Toeristische Trendrapportage Limburg Opdrachtgever:

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Toeristische Trendrapportage Limburg 2003. Opdrachtgever:"

Transcriptie

1 Toeristische Trendrapportage 2003

2 Toeristische Trendrapportage 2003 Opdrachtgever: Opdracht: Uitgevoerd door: Uitgave: juni 2004 Jaarlijkse rapportage over het se aanbod van verblijfsaccommodaties, de vakanties van Nederlanders en buitenlandse gasten in, dagrecreatie in en de werkgelegenheid in de se toeristisch-recreatieve sector. Kenniscentrum Toerisme & Recreatie Diana Korteweg Maris Telefoon: (013) ; Bij het samenstellen van deze Toeristische Trendrapportage is de grootste zorgvuldigheid betracht, het Kenniscentrum Toerisme & Recreatie is echter niet aansprakelijk voor enige directe of indirecte schade als gevolg van de aangeboden informatie. Overname van gegevens is toegestaan, mits met bronvermelding.

3 Inhoudsopgave INLEIDING... 1 SAMENVATTING... 2 AANBOD VERBLIJFSACCOMMODATIES, HOTELS EN PENSIONS... 3 HOTELS EN PENSIONS PER REGIO... 5 HUISJESCOMPLEXEN MET TOERISTISCHE VERHUUR... 7 KAMPEERTERREINEN MET TOERISTISCHE VERHUUR... 8 GROEPSACCOMMODATIES... 9 VAKANTIES VAN NEDERLANDERS, VAKANTIEPARTICIPATIE...10 VAKANTIEFREQUENTIE...11 AANTAL VAKANTIES...12 VAKANTIEDUUR...14 TYPE VAKANTIE...15 ACCOMMODATIEVORM...16 VAKANTIESPREIDING...18 HERHALINGSBEZOEK...19 KENMERKEN VAN NEDERLANDSE TOERISTEN IN LIMBURG, HERKOMSTGEBIEDEN...23 LEEFTIJD...24 GEZINSSAMENSTELLING...25 SOCIALE KLASSE...28 REISGEZELSCHAP...29 KLANTTEVREDENHEID NEDERLANDSE TOERISTEN IN LIMBURG KWALITEIT DIENSTVERLENING / SERVICE...30 KWALITEIT ACCOMMODATIE...30 CIJFER VOOR VAKANTIE...31 VAKANTIES VAN BUITENLANDSE GASTEN, INKOMEND TOERISME IN NEDERLAND...32 INKOMEND TOERISME IN LIMBURG...34 DAGRECREATIE VANUIT WOONPLAATS, 2001/ DAGTOCHTEN IN NEDERLAND...36 BESTEDINGEN IN NEDERLAND TIJDENS DAGTOCHTEN...38 DAGTOCHTEN IN LIMBURG...39 BESTEDINGEN IN LIMBURG TIJDENS DAGTOCHTEN...41 DAGRECREATIE VANAF VAKANTIE-ADRES, WERKGELEGENHEID, BRONVERMELDING...48 BIJLAGE 1: OMSCHRIJVING SOCIALE KLASSE...49 BIJLAGE 2: AFBAKENING TOERISTISCH-RECREATIEVE SECTOR...50

4 Inleiding Sinds enkele jaren houdt de Provincie zich bezig met kennisontwikkeling. Hiertoe werkt zij samen op Zuid-Nederlands niveau, hetgeen in de loop van 2003 geresulteerd heeft in een Kenniscentrum Toerisme & Recreatie. Dit kenniscentrum houdt zich bezig met het verzamelen en analyseren van cijfers en gegevens over de toeristisch-recreatieve sector, om deze te vertalen in kennis die bruikbaar is voor een groot aantal partijen in en om de sector. In het najaar van 2003 heeft het Kenniscentrum Toerisme & Recreatie haar eerste rapportage gepubliceerd: Stand van zaken toerisme en recreatie, De voorliggende rapportage is hierop het vervolg. Uit een groot aantal bronnen zijn gegevens verzameld over het se aanbod van verblijfsaccommodaties, de vakanties van Nederlanders en buitenlandse gasten in, dagrecreatie in en de werkgelegenheid in de se toeristisch-recreatieve sector. Op de volgende pagina vindt u een samenvatting van de meest in het oog springende resultaten, daarna wordt ieder onderwerp uitvoerig behandeld. 1

5 Samenvatting Aanbod De ontwikkeling van het se toeristisch-recreatieve aanbod wordt gekenmerkt door kwaliteitsverbetering en/of schaalvergroting. In de hotelsector groeide het gemiddeld aantal kamers in een hotel iets en nam het aantal hotels met 1 of 2 sterren af ten gunste van het aantal 3- en 4-sterrenhotels. Op huisjescomplexen en kampeerterreinen met toeristische verhuur daalde het aantal slaapplaatsen per bedrijf, vaak duidt dit op een investering in kwaliteit en kleinschaligheid. Vakanties van Nederlanders Landelijk gezien daalde het aantal binnenlandse vakanties in 2003 met 3%, maar voor was de ontwikkeling nog verontrustender: het aantal vakanties daalde met 12% en het aantal overnachtingen zelfs met 16%. Nederlandse vakantiegangers kozen in 2003 vaker voor een verblijf in een vakantiewoning, ten koste van het verblijf op een toeristische kampeerplaats. Ook qua bestedingen moest inleveren, enerzijds kwam dit door de daling van het aantal vakanties en de kortere verblijfsduur, maar ook per vakantiedag werd minder uitgegeven. Kijkend naar kenmerken van de toerist valt op dat vakantiegangers uit bijna alle provincies de weg naar in 2003 minder goed wisten te vinden. Verder valt bij de kenmerken van de toerist op dat het aantal vakantiegangers uit de hoge sociale klasse A toenam van 14% naar 17%. Het aandeel van de lage sociale klassen C en D nam af, met name in Noord- en Midden-. De Nederlandse toeristen waren in 2003 tevreden over de vakantie in, gemiddeld waardeerden zij hun vakantie met het cijfer 7,9. Vakanties van buitenlandse gasten Landelijk was er in 2003 sprake van een daling van bijna 3%, maar zag het aantal buitenlandse gasten groeien. Dit gold voor alle herkomstlanden, meest opvallend is de groei van toeristen uit de groep overig Europa 1. Dagrecreatie Over dagrecreatie vanuit de woonplaats zijn helaas geen nieuwe gegevens beschikbaar, daarom worden de oude gegevens nogmaals getoond. Nieuwe gegevens over dagrecreatie tijdens de vakantie zijn wel beschikbaar. Bij deze gegevens is de invloed van het warme weer en van de economische tegenwind wel zichtbaar: wat minder vaak uit eten en winkelen en vaker zwemmen. De ontwikkeling in de bezoekersaantallen is helaas niet bekend. Werkgelegenheid De ontwikkeling van de werkgelegenheid volgt de ontwikkeling van het aantal toeristen: in alle sectoren en in bijna alle regio s was er sprake van een daling van het aantal banen. Het Land van Peel & Maas is de enige positieve uitzondering, hier was sprake van een kleine groei. 1 Dit zijn alleen de vakantiegangers die verbleven in een toeristische accommodatie, verblijf op een vaste standplaats, in een tweede woning e.d. wordt niet geregistreerd. 2

6 Aanbod verblijfsaccommodaties, 2003 Hotels en pensions In onderstaande tabel wordt het aanbod van hotels en pensions per provincie weergegeven voor Provincies Aantal bedrijven Aantal kamers abs. % abs. % Gem. aantal kamers per hotel Friesland 229 7,9% ,9% 20 Groningen 93 3,2% ,2% 22 Drenthe 142 4,9% ,6% 17 Overijssel 158 5,5% ,7% 28 Flevoland 15 0,5% 638 0,7% 43 Gelderland 285 9,9% ,9% 32 Utrecht 93 3,2% ,7% 47 Noord-Holland ,3% ,4% 44 Zuid-Holland ,6% ,1% 41 Zeeland 217 7,5% ,3% 18 Noord-Brabant 249 8,6% ,0% ,8% ,5% 24 Nederland totaal ,0% ,0% 32 Bron: Bedrijfschap Horeca & Catering telt 13,8% van het totale aantal bedrijven in Nederland en bezet daarmee de tweede plaats op de ranglijst. Het aantal kamers per accommodatie ligt in met een gemiddelde van 24 een stuk lager dan het landelijk gemiddelde. 700 Ontwikkeling hotelaanbod Friesland Groningen Drenthe Overijssel Flevoland Gelderland Utrecht Noord-Holland Zuid-Holland Zeeland Brabant Bron: Bedrijfschap Horeca & Catering In de periode is het Nederlandse hotelaanbod gekrompen van hotels naar hotelaccommodaties. Ook in daalde het aantal hotels, van 421 naar 400. Hoewel het aantal bedrijven in Nederland daalde, groeide het aantal hotelkamers met 5% naar kamers. Echter in daalde het aantal hotelkamers licht met 0,25% naar kamers. Deze schaalvergroting wordt geïllustreerd door het diagram op de volgende pagina. 3

7 Ontwikkeling aantal kamers per hotel Friesland Groningen Drenthe Overijssel Flevoland Gelderland Utrecht Noord-Holland Zuid-Holland Zeeland Brabant Bron: Bedrijfschap Horeca & Catering Classificatie hotels en pensions Van de 400 se hotels en pensions zijn 320 accommodaties geclassificeerd volgens de Benelux Hotelclassificatie, dit is 80% van het totaal. De aantallen geclassificeerde hotels in de verschillende provincies zien er als volgt uit: Friesland Groningen Drenthe Overijssel Flevoland Gelderland Utrecht N-Holland Z-Holland Zeeland Brabant NL totaal % 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Niet-geclassificeerd BHC 1 ster BHC 2 sterren BHC 3 sterren BHC 4 sterren BHC 5 sterren Bron: Bedrijfschap Horeca & Catering telt, vergeleken bij het landelijk gemiddelde, relatief veel hotels met 2 en 3 sterren en relatief weinig niet-geclassificeerde hotels en pensions. 4

8 Hotels en pensions per regio Regio Aantal bedrijven Aantal kamers Gem. aantal abs. % abs. % kamers per hotel Maasduinen 32 8,0% 789 8,1% 25 Land van Peel & Maas 29 7,3% 459 4,7% 16 Maasplassen/Meinweg 29 7,3% 626 6,5% 22 Parkstad 43 10,8% ,8% 29 Westelijke Mijnstreek 27 6,8% 632 6,5% 23 Mergelland ,5% ,8% 20 Maastricht 38 9,5% ,5% 52 totaal % % 24 Bron: Bedrijfschap Horeca & Catering Iets meer dan de helft van alle hotels en pensions in is gevestigd in Mergelland. De rest van de hotels en pensions is redelijk gelijkmatig verdeeld over de andere regio s in. In drie van de zeven regio s is het aantal hotels en pensions ten opzichte van 2002 gewijzigd: In de Regio Maasduinen en Land van Peel & Maas is er nu in totaal één hotel minder, in de regio Mergelland is het aantal hotels met 4 afgenomen. In bovenstaand overzicht valt verder op dat de regio Maastricht relatief grootschalige accommodaties kent. Land van Peel & Maas wordt daarentegen gekenmerkt door de relatieve kleinschaligheid van de accommodaties. In alle regio s is het aantal kamers ten opzicht van 2002 gewijzigd; in de regio s Parkstad en Maastricht is het aantal kamers gestegen, in de overige regio s is het aantal gedaald. Grootste daling vond plaats in de regio Mergelland: het verlies van 101 hotelkamers hangt natuurlijk samen met het verdwijnen van vier hotels. De classificatie van hotels in de se regio s is in onderstaand overzicht zichtbaar. Maasduinen Land van Peel & Maas Maasplassen/Meinweg Parkstad Westelijke Mijnstreek Mergelland Maastricht totaal % 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Niet geclassificeerd BHC 1 ster BHC 2 sterren BHC 3 sterren BHC 4 sterren BHC 5 sterren Bron: Bedrijfschap Horeca & Catering 5

9 De mutaties in het hotelaanbod hebben ook plaatsgevonden op het gebied van de hotelclassificatie. Binnen de hotels met vier en vijf sterren zijn er geen wijzigingen. Het aanbod met 3 sterren hotels is het meest (met drie hotels) toegenomen in de regio Mergelland en het meest afgenomen (met twee hotels) in de regio Maasplassen/Meinweg. Op s niveau worden alle mutaties samengebracht en kan worden geconcludeerd dat het aandeel van hotels met vier en vijf sterren in 2003 groter is dan in Dit verschil wordt niet veroorzaakt door een groei van het aantal hotels in deze klassen, maar door een afname van de hotels in de lagere klassen Niet geclassificeerd Ontwikkeling aantal hotels naar classificatie BHC 1 ster BHC 2 sterren BHC 3 sterren BHC 4 sterren BHC 5 sterren Bron: Bedrijfschap Horeca & Catering 6

10 Huisjescomplexen met toeristische verhuur Een huisjescomplex betreft een complex bestaande uit ten minste 20 zomerhuisjes, (vakantie)bungalows of (vakantie)appartementen, voor zover deze verblijfseenheden hoofdzakelijk voor verhuur door de exploitant of beheerder van het complex beschikbaar zijn. Complexen tweede woningen, waarvan de individuele woningen in eigendom zijn van afzonderlijke particulieren en die niet hoofdzakelijk beschikbaar zijn voor verhuur door de exploitant van het complex, behoren dus niet tot deze categorie. Tweede woningen (dus in eigendom van een particulier) die verhuurd worden door een gezamenlijke beheerder (bijv. Landal Green Parcs) zijn inbegrepen, losse verhuur door particulieren niet. In onderstaande tabel volgt een overzicht van het aanbod per provincie in Provincie Aantal bedrijven Aantal slaapplaatsen Gem. per bedrijf absoluut % absoluut % Friesland 80 10,4% ,8% 145 Groningen 10 1,3% ,1% 426 Drenthe 60 7,8% ,6% 353 Overijssel 75 9,7% ,8% 236 Flevoland 9 1,2% ,5% 561 Gelderland ,7% ,3% 199 Utrecht 18 2,3% ,2% 138 Noord-Holland ,4% ,3% 221 Zuid-Holland 37 4,8% ,2% 442 Zeeland 63 8,2% ,2% 355 Noord-Brabant 59 7,7% ,3% ,7% ,6% 259 Nederland totaal % % 260 Bron: CBS staat na Gelderland op de tweede plek voor wat betreft het aantal bedrijven in het segment huisjescomplexen. Er is echter een eerste plaats weggelegd voor voor wat betreft het aantal slaapplaatsen. De complexen in hebben een gemiddeld aantal slaapplaatsen van 259, hetgeen vrijwel overeenkomt met het landelijke gemiddelde Friesland Groningen Ontwikkeling aantal huisjescomplexen Drenthe Overijssel Flevoland Gelderland Utrecht Noord-Holland Zuid-Holland Zeeland Brabant Bron: CBS In is het aantal huisjescomplexen (volgens de CBS-definitie) in de periode met een percentage van 41% meer dan gemiddeld toegenomen van 80 naar 113. Het aantal slaapplaatsen op de complexen is in die periode toegenomen met ruim 4%. In de afgelopen drie jaar is de gemiddelde grootte van de huisjescomplexen dus flink afgenomen, 7

11 de complexen zijn gemiddeld kleinschaliger geworden. Nieuwe kleinschalige huisjescomplexen kunnen een rol spelen bij deze gemiddelde schaalverkleining. Kampeerterreinen met toeristische verhuur De hieronder weergegeven aantallen betreffen kampeerterreinen met toeristische verhuur en ten minste 20 slaapplaatsen in Dit houdt in dat alle vaste standplaatsen en een deel van de minicampings buiten beschouwing worden gelaten. Dit beeld is dus níet volledig! Provincie Aantal bedrijven Aantal slaapplaatsen Gem. per bedrijf absoluut % absoluut % Friesland 162 7,2% ,4% 328 Groningen 67 3,0% ,4% 258 Drenthe 176 7,8% ,0% 365 Overijssel ,5% ,7% 253 Flevoland 49 2,2% ,7% 398 Gelderland ,3% ,1% 253 Utrecht 51 2,3% ,8% 398 Noord-Holland 172 7,7% ,6% 443 Zuid-Holland 136 6,1% ,5% 291 Zeeland 213 9,5% ,2% 377 Noord-Brabant ,4% ,0% ,1% ,6% 382 Nederland totaal % % 320 Bron: CBS staat met 181 bedrijven op de vijfde plaats wat betreft het aantal kampeerterreinen en op de zesde plaats voor het aantal slaapplaatsen. Met het hoge aantal slaapplaatsen per bedrijf behoren de se kampeerterreinen tot de grotere campings in Nederland Friesland Groningen Ontwikkeling aantal kampeerterreinen Drenthe Overijssel Flevoland Gelderland Utrecht Noord-Holland Zuid-Holland Zeeland Brabant Bron: CBS Het aantal kampeerterreinen is in de periode in licht gegroeid, van 179 naar 181 bedrijven. Het totaal aantal slaapplaatsen is met bijna 7% echter flink gedaald van naar plaatsen, wat duidt op kleinere kampeerterreinen. Een en ander kan wellicht verklaard worden door de kwaliteitsverbetering die door diverse campinghouders is uitgevoerd, waarbij de vergroting van standplaatsen leidde tot een daling van het totaal aantal plaatsen op een terrein. Daarnaast speelt wellicht ook de opkomst van kampeermogelijkheden op de boerderij mee. Kampeerterreinen die voorheen niet werden meegeteld omdat men minder dan 20 standplaatsen had, worden na een kleine uitbreiding van het aantal standplaatsen nu wel meegerekend door het CBS. 8

12 Groepsaccommodaties In onderstaande tabel volgt een overzicht van het aanbod van groepsaccommodaties per provincie in Provincie Aantal bedrijven Aantal slaapplaatsen Gem. per bedrijf absoluut % absoluut % Friesland ,6% ,5% 72 Groningen 15 1,9% 953 1,7% 64 Drenthe 72 9,2% ,3% 73 Overijssel 78 10,0% ,9% 72 Flevoland 9 1,2% 925 1,6% 103 Gelderland ,6% ,4% 72 Utrecht 16 2,1% ,3% 117 Noord-Holland 44 5,6% ,4% 57 Zuid-Holland 27 3,5% ,9% 60 Zeeland 24 3,1% ,9% 68 Noord-Brabant ,6% ,9% ,6% ,2% 76 Nederland totaal % % 73 Bron: CBS staat zowel wat betreft het aantal bedrijven als het aantal slaapplaatsen op de vierde plaats in de ranglijst. De grootte van de bedrijven ligt met gemiddeld 76 slaapplaatsen iets boven het landelijk gemiddelde Friesland Groningen Ontwikkeling aantal groepsaccommodaties Drenthe Overijssel Flevoland Gelderland Utrecht Noord-Holland Zuid-Holland Zeeland Brabant Bron: CBS Het aanbod van groepsaccommodaties en het aantal overnachtingen in dit type accommodatie heeft zich landelijk gezien wat gestabiliseerd, in sommige provincies is het aantal accommodaties wat gedaald, in andere provincies is er sprake van lichte groei. In was er echter sprake van een meer dan gemiddelde toename van zowel het aantal bedrijven (+30%) als het aantal slaapplaatsen (+ 33%). 9

13 Vakanties van Nederlanders, Vakantieparticipatie De vakantieparticipatie geeft het percentage van de Nederlandse bevolking aan, dat in een bepaald jaar minstens éénmaal op vakantie is geweest. Deze participatie kan ook berekend worden voor verschillende bestemmingen. Vakantieparticipatie binnenlandse bestemmingen Friesland 7% Groningen Drenthe Overijssel Flevoland 2% 1% 2% 8% 7% 7% 8% Gelderland 13% Utrecht 3% Noord-Holland Zuid-Holland Zeeland Brabant 8% 5% 6% 7% 8% 9% 12% 11% Nederland 53% 54% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% In 2003 is 82% van de Nederlanders op vakantie geweest; 54% van de Nederlanders is ten minste één keer in eigen land op vakantie geweest. Binnen Nederland kent Gelderland de hoogste vakantieparticipatie, gevolgd door en Brabant. In 2003 heeft 11% van de Nederlanders ten minste één vakantie doorgebracht in. 2 Let op: dit hoofdstuk behandelt de vakanties van Nederlanders, toeristische én vaste standplaatsvakanties. Verblijf met een zakelijk motief en vakanties van buitenlandse gasten zijn níet in dit hoofdstuk opgenomen. 10

14 Vakantiefrequentie Het begrip vakantiefrequentie drukt het gemiddeld aantal vakanties uit dat de Nederlandse vakantiegangers in de betreffende periode (2003) hebben ondernomen. Vakantiefrequentie provincies Friesland 1,37 1, Groningen 1,24 1, Drenthe Overijssel Flevoland Gelderland 1,32 1,38 1,50 1,37 1,34 1,31 1,51 1,57 Utrecht 1,69 2,08 Noord-Holland 1,45 1,66 Zuid-Holland Zeeland Brabant 1,62 1,61 1,52 1,64 1,45 2,00 1,26 1,18 0,00 0,50 1,00 1,50 2,00 2,50 De vakantiefrequentie is het hoogst in de provincie Utrecht, in deze provincie is het aandeel van vaste standplaatsvakanties zeer groot. In ging men in 2003 gemiddeld 1,18 keer op vakantie. Het aantal vakanties dat vakantiegangers in 2003 hebben doorgebracht is vergeleken met de vakantiefrequentie van de andere provincies het laagste in. 11

15 Aantal vakanties Nederlanders brachten in 2003 ruim 18 miljoen vakanties door in eigen land (zowel toeristische als vaste standplaatsvakanties), 3% minder dan in Het aantal binnenlandse vakantie-overnachtingen daalde met 7%. Provincie Aantal vakanties Aantal vakantie-overnachtingen absoluut % absoluut % Friesland ,1% ,5% Groningen ,9% ,9% Drenthe ,5% ,2% Overijssel ,1% ,5% Flevoland ,2% ,9% Gelderland ,1% ,3% Utrecht ,9% ,6% Noord-Holland ,7% ,7% Zuid-Holland ,3% ,4% Zeeland ,7% ,1% Noord-Brabant ,6% ,0% ,9% ,8% Nederland totaal % % Gelderland is al jaren koploper op de binnenlandse vakantiemarkt, gevolgd door. Wat betreft het aantal vakantie-overnachtingen bezet de vierde plaats op de ranglijst. Aantal vakanties x ,7% Ontwikkeling aantal vakanties ,8% -8,9% -1,7% +4,6% -7,1% +4,3% -15,6% -12,2% ,2% +61,9% -10,8% 0 Friesland Groningen Drenthe Overijssel Flevoland Gelderland Utrecht Noord-Holland Zuid-Holland Zeeland Brabant Slechts enkele provincies mochten zich in 2003 verheugen in een groei van het aantal binnenlandse vakanties. Gelderland wist haar koppositie verder te verstevigen en hekkensluiter van 2002 Flevoland is een plaatsje op de ranglijst geklommen. In was in 2003 sprake van een afname van het aantal vakanties ten opzichte van

16 In 2003 ontving 1,97 miljoen Nederlandse toeristen, een daling van ruim 12% ten opzichte van Ook het aantal vakantie-overnachtingen kent een flinke daling van maar liefst 16%. Hoewel 2003 dus een relatief slecht jaar is na topjaar 2002, is de langjarige ontwikkeling nog steeds positief (vgl. de trendlijn). Aantal vakanties x 1 miljoen 2,3 2,2 2,1 2,0 1,9 1,8 1,7 1,6 1,5 1,4 1, Aantal vakantie-overnachtingen x 1 miljoen se regio s De meeste Nederlandse vakantiegangers hebben hun vakantie in doorgebracht in de regio Peel & Maas en in iets kleinere getale in de regio Mergelland. Regionale verdeling vakanties, 2003 Overig Zuid- 9% Maasduinen 12% Mergelland 29% Maastricht 9% Maasplassen/WCL 7% Peel & Maas 34% 13

17 De daling van het aantal binnenlandse vakanties in is in alle regio s zichtbaar, maar niet overal in gelijke mate. De drukst bezochte regio Peel & Maas bleef in 2003 populair, hier was slechts sprake van een kleine daling. In de regio Mergelland valt op dat het aantal vakanties niet zo zeer is afgenomen, maar het aantal overnachtingen wel. Dat duidt op een kortere verblijfsduur; de ontwikkeling in verblijfsduur wordt onder aan de pagina getoond. Aantal vakanties x % Regionale ontwikkeling vakanties, % -10% -19% -4% -18% Maasduinen Peel & Maas Maasplassen/WCL Maastricht Mergelland Overig Zuid Aantal vakantie-overnachtingen x Regionale ontwikkeling vakantie-overnachtingen, % -4% -29% -30% -15% -19% Maasduinen Peel & Maas Maasplassen/WCL Maastricht Mergelland Overig Zuid Vakantieduur In onderstaande grafiek wordt de gemiddelde vakantieduur in 2002 en 2003 weergegeven voor de se regio s, gemiddeld en voor alle binnenlandse vakanties. Ontwikkeling vakantieduur in nachten ,0 7,0 6,0 5,0 4,0 3,0 2,0 1,0 0,0 7,2 5,7 5,7 5,8 5,3 5,4 5,4 5,3 5,2 5,5 4,7 5,0 3,7 4,1 4,1 3,2 Maasduinen Peel & Maas Maasplassen / WCL Maastricht Mergelland Overig Zuid- gem NL gem. De gemiddelde vakantieduur is voor alle binnenlandse vakanties gedaald, maar voor niet overal. De regio Maasduinen mag zelfs een groei in de vakantieduur noteren. In de regio Maasplassen/WCL is de gemiddelde verblijfsduur wel erg fors gedaald. 14

18 De verhouding tussen korte en langere vakanties wordt duidelijk in onderstaand diagram. Verdeling naar vakantieduur per regio Maasduinen 55% 30% 11% 4% Peel & Maas 45% 44% 6% 5% Maasplassen/WCL 42% 42% 12% 6% Maastricht 74% 20% 4% 2% Mergelland 46% 44% 7% 3% Overig Zuid- 62% 29% 10% 1% gem. 50% 38% 7% 4% NL gem. 50% 33% 11% 6% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% 2-4 dagen (=korte vakantie) 5-8 dagen 9-15 dagen 16+ dagen In werden in 2003 relatief evenveel korte vakanties doorgebracht als in de rest van Nederland. Met name in Maastricht vinden veel korte vakanties plaats. In de regio Maasplassen/WCL vinden relatief de meeste lange vakanties, vanaf 9 dagen, plaats. Type vakantie Een vaste standplaatsvakantie is een vakantie in een accommodatie op een vaste seizoen- of jaarplaats, die in eigen bezit is of in het bezit van iemand anders binnen het huishouden. Alle overige vakanties zijn toeristische vakanties. In het diagram wordt het percentage toeristische vakanties weergegeven. In 2002 was gemiddeld 73% van de binnenlandse vakanties een toeristische vakantie, in 2003 nam dat aandeel toe tot 75%. In bleef het toeristische vakanties op (bijna) hetzelfde hoge peil: 91%. Binnen is er echter sprake van uiteenlopende ontwikkelingen. Zo groeide het aandeel toeristische vakanties in Zuid-: in de regio Mergelland en vooral in overig Zuid- nam het aantal vaste standplaatsvakanties af tot een minimum. In de regio s Maasduinen en Maasplassen/WCL steeg juist het aandeel van de vakanties op de vaste standplaats. 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% 100% 89% 83% Aandeel toeristische vakanties 98% 100% 98% 98% 99% 96% 87% 80% Maasduinen Peel & Maas Maasplassen/WCL Maastricht Mergelland Overig Zuid- 92% 91% gem. 75% 73% NL gem

19 Accommodatievorm In onderstaand diagram wordt het gebruik van accommodaties (op basis van het aantal overnachtingen in 2002 en 2003) weergegeven. Noord- en Midden % 26% 9% 56% Noord- en Midden % 18% 12% 63% Zuid % 25% 3% 38% Zuid % 25% 2% 36% gem % 25% 7% 23% gem % 21% 8% 52% NL gem % 23% 16% 41% 5% NL gem % 23% 16% 43% 5% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% hotels/pensions toeristisch kamperen vast kamperen vakantiewoningen zeil- of motorboot overig Op basis van bovenstaand diagram is een aantal verschuivingen in het accommodatiegebruik te constateren. Voor als geheel valt op dat het verblijf in een vakantiewoning enorm in populariteit is toegenomen, ten koste van het toeristisch kamperen. 16

20 Voor 2003 kan ook worden ingezoomd op het gebruik van accommodaties in subregio s. Door deze diagrammen wordt zichtbaar hoe het accommodatiegebruik per regio verschilt: elke regio heeft duidelijk een eigen karakter. Accommodatiegebruik Maasduinen overig 2% hotels/ pensions 6% toeristisch kamperen 19% Accommodatiegebruik Peel & Maas zeil/motor boot 2% overig 1% hotels/ pensions 2% toeristisch kamperen 15% vakantiewoningen 71% vast kamperen 2% vakantiewoningen 63% vast kamperen 17% vakantiewoningen 49% zeil/motor boot 4% Accommodatiegebruik Maasplassen/WCL overig 3% hotels/ pensions 9% vast kamperen 5% toeristisch kamperen 30% Accommodatiegebruik Maastricht zeil/motor overig vakantiewoningen boot 2% 3% 11% vast kamperen 3% toeristisch kamperen 12% hotels/ pensions 69% NB: De diagrammen voor de Maasplassen/WCL, Maast richt en overig Zuid- zijn, vanwege het geringere aantal waarnemingen per jaar, gebaseerd op het gemiddelde over 2002 en vakantiewoningen 43% Accommodatiegebruik Mergelland overig 2% hotels/ pensions 31% vakantiewoningen 36% Accommodatiegebruik Overig Zuid- overig hotels/ 5% pensions 17% toeristisch kamperen 24% vast kamperen 9% toeristisch kamperen 33% 17

21 Vakantiespreiding Hieronder wordt het aantal vakanties per maand weergegeven voor in 2002 en Zichtbaar wordt dat de zomermaanden juni en augustus aan belang hebben verloren en dat er groei heeft plaatsgevonden buiten het seizoen, in mei, september en opvallend: december. 16% Vakantiespreiding 14% 12% 10% 8% 6% 4% 2% 0% jan feb mrt apr mei jun jul aug sep okt nov dec % 14% 12% 10% 8% 6% 4% 2% 0% Vakantiespreiding Noord- en Midden- jan feb mrt apr mei jun jul aug sep okt nov dec De regio Noord- en Midden- kon een flinke groei noteren in het voorjaar: april en mei. Ook juli kende groei, de daling in augustus was echter groter Zuid- had daarentegen een daling van het aantal vakanties in het voor- en hoogseizoen. Groei kwam pas na de zomer: in september en in de wintermaanden november en december. 16% 14% 12% 10% 8% 6% 4% 2% 0% Vakantiespreiding Zuid- jan feb mrt apr mei jun jul aug sep okt nov dec

22 Herhalingsbezoek In onderstaand schema wordt het herhalingsbezoek van de Nederlandse vakantieganger in weergegeven. Vakanties op een vaste standplaats zijn uiteraard buiten beschouwing gelaten. Voor valt op dat er relatief veel vakantiegangers zijn, die niet in de afgelopen 5 jaar in op vakantie zijn geweest, maar daarvóór wel. 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% Noord- en Midden- Zuid- gem. NL gem. Eerste vakantie In de afgelopen 5 jaar nog Langer dan 5 jaar geleden Voor Noord- en Midden- zijn er relatief veel vakantiegangers die de regio voor het eerst bezoeken. In Zuid- is dat percentage wat lager, in deze regio is het herhalingsbezoek het hoogst. 19

23 Bestedingen door Nederlandse vakantiegangers, Gedurende de jaren zijn de bestedingen tijdens vakanties steeds gegroeid. Onderstaande diagrammen tonen de ontwikkeling door de jaren heen, zowel voor bestedingen per vakantie als per vakantiedag. De bestedingen in zijn van oudsher flink hoger dan de gemiddelde bestedingen tijdens een binnenlandse vakantie Ontwikkeling van gem. bestedingen per vakantie in NL gem Ontwikkeling van gem. bestedingen per vakantiedag in NL gem. In 2003 werd in zo n 337 miljoen uitgegeven door Nederlandse vakantiegangers, een daling van 22% ten opzichte van Dit is vooral te verklaren door de terugloop in het aantal vakanties; de dalende bestedingen spelen natuurlijk ook een rol. 3 Let op: dit hoofdstuk behandelt de vakanties van Nederlanders, toeristische én vaste standplaatsvakanties. Verblijf met een zakelijk motief en vakanties van buitenlandse gasten zijn níet in dit hoofdstuk opgenomen. 20

24 De gemiddelde bestedingen per vakantie (per persoon) bedroegen in , in 2002 was dat nog 192. Dit bedrag omvat alle bestedingen van Nederlanders tijdens hun vakantie in, dus inclusief de kosten van hun accommodatie, kosten van boodschappen, dagjes uit en alle andere activiteiten die tijdens de vakantie worden ondernomen. De daling van de bestedingen per vakantie in is groter dan in de rest van Nederland. De bestedingen per vakantiedag vertonen nagenoeg dezelfde ontwikkeling als die van de bestedingen tijdens alle binnenlandse vakanties. In de grafieken hieronder worden de bestedingen per vakantie en per vakantiedag getoond voor alle provincies. 250 Bestedingen per persoon per vakantie in FR GR DR OV FL GE UT NH ZH ZE NB LB NL gem. 35 Bestedingen per persoon per vakantie dag in FR GR DR OV FL GE UT NH ZH ZE NB LB NL gem De bestedingen per vakantiedag zijn het meest geschikt voor vergelijkingen met andere gebieden, omdat de vakantieduur dan geen rol meer speelt. Immers, hoe langer de vakantie duurt, hoe meer er in het algemeen besteed wordt. In wordt door de Nederlandse vakantieganger per dag gemiddeld het meest uitgegeven. 21

25 In Noord- en Midden- zijn zowel de gemiddelde bestedingen per vakantie als per vakantiedag relatief en absoluut het sterkst gedaald Noord- en Midden- Gem. bestedingen per vakantie in Zuid- gem. NL gem Noord- en Midden- Gem. bestedingen per vakantiedag in Zuid- gem. NL gem

26 Kenmerken van Nederlandse toeristen in, 2003 Herkomstgebieden In deze tabel wordt de top-3 van herkomstprovincies voor en haar regio s weergegeven Noord- en Midden- Zuid-Holland (26%) Brabant (20%) (16%) Zuid- Zuid-Holland (22%) Noord-Holland (21%) Brabant (11%) Zuid-Holland (24%) Brabant (16%) Noord-Holland (15%) In onderstaand diagram wordt de ontwikkeling getoond van het aantal vakantiegangers naar herkomstprovincie. De daling van het aantal vakanties is verspreid over (bijna) alle herkomstprovincies. Alleen uit de provincies Groningen, Overijssel en kwamen meer toeristen dan in Zeeland Ontwikkeling van aantal vakanties naar herkomstprovincie Friesland Utrecht Flevoland Gelderland Noord-Holland Noord-Brabant Drenthe Zuid-Holland Overijssel Groningen -70% -60% -50% -40% -30% -20% -10% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 23

27 Leeftijd In onderstaand diagram wordt de leeftijd van Nederlandse vakantiegangers in weergegeven, afgezet tegen de leeftijd van de gemiddelde Nederlander die in eigen land op vakantie gaat. 25% 20% 15% 10% 5% 0% 0-12 jaar jaar jaar jaar jaar jaar jaar 65 of ouder NL vakantiegangers in Gem. Nederlander op vakantie in eigen land Door de leeftijdsgroepen die op vakantie gaan in te vergelijken met de leeftijdsgroepen die op vakantie gaan in eigen land, worden verschillen in het vakantiepubliek zichtbaar. In het hiernaast getoonde diagram worden de Nederlandse vakantiegangers in weergegeven naar leeftijd, in 2002 en jaar; 16% 0-12 jaar; 21% jaar; 5% jaar; 10% jaar; 17% jaar; 3% jaar; 8% jaar; 16% 0% 10% 20% 30% 40% De leeftijdsopbouw is in 2003 weinig veranderd ten opzichte van Wel opvallend is de toename van het aantal kinderen: de leeftijdscategorie 0-12 jaar is gegroeid tot een aandeel van 21% jaar; 15% jaar; 15% jaar; 17% jaar; 13% 50% 60% 70% jaar; 11% jaar; 10% 80% 65 of ouder; 11% 65 of ouder; 12% % 100% 24

28 Kijkend naar de leeftijdsopbouw van vakantiegangers per regio wordt duidelijk dat er grote regionale verschillen zijn. 35% 30% 25% 20% 15% 10% 5% 0% 0-12 jaar jaar jaar jaar jaar jaar jaar 65 of ouder N&M Zuid- gem. De regio Noord- en Midden- heeft met name een grote aantrekkingskracht op mensen in de leeftijdscategorie van 0 t/m 12 en 35 t/m 44 jaar. De regio Zuid- wordt daarentegen relatief veel bezocht door mensen in de leeftijdsgroep van 13 t/m 34 jaar en personen van 45 jaar en ouder. Gezinssamenstelling In onderstaand diagram wordt de gezinssamenstelling van Nederlandse vakantiegangers in weergegeven, afgezet tegen de gezinssamenstelling van de gemiddelde Nederlander die in eigen land op vakantie gaat. Gezin, kind. < 6 jr Gezin, kind. < 6 jr en kind. > 6 jr Gezin, kind jr Gezin, kind jr en kind.> 13 jr Gezin, kind. > 13 jr Gezin zonder kind. < 35 jr Gezin zonder kind jr Gezin zonder kind. > 55 jr Alleenstaande < 65 jr Alleenstaande > 65 jr 0% 5% 10% 15% 20% 25% 30% NL vakantieganger in Gem. Nederlander op vakantie in eigen land 25

29 Uit het diagram op de vorige pagina valt op dat gezinnen zonder kinderen in de leeftijdsgroep 55 jaar of ouder bij hun keuze voor een binnenlandse vakantiebestemming relatief weinig voor kiezen. Gezinnen met kinderen die jonger zijn dan 6 jaar kiezen relatief vaak voor als zij in eigen land op vakantie gaan. In onderstaand diagram wordt de ontwikkeling van het aantal vakanties in weergegeven naar gezinssamenstelling. Gezin, kind jr Gezin, kind. > 13 jr Gezin zonder kind. < 35 jr Gezin zonder kind jr Gezin zonder kind. > 55 jr Alleenstaande < 65 jr Gezin, kind. < 6 jr Alleenstaande > 65 jr Gezin, kind jr en kind.> 13 jr Gezin, kind < 6 jr en kind. > 6 jr -60% -40% -20% 0% 20% 40% 60% 80% De daling van het aantal vakanties wordt niet specifiek veroorzaakt door één bepaalde groep, maar is gespreid over diverse gezinsvormen. Opvallend is de grote toename van het aantal gezinnen met kinderen jonger én ouder dan 6 jaar. 26

30 In onderstaand diagram wordt de gezinssamenstelling van Nederlandse vakantiegangers in de se regio s weergegeven, afgezet tegen de gemiddelde Nederlander die in op vakantie gaat. Gezin, kind. < 6 jr Gezin, kind. < 6 jr en kind. > 6 jr Gezin, kind jr Gezin, kind jr en kind.> 13 jr Gezin, kind. > 13 jr Gezin zonder kind. < 35 jr Gezin zonder kind jr Gezin zonder kind. > 55 jr Alleenstaande < 65 jr Alleenstaande > 65 jr 0% 5% 10% 15% 20% 25% N&M Zuid- NL vakantiegangers in Opmerkelijke regionale verschillen zijn dat alleenstaanden en gezinnen zonder kinderen relatief veel verblijven in Zuid- en dat gezinnen met kinderen relatief veel verblijven in Noord- en Midden-. 27

31 Sociale klasse Hieronder worden vakantiegangers in ingedeeld naar sociale klasse en wordt de ontwikkeling getoond. De indeling naar sociale klasse is gebaseerd op de beroepsgroep en de opleiding van de hoofdkostwinner. In de bijlage wordt een en ander nader toegelicht. Noord- en Midden % 35% 20% 35% Noord- en Midden % 39% 20% 29% Zuid % 38% 17% 26% Zuid % 34% 22% 22% gem % 37% 18% 31% gem % 37% 21% 26% NL gem % 37% 20% 27% NL gem % 35% 20% 27% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% A Bb Bo CD Meest opvallend in bovenstaand diagram is de toename van het aantal vakantiegangers uit de hoge sociale klasse A in : hun aandeel is gestegen van 14% naar 17%. Deze groei is zichtbaar in beide se regio s. Daarnaast is het aandeel van de lagere sociale klasse CD afgenomen, het meest in de regio Noord- en Midden-. 28

32 Reisgezelschap Hieronder wordt weergegeven met hoeveel personen men in Nederland, en de se regio s op vakantie gaat. Noord- en Midden- 5% 19% 47% 16% 7% 6% Zuid- 15% 54% 17% 7% 3% 4% gem. 10% 35% 33% 12% 5% 5% NL gem. 11% 41% 28% 12% 5% 4% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% 1 persoon 2 personen 3-4 personen 5-6 personen 7-9 personen 10+ personen Een en ander leidt tot een gemiddelde groepsgrootte, die hieronder wordt getoond voor 2002 en De gemiddelde groepsgrootte is in groter dan in de rest van Nederland. Vooral de regio Noord- en Midden- springt er met een gemiddelde groepsgrootte van 4,7 personen bovenuit ,1 4,7 3,2 3,6 3,7 4,2 3,5 3, Noord- en Midden- Zuid- gem. NL gem. 29

33 Klanttevredenheid Nederlandse toeristen in Kwaliteit dienstverlening / service De vakantiegangers is gevraagd een oordeel te geven over de kwaliteit van de dienstverlening / service, bijvoorbeeld op de receptie, in winkels en in horecagelegenheden. Dit wordt hieronder getoond; het grijze vlak staat voor respondenten die geen oordeel gegeven hebben omdat de vraag niet van toepassing was of omdat men geen antwoord wist. Noord- en Midden- 20% 67% 7% 6% Zuid- 16% 70% 1% 6% 8% gem. 18% 68% 7% 7% NL gem. 17% 65% 1% 6% 11% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Uitstekend Goed Matig Slecht Geen oordeel (n.v.t. of weet niet) Het oordeel uitstekend wordt in net iets vaker gegeven dan in de rest van Nederland. In de regio Noord- en Midden- is de gast het meest tevreden over de dienstverlening en service: maar liefst 87% beoordeelt dit met uitstekend of goed. Kwaliteit accommodatie De vakantiegangers is tevens gevraagd een oordeel te geven over de kwaliteit van de accommodatie waar men overnacht heeft. Dit wordt hieronder getoond. 1% Noord- en Midden- 29% 61% 6% 2% 1% Zuid- 25% 64% 8% 3% 1% gem. 27% 63% 7% 2% NL gem. 31% 57% 1% 8% 3% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Uitstekend Goed Matig Slecht Geen oordeel (n.v.t. of weet niet) 30

34 Vakantiegangers beoordelen de kwaliteit van accommodaties in vaker met een uitstekend of goed dan gemiddeld. Vooral in de regio Noord- en Midden- is men hierover zeer tevreden. Cijfer voor vakantie Gemiddeld: 7,9 8,0 7,9 7,8 100% 90% 10 80% 9 70% 8 60% 50% 7 40% 6 30% 20% % 1-3 0% Noord- en Midden- Zuid- gem. NL gem. 31

35 Vakanties van buitenlandse gasten, 2003 Inkomend toerisme in Nederland In 2003 brachten ruim 9 miljoen buitenlandse gasten hun vakantie door in Nederland. Alleen het verblijf in een toeristische accommodatie wordt geregistreerd, verblijf op een vaste standplaats, in een tweede woning of in een boot wordt niet vastgelegd. Provincie Aantal vakanties Aantal vakantie-overnachtingen absoluut % absoluut % Friesland ,7% ,7% Groningen ,2% ,1% Drenthe ,2% ,5% Overijssel & Flevoland ,5% ,9% Gelderland ,5% ,5% Utrecht ,5% ,8% Noord-Holland ,5% ,7% Zuid-Holland ,6% ,6% Zeeland ,3% ,5% Noord-Brabant ,6% ,5% ,4% ,1% Nederland totaal % % Bron: CBS Noord- en Zuid-Holland zijn de meest bezochte provincies. staat op de derde plaats voor het aantal vakanties en op de vierde plaats voor het aantal overnachtingen. In onderstaand diagram wordt getoond hoe het inkomend toerisme zich in 2003 ten opzichte van 2002 ontwikkeld heeft. 40% Ontwikkeling inkomend toerisme per provincie % 20% 10% Groningen +7,8% Overijssel & Flevoland +26,1% Gelderland +3,8% Zeeland +19,4% +5,1% 0% -10% -20% -30% -40% Friesland -9,9% Drenthe -17,6% Utrecht -28,7% Noord-Holland -2,2% Zuid-Holland -13,4% Brabant -7,7% NL gem. -2,7% Bron: CBS Landelijk is er sprake van een daling van 2,7%, maar diverse provincies hebben toch groei weten te realiseren. Naar kwamen 5,1% meer buitenlandse vakantiegangers. 32

36 Het inkomend toerisme in Nederland kent een grote verscheidenheid aan herkomstlanden. In onderstaand diagram worden de voornaamste herkomstgebieden weergegeven ( NB: gebaseerd op het aantal vakanties, nie t op he t aantal vakantie-overnachtingen). Azië 6% Overig wereld 2% Amerika 11% Duitsland 31% Overig Europa 12% Spanje 3% Italië 4% Frankrijk 5% België 8% Groot-Brittannië 18% Bron: CBS Duitsland en Groot-Brittannië zorgen - net als in samen voor ongeveer de helft van alle buitenlandse vakantiegangers in Nederland. Duitsland België Ontwikkeling herkomstlanden % +4% +1% +12% Groot- Brittannië Frankrijk -10% -8% +5% +9% Overig Europa -4% +36% Amerika -1% +2% Azië -32% -15% Australië / Oceanië -12% +28% Afrika -25% -22% Nederland -60% -50% -40% -30% -20% -10% 0% 10% 20% 30% 40% Bron: CBS Het inkomend toerisme naar heeft zich voor vele herkomstlanden gunstig ontwikkeld, soms beter en soms iets minder als de ontwikkeling voor Nederland als geheel. 33

37 Inkomend toerisme in 850 Aantal vakanties x Aantal vakantie-overnachtingen x Bron: CBS In 2003 ontving buitenlandse toeristen. Dit betekent dat voor het eerst sinds 2000 weer een stijging. Het aantal vakantie-overnachtingen is eveneens licht gestegen, naar 2,1 miljoen overnachtingen. Met het hiernaast afgebeelde cirkeldiagram wordt geïllustreerd welke landen de belangrijkste herkomstlanden zijn van buitenlandse toeristen in. Overig Europa 13% Overig wereld 6% Duitsland is de grootste leverancier met bijna de helft van het aantal buitenlandse toeristen. België en Groot-Brittannië nemen gezamenlijk nog eens 27% voor hun rekening. Opvallend is het relatief grote aandeel van gasten uit Overig Europa. Italië 2% Frankrijk 4% Groot- Britannië 12% Duitsland 48% België 15% Bron: CBS Aantal vakanties x Ontwikkeling herkomstlanden , , ,5 45,1 Duitsland België Groot-Brittannië Frankrijk Overig Europa Overig wereld Bron: CBS 34

38 In onderstaand schema wordt weergegeven welk deel van buitenlandse toeristen in Nederland in verblijft. Bovendien wordt de gemiddelde vakantieduur in afgezet tegen de gemiddelde verblijfsduur in Nederland. Herkomstland Aantal vakanties in Gem. vakantieduur in in nachten Aantal vakanties in NL Gem. vakantieduur in NL in nachten Aandeel in NL Duitsland , ,0 11,6% België , ,8 13,4% Groot-Brittannië , ,1 4,9% Frankrijk , ,1 6,2% Rest Europa , ,3 5,8% Amerika , ,0 2,8% Azië , ,9 2,4% Australië/Pacific , ,1 2,4% Afrika , ,1 1,3% Totaal , ,8 7,4% Bron: CBS Het aandeel van in het inkomend toerisme in Nederland is in 2003 gestegen van 6,9% naar 7,4%. Vooral van de Belgische en Duitse bezoekers aan ons land neemt een belangrijk deel voor haar rekening. Voor de overige herkomstlanden speelt een bescheiden rol. De verblijfsduur in is vergelijkbaar met de gemiddelde verblijfsduur van een vakantie in Nederland. In onderstaande grafiek wordt de vakantiespreiding van buitenlandse toeristen in weergegeven voor de jaren 2002 en % Vakantiespreiding buitenlandse toeristen in % 10% 8% 6% 4% 2% 0% jan feb mrt apr mei jun jul aug sep okt nov dec Bron: CBS Duidelijk wordt dat de voorseizoenmaanden maart, april en mei aan belang hebben verloren en dat juni aan belang heeft gewonnen. In augustus kwamen er minder buitenlandse toeristen, het naseizoen (september, oktober) kende groei ten opzichte van

39 Dagrecreatie vanuit woonplaats, 2001/02 Dagtochten in Nederland Een dagtocht is een recreatieve activiteit waarvoor men tenminste twee uur van huis is (zonder dat daarbij een overnachting elders plaatsvindt), exclusief bezoeken aan familie of kennissen en exclusief uitstapjes vanaf een vakantieadres. De Nederlandse bevolking ondernam in 2001/02 ruim 980 miljoen dagtochten, 5% meer dan in 1995/96 4. Helaas zijn er geen recentere gegevens beschikbaar. In 2001/02 waren sport & sportieve recreatie en uitgaan de categorieën activiteiten die het meest tijdens een dagtocht werden ondernomen. aantal x 1 miljoen Uitgaan Toeren Toeschouwer/begeleider bij sport Zonnen/zwemmen e.d. Bezoek attractiepunt e.d. Recreatief winkelen 1995/ /02 Bron: CBS/NRIT Sport/sportieve recreatie Overig (verenigingen, hobby's) De top-10 van meest ondernomen activiteiten ziet er als volgt uit: Aantal dagtochten x 1 miljoen 1995/ /02 Recreatief winkelen 129,1 112,8 Verenigingsactiviteiten, hobbyclubs e.d. 97,2 83,8 Wandelen 59,4 65,9 Uit eten gaan 43,2 55,1 Bar-, cafébezoek 47,7 54,3 Fietsen 43,0 47,9 Toeschouwer/begeleider bij sport 33,1 36,3 Trimmen, hardlopen, fitness e.d. 31,2 33,4 Naar toneel, concert, ballet e.d. 23,9 31,8 Zwemmen in binnenbad 29,5 29,5 Bron: CBS/NRIT Recreatief winkelen is de meest populaire activiteit voor een dagje uit, ondanks een daling van 13%. Het verenigingsleven staat nog steeds op de tweede plaats, maar ook hier is sprake van een afname: 14%. De derde plaats wordt bezet door wandelen, dat zich mag verheugen in een toenemende populariteit: +11% /96 betreft de periode 1 september september /02 beslaat de periode 1 december december

40 Kenmerken van dagtochten - spreiding in tijd De meeste dagtochten vanuit de woonplaats worden ondernomen in het voorjaar en de herfst. De ondervertegenwoordiging van de zomer wordt met name veroorzaakt door vakanties. Dagtochten vanaf het vakantie-adres komen in het volgende hoofdstuk aan de orde. Winter 23% Voorjaar 27% Herfst Zomer 27% 23% Zaterdag is de meest favoriete dag om een dagtocht te ondernemen (zie schema). Totaal aantal dagtochten Gemiddeld per dag x 1 miljoen % x 1 miljoen Zaterdag 229,7 23 4,3 Zon- of feestdag 201,8 21 3,4 Weekdag 550,0 56 2,2 Totaal 981, ,7 Bron: CBS/NRIT Kenmerken van dagtochten - afstand, vervoermiddel en reistijd Het merendeel van de dagtochten vindt binnen een straal van 5 km van huis plaats, in onderstaand diagram wordt weergegeven wat de afgelegde afstand voor dagtochten is. < 5 km 40% 5-15 km 27% km 15% >= 30 km 18% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% Auto 56% Openbaar vervoer 6% Geen vervoermiddel 11% Fiets 24% Overig 2% Taxi Touringcar Bromfiets/ scooter/motor 16% De auto is het meest gebruikte vervoermiddel voor dagtochten. De fiets wordt ook veel gebruikt, met name op de korte afstanden (zie diagram links). 5% 4% 7% 11% 57% Bij 68% van de dagtochten is de reistijd korter dan 1 uur (zie diagram rechts). geen vervoermiddel < 1 uur 1-2 uur 2-3 uur 3 uur of langer onbekend Bron: CBS/NRIT 37

41 Bestedingen in Nederland tijdens dagtochten Activiteitencategorie Gemiddeld per persoon per dagtocht Entree Consumptie Reis Totaal Zonnen, zwemmen e.d. 2,22 2,56 1,10 5,87 Sport & sportieve recreatie - wandelen 0,37 2,90 1,38 4,65 - fietsen 0,34 3,35 0,59 4,27 - overig 3,58 3,09 0,99 7,66 Toeschouwer/begeleider bij sport 3,00 4,52 2,09 9,61 Toeren 1,39 6,13 5,66 13,18 Bezoek attractiepunt, 4,11 6,69 3,34 14,14 bezienswaardigheid, evenement Recreatief winkelen 0,54 4,99 2,39 7,92 Uitgaan - naar film, toneel, concert, ballet e.d. 10,87 7,29 1,79 19,95 - overig uitgaan (uit eten, café, disco e.d.) 2,41 20,83 2,04 25,29 2,83 2,53 1,35 6,71 Overig (verenigingen, hobby s) De gemiddelde bestedingen per persoon bedragen tijdens een dagtocht 11,73. Hiernaast wordt getoond hoe dit bedrag is verdeeld over de diverse kostencomponenten: entree, consumptie en reis. Reis 1,84 Bron: CBS/NRIT Entree 2,92 Activiteitencategorie Aantal dagtochten in Nederland x Consumptie 6,97 Bestedingen per persoon per dagtocht Bron: CBS/NRIT Totale bestedingen Zonnen, zwemmen e.d , Sport & sportieve recreatie - wandelen , fietsen , overig , Toeschouwer/begeleider bij sport , Toeren , Bezoek attractiepunt, bezienswaardigheid, evenement , Recreatief winkelen , Uitgaan - naar film, toneel, concert, ballet e.d , overig uitgaan (uit eten, café, disco e.d.) , Overig (verenigingen, hobby s) , Bron: CBS/NRIT Totaal wordt er tijdens dagtochten zo n 11,5 miljard besteed. 38

Kerncijfers toerisme Zeeland 2014

Kerncijfers toerisme Zeeland 2014 Kerncijfers toerisme Zeeland 214 Oriëntatiefase Informatiebronnen tijdens de oriëntatiefase van de se toerist in Zeeland (aantallen zijn gebaseerd op toeristische vakanties) 3 Rechtstreeks bij accommodatieverschaffer

Nadere informatie

KENNISCENTRUM (KUST)TOERISME. Toerisme in de Delta. Ontwikkeling 2004-2008 JAARGANG 1

KENNISCENTRUM (KUST)TOERISME. Toerisme in de Delta. Ontwikkeling 2004-2008 JAARGANG 1 (KUST)TOERISME Toerisme in de Delta Ontwikkeling 2004-2008 2009 1 JAARGANG 1 Inhoudsopgave Inleiding............................................................1 Aanbod verblijfsaccommodaties in de Delta.............................3

Nadere informatie

Vakanties van Nederlanders in Zuid-Holland. ContinuVakantieOnderzoek

Vakanties van Nederlanders in Zuid-Holland. ContinuVakantieOnderzoek Vakanties van Nederlanders in Zuid-Holland ContinuVakantieOnderzoek NBTC-NIPO Research Postadres Postbus 63470 50 JL Den Haag Bezoekadres Prinses Catharina Amaliastraat 5, Den Haag Grote Bickersstraat

Nadere informatie

Toerisme in Nederland 2011

Toerisme in Nederland 2011 Toerisme in Nederland 2011 Toerisme in Nederland Het gebruik van logiesaccommodaties 2011 Verklaring van tekens. gegevens ontbreken * voorlopig cijfer ** nader voorlopig cijfer x geheim nihil (indien voorkomend

Nadere informatie

Bedrijfsprofiel. 1 & 2 sterrenhotels in beeld. Anders denken, anders doen. In dit profiel: Van Spronsen & Partners horeca-advies December 2006

Bedrijfsprofiel. 1 & 2 sterrenhotels in beeld. Anders denken, anders doen. In dit profiel: Van Spronsen & Partners horeca-advies December 2006 Bedrijfsprofiel 1 & 2 sterrenhotels in beeld Van Spronsen & Partners horeca-advies December 26 In dit profiel: Aanbod - - - - - - - - - - - - - - - -2 Ontwikkeling - - - - - - - - - - - - 3 Branche onder

Nadere informatie

Nederlander minder op vakantie in 2010

Nederlander minder op vakantie in 2010 Vakantieparticipatie De vakantieparticipatie geeft het percentage van de Nederlandse bevolking weer dat in het onderzoeksjaar minstens één keer op vakantie is geweest. In de vorige eeuw is de vakantieparticipatie,

Nadere informatie

Toerisme in Nederland 2012

Toerisme in Nederland 2012 Toerisme in Nederland 2012 Toerisme in Nederland 2012 Verklaring van tekens. Gegevens ontbreken * Voorlopig cijfer ** Nader voorlopig cijfer x Geheim Nihil (Indien voorkomend tussen twee getallen) tot

Nadere informatie

Ondanks crisis toch toename van aantal vakanties

Ondanks crisis toch toename van aantal vakanties Ondanks crisis toch toename van aantal vakanties Vakanties van Nederlanders in 2009 Door: Rob Dirven Voor de beschrijving van de vakantiebesteding van de Nederlandse bevolking is in het Trendrapport toerisme,

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen April 2009 Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen blijven stijgen 2 Ingediende vacatures 5 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 6 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische

Nadere informatie

Figuur 1: Ontwikkeling aantal leerlingen Figuur 2: Ontwikkeling aantal leerlingen 2009-2013 1 (index: 2009 = 100) 2014-2019 (index: 2014 = 100)

Figuur 1: Ontwikkeling aantal leerlingen Figuur 2: Ontwikkeling aantal leerlingen 2009-2013 1 (index: 2009 = 100) 2014-2019 (index: 2014 = 100) Het aantal leerlingen in het basisonderwijs is tussen 2010 en 2014 gedaald. In de provincie Limburg nam het aantal leerlingen in deze periode het sterkst af. In het voortgezet onderwijs is het aantal leerlingen

Nadere informatie

Vakantiegedrag. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van jou verwacht? Factoren die van invloed zijn op vakantiegedrag. Wat is vakantiegedrag?

Vakantiegedrag. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van jou verwacht? Factoren die van invloed zijn op vakantiegedrag. Wat is vakantiegedrag? Waar gaat deze kaart over? Deze kaart gaat over vakantiegedrag van mensen. Het maakt je duidelijk waarom mensen met vakantie gaan en hoe de keuze voor een vakantie tot stand komt. Wat wordt er van jou

Nadere informatie

Toeristisch bezoek aan Leiden in 2010

Toeristisch bezoek aan Leiden in 2010 April 2011 ugu Toeristisch bezoek aan in 2010 Al zeven jaar doet mee aan Toeristisch bezoek aan steden, onderdeel van het Continu Vakantie Onderzoek (CVO). Het CVO is een panelonderzoek waarbij Nederlanders

Nadere informatie

Consumentenonderzoek Toerisme

Consumentenonderzoek Toerisme Consumentenonderzoek Toerisme 2009 Toerdata Noord is een samenwerkingsverband van de provincies Groningen, Fryslân en Drenthe. De uitvoering is in handen van het Stenden Instituut Service Management onderdeel

Nadere informatie

VOORKANT!TOEVOEGEN!!!

VOORKANT!TOEVOEGEN!!! VOORKANTTOEVOEGEN VrijetijdseconomieDrenthe Feitenencijfers 2015 (versie2september2015) Colofon DitiseenuitgavevandeProvincieDrenthe Auteur:MonicaWagenaar,DeAfdelingOnderzoekwww.deafdelingonderzoek.nl

Nadere informatie

Allochtonen op de arbeidsmarkt 2009-2010

Allochtonen op de arbeidsmarkt 2009-2010 FORUM Maart Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt 9-8e monitor: effecten van de economische crisis In steeg de totale werkloosheid in Nederland met % naar 26 duizend personen. Het werkloosheidspercentage

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen opnieuw toegenomen

Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen opnieuw toegenomen Maart 2009 Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen opnieuw toegenomen 2 Ingediende vacatures 5 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 6 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische

Nadere informatie

FORUM Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt: effecten van de economische crisis 2 e kwartaal 2009

FORUM Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt: effecten van de economische crisis 2 e kwartaal 2009 FORUM Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt: effecten van de economische crisis 2 e kwartaal 29 Groei van werkloosheid onder zet door! In het 2 e kwartaal van 29 groeide de werkloosheid onder (niet-westers)

Nadere informatie

Verouderde bungalowparken hebben het moeilijk, verhuurorganisaties richten hun pijlen op nieuwe ontwikkelingen;

Verouderde bungalowparken hebben het moeilijk, verhuurorganisaties richten hun pijlen op nieuwe ontwikkelingen; Vakantiecentra Vakantiecentra hebben als hoofdactiviteit het verstrekken van verblijfsaccommodaties voor een of meerdere overnachtingen. Het gaat hierbij om een recreatief verblijf. Tot de branche behoren

Nadere informatie

Toeristische Trendrapportage Zeeland 2006/07

Toeristische Trendrapportage Zeeland 2006/07 Toeristische Trendrapportage Zeeland 2006/07 Toeristische Trendrapportage Zeeland 2006/07 Opdrachtgever: Provincie Zeeland/ Hogeschool Zeeland Opdracht: Jaarlijkse rapportage over het Zeeuwse aanbod van

Nadere informatie

Hotelgastenenquête Leiden 2005

Hotelgastenenquête Leiden 2005 Hotelgastenenquête Leiden 2005 Colofon Serie Statistiek 2006/07 Gemeente Leiden Concernstaf, Strategie & Beleid BOA (Beleidsinformatie, Onderzoek en Advies) Postbus 9100, 2300 PC Leiden E-mail: boa@leiden.nl

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Vakantiecentra Vakantiecentra hebben als hoofdactiviteit het verstrekken van verblijfsaccommodaties voor een of meerdere overnachtingen. Het gaat hierbij veelal om een recreatief verblijf. Tot de branche

Nadere informatie

FEITEN EN CIJFERS OVER DE VRIJETIJDSSECTOR IN NOORD-HOLLAND. Nu.Hier. Noord-Holland

FEITEN EN CIJFERS OVER DE VRIJETIJDSSECTOR IN NOORD-HOLLAND. Nu.Hier. Noord-Holland FEITEN EN CIJFERS OVER DE VRIJETIJDSSECTOR IN NOORD-HOLLAND Nu.Hier. Noord-Holland COLOFON Dit onderzoek is uitgevoerd door Amsterdam Marketing in samenwerking met De Afdeling Onderzoek. De opdracht tot

Nadere informatie

Grafimedia in cijfers

Grafimedia in cijfers Grafimedia in cijfers 2013 beeld: Karin van Hengel Inhoud 1 Aantal grafische bedrijven naar grootteklasse 2 Aantal grafische bedrijven naar hoofdactiviteit 3 Ontwikkeling van de omzet in de industrie en

Nadere informatie

De Nederlandse vakantiemarkt Trends & verwachting. Vakantiebeurs 12 januari 2016 Ad Schalekamp & Kees van der Most

De Nederlandse vakantiemarkt Trends & verwachting. Vakantiebeurs 12 januari 2016 Ad Schalekamp & Kees van der Most De Nederlandse vakantiemarkt Trends & verwachting Vakantiebeurs 12 januari 2016 Ad Schalekamp & Kees van der Most Over NBTC-NIPO Research Wij zijn een full service onderzoeksbureau op het gebied van vakantie,

Nadere informatie

Verdieping Fietsdagtochten

Verdieping Fietsdagtochten Verdieping Fietsdagtochten (2013) Het Fietsplatform presenteert met de Fietsrecreatiemonitor cijfers en trends rondom het recreatieve fietsen in Nederland. Deze verdieping is een aanvulling op de cijfers

Nadere informatie

De Belgen, wie zijn ze, wat doen ze? En vooral, hoe verleid je ze?

De Belgen, wie zijn ze, wat doen ze? En vooral, hoe verleid je ze? De Belgen, wie zijn ze, wat doen ze? En vooral, hoe verleid je ze? Zwolle, 7 april 2016 Algemene info België Belgische bevolking 2015 Vlaanderen : 57% Wallonië : 32% Brussel : 11% Totaal : 11,3 milljoen

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen Juni 2009 Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen 2 Ingediende vacatures 5 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 6 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische bijlage 8 Toelichting

Nadere informatie

2008 2012 % Groei verblijf locaties 11% Groei aantal hotel kamers 4% Groei van marktaandeel in de logies verstrekkende markt -6%

2008 2012 % Groei verblijf locaties 11% Groei aantal hotel kamers 4% Groei van marktaandeel in de logies verstrekkende markt -6% Inleiding Hieronder zult u een opsomming zien van trends in de Nederlandse hotel markt. Ook geeft het een beknopt verslag van de verschillende ontwikkelingen in deze markt. Ook de regio waar het hotel

Nadere informatie

De positie van de Vlaamse kust op de Belgische reismarkt

De positie van de Vlaamse kust op de Belgische reismarkt Kusttoerisme West-Vlaanderen Werkt 3, 28 De positie van de Vlaamse kust op de Belgische reismarkt Foto: Evelien Christiaens Rik De Keyser bestuurder-directeur en hoofd afdeling toerisme, WES Evelien Christiaens

Nadere informatie

Ieder zijn deel Verdeling toeristische bestedingen Zuid-Limburg: huidige stand van zaken (2006/2007) en terugblik (2002/2003)

Ieder zijn deel Verdeling toeristische bestedingen Zuid-Limburg: huidige stand van zaken (2006/2007) en terugblik (2002/2003) Ieder zijn deel Verdeling toeristische bestedingen Zuid-Limburg: huidige stand van zaken (2006/2007) en terugblik (2002/2003) Rapportage in opdracht van Stichting VVV Zuid-Limburg 14 februari 2008 Projectnummer

Nadere informatie

Monitor Toerisme en Recreatie Flevoland 2014. Samenvatting economische effectberekening, cijfers 2013

Monitor Toerisme en Recreatie Flevoland 2014. Samenvatting economische effectberekening, cijfers 2013 Monitor Toerisme en Recreatie Flevoland 2014 Samenvatting economische effectberekening, cijfers 2013 MONITOR TOERISME EN RECREATIE FLEVOLAND 2014 2 Monitor Toerisme en Recreatie Aanleiding en doel Deze

Nadere informatie

TOERISME EN RECREATIE ALGEMEEN

TOERISME EN RECREATIE ALGEMEEN Kerncijfers TOERISME EN RECREATIE ALGEMEEN Vakanties van Nederlanders Ontwikkeling vakantieparticipatie* (%) van de Nederlandse bevolking 81% 82% 81% 4 28% 29% 28% 31% 33% 33% 21% 21% Alleen in buitenland

Nadere informatie

Werkloosheid nauwelijks veranderd

Werkloosheid nauwelijks veranderd Persbericht Pb14-084 18-12-2014 09.30 uur Werkloosheid nauwelijks veranderd - Werkloosheid blijft 8 procent - Meer mensen aan het werk in de afgelopen drie maanden - Aantal WW-uitkeringen met 6 duizend

Nadere informatie

Profiel digitale krantenlezer

Profiel digitale krantenlezer Nieuwsmerken ook sterk online. Bezoekersaantallen dagbladsites blijven stijgen. De digitale dagbladlezer anno 2011 11 miljoen Nederlanders bezochten in 2011 dagbladsites. Een stijging t.o.v. het vorig

Nadere informatie

KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME 2013 - GRONINGEN

KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME 2013 - GRONINGEN KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME 2013 - GRONINGEN Inhoudsopgave 1. INLEIDING EN LEESWIJZER... 1 1.1 Achtergrond... 1 1.2 Monitoringsvraag... 2 1.3 Keuze voor landelijk beschikbare cijfers... 2 1.4 Leeswijzer...

Nadere informatie

TRENDRAPPORT KUST 2013-2014

TRENDRAPPORT KUST 2013-2014 TRENDRAPPORT KUST 2013-2014 Inhoudsopgave Kerncijfers kusttoerisme... 1 Deel 1: Aanbod Logiescapaciteit in bedden... 9 Hotels... 10 Gastenkamers... 12 Jeugdlogies en vakantiecentra... 13 Kampeerbedrijven

Nadere informatie

fjj; K provincie ^S& groningen

fjj; K provincie ^S& groningen fjj; K provincie ^S& groningen m bezoekadres: Martinilcerkhof 12 Aan Provinciale Staten postadres: algemeen telefoonnr: Postbus 610 9700 AP Groningen 050 316 49 II algemeen faxnr.: www.provinciegroningen.nl

Nadere informatie

Werkloosheid in oktober vrijwel onveranderd

Werkloosheid in oktober vrijwel onveranderd Persbericht Pb14-070 20 november 2014 09.30 uur Werkloosheid in oktober vrijwel onveranderd - Meer mensen aan het werk - Aantal WW-uitkeringen vrijwel onveranderd - WW-uitkeringen toegenomen vanuit seizoengevoelige

Nadere informatie

h e t t o e r i s m e i n ( Z u i d - ) L i m b u r g

h e t t o e r i s m e i n ( Z u i d - ) L i m b u r g E n k e l e k e n g e t a l l e n m. b. t. h e t t o e r i s m e i n ( Z u i d - ) L i m b u r g M e i 2 0 0 6 Copyright Anya Niewierra 1 Marktpositie toerisme in Zuid-Limburg Vakanties Nederlanders buitenlanders

Nadere informatie

De Zondagomzet van de supermarkten is in 2014 met 30% fors gegroeid naar bijna 1,2 miljard omzet.

De Zondagomzet van de supermarkten is in 2014 met 30% fors gegroeid naar bijna 1,2 miljard omzet. 1 Zondagomzet supermarkten blijft fors stijgen in 2014 (+30%). Bijna 1,2 miljard omzet op zondag in supermarkten. Avond omzet valt terug en afgelopen 2 jaren daling van de vrijdag/zaterdag omzetaandelen.

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden, ontslagaanvragen, vacatures en WW-uitkeringen

Aantal werkzoekenden, ontslagaanvragen, vacatures en WW-uitkeringen September 2010 Aantal werkzoekenden, ontslagaanvragen, vacatures en WW-uitkeringen 2 WW-uitkeringen 5 Ingediende vacatures 6 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 7 Ingediende ontslagaanvragen en verleende

Nadere informatie

Kengetallen Mobiliteitsbranche 2003-2013

Kengetallen Mobiliteitsbranche 2003-2013 Kengetallen Mobiliteitsbranche 2003-2013 Kengetallen Mobiliteitsbranche 2003-2013 drs. W. van Ooij MarktMonitor Januari 2015 Kengetallen Mobiliteitsbranche 2003-2013 . Kengetallen Mobiliteitsbranche 2003-2013

Nadere informatie

Persoonlijke gegevens van Wethouders

Persoonlijke gegevens van Wethouders Persoonlijke gegevens van Wethouders Dit document bevat de volgende gegevens van wethouders: Aantal wethouders naar gemeentegrootte 1998-2014 Aandeel wethouders naar politieke partij 1998-2014 Aandeel

Nadere informatie

BIJLAGE D KANTOREN-, HOTEL- EN WONINGMARKT WEERT

BIJLAGE D KANTOREN-, HOTEL- EN WONINGMARKT WEERT BIJLAGE D KANTOREN-, HOTEL- EN WONINGMARKT WEERT Kantorenmarkt Weert Tot 2020 zeer beperkte behoefte aan nieuwe kantoorruimte in Weert, er is al meer dan voldoende aanbod van kantoorruimte, toevoegen van

Nadere informatie

Toerisme in perspectief. NBTC Holland Marketing Afdeling Research

Toerisme in perspectief. NBTC Holland Marketing Afdeling Research Toerisme in perspectief NBTC Holland Marketing Afdeling Research Inleiding In dit rapport wordt op hoofdlijnen een beeld geschetst van trends en ontwikkelingen in het (internationaal) toerisme en de factoren

Nadere informatie

Conjunctuurenquête Nederland. Vierde kwartaal 2015

Conjunctuurenquête Nederland. Vierde kwartaal 2015 Conjunctuurenquête Nederland Vierde kwartaal 15 Ondernemers positiever over werkgelegenheid 16 Voorwoord Dit rapport geeft de belangrijkste uitkomsten van de Conjunctuurenquête Nederland van het vierde

Nadere informatie

Betalen aan de kassa 2014

Betalen aan de kassa 2014 Betalen aan de kassa 2014 Uitkomsten DNB/Betaalvereniging Nederland onderzoek naar het gebruik van contant geld en de pinpas in Nederland in 2014 1 Gebruik van betaalmiddelen 2010-2014 Tabel 1. Gebruik

Nadere informatie

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen

Aantal werkzoekenden en aantal WWuitkeringen September 2009 Aantal werkzoekenden en WW-uitkeringen 2 Ingediende vacatures 5 Vraag en aanbod bij UWV WERKbedrijf 6 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische bijlage

Nadere informatie

Statistisch Bulletin. Jaargang 71 2015 17

Statistisch Bulletin. Jaargang 71 2015 17 Statistisch Bulletin Jaargang 71 2015 17 23 april 2015 Inhoud 1. Arbeid en sociale zekerheid 3 CBS: Meer mensen aan het werk, vooral jongeren 3 Werkloze beroepsbevolking 4 2. Inkomen en bestedingen 5 Vertrouwen

Nadere informatie

Buitenlandse toeristen besteden ruim 4 miljard euro in Nederland

Buitenlandse toeristen besteden ruim 4 miljard euro in Nederland Buitenlandse toeristen besteden ruim 4 miljard euro in Nederland Nieuw onderzoek naar inkomend toerisme door NBTC Door: Ton Vermeulen, NRIT Onderzoek Het inkomend toerisme levert de Nederlandse economie

Nadere informatie

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Februari 2013

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Februari 2013 Nieuwsflits Arbeidsmarkt Februari 2013 Inhoudsopgave WW-uitkeringen 2 Niet-werkende werkzoekenden geregistreerd bij UWV WERKbedrijf 4 Ingediende vacatures UWV en spanningsindicator 5 Ingediende ontslagaanvragen

Nadere informatie

Stand van zaken huisvesting kinderopvang in Nederland

Stand van zaken huisvesting kinderopvang in Nederland Stand van zaken huisvesting kinderopvang in Nederland Utrecht, januari 2010 Buitenhek Management & Consult Winthontlaan 200 Postbus 85183 3508 AD Utrecht T +030 287 59 59 F +030 287 59 60 info@buitenhek.nl

Nadere informatie

CBOT Gastenonderzoek. Eindrapport Tolplas

CBOT Gastenonderzoek. Eindrapport Tolplas CBOT Gastenonderzoek Eindrapport Tolplas KennispuntOost Zwolle, 20 december 2013 Inhoud 1 Inleiding... 3 1.1 Respondenten... 3 2 De bezoeker... 4 2.1 Leefstijlsegmenten... 4 2.1.1 Toelichting... 4 2.1.2

Nadere informatie

Slapen in de Nederlandse horeca. Tabellenbijlage

Slapen in de Nederlandse horeca. Tabellenbijlage Slapen in de Nederlandse horeca Tabellenbijlage Dit is een uitgave van het bedrijfschap Horeca en Catering bedrijfschap Horeca en Catering Overname van informatie uit deze publicatie is toegestaan, mits

Nadere informatie

Hotels en gelijkgestelde inrichtingen

Hotels en gelijkgestelde inrichtingen Hotels en gelijkgestelde inrichtingen Hotels en gelijkgestelde inrichtingen HET AANBOD IN 2006 Aantal inrichtingen Gemiddelde grootte Dagcapaciteit Bezettingsgraden 2006 1.900 64 121.662 34,8% Januari

Nadere informatie

Sterkste groei bij werknemers

Sterkste groei bij werknemers In 1994 stagneerde de ontwikkeling van de koopkracht nog. In de daarop volgende jaren nam de koopkracht echter steeds sterker toe: met 1% in 1995 tot 1,5% in 1997. De grootste stijging,,7%, deed zich voor

Nadere informatie

Documentatierapport Logies verstrekkende bedrijven naar provincie (LVB)

Documentatierapport Logies verstrekkende bedrijven naar provincie (LVB) Centraal Bureau voor de Statistiek Centrum voor Beleidsstatistiek Documentatierapport Logies verstrekkende bedrijven naar provincie (LVB) Datum: 14 mei 2012 Bronvermelding Publicatie van uitkomsten geschiedt

Nadere informatie

Toeristisch bezoek aan Leiden 2006-2014

Toeristisch bezoek aan Leiden 2006-2014 Beleidsonderzoek & Analyse BOA Feitenblad draagt bij aan de kwaliteit van beleid en besluitvorming Toeristisch bezoek aan Leiden 2006-2014 1. Inleiding Al vele jaren laat Leiden het onderdeel Toeristisch

Nadere informatie

Consumentenonderzoek Toerisme

Consumentenonderzoek Toerisme Consumentenonderzoek Toerisme 2005 Toerdata Noord is een samenwerkingsverband van de provincies Groningen, Friesland en Drenthe. De uitvoering is in handen van het Instituut Service Management van de Christelijke

Nadere informatie

Statistisch Bulletin. Jaargang 71 2015 13

Statistisch Bulletin. Jaargang 71 2015 13 Statistisch Bulletin Jaargang 71 2015 13 26 maart 2015 Inhoud 1. Arbeid en sociale zekerheid 3 CBS: Werkloosheid gedaald door afname beroepsbevolking 3 Werkloze beroepsbevolking 1) 5 2. Inkomen en bestedingen

Nadere informatie

Toerisme in Nederland. Het gebruik van logiesaccommodaties 2004

Toerisme in Nederland. Het gebruik van logiesaccommodaties 2004 Toerisme in Nederland Het gebruik van logiesaccommodaties 2004 Colofon Uitgever Centraal Bureau voor de Statistiek Prinses Beatrixlaan 428 2273 XZ Voorburg Prepress Centraal Bureau voor de Statistiek

Nadere informatie

CBS: Lichte toename werkenden, minder werklozen

CBS: Lichte toename werkenden, minder werklozen CBS: Lichte toename werkenden, minder werklozen Het aantal mensen met werk is in de periode februari-april met gemiddeld 2 duizend per maand toegenomen. Vooral jongeren en 45-plussers gingen aan de slag.

Nadere informatie

Economische monitor. Voorne PutteN 5 GEMEENTEN. 4 e editie. Opzet en inhoud

Economische monitor. Voorne PutteN 5 GEMEENTEN. 4 e editie. Opzet en inhoud 4 e editie Economische monitor Voorne PutteN Opzet en inhoud In 2010 verscheen de eerste editie van de Economische Monitor Voorne-Putten, een gezamenlijk initiatief van de vijf gemeenten Bernisse, Brielle,

Nadere informatie

Koopsom per maand, Nederland 2012-2013

Koopsom per maand, Nederland 2012-2013 Persbericht Woningmarktcijfers.nl, Heerlen 21-01-2014 Nederlandse woningmarkt stabiel in tweede halfjaar 2013 De gemiddelde koopsom van de door het Kadaster geregistreerde woningtransacties kwam in december

Nadere informatie

Diversiteit in de Provinciale Staten

Diversiteit in de Provinciale Staten Onderzoek Diversiteit in de Provinciale Staten Het Huis voor democratie en rechtsstaat heeft na de verkiezingen van 2 maart 2011 de diversiteit in de nieuwe Provinciale Staten (PS) onderzocht. Het gaat

Nadere informatie

Wie is de Vlaamse toerist? Zeeuwse ondernemers in Gent, 21 april 2015

Wie is de Vlaamse toerist? Zeeuwse ondernemers in Gent, 21 april 2015 Wie is de Vlaamse toerist? Zeeuwse ondernemers in Gent, 21 april 2015 Belang van de Belgische markt Reisverkeer vanuit België naar Nederland Vakanties (4n+) (2012): 328.000 Korte vakanties (1-3n) (2012):

Nadere informatie

Stand van zaken huisvesting kinderopvang in Nederland 2011

Stand van zaken huisvesting kinderopvang in Nederland 2011 Stand van zaken huisvesting kinderopvang in Nederland 2011 Utrecht, juli 2011 Buitenhek Management & Consult Winthontlaan 200 Postbus 85183 3508 AD Utrecht T +030 287 59 59 F +030 287 59 60 info@buitenhek.nl

Nadere informatie

GfK Supermarktkengetallen

GfK Supermarktkengetallen GfK Supermarktkengetallen Week 04 2016 1 Geen omzetgroei supermarkten in januari 2016 Zondag opening supermarkten ingeburgerd: ruim 2 op de 3 huishoudens maakt er frequent gebruik van (8,8x per jaar).

Nadere informatie

Basiscijfers gemeenten. Arbeidsmarktregio Midden-Utrecht

Basiscijfers gemeenten. Arbeidsmarktregio Midden-Utrecht Basiscijfers gemeenten Arbeidsmarktregio Midden- Inhoudsopgave Inleiding... 3 Nww-percentage december 2011... 4 Ontwikkeling nww 2010-2011... 5 Standcijfers nww 2011 en nww-percentages december 2010 en

Nadere informatie

KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME - GRONINGEN

KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME - GRONINGEN 2014 KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME - GRONINGEN Foto: Marketing Groningen Provincie Groningen Afdeling ECP April 2015 KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME 2014 - GRONINGEN Inhoudsopgave TOERISME IN GRONINGEN

Nadere informatie

Factsheet 24 november 2010 LO

Factsheet 24 november 2010 LO Factsheet 24 november 2010 LO Ledenonderzoek Flexmigranten 2010 Elk jaar bevraagt de ABU zijn leden over de groep flexmigranten. Daaruit komt zeer bruikbare informatie over deze specifieke groep uitzendkrachten.

Nadere informatie

Vakanties van Nederlanders 2010

Vakanties van Nederlanders 2010 Vakanties van Nederlanders 2010 Verklaring van tekens. gegevens ontbreken * voorlopig cijfer ** nader voorlopig cijfer x geheim nihil (indien voorkomend tussen twee getallen) tot en met 0 (0,0) het getal

Nadere informatie

Hotels - cijfermatige trends (tot 2013)

Hotels - cijfermatige trends (tot 2013) Hotels - cijfermatige trends (tot 2013) 1 Inhoudsopgave Gebruikte termen... 4 Methodologie... 6 1. Commerciële logies in Vlaanderen... 8 1.1. Vlaanderen... 8 1.1.1. Evolutie aantal aankomsten en overnachtingen

Nadere informatie

Toeristische Trendrapportage

Toeristische Trendrapportage KENNISCENTRUM KUSTTOERISME Toeristische Trendrapportage Zeeland in cijfers 2010 2011 2 KENNISCENTRUM KUSTTOERISME Toeristische Trendrapportage Zeeland 2010/2011 Opdrachtgever: Uitgevoerd door: Provincie

Nadere informatie

ContinuZakenreisOnderzoek 2010-2011

ContinuZakenreisOnderzoek 2010-2011 ContinuZakenreisOnderzoek 00-0 Meerdaagse binnenlandse zakenreizen Samenvatting Gelderland Uitgevoerd in opdracht van de provincie Gelderland Datum: februari 0 Bestemd voor: provincie Gelderland NBTC NIPO

Nadere informatie

SPORTUITGAVEN ONDERZOEK

SPORTUITGAVEN ONDERZOEK SPORTUITGAVEN ONDERZOEK Inleiding In de maand oktober heeft het NIBUD in samenwerking met de GPD-bladen en RTL-nieuws een onderzoek gedaan naar de sportuitgaven van consumenten. Het onderzoek is gedaan

Nadere informatie

Utrecht, december 2002 VFA172/LH/MvG CIJFERS OVER FYSIOTHERAPEUTEN IN DE EERSTE LIJN

Utrecht, december 2002 VFA172/LH/MvG CIJFERS OVER FYSIOTHERAPEUTEN IN DE EERSTE LIJN Utrecht, december 2002 VFA172/LH/MvG CIJFERS OVER FYSIOTHERAPEUTEN IN DE EERSTE LIJN 2001 CIJFERS OVER FYSIOTHERAPEUTEN IN DE EERSTE LIJN 2001 L. Hingstman R. Kenens November 2002 Aantal inwoners per full-time

Nadere informatie

Toerisme Monitor 2012

Toerisme Monitor 2012 Toerisme Monitor 2012 Onderzoek naar de ontwikkelingen van de toeristische sector in de provincies Fryslân en Groningen in het jaar 2012 European Tourism Futures Institute exploring opportunities 1 Management

Nadere informatie

Toerisme in perspectief

Toerisme in perspectief Toerisme in perspectief NBTC afdeling Research Leidschendam 10-7-2012 Inleiding In dit rapport wordt op hoofdlijnen een beeld geschetst van trends en ontwikkelingen in het (internationaal) toerisme en

Nadere informatie

Toeristische Trendrapportage Brabant 2007/08

Toeristische Trendrapportage Brabant 2007/08 Toeristische Trendrapportage Brabant 2007/08 Toeristische Trendrapportage Brabant 2007/08 Opdrachtgever: Opdracht: Uitgevoerd door: Uitgave: juni 2008 Provincie Noord-Brabant / Brabants Bureau voor Toerisme

Nadere informatie

Toerisme onderzoek ZO- Brabant Rapportage fase 1: Imago onderzoek SRE & Toeristisch huis 2 januari 2009

Toerisme onderzoek ZO- Brabant Rapportage fase 1: Imago onderzoek SRE & Toeristisch huis 2 januari 2009 Toerisme onderzoek ZO- Brabant Rapportage fase 1: Imago onderzoek SRE & Toeristisch huis 2 januari 2009 Toerisme onderzoek ZO- Brabant Rapportage fase 1: Imago onderzoek SRE & Toeristisch huis 2 januari

Nadere informatie

Aantal hypotheken 3e kw 09

Aantal hypotheken 3e kw 09 Persbericht Apeldoorn, 21 januari 2010 Kwartaalbericht In het kwartaalbericht is informatie opgenomen over particuliere woning die ingeschreven zijn bij het Kadaster in het afgelopen kwartaal. Daarbij

Nadere informatie

Aantal hypotheken 2e kw 09

Aantal hypotheken 2e kw 09 Persbericht Apeldoorn, 21 oktober 2009 Kwartaalbericht In het kwartaalbericht is informatie opgenomen over particuliere woning die ingeschreven zijn bij het Kadaster in het afgelopen kwartaal. Daarbij

Nadere informatie

Toeristische Trendrapportage Limburg 2007/08

Toeristische Trendrapportage Limburg 2007/08 Toeristische Trendrapportage Limburg 2007/08 Toeristische Trendrapportage Limburg 2007/08 Opdrachtgever: Opdracht: Uitgevoerd door: Uitgave: juni 2008 Jaarlijks rapport over het Limburgse aanbod van verblijfsaccommodaties,

Nadere informatie

[ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] Trends en inzichten in de vraagzijde van de arbeidsmarkt over het eerste kwartaal van 2012.

[ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] Trends en inzichten in de vraagzijde van de arbeidsmarkt over het eerste kwartaal van 2012. 1 2012 2012 Matchcare BV Afdeling Analyse en Arbeidsmarktinformatie Dit werk is auteursrechtelijk beschermd [ARBEIDSMARKTRAPPORTAGE] Trends en inzichten in de vraagzijde van de arbeidsmarkt over het eerste

Nadere informatie

Ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt tot 1 juli 2004.

Ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt tot 1 juli 2004. Ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt tot 1 juli 2004. 1 In deze notitie wordt een beeld geschetst van de ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt over de periode vanaf 1 januari tot 1 juli 2004.

Nadere informatie

Toerisme in Cijfers. INSTITUUT SERVICE MANAGEMENT T.a.v. Toerdata Noord. 8900 CG Leeuwarden F. Hegger. Toerdata Noord, 2007

Toerisme in Cijfers. INSTITUUT SERVICE MANAGEMENT T.a.v. Toerdata Noord. 8900 CG Leeuwarden F. Hegger. Toerdata Noord, 2007 Toerisme in Cijfers 2007 Toerdata Noord is een samenwerkingsverband op toeristisch recreatief gebied van de provincies Groningen, Friesland en Drenthe. De uitvoering is in handen van het Instituut Service

Nadere informatie

Verkiezing en methode

Verkiezing en methode Verkiezingsuitslag Verkiezing en methode Het Leukste uitje van het Jaar wordt bepaald op basis van een onderzoek onder ANWB leden. Dit onderzoek bestaat uit twee rondes, namelijk een nominatieronde en

Nadere informatie

Geslacht respondenten CBS 2011* man 49% 49% vrouw 51% 51% totaal 100% 100%

Geslacht respondenten CBS 2011* man 49% 49% vrouw 51% 51% totaal 100% 100% Verantwoording onderzoek "4 en 5 mei" Veldwerkperiode: woensdag 11 april tot woensdag 18 april. Aantal uitgenodigd: 15628 Aantal onbezorgbaar: 197 Netto verstuurd: 15431 Respons: 7597 49% Onvolledig ingevulde

Nadere informatie

Vakanties van Nederlanders 2012

Vakanties van Nederlanders 2012 Vakanties van Nederlanders 2012 Vakanties van Nederlanders 2012 Verklaring van tekens. Gegevens ontbreken * Voorlopig cijfer ** Nader voorlopig cijfer x Geheim Nihil (Indien voorkomend tussen twee getallen)

Nadere informatie

Rapport. van Kamer van Koophandel Nederland. Startersprofiel 2012. Datum uitgave. Januari 2013. onderwerp Startende ondernemers in beeld

Rapport. van Kamer van Koophandel Nederland. Startersprofiel 2012. Datum uitgave. Januari 2013. onderwerp Startende ondernemers in beeld Rapport Startersprofiel 2012 van Datum uitgave Januari 2013 onderwerp Startende ondernemers in beeld Pagina 1 van 12 Inhoudsopgave 1 Samenvatting... 3 2 Kerncijfers startende ondernemers... 4 2.1 Meer

Nadere informatie

Analyse ontwikkeling leerlingaantallen

Analyse ontwikkeling leerlingaantallen Analyse ontwikkeling leerlingaantallen Naar aanleiding van de 1 oktobertelling 2014 heeft VGS Adivio weer een korte analyse uitgevoerd waarbij onderzocht is in hoeverre de leerlingaantallen onderhevig

Nadere informatie

Alleen-Pinnen-Monitor

Alleen-Pinnen-Monitor 1 Alleen-Pinnen-Monitor Perceptie van alleen-pinnen kassa s 2 e meting Erwin Boom & Markus Leineweber, 11 september 2012 Uitgevoerd in opdracht van de Betaalvereniging Nederland en Stichting BEB Vertrouwelijk

Nadere informatie

Onderzoeksrapport: verdieping fase 1 Samenwerkingsverband Regio Eindhoven Tevredenheid over toerisme in Zuid-Oost Brabant 20 maart 2009

Onderzoeksrapport: verdieping fase 1 Samenwerkingsverband Regio Eindhoven Tevredenheid over toerisme in Zuid-Oost Brabant 20 maart 2009 Onderzoeksrapport: verdieping fase 1 Samenwerkingsverband Regio Eindhoven Tevredenheid over toerisme in Zuid-Oost Brabant 20 maart 2009 Onderzoeksrapport: verdieping fase 1 Samenwerkingsverband Regio Eindhoven

Nadere informatie

Wijnimport Nederland naar regio

Wijnimport Nederland naar regio DO RESEARCH Wijnimport Nederland naar regio Sterke opmars wijn uit Chili Jeroen den Ouden 1-10-2011 Inleiding en inhoudsopgave Pagina I De invoer van wijn in Nederland 1 II De invoer van wijn naar herkomst

Nadere informatie

Woningmarktcijfers Nederland derde kwartaal 2008

Woningmarktcijfers Nederland derde kwartaal 2008 Woningmarktcijfers Nederland derde kwartaal 2008 In dit kwartaalbericht van Woningmarkcijfers.nl de volgende onderwerpen: - prijsontwikkelingen en transacties september - prijsontwikkelingen en transacties

Nadere informatie

Bezoek cultuurinstellingen

Bezoek cultuurinstellingen Staat van 2014 Bezoek cultuurinstellingen Hoeveel cultuurinstellingen bezoekt een inwoner gemiddeld per jaar? Een inwoner bezoekt gemiddeld 2,23 cultuurinstellingen per jaar De bezoek cultuurinstellingen

Nadere informatie

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I In deze economische monitor vindt u cijfers over de werkgelegenheid en de arbeidsmarkt van de gemeente Ede. Van de arbeidsmarkt zijn gegevens opgenomen van de tweede helft

Nadere informatie

.., Algemene Rekenkamer. BEZORGEN De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Gen era a Binnenhof 4 2513 AA Den Haag

.., Algemene Rekenkamer. BEZORGEN De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Gen era a Binnenhof 4 2513 AA Den Haag Algemene Rekenkamer.., BEZORGEN De Voorzitter van de Tweede Kamer der StatenGen era a Binnenhof 4 2513 AA Den Haag Lange Voorhout 8 Postbus 20015 2500 EA Den Haag T 070 3424344 070 3424130 voorlichting@rekenkamer.nl

Nadere informatie

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Januari 2015

Nieuwsflits Arbeidsmarkt. Januari 2015 Nieuwsflits Arbeidsmarkt Januari 2015 Inhoudsopgave WW-uitkeringen 2 Online vacatures 5 Ingediende ontslagaanvragen en verleende ontslagvergunningen 7 Statistische bijlage 8 Toelichting NWW/WW/WBB 17 Colofon

Nadere informatie