Basic Creative Engineering Skills

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Basic Creative Engineering Skills"

Transcriptie

1 Optische systemen Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 1

2 Optische systemen In het theater: Theaterlampen Projectoren Camera s (foto, video, film) In deze les worden achtereenvolgens behandeld: Eigenschappen van lenzen. Condensor en objectieven. Systemen met 1 lens. Systemen met n lenzen. Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 2

3 Lensfouten Bij beeldvorming door lenzen treden afwijkingen op: Lensfouten of Aberraties: Sferische aberratie Chromatische aberratie Astigmatisme Beeldveldkromming Distorsie Coma Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 3

4 Sferische aberratie Bij een lens worden de stralen aan de buitenzijde sterker gebogen dan de stralen in het midden van de lens Oplossingen: Niet sferische lenzen of gebruik meerdere lenzen Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 4

5 Chromatische aberratie De brekingsindex en dus de afbuiging is afhankelijk van de lichtfrequentie. Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 5

6 Chromatische aberratie Oplossingen: Gebruik van lenscombinaties, waarbij verschillende glassoorten (verschillende brekingsindices) gebruikt worden (zogenaamde achromaten). Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 6

7 Astigmatisme Dit is het onvermogen van de lens om alle stralen van een verticaal vlak naar hetzelfde punt te buigen als alle stralen van een horizontaal vlak. Oplossing: Speciale lenzen (anastigmaten). Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 7

8 Oplossen lensfouten Oplossingen voor lensfouten: Combinaties van positieve en negatieve lenzen De kromming van de lenzen aan te passen Combinaties van verschillende glassoorten Verkleinen van de lensopening (diafragma) De namen doublet en triplet geven aan uit hoeveel afzonderlijke lenzen een kwaliteits- lens bestaat. Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 8

9 Scherptediepte Een punt voor of achter het object wordt een vlekje op het beeldvlak => scherptediepte voorwerpsruimte + Beeldvlak Scherptediepte voorwerpsruimte Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 9

10 Scherptediepte Een punt voor of achter het object waarop is scherp gesteld wordt een vlekje: Scherptediepte is afhankelijk van de effectieve diameter oftewel het F/getal: hoe kleiner dit getal, des te groter de scherptediepte. Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 10

11 Condensoren en Objectieven Waar gebruik je in het theater lenssystemen voor: Verzamelen van zoveel mogelijk licht: Maken van een beeld: Condensorsystemen Objectieven of projectielenzen Lenssystemen bestaan meestal uit meerdere lenzen om aberraties te voorkomen en optimale lichtsterkte te bereiken. Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 11

12 Condensorsysteem Het licht voortbrengend deel van een schijnwerper of projector bestaat uit: Reflector(en) (meestal sferische reflectoren, soms ellips) Lamp Condensorlens (soms in schijnwerper, altijd in projector) (soms 1 lens, vaak 2 of meer) Infrarood filter (s) Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 12

13 Condensorsysteem Eigenschappen condensorsysteem: Door de condensor wordt groot deel van het licht ingevangen. Door de condensor wordt licht goed over voorwerp verdeeld (gobo of dia). Door de condensor wordt al het licht naar de projectielens gericht. De condensor maakt in feite een beeld van de lamp. Aberraties zijn niet zo belangrijk. Het gaat immers niet om het maken van een afbeelding. Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 13

14 Objectieven Het afbeeldend deel van een schijnwerper of projector bestaat uit 1 of meer (samengestelde) lenzen. Bij zoom-objectieven zijn twee of meer lenzen nodig. Als er sprake is van meerdere lenzen geldt: Vergroting: M = B / O = M1 x M2 O O -f 2 +f 1 B Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 14 Theaterschool OTT-1 14

15 Objectieven Je kan een samenstel ook zien als één lens. De lensformule geldt: 1 / f s = 1 / v s + 1 / b s O + - b s v s f s Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 15

16 Objectieven Voor de brandpuntsafstand van een samenstel geldt: f s = f 1. f 2 f 1 + f 2 - d als d= = + f s f 1 f d f 1 f 2 Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 16

17 Loep en PC Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 17

18 Zoomlens Er geldt: f s = f 1. f 2 f 1 + f 2 - d - effectieve f afhankelijk d - scherpte afhankelijk positie samenstel f 1 f 2 Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 18

19 Vraagstuk Een gobo met diameter 10 cm wordt in situatie (1) op 5 m afgebeeld met een diameter van 3 m. Bereken de vergroting M(1) en de effectieve brandpuntafstand f (1) van het lenzenstelsel. In situatie 2 wordt dezelfde gobo op 10 m afgebeeld met een diameter van 3m. Bereken de vergroting M(2) en de effectieve f (2). Er geldt: d(1) = 17,10 cm d(2) = 31,05 cm. Wat is f1 en wat is f2? f 1 f 2 Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 19

Basic Creative Engineering Skills

Basic Creative Engineering Skills Spiegels en Lenzen September 2015 Theaterschool OTT-2 1 September 2015 Theaterschool OTT-2 2 Schaduw Bij puntvormige lichtbron ontstaat een scherpe schaduw. Vraag Hoe groot is de schaduw van een voorwerp

Nadere informatie

Basic Creative Engineering Skills

Basic Creative Engineering Skills Visuele Perceptie Oktober 2015 Theaterschool OTT-1 1 Visuele Perceptie Op tica (Gr.) Zien leer (der wetten) v.h. zien en het licht. waarnemen met het oog. Visueel (Fr.) het zien betreffende. Perceptie

Nadere informatie

Basic Creative Engineering Skills

Basic Creative Engineering Skills Visuele Perceptie November 2016 OTT-1 1 Visuele Perceptie Op tica (Gr.) Zien leer (der wetten) v.h. zien en het licht. waarnemen met het oog. Visueel (Fr.) het zien betreffende. Perceptie 1 waarneming

Nadere informatie

Handleiding Optiekset met bank

Handleiding Optiekset met bank Handleiding Optiekset met bank 112110 112110 112114 Optieksets voor practicum De bovenstaande Eurofysica optieksets zijn geschikt voor alle nodige optiekproeven in het practicum. De basisset (112110) behandelt

Nadere informatie

Proefbeschrijving optiekset met bank 112110

Proefbeschrijving optiekset met bank 112110 112114 Optieksets voor practicum De bovenstaande optieksets zijn geschikt voor alle nodige optiekproeven in het practicum. De basisset () behandelt de ruimtelijke optiek en de uitbreidingset (112114) de

Nadere informatie

HET DIAFRAGMA. Voor iedereen die er geen gat meer in ziet. Algemeen

HET DIAFRAGMA. Voor iedereen die er geen gat meer in ziet. Algemeen HET DIAFRAGMA Voor iedereen die er geen gat meer in ziet. Algemeen Allemaal gebruiken wij het, maar toch blijkt uit regelmatig terugkerende vragen op het forum dat dit gebruiken soms iets anders is dan

Nadere informatie

Telelens of zoom. Een telelens is een lens met een beperkte beeldhoek Hierdoor worden verder weg gelegen objecten op groter weergegeven.

Telelens of zoom. Een telelens is een lens met een beperkte beeldhoek Hierdoor worden verder weg gelegen objecten op groter weergegeven. Telelens of zoom Een telelens is een lens met een beperkte beeldhoek Hierdoor worden verder weg gelegen objecten op groter weergegeven. Als het objectief zou bestaan uit één enkele lens met een brandpuntsafstand

Nadere informatie

FACULTEIT TECHNISCHE NATUURWETENSCHAPPEN Opleiding Technische Natuurkunde TENTAMEN

FACULTEIT TECHNISCHE NATUURWETENSCHAPPEN Opleiding Technische Natuurkunde TENTAMEN FACULTEIT TECHNISCHE NATUURWETENSCHAPPEN Opleiding Technische Natuurkunde Vak : Inleiding Optica (146012) Datum : 5 november 2010 Tijd : 8:45 uur 12.15 uur TENTAMEN Indien U een onderdeel van een vraagstuk

Nadere informatie

Lenzen. Welke lens moet ik kiezen en voor welk doel?

Lenzen. Welke lens moet ik kiezen en voor welk doel? Lenzen Welke lens moet ik kiezen en voor welk doel? Soorten lenzen Zoom lenzen (b.v. 24-70mm) Superzooooom lenzen (b.v. 18-300mm) Vast lenzen (b.v. 50mm) Soorten lenzen Macro lenzen (b.v. 100mm) (Super)

Nadere informatie

Uitwerkingen Hoofdstuk 2 Licht

Uitwerkingen Hoofdstuk 2 Licht Uitwerkingen Hoofdstuk 2 Licht Verkennen I a. Teken het gebouw met de zon in de tekening. De stand van de zon bepaalt waar de schaduw terecht komt. b. Een platte tekening. Jij staat voor de spiegel, de

Nadere informatie

0 50 100 150 200 250 300 v (in cm)

0 50 100 150 200 250 300 v (in cm) Lenzen 1 Van een lens is de beeldafstand b als functie van de voorwerpsafstand v bepaald en weergegeven in onderstaande grafiek. 300 250 200 b (in cm) 150 100 50 0 0 50 100 150 200 250 300 v (in cm) a.

Nadere informatie

SENSOR op stof en vlekken controleren

SENSOR op stof en vlekken controleren SENSOR op stof en vlekken controleren Camera: Jpeg. Om sneller te kunnen kijken op de computer. ISO op 100. Brandpuntsafstand 50 mm of meer. Scherpinstelling op handmatig (MF). a. Effen wit vel: Scherpstelling

Nadere informatie

Scherptediepte. Inleiding

Scherptediepte. Inleiding Inleiding In ieder objectief vinden we een diafragma. Het diafragma bestaat uit een aantal lamellen, die tesamen openingen met verschillende diameters kunnen vormen. Doordat het diafragma deze verschillende

Nadere informatie

Om sommen met reflectie op te lossen zijn er twee mogelijkheden: 1. Met de terugkaatsingswet: hoek van inval = hoek van terugkaatsing

Om sommen met reflectie op te lossen zijn er twee mogelijkheden: 1. Met de terugkaatsingswet: hoek van inval = hoek van terugkaatsing Inhoud Reflectie...2 Opgave: bundel op cilinder...3 Opgave: Atomic Force Microscope (AFM)...3 straal treft op grensvlak...5 Opgave: door een dikke lens...8 Opgave: Stralengang door een vloeistoflens...9

Nadere informatie

Portretfotografie. Portretfotografie. Scherptediepte. Tips & Trucs portretfotografie

Portretfotografie. Portretfotografie. Scherptediepte. Tips & Trucs portretfotografie Portretfotografie Tips & Trucs portretfotografie Tips & Trucs Ronnie Dankelman ReisReporterborrel 18 april 2009 Portretfotografie Camera instellingen Compositie Contact Er zijn drie aspecten waar je op

Nadere informatie

DE KLEINBEELDCAMERA. zoekerlens-camera voor kleinbeeld met parallax afwijking goedkope wegwerpcamera dure camera met prallax correctie

DE KLEINBEELDCAMERA. zoekerlens-camera voor kleinbeeld met parallax afwijking goedkope wegwerpcamera dure camera met prallax correctie DE KLEINBEELDCAMERA De kleinbeeldcamera functioneert met geperforeerde 35 mm film. Het filmformaat wordt aangeduid als 135 film. Bv. 135-36 is een kleinbeeldfilm met 36 opnamen. Het effectieve filmformaat

Nadere informatie

7.1 Beeldvorming en beeldconstructie

7.1 Beeldvorming en beeldconstructie Uitwerkingen opgaven hoofdstuk 7 7.1 Beeldvorming en beeldconstructie Opgave 1 Het beeld van een dia bij een diaprojector wordt gevormd door een bolle lens. De voorwerpsafstand is groter dan de brandpuntsafstand.

Nadere informatie

Digitale fotografie, enkele stellingen ontzenuwd.

Digitale fotografie, enkele stellingen ontzenuwd. Digitale fotografie, enkele stellingen ontzenuwd. Hans van Esdonk versie 2009-02-16#1 methodes om een onscherpe opname te maken... verkeerd scherpstellen bewegen tijdens de opname vieze lens verkeerde

Nadere informatie

BASIS FOTOGRAFIE BASISBEGRIPPEN

BASIS FOTOGRAFIE BASISBEGRIPPEN BASIS FOTOGRAFIE In fotografie draait alles om 2 eenvoudige zaken: het beschikbare licht (dat je wil vastleggen als foto op je film of sensor) de lens die je gebruikt om dit licht te manipuleren. Bij het

Nadere informatie

Microscopie, een oud en vertrouwd vakgebied. Inderdaad, een laboratorium zonder

Microscopie, een oud en vertrouwd vakgebied. Inderdaad, een laboratorium zonder Een kritische kijk Microscopie, een oud en vertrouwd vakgebied. Inderdaad, een laboratorium zonder microscoop is bijna ondenkbaar, dus lijkt lichtmicroscopie in tegenstelling tot elektronenmicroscopie

Nadere informatie

Informatie over Lenzen

Informatie over Lenzen Informatie over Lenzen Camera CCD Sensor: De grootte van de camerabeeld sensor (CCD) beïnvloed ook de kijkhoek, waarbij de kleinere beeldsensoren een smallere kijkhoek creëren wanneer gebruikt met eenzelfde

Nadere informatie

Over Scherpte en Diepte Sipke Wadman / Fotogroep Waalre Februari 2010

Over Scherpte en Diepte Sipke Wadman / Fotogroep Waalre Februari 2010 Over Scherpte en Diepte Sipke Wadman / Fotogroep Waalre Februari 2010 Scherpte en scherptediepte in foto's is een onderwerp van discussie dat ons bezig blijft houden. Er zijn vele subjectieve en artistieke

Nadere informatie

Uitwerkingen. Hoofdstuk 2 Licht. Verkennen

Uitwerkingen. Hoofdstuk 2 Licht. Verkennen Uitwerkingen Hoofdstuk 2 Licht Verkennen I a. Teken het gebouw met de zon in de tekening. De stand van de zon bepaalt waar de schaduw terecht komt. b. Maak een tekening in bovenaanzicht. Jij staat voor

Nadere informatie

Macro fotografie De eerste is de scherpstelafstand van de lens De tweede belangrijke waarde is de reproductiefactor

Macro fotografie De eerste is de scherpstelafstand van de lens De tweede belangrijke waarde is de reproductiefactor Macro fotografie is volgens velen één van de moeilijkst uit te voeren vormen van fotografie doordat je zo dicht op je onderwerp zit en dat je diafragma ver open is je slechts enkele millimeters hebt om

Nadere informatie

a) Bepaal door middel van een constructie de plaats van het beeld van de scherf en bepaal daaruit hoe groot Arno de scherf door de loep ziet.

a) Bepaal door middel van een constructie de plaats van het beeld van de scherf en bepaal daaruit hoe groot Arno de scherf door de loep ziet. NATUURKUNDE KLAS 5 ROEWERK H14-05/10/2011 PROEWERK Deze toets bestaat uit 3 opgaven (totaal 31 punten). Gebruik van eigen grafische rekenmachine en BINAS is toegestaan. Veel succes! ZET EERST JE NAAM OP

Nadere informatie

6.1 Voortplanting en weerkaatsing van licht 6.2 Spiegel en spiegelbeeld

6.1 Voortplanting en weerkaatsing van licht 6.2 Spiegel en spiegelbeeld 6.1 Voortplanting en weerkaatsing van licht 6.2 Spiegel en spiegelbeeld Lichtbronnen: Directe lichtbronnen produceren zelf licht Indirecte lichtbronnen reflecteren licht. Je ziet een voorwerp als er licht

Nadere informatie

3HV H2 breking.notebook October 28, 2015 H2 Licht

3HV H2 breking.notebook October 28, 2015 H2 Licht 3HV H2 breking.notebook October 28, 2015 H2 Licht 3HV H2 breking.notebook October 28, 2015 L1 L2 Wanneer een lichtstraal van het ene materiaal het andere ingaat kan de richting van de lichtstraal veranderen.

Nadere informatie

Stevin vwo deel 1 Uitwerkingen hoofdstuk 5 Spiegels en lenzen (22-03-2013) Pagina 1 van 23

Stevin vwo deel 1 Uitwerkingen hoofdstuk 5 Spiegels en lenzen (22-03-2013) Pagina 1 van 23 Stevin vwo deel 1 Uitwerkingen hoofdstuk 5 Spiegels en lenzen (22-03-2013) Pagina 1 van 23 Opgaven 5.1 Spiegeleelden 1 B en C 2 De ander staat 2 + 5 = 7 m voor de spiegel. Haar spiegeleeld staat 7 m achter

Nadere informatie

De Coma lenzen van Van Heel

De Coma lenzen van Van Heel De Coma lenzen van Van Heel C. Smorenburg TNO TPD, Stieltjesweg 1, 2628 CK Delff Op mijn werkkamer bij de TPD hangt een plaat aan de muur met vele (kleine) foto s van aberraties. Op de achterkant staat:

Nadere informatie

Licht; Elektromagnetische straling een golf Licht; een deeltje (foto-elektrisch effect). Licht; als een lichtstraal Licht beweegt met de

Licht; Elektromagnetische straling een golf Licht; een deeltje (foto-elektrisch effect). Licht; als een lichtstraal Licht beweegt met de Licht; Elektromagnetische straling een golf Licht; een deeltje (foto-elektrisch effect). Licht; als een lichtstraal Licht beweegt met de lichtsnelheid ~300.000 km/s! Rechte lijn Pijl er in voor de richting

Nadere informatie

Figuur 1: gekleurde pixels op een digitale sensor

Figuur 1: gekleurde pixels op een digitale sensor Wat zijn megapixels en waarom moet ik mij daar druk om maken? De afgelopen jaren zijn alle camera fabrikanten bezig geweest met een zogenaamde Megapixel oorlog. De ene fabrikant adverteerde met de nieuwste

Nadere informatie

Diafragma, hoe werkt het

Diafragma, hoe werkt het Diafragma, hoe werkt het DOOR KENNETH VERBURG IN BASISCURSUS - 172 REACTIES Onderdeel van de serie 1. Basiskennis Starten met een spiegelreflexcamera Diafragma, hoe werkt het De beste sluitertijd kiezen

Nadere informatie

SCHERPTE EN SCHERPTE DIEPTE. Een uiteenzetting wat is scherp en scherpte diepte, en wat doen we ermee

SCHERPTE EN SCHERPTE DIEPTE. Een uiteenzetting wat is scherp en scherpte diepte, en wat doen we ermee SCHERPTE EN SCHERPTE DIEPTE Een uiteenzetting wat is scherp en scherpte diepte, en wat doen we ermee Rob van Kralingen 2-2013 Verantwoording Over scherpte diepte, en voorafgaande aan dat begrip, de scherpte

Nadere informatie

jaar: 1994 nummer: 12

jaar: 1994 nummer: 12 jaar: 1994 nummer: 12 Een vrouw staat vóór een spiegel en kijkt met behulp van een handspiegel naar de bloem achter op haar hoofd.de afstanden van de bloem tot de spiegels zijn op de figuur aangegeven.

Nadere informatie

Deze toets bestaat uit 4 opgaven (31 punten). Gebruik eigen grafische rekenmachine en BINAS toegestaan. Veel succes! ZET JE NAAM OP DEZE

Deze toets bestaat uit 4 opgaven (31 punten). Gebruik eigen grafische rekenmachine en BINAS toegestaan. Veel succes! ZET JE NAAM OP DEZE NAAM: NATUURKUNDE KLAS 5 INHAALPROEFWERK PROEFWERK H14 11/10/2011 Deze toets bestaat uit 4 opgaven (31 punten). Gebruik eigen grafische rekenmachine en BINAS toegestaan. Veel succes! ZET JE NAAM OP DEZE

Nadere informatie

Inleiding in de optica (Ill)

Inleiding in de optica (Ill) Inleiding in de optica (Ill) H.G.J. Rutten In de vorige twee afleveringen werd de beeldvorming aan spiegel- en lenssystemen behandeld. Bij de behandeling werd uitgegaan van het paraxiale gebied, daar zijn

Nadere informatie

Fotografie Basiskennis! 13 september 2005 Door Augustijn Buelens & Jeff Ceuppens

Fotografie Basiskennis! 13 september 2005 Door Augustijn Buelens & Jeff Ceuppens Fotografie Basiskennis! 13 september 2005 Door Augustijn Buelens & Jeff Ceuppens Fotografie de basiskennis! Waarom? Analoog of digitaal blijft gelijk! Basiskennis is onontbeerlijk! Beter inzicht in wat

Nadere informatie

Newton 4vwo Natuurkunde Hoofdstuk 3 Lichtbeelden

Newton 4vwo Natuurkunde Hoofdstuk 3 Lichtbeelden Newton 4vwo Natuurkunde Hoofdstuk 3 Lichtbeelden Hoofdstukvragen: Het hoofdstuk gaat over de lichtbeelden die je met spiegels, lenzen en prisma s kunt maken. Hoe ontstaat bij een spiegel een beeld? En

Nadere informatie

Oefen-vt vwo4 B h6/7 licht 2007/2008. Opgaven en uitwerkingen vind je op www.agtijmensen.nl

Oefen-vt vwo4 B h6/7 licht 2007/2008. Opgaven en uitwerkingen vind je op www.agtijmensen.nl Opgaven en uitwerkingen vind je op www.agtijmensen.nl Oefen-vt vwo4 h6/7 licht 007/008. Lichtbreking (hoofdstuk 6). Een glasvezel bestaat uit één soort materiaal met een brekingsindex van,08. Laserstraal

Nadere informatie

Samenvatting Natuurkunde Hoofdstuk 2 Licht. Wat moet je leren/ kunnen voor het PW H2 Licht?

Samenvatting Natuurkunde Hoofdstuk 2 Licht. Wat moet je leren/ kunnen voor het PW H2 Licht? Wat moet je leren/ kunnen voor het PW H2 Licht? Alles noteren met significantie en in de standaard vorm ( in hoeverre dit lukt). Eerst opschrijven wat de gegevens en formules zijn en wat gevraagd wordt.

Nadere informatie

Noorderpoort Beroepsonderwijs Stadskanaal. Reader. Lenzen. J. Kuiper. Transfer Database

Noorderpoort Beroepsonderwijs Stadskanaal. Reader. Lenzen. J. Kuiper. Transfer Database Noorderpoort Beroepsonderwijs Stadskanaal Reader Lenzen J. Kuiper Transfer Database ThiemeMeulenhoff ontwikkelt leermiddelen voor Primair nderwijs, Algemeen Voortgezet nderwijs, Beroepsonderwijs en Volwasseneneducatie

Nadere informatie

Lenzen. Leerplandoel. Introductie. Voorwerps brandpunts - en beeldafstand

Lenzen. Leerplandoel. Introductie. Voorwerps brandpunts - en beeldafstand Lenzen Leerplandoel FYSICA TWEEDE GRAAD ASO WETENSCHAPPEN LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS VVKSO BRUSSEL D/2012/7841/009 5.1.2 Licht B21 De beelden bij een dunne bolle lens construeren en deze aanduiden als

Nadere informatie

hoofdstuk 5 Lenzen (inleiding).

hoofdstuk 5 Lenzen (inleiding). hoofdstuk 5 Lenzen (inleiding). 5.1 Drie soorten lichtbundels Als lichtstralen een bundel vormen kan dat op drie manieren. 1. een evenwijdige bundel. 2. een convergerende bundel 3. een divergerende bundel.

Nadere informatie

hoofdstuk 5 Lenzen (inleiding).

hoofdstuk 5 Lenzen (inleiding). hoofdstuk 5 Lenzen (inleiding). 5.1 Drie soorten lichtbundels Als lichtstralen een bundel vormen kan dat op drie manieren. 1. een evenwijdige bundel. 2. een convergerende bundel 3. een divergerende bundel.

Nadere informatie

OPTISCHE BANK. Vakoverschrijdend Practicum. 2 de Kandidatuur Burgerlijk Ingenieur. Prof. dr. Gaston Van Den Berge

OPTISCHE BANK. Vakoverschrijdend Practicum. 2 de Kandidatuur Burgerlijk Ingenieur. Prof. dr. Gaston Van Den Berge 2 de Kandidatuur Burgerlijk Ingenieur Vakoverschrijdend Practicum Prof. dr. Gaston Van Den Berge OPTISCHE BANK Practicumopstelling nr. 1 woensdag 03 november 2004 Kenny Van Heuverswijn 151 Koen Verdegem

Nadere informatie

SCHERPTEDIEPTE EN EXPOAPERTURE 2

SCHERPTEDIEPTE EN EXPOAPERTURE 2 SCHERPTEDIEPTE EN EXPOAPERTURE 2 Inleiding Een aantal factoren speelt een rol bij het maken van een goede foto. In de eerste plaats het onderwerp en dan vooral de manier waarop het onderwerp is ingekaderd.

Nadere informatie

TENTAMEN. x 2 x 3. x x2. cos( x y) cos ( x) cos( y) + sin( x) sin( y) d dx arcsin( x)

TENTAMEN. x 2 x 3. x x2. cos( x y) cos ( x) cos( y) + sin( x) sin( y) d dx arcsin( x) FACULTEIT TECHNISCHE NATUURWETENSCHAPPEN Opleiding Technische Natuurkunde Kenmerk: 46055907/VGr/KGr Vak : Inleiding Optica (4602) Datum : 29 januari 200 Tijd : 3:45 uur 7.5 uur TENTAMEN Indien U een onderdeel

Nadere informatie

D1 Project Zoomlens. Arash Khatami Jan van Veldhuizen Daan Kater. Faculteit der Technische Natuurwetenschappen Universiteit Twente Enschede

D1 Project Zoomlens. Arash Khatami Jan van Veldhuizen Daan Kater. Faculteit der Technische Natuurwetenschappen Universiteit Twente Enschede D1 Project Zoomlens Arash Khatami Jan van Veldhuizen Daan Kater Faculteit der Technische Natuurwetenschappen Universiteit Twente Enschede Voorwoord Voorwoord Tijdens het tweede jaar van de studie Technische

Nadere informatie

Fotograferen in de Berry

Fotograferen in de Berry Fotocursus op camping le Bonhomme met dank aan de HCC versie feb 2008 Deel 1 blad 1 Inleiding Iedereen schiet weleens een plaatje, maar het resultaat is niet altijd zoals verwacht. De foto is onscherp,

Nadere informatie

5.1 Voortplanting en weerkaatsing van licht

5.1 Voortplanting en weerkaatsing van licht Uitwerkingen opgaven hoofdstuk 5 5.1 Voortplanting en weerkaatsing van licht Opgave 10 16 x 4,03 10 a afstand = lichtsnelheid tijd; s = c t t = = = 8 c 2,9979 10 b Eerste manier 1 lichtjaar = 9,461 10

Nadere informatie

Digitale fotografie onder water

Digitale fotografie onder water Digitale fotografie onder water Digitale fotografie wordt meer en meer bereikbaar voor de gewone duiker (Jan-met-de- Cap). Dit komt omdat veel camera merken goed geprijsde onderwaterhuizen leveren voor

Nadere informatie

6.1 Voortplanting en weerkaatsing van licht 6.2 Spiegel en spiegelbeeld

6.1 Voortplanting en weerkaatsing van licht 6.2 Spiegel en spiegelbeeld 6.1 Voortplanting en weerkaatsing van licht 6.2 Spiegel en spiegelbeeld Lichtbronnen: Directe lichtbronnen produceren zelf licht Indirecte lichtbronnen reflecteren licht. Je ziet een voorwerp als er licht

Nadere informatie

Lenzen. N.G. Schultheiss

Lenzen. N.G. Schultheiss Lenzen N.G. Schultheiss Inleiding Deze module volgt op de module Spiegels. Deze module wordt vervolgd met de module Telescopen of de module Lenzen maken. Uiteindelijk kun je met de opgedane kennis een

Nadere informatie

Wat is fotograferen? foto=licht grafie=schrijven Het vastleggen van licht

Wat is fotograferen? foto=licht grafie=schrijven Het vastleggen van licht Fotografie Wat is fotograferen? foto=licht grafie=schrijven Het vastleggen van licht Leren kijken (juiste informatie vastleggen) Technieken beheersen (camera + belichting) (Bewerken van foto s met Photoshop)

Nadere informatie

Lenzen. Leerplandoel. Introductie. Voorwerps brandpunts - en beeldafstand

Lenzen. Leerplandoel. Introductie. Voorwerps brandpunts - en beeldafstand Lenzen Leerplandoel FYSICA TWEEDE GRAAD ASO WETENSCHAPPEN LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS VVKSO BRUSSEL D/2012/7841/009 5.1.2 Licht B21 De beelden bij een dunne bolle lens construeren en deze aanduiden als

Nadere informatie

Reflectie. Om sommen met reflectie op te lossen zijn er twee mogelijkheden: 1. Met de terugkaatsingswet: hoek van inval = hoek van terugkaatsing

Reflectie. Om sommen met reflectie op te lossen zijn er twee mogelijkheden: 1. Met de terugkaatsingswet: hoek van inval = hoek van terugkaatsing Inhoud Reflectie... 2 Opgave: Lichtbundel op cilinder... 3 Lichtstraal treft op grensvlak... 4 Opgave: Breking en interne reflectie I... 6 Opgave: Breking en interne reflectie II... 7 Opgave: Multi-Touch

Nadere informatie

Deze toets bestaat uit 4 opgaven (33 punten). Gebruik eigen grafische rekenmachine en BINAS toegestaan. Veel succes! ZET JE NAAM OP DEZE

Deze toets bestaat uit 4 opgaven (33 punten). Gebruik eigen grafische rekenmachine en BINAS toegestaan. Veel succes! ZET JE NAAM OP DEZE NAAM: NATUURKUNDE KAS 5 ROEFWERK H14 13/05/2009 PROEFWERK Deze toets bestaat uit 4 opgaven (33 punten). Gebruik eigen grafische rekenmachine en BINAS toegestaan. Veel succes! ZET JE NAAM OP DEZE Opgave

Nadere informatie

Belichting. Bepaal je ISO-waarde altijd nadat je de diafragma en sluitertijd hebt bepaald.

Belichting. Bepaal je ISO-waarde altijd nadat je de diafragma en sluitertijd hebt bepaald. Belichting Sluitertijd 1/4 1/8 1/15 1/30 1/60 1/125 1/250 1/500 Diafragma 2.8 4 5.6 8 11 16 22 32 ISO ruis geen ruis 3200 1600 800 400 200 100 lichter donkerder Bepaal je ISO-waarde altijd nadat je de

Nadere informatie

Repetitie Lenzen 3 Havo Naam: Klas: Leerstof: 1 t/m 7

Repetitie Lenzen 3 Havo Naam: Klas: Leerstof: 1 t/m 7 Repetitie Lenzen 3 Havo Naam: Klas: Leerstof: 1 t/m 7 Opgave 1 Iris krijgt een bril voorgeschreven van 4 dioptrie. Zij houdt de bril in de zon en probeert de stralen te bundelen om zodoende een stukje

Nadere informatie

Thema 3 Verrekijkers. astronomische kijker

Thema 3 Verrekijkers. astronomische kijker 07-0-005 0: Pagina Verrekijkers Inleiding Om verre voorwerpen beter te kunnen zien, kun je gebruikmaken van verrekijkers. Die zijn er in vele soorten. De astronomische kijker wordt gebruikt voor het bekijken

Nadere informatie

Al in 1608 probeerde Hans Lipperhey uit Middelburg een telescoop te patenteren.

Al in 1608 probeerde Hans Lipperhey uit Middelburg een telescoop te patenteren. Telescopen Al in 1608 probeerde Hans Lipperhey uit Middelburg een telescoop te patenteren. Een telescoop werd het eerst voor astronomische waarnemingen door Galileo Galilei ingezet, in 1609 Galilei ontdekte

Nadere informatie

Vormstabiele lenzen. (harde lenzen)

Vormstabiele lenzen. (harde lenzen) Vormstabiele lenzen (harde lenzen) Herhaling:astigmatisme Herhaling:astigmatisme Uitwendig astigmatisme= corneaal Herhaling:astigmatisme Uitwendig astigmatisme= corneaal Inwendig astigmatisme = lens REGEL

Nadere informatie

Verschillende lenzen, verschillende toepassingen.

Verschillende lenzen, verschillende toepassingen. Verschillende lenzen, verschillende toepassingen. Hallo en wederom welkom bij mijn zesde blog. Deze keer wil ik het graag hebben over verschillende lenzen en hun toepassing. Ik krijg vaak de vraag: welke

Nadere informatie

Reader 37. Workshop Fotografie. September 2007 Mediatheek Moller Tilburg

Reader 37. Workshop Fotografie. September 2007 Mediatheek Moller Tilburg Reader 37 Workshop Fotografie September 2007 Mediatheek Moller Tilburg 2 Inhoudsopgave 1 Theorie van fotografie.. 4 1.1 Diafragma en sluitertijd. 4 1.2 Pixels. 8 1.3 Bestandgrootte.. 9 1.4 Scherpte/diepte.

Nadere informatie

Techniek. Microfotografie. Huub de Waard

Techniek. Microfotografie. Huub de Waard Techniek Microfotografie Huub de Waard Microfotografie Microfotografie is de overtreffende tak van macrofotografie. Bij vergrotingen van 1:1 spreken we van macro en is het onderwerp op de sensor net zo

Nadere informatie

Suggesties voor demo s lenzen

Suggesties voor demo s lenzen Suggesties voor demo s lenzen Paragraaf 1 Toon een bolle en een holle lens. Demo convergerende werking van een bolle lens Laat een klein lampje (6 V) steeds dichter bij een bolle lens komen. Geef de verschillende

Nadere informatie

Geometrische optica. Hoofdstuk 1. 1.1 Principe van Huygens. 1.2 Weerkaatsing van lichtgolven.

Geometrische optica. Hoofdstuk 1. 1.1 Principe van Huygens. 1.2 Weerkaatsing van lichtgolven. Inhoudsopgave Geometrische optica Principe van Huygens Weerkaatsing van lichtgolven 3 Breking van lichtgolven 4 4 Totale weerkaatsing en lichtgeleiders 6 5 Breking van lichtstralen door een sferisch diopter

Nadere informatie

Faculteit Biomedische Technologie Tentamen OPTICA (8N040) 16 augustus 2012, 9:00-12:00 uur

Faculteit Biomedische Technologie Tentamen OPTICA (8N040) 16 augustus 2012, 9:00-12:00 uur Faculteit Biomedische Technologie Tentamen OPTICA (8N040) 16 augustus 2012, 9:00-12:00 uur Opmerkingen: 1) Lijsten met de punten toegekend door de corrector worden op OASE gepubliceerd. De antwoorden van

Nadere informatie

2 Terugkaatsing en breking

2 Terugkaatsing en breking 2 Terugkaatsing en breking Instapvragen bij 2 Hoeveel weet je al van de onderstaande vragen? Noteer je voorlopig antwoord. - Voorwerpen die geen licht geven kunnen we toch zien. Hoe komt dat? - Hoe komt

Nadere informatie

jaar: 1990 nummer: 08

jaar: 1990 nummer: 08 jaar: 1990 nummer: 08 De figuur toont een blok op een helling. Door de wrijving glijdt het blok niet naar beneden zolang de hellingshoek kleiner is dan een bepaalde waarde Vervang nu het blok door een

Nadere informatie

fotografie Aquarium Er E n r ö ö Dob Do ro r n o yi 23-1-2014 1

fotografie Aquarium Er E n r ö ö Dob Do ro r n o yi 23-1-2014 1 Aquarium fotografie Ernö Dobronyi 23-1-2014 1 Onderwerpen Hardware Welke camera Welke objectief Welke flitser Welke hulpmiddelen De theorie Beeldvorming Witbalans Reflectie Compositie Pauze De praktijk

Nadere informatie

FACULTEIT TECHNISCHE NATUURWETENSCHAPPEN. Opleiding Technische Natuurkunde TENTAMEN

FACULTEIT TECHNISCHE NATUURWETENSCHAPPEN. Opleiding Technische Natuurkunde TENTAMEN FACULTEIT TECHNISCHE NATUURWETENSCHAPPEN Opleiding Technische Natuurkunde TENTAMEN Vak : Inleiding Optica (19146011) Datum : 9 november 01 Tijd : 8:45 uur 1.15 uur Indien U een onderdeel van een vraagstuk

Nadere informatie

Fotoclub OPTIKA. Zwijndrecht. Macrofotografie. 1. Wat is macrofotografie? OPTIKA Zwijndrecht 9 november 2012

Fotoclub OPTIKA. Zwijndrecht. Macrofotografie. 1. Wat is macrofotografie? OPTIKA Zwijndrecht 9 november 2012 1. Wat is macrofotografie? komt neer op het nemen van foto s van kleine voorwerpen zodat we op de foto s details zien die we met het blote oog niet zouden opmerken. Je ontdekt een nieuwe wereld waar je

Nadere informatie

Opgave 1: Constructies (6p) In figuur 1 op de bijlage staat een voorwerp (doorgetrokken pijl) links van de lens.

Opgave 1: Constructies (6p) In figuur 1 op de bijlage staat een voorwerp (doorgetrokken pijl) links van de lens. NATUURKUNDE KAS 5 ROEWERK H4-06/0/00 PROEWERK Deze toets bestaat uit 4 opgaven (totaal 3 punten). Gebruik van eigen grafische rekenmachine en BINAS is toegestaan. Veel succes! ZET EERST JE NAAM OP DE Opgave

Nadere informatie

Instellingen. Afbeelding 3.1 Boven op een spiegelreflexcamera. draaiknop waarmee de M-stand kan worden ingesteld.

Instellingen. Afbeelding 3.1 Boven op een spiegelreflexcamera. draaiknop waarmee de M-stand kan worden ingesteld. Instellingen 3 Hoe geavanceerd de camera ook is, met mondfotografie zijn de beste resultaten te bereiken door manueel te werken. Dit hoofdstuk zal dat duidelijk maken. Omdat de instelling van de verschillende

Nadere informatie

De snelheid van de auto neemt eerst toe en wordt na zekere tijd constant. Bereken de snelheid die de auto dan heeft.

De snelheid van de auto neemt eerst toe en wordt na zekere tijd constant. Bereken de snelheid die de auto dan heeft. Opgave 1 Een auto Met een auto worden enkele proeven gedaan. De wrijvingskracht F w op de auto is daarbij gelijk aan de som van de rolwrijving F w,rol en de luchtwrijving F w,lucht. F w,rol heeft bij elke

Nadere informatie

Opdrachten. Druk dit document af en maak hierop aantekeningen tijdens uw fotosessies

Opdrachten. Druk dit document af en maak hierop aantekeningen tijdens uw fotosessies 1 Opdrachten In Hoofdstuk 1 De digitale camera en Hoofdstuk 2 Digitaal fotograferen van het Handboek Digitale fotografie en fotobewerking staan opdrachten die u zelf kunt uitvoeren. Als u alle opdrachten

Nadere informatie

Ieder objectief vertelt een verhaal 1 Drie-eenheid 3 Cerebraal zoomen 4. Wat is een objectief? 7 Camera obscura 11 Naamgeving en verdere kenmerken 22

Ieder objectief vertelt een verhaal 1 Drie-eenheid 3 Cerebraal zoomen 4. Wat is een objectief? 7 Camera obscura 11 Naamgeving en verdere kenmerken 22 Inhoud Ieder objectief vertelt een verhaal 1 Drie-eenheid 3 Cerebraal zoomen 4 Wat is een objectief? 7 Camera obscura 11 Naamgeving en verdere kenmerken 22 Van biconvex tot superzoom 33 Van Huygens tot

Nadere informatie

FACULTEIT TECHNISCHE NATUURWETENSCHAPPEN Opleiding Technische Natuurkunde TENTAMEN

FACULTEIT TECHNISCHE NATUURWETENSCHAPPEN Opleiding Technische Natuurkunde TENTAMEN FACULTET TECHNSCHE NATUUWETENSCHAPPEN Opleiding Technische Natuurkunde Vak : nleiding Optica (46) Datu : 5 noveber Tijd : 8:45 uur.5 uur TENTAMEN ndien U een onderdeel van een vraagstuk niet kunt aken

Nadere informatie

Het tekenen van lichtstralen door lenzen (constructies)

Het tekenen van lichtstralen door lenzen (constructies) Het tekenen van lichtstralen door lenzen (constructies) Zie: http://webphysics.davidson.edu/applets/optics/intro.html Bolle (positieve) lens Een bolle lens heeft twee brandpunten F. Evenwijdige (loodrechte)

Nadere informatie

GAMMA «EUROPE» Het licht aan de top!

GAMMA «EUROPE» Het licht aan de top! GAMMA «EUROPE» Het licht aan de top! Hoogwaardige optische systemen die «het licht opnieuw scheppen»... Schijwerpers voor halogeenlampen 1000/1200/2000 W De sleutel tot succes Uitzonderlijk lichtrendement

Nadere informatie

Nederlandse Samenvatting

Nederlandse Samenvatting Kim W. van Gaalen Een van de meest voorkomende oorzaken van (tijdelijk) slechter zien is staar (grijze staar, cataract). Staar wordt veroorzaakt door chemische veranderingen in de lens, waardoor er troebelingen

Nadere informatie

De grote kunst is dus ervoor te zorgen dat de juiste dosis licht op de juiste plaats terechtkomt. Dat behandelen we in dit hoofdstuk.

De grote kunst is dus ervoor te zorgen dat de juiste dosis licht op de juiste plaats terechtkomt. Dat behandelen we in dit hoofdstuk. Deel II Deel II: Licht en Lenzen 1. Er zij Licht! In het boek Genesis, dat het scheppingsverhaal behandelt, wordt beschreven hoe God als eerste daad het licht deed ontstaan en het verschil maakte tussen

Nadere informatie

Theorie beeldvorming - gevorderd

Theorie beeldvorming - gevorderd Theorie beeldvorming - gevorderd Al heel lang geleden ontdekten onderzoekers dat als licht op een materiaal valt, de lichtstraal dan van richting verandert. Een voorbeeld hiervan is ook te zien in het

Nadere informatie

Technische aspecten van de MACROFOTOGRAFIE. Presentatie voor FC Rapenland. September 2013. Door. Jos van der Hijden. met dank aan:

Technische aspecten van de MACROFOTOGRAFIE. Presentatie voor FC Rapenland. September 2013. Door. Jos van der Hijden. met dank aan: Technische aspecten van de MACROFOTOGRAFIE Presentatie voor FC Rapenland September 2013 Door met dank aan: Wikipedea, Johan van der Wielen, W.Kruyt, Rober Berdan, Ron Todd, Frank Phillips (Versie 1.1,

Nadere informatie

Fotografie: van opname tot archivering deel 1. Bruno Vandermeulen

Fotografie: van opname tot archivering deel 1. Bruno Vandermeulen Fotografie: van opname tot archivering deel 1 Bruno Vandermeulen 6 7 8 9 10 11 12 1 3 Wat is een camera? Zwarte doos: camera obscura Sensor Sluiter Objectief Diafragma Sensor Pixels Grootte 15 16 Camera

Nadere informatie

Digitale camera's. digitale camera's 1

Digitale camera's. digitale camera's 1 Digitale camera's digitale camera's 1 Categorieën (Ultra) compact Spiegelreflex lijkend Spiegelreflex Digitale achterwanden digitale camera's 2 (Ultra) compact Geschikt voor de meeste mensen Overal mee

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Digitale camera Voorwoord Ik doe mijn werkstuk over de digitale camera, omdat mij dat wel interessant lijkt. Verder leek het mij een onderwerp wat niemand zou kiezen en waar de meeste kinderen niet veel

Nadere informatie

Concept Cartoons Wetenschap

Concept Cartoons Wetenschap Concept Cartoons Wetenschap Digitale weegschaal Voor het exact bepalen van gewicht. Deze digitale weegschaal bepaalt het gewicht van 0.1g tot 1000g. Te gebruiken in allerlei situaties waarbij het belangrijk

Nadere informatie

Natuur en landschapsfotografie

Natuur en landschapsfotografie Natuur en landschapsfotografie Dirk Claes Natuurfotografie is een zeer populaire vorm van fotografie. Je hoeft heus niet ver te gaan om te kunnen genieten van de natuur. Je eigen tuin, een park in de stad,

Nadere informatie

Scherptediepte. Scherpte diepte wordt dikwijls weergegeven als 'DOF' (DepthOf Field)

Scherptediepte. Scherpte diepte wordt dikwijls weergegeven als 'DOF' (DepthOf Field) Scherptediepte. Scherpte diepte wordt dikwijls weergegeven als 'DOF' (DepthOf Field) Eerst en vooral een kleine herhaling: Het Diafragma of Lensopening. Als je de technische specs van je lens bekijkt,

Nadere informatie

OPDRACHTKAART. Thema: AV-technieken. Fotografie 6. Scherptediepte AV-01-06-01. Voorkennis: Je hebt de opdracht De fotocamera afgerond.

OPDRACHTKAART. Thema: AV-technieken. Fotografie 6. Scherptediepte AV-01-06-01. Voorkennis: Je hebt de opdracht De fotocamera afgerond. OPDRACHTKAART AV-01-06-01 Scherptediepte Voorkennis: Je hebt de opdracht De fotocamera afgerond. Intro: Scherptediepte is een creatief hulpmiddel om je eigen visie op de werkelijkheid te laten zien. Door

Nadere informatie

Goed belicht. Diafragma, sluitertijd en ISO-waarde

Goed belicht. Diafragma, sluitertijd en ISO-waarde Goed belicht Diafragma, sluitertijd en ISO-waarde INLEIDING Voor fotograferen heb je licht nodig. Licht dat via de lens op een beeldsensor valt. (Heel lang geleden, toen er nog geen sensors waren, moest

Nadere informatie

De belichtingsdriehoek

De belichtingsdriehoek Workshop Dick Jeukens Leren en doen (LED) De uiteindelijke belichting op de foto van een scène, hoe donker of licht, wordt bepaald door een samenspel van het DIAFRAGMA, de SLUITERTIJD en de ISO LICHTGEVOELIGHEID.

Nadere informatie

Scherp zien onder water

Scherp zien onder water Scherp zien onder water Keuzeopdracht biologie/natuurkunde voor de bovenbouw Een verdiepende opdracht over de werking van lenzen Voorkennis: het oog; breking van licht; brekingsindex; beeldvorming bij

Nadere informatie

het oog > bijziendheid > verziendheid > leeftijdverziendheid > astigmatisme

het oog > bijziendheid > verziendheid > leeftijdverziendheid > astigmatisme Algemeen (emmetroop oog) Een bril of een contactlens wordt in de meeste gevallen toegepast om een brekingsfout van het oog te corrigeren. Er zijn verschillende brekingsfouten. verziendheid en de bijziendheid.

Nadere informatie

Objectieven voor digitaal

Objectieven voor digitaal Inleiding Enige tijd geleden waren de prijzen van de digitale reflexcamera s dusdanig hoog, dat ze alleen door professionals of hobbyisten met een dikke portefeulle aangeschaft konden worden. De (serieuzere)

Nadere informatie

Wat is een digitale foto

Wat is een digitale foto Inleiding: basiskennis We beoefenen allemaal de fotografie in de hobbysfeer. Sommigen al jaren, anderen sinds kort. Maar we weten allemaal wat een camera is, en een computer, en een printer. We weten allemaal

Nadere informatie

UITWERKINGEN Examentraining (KeCo) SET-B HAVO5-Na

UITWERKINGEN Examentraining (KeCo) SET-B HAVO5-Na UITWERKINGEN KeCo-Examentraining SET-C HAVO5-Na UITWERKINGEN Examentraining (KeCo) SET-B HAVO5-Na EX.O... Lichtstraal A verplaatst zich van lucht naar water, dus naar een optisch dichtere stof toe. Er

Nadere informatie

Handleiding Oogfunctiemodel

Handleiding Oogfunctiemodel Handleiding Oogfunctiemodel 300132 De mogelijkheden van het oog functiemodel zijn: - beeldvorming, met een positieve lens - gekleurde voorwerpen zien - accommoderen; werking van de ooglens - oogafwijkingen

Nadere informatie