berichten De andere e economist: Artlet Wils op reis r in haar eigen café

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "berichten De andere e economist: Artlet Wils op reis r in haar eigen café"

Transcriptie

1 berichten De andere e economist: Artlet Wils op reis r in haar eigen café Wilfried Delanghe: Belgische marketeer scoort op Euro 2000 Magazine van de Ekonomika Alumni Viermaandelijks 58ste jaargang April 2000

2 Discovery Ploeg Ploeg Discovery: Vermoeid, maar tevreden na een prachtig 70e EKONOMIKA jaar! Smartlappen festival Zaal Smartlappen: 9 december 1999, een sterke logistieke prestatie. Danseresjes Smartlappen met op voorgrond Jeremy Provost, organisator Smartlappen Gala van het Gouden Krijtje Dieter Stuye met de sympathieke Luc Verschueren Jan Bardi bezig aan 1 van zijn psycho-stunts Fa Quix en Luc Sels met 1 van zijn 3 Gouden Krijtjes v.l.n.r.: Dieter Stuye, Fransesca Van Thielen, Luc Verschueren

3 Editoriaal TIME TO LEARN Economisten hebben per definitie geen tijd. Tijd is ons meest schaarse goed, na geld uiteraard. Tijd vinden om nieuwe dingen te assimileren is bijgevolg niet evident. Wanneer economisten zich in iets willen verdiepen, dan moet dit kunnen passen in de going concern van elke dag. Vandaag en morgen moet er immers gepresteerd worden, en tussenin moet tijd gevonden worden voor vorming, bv. voor een avondlezing, een halve-dag-seminarie, een cursus,... Ekonomika Permanente Vorming houdt daar terdege rekening mee, zonder in te boeten aan kwaliteit. Want noch de academische waarde, noch de kwaliteitswaarde van de Ekonomika vormingsessies verminderen door de geconcentreerde dosering van het aanbod. Het succes van de sessies van Acht om het horen, de seminaries van de vakgroepen, de Ekonomika-lessencyclus,... bewijzen dit. Graag kom ik nog even terug op de zopas beëindigde lessencyclus over e-business. Ze kan zeker tot voorbeeld strekken. De verantwoordelijke binnen Ekonomika Alumni, Frank Vandenborre, kreeg de voorzitters van drie vakgroepen op één lijn. Elke vakgroep organiseerde op zaterdagvoormiddag een sessie rond e-commerce, vanuit logistiek, vanuit financieel en vanuit commercieel standpunt. De vakgroepen P & L (Bart De Ridder), SCAFF (Walter Herssens) en Marketing (Francis Bertrem) hebben voorbeeldig samengewerkt. De meer dan 220 inschrijvingen bewijzen dat een juiste keuze van thema, een band met de KU Leuven en ons netwerk, een gebald programma, een beperkt tijdsbeslag en democratische (Ekonomika)-prijzen een succesvolle combinatie zijn. Ekonomika Permanente Vorming beantwoordt daardoor aan het hectische time management dat onze leden toepassen. Wij denken en werken dagdagelijks aan de time to earn. Maar die inkomstenbron droogt vroeg of laat op als wij niet onze eigen concurrentiepositie via vorming verbeteren. Om later nóg beter te doen, moeten wij willens nillens ruimte maken voor time to learn. Fa Quix Voorzitter Ekonomika Alumni Ekonomika-Berichten Viermaandelijks magazine Ekonomika-Alumni Vereniging van Alumni van de Faculteit Economische en Toegepaste Economische Wetenschappen van de K.U.Leuven - Marijke Decabooter Naamsestraat 69, 3000 Leuven Tel. 016/ Fax 016/ Hoofdredacteur: Peter Schelstraete Eindredactie: Frederik Delaplace Kernredactie: Liesbeth Boogaerts, Sara Coene, Steven De Boeck, Isabelle Delft, Raoul Dexters, Joost Kurstjens, Patrick Moermans, Mieke Leeman, Fa Quix, Marc Trap, Frank Vandenborre, Ronald Verhaegen, Hans Verwaeren. Cartoons: Eduard Verbeke (EVER) Drukkerij: Van der Poorten, Kessel-Lo Verantwoordelijke uitgever: Fa Quix, Celestijnenlaan 7 bus Heverlee 4 De Anonieme Economist Nu nog anoniem, maar binnenkort is de hoeveelheid fanmail niet meer bij te houden. Dames en heren, wij stellen u voor: Marnix Van Dooren en Michael Cassiers! 6 24ste Vlaams Wetenschappelijk Economisch Congres Vanaf pagina 6 geven we een verfrissende kijk op de gevolgen van de EMU. Kan de Europese Centrale Bank de geloofwaardigheid behouden? Verkleint de Euro de prijsverschillen? Richt een gecentraliseerd monetair beleid zich vooral naar de sterkste regio s? Wij lichten een tip van de sluier op. 10 Ekonomika Profiel Het gaat goed met België! Mathilde is (bijna) zwanger, de dioxinecrisis is voorbij, de gevaarlijke honden worden opgesloten, en... de Rode Duivels scoren. En er is nog beter nieuws: Alumnus Wilfried Delanghe is Belgisch commercieel manager van Euro De Andere Economist Zelden hebben we zoveel werk gehad als bij de eindredactie van dit artikel. Geen wonder, als je weet dat het hier gaat over een interview met een cafébaas. Arlet Wils (EW 1980) is de uitbaatster van het reiscafé Via Via in Heverlee. Hebt u ook van uw hobby uw beroep gemaakt? 17 Regionale Kernen Over bergchimpansees, Brakelse taalspecialisten, frisse luchtejes in de gasmarkt, drukpersen, en Boskamp als bosmens. Een regionale mozaïek. 24 Vakgroepen Het ijzer smeden als het heet is, dachten de vakgroepen, en ze organiseerden een lessencyclus over e-business. Waarschijnlijk de meest succesvolle tot op heden. I N H O U D

4 De Anonieme Economist VAN AMATEURZAALVOETBAL TOT CRISISMANAGEMENT De gevreesde onderzoeksjournalisten van de Ekonomika Berichten landden dit keer in Brussel en Asse alwaar zij twee onbekende Ekonomika-leden de weg naar eindeloze roem aanboden. Aan de hand van tien typevragen kan u ook deze maand in avant-première kennis maken met twee BV s in wording. Nog vóór U de eerste leugens leest in de boekskes Was u in uw studentenjaren betrokken bij Ekonomika? Herinnert u zich de praeses nog? En hij U nog? 2. Wat was uw favoriete prof of cursus, de vervelendste prof, het saaiste vak? 3. Welk café, restaurant bezocht u het vaakst? En zijn daar nog sporen van terug te vinden? 4. Heeft u uw echtgeno(o)t(e) leren kennen tijdens uw studententijd? Is hij/zij economist(e)? 5. Heeft u vrienden voor het leven overgehouden aan uw studententijd? 6. Wat bent u na uw studies gaan doen? Heeft u nog ultieme professionele dromen of ambities? 7. Zou u dezelfde studies opnieuw doen indien u kon herbeginnen (en u opnieuw zou slagen!)? 8. Welke hobby s beoefent u nog naast golfen, cruises en casino s bezoeken? 9. Vanaf welke leeftijd zou u willen rentenieren? 10. De Financieel-Economische Tijd of De Morgen? MARNIX VAN DOOREN Alumnus TEW 1989 ASSE Gehuwd met Tinne Desmedt (TEW 1989), Pieter en Arthur en een derde kindje op komst. 1. Jazeker, als studentenvertegenwoordiger namens het verwante en minstens even bekende Stukokom, was ik wel min of meer bekend met het toenmalig praesidium van Hans Billy Cools. Onvergetelijk zijn zeker en vast de jaarlijkse deelname met de Ekonomika-bende aan het EST (Ekonomika Sport Tornooi) en de kleinschaligere maar steevast uit de hand lopende activiteiten van de jaarwerking. Dat praesidium komt trouwens nog regelmatig eens samen, al zijn de sportieve hoogtepunten intussen wél iets schaarser geworden... En een figuur om nooit te vergeten was natuurlijk Kristof De Koninck. 2. Tja, die lessen, daar ben ik mettertijd enigszins in geëvolueerd: van de heel plichtsbewuste student in de eerste kandidatuur (de angst om te buizen) tot een zeer regelmatige brosser... Het nut van de cursussen Wiskunde van Prof. Van Winckel is mij soms ontgaan maar dat is misschien te wijten aan mijn Latijns-Griekse achtergrond. Anderzijds heb ik heel goede herinneringen aan Mark Eyskens en Raymond Vuerings: Eyskens kon schitterend de link leggen met de dagdagelijkse realiteit en de maatschappelijke evoluties (daarvoor bleef je zelfs op zaterdag) terwijl de colleges van Vuerings ideale kaartnamiddagen waren om de week op een rustige manier in de bar af te sluiten. 3. Zonder enige twijfel en met lengten voorsprong: de Revue op de Oude Markt. Van tijd tot tijd werd daar tussen de Palm, de citroenjenever en Louis Neefs gediscussieerd over het leven dat het niet schoon was om aan te zien. Het is trouwens nog steeds dé plaats van afspraak als er een Leuvense reünie plaats vindt. Als restaurant denk ik onmiddellijk aan de regelmatige afspraken met een groepje vrienden in de Sedes, de meer exotische tegenhanger van Alma 2. Je vond daar toch wat meer variatie en gezelligheid dan in de Alma. 4. Een echt economistenhuwelijk inderdaad, hoewel we eigenlijk pas na Leuven begonnen verkeren. 5. Ja, zeer veel en we komen ook nog vaak samen, vooral met de jaarwerking van de licenties. We zijn ondertussen al voor de tiende keer op weekend geweest, een jaarlijkse traditie die van een plotse inval op een zonnige zomerdag is uitgegroeid tot een hele logistieke organisatie inclusief kinderen, wederhelften, babysitters en oeverloze discussies over de begroting van dit land. Sommigen presteren het om op een weekend zelfs drie keer op en af te rijden om zo weinig mogelijk van de festiviteiten op het weekend te missen. 6. Ik heb eerst nog een jaar financiële wetenschappen bijgestudeerd aan de Vlerickschool. Daarna ben ik begonnen in het bedrijfsrevisoraat bij Ernst & Young, waar ik nu ongeveer 8,5 jaar werk. 7. Ja, absoluut. Alleen zou ik misschien eerder voor Handelsingenieur opteren omdat ik meen dat het een bijkomend inzicht in techniek en industrie geeft, zonder dat je algemene kennis daaronder lijdt. 8. Ik probeer zo goed mogelijk de actualiteit te volgen en ben recent ook herbegonnen met amateurzaalvoetbal. Daarnaast hecht ik nog steeds veel belang aan het behoud van de nodige sociale contacten. En tenslotte, met een gezin met twee jonge spruiten en een drukke job, krijg je je vrije tijd natuurlijk probleemloos vol Rentenieren voor onze generatie? Worden wij niet de lost generation genoemd die de huidige pensioenen financiert maar 4 EKONOMIKA berichten + april 2000

5 ook langer zal moeten werken om zelf nog van een pensioen te kunnen genieten? Om eerlijk te zijn, ik heb er eigenlijk nog niet bij stilgestaan en ik lig er ook niet echt wakker van. Ik zou het trouwens veel erger vinden om vervroegd aan de kant geschoven te worden. 10. De FET vast en zeker want het is de compleetste krant. Eigenlijk zou je er nu ook De Standaard moeten bij vernoemen. Die is er enorm op vooruitgegaan sinds de samenwerking met de Financial Times. MICHAEL CASSIERS Alumnus MBA 1980 BRUSSEL Gehuwd, 2 zoons. 1. Neen niet echt. Ik heb mijn studies TEW aan de UFSIA gedaan en ben vervolgens voor mijn MBA naar Leuven gekomen. Ik kan mij de praeses van dat jaar niet meer herinneren, maar wel Fa Quix. Maar dat was het jaar daarna zeker? 2. Als MBA-student ga je je verwachtingen waarschijnlijk toch al wat hoger stellen en apprecieer je vooral die professoren die praktijkgericht konden lesgeven: zo was ik erg gecharmeerd door de marketing-cursussen van Prof. Piet Van den Abeele en Stanford-gastprofessor Srinivasan, de cursus Capital Markets & Finance van Prof. Lambert Vanthienen ( Gentlemen, if there was a system to beat the market, do you really think I would be standing in front of you? ) en zeker niet te vergeten volbloed Europeaan Prof. Albert Coppé. Deze laatste deed echt veel meer dan gewoon zijn cursus geven, zoals ons bij hem thuis uitnodigen voor een debat. Het tegenovergestelde van wat ik net zei was de cursus Personeelsbeleid van Prof. Vuerings, die wij samen met de licentiestudenten kregen. Dat was veel minder inspirerend. 3. Ik zat op kot op Campus Irena en had daar veel contacten met buitenlandse studenten. Uit dat ene jaar heb ik geen speciale herinnering aan een bepaald restaurant overgehouden. Wat de Alma s betreft, ging onze voorkeur wel duidelijk naar de Alma 2, de meest knusse van de drie. 4. Neen, mijn echtgenote heeft in Antwerpen vertaler-tolk gestudeerd. 5. In het begin was dat vrij sterk, maar achteraf is dat toch duidelijk verminderd. De MBA ers houden m.i. duidelijk minder contact. Het is een uitgesproken internationaal publiek en ik heb de indruk dat de buitenlandse studenten met een andere focus komen. De alumnivereniging doet wel moeite maar de netwerking is minder sterk. Vlerick heeft zijn Vlerick-boys en dat imago hebben wij nooit gehad. Ik heb overigens nooit de term Vlerick-girls gehoord, hoewel ik er toch genoeg ken. 6. Ik ben begonnen bij Henkel als management trainee om vervolgens met een oude studievriend een eigen bedrijfje op te zetten in de IT-branche. Daar ben ik na een tijdje uitgestapt, wegens iets te weinig rendement, en kwam dan via Olivetti terecht bij het consultancy-bedrijf CEGOS dat destijds geleid werd door Rik Decan (o.m. het brein achter Wie is Wie in Vlaanderen? ). Zo heb ik geruime tijd bij de Europese Commissie gewerkt als expert voor grensoverschrijdende samenwerking tussen ondernemingen. Sinds enkele jaren heb ik mij toegelegd op bedrijfscommunicatie bij Anthonissen & Associates. Vandaag begeleid ik ondernemingen en organisaties inzake crisiscommunicatie, beursintroducties en corporate communications. Er is nog veel te doen in die domeinen. 7. Ik zou het MBA-programma beslist opnieuw doen, maar waarschijnlijk wel na eerst een praktijkervaring te hebben opgedaan. Anderzijds twijfel ik sterk of ik niet voor de Vlerick-school zou kiezen, juist omwille van die uitgesproken praktijkgerichtheid en de betere netwerking. Vandaag moeten studenten die keuze gelukkig niet meer maken. (door de samenwerking tussen KU Leuven en Vlerick, nvdr.). 8. Neen, ik beoefen geen enkele van de hobby s uit de vraag. Mijn hobby s liggen meer in het artistieke. Ik speel regelmatig theater en heb hiervoor ook nog een opleiding gevolgd (theater zit in de familie, acteur Alex Cassiers is een neef van Michael). Zo speelde ik o.m mee in een aantal stukken van Shakespeare. Dat theater spelen heeft iets bijzonders: ik hou van de kick op de planken en het is een zeer nuttige ervaring voor de dagelijkse beroepspraktijk. Daarnaast leer ik ook piano spelen. Ik heb bovendien een passie voor het gebruik van kleuren en intuïtie en streef er naar die kennis toe te passen in mijn beroepsleven. Fascinerend. 9. Van zodra de financiële onafhankelijkheid er is: nagenoeg onmiddellijk. Dan leg ik mij toe op mijn hobby s en geef ik gratis advies. Misschien toch een uitzondering: crisiscommunicatie. Dat vind ik zo boeiend, nuttig en zinvol dat ik dat graag wil blijven doen. Ik ben er trouwens goed in, al zeg ik het zelf. 10. Ik kies voor beide: De Financieel Economische Tijd is en blijft de Vlaamse kwaliteits(zaken)krant bij uitstek. Maar De Morgen heeft zich op indrukwekkende wijze herpakt en geprofileerd. Frank Vandenborre EKONOMIKA berichten + april

6 24ste Vlaams Wetenschappelijk Economisch Congres ER IS NOOD AAN EEN MODERNE EUROPESE CENTRALE BANK In een restaurantje vlakbij zijn tweede thuisbasis, de Senaat, licht professor Paul De Grauwe, aan de vooravond van het 24ste Vlaams Wetenschappelijk Economisch Congres met als thema EMU: dé uitdaging, een tipje van de sluier over zijn recente diagnose van de Europese monetaire politiek. Kan de Europese Centrale Bank (ECB) in haar huidige opzet de geloofwaardigheid op lange termijn behouden? Wat zijn de krachtlijnen van je recente studie over het geldbeleid in Euroland? Mijn studie omvat twee luiken. In een eerste luik geef ik aan dat de economische ontwikkelingen tussen de verschillende lidstaten van euroland sterker divergeren dan initieel verwacht bij de invoering van de euro. Zo kennen bijvoorbeeld Ierland, Spanje en Portugal momenteel een sterke groei terwijl Duitsland, Italië een trager groeiritme tonen. Daartussen bengelen dan landen zoals België en Frankrijk. Het gevolg hiervan is dat de lidstaten verschillende verwachtingen hebben omtrent het rentepeil. De sterke groeiers zijn vragende partij voor een hogere interestvoet terwijl de minder succesvolle lidstaten aandringen op het tegendeel. Waaruit ik dan besluit dat, juist omwille van de sterk uiteenlopende claims op het geldbeleid van de ECB, deze laatste in vele gevallen dreigt verlamd te worden. In het tweede luik van mijn paper geef ik het probleem aan van het gebrek aan transparantie van de ECB. Is deze moeilijke situatie waarin de ECB zich meermaals dreigt te bevinden slechts een tijdelijk fenomeen? Met andere woorden, kunnen we hopen op betere tijden? Neen. Zolang er tussen de lidstaten een asymetrie inzake economische omstandigheden bestaat en deze landen bovendien over onvoldoende flexibiliteit beschikken, zullen zij van oordeel zijn dat ze een dure prijs betalen voor hun deelname aan de monetaire unie. En dat zal op zijn beurt leiden tot heel wat conflicten tussen lidstaten en de ECB. Mijn besluit is dus dat de Europeanen met deze moeilijke situatie zullen moeten leren leven. Het is de prijs die we betalen voor de muntunie, die - laten we niet vergeten - toch ook heel wat voordelen heeft. Kunnen we dan niets leren uit de ervaringen van de Federal Reserve in de Verenigde Staten? Het Verdrag van Maastricht heeft prijsstabiliteit als hoofddoelstelling van de ECB bepaald. Wat de andere objectieven van de ECB betreft, blijft het Verdrag zeer vaag. De Federal Reserve daarentegen heeft veel ruimere objectieven, met als gevolg dat haar actieterrein zich niet louter beperkt tot inflatie maar ook gericht is op elementen zoals tewerkstelling en economische groei. Op die manier is zij beter gewapend om een meer geïntegreerd en efficiënt monetair beleid te voeren. Kortom, zolang de ECB zich stricto sensu beperkt tot prijsstabiliteit kan haar monetaire politiek niet of nauwelijks aansluiten bij de economische prestaties van bepaalde lidstaten. Nu moet wel gezegd dat in euroland elementen zoals begrotingsbeleid en loonbeleid nog steeds nationale materies zijn en de overdracht van bepaalde bevoegdheden terzake op Europees niveau voorlopig geblokkeerd is. Paul De Grauwe: beslissing ECB zijn niet transparant. Het tweede probleem van de ECB is haar gebrek aan transparantie of accountability? Teveel gebeurt achter gesloten deuren. Bijvoorbeeld, de ECB verklaart wel dat de inflatiedoelstelling ten hoogste 2 % bedraagt, maar zegt geen woord over de procedure die de bank zal hanteren om in te grijpen indien deze norm overschreden wordt. Een eerste reden voor dat gebrek aan transparantie is dat er in Europa een gebrek is aan sterke politieke organismen die de ECB op haar werkzaamheden en prestaties controleren. In de Verenigde Staten, bijvoorbeeld, moet de Federal Reserve voortdurend rekening houden met een aantal organismen die een sterk politiek tegengewicht kunnen vormen. Laten we hier even verder op ingaan, uitgaande van de basisidee dat hoe meer macht je delegeert, hoe sterker de nood wordt aan controle op de aanwending van die macht. Vandaar dat er een verband moet bestaan tussen macht of onafhankelijkheid en accountability. Nu toont empirische evi- 6 EKONOMIKA berichten + april 2000

7 dentie aan dat de ECB de meest onafhankelijke centrale bank is, vergeleken met de Bundesbank en de Federal Reserve, maar het slechtst scoort op het vlak van verantwoording van haar beleid. Wanneer Fedvoorzitter Alan Greenspan zijn beleid toelicht voor het Congres heeft hij voor zich een instituut dat de statuten van de Fed kan wijzigen met een eenvoudige meerderheid. Wanneer de voorzitter van de ECB voor het Europees Parlement verschijnt, krijgt hij te maken met een instituut dat geen enkele macht heeft om de statuten van de ECB te wijzigen. Bovendien is de Fed verplicht het verslag van haar vergaderingen en de stemmingen te publiceren, wat weer niet het geval is voor de ECB. De Europese Centrale Bank beschikt dus over een grote onafhankelijkheid maar daartegenover staat geen gepaste transparantie of verantwoording. Een tweede reden zijn de vage objectieven - buiten het element prijsstabiliteit - die voor de ECB zijn bepaald in het Verdrag van Maastricht. Dit heeft ertoe geleid dat de ECB de objectieven die ze dient na te streven zelf is gaan interpreteren, wat trouwens duidelijk tot uiting komt in haar publicatie The ECB s Monetary Policy Strategy (Monthly Report of the ECB, januari 1999). Tot ieders verbazing heeft de ECB hierin haar objectieven zeer beperkend geïnterpreteerd, met name uitsluitend gericht op prijsstabiliteit. Alle referenties naar andere objectieven zijn weggelaten. Op die manier vermijdt de ECB dat ze verantwoording verschuldigd is over andere elementen zoals economische prestaties, evolutie in werkgelegenheid, etc. Hoe met het nu verder? Deze stand van zaken creëert op lange termijn een probleem van politieke steun voor de ECB. Moderne centrale banken hebben een grotere verantwoordelijkheid dan enkel maar prijsstabiliteit. Hun verantwoordelijkheden strekken zich uit tot macro-economische stabiliteit in het algemeen, d.i. het beperken van de schommelingen in de business cyclus, het voorkomen van deflatie en het behouden van financiële stabiliteit. Het is moeilijk in te schatten hoe lang Europese politici hun steun zullen kunnen geven aan een instelling waaraan ze veel macht hebben toegewezen, maar waarop ze weinig controle hebben. Problemen zullen sowieso rijzen wanneer men de indruk krijgt dat de ECB weinig doet om recessies of een toename in werkloosheid te vermijden. Dit doet me uiteindelijk veronderstellen dat vroeg of laat de objectieven en verantwoordelijkheden van de ECB moeten uitgebreid worden. Patrick Moermans Ekonomika Gekruisigd HORIZONTAAL 1. Oostenrijks-Amerikaans econoom en socioloog, beschrijver van de ontwikkeling van het kapitalisme. (10) 6. Volgens de dikke minder juist voor aanzetterklos. (10) 9. Remi zong twee toontjes lager. (2) 10. Nam de afmeting van die vloerbedekking. (3). 11. Niet-eigenschap van bananen. (5). 13. Je gevoeg doen op die rivier. (2) 14. Pijnlijk metaal. (2) 15. Agrarische letter. (3) 16. Letter van 70 cm. (2) 17. Aanstonds een Nederlandse licentiate. (3) 19. Judo-jurk. (10) 22. Zonnegod op notenbalk. (2) 23. De Guys hebben partij gekozen. (2) 24. Vóór een fonds brengt het evenwicht op een markt. (10) VERTIKAAL 1. Dit percentage wordt niet meteen besteed. (10) 2. Een fototoestel met vijf vingers. (10) 3. Overtreffende trap van een honingdrank. (5) 4. Deze rabbijn kent meer dan de heilige Schrift. (10) 5. Wat je nog krijgt voor een deelresultaat. (10) 7. Kort sterk metaal. (2) 8. Onder andere deze afkorting. (2) 12. Moedig je paard aan. (2) 13. Heb je in als je het land hebt. (2) 15. Bloeddorstig onderricht. (3) 16. Het land effenen met deze economische grootmacht. (2) 18. Betreffende 20 horizontaal. (2) 20. Bestaansreden van oproerpolitie. (3) 21. Deze oude man maakt een einde aan het werelddeel. (3) EKONOMIKA berichten + april

8 24ste Vlaams Wetenschappelijk Economisch Congres EURO VERKLEINT PRIJSVERSCHILLEN NIET Dat de euro de prijstransparantie in euroland zou bevorderen, wordt door niemand betwist. Maar daaruit afleiden dat de prijzen in de eurozone naar elkaar toe zouden convergeren tot het laagste niveau, als gevolg van de concurrentie, blijkt een wat voorbarige conclusie. Bovendien zijn de prijsverschillen persistent en is het potentieel voor prijsconvergentie niet erg groot, zoals ook de Amerikaanse ervaring leert. Deze conclusies komen uit het referaat van Jan Bouckaert (Universiteit Gent)en Frank Verboven (UFSIA) tijdens het het 24ste VWEC in Gent op 17 maart jl. Beide auteurs baseren hun conclusies op een grondige analyse van een databank met gegevens over ca. vijfenzeventig automodellen (en opties) in twaalf landen over een periode van zeven jaar. Uit de analyse van de cijfers blijkt dat de internationale prijsverschillen systematisch zijn (d.w.z. voor alle modellen en hun opties) en sterk schommelen doorheen de tijd. Verder blijkt dat prijzen over de betrokken periode niet convergeren, zelfs niet na correctie voor wisselkoersschommelingen. En zelfs tussen landen met een stabiel wisselkoersregime doorheen de jaren 90 (Duitsland, Frankrijk, Nederland en Luxemburg) blijft de divergentie in de prijzen bestaan. Wel is het zo dat deze prijsverschillen kleiner zijn dan tussen landen met volatiele wisselkoersen zoals het Verenigd Koninkrijk, Ierland, Italië en Zweden. In deze groep van landen zijn de prijsverschillen zeer groot, in de ordegrootte van 15 tot 20 procent. Daar stelt men ook sterke schommelingen in de internationale prijsverschillen vast. Door de introductie van de euro zullen de schommelingen in de tijd sterk verminderen, al zullen de prijsverschillen zelf wel blijven bestaan. Voor de automarkt schatten de auteurs dat de prijsverschillen tussen de 5à10procent zullen blijven bestaan. De belangrijkste reden is het selectieve en exclusieve distributiesysteem dat voorlopig in de autosector gehandhaafd blijft. De euro als dusdanig kan deze reële handelsbelemmeringen niet wegnemen, maar door de prijstransparantie wel zichtbaar maken. Maar daarmee is de segmentatie van de Europese automarkt natuurlijk nog niet weggewerkt. Indien er geen verdere liberalisering in het distributiesysteem komt dan zullen de prijsverschillen zich op een stabiel niveau handhaven. In zijn reactie stelde de heer Adriaan Dierx van de Europese Commissie dat hij in grote lijnen de conclusies van dit referaat kon onderschrijven. Toch is de Europese Commissie van mening dat de prijsverschillen tussen de diverse lidstaten langzaam maar zeker afnemen en dat de euro dit proces zal verderzetten. Hij wees er op dat in de VS, toch het prototype van de eengemaakte markt met één munt, de prijsverschillen 11 procent bedragen. In de EU bedragen deze 15 procent (met inbegrip van de belastingen), en 13 procent zonder belastingen. Er is dus nog een licht neerwaarts potentieel, maar de Commissie weet dat hier geen wonderen meer mogen worden verwacht. Wat specifiek de autosector betreft, verwacht de Commissie toch meer dan een gemiddelde prijsconvergentie op een lager niveau dan voor de gewone consumentenproducten en -diensten. Zij verklaart dit door het feit dat auto s duurzame consumptiegoederen zijn waarvoor de consumenten het de moeite vinden om grensoverschrijdend te gaan aankopen. Dit is alleen maar mogelijk na een grondige prijsvergelijking. Als de consumenten echt in Europa gaan shoppen, zal het distributiesysteem verplicht zijn de prijzen internationaal beter op elkaar af te stemmen. Zo wordt prijsconvergentie op een lager niveau een feit. Gehoord, gezien, gelezen Fa Quix Geert Schoukens, handelsingenieur 99, heeft de IPPA-Prijs voor eindwerken gewonnen. Hieraan is een bedrag van frank verbonden. Zijn verhandeling handelt over De prestaties van ethische beleggingsfondsen in het Verenigd Koninkrijk en werd opgesteld onder leiding van prof. L. Bouckaert met prof. L. Renneboog als copromotor. 8 EKONOMIKA berichten + april 2000

9 24ste Vlaams Wetenschappelijk Economisch Congres VLAANDEREN BOVEN We kunnen ons de vraag stellen of één centraal monetair beleid door één centrale bank niet pareto-inferieur is tegenover een gedecentraliseerd monetair beleid. Want grondig historisch economisch onderzoek wijst uit dat een gecentraliseerd monetair beleid zich richt naar de sterkste regio s. De Belgische ervaring leert dat. Met de huidige beleidslijnen van de Europese Centrale Bank (ECB) zal dat in euroland niet anders zal zijn, aldus Patrick Vanhoudt (Europese Investeringsbank en UFSIA) en Erik Buyst (KU Leuven) op het 24ste VWEC in Gent in maart jl. loonkosten hetgeen leidde tot structurele werkloosheid. Maar nu ook weer voerde de Belgische Centrale Bank een strak monetair beleid gericht op de sterkste regio. Met de nieuwe industriële sectoren van chemie, petrochemie, autoassemblage,... kon Vlaanderen activiteiten aantrekken met hogere arbeidsproductiviteit en een grote toegevoegde waarde. Deze waren en zijn relatief minder afhankelijk van de dure Belgische frank. Natuurlijk is de ervaring met de euro en het monetair beleid van de ECB nog erg beperkt en is het nog te vroeg om conclusies te trekken. Beide auteurs wijzen er ook op dat de theoretische analyse niet noodzakelijk tot de conclusie moet leiden dat wij effectief naar een gedecentraliseerd monetair beleid moeten gaan. Integendeel, de auteurs concluderen uit hun analyse dat een aanvullend en efficiënt regionaal beleid noodzakelijk is om precies de ongewenste neveneffecten van een gecentraliseerd monetair beleid op te vangen. Patrick Vanhoudt: Wij gaan er al te gemakkelijk van uit dat het monetair beleid een eenvormige impact heeft op alle regio s. Dit is niet juist. Regio s hebben wel degelijk een verschillende gevoeligheid voor wisselkoersschommelingen en renteaanpassingen. Het is duidelijk dat regio s met sterk exportgerichte activiteiten daar veel gevoeliger voor zijn. Daarnaast speelt ook de concentratie van het aantal KMO s een rol. KMO s zijn voor hun financiering immers aangewezen op de lokale banksector en kunnen zich niet zoals grote bedrijven op de internationale niet-bancaire markt financieren. Professor Erik Buyst (KU Leuven) gaf vervolgens een bijzonder interessante vergelijking van de Belgische situatie in de jaren 50 en daarna in de jaren 80. Het gaat in beide gevallen om periodes waarin een zogenaamde hardemuntbeleid werd gevoerd. Maar de effecten zijn voor Noord en Zuid in ons land in beide periodes erg verschillend geweest. In de jaren 50 was Wallonië de sterkste economische regio en Vlaanderen eigenlijk nog arm. Het bruto regionaal product per capita lag in Vlaanderen liefst 15 procent lager dan in Wallonië. Wallonië had toen sterke economische sectoren zoals staal en steenkool. Maar door de toen heersende krapte op de Waalse arbeidsmarkt (als gevolg van een laag geboortecijfer in de eerste helft van de 20ste eeuw) dreigde het inflatierisico. Om de dreigende loon-prijs-inflatie te bestrijden voerde de Nationale Bank een hardemuntbeleid. Ex post kan dit beleid geslaagd worden genoemd voor wat betreft het bestrijden van de inflatie. Maar het is nadelig geweest voor de economische ontwikkeling van Vlaanderen. Immers, in de jaren 50 kende Vlaanderen een forse bevolkingstoename en was economische groei noodzakelijk om er de structurele werkloosheid op te lossen. Maar het hardemuntbeleid remde de exportmogelijkheden en dus ook de economische ontwikkeling in Vlaanderen. In de jaren 80 was precies het omgekeerde het geval. Vlaanderen had zich ontwikkeld tot de sterkere economische regio, terwijl Wallonië met structurele problemen kampte in de traditionele sectoren van staal en steenkool. De Waalse arbeidsproductiviteit stond niet meer in verhouding met de hoge Vanhoudt en Buyst komen bijgevolg tot de conclusie dat een monetaire unie niet automatisch leidt tot economische convergentie tussen de regio s, wel integendeel. Het monetair beleid heeft, onder invloed van de rentetarieven en de wisselkoersschommelingen, een asymetrische impact op de diverse regio s binnen de unie. De ECB kan in het beste geval zich richten op de gemiddelde regio, maar blijkt zich voorlopig vooral te oriënteren op de sterkste regio. De markt zou spontaan de verschillen kunnen wegwerken, maar dan moet de markt efficiënter werken: er moet voldoende loondifferentiatie tussen de regio s zijn waarbij de lonen de productiviteit weerspiegelen. Er moet voldoende human capital worden gevormd via opleiding en vorming, en vooral moet er een voldoende mobiliteit van arbeidskrachten bestaan tussen de regio s in de EU, hetgeen vandaag zeker niet het geval is, in tegenstelling tot de VS. De auteurs besluiten dan ook dat een regionaal beleid kan helpen. Maar op de vraag welk type van regionaal beleid nu effectief de sociale en economische cohesie tussen de regio s binnen de EU kan bevorderen, konden zij geen antwoord geven, hetgeen trouwens niet het voorwerp van hun studie uitmaakte. Fa Quix EKONOMIKA berichten + april

10 Ekonomika Profiel RELATIE-MARKETEER IN DIENST VAN EURO 2000 De organisatoren van Euro 2000, het Europese voetbalkampioenschap dat door de Belgische en Nederlandse voetbalbond samen wordt georganiseerd, beschikken over een budget van 2,3 miljard frank. Een deel van die gelden moet komen van sponsors en leveranciers. Om het kapitaal bijeen te harken, kan Euro 2000 rekenen op de commerciële vaardigheden en het rijke netwerk van Wilfried Delanghe, oud-etew er en hoe kan het ook anders, sportliefhebber. Een kort woordje over je studies? Na het college in Veurne, trok ik naar Leuven om er de licentie in financieel-economische wetenschappen te halen. Ik voegde daar een PUB-jaar (lees: postgraduaat bedrijfsmanagement) aan de Vlerick-school aan toe. Dat was een programma dat, denk ik, toen nog maar vijf jaar bestond. En dan was er nog de legerdienst, waar ik het schopte tot reserve-officier bij de recce s (de verkenners voor niet-legerkenners). Sloeg je na je studies meteen de commerciële richting in? Mijn loopbaan startte in 1969 bij Unilever Belgium, in de divisie Iglo-Ola. Ik had er al stage gelopen na mijn Vlerickopleiding en vóór de start van mijn legerdienst. Diegenen die vertrouwd zijn met een groep als Unilever weten dat men er start met de klassieke trainee-job, dit wil zeggen zoveel mogelijk verschillende jobs uitvoeren in de eerste jaren. Eerst was de verkoop aan de beurt. Al gauw werd ik telecall-manager, aan het hoofd van een ploeg van 35 dames die dagelijks klanten opbellen en permanent in contact zijn met de vertegenwoordigers op de baan. Het was mijn taak die dames op te leiden, het team te leiden en promoties op te zetten. Het moet gezegd dat televerkoop in die tijd al erg actueel was bij Unilever. Nadien werd ik district manager van Oost- en West-Vlaanderen, verantwoordelijk voor acht vertegenwoordigers. Na de verkoopsopleiding was de marketing aan de beurt. Ik was enkele jaren brand manager, verantwoordelijk voor zowel verkoop als aankoop, onder meer voor het volledige visgamma van de groep. Met de distributie, na verkoop en marketing, was de cirkel bijna rond. Bij SBT, de afdeling snel Belgisch transport van Unilever, was ik onder meer verantwoordelijk voor de ganse traffiek naar Italië voor de Bekaert-groep. De cirkel was bijna rond, zegt U. Wat ontbrak er dan nog? In principe moest ik ook nog het vierde aspect van de opleiding, met name financiën, afwerken. Maar na zeven, acht jaar bij Unilever werd ik geheadhunt door de Zwarte Kat uit Luik, waar ik hoofd werd van de sales en marketing. Van een gestructureerde multinational kwam ik dus terecht bij een familiale onderneming. In 1982, drie jaar later, stapte ik over naar Delacre, een divisie van Campbell Soup Company. Drie jaar lang leidde ik er, als general sales manager voor België, de verkoop- en marketingafdeling. En toen kwam alweer een headhunter je voor Coca-Cola Belgium wegkopen? Wie droomt er niet van om bij Coca-Cola aan marketing te doen? Zo n mooie kans laat je natuurlijk niet liggen, zeker niet als het gaat om een functie van marketingdirecteur. Na verloop van tijd kreeg ik er ook nog de leiding van de bottelarij in Brugge bovenop. In 1991, zes jaar later, kreeg ik dan de kans om voor Coca-Cola naar het buitenland te trekken en op die manier verder door te groeien binnen de frisdrankengroep. Na lang twijfelen, ben ik uiteindelijk niet ingegaan op de uitnodiging om familiale redenen. Had ik toen voor de carrière gekozen, was ik vandaag wellicht general manager van Coca-Cola Atlanta of Venezuela. En toch heb ik geen spijt van mijn beslissing. Op datzelfde ogenblik kreeg je het aanbod om Quaker Oats België te gaan leiden? Ik heb een uitstekende periode gekend bij Quaker Oats. De groep had een interessant productengamma, gaande van graanproducten over dierenvoeding tot frisdranken (Gattorade) en vertegenwoordigde in België een omzet van 3 miljard frank. We lanceerden op succesvolle wijze een nieuw merk van kattenvoeding, Felix, dat op drie jaar tijd een marktaandeel van 12 procent veroverde. Toen de afdeling dierenvoeding later verkocht werd aan Spillers Petfoods, vroeg men me een reorganisatie door te voeren waarbij de marketing van Quaker Oats België zou overgebracht worden naar Parijs. Niet onbelangrijk daarbij was dat ik eigenlijk mijn eigen job moest wegcijferen. Hoe kom je dan uiteindelijk in de voetbalwereld terecht? 10 EKONOMIKA berichten + april 2000

11 In al die jaren dat ik actief was bij multinationals was ik uitstekend geplaatst om mijn relatie-marketing op te bouwen. In de loop der jaren was de wens gegroeid om vanaf mijn vijftigste deze schat aan informatie en relaties te gelde te maken, voor mezelf en voor een eigen, op te richten bedrijf. En die wens is vandaag werkelijkheid. Via mijn vennootschap stel ik momenteel mijn expertise en netwerk ter beschikking van twee belangrijke cliënten: Euro 2000 en een Frans bedrijf actief in dierenvoeding. Maar je komt toch zomaar niet in die voetbalwereld terecht? Toeval is het natuurlijk niet. Sinds 1984 heb ik een loge bij voetbalclub Anderlecht en dus ook een voet in het voetbalgebeuren. Ook via dit kanaal heb ik trouwens heel wat relaties kunnen ontwikkelen. Michel Verschueren, bijvoorbeeld, is een persoonlijke vriend geworden. Nu, de concrete aanleiding voor mijn huidige opdracht in het kader van Euro 2000, was een telefoontje van de tornooidirecteur, Alain Courtois, in maart 99. Na een eerste gesprek hoorde ik een hele poos niets meer tot Courtois me in oktober terug contacteerde en zei: Wilfried, u hebt in België de relaties die we nodig hebben. Wat is de missie van Euro 2000 en wat houdt je functie van Belgisch commercieel manager van het tornooi precies in? Euro 2000 is belast met het organiseren van het tornooi zelf, met alles erop en eraan. Mijn taak, en die van mijn collega in Nederland, bestaat erin sponsors en leveranciers (in het jargon: suppliers) aan te brengen. Sponsors leggen een som geld op tafel terwijl de bijdrage van suppliers naast geld ook een inbreng in natura omvat. We voeren onderhandelingen met al deze partijen, wat niet altijd evident is omdat er toch heel wat rechten en plichten op het spel staan. We moeten oplossingen uitdenken als bijvoorbeeld een hoofdsponsor toevallig een product in portefeuille heeft dat concurrerend is met een product van een andere hoofdsponsor. Of nog, indien bepaalde producten van een hoofdsponsor uit veiligheidsoverwegingen Wilfried Delanghe: Ook de privé sector krijgt via 2000 de kans zich maximaal ten aanzien van het buitenland te promoten. niet in het stadion kunnen, want bijvoorbeeld verpakt in glas. Dit alles kans soms leiden tot lange besprekingen, vooral met nieuwe kandidaat-sponsors of -suppliers die nog geen ervaring met het tornooi hebben. De namen van de sponsors en leveranciers zijn intussen bekend? Ja. De hoofdsponsors zijn Coca-Cola, Carlsberg, McDonalds, Philips, Fuji, Playstation EKONOMIKA berichten + april

12 Ekonomika Profiel en Huynday. De suppliers zijn Nashuatec, Adecco, KLM-Alitalia, Connection en Adidas. Het is toch verbazend dat Carlsberg als hoofdsponsor optreedt ten koste van thuisspelers zoals Interbrew of Heineken. Waren deze laatsten dan niet geïnteresseerd? Toch wel, maar de politiek is dat we een voorrecht geven aan partijen die ook bij vorige edities van het tornooi als sponsor optraden. En vermits er, gelet op de exclusiviteit, maar plaats is voor één biergroep, waren we verplicht de kandidatuur van Interbrew of Heineken af te wijzen. Voor de Olympische Spelen van Sydney 2000 dreigen bepaalde hoofdsponsors af te haken nadat een omkoopaffaire aan het licht kwam. Hoe kan u dergelijke problemen vermijden bij Euro 2000? In Sydney werden er naast de contracten met de hoofdsponsors contracten afgesloten met andere, concurrerende sponsors, en dat is natuurlijk om problemen vragen. Wij garanderen aan onze sponsors een strikte exclusiviteit, niet enkel op papier maar, veel belangrijker nog, ook in de praktijk. Dit betekent concreet dat we er zowel voor als tijdens het tornooi permanent op waken dat deze exclusiviteit gerespecteerd wordt. Bijvoorbeeld, in en rond het stadium tolereren we geen concurrerende activiteiten of publiciteitsacties. Stellen we toch dergelijke initiatieven vast, dan grijpen we onmiddellijk in. In de media sprak men over een organisatiebudget van ongeveer 2,3 miljard frank. Is er dan ook zoiets als een business plan voor Euro 2000? Er bestaat een business plan, opgesteld door een Nederlands accountantskantoor. Dat plan is opgedeeld in verschillende deelprojecten waarvoor telkens een manager de verantwoordelijkheid draagt. Elke maand is er een rapportering voorzien naar Euro 2000 die zo permanent kan evalueren en bijsturen waar nodig. Ik moet zeggen dat dit zeer goed loopt, ook al dankzij een goede interactie tussen personen uit de voetbalwereld en de bedrijfswereld. Hoe is Euro 2000 gestructureerd? Hoe zullen de sponsorgelden gebruikt worden? De UEFA is de eigenaar van het Europees kampioenschap. Zij heeft een tweeledige onderbouw. Ten eerste, een vennootschap, met name het Zwitserse ISL (International Sport Leisure), die de commerciële en juridische rechten van tornooien zoals de Champions League en de Europese kampioenschappen beheert. ISL stort de ontvangsten door aan de UEFA: een deel hiervan dekt de interne werkingskosten, het saldo wordt gestort aan de nationale voetbalbonden. Ten tweede, Euro 2000 zelf, die de lokale organisator van het tornooi is. Is het globaal gezien maatschappelijk verantwoord om miljarden in een voetbatornooil te pompen? De werkgelegenheid vaart er in ieder geval wel bij. Er zullen acht stadia in gebruik genomen worden, met 400 tijdelijke krachten per stadium. Ongeveer 150 personen zijn actief in het beheer en de organisatie, vanuit Rotterdam, met nog eens 8 tot 10 man op elk van de acht sites. De horeca - hotels, restaurants, catering - zal in juni ook op volle toeren draaien. Een gans mobiliteitsplan is voorzien. En ga zo maar door. Er zijn dus volgens mij voldoende elementen om te zeggen dat het project economisch belangrijk is. Bovendien biedt Euro 2000 een opportuniteit om maximaal het imago van het Belgisch voetbal, en van België in het algemeen, op te poetsen indien wij, Belgen, kunnen bewijzen dat we zo een grote organisatie aankunnen. Brugge, Brussel, Luik en Charleroi doen belangrijke inspanningen om hun stad en stadion optimaal klaar te maken voor dit evenement. Ook de federale regering en de regionale regeringen spelen maximaal in op onze initiatieven. En vanzelfsprekend krijgt ook de privé-sector een kans om zich maximaal te promoten. Laten we tenslotte toch niet vergeten dat er ook miljarden worden gepompt in Formule 1 en tennis, met dat verschil dat voetbal de meest bekeken sport is en het Europees kampioenschap, na de Olympische Spelen en de Winterspelen, de meest bekeken sporthappening. Vergeten we ook niet dat op Euro matchen worden gespeeld, meer dan uren televisie, 7 miljard kijkers en 1,2 miljoen toeschouwers in de stadia. Het volk wil nu eenmaal brood en spelen. Hoe verloopt de samenwerking met de Nederlandse collega s? Vrij goed. Indien er al eens scherpe discussies zijn, dan werpt het Belgisch compromismodel vaak zijn vruchten af. Onze tornooidirecteur, Alain Courtois, vroeger procureur en in 1986 aangesteld als secretaris-generaal van de KBVB, is hierin een meester. Wat boeit je het meest in je huidige opdracht? Ten eerste, het te gelde maken van het relatienetwerk dat ik gedurende vele jaren heb opgebouwd, en de opportuniteit om via deze functie nieuwe personen en bedrijven te leren kennen. Ten tweede, heeft sport me altijd geboeid. Al van in mijn tijd bij Coca- Cola werkte ik mee aan de sponsoring van het BOIC. Verder ben ik erg actief geweest in de volleybalwereld, onder andere als beheerder van topclub Lennik, ook om dat een van mijn twee zonen profspeler is. Frederik heeft nu vijf jaar voor ereklasser Maaseik gespeeld waarmee hij vier maal Belgisch kampioen werd. Vorig jaar won hij ook het beach-volleybal kampioenschap. Terzijde haal ik het muzikaal talent aan van mijn andere zoon, die ook zijn weg gevonden heeft, als drummer van de band van Will Tura. Wie wordt Europees kampioen? En wordt Anderlecht Belgisch kampioen? Het is zo goed als zeker. Het moet gezegd dat voetbalclub Standard sterk komt opzetten. Maar Michel (Verschueren) wil absoluut kampioen worden. Patrick Moermans 12 EKONOMIKA berichten + april 2000

13 8 om te horen DE (JUISTE) PRIJS VAN MOBILITEIT Professor Stef Proost kon tijdens de eerste dagen van het jaar 2000 nog niet weten dat enkele maanden later de benzine- en dieselprijzen recordhoogten zouden bereiken. Daardoor werd zijn pleidooi voor het inzetten van een prijsmechanisme om het verkeersprobleem om te lossen alsnog ongewild in realiteit omgezet. Want dat was in essentie zijn betoog: met een adequaat prijssysteem het mobiliteitsvraagstuk oplossen. Alleen bedoelde professor Proost meer voluntaristische maatregelen zoals aangepaste accijnzen en energiebelastingen, rekeningrijden en juiste prijszetting voor het openbaar vervoer. Prof. Proost stelde meteen dat het mobiliteitsvraagstuk bijzonder ingewikkeld is en dat mirakeloplossingen niet bestaan. Het valt trouwens op dat de voorgestelde remedies zeer divers en dus slechts partieel zijn. Hij noemde er enkele op: - blokrijden en elektronische geleiding van auto s - zuiniger en properder wagens (bv. elektrisch aangedreven) - strengere snelheidscontroles - bedrijfsvervoerplannen, carpoolsubsidies,... - gratis en beter openbaar vervoer - flexibele en glijdende arbeidsuren - een betere ruimtelijke ordening - oordeelkundige investeringen in infrastructuur (wegenbouw, spoorwegennet,...). Het verkeersprobleem is een schaarsteprobleem dat je best oplost door het inschakelen van het prijsmechanisme en dit ontbreekt vandaag grotendeels, aldus Proost. Het prijsmechanisme in het verkeer betekent enerzijds het invoeren van het rekeningrijden. Rijden wordt duurder of goedkoper naargelang van de wegbezetting. Op bepaalde uren (spitsuren) zou autorijden onvermijdelijk duurder moeten worden en in daluren goedkoper. Dit rekeningrijden moet dan wel de bestaande belastingen vervangen. Anderzijds moet het prijsmechanisme ook beter toegepast worden op het openbaar vervoer. Vandaag worden alleen lineaire maatregelen getroffen. Iedereen is het er over eens dat er drastische maatregelen moeten worden genomen. Het wegverkeer groeit nog steeds. In de jaren 90 is het zelfs met meer dan 50 procent toegenomen. Hetzelfde geldt voor de files. Ook het leefmilieu wordt niet gespaard. Er is de aantasting van de ozonlaag, de uitstoot van kleine deeltjes en van broeikasgassen, om nog te zwijgen van de geluidsoverlast en het beslag op de ruimtelijke ordening. Tenslotte eist het verkeer ook een zware tol aan menselijk leed door de talrijke verkeersongevallen. Professor Proost is er zich van bewust dat een perfecte prijszetting zeer moeilijk is. Het aspect rekeningrijden vereist een gesofistikeerde technologische oplossing die vandaag nog niet waterdicht is, maar misschien morgen wel mogelijk zal zijn. Bovendien moet rekeningrijden ook nog maatschappelijk aanvaard worden. Dit vraagt een politiek contract tussen de bevolking en de overheid. Hogere belastingen (via rekeningrijden) zijn enkel mogelijk indien andere belastingen, bijvoorbeeld op arbeid, worden verlaagd. Vandaag ontbreekt hiervoor evenwel de politieke credibiliteit. Het is precies dit laatste punt dat door verschillende toehoorders op de korrel werd genomen. Politici hebben altijd een goede motivering om belastingen te verhogen. Maar als het er op aankomt om ter compensatie andere belastingen te verlagen lijden zij plots aan geheugenverlies. Er werd ook opgemerkt dat mobiliteit vandaag al grote kosten oplevert en dat rekeningrijden die alleen maar zal verhogen. Aanvullend merkte de zaal ook op dat een systeem van rekeningrijden toch behoorlijk asociaal is, omdat alléén zij met een hoog inkomen en een grote bereidheid tot betalen zich in de toekomst nog vlot zullen kunnen verplaatsen en anderen niet. Er ontbreekt duidelijk een sociale correctie in deze economische benadering. Een alerte economist merkte ook op dat het toch normaal is dat bij groeiende mobiliteit ook de infrastructuur moet volgen. Waarom wordt dit zo weinig gezegd? Is de milieulobby in ons land zo sterk geworden dat zij elk debat over nieuwe rijvakken, wegen of autostrades bij voorbaat in de kiem smoort? Als dat effectief het geval is, dan moeten wij maar met zijn allen aanvaarden dat wij in de toekomst steeds langer in de files zullen staan, klonk het. Fa Quix EKONOMIKA berichten + april

14 8 om te horen FINANCIELE ACCOUNTING GEEFT NIEUWE INFORMATIE Een aandachtige analyse van de jaarrekening kan interessante informatie opleveren over de gezondheid van het bedrijf in kwestie. Dit was de finale stelling van het betoog van Prof. dr. Ann Gaeremynck tijdens de derde sessie van het 8 om te horen -programma. Ann Gaeremynck heeft heel wat studiewerk verricht binnen het domein van de financiële accounting, het derde domein van de boekhouding naast de management accounting en de auditing. vraag heeft men getracht om aan de hand van een steekproef de ware beweegredenen beter te begrijpen. De conclusie van de studie is dat de onderzochte bedrijven melding zullen maken van de O&O-activiteiten om positieve verwachtingen naar de toekomst toe te ondersteunen. Of nog, in vele gevallen wil men negatief nieuws verdoezelen door wat positief nieuws toe te voegen. Iedereen die iets of wat bezig is met analyses van bedrijven, hetzij beroepsmatig, hetzij voor privé-doeleinden, zal zich al wel een van de volgende vragen gesteld hebben: kan men een verband leggen tussen winsten en beurskoersen? Hoe beïnvloeden verschilleninde accounting standards de bruikbaarheid van de financiële informatie? Zijn er verschillen in financiële rapportering tussen beursgenoteerde en niet-beursgenoteerde ondernemingen? Kan men via de jaarrekening de kans op falen van startende ondernemingen inschatten? Wat is de waarde van een revisoraal verslag in dit verband? Ann Gaeremynck lichtte alvast een paar resultaten van haar uitvoerige studiewerk hieromtrent toe. In eerste instantie gingen de onderzoekers op zoek naar mogelijke signalen achter bepaalde rapporteringskeuzes. Zo stelt zich ondermeer de vraag wat de betekenis is van een initiatief tot herwaardering van activa. In de literatuur is er onenigheid of dit als een positief of een negatief signaal moet beschouwd worden. Men neigt naar het negatieve omdat het gevoelsmatig bedrijven zijn die een te klein eigen vermogen hebben die dergelijke stappen doen. Het onderzoek spitste zich toe op de niet-beursgenoteerde ondernemingen. De conclusie is dat in het merendeel van de onderzochte bedrijven een dergelijke ingreep de voorbode is van een neerwaartse spiraal van de bedrijfsresultaten, al werden er significante verschillen vastgesteld tussen de verschillende sectoren. Ons negatieve voorgevoel is dus terecht. Een tweede voorbeeld onder de noemer van de rapporteringskeuzes betreft de activering van O&O-kosten. Hier wordt men geconfronteerd met een duidelijk verschil tussen de Amerikaanse FASB-normen die die activering verbieden, terwijl de Belgische wetgeving dit wel toelaat. Ann Gaeremynck liet zich uit voor activering omdat dit een betere afstemming tussen de kosten en de opbrengsten mogelijk maakt. Ook rond deze Een tweede onderzoeksdomein situeert zich in het gebruik van boekhoudinformatie bij de voorspelling van toekomstige faillissementen, meer bepaald de eerste gepubliceerde balans. Er is in eerste instantie nagegaan of we de kans op falen al kunnen inschatten bij startende ondernemingen aan de hand van de vermogensstroomanalysetechniek. Het grote voordeel van deze techniek is dat de kans op manipulatie van de gegevens veel beperkter is dan bij het gebruik van winstcijfers. De resultaten van dit onderzoek zijn zeer interessant en brengen aan het licht dat men bij starters vooral moet kijken of er in het eerste activiteitsjaar voldoende waarde is gecreëerd... Er is ook nagegaan in welke mate auditverslagen tijdig bepaalde signalen rond een eventueel faillissement bevatten. Uit de eerste resultaten van de studie blijkt dat er wel wat verschillen zijn tussen de verslagen van de verschillende revisoren. De verslagen van de grote kantoren blijken sneller voorbehoud te maken. Een belangrijke bemerking bij dit onderzoek is dat het oorspronkelijk beperkt is tot de verslagen van het jaar voor de faling van de betreffende onderneming. In een tweede fase heeft men de analyse uitgebreid tot de verslagen die tot drie jaar teruggaan voor de faling. We kijken alvast uit naar de resultaten van dit onderzoek EKONOMIKA berichten + april 2000

15 De Andere Economist ARLET WILS, VIA VIA EN OMSTREKEN In onze reeks de andere economist zijn al studiegenoten uit erg uiteenlopende sectoren aan bod gekomen, maar een cafébaas hadden we nog niet aan het woord. Eigenlijk een beetje eigenaardig, want tijdens een typische Ekonomika-carrière stonden de meesten wel eens achter een of andere toog, mijmerend dat de dag zou komen dat hij of zij een eigen café zou openen. Als we de professionele activiteiten van ons ledenbestand even bekijken, valt echter op dat niet velen van hun hobby ook hun beroep hebben gemaakt. Niet zo bij Arlet Wils (EW 1980), die het reiscafé Via Via uitbaat aan het station in Heverlee. Was een carrière als cafébazin al een ambitie in je studententijd? Ik ben begonnen in de eerste kandidatuur rechten, ik had schrik van het mathematische van economie, alhoewel ik in de humaniora al de economische richting had gevolgd. Maar snel ondervond ik dat men voor rechten vooral oog voor detail moest hebben, na een eerste mislukking koos ik dus voor algemene economie. Het voordeel was dat ik al de gewoonte had om de grotere volumes te studeren, het eerste jaar economie was dus geen probleem meer, de latere jaren gingen met vallen en opstaan. Wiskunde bleef een struikelsteen en ik moet ook zeggen dat ik me graag amuseerde met het Ekonomika-gebeuren. Ik herinner me nog heel goed Freddy Nurski, die toen opkwam als preses. Het was voor mij de eerste maal dat een praeses belang hechtte aan andere zaken dan pinten pakken. Ik heb nooit in een presidium gezeten maar ik was wel op veel activiteiten aanwezig, ik heb getapt en ik heb ook achteraf dikwijls opgekuist. Dus toen al een beetje de smaak te pakken gekregen? Nee, ik was er graag bij en ik zat ook niet echt met concrete carrièreplannen in het hoofd. Ik had de kans gekregen van thuis om te studeren en daarna zouden we wel zien. Je werkte eerste een tijd bij de GOM, eigenlijk een typische economisten-startjob. Klopt, maar ook hier had ik geen concrete planning. Het was een job die ik kon krijgen, iets wat niet evident was in die jaren. Het was bovendien niet zover van Leuven. Het eigenlijke project was wel interessant, want er was eigenlijk amper een kader gedefinieerd om in te werken, we moesten nog veel zaken doen rond het opstellen en verwerken van de enquêtes. Maar zoals ik al zei het was een tijdelijk project. Ik moest dus na verloop van tijd naar iets anders uitkijken en kwam zo terecht op de aankoopdienst van de Sarma, waar ik eigenlijk nu nog in dienst ben. Ik heb een loopbaanonderbreking genomen. Maar hoe kom je dan uiteindelijk in een reiscafé terecht? Eigenlijk begint het verhaal in mijn vrije tijd naast mijn job. Ik was erg veel met administratief werk bezig. Ik had wel veel contact met mensen over de telefoon maar daar bleef het bij. Ik was ondertussen wel heel actief bij Joker Toerisme en Pik Nik, de vereniging van begeleiders van Joker Reizen. Mijn hele vrije tijd ging op aan het begeleiden van groepsreizen. Het was telkens opnieuw een uitdaging om met een groep mensen op reis te gaan naar een vreemd continent. Bij Joker Toerisme krijg je enkel een theoretische planning, een vliegtuigticket en een budget. Ik hou van het concept om alles ter plaatse te organiseren en zo de plaatselijke mensen een graantje te laten meepikken. Je houdt er niets aan over, je krijgt enkel het budget waarover ook de reizigers beschikken en het vliegtuigticket en that s it. Ik heb dit jaren gedaan en sta nu nog altijd in voor opleiding en coordinatie, vooral dan voor de Zuid-Amerikaanse landen. Maar ik ben de jongste jaren niet meer zelf op reis geweest. Goed, dat reisaspect is er dus, maar vanwaar dan de café-idee? Ik heb daar erg lang over nagedacht omdat de eerste bedoeling was een rendez-vousplek te hebben vóór en na de reis, om een beetje in de sfeer te komen maar dat volstond niet om de zaak rendabel te maken. Alternatief reizen is een tof thema om rond te werken, maar je beseft ook dat reiscontacten vrij snel uitdoven, je moet dus eigen- EKONOMIKA berichten + april

16 De Andere Economist lijk iets meer bieden. We hebben uiteindelijk met drie mensen de gok gewaagd. Het moest een schot in de roos zijn, we wilden niet mislukken. Via via en Joker hebben eigenlijk een logo en een thema aangereikt, maar hoe je dit invult dat wilden we zelf bepalen, wij wilden geen keten worden, geen Mc Donalds. Het moest ons café worden. Van zodra je begint met een tweede en derde café, verlies je de emotionele band en de ziel en daar is het nu net om te doen. We houden wel contact met de andere Via Via s in de wereld. We zijn bijvoorbeeld met het hele team naar de opening van het Via Viacafé in Barcelona getrokken, maar ieder café is vrij hoe hij het concept invult. Wij mikken hier op een vast publiek dat regelmatig terugkomt voor een bepaalde sfeer, terwijl men in de reislanden eerder probeert de mensen een dagje langer te doen blijven... Alternatief reizen, vrijwilligers,... is Via Via dan een VZW? Neen, dit café moet winst maken, zoals ieder ander want er zijn heel wat mensen die hiervan moeten leven. We houden wel vast aan bepaalde principes. We schenken wijn die uit de wereldwinkel komt,... Eigenlijk zie ik dit niet als alternatief, ik vind het normaal dat je op die manier toch nog iets doet aan de kloof tussen noord en zuid. We hebben een eigenheid die we niet snel in een andere werksituatie zullen terugvinden. Zo heeft bijvoorbeeld elke vennoot recht op 3 maanden verlof, terwijl wij ondertussen de wedde blijven uitkeren. Dit laat ons toe om op reis te gaan en nog eens een stukje van de wereld te verkennen. Hoe run je een café, zonder enige echte horeca-ervaring? We zijn met z n drieën, waarvan er een vroeger al een café uitbaatte, hij houdt zich vooral met de toog bezig, terwijl de keuken mijn terrein is. We hebben elk ons werkterrein en ik hou ook het kasboek bij, dus is er toch nog iets van de economische opleiding blijven hangen. Toen we begonnen, heb ik wel verscheidene opleidingen gevolgd en kan ik in principe een restaurant uitbaten. Ik hou er wel van om nieuwe gerechten uit verschillende werelddelen uit te proberen. (nvdr: de Lamsragout was uitstekend) en de lessencyclus die ik geef om deze gerechten klaar te maken zijn altijd goed gevuld. We proberen altijd nieuwe activiteiten te organiseren rond het thema reizen zoals diareeksen, optredens, lezingen. Je moet zorgen dat je steeds opnieuw probeert de mensen te boeien. Vandaag lukt ons dit zeer goed. Lezers schrijven... Mevrouw Els Depoorter, Als trouwe lezer van de Ekonomika Berichten, las ik het interview met jou in De Anonieme Economist in het vorige nummer. Uit de tekst maak ik op dat je alumna-ew bent. Hoe kan je dan een uitspraak doen over Van Winckel cursussen? Van Winckel heeft nooit cursus gegeven aan studenten EW. Ik neem aan dat heel wat afgestudeerden een trauma aan deze cursussen overgehouden hebben, maar je kan geen hekel hebben aan iets dat je nooit gevolgd hebt. Graag verklaring/rechtzetting in volgend nummer. Diane Verbiest Hoe zie je dit initiatief evolueren? Binnenkort moet ik de beslissing nemen of ik definitief voor deze job kies, want de maximumtermijn voor verlof zonder wedde is verstreken. Ik moetdan definitiefmet Via Via verder. Ik ben er van overtuigd wat we nog heel wat nieuwe dingen kunnen doen, een kookboek uitgeven bijvoorbeeld, het restaurant verder uitwerken... Zoals steeds veel ideeën, maar als we iets doen dan moet het ook goed zijn. Hans Verwaeren Leerstoel Value and Risk PricewaterhouseCoopers Op 27 april om uur wordt in de promotiezaal van de universiteitshalle het startschot gegeven voor de Leerstoel Value and Risk, gesponsord door Pricewaterhouse- Coopers. Het thema, waardecreatie en risico, wordt uitgediept via een drietal seminaries per jaar, gericht op zowel onderzoekers als practici, en via een onderzoeksluik. Co-titularissen zijn Marleen Willekens (accountancy) en Piet Sercu (internationaal financiewezen). Beste Mevrouw Verbiest, Els volgde wel degelijk enkele cursussen van professor Franz Van Winckel als keuzevakken. Ze had dus recht van spreken toen ze die als een van de minder prettige herinneringen uit haar studentenleven citeerde. Misschien hadden we dat wel meteen moeten duidelijk maken in haar antwoord. Maar het doet ons hoe dan ook plezier dat professor Van Winckel ook onder Ekonomische Alumni tot discussie blijft leiden en dat sommige lezers de Berichten heel nauwlettend uitvlooien. De redactie Alle Ekonomikaleden zijn van harte welkom op de academische opening en de daaropvolgende receptie. Piet Sercu MBA Director, Professor of International Finance D.T.E.W., K.U.Leuven Naamsestraat 69, B-3000 Leuven phone or 6756 fax or EKONOMIKA berichten + april 2000

17 Regionale Kernen: Antwerpen ZOO ZOO... De opmerking je familie woont in het eerste hok links was vroeger een belediging waar je je zonder dralen met een even scherpe opmerking of eventueel met de vuisten moest tegen verweren. Die beschimpingen raakten je in het diepst van je hart. Want... elk bezoek aan de Antwerpse Zoo begon vroeger met het bekijken van de chimpansees die de eerste hokken links van de ingang bevolkten. Dat we op 26 oktober weer net links na de ingang verwacht werden, deed het ergste vermoeden, maar ons wantrouwen bleek onterecht. Niet alleen hebben de meer harige afstammelingen van onze voorouders sinds vele jaren een nieuwe woonst in de zoo, de uitnodiging was er ook een van Ekonomika en het doel van de samenkomst was dan ook vooral meer te weten te komen over het runnen van een dierentuin. Dus geen bezoek voor de tralies, geen bezoek achter de schermen, maar een uitgediepte uiteenzetting over het ontstaan van de zoo, zijn economische aspecten, zijn financiële verzuchtingen én de gereglementeerde kweek van beestjes. Het eerste ZOOgdier dat ons te woord stond was Louis Rydams, Adjunct-Algemeen Directeur van de KMDA (= Koninklijke Maatschappij voor Dierkunde van Antwerpen). Hij schetste het ontstaan van de zoo: dat de gebouwen samen met het Centraal Station Louis Rydams, Adjunct Algemeen Directeur van de KMDA. in 1902 werden opgericht; dat ze oorspronkelijk vooral dieren tentoon stelden; dat deze allemaal afgeslacht werden in de 2de wereldoorlog wegens gebrek aan eten; dat de dierenhokken na de bevrijding tijdelijk dienst deden als onthaalruimten voor de zwarten ; dat directeur Van Den Bergh vanaf 1945 het geheel terug heeft opgebouwd; dat sindsdien de Zegge in Geel en Planckendaal mee op de balans staan en dat natuurbehoud, onderwijs, wetenschappelijk onderzoek, recreatie en cultuur de pijlers zijn waarop de huidige werking steunt. We mochten weten dat de dieren voor slechts 1 frank in de balans staan als verdoken reserve omdat ze zo moeilijk af te schrijven zijn en ook dat de toekomst van de Antwerpse Zoo niet zeker is, omdat de werken aan het Centraal Station een duidelijke daling van de bezoekersaantallen met zich mee hebben gebracht, en vooral de pretparken de reislustige Belg dikwijls naar andere oorden weglokt, in plaats van naar onze oh-zoo-mooie dier-entuin. Als tweede spreker was Peter Van den Eynde aan het woord, die de gevleugelde titel van Parkwachter van de zoo draagt. Neen, hij voedert geen dieren; hij is evenmin de buitenwipper; hij dient zelfs niet als voer voor de dieren. Hij zorgt er namelijk voor dat jullie naar de beestjes willen komen kijken, met een nadruk op edutainment : kijken en leren! De dolfijnen, die naar andere oorden verbannen werden wegens gebuisd in het vak kweken, worden vervangen door het Aquaforum 2000, een haaienbassin, een Peter Van den Eynde, Parkwachter van de zoo. pretpark voor kinderen en een wandelbos plus avonturenpad in Planckendaal. Als de apen er van tak naar tak mogen zwieren, mogen de kinderen dat ook. Maar wel ieder in zijn eigen park. Ook interessant was te weten dat elke zoo zich specialiseert in het kweken van bepaalde dieren en dat dit voor elke zoo ter wereld gereglementeerd is. Vandaag zijn bij voorbeeld alle okapi s eigendom van de Antwerpse Zoo, die het kweekprogramma wereldwijd beheert. Er bestaan voor elke diersoort kweekprogramma s: voor de orixen, kowalskipaarden, bergchimpansees, goudkopleeuwaapjes, congopauwen en ga zo maar door. Een uitstervend ras als Louis Rydams wordt er tot aan zijn pensioen geduld. Hij was evenwel nog springlevend tijdens de uitgelezen receptie zodat we kunnen aannemen dat hij zijn nog resterende 2 jaar zonder probleem volmaakt bij het KMDA. Ik wil de grootste hebben Zijn we niet gebrainwashed in Leuven om in onze professionele verzuchtingen te streven naar de absolute top? Directeur van dit EKONOMIKA berichten + april

18 Regionale Kernen: Antwerpen of dat te worden? Of baas in eigen huis? (en voor de dames ook nog baas in eigen buik?). Bij het afsluiten van een millennium kan het geen kwaad even stil te staan bij de mogelijke wendingen in ons beroepsleven. Twee experts kwamen ons daar een beetje bij helpen op 2 december jongstleden. Mark Caelemans, Partner bij Amrop International Executive Search en kortweg headhunter van topmanagers genoemd, gaf ons graag zijn visie over de echt belangrijke stappen in een succesvolle carrière. Voor de starters is de eerste job van cruciaal belang: kan ik er gemakkelijk uitstappen? Welke functie neem ik aan? Kan ik mijn talenten in deze job uitbreiden? Snel de nodige realiteitszin ontwikkelen is de boodschap en zich een doel stellen, zowel wat timing als niveau betreft. Ambitieus zijn mag, maar alles heeft zijn prijs (gezondheid, gezin, vrienden,...). Op dit ogenblik krijgen vrouwen zeker voorrang op heren, maar in functies op hoog niveau is de job dikwijls zeer zwaar als mevrouw die wil combineren met een familieleven waar ze ook nog echtgenote en moeder wil zijn. Een zelfstandige carrière uitbouwen is ook een mogelijkheid. Hierop werden we minder goed voorbereid, en dikwijls rollen we in deze functie zonder het bewust te hebben gepland. Mevr. Agnes Kips, Startersadviseur van NCMV-Antwerpen, zocht samen met ons naar de nodige startkabels en Michel Adriaens, gedelegeerd bestuurder van Bulvano (= totaalinrichting van kantoren) verwoordde wat zo n elektrische shock voor gevolg kan hebben. Wie zelf wil gaan ondernemen, moet zichzelf de volgende vragen zeker stellen: 1. Waarom wil je zelfstandige worden? Veel geld verdienen? Familiale traditie? Geen baas boven U willen hebben? Met Ferrari s rondrijden? 2. Welk soort activiteit wil je doen? Je moet je terrein afbakenen want er is al zo veel op de markt. 3. Is er nog behoefte aan mijn aanbod? 4. Onder welke vorm ga je ondernemen? 5. Ben ik bereid om constant bij te scholen? 6. Zijn de huisgenoten, de kat en de kanarievogel hier mee akkoord? 7. Wil je het risico lopen alles te verliezen? Als je nu zeven serieuze antwoorden hebt, kan je aan de slag en treed je toe tot het ras der KMO ers. Maar onthoud ook deze slogans: - zonder goed business plan ben je nergens - it is lonely at the top - het succes van je onderneming is je team - je hebt enkel verantwoording naar jezelf - elke beslissing beïnvloedt het eindresultaat - enz. Voor twijfelaars was er op deze dag geen plaats, want de variëteit aan hapjes tijdens de receptie van de Generale Bank (Fortis) was weer zeer groot, wat ons tot verscheurende beslissingen noopte. Enkel zij die zich hier goed uit de slag konden trekken gingen totaal tevreden naar huis. In de hoofdrol We hebben gewacht tot 3 februari om het nieuwe millenniumjaar in te zetten met onze nieuwjaarsreceptie, kwestie van iedereen de tijd te geven na het eindejaarsgefuif de rook om je hoofd te laten verdwijnen. Onze kersverse voorzitter Erik Verkest had dan ook het genoegen onze gastheer Ronald Everaert, gedelegeerd bestuurder van Mercator & Noordstar (MerNo), de kans te geven de opmerkelijke investeringsstrategie van de groep uit de doeken te doen. Zijn verzekeringsmensen eerder voorstanders van weinig risico, MerNo voert een actief investeringsbeleid, maar voornamelijk gericht op performante Vlaamse groeibedrijven. Van de 76,4 miljard is 28% in aandelen belegd, 43% in obligaties en 11% in immobiliën. Enkele van de meest recente acquisities van 1999 zijn devgen, R+ Technologies, Segers,... Elke twee jaar kent Ekonomika Antwerpen aan een buitengewoon verdienstelijk manager of ondernemer, met een voorkeur voor personaliteiten uit onze eigen kring en onze eigen regio, de nominatie toe In de Hoofdrol. Na Frans Vreys, Frans De Boodt en Karel Dierick (die trouwens allen aanwezig waren) werd dit jaar unaniem gekozen voor de heer Wim Joos. Als afgestudeerd Licentiaat Handels- en Financiële Wetenschappen (prom. 1957) ging hij bij zijn vader in de drukkerij werken. Onder zijn impuls kende het bedrijf een sterke groei en specialiseerde zich in administratieve formulieren. Ondanks een grote brand die het bedrijf een tiental jaar geleden teisterde, staat de Drukkerij Joos vandaag aan de top van zijn sector met de digitale druktechnieken en de steeds sneller wijzigende drukmogelijkheden. Ondertussen heeft hij het dagelijks beheer weer doorgegeven aan zijn kinderen, maar blijft hij als voorzitter van de raad van bestuur nog een vinger in de pap hebben. Nu we toch aan het vieren waren, kon ook Magda Vandestraete, die maar liefst 15 jaar lang het secretariaat heeft verzorgd, door Karel Dierick in de bloementjes, de kussen en in het fruit worden gezet. Dat heeft ons Magda zeker verdiend en dat kussen heeft Karel zeker graag gedaan. Om de avond af te sluiten volgde dan de nieuwjaarsreceptie ons aangeboden door onze gastheren Mercator & Noordstar en dankzij de hulp van Fa Quix en Professor Tavernier hebben we deze receptie tot in de kleine uurtjes kunnen trekken. Op 4 april bezochten we The Capital Markets Company; verslag volgt later. De volgende activiteiten zijn: 28 mei: stadswandeling in Borgerhout 24 juni: BBQ Eric Dorpmans 18 EKONOMIKA berichten + april 2000

19 GEEN MARKTECONOMIE ZONDER DEMOCRATIE Democratie is het fundament van onze samenleving. En het is in het Parlement dat het democratisch karakter van onze samenleving tot uiting moet komen. Vele politici en burgers beseffen dat nog onvoldoende. Maar de democratie wordt alleen door het Parlement gewaarborgd. Ik beschouw het als mijn taak dit aan iedereen duidelijk te maken. Maar je bent maar belangrijk als men je kent. Mijn leidraad is dus faire savoir pour savoir faire. Ik wil een moderne aanpak voor het Parlement van de 21ste eeuw. Dat zei Herman De Croo, Minister van Staat en Voorzitter van de Kamer van Volksvertegenwoordigers, op een lunchcauserie van Ekonomika Brussel op 8 februari. Het Parlement is natuurlijk niet de enige macht die ons land regeert, beseft De Croo. Er is het grootkapitaal, maar dat wordt steeds internationaler en kan daarom moeilijk onder controle worden gebracht. Er is ook de Kerk, maar die heeft niet zo veel meer te zeggen. En er zijn de vakbonden waarvan De Croo oordeelt dat zij opvallend veel macht hebben hoewel ze niet democratisch verkozen zijn. Een belangrijke macht vormen zonder twijfel ook de media. Uit een aantal recente dossiers is echter gebleken dat er dringend nood is aan een deontologische code die de pers zichzelf moet opleggen. In feite kan de burger dus alléén via het Parlement iets zeggen en proberen iets ten goede te veranderen. De andere machten ontsnappen aan zijn controle. Maar de werking van het Parlement moet nog worden verbeterd en de burger moet er beter van op de hoogte worden gebracht. De Croo wil een aantal zaken concreet aanpakken. Vooreerst moeten de ministers op vragen leren antwoorden zonder papier. Zij weten dat zij donderdagnamiddag moeten antwoorden op parlementaire vragen. De Croo: Ik aanvaard niet dat ze afwezig zijn. Zij moeten op donderdagnamiddag geen spreekbeurt of uitgebreide lunch meer aanvaarden. Ten tweede moeten de ministers en parlementsleden leesbare dingen brengen. Elke tekst van wetsvoorstel of wetsontwerp moet worden voorafgegaan door een begrijpelijke samenvatting. Zij moeten leren spreken in de taal van de gewone mens. Er wordt in Brussel te veel Wetstratees van Jean-Luc Dehaene gebruikt, met als onderliggende gedachte als je het niet begrijpt, des te beter! Sommigen maken zich belachelijk met hun ingewikkelde tussenkomsten. Si le ridicule tuait, le parlement serait un cimetière, gooit De Croo er even tussendoor. Er moet een betere communicatie met de burger komen. De politici moeten verplicht worden hun kiezers te informeren. Maar ook met enkele kleine wijzigingen kan het beeld dat de bevolking vandaag van het Parlement heeft, verbeterd worden. Men zegt dat de aanwezigheid te laag is en dan kijkt men naar TV-beelden waarop vele lege stoelen in de Kamer worden getoond, maar er staan gewoon te veel stoelen! Het aantal zitjes is niet aangepast aan de meest recente staatshervorming waarbij het aantal zetels in de Kamer is teruggevallen van 212 naar 150, dus niet alle plaatsen kúnnen worden ingevuld. In Engeland doen ze dat anders. Daar heeft men altijd een volle zaal omdat er maar voor de helft plaats is! Men rekent op minstens de helft afwezigen. Zo is het niet moeilijk om uw Kamer vol te krijgen! Een andere maatregel is snelheid. Er wordt in het Parlement niet op tijd geantwoord. Ik publiceer nu de vertragingen. Zo weet elke minister voor hoeveel vragen hoe lang hij te laat is. Ik weet het, ik ben een parlementair dier. Het Parlement is mij dan ook heel dier-baar. Ik wil niet dat men het Parlement als een onvermijdelijke maar vervelende voetmat beschouwt zoals de vorige regering al te veel heeft gedaan. Maar daar moet het Parlement dus in eerste instantie zelf aan werken. De lunchcauserie werd afgerond met enkele vragen over onder meer de visie van HermanDeCrooopdeverderestaatshervorming. De Croo geeft onomwonden toe dat hij een federalist is. Maar een verdere grote staatshervorming ziet hij niet zitten. Toch is er nog ruimte voor debat. Ik ben voorstander van een grote fiscale autonomie voor de gewesten. Nu kunnen ze al te gemakkelijk het geld van de federale overheid uitgeven en hebben zij te weinig fiscale verantwoordelijkheid. Anderzijds vraag ik mij af of alles wat geregionaliseerd is ook geregionaliseerd moet blijven. Fa Quix EKONOMIKA berichten + april

20 Regionale Kernen: Brussel FRISSE LUCHT DOOR VRIJE GASMARKT Ik ben van oordeel dat de veranderingen als gevolg van de geliberaliseerde Europese gasmarkt vooral nieuwe kansen bieden voor Distrigas. De evoluerende markt creëert mogelijkheden die wij zo snel mogelijk willen grijpen. Als voorbeeld wil ik hierbij verwijzen naar de voortrekkersrol die Distrigas speelt bij de ontwikkeling van een spotmarkt voor kortetermijn gascontracten in continentaal Europa. Ik heb het hier over de hub-zeebrugge, zei Jean-Pierre Depaemelaere, voorzitter van het directiecomité van Distrigas op een middagcauserie van Ekonomika Brussel op 21 december ll. Distrigas produceert geen aardgas maar verhandelt het. Het koopt het aardgas in bij buitenlandse producenten, importeert het, vervoert het via een wijd vertakt hogedruknet, slaat het op en verkoopt het als groothandelaar aan de Belgische distributiemaatschappijen, grote industriële verbruikers en elektrische centrales. Ook aan het buitenland wordt verkocht. Binnen de handelsactiviteiten treedt Distrigas steeds meer actief op als gas-trader bijvoorbeeld op de Britse spotmarkt of in Zeebrugge (zie verder). Naast de verkoop van aardgas ontwikkelt Distrigas steeds meer een transitfunctie voor het internationaal vervoer van aardgas naar de buurlanden. Op deze wijze kan Distrigas haar infrastructuur commercialiseren. Op dit ogenblik wordt gewerkt aan een geïntegreerd dienstenpakket in het kader van deze transitfunctie. Ons aardgas is afkomstig uit Nederland (33%), Noorwegen (33%), Algerije (30%) en Duitsland (4%). In 1999 verbruikten we met z n allen in België circa 15 miljard kubieke meter aardgas, goed voor 4 procent van de Europese gasconsumptie. Aardgas vertegenwoordigt zowat 23 procent van het primaire energieverbruik in België. Sinds 1987 is de Belgische aardgasmarkt voortdurend gegroeid. Wat hierbij opvalt is het toenemend gebruik van aardgas voor de opwekking van elektriciteit. Vooral de expansie van de warmtekrachtkoppeling (WKK) draagt bij tot deze groei. In 1999 steeg het globaal gebruik van gas voor de productie van elektriciteit met ongeveer 20 procent (+6% voor de industriële gasconsumptie en +2% voor de privé-consumptie). Trading en transit De liberalisering van de Europese gasmarkt werd tot stand gebracht door de Europese Gasrichtlijn van 22 juni Deze bepaalt dat de distributiemaatschappijen vanaf 2006 progressief vrij hun gasleverancier kunnen kiezen. Maar het is duidelijk dat de reële liberalisering sneller zal verlopen dan tot nu toe is voorzien, én omwille van de druk in de markt, én omwille van evoluerende politieke inzichten aldus Depaemelaere. Distrigas is van oordeel dat de liberalisering van de Europese gasindustrie vooral nieuwe kansen inhoudt. Jean-Pierre Depaemelaere: Ik heb het al gehad over de hub- Zeebrugge als centrum voor kortetermijn gashandel. Op 2 november 1999 hebben wij het nieuwe Zeebrugge natural gas trading contract voorgesteld aan geïnteresseerde gasondernemingen die actief zijn op de Europese gasmarkt. Het gaat om een standaardcontract voor het verhandelen van gas in Zeebrugge. Tevens worden zogenaamde hub-services aangeboden voor bijbehorende hub-dienstverlening. Door de standaardisering van de operaties wordt het nu gemakkelijker om gas te kopen in de Zeebrugse hub. In een eerste fase blijven de transacties in Zeebrugge bilateraal, d.w.z. tussen geïdentificeerde partijen. Maar een evolutie naar screentrading (handel via elektronische schermen waarbij transacties kunnen worden gesloten tussen anonieme tegenpartijen) of de ontwikkeling van financiële instrumenten zoals futures voor aardgas zitten in de lijn van de verwachtingen. De markt en de marktpartijen zullen deze evolutie sturen. Naast de internationale tradingactiviteiten zullen ook de internationale transitactiviteiten de expansie van Distrigas bepalen. Distrigas beschikt over een unieke infrastructuur van 3600 km hogedrukleidingen met Zeebrugge als draaischijf. De transitcapaciteit bedraagt circa 30 miljard kubieke meter. Wij zien die ontwikkeling van onze internationale activiteiten wel zitten, zobesloot Depaemelaere. Fa Quix 20 EKONOMIKA berichten + april 2000

Deel 3. Wat doet de Europese Unie? 75

Deel 3. Wat doet de Europese Unie? 75 DEEL 3.4 DE EURO Deel 3. Wat doet de Europese Unie? 75 3.4. DE EURO DOEL - De leerlingen/cursisten ontdekken de voordelen van het gebruik van de eenheidsmunt: wisselen van geld is niet meer nodig, je spaart

Nadere informatie

Bijna 7 Belgische werknemers op 10 hebben een goed evenwicht tussen werk en privéleven

Bijna 7 Belgische werknemers op 10 hebben een goed evenwicht tussen werk en privéleven Bijna 7 Belgische werknemers op 10 hebben een goed evenwicht tussen werk en privéleven Een goed evenwicht tussen werk en privéleven bij werknemers heeft een positieve invloed op de resultaten van het bedrijf.

Nadere informatie

Standaard Eurobarometer 80. DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2013 NATIONAAL RAPPORT BELGIË

Standaard Eurobarometer 80. DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2013 NATIONAAL RAPPORT BELGIË Standaard Eurobarometer 80 DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2013 NATIONAAL RAPPORT BELGIË Opiniepeiling besteld en gecoördineerd door de Europese Commissie, Directoraat-generaal Communicatie.

Nadere informatie

Autoprijzen: ondanks prijsconvergentie blijft kopen in buitenland vaak nog interessant

Autoprijzen: ondanks prijsconvergentie blijft kopen in buitenland vaak nog interessant IP/04/285 Brussel, 2 maart 2004 Autoprijzen: ondanks prijsconvergentie blijft kopen in buitenland vaak nog interessant Het jongste verslag over autoprijzen toont aan dat op alle markten de prijsconvergentie

Nadere informatie

Samenvatting Flanders DC studie Internationalisatie van KMO s

Samenvatting Flanders DC studie Internationalisatie van KMO s Samenvatting Flanders DC studie Internationalisatie van KMO s In een globaliserende economie moeten regio s en ondernemingen internationaal concurreren. Internationalisatie draagt bij tot de economische

Nadere informatie

Van dezelfde auteur. Spreken is zilver. Overtuigen is goud. Waarschijnlijk de beste mediatraining die u zal krijgen. In minder dan 2 uur lezen.

Van dezelfde auteur. Spreken is zilver. Overtuigen is goud. Waarschijnlijk de beste mediatraining die u zal krijgen. In minder dan 2 uur lezen. Marketing Reset Van dezelfde auteur Spreken is zilver. Overtuigen is goud. Waarschijnlijk de beste mediatraining die u zal krijgen. In minder dan 2 uur lezen. 2 Marketing Reset Uw reclame gerichter en

Nadere informatie

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)!

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Vragen aangeduid met een * toetsen in het bijzonder het inzicht en toepassingsvermogen. Deze vragenreeksen zijn vrij beschikbaar.

Nadere informatie

Loonwijzer-rapport. Het ontslag van een collega De gevolgen van het aankondigen van ontslagen voor blijvers. Inleiding. Ontslaan van werknemers

Loonwijzer-rapport. Het ontslag van een collega De gevolgen van het aankondigen van ontslagen voor blijvers. Inleiding. Ontslaan van werknemers Loonwijzer-rapport Het ontslag van een collega De gevolgen van het aankondigen van voor blijvers Tom Vandenbrande en Fernando Pauwels Hoger Instituut voor de Arbeid Katholieke Universiteit Leuven In dit

Nadere informatie

Europa in crisis. George Gelauff. Rijksacademie voor Financiën, Economie en Bedrijfsvoering

Europa in crisis. George Gelauff. Rijksacademie voor Financiën, Economie en Bedrijfsvoering Europa in crisis George Gelauff Rijksacademie voor Financiën, Economie en Bedrijfsvoering Opzet Baten en kosten van Europa Banken en overheden Muntunie en schulden Conclusie 2 Europa in crisis Europa veruit

Nadere informatie

Eindexamen economie 1 vwo 2004-II

Eindexamen economie 1 vwo 2004-II Opgave 1 Stoppen met roken!? In een land betalen rokers bij de aanschaf van tabaksproducten een flink bedrag aan indirecte belasting (tabaksbelasting)*. Dat vinden veel mensen terecht omdat de overheid

Nadere informatie

Naar de kern. Thema 1: De kern van het ondernemen ...

Naar de kern. Thema 1: De kern van het ondernemen ... Thema 1: De kern van het ondernemen overheid klanten leveranciers leefomgeving onderneming werknemers... mede-eigenaars drukkingsgroepen en actiecomités U Ondernemen doet iemand in de eerste plaats uit

Nadere informatie

Colloquium NIC 1/10/2015: afsluiting

Colloquium NIC 1/10/2015: afsluiting Colloquium NIC 1/10/2015: afsluiting Dames en Heren, Het is mij een eer en een genoegen om dit boeiende colloquium te mogen afsluiten. Deze middag hebben we in elk geval een voortschrijdend inzicht gekregen

Nadere informatie

Perscommuniqué. Het Federaal Planbureau evalueert de gevolgen van de duurdere dollar en de hogere olieprijzen voor de Belgische economie

Perscommuniqué. Het Federaal Planbureau evalueert de gevolgen van de duurdere dollar en de hogere olieprijzen voor de Belgische economie Federaal Planbureau Economische analyses en vooruitzichten Perscommuniqué Brussel, 15 september 2000 Het Federaal Planbureau evalueert de gevolgen van de duurdere dollar en de hogere olieprijzen voor de

Nadere informatie

RECHT OP DE AFBEELDING EN DE SPORTBEOEFENAAR. Het recht dat eenieder heeft op zijn afbeelding is een fundamenteel recht.

RECHT OP DE AFBEELDING EN DE SPORTBEOEFENAAR. Het recht dat eenieder heeft op zijn afbeelding is een fundamenteel recht. (recht op afbeelding rtf_00114631) 22/08686 RECHT OP DE AFBEELDING EN DE SPORTBEOEFENAAR Het recht dat eenieder heeft op zijn afbeelding is een fundamenteel recht. Nochtans beschermt geen enkele bijzondere

Nadere informatie

Nieuwsmonitor 6 in de media

Nieuwsmonitor 6 in de media Nieuwsmonitor 6 in de media Juni 2011 Nieuws - Europa kent geen watchdog ANTWERPEN/BRUSSEL - Het Europese beleidsniveau krijgt in de Vlaamse TV-journaals gemiddeld een half uur aandacht per maand. Dat

Nadere informatie

Uittocht uit de industrie onstuitbaar? Prof. Dr. J. Konings VIVES - KULeuven

Uittocht uit de industrie onstuitbaar? Prof. Dr. J. Konings VIVES - KULeuven Uittocht uit de industrie onstuitbaar? Prof. Dr. J. Konings VIVES - KULeuven Overzicht Stylized Facts Theoretisch kader Sterke en zwakke sectoren in Vlaanderen? De supersterren van de Vlaamse economie

Nadere informatie

Verkiezingen Tweede Kamer 2012

Verkiezingen Tweede Kamer 2012 Verkiezingen Tweede Kamer 2012 Nederlandse politieke partijen langs de Europese meetlat Financiën dr. Edwin van Rooyen Update: 6-9-2012 Tussen de politieke partijen in Nederland bestaat aanzienlijke verdeeldheid

Nadere informatie

Verdere evolutie van de geharmoniseerde werkloosheid in ruime zin

Verdere evolutie van de geharmoniseerde werkloosheid in ruime zin Verdere evolutie van de geharmoniseerde werkloosheid in ruime zin ruime zin in België, Duitsland, Frankrijk en Nederland in 2014 Directie Statistieken, Begroting en Studies stat@rva.be Inhoudstafel: 1

Nadere informatie

FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING

FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING COMBINEER MANAGEMENT- KENNIS MET PRAKTISCHE MANAGEMENTVAARDIGHEDEN Deze Master in het Management

Nadere informatie

Aan het college van burgemeester en schepenen,

Aan het college van burgemeester en schepenen, Ham, 19 september 2011 Aan het college van burgemeester en schepenen, Betreft: Schriftelijke vraag met schriftelijk antwoord over de Gemeentelijk Holding Geacht college, De Gemeentelijk Holding (verder:

Nadere informatie

Cijfers en wegwijzers Armoede in Vlaanderen en Brussel. ChanceArt 10 december 2009

Cijfers en wegwijzers Armoede in Vlaanderen en Brussel. ChanceArt 10 december 2009 Cijfers en wegwijzers Armoede in Vlaanderen en Brussel ChanceArt 10 december 2009 Inhoud 1. De naakte cijfers 2. Decenniumdoelstellingen 3. Armoedebarometers 4. Armoede en cultuurparticipatie 5. Pleidooi

Nadere informatie

TREVI VASTGOEDINDEX OP 30/06/2012: Voorspellers kunnen zich vergissen. Cijfers liegen nooit.

TREVI VASTGOEDINDEX OP 30/06/2012: Voorspellers kunnen zich vergissen. Cijfers liegen nooit. PERSBERICHT 09 juli 2012 TREVI Group J. Hazardstraat 35 1180 Brussel Tel. +32 2 343 22 40 / Fax +32 2 343 67 02 TREVI VASTGOEDINDEX OP 30/06/2012: Voorspellers kunnen zich vergissen. Cijfers liegen nooit.

Nadere informatie

ernationale - Advocaten gespecialiseerd in sociaal recht - Dis Individueel arbeidsrecht - Collectieve arbeidsrelaties - Alternatief loon en

ernationale - Advocaten gespecialiseerd in sociaal recht - Dis Individueel arbeidsrecht - Collectieve arbeidsrelaties - Alternatief loon en ernationale - Advocaten gespecialiseerd in sociaal recht - Dis Individueel arbeidsrecht - Collectieve arbeidsrelaties - Alternatief loon en fiscaliteit - Herstructureringen en overgang van ondernemingen

Nadere informatie

HOGE RAAD VOOR DE ZELFSTANDIGEN EN DE KMO

HOGE RAAD VOOR DE ZELFSTANDIGEN EN DE KMO HOGE RAAD VOOR DE ZELFSTANDIGEN EN DE KMO N Handelspraktijken Voorv. Prod. A03 Brussel, 23.09.2008 MH/AB/LC A D V I E S over EEN ONTWERP VAN KONINKLIJK BESLUIT TOT OMZETTING VAN DE RICHTLIJN 2007/45/EG

Nadere informatie

Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU?

Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU? Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU? Als gevolg van de wereldwijde economische en financiële crisis heeft de EU met een laag investeringsniveau te kampen. Alleen met gezamenlijke gecoördineerde

Nadere informatie

Scriptie over Personal Branding en Netwerking

Scriptie over Personal Branding en Netwerking Scriptie over Personal Branding en Netwerking 1e versie - 16 november 2012 Jana Vandromme Promotor: Hannelore Van Den Abeele 1. Inhoudstafel 1. Inhoudstafel 2. Onderzoeksvragen 2.1 Onderzoeksvraag 1 2.2

Nadere informatie

Examen HAVO. Economie 1

Examen HAVO. Economie 1 Economie 1 Examen HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 2 Woensdag 21 juni 13.30 16.00 uur 20 00 Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor elk vraagnummer is aangegeven hoeveel punten met een goed

Nadere informatie

Evaluatie National Contact Point-werking van het Vlaams Contactpunt Kaderprogramma

Evaluatie National Contact Point-werking van het Vlaams Contactpunt Kaderprogramma Evaluatie National Contact Point-werking van het Vlaams Contactpunt Kaderprogramma Departement Economie, Wetenschap en Innovatie Afdeling Strategie en Coördinatie Koning Albert II-laan 35 bus 10 1030 Brussel

Nadere informatie

1 140 miljard euro bij

1 140 miljard euro bij PRIVATE S.A. Page: 1+2 3 Circulation: 330835 92b4f4 1390 De Nieuwe Gazet No. of publications: 2 ECB drukt 1 140 miljard euro bij Met die som in 50 euro biljetten kan je de negen bollen van het Atomium

Nadere informatie

HOGE RAAD VOOR DE ZELFSTANDIGEN EN DE KMO

HOGE RAAD VOOR DE ZELFSTANDIGEN EN DE KMO HOGE RAAD VOOR DE ZELFSTANDIGEN EN DE KMO N EU - Contractenrecht A03 Brussel, 9 december 2010 MH/SL/AS A D V I E S over DE CONSULTATIE VAN DE EUROPESE COMMISSIE OVER HET EUROPEES CONTRACTENRECHT VOOR CONSUMENTEN

Nadere informatie

ik zorg voor mijn patiënten stars for life RIZIV zorgt voor mijn pensioen en inkomensbescherming

ik zorg voor mijn patiënten stars for life RIZIV zorgt voor mijn pensioen en inkomensbescherming zorgverleners ik zorg voor mijn patiënten stars for life RIZIV zorgt voor mijn pensioen en inkomensbescherming stars for life RIZIV het pensioenplan u zorgt voor uw patiënten, maar zorgt u ook voor uzelf?

Nadere informatie

Ondernemerschap in Vlaanderen: een vergelijkende, internationale studie

Ondernemerschap in Vlaanderen: een vergelijkende, internationale studie Ondernemerschap in Vlaanderen: een vergelijkende, internationale studie De Global Entrepreneurship Monitor (GEM) is een jaarlijks onderzoek dat een beeld geeft van de ondernemingsgraad van een land. GEM

Nadere informatie

Korte beschrijving van het project Inhoud van dit document Contactinformatie Team: Email: Telefoon: Persinformatie

Korte beschrijving van het project Inhoud van dit document Contactinformatie Team: Email: Telefoon: Persinformatie SpaceBillboard Onze missie is om mensen te inspireren en ruimtevaartonderzoek te steunen, door het eerste reclamepaneel ooit in de ruimte te lanceren. Korte beschrijving van het project SpaceBillboard

Nadere informatie

67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk

67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 28 oktober 67,3% van de 20-64-jarigen aan het werk Tegen 2020 moet 75% van de Europeanen van 20 tot en met 64 jaar aan het werk zijn.

Nadere informatie

Makers van biodiesel en bioethanol

Makers van biodiesel en bioethanol De Standaard Makers van biodiesel en bioethanol verzuipen donderdag 12 maart 2009 Auteur: BRUSSEL - Verscheidene biodiesel- en bioethanolbedrijven dreigen over de kop te gaan. Hun installaties draaien

Nadere informatie

Starters zien door de wolken toch de zon

Starters zien door de wolken toch de zon M201206 Starters zien door de wolken toch de zon drs. A. Bruins Zoetermeer, mei 2012 Starters zien door de wolken toch de zon Enkele jaren nadat zij met een bedrijf zijn begonnen, en met enkele jaren financieel-economische

Nadere informatie

West-Europese krantensites komen terug op betaalstrategieën

West-Europese krantensites komen terug op betaalstrategieën VUB-onderzoek in het kader van FLEET (FLEmisch E-publishing Trends): West-Europese krantensites komen terug op betaalstrategieën In 2007 veranderden een aantal internationaal toonaangevende kranten hun

Nadere informatie

SwingRIZIV. Denk eraan om ook voor uzelf te zorgen.

SwingRIZIV. Denk eraan om ook voor uzelf te zorgen. SwingRIZIV Denk eraan om ook voor uzelf te zorgen. U bent geneesheer, tandarts, apotheker of kinesist en u geniet het RIZIV-statuut. Jaarlijks keert het RIZIV dus een bedrag uit voor de opbouw van een

Nadere informatie

COUNTRY PAYMENT REPORT 2015

COUNTRY PAYMENT REPORT 2015 COUNTRY PAYMENT REPORT 15 Het Country Payment Report is ontwikkeld door Intrum Justitia Intrum Justitia verzamelt informatie bij duizenden bedrijven in Europa en krijgt op die manier inzicht in het betalingsgedrag

Nadere informatie

Het verhaal van Europa

Het verhaal van Europa Het verhaal van Europa 2010 Uitgeverij Manteau / Standaard Uitgeverij en Rob Heirbaut & Hendrik Vos Standaard Uitgeverij nv, Mechelsesteenweg 203, B-2018 Antwerpen www.manteau.be info@manteau.be Deze reeks

Nadere informatie

FINANCIERING FASE VI INTERUNIVERSITAIRE ATTRACTIEPOLEN

FINANCIERING FASE VI INTERUNIVERSITAIRE ATTRACTIEPOLEN ADVIES VAN DE FRWB FINANCIERING FASE VI INTERUNIVERSITAIRE ATTRACTIEPOLEN In toepassing van het oprichtingsbesluit van 8 augustus 1997, is het ondermeer de opdracht van de Federale Raad voor Wetenschapsbeleid

Nadere informatie

Voorstel van resolutie. betreffende het verplicht aanbieden van cursussen eerste hulp bij ongevallen (EHBO) in het lager en secundair onderwijs

Voorstel van resolutie. betreffende het verplicht aanbieden van cursussen eerste hulp bij ongevallen (EHBO) in het lager en secundair onderwijs stuk ingediend op 1224 (2010-2011) Nr. 1 6 juli 2011 (2010-2011) Voorstel van resolutie van de heer Jean-Jacques De Gucht, de dames Ann Brusseel, Marleen Vanderpoorten en Elisabeth Meuleman, de heren Boudewijn

Nadere informatie

De honden en katten van de Belgen

De honden en katten van de Belgen ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 31 juli 2007 De honden en katten van de Belgen Highlights Ons land telde in 2004 1.064.000 honden en 1.954.000 katten; In vergelijking

Nadere informatie

Regionale economische vooruitzichten 2014-2019

Regionale economische vooruitzichten 2014-2019 2014/6 Regionale economische vooruitzichten 2014-2019 Dirk Hoorelbeke D/2014/3241/218 Samenvatting Dit artikel geeft een bondig overzicht van enkele resultaten uit de nieuwe Regionale economische vooruitzichten

Nadere informatie

Tempo-Team arbeidsmarkt en werkvloer onderzoek

Tempo-Team arbeidsmarkt en werkvloer onderzoek Tempo-Team arbeidsmarkt en werkvloer onderzoek team.xx Methodologie Representatieve steekproef België: 550 werknemers 200 HR managers Duitsland: 529 werknemers 200 HR managers Kwantitatieve peiling naar

Nadere informatie

Crelan Leerstoel aan de UGent ter bevordering van innovatie in de duurzame landbouw

Crelan Leerstoel aan de UGent ter bevordering van innovatie in de duurzame landbouw B R U S S E L, 22 s e p t e m b e r 2014 Crelan Leerstoel aan de UGent ter bevordering van innovatie in de duurzame landbouw De coöperatieve bank Crelan steunt innovatie in de landbouw via leerstoel aan

Nadere informatie

Consumenten en rookmelders Consumenten en rookmelders

Consumenten en rookmelders Consumenten en rookmelders Consumenten en rookmelders Consumenten en rookmelders s t u d i e OIVO, april 2006 Agenda 1. Verwijzing naar wetgeving 2. Doelstellingen 3. Methodologie 4. Bezit en uitrusting 5. Koopintenties 6. Conclusies

Nadere informatie

Moedige overheden. Stille kampioenen = ondernemingen. Gewone helden = burgers

Moedige overheden. Stille kampioenen = ondernemingen. Gewone helden = burgers Moedige overheden Stille kampioenen = ondernemingen Gewone helden = burgers Vaststellingen Onze welvaart kalft af Welvaartscreatie Arbeidsparticipatie Werktijd Productiviteit BBP Capita 15-65 Bevolking

Nadere informatie

Van baan naar eigen baas

Van baan naar eigen baas M200912 Van baan naar eigen baas drs. A. Bruins Zoetermeer, juli 2009 Van baan naar eigen baas Ruim driekwart van de ondernemers die in de eerste helft van 2008 een bedrijf zijn gestart, werkte voordat

Nadere informatie

Safe Return+ Laat uw belegging veilig groeien! 3,40 % in 2010! 1

Safe Return+ Laat uw belegging veilig groeien! 3,40 % in 2010! 1 Safe Return+ Laat uw belegging veilig groeien! 3,40 % in 2010! 1 Een vaste gewaarborgde rentevoet gedurende 8 jaar Met Safe Return+ kiest u voor de absolute zekerheid van een aantrekkelijk rendement op

Nadere informatie

TETRALERT - ONDERNEMING VOORSTEL TOT HERZIENING VAN DE RICHTLIJN AANDEELHOUDERSRECHTEN

TETRALERT - ONDERNEMING VOORSTEL TOT HERZIENING VAN DE RICHTLIJN AANDEELHOUDERSRECHTEN TETRALERT - ONDERNEMING VOORSTEL TOT HERZIENING VAN DE RICHTLIJN AANDEELHOUDERSRECHTEN 1. Inleiding Op 9 april 2014 maakte de Europese Commissie aan het Europees Parlement een voorstel van richtlijn over

Nadere informatie

Resultaten onderzoek Ingenieursbarometer 2014: Ingenieurs katalysator Belgische economie

Resultaten onderzoek Ingenieursbarometer 2014: Ingenieurs katalysator Belgische economie Resultaten onderzoek Ingenieursbarometer 2014: Ingenieurs katalysator Belgische economie Antwerpen, 18 maart 2014 - USG Engineering Professionals deed een grootschalig onderzoek bij meer dan 2.500 professionals,

Nadere informatie

Het Innovatiekompas Inspiratie sessies Dr. Guy Bauwen

Het Innovatiekompas Inspiratie sessies Dr. Guy Bauwen Het Innovatiekompas Inspiratie sessies Dr. Guy Bauwen 1 Innovatiekompas Inspiratie Sessies Contacteer ons voor: Een voordracht om kennis te maken met het kompasmodel. Een workshop om het toepassen van

Nadere informatie

Bediende in de logistieke sector: kansen voor vrouwen?

Bediende in de logistieke sector: kansen voor vrouwen? Bediende in de logistieke sector: kansen voor vrouwen? Welke percepties leven er bij werknemers en studenten omtrent de logistieke sector? Lynn De Bock en Valerie Smid trachten in hun gezamenlijke masterproef

Nadere informatie

West-Vlaamse bedrijven: fit, gezond en crisisbestendig?

West-Vlaamse bedrijven: fit, gezond en crisisbestendig? Bekaert West-Vlaamse bedrijven: fit, gezond en crisisbestendig? Lieselot Denorme sociaaleconomisch beleid, WES Ondanks de recente economische crisis zijn de West-Vlaamse bedrijven er globaal in geslaagd

Nadere informatie

Michiel Verbeek, januari 2013

Michiel Verbeek, januari 2013 Michiel Verbeek, januari 2013 1 2 Eens of oneens? De bankiers zijn schuldig aan de kredietcrisis. De huidige economische crisis is het gevolg van de kredietcrisis van 2008. Als een beurshandelaar voor

Nadere informatie

Onderzoek naar het topsportklimaat in Vlaanderen

Onderzoek naar het topsportklimaat in Vlaanderen Onderzoek naar het topsportklimaat in Vlaanderen Is in Vlaanderen een klimaat aanwezig voor topsporters om goed te presteren? Met welke omgevingsfactoren hebben topsporters te maken en in hoeverre kunnen

Nadere informatie

DE PERFECTE STORM Hoe de economische crisis de wereld overviel en vooral: hoe we eruit geraken Gert Peersman & Koen Schoors Universiteit Gent

DE PERFECTE STORM Hoe de economische crisis de wereld overviel en vooral: hoe we eruit geraken Gert Peersman & Koen Schoors Universiteit Gent DE PERFECTE STORM Hoe de economische crisis de wereld overviel en vooral: hoe we eruit geraken Gert Peersman & Koen Schoors Universiteit Gent 1 2 De Perfecte Storm Samenloop van drie crisissen die economische

Nadere informatie

TRANSPARANTIEVERSLAG 2013

TRANSPARANTIEVERSLAG 2013 TRANSPARANTIEVERSLAG 2013 1. Inleiding Dit verslag bevat de informatie zoals bepaald in artikel 15 van de wet van 22 juli 1953 houdende de oprichting van een Instituut van de Bedrijfsrevisoren, aangepast

Nadere informatie

Wie bestuurt de Europese Unie?

Wie bestuurt de Europese Unie? Wie bestuurt de Europese Unie? De Europese Unie (EU) is een organisatie waarin 28 landen in Europa samenwerken. Eén ervan is Nederland. Een aantal landen werkt al meer dan vijftig jaar samen. Andere landen

Nadere informatie

Structurele ondernemingsstatistieken

Structurele ondernemingsstatistieken 1 Structurele ondernemingsstatistieken - Analyse Structurele ondernemingsstatistieken Een beeld van de structuur van de Belgische economie in 2012 en de mogelijkheden van deze databron De jaarlijkse structurele

Nadere informatie

Entrepreneurial Growth Monitor (EGMO)

Entrepreneurial Growth Monitor (EGMO) Entrepreneurial Growth Monitor (EGMO) Prof. Hans Crijns Impulscentrum Groeimanagement 1. Inleiding Dit is de eerste editie van de Entrepreneurial Growth Monitor (EGMO) een overzicht van de trends in ondernemingsgroei

Nadere informatie

Georges Dockx JUISTE MARKETING. Voor kmo s en zelfstandigen die meer resultaat willen met minder budget

Georges Dockx JUISTE MARKETING. Voor kmo s en zelfstandigen die meer resultaat willen met minder budget Georges Dockx DE JUISTE MARKETING Voor kmo s en zelfstandigen die meer resultaat willen met minder budget Uitgegeven door Georges Dockx in samenwerking met BOEK MAKERIJ.be D/2015/Georges Dockx, auteur-uitgever

Nadere informatie

notarisbarometer 2012 : meer vastgoedtransacties in België Vastgoedactiviteit in België www.notaris.be 106,4 106,8 101,6 99,2 100 99,2 99,8

notarisbarometer 2012 : meer vastgoedtransacties in België Vastgoedactiviteit in België www.notaris.be 106,4 106,8 101,6 99,2 100 99,2 99,8 notarisbarometer Vastgoed, vennootschappen, familie www.notaris.be A B C D E n 15 Oktober - december Trimester 4 - Vastgoedactiviteit in België Prijsevolutie Registratierechten Vennootschappen De familie

Nadere informatie

Hoe heeft de sociale zekerheid de crisis doorstaan?

Hoe heeft de sociale zekerheid de crisis doorstaan? Hoe heeft de sociale zekerheid de crisis doorstaan? Hoe heeft de sociale zekerheid de economische crisis van 2009 en 2012 doorstaan? Die twee jaar bedraagt de economische groei respectievelijk -2,8% en

Nadere informatie

Interview met dhr. Philippe Maystadt Honorary President Europese Investeringsbank (EIB) -

Interview met dhr. Philippe Maystadt Honorary President Europese Investeringsbank (EIB) - Interview met dhr. Philippe Maystadt Honorary President Europese Investeringsbank (EIB) - door Stéphane Darimont. Banking Boulevard. Brussel. Oktober 2014 In dit interview stelt de heer Maystadt de activiteiten

Nadere informatie

Betalingsachterstand bij handelstransacties

Betalingsachterstand bij handelstransacties Betalingsachterstand bij handelstransacties 13/05/2008-20/06/2008 408 antwoorden 0. Uw gegevens Land DE - Duitsland 48 (11,8%) PL - Polen 44 (10,8%) NL - Nederland 33 (8,1%) UK - Verenigd Koninkrijk 29

Nadere informatie

Enquête rond het familiebedrijf in België

Enquête rond het familiebedrijf in België www.pwc.be Enquête rond het familiebedrijf in België December 2010 Kernbevindingen 1. 1 op 2 respondenten ziet overheidsbeleid en regulering als één van de voornaamste externe uitdagingen voor hun onderneming.

Nadere informatie

Studie naar Innovatiegerichtheid en arbeidsmarktpositie van IWT doctorandi

Studie naar Innovatiegerichtheid en arbeidsmarktpositie van IWT doctorandi agentschap voor Innovatie door Wetenschap en Technologie 83 November 2014 Studie naar Innovatiegerichtheid en arbeidsmarktpositie van IWT doctorandi Sarah Botterman (GFK Belgium) Colofon Wilt u meer weten

Nadere informatie

1 Toegevoegde waarde in het BAU-scenario 2

1 Toegevoegde waarde in het BAU-scenario 2 ANNEX 4 MACRO-ECONOMISCHE ONDERBOUWING VAN HET BAU-SCENARIO Auteur: J. Duerinck INHOUD 1 Toegevoegde waarde in het BAU-scenario 2 1.1 Analyse trendmatige evoluties toegevoegde waarde 2 1.2 Methode voor

Nadere informatie

Gender: de ideale mix

Gender: de ideale mix Inleiding 'Zou de financiële crisis even hard hebben toegeslaan als de Lehman Brothers de Lehman Sisters waren geweest?' The Economist wijdde er vorige maand een artikel aan: de toename van vrouwen in

Nadere informatie

Wat doen ingenieurs en wat verdienen ze ermee?

Wat doen ingenieurs en wat verdienen ze ermee? 8 Wat doen ingenieurs en wat verdienen ze ermee? 80 8 Wat doen ingenieurs en wat verdienen ze ermee? Arnaud Dupuy en Philip Marey Na hun afstuderen kunnen ingenieurs in verschillende soorten functies aan

Nadere informatie

MAAK WERK VAN EEN INNOVATIEVE ORGANISATIECULTUUR IN UW KMO

MAAK WERK VAN EEN INNOVATIEVE ORGANISATIECULTUUR IN UW KMO DETAILED CURRICULUM MAAK WERK VAN EEN INNOVATIEVE ORGANISATIECULTUUR IN UW KMO Innovatie is noodzakelijk om in de huidige hyper-competitieve, internationale en volatiele markt continuïteit te kunnen verzekeren.

Nadere informatie

BELEGGINGSPROFIEL. Naam cliënt: Cliëntnummer: Rekening nummer: Datum: Referentie:

BELEGGINGSPROFIEL. Naam cliënt: Cliëntnummer: Rekening nummer: Datum: Referentie: BELEGGINGSPROFIEL Naam cliënt: Cliëntnummer: Rekening nummer: Datum: Referentie: Beleggingsadvies impliceert in de eerste plaats dat wij een voldoende inzicht krijgen in uw risico-profiel, uw kennis en

Nadere informatie

1.4 Factoren die bepalend zijn voor reële convergentie

1.4 Factoren die bepalend zijn voor reële convergentie Productiviteit, concurrentiekracht en economische ontwikkeling Concurrentiekracht wordt vaak beschouwd als een indicatie voor succes of mislukking van economisch beleid. Letterlijk verwijst het begrip

Nadere informatie

Word LEERMEESTER in de horecasector

Word LEERMEESTER in de horecasector Word LEERMEESTER in de horecasector Word leermeester Wil je iemand met een stage- of opleidingscontract opleiden in je bedrijf? Of misschien heb je hier al ervaring mee maar zoek je een inspirerende manier

Nadere informatie

Uitbreidingstraat 84-b1 tel : 03 280 88 55 2600 Berchem mob : 0495 71 02 36 www.graydon.be

Uitbreidingstraat 84-b1 tel : 03 280 88 55 2600 Berchem mob : 0495 71 02 36 www.graydon.be Persbericht 3 december 2012 gelieve als bron Graydon Belgium te vermelden Graydon Belgium nv contact: Eric Van den Broele Uitbreidingstraat 84-b1 tel : 03 280 88 55 2600 Berchem mob : 0495 71 02 36 www.graydon.be

Nadere informatie

Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen

Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen Verantwoordelijke uitgever: Erik Van Tricht, Koninklijke Federatie van het Belgisch Notariaat, Bergstraat, 30-34 - 1000 Brussel Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen VASTGOEDACTIVITEIT

Nadere informatie

Master in de meertalige communicatie

Master in de meertalige communicatie BRUSSEL t Master in de meertalige communicatie Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook als

Nadere informatie

Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen. Economie en Bedrijfswetenschappen

Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen. Economie en Bedrijfswetenschappen Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen Economie en Bedrijfswetenschappen Vier opleidingen Economische wetenschappen (EW) Toegepaste economische wetenschappen (TEW) Toegepaste economische wetenschappen:

Nadere informatie

Praktische informatie. > Inschrijven. > Hoe lang duurt de opleiding? > Wanneer zijn de examens? > Inschrijvingsgeld. > Meer info?

Praktische informatie. > Inschrijven. > Hoe lang duurt de opleiding? > Wanneer zijn de examens? > Inschrijvingsgeld. > Meer info? Praktische informatie > Hoe lang duurt de opleiding? De colleges starten op 19 september 2006 en eindigen op 11 mei 2007. Ze kunnen plaatsvinden elke werkdag tussen 8u30 en 19u30. > Wanneer zijn de examens?

Nadere informatie

De FOD Economie publiceert zijn Barometer van de informatiemaatschappij 2013

De FOD Economie publiceert zijn Barometer van de informatiemaatschappij 2013 De FOD Economie publiceert zijn Barometer van de informatiemaatschappij 2013 Brussel, 25 juni 2013 De FOD Economie publiceert jaarlijks een globale barometer van de informatiemaatschappij. De resultaten

Nadere informatie

VISIE COVERVERHAAL NIEUWE STUDIE SCHUIFT 16 MILJARD NAAR VOREN

VISIE COVERVERHAAL NIEUWE STUDIE SCHUIFT 16 MILJARD NAAR VOREN NIEUWE STUDIE SCHUIFT 16 MILJARD NAAR VOREN De klassieke Vlaams-Waalse geldstromen zijn met ongeveer 6 miljard euro per jaar al zeer hoog. Tellen we er ook de transfers via de rentelasten op overheidsschuld

Nadere informatie

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Feiten en cijfers ja Neemt de inkomensongelijkheid tussen arm en rijk toe? Toelichting: Een vaak gehanteerde maatstaf voor

Nadere informatie

De Commissie voor de bescherming van de persoonlijke levenssfeer;

De Commissie voor de bescherming van de persoonlijke levenssfeer; KONINKRIJK BELGIE 1000 Brussel, Postadres : Ministerie Waterloola Kantoren : Regentsch Tel. : 02 Fax : 02 / COMMISSIE VOOR DE BESCHERMING VAN DE PERSOONLIJKE LEVENSSFEER ADVIES Nr 20 / 97 van 11 september

Nadere informatie

Hoe ondernemend zijn onze Vlaamse studenten? Prof Hans Crijns en Sabine Vermeulen

Hoe ondernemend zijn onze Vlaamse studenten? Prof Hans Crijns en Sabine Vermeulen Hoe ondernemend zijn onze Vlaamse studenten? Prof Hans Crijns en Sabine Vermeulen Inleiding Vlaanderen kent de laatste jaren een lage ondernemerschapsgraad. De resultaten voor Vlaanderen in de Global Entrepreneurship

Nadere informatie

BRUSSEL t. Master in het tolken. Faculteit Letteren

BRUSSEL t. Master in het tolken. Faculteit Letteren BRUSSEL t Master in het tolken Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook als je elders een

Nadere informatie

Adders onder het gras bij een gesplitste aankoop

Adders onder het gras bij een gesplitste aankoop Adders onder het gras bij een gesplitste aankoop De zgn. gesplitste aankoop van een onroerend goed door ouders en kinderen is een efficiënte manier om later veel successierechten te besparen. Nu de fiscus

Nadere informatie

Standpunt van de Orde van Vlaamse Balies betreffende het deskundigenonderzoek

Standpunt van de Orde van Vlaamse Balies betreffende het deskundigenonderzoek Standpunt van de Orde van Vlaamse Balies betreffende het deskundigenonderzoek Het deskundigenonderzoek neemt in de burgerlijke procedure een belangrijke plaats in. Hoewel de rechters niet verplicht zijn

Nadere informatie

Samenvatting. (Summary in Dutch)

Samenvatting. (Summary in Dutch) (Summary in Dutch) Inflatie is de stijging van het algemeen prijspeil. De jaren 70 en 80 van de vorige eeuw waren periodes van relatief hoge inflatiecijfers in West-Europa, terwijl lage inflatie en deflatie

Nadere informatie

Een economische perspectief op Limburg in 2015. Prof. Dr. Piet Pauwels Universiteit Hasselt

Een economische perspectief op Limburg in 2015. Prof. Dr. Piet Pauwels Universiteit Hasselt Een economische perspectief op Limburg in 2015 Prof. Dr. Piet Pauwels Universiteit Hasselt 0 De welvaart in Limburg 2001 welvaartskloof met Vlaanderen 15% 2011 welvaartskloof met Vlaanderen 20% Om de kloof

Nadere informatie

Fout van CPB bij berekening remgeldeffect eigen risico

Fout van CPB bij berekening remgeldeffect eigen risico Fout van CPB bij berekening remgeldeffect eigen risico Wynand van de Ven en Erik Schut Wederreactie op Douven en Mannaerts In ons artikel in TPEdigitaal (Van de Ven en Schut 2010) hebben wij uiteengezet

Nadere informatie

Nederland zakt vier plaatsen op Human Capital Index: vaardigheden en kennis van oudere leeftijdscategorieën blijven onbenut.

Nederland zakt vier plaatsen op Human Capital Index: vaardigheden en kennis van oudere leeftijdscategorieën blijven onbenut. ONDERZOEKSRAPPORT Nederland zakt vier plaatsen op Human Capital Index: vaardigheden en kennis van oudere leeftijdscategorieën blijven onbenut. Introductie In het Human Capital 2015 report dat het World

Nadere informatie

RENT Life RENT Fix RENT Flex

RENT Life RENT Fix RENT Flex > > Ethias, verzekeren is ons vak Ethias Verzekering is een groepering van vier onderlinge verzekeringsverenigingen. Dankzij deze juridische structuur moeten wij geen aandeelhouders vergoeden. Ook al sluit

Nadere informatie

Studiedag over pensioenen 09.06.2015

Studiedag over pensioenen 09.06.2015 Dames en heren, Studiedag over pensioenen 09.06.2015 Vooreerst dank ik u voor de uitnodiging op deze studiedag. U hebt mij uitgenodigd om te spreken over een fundamentele kwestie: «Met welke uitdagingen

Nadere informatie

Toolboxtraining: opzetten en onderhouden van een distributeur netwerk

Toolboxtraining: opzetten en onderhouden van een distributeur netwerk Toolboxtraining: opzetten en onderhouden van een distributeur netwerk Channel Management Business to Distributor Management Leer hoe u het netwerk van directe en indirecte verkoops- en distributiekanalen

Nadere informatie

Instituut voor de nationale rekeningen

Instituut voor de nationale rekeningen Instituut voor de nationale rekeningen 2015-02-17 Links: Publicatie BelgoStat Online Algemene informatie Broos herstel in 2013 na krimp in 2012 in Brussel en Wallonië; verdere groeivertraging in 2013 in

Nadere informatie

Managers moeten beslissingen nemen over IT, maar hebben weinig kennis. Eli de Vries

Managers moeten beslissingen nemen over IT, maar hebben weinig kennis. Eli de Vries Managers moeten beslissingen nemen over IT, maar hebben weinig kennis Eli de Vries Managers moeten beslissingen nemen over IT, maar hebben weinig kennis Managers moeten beslissingen nemen over IT, maar

Nadere informatie