersing van het lezen en schrijven. Binnen het middelbaar beroeps onderwijs (mbo) is het van groot belang dat vooraf duidelijk moet zijn op welk gebied en met welk doel ondersteuning nodig is, terwijl in het hoger onderwijs een zwakke leestechniek kan worden gecompenseerd met (verschillende) digitale hulpmiddelen. Hulpmiddelen (geen ICT) Dyslectische leerlingen in al deze vormen van onderwijs zijn gebaat bij het gebruik van:

2 een grotere letter, een ruimere regelafstand en minder tekst op een bladzijde (of een combinatie van deze elementen); audio-opnames van teksten (luisterboeken, Kurzweil), vooral bij de zaakvakken; extra tijd voor lees- en schrijfactiviteiten; een tekstverwerker met spellingscontrole; een leesliniaal met vergroot leesvenster of een leesplank (gerichter op werkplek); ondersteuningskaartjes, zoals letter met plaatje ; leesmaatje ICT hulpmiddelen voor leerlingen met dyslexie Naast voornoemde hulpmiddelen, bestaat er ook volop remediërende software, tekst spraak- software voor lezen &en schrijven (spelling), spraakherkenningsoftware en woordvoorspellers. Waarom is de inzet van ICT belangrijk bij dyslexie? Er bestaan veel ICT-hulpmiddelen bij dyslexie en het is waardevol daar gebruik van te maken. Lezen en schrijven wordt eenvoudiger en kost de leerling minder inspanning. De motivatie om te leren lezen en schrijven wordt gestimuleerd, de leerling voelt zich competent en functioneert op het eigen (cognitieve) niveau. Een groter tekstbegrip, een hoger lees- en spellingsniveau leidt tot meer zelfstandigheid en zal de leerling in staat stellen beter te leren. Wanneer zet je ICT-hulpmiddelen in? ICT-hulpmiddelen kunnen worden ingezet bij ernstige (enkelvoudige) dyslexie, onvoldoende vooruitgang, een dreigende leerachterstand en een negatief zelfbeeld of weinig zelfvertrouwen bij dyslectische leerlingen. ICT bij spelling wordt ingezet bij bovenbouw leerlingen met een spellingsniveau lager dan groep 5. Vooral als er belemmeringen worden ervaren zoals een zeer beperkte woordenschat, veel fouten en een zwakke formulering. Bij het leren lezen kan ICT ook worden ingezet bij bovenbouwleerlingen die meer dan 20% fouten bij het lezen van een tekst maken (minder dan 175 woorden per minuut). Diverse ICT-programma s werken ondersteunend bij het remediëren, compenseren en dispenseren. Hieronder volgt een overzicht van de in te zetten ICT-programma s. Remediëren Met remediëren worden vaardigheden geoefend om de leerling op een hoger niveau te laten presteren. Remediërende programma s zijn gericht op verhoging van het niveau van: technisch lezen snelheid en accuratesse begrijpend lezen woordenschat, strategiegebruik, (meta-)cognitieve kennis en vaardigheden Middel: Leesladder (Zwijsen) Doelgroep: groep 3 t/m 5 Doel: technisch lezen bevorderen, aandacht voor deelvaardigheden, leesbegrip en gebruik van syntactische en semantische informatie. Adaptief: prestaties van leerlingen worden geregistreerd en het niveau van de oefeningen sluit hierbij aan. Programma bestaat ui 4 cd-roms met verschillende inhouden: cd-rom 1: lezen en spellen van klankzuivere mkm-woorden; cd-rom 2: automatisering van de elementaire lees- en spelhandleiding; cd-rom 3: letterclusters en spellingpatronen;

3 cd-rom 4: meerlettergrepige woorden. oefeningen in spelvorm leerkrachtgedeelte om prestaties leerlingen te kunnen volgen Leesladder traint intensief de deelvaardigheden van het aanvankelijk lezen Middel: Zoeklicht Interactief (Zwijsen) Doelgroep: groep 4 t/m 6 Doel: automatiseren Zoeklicht bestaat uit twee varianten: radende en spellende lezer Middel: Woordenhaai (Lexima) Doelgroep: groep 3 t/m 8 Doel: automatiseren van diverse vaardigheden Combinatie van geluiden, spraak, plaatjes en tekst ( multisensorieel ) en kan worden aangepast aan het niveau van de leerling. De resultaten worden opgeslagen. Middel: Remedioom (Lexima) Doelgroep: de taalzwakke leerling met een achterstand op het gebied van woordherkenning en spelling. Remedioom bestaat uit gevarieerde oefeningen voor het technisch lezen en spellen van veel voorkomende Nederlandse woorden. Middel: Clicker (Lexima) Doelgroep: leerlingen van alle niveaus in het basis- en speciaal onderwijs of als extra ondersteuning. Dit programma kan worden ingezet bij het ontwikkelen van lees-, schrijf- en taalvaardigheden. Daarnaast kan het in het voortgezet onderwijs worden gebruikt bij het leren van vreemde, moderne talen. Compenseren en dispenseren Compenserende maatregelen beogen de belemmeringen die worden veroorzaakt door het zwakke lezen en spellen, te verminderen. Kenmerkend is dat de leerling de lees-/spellingtaak wél uitvoert. Worden er daarentegen dispenserende maatregelen getroffen, dan betekent dit dat de leerling een bepaalde taak niet meer hoeft uit te voeren: hij krijgt dus vrijstelling. In beide gevallen gaat de leerling dus aan de slag met de belemmeringen die hij of zij ervaart. Dat gebeurt doordat er hulp wordt geboden bij het lezen, spellen en stellen, structureren en studeren, proefwerken en examens. De leerling leert zelfstandig(er) te functioneren en dat is goed voor zowel zelfvertrouwen als motivatie. Welk hulpmiddels past bij welk type dyslexie? Type dyslexie 1. Lichte vorm van dyslexie of andere lees- en spellingsproblemen 2. Ernstige lees/spellingsproblemen, niet veroorzaakt door dyslexie Hulpmiddelen ReadingPen Voorleessoftware (Sprint, Sprinto, ClaroRead, SPIKA) Daisy speler Een mix van 1 en 3 3. Ernstige dyslexie (ca. 4% van de leerlingen Reading pen Geavanceerde dyslexie software (Sprint Plus of Kurzweil 3000)

4 4. Complexe problematiek waarvan dyslexie deel uitmaakt (bijvoorbeeld faalangst, depressie, ADHD) Daisy speler Dragon naturally speaking Bij deze vorm van dyslexie moet de uitgebreide functies van deze hulpmiddelen volledig worden ingezet. Dezelfde hulpmiddelen als bij 3 Tabel gebaseerd op Masterplan Dyslexie en brief van staatssecretaris aan de Tweede Kamer Voorbeelden van voorleessoftware (zie ook de Productvergelijking voorleessoftware van onder producten > handzaam onderzicht: ICT en dyslexie.) Daisyspeler Amis (Gratis) ReadingPen Deskbot (Gratis) Geavanceerde software: Sprint en Sprint Plus Kurzweil 3000 Hieronder volgen de meest kenmerkende eigenschappen van drie van deze programma s: Middel: Daisyspeler beluisteren van (les)boeken Dedicon studieboeken op Daisy cd leren vanaf groep 5 cd s van nieuwe methodes hebben een goed zoeksysteem helaas zijn nog niet alle studieboeken omgezet in Daisy, maar wel al 95% ook te huur bij bibliotheken Middel: Sprint en Sprint Plus ondersteuning functionele geletterdheid: lezen en schrijven studeertools doorlopende leerlijn van basisonderwijs, naar voortgezet onderwijs naar hoger onderwijs aanbevolen voor scholen door protocol Middel: Kurzweil 3000 meest geavanceerd alle tools binnen zelfde programma > tijdwinst en gebruiksgemak doorgaande lijn van basisonderwijs naar voortgezet onderwijs naar hoger onderwijs Zowel Sprint Plus als Kurzweil 3000 zijn vormen van geavanceerde software. Hieronder een vergelijking: Sprint Plus Kurzweil 1 stem Meerdere stemmen Paar tempoverschillen Snelheid volledig in te stellen Klanklezen en hakken/plakken Woordvoorspeller met woorden Woordvoorspeller met woorden Eén kleur markering Meerdere kleuren markeren

5 Homofonen met plaatjes Woordvoorspeller Skippy Alleen homofonen, Mindmapfunctie Woordvoorspeller Wody Een zeer specifieke vorm van ICT-ondersteuning is het programma Dragon : Middel: Dragon Dragon zet gesproken tekst om in geschreven tekst Via een microfoon wordt de tekst ingesproken waarna de computer de tekst omzet in geschreven vorm Kanttekening: Lastig om aan te leren, vooral bij leerlingen met een slechte articulatie Eist veel van leerlingen (taakhouding, taalvaardigheid) Verbeteringen zijn tijdrovend en niet altijd efficiënt Voor leerlingen vanaf voortgezet onderwijs Meer weten? Voor het maken van een verstandige keuze uit het aanbod aan ICT-ondersteuning, dient rekening gehouden te worden met: taken en problemen technisch en begrijpend lezen spellen en strategisch schrijven studievaardigheden ernst van de dyslexie beschikbaarheid digitale school- en studieboeken en bezoek: Om te weten hoe het er bij u op school voorstaat, bestaat de Quickscan ICT & Dyslexie: Relevante websites met meer specifieke informatie: Lettertype > Klokhuis > Richtlijnen voor toetsen/opdrachten op papier > Dyslexie en ICT > Op de hoogte blijven > Dyslexie-hulpmiddelenwijzer > Ander interessante websites: Technische maatjes downloaden: Vul als zoekterm in: technische maatjes, kies Technische maatjes bij Dyslexie Producten > project surfplank

6 > EDU > emindmaps (gratis, wel engels) Over de auteur: Nancy Verbeten is remedial teacher, dyslexie-behandelaar en lees- en dyslexiespecialist. Daarnaast is ze extern stagebegeleider, ICT-ambassadeur Eenbes, Geldrop, Noord-Brabant. Meer informatie op

Wat zijn dyslexie hulpmiddelen? Waar moet ik op letten? door onze psychologe Marrith

Wat zijn dyslexie hulpmiddelen? Waar moet ik op letten? door onze psychologe Marrith Wat zijn dyslexie hulpmiddelen? Waar moet ik op letten? door onze psychologe Marrith Hulpmiddelen bij dyslexie zijn niet meer weg te denken uit het onderwijs, duizenden leerlingen hebben er al profijt

Nadere informatie

DYSLEXIESOFTWARE VOORLICHTING & DEMONSTRATIE

DYSLEXIESOFTWARE VOORLICHTING & DEMONSTRATIE DYSLEXIESOFTWARE VOORLICHTING & DEMONSTRATIE Voor ouders van kinderen met dyslexie Marjolein Smit Marjolein van Etten Heleen van der Velde INHOUD I. Verschillende informatiekanalen II. Doel van hulpmiddel

Nadere informatie

DYSLEXIESOFTWARE VOORLICHTING & DEMONSTRATIE

DYSLEXIESOFTWARE VOORLICHTING & DEMONSTRATIE DYSLEXIESOFTWARE VOORLICHTING & DEMONSTRATIE Voor ouders van kinderen met dyslexie Marjolein Smit Marjolein van Etten INHOUD Presentatie: 1. Verschillende informatiekanalen 2. Doel van hulpmiddel 3. Stappen

Nadere informatie

Voor ouders van kinderen met dyslexie ICT VOORLICHTING. Marjolein Smit Marjolein van Etten Heleen van der Velde

Voor ouders van kinderen met dyslexie ICT VOORLICHTING. Marjolein Smit Marjolein van Etten Heleen van der Velde ICT VOORLICHTING Voor ouders van kinderen met dyslexie Marjolein Smit Marjolein van Etten Heleen van der Velde AANBOD ICT HULPMIDDELEN www.masterplandyslexie.nl www.balansdigitaal.nl www.ikhebdyslexie.nl

Nadere informatie

Dyslexie. Beatrijs Brand

Dyslexie. Beatrijs Brand Dyslexie Beatrijs Brand Hoe lezen wij? T s errassend oeveel ekst r emist an orden Vlgones een oznrdeeok op een Eglnese uvinretsiet mkaat het neit uit in wlkee vloogdre de lttres in een wrood saatn (c)

Nadere informatie

Dyslexie-ICT. Zien dat het werkt, zorgen dat het werkt!

Dyslexie-ICT. Zien dat het werkt, zorgen dat het werkt! Dyslexie-ICT Zien dat het werkt, zorgen dat het werkt! Landelijke Informatiedag Behandelaars 14 april 2012 Programma Landelijke Informatiedag 2012 welkom, voorstellen, agenda PowerPoint/kennismaking demonstratie

Nadere informatie

3. Gevolgen van dyslexie Veel voorkomende belemmeringen die als gevolg van dyslexie kunnen voorkomen zijn:

3. Gevolgen van dyslexie Veel voorkomende belemmeringen die als gevolg van dyslexie kunnen voorkomen zijn: Dyslexiebeleid Berlage Lyceum 1. Inleiding Het Berlage Lyceum is een school waar volop kansen worden geboden. Wij streven ernaar het maximale uit de leerlingen te halen zodat zij hun talenten ten volle

Nadere informatie

Passend onderwijs Verdieping Ontwikkelingsperspectief & Technisch lezen 26-11-2014

Passend onderwijs Verdieping Ontwikkelingsperspectief & Technisch lezen 26-11-2014 Passend onderwijs Verdieping Ontwikkelingsperspectief & Technisch lezen 26-11-2014 Annemarie Vink avink@hetabc.nl Dianne Roerdink droerdink@hetabc.nl Technisch lezen 8-10-2014 www.hetabc.nl 2 Programma

Nadere informatie

Dyslexie-ICT. Zien dat het werkt, zorgen dat het werkt!

Dyslexie-ICT. Zien dat het werkt, zorgen dat het werkt! Dyslexie-ICT Zien dat het werkt, zorgen dat het werkt! Landelijke Informatiedag voortgezet onderwijs 14 april 2012 Programma Landelijke Informatiedag 2012 Welkom, voorstellen, agenda PowerPoint/ kennismaking

Nadere informatie

Leesonderwijs en dyslexie in het PO, het SBO en het VO. Betsy Ooms

Leesonderwijs en dyslexie in het PO, het SBO en het VO. Betsy Ooms Leesonderwijs en dyslexie in het PO, het SBO en het VO Betsy Ooms Opzet Doel leesonderwijs (en spellingonderwijs) Doorgaande lijn Kenmerken goed leesonderwijs Extra aandacht voor monitoring, als belangrijk

Nadere informatie

Inzetten van dyslexie-ict: een kwestie van beslissen!

Inzetten van dyslexie-ict: een kwestie van beslissen! Inzetten van dyslexie-ict: een kwestie van beslissen! Praktische leidraad voor behandelaars en docenten bij het kiezen en inzetten 1 van remediërende en compenserende dyslexie-ict hulpmiddelen. Jolanda

Nadere informatie

Dyslectische leerlingen richting het eindexamen: de rol van de docent

Dyslectische leerlingen richting het eindexamen: de rol van de docent Dyslectische leerlingen richting het eindexamen: de rol van de docent www.masterplandyslexie.nl Protocol Dyslexie VO Vakkaternen Interventieprogramma s Toetsen en Interventies in het VO. Technische maatjes

Nadere informatie

1. Een aantal kinderen komt in aanmerking voor de vergoede dyslexie.

1. Een aantal kinderen komt in aanmerking voor de vergoede dyslexie. Dyslexieonderzoeken WSNS-Salland Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en/of vlot toepassen van het lezen en/of het spellen op woordniveau. (SDN 2008)

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Cambium College

Dyslexieprotocol Cambium College Dyslexieprotocol Cambium College Inhoud: Wat is dyslexie? Diagnosetraject op het Cambium. De dyslexieverklaring. Overzicht dispenserende en compenserende maatregelen: o Dispenserende maatregelen. (Vrijstellingen)

Nadere informatie

Hoofdstuk 18 - Tips om voorleessoftware in te zetten in de klas

Hoofdstuk 18 - Tips om voorleessoftware in te zetten in de klas Hoofdstuk 18 - Tips om voorleessoftware in te zetten in de klas 18.1. Voorleessoftware compenserend inzetten voor leerlingen met een ernstige beperking 235 18.2. Voorleessoftware leerondersteunend inzetten

Nadere informatie

HULPMIDDELEN bij DYSLEXIE

HULPMIDDELEN bij DYSLEXIE HULPMIDDELEN bij DYSLEXIE Ruurdje van Laar en Tom Braams Braams&Partners bv, Deventer-Apeldoorn-Zwolle www.tbraams.nl September 2011 Wanneer? Als ondersteuning nodig is, omdat: Er een leerachterstand ontstaat

Nadere informatie

Wie ben ik? Mieke Urff

Wie ben ik? Mieke Urff Wie ben ik? Mieke Urff Week van de IB-er 7-11-12 Overzicht van deze bijeenkomst: Intro Wat is/doet Dedicon (en wat niet)? ICT en dyslexie Welke programma s zijn er / welke software? AMIS Lezen van jeugdliteratuur

Nadere informatie

Dyslexiebeleid op Wolfert Lyceum

Dyslexiebeleid op Wolfert Lyceum Dyslexiebeleid op Wolfert Lyceum Inleiding Volgens de meest gangbare definitie is dyslexie een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de woordidentificatie (lezen)

Nadere informatie

Hoofdstuk 14 - Sneller en beter een tekst schrijven

Hoofdstuk 14 - Sneller en beter een tekst schrijven Hoofdstuk 14 - Sneller en beter een tekst schrijven 14.1. Inleiding 199 14.2. Sneller typen met woordvoorspelling 201 14.3. Beter spellen en schrijven zonder typen 203 Deel 4 - ICT als brug tussen capaciteit

Nadere informatie

1. Wat is dyslexie? Hoe wordt dyslexie vastgesteld? Wat zijn de mogelijke gevolgen voor de leerling Wat kan de school doen?

1. Wat is dyslexie? Hoe wordt dyslexie vastgesteld? Wat zijn de mogelijke gevolgen voor de leerling Wat kan de school doen? Inhoud 1. Wat is dyslexie? 2 2. Hoe wordt dyslexie vastgesteld? 3 3. Wat zijn de mogelijke gevolgen voor de leerling 3 4. Wat kan de school doen? 4 5. Wat doen de docenten? 5 6. Wat doet de leerling? 6

Nadere informatie

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Coevorden, mei 2014 Wat is dyslexie? De definitie voor dyslexie is: "Een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen of spellen

Nadere informatie

Dyslexiebeleid van Openbare basisschool voor Daltononderwijs. De Meent

Dyslexiebeleid van Openbare basisschool voor Daltononderwijs. De Meent DE DE DE DE MEENT MEENT MEENT MEENT MAARN MAARN MAARN MAARN Dyslexiebeleid van Openbare basisschool voor Daltononderwijs De Meent Inhoud 1. Inleiding... 1 2. Wat is dyslexie... 1 3. Van signaleren tot

Nadere informatie

Voorwoord. Dyslexie is lastig, maar er valt goed mee te leven!

Voorwoord. Dyslexie is lastig, maar er valt goed mee te leven! Voorwoord Dyslexie is lastig, maar er valt goed mee te leven! Als uw kind dyslexie heeft, is de rol van u als ouder van belang. Dyslexie kan namelijk grote impact hebben op het kind en zijn omgeving. Door

Nadere informatie

OSB PROTOCOL DYSLEXIE

OSB PROTOCOL DYSLEXIE OSB PROTOCOL DYSLEXIE Amsterdam, 25 februari 2016 Vastgesteld door de schoolleiding Open Schoolgemeenschap Bijlmer 1 INHOUDSOPGAVE Wat is dyslexie? De OSB & de begeleiding van leerlingen met dyslexie Wederzijdse

Nadere informatie

Dyslexiebeleid Zaanlands Lyceum augustus 2014

Dyslexiebeleid Zaanlands Lyceum augustus 2014 Dyslexiebeleid Zaanlands Lyceum augustus 2014 1. Inleiding De meest geaccepteerde definitie van dyslexie is: Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren

Nadere informatie

1. Wat is dyslexie? 2. 2. Hoe kun je dyslexie vaststellen? 3. 3. Wat zijn de mogelijke gevolgen voor de leerling 4. 4. Wat doet de school?

1. Wat is dyslexie? 2. 2. Hoe kun je dyslexie vaststellen? 3. 3. Wat zijn de mogelijke gevolgen voor de leerling 4. 4. Wat doet de school? Inhoud 1. Wat is dyslexie? 2 2. Hoe kun je dyslexie vaststellen? 3 3. Wat zijn de mogelijke gevolgen voor de leerling 4 4. Wat doet de school? 4 5. Wat doen de docenten? 6 6. Wat doet de leerling? 8 7.

Nadere informatie

Dyslexiebeleid. Scholengemeenschap Sint Ursula. Locatie Heythuysen Tienderweg 101 6093 EN Heythuysen. Schooljaar 2015-2016

Dyslexiebeleid. Scholengemeenschap Sint Ursula. Locatie Heythuysen Tienderweg 101 6093 EN Heythuysen. Schooljaar 2015-2016 Dyslexiebeleid Scholengemeenschap Sint Ursula Locatie Heythuysen Tienderweg 101 6093 EN Heythuysen Schooljaar 2015-2016 In het kader van passend onderwijs streeft Scholengemeenschap Sint Ursula voor elke

Nadere informatie

Kader dyslexie Clusius College vmbo en mbo

Kader dyslexie Clusius College vmbo en mbo Kader dyslexie Clusius College vmbo en mbo Vastgesteld door de Directieraad Datum: 16 januari 2017 Inleiding In dit kader dyslexie is beschreven op basis van welke uitgangspunten er binnen het Clusius

Nadere informatie

Wat is dyslexie en wat zijn de gevolgen hiervan voor het volgen van onderwijs?

Wat is dyslexie en wat zijn de gevolgen hiervan voor het volgen van onderwijs? Augustus 2014 Wat is dyslexie en wat zijn de gevolgen hiervan voor het volgen van onderwijs? Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren van het accuraat

Nadere informatie

Informatie over dyslexie op de OSG Dyslexiecoaches Brugklasleerlingen Mogelijkheden op school

Informatie over dyslexie op de OSG Dyslexiecoaches Brugklasleerlingen Mogelijkheden op school Informatie over dyslexie op de OSG Hieronder vind je tips die je kunt gebruiken wanneer je dyslectisch bent. Ook wordt kort uitgelegd hoe de begeleiding op de OSG is wanneer je dyslexie hebt. Deze informatie

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Pallas Athene College

Dyslexieprotocol Pallas Athene College Dyslexieprotocol Pallas Athene College 1. Inleiding Doel en uitgangspunten Het Pallas Athene College wil alle leerlingen met dyslexie die ondersteuning en begeleiding bieden die zij nodig hebben om de

Nadere informatie

Vragenlijst leergeschiedenis lees- en spellingvaardigheid bestemd voor school / groepsleerkracht en interne leerlingenbegeleider

Vragenlijst leergeschiedenis lees- en spellingvaardigheid bestemd voor school / groepsleerkracht en interne leerlingenbegeleider Vragenlijst leergeschiedenis lees- en spellingvaardigheid bestemd voor school / groepsleerkracht en interne leerlingenbegeleider Gegevens leerling Naam leerling :.. 0 jongen 0 meisje Geboortedatum Groep

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. Beekdal Lyceum 2012-2013

Dyslexieprotocol. Beekdal Lyceum 2012-2013 Dyslexieprotocol Beekdal Lyceum 2012-2013 versie november 2012 Dyslexieprotocol Beekdal Lyceum 2012-2013 Het Beekdal Lyceum zet in op het zo optimaal mogelijk maken van de leeromgeving leerlingen. Vandaar

Nadere informatie

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Coevorden, mei 2014 Wat is dyslexie? De Nederlands definitie voor dyslexie is: "Een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Cambium College

Dyslexieprotocol Cambium College Dyslexieprotocol Cambium College Inhoud: 1. Wat is dyslexie? 2. Diagnosetraject op het Cambium. 3. De dyslexieverklaring. 4. Overzicht dispenserende en compenserende maatregelen: Dispenserende maatregelen.

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Poort

Dyslexieprotocol Poort Dyslexieprotocol Poort Inhoudsopgave 1. Inhoudsopgave... blz 15 2. Voorwoord... blz 16 3. Wat is dyslexie?.... blz 17 4. Dyslexieverklaring..... blz 17 4.1 aanmelden met dyslexieverklaring.. blz 18 4.2

Nadere informatie

Informatie en advies voor de praktijkbegeleider SPECIALE AANDACHT GEVRAAGD VOOR STAGIAIRS MET DYSLEXIE IN DE WERKSITUATIE

Informatie en advies voor de praktijkbegeleider SPECIALE AANDACHT GEVRAAGD VOOR STAGIAIRS MET DYSLEXIE IN DE WERKSITUATIE Informatie en advies voor de praktijkbegeleider SPECIALE I AANDACHT GEVRAAGD VOOR STAGIAIRS MET DYSLEXIE IN DE WERKSITUATIE II Inzicht, herkennen, handelen Zo n vier tot vijf procent van de studenten in

Nadere informatie

Voorwoord. Inhoud : 1. Wat is dyslexie 2. Onderzoek 3. Hulp middelen 4. Logopedie 5. Mijn dyslexie 6. Nawoord

Voorwoord. Inhoud : 1. Wat is dyslexie 2. Onderzoek 3. Hulp middelen 4. Logopedie 5. Mijn dyslexie 6. Nawoord Voorwoord Ik hou mijn spreekbeurt over Dyslexie. Zelf heb ik ook dyslexie. Ik hoop dat jullie mij beter begrijpen wat dyslexie is en wat het betekent om dyslexie te hebben. Ook waarom ik een laptop en

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium

Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium Inhoudsopgave 1. Inhoudsopgave... blz 1 2. Voorwoord... blz 2 3. Wat is dyslexie?.... blz 3 4. Dyslexieverklaring..... blz 3 4.1 aanmelden met dyslexieverklaring.. blz

Nadere informatie

Kader dyslexie Clusius College

Kader dyslexie Clusius College Kader dyslexie Clusius College Vastgesteld door de Directieraad Datum: 16-06-2014 Inleiding Het Clusius College heeft te maken met een grote groep leerlingen die op het gebied van taal problemen heeft,

Nadere informatie

Zorg om je toekomst. Wat is. dyslexie?

Zorg om je toekomst. Wat is. dyslexie? Zorg om je toekomst Wat is dyslexie? 2 Inleiding Dyslexie is een complex probleem. Dyslectische leerlingen zijn niet dom of lui, hun falen is geen onwil. Deze leerlingen doen vaak extra hun best, besteden

Nadere informatie

Beleidsstuk dyslexie. Augustus 2014

Beleidsstuk dyslexie. Augustus 2014 Beleidsstuk dyslexie Augustus 2014 Saltoschool Reigerlaan Beleidsstuk dyslexie 01-08-2014 Inhoudsopgave Inleiding... 3 1 Screening en signalering... 3 1.1 Groep 1... 3 1.2 Groep 2... 3 1.3 Groep 3... 4

Nadere informatie

Dyslexie, S c r e e n i n g B e g e l e i d i n g. F a c i l i t e i t e n

Dyslexie, S c r e e n i n g B e g e l e i d i n g. F a c i l i t e i t e n Dyslexie, onze aanpak S c r e e n i n g B e g e l e i d i n g F a c i l i t e i t e n Inhoudsopgave Inleiding 3 Wat is dyslexie? 3 Beeld van dyslexie 3 Ontdekken en vaststellen van dyslexie 3 Screening

Nadere informatie

Dyslexiewijzer. Waarom deze dyslexiewijzer? De rol van de logopedist bij dyslexie

Dyslexiewijzer. Waarom deze dyslexiewijzer? De rol van de logopedist bij dyslexie Dyslexiewijzer Dyslexiewijzer Waarom deze dyslexiewijzer? Voordat kinderen met het leesonderwijs in aanraking komen, kunnen ze al verwezen worden naar een logopedist. Zij hebben dan een logopedische stoornis

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Veurs Lyceum

Dyslexieprotocol Veurs Lyceum Dyslexieprotocol Veurs Lyceum Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat aanleren en/of het vlot toepassen (automatiseren) van het lezen

Nadere informatie

Ondersteuning bij dyslexie Salland

Ondersteuning bij dyslexie Salland Ondersteuning bij dyslexie Salland INHOUD Leren leren, leren leven! 3 Procedure aanvraag ondersteuning 3 Ondersteuningsmogelijkheden op Salland 4 Dyslexie 4 Screening en onderzoek 5 Dyslexiepaspoort 5

Nadere informatie

2012-2013. Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium

2012-2013. Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium 2012-2013 Dyslexieprotocol Trinitas Gymnasium Drs. M. Compagner (teammanager zorg) Drs. D. van der Meijden (orthopedagoog) Trinitas Gymnasium Schooljaar 2012-2013 Inhoudsopgave 1. Inhoudsopgave... blz

Nadere informatie

Dit protocol beschrijft hoe we op het Vellesan College en de Duin en Kruidbergmavo omgaan met dyslexie.

Dit protocol beschrijft hoe we op het Vellesan College en de Duin en Kruidbergmavo omgaan met dyslexie. 1. Inleiding Dit protocol beschrijft hoe we op het Vellesan College en de Duin en Kruidbergmavo omgaan met dyslexie. De volgende punten komen aan de orde: Wat is dyslexie? Signaleringsprocedure dyslexie

Nadere informatie

Kurzweil 3000 dyslexie software: alles-in-een oplossing voor technisch en begrijpend lezen, spellen, strategisch schrijven en studievaardigheden.

Kurzweil 3000 dyslexie software: alles-in-een oplossing voor technisch en begrijpend lezen, spellen, strategisch schrijven en studievaardigheden. Kurzweil 3000 dyslexie software: alles-in-een oplossing voor technisch en begrijpend lezen, spellen, strategisch schrijven en studievaardigheden. Kurzweil 3000 is het meest geavanceerde en meest succesvolle

Nadere informatie

TULE inhouden & activiteiten Nederlands - Technisch lezen. Kerndoel 4 - Technisch lezen. Toelichting en verantwoording

TULE inhouden & activiteiten Nederlands - Technisch lezen. Kerndoel 4 - Technisch lezen. Toelichting en verantwoording TULE - NEDERLANDS KERNDOEL 4 - TECHNISCH LEZEN 82 TULE inhouden & activiteiten Nederlands - Technisch lezen Kerndoel 4 - Technisch lezen Bij kerndoel 4 - De leestechniek. Toelichting en verantwoording

Nadere informatie

Dyslexie. Ict ondersteunende hulpmiddelen. Sjaak Janssen

Dyslexie. Ict ondersteunende hulpmiddelen. Sjaak Janssen Dyslexie Ict ondersteunende hulpmiddelen Sjaak Janssen Doel: Informeren Inzicht uitslag Vragenlijst. Vergelijking van 3 meest gebruikte pakketten. Informatie over bovenschool arrangement. Slotvraag Ict

Nadere informatie

Informatie over DYSLEXIE EN DYSCALCULIE IJsselcollege, locatie Alkenlaan

Informatie over DYSLEXIE EN DYSCALCULIE IJsselcollege, locatie Alkenlaan Informatie over DYSLEXIE EN DYSCALCULIE In dit overzicht staat informatie over twee veelvoorkomende leerproblemen: dyslexie en dyscalculie. Daarbij gaan we in op de volgende vragen. 1. Wat is het? 2. Hoe

Nadere informatie

Dyslexiebeleid CBS De Springplank 2014-2015

Dyslexiebeleid CBS De Springplank 2014-2015 Dyslexiebeleid CBS De Springplank 2014-2015 Dyslexie onderzoek De resultaten van alle leerlingen worden door de intern begeleiders gevolgd. Wanneer een leerling drie keer achtereenvolgend een E scores

Nadere informatie

Ondersteuning bij dyslexie Salland

Ondersteuning bij dyslexie Salland Ondersteuning bij dyslexie Salland INHOUD Leren leren, leren leven! 3 Procedure aanvraag ondersteuning 3 Ondersteuningsmogelijkheden op Salland 4 Dyslexie 4 Screening en onderzoek 5 Dyslexiepaspoort 5

Nadere informatie

Dyslexie boekje. W. de Vries Robbéweg 27 4206 AK Gorinchem 0183-622728. 1. Dyslexie

Dyslexie boekje. W. de Vries Robbéweg 27 4206 AK Gorinchem 0183-622728. 1. Dyslexie Dyslexie boekje W. de Vries Robbéweg 27 4206 AK Gorinchem 0183-622728 1. Dyslexie Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en accuraat en/of vlot toepassen

Nadere informatie

DYSLEXIEPROTOCOL Het dyslexieprotocol Wat is dyslexie? Dyslexie Signaleringstoetsen klas 1 De werkwijze is als volgt De dyslexieverklaring

DYSLEXIEPROTOCOL Het dyslexieprotocol Wat is dyslexie? Dyslexie Signaleringstoetsen klas 1 De werkwijze is als volgt De dyslexieverklaring DYSLEXIEPROTOCOL Het dyslexieprotocol Dit document is voor leerlingen, ouders, leerkrachten en belanghebbenden in het kader van het dyslexieprotocol op het Comenius College Nieuwerkerk. Het beschrijft

Nadere informatie

Deel II Aanmeldingsformulier dyslexiezorg (in te vullen door school)

Deel II Aanmeldingsformulier dyslexiezorg (in te vullen door school) 033-2983197 info@praktijkdeziel.nl www.praktijkdeziel.nl Deel II Aanmeldingsformulier dyslexiezorg (in te vullen door school) 1.0 Algemeen deel Gegevens school Adres: PC/Woonplaats: Telefoon: E-mail adres:

Nadere informatie

Inleiding. Dyslexieprotocol

Inleiding. Dyslexieprotocol Inleiding Dyslexieprotocol Dit dyslexieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat dyslectische leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op het Technisch College Velsen &

Nadere informatie

DYSLEXIEPROTOCOL (wordt op dit moment geupdate!)

DYSLEXIEPROTOCOL (wordt op dit moment geupdate!) DYSLEXIEPROTOCOL (wordt op dit moment geupdate!) Dyslexie wordt gedefinieerd als "een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en/of vlot toepassen van het lezen en/of

Nadere informatie

Dyslexieprotocol 0 Hooghuis Heesch

Dyslexieprotocol 0 Hooghuis Heesch Dyslexieprotocol 0 Hooghuis Heesch Inhoudsopgave 1.1 Uitgangspunten pag. 2 2.1 Definitie dyslexie pag. 3 2.2 Kenmerken van dyslexie pag. 3 2.2.1 Problemen bij lezen pag. 3 2.2.2 Problemen bij spellen pag.

Nadere informatie

GOEDE ICT MATERIALEN ONMISBAAR BIJ INTEGRALE DYSLEXIEZORG

GOEDE ICT MATERIALEN ONMISBAAR BIJ INTEGRALE DYSLEXIEZORG Ria Janssen Samenvatting Het kabinet wil diagnose en behandeling van ernstige dyslexie opnemen in het basispakket van de zorgverzekering. Ernstige dyslexie wordt dus erkend als een medisch probleem, waarvoor

Nadere informatie

Ook een rivier begint met de eerste druppel

Ook een rivier begint met de eerste druppel Ook een rivier begint met de eerste druppel Update Afstemmingsdocument Ernstige lees- en/of spellingproblemen en/of dyslexie Onderwijs aan leerlingen van 4 tot 18 jaar op Walcheren juni 2011 Inleiding

Nadere informatie

Dyslexieprotocol

Dyslexieprotocol Dyslexieprotocol 2013-2014 INHOUDSOPGAVE Bladzijde Inleiding / protocol dyslexie in schema 1 Dyslexie, wat is dat? 2 Dyslexie & het 3 Van signalering tot diagnose 5 Hulp bij dyslexie 7 Dyslexiepas 10 Dispensatie

Nadere informatie

Ouderavond Segbroek College Annemieke de Jong-Roeleveld

Ouderavond Segbroek College Annemieke de Jong-Roeleveld Ouderavond Segbroek College 12-11-2013 Annemieke de Jong-Roeleveld a.roeleveld@hco.nl Agenda Wat is dyslexie? Welke problemen kan ik tegenkomen? Hoe kan ik mijn kind helpen? Vragen Groot Dictee der Dyslexie

Nadere informatie

Dyslexiebeleid Bonhoeffer College, Enschede januari 2012. Dyslexiebeleid. Bonhoeffer College, Enschede

Dyslexiebeleid Bonhoeffer College, Enschede januari 2012. Dyslexiebeleid. Bonhoeffer College, Enschede Dyslexiebeleid Bonhoeffer College, Enschede 1 Inhoudsopgave Inleiding 1) Dyslexie ` 1.1 Wat is dyslexie? 1.2 Hoe kan dyslexie zich in het algemeen uiten? 2) Dyslexiescreening en onderzoek op het Bonhoeffer

Nadere informatie

Informatie en advies voor docenten SPECIALE AANDACHT GEVRAAGD VOOR STUDENTEN MET DYSLEXIE IN HET MIDDELBAAR BEROEPSONDERWIJS

Informatie en advies voor docenten SPECIALE AANDACHT GEVRAAGD VOOR STUDENTEN MET DYSLEXIE IN HET MIDDELBAAR BEROEPSONDERWIJS Informatie en advies voor docenten SPECIALE I AANDACHT GEVRAAGD VOOR STUDENTEN MET DYSLEXIE IN HET MIDDELBAAR BEROEPSONDERWIJS II Inzicht, herkennen, handelen Zo n vier tot vijf procent van de studenten

Nadere informatie

Neem er even de tijd voor!

Neem er even de tijd voor! DYSLEXIE Neem er even de tijd voor! Ongeveer 3,5 procent van alle leerlingen in het basis- en het voortgezet onderwijs heeft problemen met lezen en spellen als gevolg van dyslexie. Een deel van deze kinderen

Nadere informatie

ERNSTIGE ENKELVOUDIGE DYSLEXIE. Diagnostiek en behandeling door Adelante audiologie & communicatie

ERNSTIGE ENKELVOUDIGE DYSLEXIE. Diagnostiek en behandeling door Adelante audiologie & communicatie ERNSTIGE ENKELVOUDIGE DYSLEXIE Diagnostiek en behandeling door Adelante audiologie & communicatie Ernstige Enkelvoudige Dyslexie Diagnostiek en behandeling Adelante audiologie & communicatie Bij schoolgaande

Nadere informatie

1. Inleiding Definitie dyslexie volgens de Stichting Dyslexie Nederland (SDN) herziene versie 2003:

1. Inleiding Definitie dyslexie volgens de Stichting Dyslexie Nederland (SDN) herziene versie 2003: Dyslexiebeleid op de SSGN (versie januari 2015) 1. Inleiding Definitie dyslexie volgens de Stichting Dyslexie Nederland (SDN) herziene versie 2003: "Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een

Nadere informatie

Vragenlijst leergeschiedenis lees- en spellingvaardigheid bestemd voor school / groepsleerkracht en interne leerlingenbegeleider

Vragenlijst leergeschiedenis lees- en spellingvaardigheid bestemd voor school / groepsleerkracht en interne leerlingenbegeleider Vragenlijst leergeschiedenis lees- en spellingvaardigheid bestemd voor school / groepsleerkracht en interne leerlingenbegeleider Gegevens leerling Naam kind Geboortedatum O jongen O meisje Groep Groepsverloop

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Hoeksche Waard

Dyslexieprotocol. Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Hoeksche Waard Dyslexieprotocol Stichting Openbaar Voortgezet Onderwijs Hoeksche Waard Actief College Koninginneweg 126 3262 JD Oud-Beijerland T: 0186-612130 E: administratie@actiefcollege.nl W: www.actiefcollege.nl

Nadere informatie

Dyslexiebeleid van het Ludger College

Dyslexiebeleid van het Ludger College Dyslexiebeleid van het Ludger College Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1 Wat is dyslexie? 1.2 Kenmerken van dyslexie 2 2 De procedure 4 2.1 Ouderavond 2.2 Een vermoeden van dyslexie 2.3 De screening 2.4 De

Nadere informatie

toetsen van Veilig Leren lezen en Estafette. groepen 1 2 LOVS Cito Taal voor Goed lees en spellingsonderwijs in de groepen 3 tot en met 8

toetsen van Veilig Leren lezen en Estafette. groepen 1 2 LOVS Cito Taal voor Goed lees en spellingsonderwijs in de groepen 3 tot en met 8 onderwijs en zorgarrrangement op De Wilgen uitgevoerd door meetinstrumenten Zorgniveau 1 = basisarrangenment Zorgniveau 1 Leerkracht Methodegebonden Gestructureerde stimulering van beginnende geletterdheid

Nadere informatie

ZORGPLAN AOC TERRA ASSEN 2012-2013

ZORGPLAN AOC TERRA ASSEN 2012-2013 ZORGPLAN AOC TERRA ASSEN 2012-2013 Versie: Vensters voor Verantwoording en Schoolkompas, januari 2013 Overzicht Leerlingbegeleiding AOC Terra Assen Mentor De mentor is de eerste persoon om alles aan te

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Zwin College Oostburg

Dyslexieprotocol Zwin College Oostburg Dyslexieprotocol Zwin College Oostburg Dyslexie is een leerstoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen en/of spellen op

Nadere informatie

Dyslexiebeleid. Greijdanus Enschede

Dyslexiebeleid. Greijdanus Enschede Dyslexiebeleid Greijdanus Enschede 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding dyslexie Pag. 3 1.1. Wat is dyslexie? 1.2. Hoe uit dyslexie zich? 2. Dyslexiescreening en onderzoek Pag. 5 2.1. Screening in klas 1 2.2.

Nadere informatie

DYSLEXIE Deels vernieuwde aanpak

DYSLEXIE Deels vernieuwde aanpak DYSLEXIE 2015-2016 Deels vernieuwde aanpak 1 OUDERAVOND DYSLEXIE OP HET SONDERVICK COLLEGE Dyslexie: even ter verduidelijking Voorafgaand van het schooljaar Tijdens het schooljaar Didactische ondersteuning

Nadere informatie

Dyslexie. Dyslexieprotocol Sweelinck College 2015-2016

Dyslexie. Dyslexieprotocol Sweelinck College 2015-2016 Dyslexie Dyslexieprotocol Sweelinck College 2015-2016 Wat is dyslexie? Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van

Nadere informatie

Onze zuiderburen maken er werk van

Onze zuiderburen maken er werk van Leerprobemen Tekst redactie Foto Elsemieke Nederhoorn ICT-hulpmiddelen speer Onze zuiderburen maken er werk van Staatssecretaris Dijksma van het ministerie van OC&W noemt in een brief aan de Tweede Kamer

Nadere informatie

Dyslexie ICT. Passend onderwijs? vanzelfsprekend dyslexiesoftware! Advies op maat: 24

Dyslexie ICT. Passend onderwijs? vanzelfsprekend dyslexiesoftware! Advies op maat: 24 Als een kind in mijn klas slecht ziet, krijgt hij toch ook een bril? Sanne (10) Dyslexie ICT Passend onderwijs? vanzelfsprekend dyslexiesoftware! Advies op maat: 24 Dyslexiesteunpunt klas24 Diënne Kamphuis

Nadere informatie

Hoofdstuk 16 - Vreemde talen ondersteunen

Hoofdstuk 16 - Vreemde talen ondersteunen Hoofdstuk 16 - Vreemde talen ondersteunen 16.1. Inleiding 215 16.2. Woorden, zinnen, in een vreemde taal laten voorlezen 217 16.3. Uitspraak van woorden leren en controleren 219 16.4. Woorden vertalen

Nadere informatie

Protocol dyslexie Vechtstede College 1-5-2013. A. Verhulst Remedial Teacher

Protocol dyslexie Vechtstede College 1-5-2013. A. Verhulst Remedial Teacher Protocol dyslexie Vechtstede College 1-5-2013 A. Verhulst Remedial Teacher INHOUDSOPGAVE Wat is dyslexie 3 Begeleiding van leerlingen met dyslexie 3 Faciliteiten voor leerlingen met dyslexie 4 Afspraken

Nadere informatie

TOOLKID_BINNENWERK.indd 1 03-01-13 12:20

TOOLKID_BINNENWERK.indd 1 03-01-13 12:20 TOOLKID_BINNENWERK.indd 1 03-01-13 12:20 10 Tips&Tools om kids met dyslexie te ondersteunen TOOLKID_BINNENWERK.indd 2 TOOLKID_BINNENWERK.indd 03-01-13 12:20 3 03-01-13 12:20 Help, een leerling met dyslexie

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Bibit mei 2013

Dyslexieprotocol Bibit mei 2013 Inhoudsopgave 1. Uitgangspunt 2. Het lees- en spellingonderwijs 3. Signalering 4. Diagnose 5. Hoe gaan we om met dyslectische kinderen? De aanpak. 6. Tips voor ouders en kinderen Uitgangspunt Als we het

Nadere informatie

Dyslexieprotocol Beekdal Lyceum

Dyslexieprotocol Beekdal Lyceum Dyslexieprotocol 2015-2016 Beekdal Lyceum Datum: augustus 2015 Auteur: Martin Jager Portefeuille: Caroline Herbermann Inleiding Het Beekdal Lyceum zet in op het zo optimaal mogelijk maken van de leeromgeving

Nadere informatie

Januari Dyslexieplan

Januari Dyslexieplan Januari 2014 Dyslexieplan Inhoud 1. Definitie en kenmerken dyslexie 3 2. Signalering 3 3. Dyslexieonderzoek 4 4. Dyslexiebehandeling 5 5. Faciliteiten op school 5 6. Communicatie met ouders 5 7. Tips voor

Nadere informatie

Dyslexie. Is dat zoiets als geen letters in je soep lusten? Loesje

Dyslexie. Is dat zoiets als geen letters in je soep lusten? Loesje Dyslexie Is dat zoiets als geen letters in je soep lusten? Loesje PROGRAMMA DYSLEXIE-AVOND 19.30 19.40 uur: Inleiding: door dhr. Spijkers, sectordirecteur VMBO/PRO 19.40 20.00 uur: Uitleg dyslexiebeleid

Nadere informatie

PROTOCOL DYSLEXIE Colofon

PROTOCOL DYSLEXIE Colofon PROTOCOL DYSLEXIE Colofon Uitgave : MBO Amersfoort Vastgesteld College van Bestuur : 7 januari 2014 Kenmerk CvB vastgesteld : MBOA-15-331 Afkomstig van : Afdeling O & O Inhoudsopgave Inleiding.......3

Nadere informatie

Best practice: ICT voor leerlingen met dyslexie "

Best practice: ICT voor leerlingen met dyslexie Best practice: ICT voor leerlingen met dyslexie " Kansen bieden met moderne compenserende technologie 'M Sr Ria J.G. Janssen "Meer dan eenderde van de Nederlanders beheerst het lezen en schrijven niet

Nadere informatie

Ouderavond Segbroek College Marjolein Wennekers

Ouderavond Segbroek College Marjolein Wennekers Ouderavond Segbroek College 16-10-2012 Marjolein Wennekers m.wennekers@hco.nl Agenda Wat is dyslexie? Welke problemen kan ik tegenkomen? Hoe kan ik mijn kind helpen? Vragen Wat is dyslexie? Dyslexie is

Nadere informatie

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste

Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Dyslexiebeleid De Nieuwe Veste Coevorden, juni 2016 Wat is dyslexie? De Nederlands definitie voor dyslexie is: "Een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen

Nadere informatie

ALGEMEEN. Dyslexieprotocol

ALGEMEEN. Dyslexieprotocol ALGEMEEN Dyslexieprotocol Dit dyslexieprotocol heeft als doel meer duidelijkheid te scheppen over wat (dyslectische) leerlingen kunnen verwachten van het dyslexiebeleid op de Thorbecke Scholengemeenschap,

Nadere informatie

2012/2014. Beleid diagnostiek dyslexie. Samenwerkingsverbanden voor Primair Onderwijs. Katwijk/Rijnsburg/Valkenburg & Duin- & Bollenstreek

2012/2014. Beleid diagnostiek dyslexie. Samenwerkingsverbanden voor Primair Onderwijs. Katwijk/Rijnsburg/Valkenburg & Duin- & Bollenstreek Beleid diagnostiek dyslexie 2012/2014 Beleidsdocument ten aanzien van dyslexieonderzoek binnen de samenwerkingsverbanden Katwijk/Rijnsburg/Valkenburg en de Duin- & Bollenstreek. Het beleid geldt tot de

Nadere informatie

Dyslexiebeleid van het Ludger College

Dyslexiebeleid van het Ludger College Dyslexiebeleid van het Ludger College Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1 Wat is dyslexie? 1.2 Kenmerken van dyslexie 2 2 De procedure 4 2.1 Ouderavond 2.2 Een vermoeden van dyslexie 2.3 De screening 2.4 De

Nadere informatie

Dyslexiebeleid. Gebruik van L2S Willibrordus

Dyslexiebeleid. Gebruik van L2S Willibrordus Dyslexiebeleid Gebruik van L2S Willibrordus 1 Inleiding Passend onderwijs vraagt van de school om een continuüm van maatregelen te bieden, afgestemd op de specifieke behoeften van de leerling. Leerlingen

Nadere informatie

Dyslexieprotocol. Zernike College

Dyslexieprotocol. Zernike College Dyslexieprotocol Zernike College Dyslexieprotocol Zernike College Deze brochure beschrijft in het kort hoe er binnen het Zernike College wordt omgegaan met leerlingen die dyslexie lijken of blijken te

Nadere informatie

Leesproblemen en dyslexie 3

Leesproblemen en dyslexie 3 Leesproblemen en dyslexie 3 Mariette Sibbing msibbing@hetabc.nl Nina Willemse ninawillemse@hetabc.nl Agenda 27-1-2016 Overgang onderbouw-middenbouw Continuüm van zorg signaleren van kinderen met leesproblemen

Nadere informatie

Studiesucces met dyslexie en dyscalculie mbo. Juni 2012

Studiesucces met dyslexie en dyscalculie mbo. Juni 2012 Studiesucces met dyslexie en dyscalculie mbo Bert de Vos Marga Kemper - b.devos@aps.nl - mkemper@cinop.nl Juni 2012 Vraag bij binnenkomst Wat zie je in de klas, waarbij je denkt: dit zou door dyslexie

Nadere informatie

Dyslexie in vogelvlucht. 6 februari 2015 Elise de Bree

Dyslexie in vogelvlucht. 6 februari 2015 Elise de Bree Dyslexie in vogelvlucht 6 februari 2015 Elise de Bree 1 Doel van lezing: 2 Dyslexie Klinische en schoolpraktijk Wetenschappelijke inzichten in lees-spellingsproblemen Definitie van dyslexie Signalering

Nadere informatie

Dyslexieprotocol van CBS de Slotschool

Dyslexieprotocol van CBS de Slotschool B. Hesselinkstraat 2 9076EC Sint Annaparochie. Tel.: 0518-402144 Email: info@cbs-slotschool.nl Dyslexieprotocol van CBS de Slotschool INHOUD: 1 definitie dyslexie 2 signalering 3 analyse 4 schoolprocedure

Nadere informatie