Opdrachten. Bij het maken van een sectorwerkstuk 10 e klas VMBO-TL

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Opdrachten. Bij het maken van een sectorwerkstuk 10 e klas VMBO-TL"

Transcriptie

1 Opdrachten Bij het maken van een sectorwerkstuk 10 e klas VMBO-TL Geert Grote College Klas 10 VMBO-tl NAAM: KLAS:

2 Inhoudsopgave Inleiding 3 Opdracht 1: Het kiezen van een onderwerp 4 Opdracht 1.2: Hoe ver ben jij met het kiezen van je onderwerp voor je sectorwerkstuk? 5 Stroomdiagram 6 Opdracht 1.3 Brainstormen 7 Wat is brainstormen? 7 Stappenplan brainstormen 7 Opdracht 1.4 Mindmapping 9 Wat is mindmapping? 9 Hoe maak je een mindmap? 9 Stappenplan voor het maken van een mindmap 10 Voorbeeld van een mindmap 11 Opdracht 1.5 Lijst met onderwerpen 13 Opdracht onderwerp uit de lijst kiezen 13 Lijst 14 Opdracht 2 Een onderzoeksplan maken 17 Wat is een onderzoek? 17 Wat heb je nodig? 17 Opdracht 2.1 het formuleren van je onderzoeksvraag en deelvragen 18 Stappenplan voor het maken van een onderzoeksplan 18 Opdracht onderzoeksplan invullen 20 Opdracht 2.2 : Plannen en organiseren 22 Stap 4 plan van aanpak opstellen 22 Opdracht 2.3 bijhouden van je (leer)proces 25 Stap 5 een logboek bijhouden 25 Bijhouden van je leerproces 27 Stap 6 het schrijven van een procesverslag 27 Opdracht 3 presentatie voorbereiden en houden 28 Adviezen voor de mondelinge presentatie 30 De voorbereiding 30 Gebruik van hulpmiddelen tijdens de presentatie 30 Na afloop van de presentatie 31 Duopresentatie 31 Geert Grote college sectorwerkstuk

3 Inleiding Je bent bezig in de oriëntatiefase van je sectorwerkstuk. In deze fase wordt er al meteen van je verwacht dat je keuzes maakt. Waarschijnlijk ken je het gevoel wel, je docent vraagt je om een onderwerp te kiezen voor je werkstuk. Er komen dan allemaal vragen bij je naar boven, zoals waar moet ik het over gaan hebben? Is het onderwerp niet al te breed? etc. Deze handleiding hoort bij het informatieboekje over hoe een sectorwerkstuk moet maken. In dit boekje staan opdrachten die je kunnen helpen bij het maken van je sectorwerkstuk. In dit opdrachtenboekje staan opdrachten om een onderwerp voor je sectorwerkstuk te kiezen en tevens is dit opdrachtenboekje een handreiking om je te leren hoe je een onderwerp kunt afbakenen. Het afbakenen van het onderwerp is belangrijk voor je voorgang van je profielwerkstuk, want wanneer je hiermee klaar bent, heb je een goede richting gevonden hoe je het werken aan je meesterproef moet voortzetten en begint het werken aan je meesterproef pas echt. De opdrachten zijn zo opgebouwd dat je in kunt stappen waar jij dat nodig vind. Je start bij een keuzeflow afhankelijk van de uitkomsten van deze flow wordt je doorverwezen naar de opdracht brainstormen, mindmappen of naar de lijst. Als je eenmaal een onderwerp hebt dan kun je dit gaan afbakenen door er een onderzoek aan te verbinden. Heel veel plezier met het maken van je sectorwerkstuk! Geert Grote college sectorwerkstuk

4 Opdracht 1: Het kiezen van een onderwerp Zonder onderwerp is er geen onderzoek. Een onderwerp wordt geboren uit dingen die je gezien of meegemaakt hebt. Gebeurtenissen of ontwikkelingen waarover je iets in de krant hebt gelezen, of zo maar van horen zeggen. Soms is het moeilijk een keuze te maken uit al die onderwerpen die er zijn. Hoe kies je een onderwerp en hoe schat je in dat dat onderwerp een uitvoerbaar onderzoek gaat opleveren? In deze handleiding kom je 3 methoden tegen die jou kunnen helpen bij het bedenken van een onderwerp. Keuzeflow Brainstormen methode Mindmap methode Heb uiteindelijk een keuze kunnen maken dan helpt de laatste opdracht om je onderwerp af te bakenen en een start te maken naar een onderzoek voor je sectorwerkstuk. Dit onderzoeksplan geeft al een grof beeld van wat je wilt gaan doen om je sectorwerkstuk voldoende af te ronden en wat je voor je sectorwerkstuk nodig hebt om het onderzoek te kunnen uitvoeren. Geert Grote college sectorwerkstuk

5 Opdracht 1.2: Hoe ver ben jij met het kiezen van je onderwerp voor je sectorwerkstuk? Keuzeflow Deze opdracht gaat over de keuze flow. De opdracht is uitermate geschikt om je tijdens het keuzeproces te leiden, met als doel je naar de opdracht te leiden waarmee je tot een gefundeerde keuze van je onderwerp van je sectorwerkstuk komt. Hoe moet je te werk gaan? Het is een vrij gemakkelijk proces. Je leest de vraag en hebt dan een keuze te maken. Via de vragen en jouw keuzes die je maakt kom je bij een opdracht uit. Deze opdracht ga je dan uitvoeren. Heb je de opdracht gedaan en nog geen onderwerp gevonden, ga dan weer naar de flow terug en vervolg je vragen/keuze route. Aan het eind van de opdracht heeft flow jou geleidt tot de volgende opdracht die je moet gaan maken. Als je al precies weet wat je onderwerp is dan kun je bijvoorbeeld je onderzoeksplan helemaal gaan opstellen tot in de details. Heel veel succes met het flowen! Geert Grote college sectorwerkstuk

6 Stroomdiagram Start Heb je een thema? Ja Heb je een onderwerp? Ja Ga naar de opdracht Afbakenen Einde Nee Nee Voer de opdracht Brainstormen uit voor een thema Heb je een thema gevonden? Ja Voer de opdracht Mindmapping uit voor het onderwerp Nee Kies een thema uit de lijst Legenda bij de flow Vierkant (blauw) betekend een proces Ruit (geel) betekend een beslissing Pijl betekend de richting die je opgaat na je beslissing Start (Groen) betekend beginpunt Eind (oranje) betekend eindpunt Geert Grote college sectorwerkstuk

7 Opdracht 1.3 Brainstormen Deze opdracht gaat over brainstormen. De opdracht is ook geschikt om een thema te vinden voor je sectorwerkstuk. Op deze wijze kun je uiteindelijk voor een groot deel erachter komen welk thema je wilt gaan uitwerken voor je meesterproef en hoe je het sectorwerkstuk wilt gaan uitvoeren. Wat is brainstormen? Brainstormen ook wel vrije associatie (dat wil zeggen dat er in principe van alles mag worden bedacht, gezegd en worden opgeschreven) genoemd is een werkvorm waarbij door middel van groepsproces of alleen oplossingen of ideeën worden opgedaan en geïnventariseerd voor /over een vooraf gestelde(e) probleem of vraag. Stappenplan brainstormen Stap 1 Stel je een tijdje voordat de keuze van het thema gemaakt moet worden, open voor ideeën en indrukken die je opdoet bij verschillende vakken. Stap 2 erschillende vakken behandeld. Stap 3 Er kunnen ook dingen in je omgeving zijn die je meer opvallen doordat je je ervoor openstelt. Je herinnert je mogelijk nog een vraag die je eerder bezig heeft gehouden. Stap 4 Haal ideeën uit (regionale) kranten, uit tijdschriften of van het internet. Schrijf ideeën op. Bedenk dat een onderwerp dat je niet interesseert nooit een goed onderzoek kan opleveren. Geert Grote college sectorwerkstuk

8 Stap 5 Denk na over voorwaarden waaraan moet worden voldaan om verschillende ideeën uit te voeren. Zijn alle materialen aanwezig en is een plek waar het onderzoek uit te voeren is? Bedenk ook welke resultaten de verschillende ideeën zullen opleveren. Kortom, je zet voor- en nadelen op een rij en zet achter de voordelen ++ en achter de nadelen --. Stap 6 Geef punten aan elk voor en nadeel van een onderwerp en tel de punten op. Het onderwerp met het hoogste aantal punten komt het meest in aanmerking om onderzocht te worden. Stap 7 Schrijf meer dan één onderwerp op die je interesseert. Tot slot! Heb je na de brainstormopdracht een thema, ga dan naar de opdracht mindmappen. Heb je nog geen idee welk onderwerp je wilt gebruiken voor je meesterproef, ga dan naar de lijst en kies een onderwerp uit de lijst. Geert Grote college sectorwerkstuk

9 Opdracht 1.4 Mindmapping Deze opdracht gaat over mindmapping. Deze opdracht is uitermate geschikt om uit te voeren als je al een thema hebt gevonden en je wilt dit thema ordenen in kleinere onderwerpen. Op deze wijze kun je uiteindelijk voor een groot deel erachter komen welk onderwerp je wilt gaan uitwerken voor je meesterproef en hoe je de meesterproef wilt gaan uitvoeren. Wat is mindmapping? Een mindmap is een grafisch schema of een informatieboom, dat begint met een centraal onderwerp. Het centrale onderwerp wordt daarna gelinkt aan bijzaken en verwante ideeën. Een mindmap zou bij het studeren helpen details van hoofdzaken te onderscheiden en informatie logisch te ordenen in het geheugen. Door kleuren en kleine tekeningetjes te maken in de vorm van een mindmap kan je volgens meneer T Buzan de informatie beter ordenen en beter onthouden. Meneer T Buzan is de bedenker van het maken van mindmaps. Hoe maak je een mindmap? Benodigdheden Gekleurde stiften en of verf, krijt etc. A3 papier wit Pen Knutselspullen (gekleurd papier, lijm, schaar etc.) Fantasie Geert Grote college sectorwerkstuk

10 Stappenplan voor het maken van een mindmap 1. Begin met een centraal onderwerp Pak het A3 papier en schrijf in het midden een centraal onderwerp op. Dit is het onderwerp waar de Mind Map om draait. Maak van dit onderwerp ook een kleine tekening. In dit voorbeeld gaan we uit van een Mind Map die je persoonlijke vaardigheden uiteen zet. Zet onder de tekening je naam. In het midden van de mindmap (de start) zou je kunnen beginnen met een van de onderstaande punten. Midden (start) Een vraag Een idee Een taak Een concreet object Thema (voorbeelden) hebt: Welke onderwerpen horen er bij het thema dat ik gekozen heb? Het gedrag van olifanten in de dierentuin of een ontwerp maken Tellen van het aantal huismussen in Amsterdam De microscoop 2. Verbind takken aan het onderwerp Kies een gekleurde stift en teken een tak van de middelste afbeelding naar buiten. Schrijf op deze tak een woord dat te maken heeft met je persoonlijke vaardigheden die te maken hebben met het onderwerp dat je gekozen hebt dit zijn de sleutelwoorden. Teken met andere kleuren ook nog een aantal andere takken, zoals bijvoorbeeld doelen (wat wil je met het onderwerpen of profielwerkstuk bereiken?) en ervaring die je hebt met het onderwerp. 3. Gebruik één woord per tak Je hoeft voor iedere tak maar één woord te gebruiken. Zet sleutelwoorden op de verbindingslijnen in HOOFDLETTERS.Een enkel woord kan beter gedachten aanspreken dan woordgroepen of zinnen. Zorg ervoor dat alle takken het middelste beeld raken, zodat de verbinding ook in je hoofd gelegd wordt. Door één woord per tak te gebruiken houd je jouw Mind Map ook overzichtelijk. Als jouw Mind Map overzichtelijk is op papier, dan is hij dit ook in je hoofd. 4. Verbind grote takken met subtakken Aan de grote takken die je net getekend hebt kun je nu subtakken toevoegen. Die subtakken ontwikkelen het thema verder. Deze subtakken kunnen laten zien hoe je jouw profielwerkstuk kunt voortzetten. Als je bijvoorbeeld denkt dat je goed bent in informatie verzamelen, dan kan een Mind Map dat uitlichten. Waaruit blijkt dat je goed bent in informatie verzamelen en hoe behaal jij je resultaten? Door subtakken te plaatsen vertaal je jouw vaardigheden in concrete acties en resultaten. Jij staat dus niet meer met je mond vol tanden als iemand vraagt: waarom ben je goed in het zoeken van informatie? Geert Grote college sectorwerkstuk

11 5. Blijf tekenen Het is belangrijk om plaatjes te blijven tekenen terwijl je een Mind Map maakt. De Illustraties helpen je om je fantasie aan te sporen. Het hoeven geen kunstwerkjes te zijn. Grove kleine schetsjes zijn al goed genoeg. Het is vooral belangrijk dat het beeld je geheugen aan kan spreken. Teken plaatjes bij de subtakken, maar vervang ook woorden door plaatjes. Plaatjes spreken je hersenen erg aan en zijn daarom perfect voor in een Mind Map. 6. Vul je Mind Map regelmatig aan Wanneer je de eerste opzet voor je Mind Map af hebt, zul je merken dat er steeds meer ideeën in je opkomen die je in je Mind Map kunt verwerken. Dankzij de Mind Map heb je namelijk een beter overzicht en meer ruimte in je hersenen om na te denken over nieuwe dingen die je wilt toevoegen. Hang daarom de Mind Map bijvoorbeeld in je kamer of in het klaslokaal en vul hem aan als het je uitkomt. De Mind Map geeft een vollediger beeld van jou als persoon en laat alles zien dat jij te bieden hebt en waar je heen wilt gaan. Dit is belangrijk voor een goed voltooiing van je profielwerkstuk en je presentatie. Het is dus belangrijk om echt de tijd te nemen voor het maken van je Mind Map. 7. Gebruik de Mind Map! Een Mind Map helpt je om je gedachten op orde te krijgen en zorgt ervoor dat je over alle aspecten van een onderwerp nadenkt. In het voorbeeld van de Mind Map over het zenuwstelsel (zie hieronder) biedt de kaart een uitstekende basis voor het creëren van je eigen Mind Map. Je hebt dankzij de Mind Map niet alleen een goed overzicht van je kennis en ervaring, maar ook van de vaardigheden die je inmiddels hebt opgedaan. Wat je vooral wel moet doen! Gebruik gekleurde stiften;; kleuren kun je beter onthouden, waardoor de Mind Map nog beter blijft hangen Houd je Mind Map bij de hand, zodat je hem regelmatig aan kunt passen Probeer ook eens voor andere dingen een Mind Map op te zetten, bijvoorbeeld voor de voorbereiding van je presentatie of het maken van een verslag Wat je beter niet kunt doen! Maak er geen rommeltje van: slechts één woord per tak en iedere tak moet verbonden zijn aan de hoofdtak Raffel je Mind Map niet af, maar ga er rustig voor zitten en neem er echt de tijd voor Tot slot! Nu je jouw onderwerp hebt geordend in de vorm van een mindmap kan je opdracht afbakenen gaan uitvoeren. Voorbeeld van een mindmap Geert Grote college sectorwerkstuk

12 Geert Grote college sectorwerkstuk

13 Opdracht 1.5 Lijst met onderwerpen Sectoren: landbouw en techniek,zorg en welzijn en economie Vakken: Biologie Scheikunde Natuurkunde Verzorging Wiskunde Geschiedenis Aardrijkskunde Economie Talen Een sectorwerkstuk begint met het zoeken naar een onderwerp, dat je leuk en interessant de vorm van een lijst, je kunt ze allemaal bekijken. Elke thema is opgedeeld in diverse onderwerpen die tot de betreffende thema hoort, misschien zit er iets voor je tussen of helpt het je zelf een onderwerp te verzinnen! Onderstaande onderwerpen zijn bedoeld als startpunt voor de keuze van een onderwerp voor het sectorwerkstuk. Als je een onderwerp hebt gekozen uit de lijst ben je er nog niet, want dan moet je de opdracht mindmappen uitvoeren om je onderwerp in kaart te brengen en te ordenen. Het is belangrijk dat het onderwerp dat je kiest bij je past. Je bent namelijk lang met dit ond We hopen dat je hier voldoende inspiratie vindt om een onderwerp voor je sectorwerkstuk te kiezen. Opdracht onderwerp uit de lijst kiezen Kies een onderwerp uit de lijst. Ga vervolgens de opdracht mindmappen uitvoeren. Heb je opdracht mindmappen uitgevoerd dan kun je verder gaan met de opdracht afbakenen. Geert Grote college sectorwerkstuk

14 Lijst Vak: Biologie Thema 1: Voortplanting en ontwikkeling: 1. Zwangerschap en geboorte 2. Embryonale ontwikkeling 3. Sexualiteit 4. levens cyclus van de mens 5. HIV en AIDS Thema 8:Gedrag (Maatschappijleer) 1. Gedrag van dieren 2. liefde 3. gedrag van mensen 4. sociale gedrag Thema 2: Voeding en vertering 1. Voeding & Voedingsstoffen 2. Eetstoornissen 3. het verteringsstelsel van mens 4. de verteringssappen Thema 3: Erfelijkheid 1. chromosomen 2. fenotype en genotype Thema 4: Ziekten en afwijkingen 1. Borstkanker 2. Auto- immuun ziekten 3. Kleurenblindheid 4. Epilepsie 5. Reuma 6. Depressie 7. Hart en vaat ziekten 8. Vergeetachtigheid Thema 5: DNA 1. Biotechnologie 2. mitose en celdeling 3. mutaties 4. erfelijkheid onderzoek Thema 6: Ordening en evolutie 1. Planten 2. Bacteriën en schimmel 3. dieren 4. evolutie 5. De geschiedenis van de organenleer Thema 7:Regeling 1. Zenuwstelsel 2. hersenen 3. strijd met de brein 4. spieren en beweging 5. hormonstelsel Thema 9:Bescherming 1. afweer 2. immuniteit 3. transplantatie en bloed transfusie Thema 10:Stofwisseling (ook scheikunde) 1. Stofwisseling fysiologie 2. atomen en moleculen 3. organische stoffen 4. eiwitsynthese 5. fotosynthese 6. enzymen 7. de koolstofkringloop 8. de stikstofkringloop Thema 11:Gaswisseling en uitscheiding 1. het ademhalingssteles van de mens 2. longventilatie 3. gezonde longen en luchtwegen 4. de lever Thema 11:Ecologie 1. populaties 2. voedselrelaties 3. ecosysteem in Nederland 4. abiotische factoren Thema 12:Mens en milieu 1. de relatie mens en milieu 2. de lucht 3. het water 4. de bodem 5. milieubeleid en milieubeheer 6. klimaat 7. energiebalans Practicum Biologisch practicum: in overleg Geert Grote college sectorwerkstuk

15 Geschiedenis en Maatschappijleer Geschiedenis Oude culturen Egyptenaren Grieken en Romeinen Kelten Germanen Vikingen Oorlog 1 e wereldoorlog 2 e wereldoorlog Vietnam 80 jarige oorlog Golfoorlog Vechttechnieken Wapens Oorlogstrategie Koude oorlog Berlijn Andere onderwerpen Industriële revolutie (Nederland, Engeland, Frankrijk, Duitsland) Napoleon Karel de Grote Nederlands Indie VOC Koloniën (kolonie vorming, kolonisatie) Staatsinrichting Europose unie (eenwording) Israël Ontstaan van de mens Geschiedenis van Amerika Maatschappijleer Macht & zeggenschap macht politieke partijen grenzen Verenigde Naties Europese Unie regels in een samenleving (bijvoorbeeld: klas, school, sportclub, land, wereld) politiek systeem in een land naar keuze maatschappelijk probleem naar keuze (criminaliteit, milieuproblematiek, overgewicht bij kinderen, uitgaansgeweld, etc.) Beeldvorming & stereotypering macht van de media communicatie vooroordelen discriminatie (van een bepaalde groep in de samenleving) stereotypen sociale media reclame Cultuur & socialisatie aangeboren of aangeleerd gedrag geloof/godsdienst emigreren/immigreren fundamentalisten normen & waarden (sub)cultuur naar keuze jongerenculturen bedrijfscultuur identiteit trends puberteit multiculturele samenleving integratie relaties Tijdvakken Sociale verschillen Prehistorie Werk Grieken en romeinen Bezuinigingen Middeleeuwen Geld Renaissance Achterstandswijken/sloppenwijken Gouden eeuw rechtzaak Religies Religie in de prehistorie Christendom Islam Boeddhisme Hindoeïsme Ontstaan van religies Geert Grote college sectorwerkstuk

16 Economie De euro Eigen winkel/bedrijf runnen Crisis van de jaren 30 (beurskrach) Piramide spellen Onderzoek naar winstkansen bij loterijen Economische crisis Devaluatie van een munt Aardrijkskunde Luchtverontreiniging in Amsterdam (oorzaken/ gevolgen/ oplossingen) Klimaatsverandering (oorzaken/ gevolgen/ oplossingen) Weersverschijnselen (waar komen ze voor/ waarom daar?) Transport en infrastructuur (hoe is dit de laatste eeuw ontwikkeld in Nederland?) Internationalisering van de kleding- en schoenenindustrie (hierbij betrekken kinderarbeid) Leefbaarheid eigen woonomgeving onderzoeken Natuurlijke hulpbronnen (wat zijn het/ raken ze uitgeput/ wat kunnen we daaraan veranderen/ mondiale voetafdruk) Geologie Vakken: Scheikunde en Natuurkunde Scheikunde Natuurkunde Drinkwater (zuiveren van water, installaties) Krachten: vleugel bouwen, windtunnel bouwen testen/meten 'lift", zeilen/windkracht. Biochemie (moleculen en chemische reacties in levende wezens) Energie: rendement en duurzaamheid energie winning binnen het onderwerp energieproblematiek. Chemische processen in de natuur Radioactiviteit: stralingsrisico's, gezondheidsproblematiek en veiligheidsmaatregelen Het fabriceren van producten (zoals, wijn, kaas, plastic, Sterrenkunde: in overleg. wasmiddelen etc.) Vervuiling (grondwater of oppervlakte water, lucht) Natuurkundig practicum: in overleg Chemisch practicum: in overleg Geert Grote college sectorwerkstuk

17 Opdracht 2 Een onderzoeksplan maken Een onderwerp afbakenen Deze opdracht gaat over het afbakenen van je gekozen onderwerp. Een onderwerp alleen is niet genoeg. Want een onderwerp heeft vele kanten. Jij wilt slechts een deel van dit onderwerp bespreken of onderzoeken. Daarom is het handig om eerst tot je precieze doel te komen voor je begint aan je onderzoek voor je sectorwerkstuk. Zonder erover na te denken eindig je vaak heel ergens anders dan je van plan bent. Ook komt het vaak voor dat je onnodig veel werk verricht en sneller fouten maakt. Dit is zonde van je tijd en in sommige gevallen kost het onnodig veel geld. Door middel van de komende opdracht heb je een veel beter beeld van wat je allemaal moet gaan doen en wat je precies wilt doen. Wat is een onderzoek? Bij een onderzoek onderneem je een aantal activiteiten om een bepaalde vraag te beantwoorden. Die activiteiten kunnen sterk verschillen: bestuderen van boeken, interviewen, observeren, veldonderzoek, laboratoriumexperiment doen, berekeningen maken enz. Vaak kosten onderzoeken enorm veel tijd en zijn de resultaten teleurstellend. Dit wordt in de meeste gevallen veroorzaakt doordat het onderzoek niet planmatig wordt aangepakt. Deze studiewijzer geeft je daarvoor een aantal tips. Een onderzoek duurt meestal een aantal weken of maanden. Het is daarom van groot belang de gegevens die je al gevonden hebt goed vast te leggen. Dit kan in de vorm van een onderzoek hebt gewerkt, noteert wat je hebt gevonden, met daarbij de datum en de bron van je informatie. Je kunt ook werken met losse blaadjes, maar waak er dan voor dat je geen blaadjes kwijt raakt! Bewaar je papieren dan bij voorkeur in een aparte dossiermap. Wat heb je nodig? Pen Kladpapier De formulieren onderzoeksplan en logboek (zie onderstaande opdrachten) Geert Grote college sectorwerkstuk

18 Opdracht 2.1 het formuleren van je onderzoeksvraag en deelvragen Stappenplan voor het maken van een onderzoeksplan Stap 1 Beschrijf zo precies mogelijk wat je te weten wil komen. Dit is nodig om de tijd die je moet gaan besteden aan je onderzoek te beperken. Een onnauwkeurige onderzoeksvraag leidt vrijwel altijd tot veel tijdsverlies en een slecht resultaat. Een scherp geformuleerde en goed afgebakende onderzoeksvraag is een noodzakelijke voorwaarde om de meesterproef tot een goed einde te brengen. Het motto luidt: inperken en afbakenen. Vaak is een onderzoeksvraag opgedeeld in een aantal deelvragen, waarmee je het onderzoek verdeelt in kleinere stappen. Je krijgt daarmee beter zicht op de haalbaarheid en je vergroot de kans dat je alle kanten van de onderzoeksvraag belicht. Deze kleinere stappen zijn de deelvragen. Met de onderzoeksvraag en deelvragen maak je duidelijk wat je wel en wat je niet aan de orde stelt. Wanneer je goed hebt nagedacht over de onderzoeksvraag, word je minder snel verleid zijpaden te gaan bewandelen. Daarnaast kun je uit beschikbare informatie het bruikbare beter selecteren. Bovendien kun je met een duidelijke onderzoeksvraag beter conclusies formuleren. Er zijn verschillende soorten onderzoeksvragen: beschrijvende of beeldvormende: op basis van onderzoek beschrijf je een situatie of een persoon. vergelijkende: je probeert overeenkomsten en/of verschillen boven tafel te krijgen. verklarende: je zoekt antwoord op de vraag: 'Hoe komt het dat...'. waarde bepalende of evaluatieve: je geeft een oordeel of een waarde over een onderwerp. voorspellende: je onderzoekt hoe iets in de toekomst zal zijn. probleemoplossende of regelgevende: je probeert op basis van onderzoek een probleem op te lossen, althans hier een bijdrage aan te leveren. Geert Grote college sectorwerkstuk

19 In een onderzoeksvraag en de deelvragen wordt gevraagd naar het volgende: wat, waar, welke, wanneer, hoe, waarom, wie, waardoor, waarvoor, waarmee, waartoe enzovoort. Hieronder volgt een aantal vragen die je kunt stellen: Wat is de gangbare definitie? Welke kenmerken heeft het? Waaruit bestaat het? Welke soorten of onderdelen zijn er te onderscheiden? Waartoe behoort het? Waar is het een onderdeel van? Hoe gebeurt het? Welke voorwaarden of omstandigheden maken het mogelijk? Welke maatregelen vereist het? Welke gevolgen heeft het? Welke methode wordt ervoor gebruikt? Welk doel dient het? Welke taak heeft het? Waar komt het voor? Waarop lijkt het? Waaraan is het tegengesteld? Wanneer is het begonnen of geëindigd? Waar komt het vandaan? Waar gaat het naartoe? Hoe ontstaat het of hoe is het ontstaan? Welke waarde heeft het? Wat zijn de voordelen? Wat zijn de nadelen? Welke argumenten voor of tegen zijn aan te voeren? Hoe ontwikkelt het zich? Wie of wat doet het? Wie of wat is erbij betrokken? Wie of wat ondergaat het? Stap 2 Het aan het begin formuleren van een voorlopig antwoord op je vraa, kan je verder helpen je onderzoek zo gericht mogelijk te doen. Je schrijft op wat jij denkt dat de uitkomst van je onderzoek zal zijn. Je spreekt dus een verwachting uit. Je onderzoekt dan in feite in hoeverre je hypothese of verwachting klopt. Stap 3 af te leiden die eerst beantwoord moeten zijn om de hoofdvraag te kunnen beantwoorden. Als je die deelvragen in een logische volgorde zet, heb je meestal al een goede opzet voor je onderzoek en je verslag. Zie Geert Grote college sectorwerkstuk

20 Dit is een voorbeeld van een ingevuld onderzoeksplan Onderzoeksplan (voorbeeld!) Hoofdvraag Deelvragen Wat is de invloed van temperatuur op de snelheid van gisting van glucose? (vakken: biologie, scheikunde, natuurkunde) Is er een optimale temperatuur en zo ja, welke is dat? Welke processen vinden bij vergisting plaats en kunnen wij die processen volgen door het meten van de optische activiteit met een polarimeter? Hypothese/ verwachting Informatiebronnen Hulpmiddelen Taakverdeling We verwachten dat er een optimale temperatuur is en dat die in de buurt van 40 graden Celsius ligt. Omdat glucose rechtsdraaiend is, verwachten we uit de draaihoek informatie te kunnen halen over het gistingsproces. Uit boeken. Chemie in theorie en praktijk van H. van Keulen. Gepolariseerd licht in de natuur van G.P. Können. Tijdschriften. Natuur & Techniek 1992, Enzymen, gangmakers in de natuur. TOA voor de experimentele opstellingen op school. Tom zal vooral de verwerking van de meetresultaten voor zijn rekening nemen omdat hij goed overweg kan met computerprogramma's en Friso zal vooral de theoretische kant voor zijn rekening nemen. Maar we zullen zo veel mogelijk alles samen doen. Opdracht onderzoeksplan invullen Vul nu zelf zo volledig mogelijk het lege onderzoeksplan in. Het lege onderzoeksplan kun je vinden op de volgende pagina. Als je deze opdracht serieus doet dan heb je het belangrijkste deel voor het uitvoeren van je sectorwerkstuk al gedaan. Geert Grote college sectorwerkstuk

21 Onderzoeksplan Naam: Klas: Hoofdvraag Deelvragen Hypothesen/ Verwachting Informatie-bronnen Hulpmiddelen Taakverdeling Geert Grote college sectorwerkstuk

22 Opdracht 2.2 : Plannen en organiseren Stap 4 plan van aanpak opstellen Het is niet alleen belangrijk te weten wat je gaat onderzoeken, maar ook wie wanneer wat gaat doen en hoeveel tijd dat zal gaan kosten. Dit staat in een plan van aanpak. Het plan van aanpak bestaat uit een onderzoeksplan en een tijdplan. In het onderzoeksplan wordt achtereenvolgens de hoofdvraag, de deelvragen, hypothesen/verwachtingen, werkwijzen/methode, informatiebronnen/hulpmiddelen, presentatievorm en de taakverdeling opgenomen. In het tijdplan staat hoe lang een activiteit duurt en wie deze uitvoert en wanneer. Wanneer je alle activiteiten in de goede volgorde hebt gezet, zet je er per activiteit het aantal benodigde uren bij wat je denkt nodig te hebben om de activiteit uit te voeren. Daarna plan je aan de hand van een tijdbalk de doorlooptijd (tijdstip van de start en het einde) per activiteit. Wanneer je het sectorwerkstuk met één of meer medeleerlingen maakt, is het van belang te omen wat de bijdrage van ieder van jullie afzonderlijk is. Hiervoor moet je je activiteiten gedetailleerd beschrijven in het plan van aanpak en ervoor zorgen dat jullie individuele planningen op elkaar zijn afgestemd. Bij het maken van je onderzoeksplan moet je denken aan: - welke onderzoekjes je gaat doen om je deelvragen te beantwoorden;; - wanneer, waar en met wie(taakverdeling) je die onderzoekjes gaat doen;; - wanneer je voorbereidingen treft voor je onderzoekjes (bijvoorbeeld afspraken met de Docent/TOA, boeken halen uit bibliotheek;; - wanneer je je onderzoek afrondt en conclusies trekt;; - wanneer je je verslag schrijft;; - wanneer het verslag moet worden ingeleverd. voorbeeld van het tijdplan. Vanzelfsprekend moet het plan van aanpak en het logboek met elkaar sporen. Toch kan het gebeuren dat je van het oorspronkelijk plan van aanpak afwijkt. In de kolom 'Opmerkingen' van het logboek motiveer je dan waarom je bent afgeweken van je oorspronkelijke plan. Spreek met je docent af waar en op welke tijdstippen het logboek en het plan van aanpak voor je docent beschikbaar is. Je docent moet in principe te allen tijde in de gelegenheid zijn het logboek en het plan van aanpak in te zien. Geert Grote college sectorwerkstuk

23 Tijdplan (voorbeeld!) Activiteit Hoe lang? (uren) Wanneer? (maand) Opmerkingen sep. okt. nov. dec. jan. feb. mrt. Inlezen 3,5 x Onderzoeksplan uitwerken 1 x Onderzoeksplan en tijdplan bespreken met docent en begeleider 0,5 x Gegevens verzamelen / onderzoek doen 5 x x Herfstvakantie gebruiken!! Gegevens / onderzoek bespreken met docent (1e keer) 1 x Gegevens ordenen en verwerken 5 x Gegevens / onderzoek bespreken met docent (2e keer) 1 x Gegevens analyseren / conclusie trekken 5 x Onderzoeksverslag schrijven 10 x In kerstvakantie! Onderzoeksverslag bespreken met docent 1 x Presentatie maken 2 x Presentatie opzet/verzorgen 0,5 x Geert Grote college sectorwerkstuk

24 Tijdplan Activiteit Hoe lang? (uren) Wanneer? (maand) Opmerkingen sep. okt. nov. dec. jan. fe ma Inlezen Onderzoeksplan uitwerken Onderzoeksplan en tijdplan bespreken met docent Gegevens verzamelen / onderzoek doen Gegevens / onderzoek bespreken met docent (1e keer) Gegevens ordenen en verwerken Gegevens / onderzoek bespreken met docent (2e keer) Gegevens analyseren / conclusie trekken Onderzoeksverslag schrijven Onderzoeksverslag bespreken met docent Presentatie maken Presentatie opzet/verzorgen Geert Grote college sectorwerkstuk

25 Opdracht 2.3 bijhouden van je (leer)proces Stap 5 een logboek bijhouden Een logboek is een handig middel om goed overzicht te houden over het verloop van het werkproces. In een logboek staan zaken als datum, tijd, plaats, verrichte werkzaamheden eventueel aangevuld met een resultaat of opmerking en gemaakte afspraken. Het logboek omvat niet meer dan een enkele pagina A4. Hiervoor is een standaardformulier weergeven op de volgende bladzijden. Hieronder staat een voorbeeld van een stukje logboek. Logboek (Voorbeeld!) datum tijd plaats verrichte werkzaamheden opmerkingen paraaf docent uur Aula Voorlichting profielwerkstuk uur Lok 212 Gesprek over onderwerpkeuze 23-3 verder praten uur Aula Onderwerp bepaald: zie plan van aanpak Thuis inlezen, Afspr. Maken met TOA 26-4 ½ uur 220 Gesprek met TOA Uitwerken onderzoeksmethode In de kolom 'Opmerkingen' kun je kort de opbrengst van de activiteit, of een persoonlijke ervaringen bij de betreffende activiteit weergeven. Bij groepswerk kun je elk een eigen logboek maken of kun je in overleg met je docent afspreken dat jullie voor de gehele groep één logboek bijhouden. In het laatste geval moet de bijdrage van elke leerling wel goed zichtbaar zijn in het logboek. Op de volgende bladzijde is een leeg logboek toegevoegd. Dit kun je gebruiken voor het bijhouden van je eigen activiteiten. Geert Grote college sectorwerkstuk

OPDRACHTENBOEKJE BIJ: HOE MAAK IK EEN SECTORWERKSTUK? Geert Grote College Klas 10 VMBO-t 2012-2013. Geert Grote College klas 10 vmbo-tl

OPDRACHTENBOEKJE BIJ: HOE MAAK IK EEN SECTORWERKSTUK? Geert Grote College Klas 10 VMBO-t 2012-2013. Geert Grote College klas 10 vmbo-tl OPDRACHTENBOEKJE BIJ: HOE MAAK IK EEN SECTORWERKSTUK? Geert Grote College Klas 10 VMBO-t 2012-2013 NAAM: KLAS: 1 Inhoudsopgave INLEIDING 4 OPDRACHT1: HET KIEZEN VAN EEN ONDERWERP 5 OPDRACHT 1.2: HOE VER

Nadere informatie

SECTORWERKSTUK 2013-2014

SECTORWERKSTUK 2013-2014 SECTORWERKSTUK 2013-2014 1 HET SECTORWERKSTUK Het sectorwerkstuk is een verplicht onderdeel voor alle leerlingen uit het Mavo. Het maken van een sectorwerkstuk is een manier waarop je, als eindexamenkandidaat,

Nadere informatie

Beroepenwerkstuk 3 MAVO

Beroepenwerkstuk 3 MAVO Beroepenwerkstuk 3 MAVO 2015 2016 1 INLEIDING Het beroepenwerkstuk: Een van de onderdelen van het programma beroepenoriëntatie in 3 mavo is het maken van een beroepenwerkstuk en het presenteren hiervan

Nadere informatie

Handleiding sectorwerkstuk leerlingen 4 TL PCB

Handleiding sectorwerkstuk leerlingen 4 TL PCB Handleiding sectorwerkstuk leerlingen 4 TL PCB 1 Inleiding Een van de onderdelen van het schoolexamen van de gemengde en theoretische leerweg is het sectorwerkstuk. Hiermee kun je laten zien dat je in

Nadere informatie

PROFIELWERKSTUK HAVO 5

PROFIELWERKSTUK HAVO 5 PROFIELWERKSTUK HAVO 5 Beste eindexamenkandidaat, In je eindexamenjaar moet je een profielwerkstuk (kortweg PWS) schrijven. Het PWS vormt de afsluiting van een kennis- en vaardigheidsproces dat je gedurende

Nadere informatie

Sectorwerkstuk 2010-2011

Sectorwerkstuk 2010-2011 Sectorwerkstuk 2010-2011 Namen: ---------------------------------------------------------------------------------------- Klas: -------------------- Sector: --------------------------------------------

Nadere informatie

Afdeling VAVO. Praktische opdracht HAVO/VWO. Handleiding

Afdeling VAVO. Praktische opdracht HAVO/VWO. Handleiding Afdeling VAVO Praktische opdracht HAVO/VWO Handleiding Inleiding Voor verschillende vakken dient u een praktische opdracht te maken. In deze handleiding staan instructies voor het maken van een praktische

Nadere informatie

Handleiding profielwerkstuk 5-VWO (examen 2016)

Handleiding profielwerkstuk 5-VWO (examen 2016) Handleiding profielwerkstuk 5-VW (examen 2016) 1. INLEIDING Een van de onderdelen van het schoolexamen (SE) is het profielwerkstuk (PWS). Het PWS kun je beschouwen als een uitgebreide praktische opdracht

Nadere informatie

Planning pagina 6 t/m 10 Stap 1. Maart/april Stap 2. April/mei Stap 3. September/december Stap 4. Februarii

Planning pagina 6 t/m 10 Stap 1. Maart/april Stap 2. April/mei Stap 3. September/december Stap 4. Februarii PROFIELWERKSTUK 1 Inhoud Lijst van begrippen in alfabetische volgorde 1. Bronnenlijst 2. Beoordeling 3. Cijfer 4. Groepswerk 5. Logboek 6. Profielwerkstuk 7. Studielast 8. Taak begeleidend vakdocent 9.

Nadere informatie

Handleiding voor de leerling

Handleiding voor de leerling Handleiding voor de leerling Inhoudopgave Inleiding blz. 3 Hoe pak je het aan? blz. 4 Taken blz. 5 t/m 9 Invulblad taak 1 blz. 10 Invulblad hoofd- en deelvragen blz. 11 Plan van aanpak blz. 12 Logboek

Nadere informatie

Handleiding. Het profielwerkstuk

Handleiding. Het profielwerkstuk Handleiding Het profielwerkstuk september 2011 Inhoudsopgave Inleiding 3 Logboek 5 Bronnen- en materialenboek 5 Stappenplan/plan van aanpak 6 Stap 1 keuze onderwerp en vak(ken) 7 Stap 2 onderwerp afbakenen

Nadere informatie

Sectorwerkstuk 2012-2013

Sectorwerkstuk 2012-2013 Sectorwerkstuk 2012-2013 Namen: ---------------------------------------------------------------------------------------- Klas: -------------------- Sector: --------------------------------------------

Nadere informatie

PROFIELWERKSTUK VWO 2015-2016

PROFIELWERKSTUK VWO 2015-2016 PROFIELWERKSTUK VWO 2015-2016 Beste 5 VWO-er, Onderdeel van je eindexamen is het maken van een profielwerkstuk (kortweg PWS). Het PWS vormt de afsluiting van een kennis- en vaardigheidsproces dat je gedurende

Nadere informatie

Afdeling VAVO. Praktische opdracht VMBO. Handleiding

Afdeling VAVO. Praktische opdracht VMBO. Handleiding Afdeling VAVO Praktische opdracht VMBO Handleiding Inleiding In deze inleiding staat hoe u het maken van een praktische opdracht het beste kunt aanpakken. De aanwijzingen, die gegeven worden zijn niet

Nadere informatie

HANDLEIDING SECTORWERKSTUK. Naam: Klas: Begeleider: Sectorwerkstuk 2015 2016 Pagina 1 1

HANDLEIDING SECTORWERKSTUK. Naam: Klas: Begeleider: Sectorwerkstuk 2015 2016 Pagina 1 1 HANDLEIDING SECTORWERKSTUK Naam: Klas: Begeleider: Sectorwerkstuk 2015 2016 Pagina 1 1 - INHOUDSOPGAVE - -------------------- Uitleg & Theorie -------------------- Stappenplan sectorwerkstuk 3 FASE 1:

Nadere informatie

Het Profielwerkstuk HANDLEIDING I. Organisatie, tijdpad en andere belangrijke informatie. Een handleiding voor Havo en Vwo Mei 2011.

Het Profielwerkstuk HANDLEIDING I. Organisatie, tijdpad en andere belangrijke informatie. Een handleiding voor Havo en Vwo Mei 2011. Het Profielwerkstuk HANDLEIDING I Organisatie, tijdpad en andere belangrijke informatie Een handleiding voor Havo en Vwo Mei 2011 Naam leerling: klas:. Inhoudsopgave Inleiding 3 1. Organisatie 4 2. De

Nadere informatie

SECTORWERKSTUK 4VMBO - T 2014-2015

SECTORWERKSTUK 4VMBO - T 2014-2015 SECTORWERKSTUK 4VMBO - T 2014-2015 handleiding leerlingen inhoud: inleiding stappenplan logboek beoordelingsformulier tijdpad 1 INLEIDING SECTORWERKSTUK VOOR 4 VMBO Alle leerlingen van het vmbo theoretische

Nadere informatie

Handleiding profielwerkstuk HAVO examen 2016

Handleiding profielwerkstuk HAVO examen 2016 1. INLEIDING. Handleiding profielwerkstuk HAVO examen 216 Een van de onderdelen van het schoolexamen (SE) is het profielwerkstuk (PWS). Het PWS kun je beschouwen als een uitgebreide praktische toets. Het

Nadere informatie

8a. Wat en hoe? Het stappenplan, tips en ideeën

8a. Wat en hoe? Het stappenplan, tips en ideeën 8a. Wat en hoe? Het stappenplan, tips en ideeën Ga je een sectorwerkstuk maken? Dan is orgaan- en weefseldonatie een goed onderwerp! Hier vind je allerlei tips, bronnen en ideeën om een sectorwerkstuk

Nadere informatie

Naam:. Handleiding voor de leerling

Naam:. Handleiding voor de leerling Naam:. Handleiding voor de leerling Inleiding Sommige leerlingen weten al lang wat ze na het VMBO willen doen. Anderen nog steeds niet. Een goede keuze is moeilijk, want wat weet je eigenlijk van je toekomstige

Nadere informatie

PROFIELWERKSTUK NAAM --------------------------------------- KLAS ----------------------------------------- CURSUSJAAR

PROFIELWERKSTUK NAAM --------------------------------------- KLAS ----------------------------------------- CURSUSJAAR PROFIELWERKSTUK NAAM --------------------------------------- KLAS ----------------------------------------- CURSUSJAAR 2014-2015 ----------------------------------------- LEERLINGBOEKJE Pagina 1 Bonhoeffer

Nadere informatie

Profielwerkstuk: stappenplan, tips en ideeën

Profielwerkstuk: stappenplan, tips en ideeën Pagina 1 Profielwerkstuk: stappenplan, tips en ideeën Je gaat een profielwerkstuk maken. Dan is euthanasie een goed onderwerp. Het is misschien niet iets waar je dagelijks over praat of aan denkt, maar

Nadere informatie

Sectoren. Inhoud. 1. Het sectorwerkstuk. Stappenplan, tips en ideeën Sectorwerkstuk

Sectoren. Inhoud. 1. Het sectorwerkstuk. Stappenplan, tips en ideeën Sectorwerkstuk Ben je op zoek naar een onderwerp voor je sectorwerkstuk? Dan is het misschien interessant voor je. Sectoren Volg je de sector Techniek, dan zit je goed! Want in dit stappenplan kijken we vooral naar de

Nadere informatie

Voorbeeld: Ik werk het liefst met een tweetal.

Voorbeeld: Ik werk het liefst met een tweetal. & OHHUOLQJHQKDQGOHLGLQJ LQOHLGLQJ Het sectorwerkstuk staat voor de deur. Misschien heb je er al slapeloze nachten van, misschien lijkt het je de leukste opdracht van je hele opleiding. Eindelijk iets leren

Nadere informatie

Beroepenwerkstuk 3 havo / 3 vwo 2015-2016

Beroepenwerkstuk 3 havo / 3 vwo 2015-2016 Beroepenwerkstuk 3 havo / 3 vwo 2015-2016 INHOUDSOPGAVE Inleiding 3 Opdracht 4 Stappenplan 4 Logboek 8 Overzicht van taken 9 Langetermijnplanning 10 Overzicht informatiebronnen profielkeuze 13 2 INLEIDING

Nadere informatie

Huiswerk Spreekbeurten Werkstukken

Huiswerk Spreekbeurten Werkstukken Huiswerk Spreekbeurten Werkstukken - 2 - Weer huiswerk? Nee, deze keer geen huiswerk, maar een boekje óver huiswerk! Wij (de meesters en juffrouws) horen jullie wel eens mopperen als je huiswerk opkrijgt.

Nadere informatie

HANDLEIDING PROFIELWERKSTUK Klas 5 SCHOOLJAAR 2015 2016

HANDLEIDING PROFIELWERKSTUK Klas 5 SCHOOLJAAR 2015 2016 HANDLEIDING PROFIELWERKSTUK Klas 5 SCHOOLJAAR 2015 2016 Inhoud Inleiding... 3 Tijdschema... 4 Start... 5 Bijhouden logboek en bronnenlijst... 5 Bedenken onderwerp en kiezen partner... 5 Maken onderzoeksplan...

Nadere informatie

Profielen. Inhoud. 1. Het profielwerkstuk. Stappenplan, tips en ideeën Profielwerkstuk

Profielen. Inhoud. 1. Het profielwerkstuk. Stappenplan, tips en ideeën Profielwerkstuk Ben je op zoek naar een onderwerp voor je profielwerkstuk? Dan is het Woudagemaal misschien interessant voor je. Profielen Volg je het profiel Natuur & Techniek, dan zit je goed! Want in dit stappenplan

Nadere informatie

Profielwerkstuk HAVO - VWO 2015/2016 INSTRUCTIEBOEKJE

Profielwerkstuk HAVO - VWO 2015/2016 INSTRUCTIEBOEKJE Profielwerkstuk HAVO - VWO 2015/2016 INSTRUCTIEBOEKJE Inhoud Inhoud... 2 Inleiding... 3 De 4 fases: hoe pak je het aan?... 4 Fase 1a: groepen vormen, rolverdeling, keuze onderwerp 6 Fase 1b: literatuuronderzoek

Nadere informatie

Sectorwerkstuk. Staatsexamen vmbo-tl

Sectorwerkstuk. Staatsexamen vmbo-tl Sectorwerkstuk Staatsexamen vmbo-tl 2015-2016 INHOUDSOPGAVE Het examen 3 Opzet van het examen 3 Algemeen 3 Voorwaarden bij het maken van het sectorwerkstuk 3 Wat moet je doen 4 De presentatie van het sectorwerkstuk

Nadere informatie

Zorg dat je een onderwerp kiest, waarvan je echt meer wilt weten. Dat is interessanter, leuker en makkelijker om mee bezig te zijn.

Zorg dat je een onderwerp kiest, waarvan je echt meer wilt weten. Dat is interessanter, leuker en makkelijker om mee bezig te zijn. Werkstukwijzer Deze werkstukwijzer helpt je om een werkstuk in elkaar te zetten. Je vult eerst een formulier in. Op dit formulier komt te staan waar je werkstuk over gaat en hoe je het aanpakt. Met behulp

Nadere informatie

PROFIELWERKSTUKBOEKJE

PROFIELWERKSTUKBOEKJE PROFIELWERKSTUKBOEKJE HAVO/ATHENEUM 2012/2013 Naam: Klas: HET PROFIELWERKSTUK LEERLINGENBOEKJE HAVO4/ATHENEUM 5 2012-2013 Een van de onderdelen van het examen is het profielwerkstuk (PWS). In dit werkstuk

Nadere informatie

Het profielwerkstuk. 2. Eisen en voorwaarden Het profielwerkstuk moet aan een aantal eisen en voorwaarden voldoen:

Het profielwerkstuk. 2. Eisen en voorwaarden Het profielwerkstuk moet aan een aantal eisen en voorwaarden voldoen: -1- Het profielwerkstuk 1. Inleiding Hier staat hoe u te werk gaat bij het maken van het profielwerkstuk. Ook de eisen waaraan het moet voldoen zijn opgesomd. Verder geeft het u een voorbeeld van een plan

Nadere informatie

Wat is een sectorwerkstuk?

Wat is een sectorwerkstuk? Het sectorwerkstuk Wat is een sectorwerkstuk? Bij het sectorwerkstuk gaat het om een vakoverstijgende thematiek die past binnen de sector. Het onderwerp moet gaan over een maatschappelijk relevant thema

Nadere informatie

Bepaal eerst de probleemstelling of hoofdvraag

Bepaal eerst de probleemstelling of hoofdvraag Bepaal eerst de probleemstelling of hoofdvraag De probleemstelling is eigenlijk het centrum waar het werkstuk om draait. Het is een precieze formulering van het onderwerp dat je onderzoekt. Omdat de probleemstelling

Nadere informatie

Hoe voer ik een onderzoek uit? Een stappenplan om te helpen een onderzoek uit te voeren.

Hoe voer ik een onderzoek uit? Een stappenplan om te helpen een onderzoek uit te voeren. Hoe voer ik een onderzoek uit? Een stappenplan om te helpen een onderzoek uit te voeren. Bij het doen van onderzoek onderscheid je vier fasen: 1 De fase van voorbereiding 2 De fase van uitvoering 3 De

Nadere informatie

Informatiebrochure. Profielwerkstuk HAVO Colegio Arubano

Informatiebrochure. Profielwerkstuk HAVO Colegio Arubano Informatiebrochure Profielwerkstuk HAVO Colegio Arubano 2011-2012 1 Inhoudsopgave Inleiding 3 Het profielwerkstuk 4 Beoordelingsmomenten 6 Het schriftelijk verslag 7 Eindbeoordeling profielwerkstuk 8 2

Nadere informatie

SECTORWERKSTUK. Beroepscollege Parkstad Limburg Locatie Brandenberg Schooljaar 2013-2014. Naam: Klas:

SECTORWERKSTUK. Beroepscollege Parkstad Limburg Locatie Brandenberg Schooljaar 2013-2014. Naam: Klas: SECTORWERKSTUK Beroepscollege Parkstad Limburg Locatie Brandenberg Schooljaar 2013-2014 Naam: Klas: INHOUDSOPGAVE Inhoud Algemeen Taakverdeling begeleidende docenten Indeling en omvang sectorwerkstuk Logboek

Nadere informatie

Handleiding bij het maken van een profielwerkstuk. april 2012

Handleiding bij het maken van een profielwerkstuk. april 2012 Handleiding bij het maken van een profielwerkstuk april 2012 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. De tijdlijn 3. De verschillende fasen 4. Onderwerp zoeken 5. Informatie zoeken 6. Nog 10 tips 7. De beoordeling

Nadere informatie

Profielwerkstuk. Segbroek College in samenwerking met De Haagse Hogeschool HAVO P W S INSTRUCTIEBOEKJE

Profielwerkstuk. Segbroek College in samenwerking met De Haagse Hogeschool HAVO P W S INSTRUCTIEBOEKJE Profielwerkstuk Segbroek College in samenwerking met De Haagse Hogeschool HAVO INSTRUCTIEBOEKJE P W S 2010/2011 Inhoud Inhoud... 2 Samenvatting...3 Inleiding... 4 De 4 fases: hoe pak je het aan?... 5 Fase

Nadere informatie

Wat is een sectorwerkstuk?

Wat is een sectorwerkstuk? Het sectorwerkstuk Wat is een sectorwerkstuk? Bij het sectorwerkstuk gaat het om een vakoverstijgende thematiek die past binnen de sector. Het onderwerp moet gaan over een maatschappelijk relevant thema

Nadere informatie

RSC PROFIELWERKSTUK 2015 / 2016 PLAN VAN AANPAK EN LOGBOEK

RSC PROFIELWERKSTUK 2015 / 2016 PLAN VAN AANPAK EN LOGBOEK Beste leerling, RSC PROFIELWERKSTUK 2015 / 2016 PLAN VAN AANPAK EN LOGBOEK Voor je ligt het Logboek dat je gaat gebruiken bij het maken van je profielwerkstuk. Na de PWS-weken lever je een geschreven werkstuk

Nadere informatie

RSC PROFIELWERKSTUK 2008 / 2009 PLAN VAN AANPAK EN LOGBOEK

RSC PROFIELWERKSTUK 2008 / 2009 PLAN VAN AANPAK EN LOGBOEK Beste leerling, RSC PROFIELWERKSTUK 2008 / 2009 PLAN VAN AANPAK EN LOGBOEK Voor je ligt het Logboek dat je gaat gebruiken bij het maken van je profielwerkstuk. Aan het eind van de komende 2 weken lever

Nadere informatie

Een deel van het onderzoek doe je met z n tweeën, het andere deel doe je zelfstandig. Dit onderzoek telt als repetitie A en B.

Een deel van het onderzoek doe je met z n tweeën, het andere deel doe je zelfstandig. Dit onderzoek telt als repetitie A en B. In jouw stad of dorp zijn er vast wel wijken waar mensen met wat hogere inkomens wonen en wijken waar mensen met wat lagere inkomens wonen. Er wordt beweerd dat mensen met een hoger inkomen meer en verder

Nadere informatie

Tuesday, February 8, 2011. Opleiding Interactieve Media

Tuesday, February 8, 2011. Opleiding Interactieve Media Opleiding Interactieve Media Inhoud Inleiding presenteren 1. Voorwerk 2. Middenstuk 3. Begin presentatie 4. Einde presentatie 5. Visuele middelen 6. Non-verbale communicatie 7. Opdracht 8. Criteria 1.

Nadere informatie

Profielwerkstuk. Staatsexamen havo / vwo

Profielwerkstuk. Staatsexamen havo / vwo Profielwerkstuk Staatsexamen havo / vwo 2015-2016 INHOUDSOPGAVE Het examen 3 Opzet van het examen 3 Algemeen 3 Voorwaarden bij het maken van het profielwerkstuk 3 De presentatie van het profielwerkstuk

Nadere informatie

Sectorwerkstuk. Kandinsky College. locatie Sint Jorisschool

Sectorwerkstuk. Kandinsky College. locatie Sint Jorisschool Sectorwerkstuk Kandinsky College locatie Sint Jorisschool schooljaar 2015-2016 1 Wat is het sectorwerkstuk? Het sectorwerkstuk is een werkstuk dat je maakt in klas vier over de door jou gekozen sector.

Nadere informatie

Profielwerkstuk Het stappenplan, tips en ideeën

Profielwerkstuk Het stappenplan, tips en ideeën Profielwerkstuk Het stappenplan, tips en ideeën Ga je een profielwerkstuk maken? Dan is orgaan- en weefseldonatie een goed onderwerp! Hier vind je allerlei tips, bronnen en ideeën om een profielwerkstuk

Nadere informatie

leer-actief werkboek Naam: www.leer-actief.nl 1

leer-actief werkboek Naam: www.leer-actief.nl 1 leer-actief werkboek Naam: www.leer-actief.nl 1 actief leren WWW.leer-actief.nl Dit is Wybo. Wybo was vroeger een heel gewoon jongetje, maar hij was wel erg lui. En dat...werd zijn redding. Hij had nooit

Nadere informatie

[SECTORWERKSTUK] Onderzoek opzetten, uitvoeren en presenteren

[SECTORWERKSTUK] Onderzoek opzetten, uitvoeren en presenteren 2013-2014 Trivium College Locatie Trias A. Cijfer / A. Nanninga Groepsnummer: Leerling 1: Leerling 2: Leerling 3: Begeleider:.. Sector:. Onderwerp:.. Beoordeling: voldoende / goed Inleveren onderzoeksverslag:

Nadere informatie

Stichtse Vrije School

Stichtse Vrije School Studiewijzer Eindwerkstuk Stichtse Vrije School Klas 11A / 11B Schooljaar 2014-2015 Algemeen Je sluit je vrijeschooltijd af door een eindwerkstuk te maken. Je bent vrij in de keuze van de vorm en inhoud

Nadere informatie

Help, ik moet een werkstuk maken!

Help, ik moet een werkstuk maken! Help, ik moet een werkstuk maken! Je gaat de komende tijd bezig met het maken van een werkstuk. Maar hoe zit een werkstuk nou eigenlijk in elkaar? Hoe moet je beginnen? En hoe kies je nou een onderwerp?

Nadere informatie

Hoe maak ik een sectorwerkstuk? Trivium College locatie Trias

Hoe maak ik een sectorwerkstuk? Trivium College locatie Trias Hoe maak ik een sectorwerkstuk? Trivium College locatie Trias Inleiding Door het werken aan je sectorwerkstuk laat je zien dat je algemene vaardigheden voldoende beheerst. Met de algemene vaardigheden

Nadere informatie

De vragen sluiten aan bij de belevingswereld van de leerlingen en zijn onderverdeeld in de volgende vijftien categorieën:

De vragen sluiten aan bij de belevingswereld van de leerlingen en zijn onderverdeeld in de volgende vijftien categorieën: > Categorieën De vragen sluiten aan bij de belevingswereld van de leerlingen en zijn onderverdeeld in de volgende vijftien categorieën: 1 > Poten, vleugels, vinnen 2 > Leren en werken 3 > Aarde, water,

Nadere informatie

Werkwijzer Verslagkring:

Werkwijzer Verslagkring: Werkwijzer Verslagkring: 1. Je maakt een tweetal. 2. Met zijn tweeën kies je een onderwerp, waarin jullie je willen verdiepen en waarover jullie meer willen weten. 3. Samen ga je op zoek naar informatie

Nadere informatie

Het Sectorwerkstuk 2015-2016

Het Sectorwerkstuk 2015-2016 Het Sectorwerkstuk 2015-2016 Inhoud Inleiding... 3 Het Sectorwerkstuk... 4 De opbouw... 4 De voorbereiding... 5 Het onderzoek... 6 De verwerking... 7 De presentatie... 7 Het filmpje... 7 Het werkstuk...

Nadere informatie

SECTORWERKSTUK 4 VMBO-TL. Examenjaar 2012. Naam 1: Naam 2: Mentor: Klas: 4 vmbo-tl Sector: Begeleider:

SECTORWERKSTUK 4 VMBO-TL. Examenjaar 2012. Naam 1: Naam 2: Mentor: Klas: 4 vmbo-tl Sector: Begeleider: SECTORWERKSTUK 4 VMBO-TL Examenjaar 2012 Naam 1: Naam 2: Mentor: Klas: 4 vmbo-tl Sector: Begeleider: Handleiding bij het maken van je sectorwerkstuk 2011-2012 Tijdsplanning: 0. Introductie Centrale uitleg

Nadere informatie

Inhoudsopgave. 1. Profielwerkstuk Algemeen blz. 2. 2. Aandachtspunten blz. 3. 3. Voorbeeld van een stappenplan blz. 4. 4. Aanpak onderzoek blz.

Inhoudsopgave. 1. Profielwerkstuk Algemeen blz. 2. 2. Aandachtspunten blz. 3. 3. Voorbeeld van een stappenplan blz. 4. 4. Aanpak onderzoek blz. Inhoudsopgave 1. Profielwerkstuk Algemeen blz. 2 2. Aandachtspunten blz. 3 3. Voorbeeld van een stappenplan blz. 4 4. Aanpak onderzoek blz. 5 5. Inhoud onderzoek blz. 6 6. Tijdpad blz. 8 7. Regels & Voorwaarden

Nadere informatie

What s up Zuiderzeeland? maatschappijleer/geschiedenis praktische opdracht

What s up Zuiderzeeland? maatschappijleer/geschiedenis praktische opdracht What s up Zuiderzeeland? Maatschappijleer/ geschiedenis praktische opdracht, 4hv Naam: Klas: Geschiedenis Chronologie In dit onderdeel ga je zelf met je groepje op onderzoek. Je hebt geleerd dat de geschiedenis

Nadere informatie

Wereldgodsdiensten. Project Levensbeschouwing 2 e klas St. Nicolaaslyceum. Naam:

Wereldgodsdiensten. Project Levensbeschouwing 2 e klas St. Nicolaaslyceum. Naam: Wereldgodsdiensten Project Levensbeschouwing 2 e klas St. Nicolaaslyceum Naam: Inhoudsopgave Inleiding Schema Beoordeling Deel 1 Test jezelf! Deel 2 Kies je onderwerp en aan de slag! Deel 3 Het ervaren

Nadere informatie

2 > Kerndoelen 11. 4 > Aan de slag 15. 5 > Introductie van de manier van werken 22. 6 > Mogelijke werkvormen en de plaats op het rooster 27

2 > Kerndoelen 11. 4 > Aan de slag 15. 5 > Introductie van de manier van werken 22. 6 > Mogelijke werkvormen en de plaats op het rooster 27 Inhoud 1 > Uitgangspunten 9 2 > Kerndoelen 11 3 > Materialen 12 4 > Aan de slag 15 5 > Introductie van de manier van werken 22 6 > Mogelijke werkvormen en de plaats op het rooster 27 7 > Waarom samenwerkend

Nadere informatie

Hoofdstuk 1: Hoe maak je een mindmap? 2

Hoofdstuk 1: Hoe maak je een mindmap? 2 Inhoud Brief van Tony Hoofdstuk 1: Hoe maak je een mindmap? 2 Wat is een mindmap? 4 Hoe komt het dat mindmappen echt werkt? 5 Je les leren Stel je eens voor Mindmap van jouw huis Hoe maak je een mindmap?

Nadere informatie

Stichtse Vrije School Voortgezet onderwijs Socrateslaan 24 3703 GL Zeist Telefoon: 030-2040290 mail: post@svszeist.nl

Stichtse Vrije School Voortgezet onderwijs Socrateslaan 24 3703 GL Zeist Telefoon: 030-2040290 mail: post@svszeist.nl Klas 9 STAGE 2015/2016 Stageboekje van : Klas : Stagebegeleider : Winkelstageplaats bij Naam instelling : Straat : Plaats : Telefoonnummer : Stagebegeleider : Stichtse Vrije School Voortgezet onderwijs

Nadere informatie

Sectorwerkstuk. Theoretische Leerweg. Klas 4 TL/M 2015-2016

Sectorwerkstuk. Theoretische Leerweg. Klas 4 TL/M 2015-2016 Sectorwerkstuk Theoretische Leerweg Klas 4 TL/M 2015-2016 Naam leerling Naam mentor/begeleider Inleiding Met het maken van dit sectorwerkstuk oefen je vaardigheden die je als leerling van het VMBO nodig

Nadere informatie

Hoe maak ik een sectorwerkstuk? Onderzoeksvaardigheden voor klas 10 VMBO-t

Hoe maak ik een sectorwerkstuk? Onderzoeksvaardigheden voor klas 10 VMBO-t Hoe maak ik een sectorwerkstuk? Onderzoeksvaardigheden voor klas 10 VMBO-t Geert Grote College Klas 10 VMBO-t 2011-2012 Inhoudsopgave Inleiding 4 Wat is een sectorwerkstuk? 4 Onderzoek doen 5 Een onderzoeksplan

Nadere informatie

What s up Zuiderzeeland? aardrijkskunde, praktische opdracht

What s up Zuiderzeeland? aardrijkskunde, praktische opdracht What s up Zuiderzeeland? Aardrijkskunde praktische opdracht praktisch onderzoek in zuiderzeeland 4 HV Naam: Klas: In dit onderdeel ga je zelf met je groepje op onderzoek. Je hebt geleerd dat Waterschap

Nadere informatie

Titelpagina ONDERZOEKSVERSLAG. Namen: Klas/groep: Cursusjaar: Begeleider: Beoordelaar:

Titelpagina ONDERZOEKSVERSLAG. Namen: Klas/groep: Cursusjaar: Begeleider: Beoordelaar: Titelpagina ONDERZOEKSVERSLAG Namen: Klas/groep: Cursusjaar: Plaats en datum: Begeleider: Beoordelaar: Amsterdam, mei 15 Inhoud INHOUD... 2 VOORWOORD... 3 1. INLEIDING... 4 PROBLEEMSTELLING... 4 ONDERZOEKSVRAGEN...

Nadere informatie

Presenteren. Oriëntatie

Presenteren. Oriëntatie Oriëntatie Dit ga je doen Je gaat een stand (marktkraam) inrichten om te laten zien wat je gedaan hebt tijdens dit project en wat je eindresultaat is. Je probeert jullie stand zo te maken dat het aantrekkelijk

Nadere informatie

HANDLEIDING PROFIELWERKSTUK 2013-2014 Johan de Witt Scholengroep

HANDLEIDING PROFIELWERKSTUK 2013-2014 Johan de Witt Scholengroep HANDLEIDING PROFIELWERKSTUK 2013-2014 Johan de Witt Scholengroep Handleiding profielwerkstuk 2013 2014 Inleiding 03 Welk vak en welk onderwerp 03 Presentatievormen 04 Groepswerk 04 Globale opzet 04 Logboek

Nadere informatie

Lesbrief voor leerlingen: hoe ontwerp je een omslag voor een boek

Lesbrief voor leerlingen: hoe ontwerp je een omslag voor een boek Lesbrief voor leerlingen: hoe ontwerp je een omslag voor een boek KIEZEN Een goed begin is het kiezen van het juiste boek. Er zijn zo veel mooie verhalen waardoor het soms lastig is om een goede keuze

Nadere informatie

Geert Groote College. Programma van Toetsing en Afsluiting. klas 10 vmbo-t

Geert Groote College. Programma van Toetsing en Afsluiting. klas 10 vmbo-t Geert Groote College Programma van Toetsing en Afsluiting klas 10 vmbo-t 2010-2011 Slaag en herkansing regeling 10 vmbo-t 2010 2011 Je bent geslaagd als aan de volgende eisen is voldaan: o Het hele IVO

Nadere informatie

Leerlingboekje Colegio Arubano. Profielwerkstuk VWO. Cursus 2011 2012. Naam leerling:... Klas:... Vak:... Naam begeleider:...

Leerlingboekje Colegio Arubano. Profielwerkstuk VWO. Cursus 2011 2012. Naam leerling:... Klas:... Vak:... Naam begeleider:... Leerlingboekje Colegio Arubano Profielwerkstuk VWO Cursus 2011 2012 Naam leerling:... Klas:... Vak:... Naam begeleider:... Leerlingboekje PWS 2011-2012 Inhoudsopgave 1 I. Inleiding: het profielwerkstuk

Nadere informatie

JE WEG VINDEN IN ONDERZOEK

JE WEG VINDEN IN ONDERZOEK 1 2 JE WEG VINDEN IN ONDERZOEK Onderzoek doen kan veel betekenen: - een samenvatting van een boek maken, - voor literatuur een schrijver bestuderen, - een land voor aardrijkskunde bespreken, - een natuurkundeproef

Nadere informatie

(Vak)teksten lezen in vmbo - mbo - Handleiding

(Vak)teksten lezen in vmbo - mbo - Handleiding (Vak)teksten lezen in vmbo - mbo - Handleiding Aan de slag met lezen in beroepsgerichte vakken Voor de verbetering van leesvaardigheid is het belangrijk dat leerlingen regelmatig en veel lezen. Hoe krijg

Nadere informatie

Stappenplan voor een onderzoek

Stappenplan voor een onderzoek Stappenplan voor een onderzoek Stap 1: Onderwerp * A) Kies een onderwerp Denk bij het kiezen van een onderwerp aan de volgende punten: - vind ik het onderwerp interessant - zijn er genoeg bronnen over

Nadere informatie

HANDLEIDING PROFIELWERKSTUK HAVO/VWO

HANDLEIDING PROFIELWERKSTUK HAVO/VWO HANDLEIDING PROFIELWERKSTUK HAVO/VWO 2015-2016 1 Inhoudsopgave Opmerking vooraf 3 Doel van terugkoppelmomenten en profielwerkstukmiddagen/dag 4 Tijdschema profielwerkstuk 2015-2016 5 Keuze van een partner,

Nadere informatie

Reflectiegesprekken met kinderen

Reflectiegesprekken met kinderen Reflectiegesprekken met kinderen Hierbij een samenvatting van allerlei soorten vragen die je kunt stellen bij het voeren van (reflectie)gesprekken met kinderen. 1. Van gesloten vragen naar open vragen

Nadere informatie

Onderzoeksboekje. Klas: Namen:

Onderzoeksboekje. Klas: Namen: Onderzoeksboekje Klas: Namen: De onderdelen van de onderzoekscyclus: 1. Introductie 2. Verkennen 3. Opzetten onderzoek 4. Uitvoeren onderzoek 5. Concluderen 6. Presenteren 7. Verdiepen/verbreden 2 Science

Nadere informatie

Profielwerkstuk 4/5 HAVO

Profielwerkstuk 4/5 HAVO Profielwerkstuk 4/5 HAVO Schooljaar 2012/2013 2013/2014 1 Inhoudsopgave PWS blz. 3 Voorbeeld van een stappenplan blz. 4 Hoe doe je onderzoek? blz. 6 Aandachtspunten blz 10. Tijdpad blz. 11 Reglement blz.

Nadere informatie

Hoe maak ik een sectorwerkstuk?

Hoe maak ik een sectorwerkstuk? Hoe maak ik een sectorwerkstuk? Onderzoeksvaardigheden voor klas 10 VMBO-t Geert Grote College Klas 10 VMBO-t 2012-2013 NAAM: KLAS: Geert Grote College klas 10 vmbo-tl Inhoudsopgave INLEIDING 4 WAT IS

Nadere informatie

Hoe maak je een werkstuk?

Hoe maak je een werkstuk? Hoe maak je een werkstuk? Je gaat een werkstuk maken. Maar hoe zit een werkstuk nou eigenlijk in elkaar? Hoe moet je beginnen? En hoe kies je nou een onderwerp? Op deze vragen en nog vele anderen krijg

Nadere informatie

door Eric Maccare januari 2014 1

door Eric Maccare januari 2014 1 door Eric Maccare januari 2014 1 doel: Autisme en mindmap Thuis en School Mindmap uitvoeren in een thuis situatie met 2 jongeren met een vorm van autisme en in een Schoolse Activiteiten groep, gemixte

Nadere informatie

onvoldoende voldoende goed uitstekend 1 2 3 4 Er is een onderzoeksplan, maar de deelvragen kunnen niet leiden tot een goed antwoord op de hoofdvraag.

onvoldoende voldoende goed uitstekend 1 2 3 4 Er is een onderzoeksplan, maar de deelvragen kunnen niet leiden tot een goed antwoord op de hoofdvraag. Onderzoek Naam leerling:. Onderzoeksplan Er is een onderzoeksplan, maar de hoofdvraag is onduidelijk. Er is een onderzoeksplan, maar de deelvragen kunnen niet leiden tot een goed antwoord op de hoofdvraag.

Nadere informatie

Werkvorm: Bekend, Benieuwd en Bewaard.

Werkvorm: Bekend, Benieuwd en Bewaard. Werkvorm: Bekend, Benieuwd en Bewaard. Doel: Eén van jullie groep gaat opschrijven wat jullie al weten over De Tweede Wereldoorlog (bekend). Daarna schrijven jullie op wat jullie graag willen weten over

Nadere informatie

Hoe maak ik een werkstuk?

Hoe maak ik een werkstuk? Hoe maak ik een werkstuk? Stap 1: Onderwerp en vraag Voordat je kunt beginnen met het maken van een werkstuk, moet je natuurlijk een onderwerp kiezen. Als je een onderwerp hebt gekozen ga je bedenken wat

Nadere informatie

Mijn WERKSTUK in 10 stappen

Mijn WERKSTUK in 10 stappen Mijn WERKSTUK in 10 stappen Stap 1. Stap 2. Stap 3. Stap 4. Stap 5 Stap 6 Stap 7 Stap 8 Stap 9 Stap 10 Wat is je onderwerp? Ik schrijf een motivatie. Woordveld maken en ordenen Ik stel drie vragen op waarmee

Nadere informatie

Uitleg boekverslag en boekbespreking

Uitleg boekverslag en boekbespreking Uitleg boekverslag en boekbespreking groep 7 schooljaar 2014-2015 Inhoudsopgave: Blz. 3 Blz. 3 Blz. 3 Blz. 4 Blz. 6 Blz. 7 Blz. 7 Stap 1: Het lezen van je boek Stap 2: Titelpagina Stap 3: Inhoudsopgave

Nadere informatie

Zelfreflectie meetinstrument Ondernemende houding studenten Z&W

Zelfreflectie meetinstrument Ondernemende houding studenten Z&W Zelfreflectie meetinstrument Ondernemende houding studenten Z&W 1 Naam student: Studentnummer: Datum: Naam leercoach: Inleiding Voor jou ligt het meetinstrument ondernemende houding. Met dit meetinstrument

Nadere informatie

lesmateriaal Taalkrant

lesmateriaal Taalkrant lesmateriaal Taalkrant Toelichting Navolgend vindt u een plan van aanpak en 12 werkbladen voor het maken van de Taalkrant in de klas, behorende bij het project Taalplezier van Stichting Wereldleren. De

Nadere informatie

Spreekbeurt - KGT 2. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/61717

Spreekbeurt - KGT 2. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/61717 Spreekbeurt - KGT 2 Auteur VO-content Laatst gewijzigd Licentie Webadres 02 July 2015 CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/61717 Dit lesmateriaal is gemaakt met

Nadere informatie

Uitleg sectorwerkstuk

Uitleg sectorwerkstuk Mavo Maassluis 1 Uitleg sectorwerkstuk Wat is het sectorwerkstuk? Het sectorwerkstuk is een opdracht waarin je laat zien dat je de algemene vaardigheden in voldoende mate beheerst. Met algemene vaardigheden

Nadere informatie

Het Profielwerkstuk. editie havo

Het Profielwerkstuk. editie havo Het Profielwerkstuk editie havo Schooljaar 2011-2012 Het profielwerkstuk Instructies voor de leerling Inhoud 1.1 Inleiding 1.2 Logboek 1.3 Bronnen- en materialenboek 1.4 Een stappenplan: hoe pak je het

Nadere informatie

Onderzoekend leren EEN STAPPENPLAN VOOR ONDERZOEKSOPDRACHTEN. Onderzoekend leren EEN EEN STAPPENPLAN VOOR ONDERZOEKSOPDRACHTEN

Onderzoekend leren EEN STAPPENPLAN VOOR ONDERZOEKSOPDRACHTEN. Onderzoekend leren EEN EEN STAPPENPLAN VOOR ONDERZOEKSOPDRACHTEN Onderzoekend leren EEN STAPPENPLAN VOOR ONDERZOEKSOPDRACHTEN Onderzoekend leren EEN EEN STAPPENPLAN VOOR ONDERZOEKSOPDRACHTEN Bas van Bas Lanen van Lanen Cyrilla Cyrilla van der van Donk der Donk Inhoudsopgave

Nadere informatie

vaardigheden bijlage inhoud vaardig 1 Woordweb maken 123 2 Veilig werken 123 3 Diagram maken 124 4 Verslag maken 125

vaardigheden bijlage inhoud vaardig 1 Woordweb maken 123 2 Veilig werken 123 3 Diagram maken 124 4 Verslag maken 125 bijlage vaardig vaardigheden inhoud 1 Woordweb maken 123 2 Veilig werken 123 3 Diagram maken 124 4 Verslag maken 125 5 Rekenmachine en wetenschappelijke notatie 125 6 Mondeling presenteren 126 7 Groepswerk

Nadere informatie

HUISWERKGIDS SCHOOLJAAR 2011-2012

HUISWERKGIDS SCHOOLJAAR 2011-2012 HUISWERKGIDS SCHOOLJAAR 2011-2012 1 INHOUDSOPGAVE Hoofdstuk bladzijde 1. Inleiding De huiswerkgids 3 2. Hoe maak en leer je huiswerk? 4 3. Het leren van woorden (spelling/engels) 5 4. Het leren van topografie

Nadere informatie

Met welk werk kunnen kinderen uit groep 5-6 thuiskomen en hoe kunt u uw kind thuis helpen?

Met welk werk kunnen kinderen uit groep 5-6 thuiskomen en hoe kunt u uw kind thuis helpen? Met welk werk kunnen kinderen uit groep 5-6 thuiskomen en hoe kunt u uw kind thuis helpen? In groep 5-6 nemen kinderen steeds vaker werk mee naar huis. Vaak vinden kinderen het leuk om thuis aan schooldingen

Nadere informatie

McCaesar Plusopdracht brugklas

McCaesar Plusopdracht brugklas McCaesar Plusopdracht brugklas Algemene gegevens Titel: McCaesar Thema: Oudheid. Niveau: VWO 1. Aantal lessen: 28 (maximaal). Ontworpen door: H. Koffijberg, 2013 Leerinhoud en hoofdopdracht Je bent één

Nadere informatie