Crisiscommunicatieplan Waterschap Rivierenland Kirsten Jeurink, juni Inleiding

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Crisiscommunicatieplan Waterschap Rivierenland Kirsten Jeurink, juni 2010. 1.1 Inleiding"

Transcriptie

1 Crisiscommunicatieplan Waterschap Rivierenland Kirsten Jeurink, juni Inleiding Waterschap Rivierenland is goed voorbereid op een calamiteit. Het calamiteitenplan beschrijft hoe in een dergelijke situatie op te treden. Onderdeel van het calamiteitenzorg-systeem is het crisisvoorlichtingsplan, welke in juni 2007 is vastgesteld. Dit crisiscommunicatieplan is hier een actualisatie van. Aanleiding voor herziening en uitbreiding van het plan uit 2007 is tweeledig. In de eerste plaats is het crisisvoorlichtingsplan uit 2007 voornamelijk procedureel van aard en biedt het weinig communicatie inhoudelijke richtlijnen. Waar in tijden van een calamiteit weinig tijd is voor reflectie en overdenking, is het vastleggen van richtlijnen voor crisiscommunicatie een wenselijke zaak. Daarnaast vraagt ook de maatschappelijke ontwikkeling waarbij iedereen over alles met iedereen communiceert om een andere benaderingswijze van crisiscommunicatie. Want zeker bij een calamiteit overvleugelen nieuwe media de traditionele media. Waar tot een paar jaar terug klassieke media als dagbladen, de regionale en landelijke omroep en teletekst voor veel mensen belangrijke kanalen waren om informatie over een calamiteit te krijgen, hebben sociale media als Twitter, YouTube, de mobiele telefoon, weblogs deze rol grotendeels overgenomen. Via sociale media vertellen mensen elkaar wat ze gezien en gehoord hebben. Deze informatiestromen komen grotendeels buiten de invloedssfeer van officiële crisiscommunicatie tot stand. Dit betekent dat het tijdens een calamiteit onmogelijk is om de regie te houden over alle communicatie. Wel kan het waterschap zorgen voor betrouwbare en juiste informatie. Dit plan geeft handreikingen en biedt een stappenplan voor crisiscommunicatie, toe te passen tijdens (dreigende) calamiteiten waar het waterschap zich in brede zin op voorbereid: hoogwater buiten, wateroverlast, watertekort, waterkwaliteit en verstoring van zuiveringen. Vanzelfsprekend zijn elementen uit het plan tevens bruikbaar in andere crisissituaties. Een herziene benadering van crisiscommunicatie vraagt om een aangepaste organisatie van de communicatie. Dit plan voorziet in een voorstel hiertoe. Het tot dusver gehanteerde crisisvoorlichtingsplan uit 2007 is op deze wijze geïntegreerd in het voorliggende crisiscommunicatieplan. Het plan beschrijft hoe tijdens een calamiteit om te gaan met communicatie. Dit plan gaat niet in op de manier hoe we via communicatie inwoners kunnen voorbereiden op een calamiteit. Deze risicocommunicatie vraagt om een andere aanpak. 1.2 Leeswijzer Het plan is geschreven volgens de bouwstenen van het aanstaande nieuwe calamiteitenplan. Het plan begint in hoofdstuk 2 met een beleidskader, waarin uitgangspunten, doelen en strategieën voor crisiscommunicatie aan de orde komen. Hoofdstuk 3 geeft een uitwerking van crisiscommunicatie naar Interne Communicatie, Publieks- en Persvoorlichting. De organisatie (door wie) van crisiscommunuicatie komt tenslotte in hoofdstuk 4 aan de orde. De verantwoordelijkheid voor communicatie binnen de verschillende opgeschaalde fases wordt op deze plaats tevens besproken. Concrete uitwerkingen in de vorm van overzichten en formulieren zijn opgenomen in de bijlages (totaal 7). 1

2 2. Beleidskader: invulling van crisiscommunicatie 2.1 Uitgangspunten crisiscommunicatie Het waterschap toont zich tijdens een crisis een betrouwbare zender van informatie. Hierbij gelden de volgende uitgangspunten: Waterschap is pro-actief: in communicatie, maar ook in maatregelen en acties laten we zien dat het waterschap het initiatief neemt bij de oplossing van het probleem. We nemen zelf het initiatief in de communicatie (in- en extern). Waterschap toont verantwoordelijkheid: in alle communicatie-uitingen die het waterschap tijdens een calamiteit uitbrengt, laten we zien dat we staan voor het oplossen van de calamiteit. We schuiven niet de schuld op anderen en gaan op een serieuze en menselijke manier om met de mensen en bedrijven die door een calamiteit worden geraakt. Voor zover mogelijk: communicatie is doelgroepgericht: aansluitend op het externe communicatiebeleidsplan , proberen we de ontvanger centraal te stellen in het communicatieproces. Dat betekent dat er onderscheid wordt gemaakt in doelgroepen en hun informatiebehoefte. 2.2 Communicatiedoelen Doel van crisiscommunicatie is het geven van feitelijke informatie waarmee in de eerste plaats doelgroepen worden voorzien in hun informatiebehoefte. Daarnaast biedt crisiscommunicatie bij uitstek een moment te laten zien wie en wat Waterschap Rivierenland is (zichtbaarheid). Vertaald naar concrete doelen betekent dit: Leveren van juiste en betrouwbare informatie Om te kunnen voldoen aan informatiebehoefte bij direct betrokkenen, overige burgers en media, verzorgt het waterschap een continue stroom aan feitelijke informatie en beschrijving van omstandigheden, in eerste instantie zonder interpretatie. Als uit de omgevingsanalyse (zie verder 3.1) blijkt dat de calamiteit tot een geruchtenstroom leidt, is het onze taak om feitelijke informatie te blijven bevestigen en feitelijk onjuiste geruchten met onderbouwde informatie te ontkrachten. Uitgangspunt bij informatievoorziening is om niet het waterschap, maar de doelgroepen en hun informatiebehoefte als uitgangspunt te nemen. Wat moeten ze weten en wat willen ze weten? Betekenisgeving Nadat met feiten een beeld van de calamiteit is ontstaan, is het zaak om deze feiten te duiden: wat betekent deze calamiteit voor direct betrokkenen, overige burgers en samenleving? En welke corporate boodschap kunnen wij er als waterschap aan geven? Betekenisgeving gebeurt door de informatie in een breder perspectief te plaatsen. Belangen van mogelijk getroffenen en samenleving moeten centraal staan, niet het schoonhouden van onze eigen straat. Afhankelijk van de gekozen communicatiestrategie kan betekenisgeving worden ingevuld. In hoofdstuk 3 worden deze doelen vertaald naar pers- en publieksvoorlichting en interne communicatie 2

3 2.3 Communicatiestrategie Bij het vaststellen van de gewenste communicatiestrategie is het wenselijk om aan te sluiten bij de uitgangspunten van het landelijk vastgestelde communicatiebeleid. In een situatie van opschaling is de door het waterschap uitgevoerde crisiscommunicatie dan immers een goede basis voor andere partijen om op voort te borduren. In het landelijke beleid zijn twee indicatoren richtinggevend: het feitelijk risico en het gepercipieerde risico. Afhankelijk van situatie in het veld, kan er uit één van de volgende vier communicatiestrategieën worden gekozen: Feitelijk hoog risico Overtuigen Instrueren Laag gepercipieerd Risico Hoog gepercipieerd risico Informeren Consulteren & Dialogiseren Laag feitelijk risico Voorwaarde voor de juiste strategiekeuze is dat er een goed beeld van zowel interne (beleids)maatregelen en -acties als van de buitenwereld bestaat. Omdat de regierol over communicatie in de praktijk alleen bij het waterschap ligt bij een laag feitelijk en gepercipieerd risico, zal Informeren in ons geval de meest gebruikte strategie zijn. De strategie van het overtuigen en instrueren zal in de meeste gevallen door collega-overheden en/of veiligheidsregio s worden ingezet, mogelijk in samenwerking met ons. De strategie van consulteren en dialogiseren is tot slot effectief bij risicocommunicatie. Dit thema valt buiten dit plan. Een korte toelichting per strategie: Informeren Op de korte termijn is er geen sprake van een dreigende situatie en de situatie wordt door direct betrokkenen en omgeving niet als dreigend beleefd. De communicatie bestaat uit het geven van informatie om doelgroepen te laten weten dat er zich mogelijk een concreet risico voordoet. De strategie is ook zinvol bij calamiteiten met een lange aanlooptijd, bijvoorbeeld bij situatie van hoogwater. Overtuigen Direct betrokkenen zitten in een wachtstand : er is van alles aan de hand, maar er wordt niet naar gehandeld. De ernst van de situatie wordt niet in gezien. Dit is bijvoorbeeld het geval bij een hoogwatersituatie waarbij direct betrokkenen gevraagde voorzorgsmaatregelen niet nemen. De communicatie bestaat uit pogingen om het gedrag, de houding of kennis van betrokkenen te beïnvloeden. 3

4 Instrueren Er is daadwerkelijk een calamiteit gaande en betrokkenen moeten duidelijke instructies krijgen over wat te doen of te laten. Dit is bijvoorbeeld het geval bij een oproep tot evacuatie. De toon van communicatie is dringend en verzoekend. De communicatie moet plaatsvinden via korte en eenvoudige boodschappen, zonder interpretatiegevaar. Consulteren & Dialogiseren Hoewel er feitelijk niets dreigends aan de gang is, ervaren burgers dat wel zo en is er sprake van onrust. Dit kan ook van toepassing zijn wanneer het gevaar van de calamiteit geweken is, maar doelgroepen niet gerustgesteld zijn. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer doelgroepen na een periode van evacuatie ondanks toestemming, niet naar huis durven terug te keren. Het is belangrijk om met de inzet van communicatie te zoeken naar oorsprong van angst van de burger en deze angst serieus te nemen. De communicatie bestaat uit pogingen om het publieke vertrouwen in de aanpak van de calamiteit weer op orde te krijgen. 3. Uitvoering: van strategie naar plan van aanpak 3.1 Stappenplan crisiscommunicatie De crisiscommunicatie kenmerkt zich door een tweesporenaanpak, waarbij invulling volgens een vast patroon kan plaatsvinden: 1. Bij aanvang van crisis: starten van continue feitenstroom Melden van feiten en omstandigheden via de website, starten bij aanvang van de calamiteit door de melding dat er ergens iets gaande is (startbericht). In de feitenstroom nog geen onderscheid maken tussen interne communicatie, pers-en publiekvoorlichting. Geen interpretatie, geen vergelijkingen met soortgelijke situaties, alleen vermelden van feiten. Informatie vermeld in de eerste kolom van (gemandateerde) situatierapporten vormen de basis. Om verwachtingen te managen en vragen voor te blijven, proberen iedere dertig minuten een actualisatie te geven. Wanneer er geen nieuwe feiten te melden zijn, procesinformatie geven (mate van opschaling, overlegfrequentie, betrokken bestuurders, etc). Afspraken maken met betrokken gemeente(n) over centraliseren van informatie: alles op één plaats vullen en bijhouden en naar elkaar verwijzen. 2. Omgevingsanalyse: buitenwereld naar binnen halen. In kaart brengen van: - kennis: wat weten betrokkenen, omgeving en media, wat is voor hen belangrijk om te weten en wat zouden ze graag willen weten - houding: hoe denken betrokkenen, omgeving en media, hoe reageren ze? - gedrag: hoe handelen betrokkenen, omgeving en media ten aanzien van de calamiteit? In bijlage 3 staan praktische handreikingen voor het maken van een omgevingsanalyse. 3. Strategiekeuze Inzichten uit de omgevingsanalyse zijn in combinatie met informatie over actuele (beleids)maatregelen en acties de bouwstenen voor de keuze van de juiste strategie en ontwikkeling van verdere communicatieaanpak. Op basis van één van de vier strategieën zoals besproken in 2.4 kan de betekenisgeving worden ingevuld en een kernboodschap worden verwoord (zie format bijlage 2). Deze kernboodschap vormt, na goedkeuring, de basis voor de invulling van de communicatie-uitingen. 4

5 4. Uitvoering: binnen naar buiten brengen Doelgroepen voor zover mogelijk gericht voorzien in hun informatiebehoeften. Hiervoor bestaan drie disciplines: publiekvoorlichting, persvoorlichting en interne communicatie (uitwerking zie hoofdstuk 4). Per discipline en doelgroepen keuze maken voor de meest effectieve middelen. Ter voorkoming van elkaar tegensprekende boodschappen daarnaast controleren welke advertentiecampagnes en/of bestaande communicatietrajecten er namens het waterschap lopen. Een nieuwsbrief waarin we onze trots uiten dat de veiligheid van de dijken op orde is, is tijdens een hoogwatersituatie niet bevordelijk voor ons imago. 5. Effect Communicatieacties hebben een effect in de buitenwereld. Deze effecten zijn weer input voor het beoordelen van de gekozen strategie. Is deze nog steeds de meest effectieve? Misschien is de strategie nog steeds effectief, maar moet de kernboodschap aangepast worden. Het is daarom altijd belangrijk om via de omgevingsanalyse na te gaan of de communicatieinspanningen het beoogde doel bereiken. Schematisch samengevat ziet het plan van aanpak voor crisiscommunicatie er als volgt uit: Continue feitenstroom (binnen naar buiten brengen) Omgevingsanalyse buiten naar binnen brengen) Strategie (o.a. kernboodschap) Uitvoering (binnen naar buiten brengen) Effect (buiten) Omgevingsanalyse (buiten naar binnen brengen). De continue feitenstroom die wordt ingezet bij aanvang van de calamiteit, is het startpunt van de communicatie. Het verdient de aanbeveling deze feitenstroom zo lang en consequent mogelijk draaiende te houden, zodat de calamiteit voor iedereen in één oogopslag te volgen is. De goed doordachte communicatie, volgend uit de analyse en gestuurd door een strategie, geldt als aanvulling op de feitenstroom. In bijlage 1 is het stappenplan crisiscommunicatie samengevat in een checklist. 3.2 Uitwerking naar Interne Communicatie Hoewel in een crisissituatie de blik vooral naar buiten gericht is, is het belangrijk om communicatie met de eigen medewerkers en het bestuur niet te vergeten. Ook zij hebben vragen en ook zij kunnen door de buitenwereld benaderd worden voor meer informatie. Het informatieniveau van een medewerker/bestuurslid moet op zijn minst gelijk zijn aan die van de omgeving. De volgende aandachtspunten zijn hierbij van belang: Organisatie/afstemming 5

6 De wijze waarop interne communicatie wordt ingezet tijdens een calamiteit, dient afgestemd te worden met de secretaris-directeur. Dat kan tijdens het beleidsteam (WBT), op basis van een eigen communicatieadvies. Uitgangspunt van interne communicatie is dat deze uiterlijk gelijktijdig plaatsvindt met externe communicatie. Veiligheid medewerkers De veiligheid van medewerkers staat voorop, die boodschap moet samen met de algemene kernboodschap, centraal staan in de communicatie met de medewerkers. Wanneer de crisis uit de hand dreigt te lopen en er onrust bij het personeel ontstaat, is het effectief om het management en/of het bestuur langs te laten komen voor een motivatie, persoonlijke toelichting en geruststelling. Stem in het WBT af wie deze bezoeken aflegt. Communicatiemiddelen binnen- en buitendienst Voor kantoormedewerkers zijn intranet, en de omroepinstallatie prima middelen om te communiceren, maar de medewerkers buiten in het veld bereik je hier tijdens een calamiteit zeer waarschijnlijk niet mee. Terwijl zij voor de buitenwereld vaak een voor de handliggend aanspreekpunt zijn. Een effectieve manier voor communicatie met de buitendienst is het gebruik van lijncommunicatie, waarbij niet de lijn van het reguliere management, maar die van de calamiteitenorganisatie wordt gevolgd. Want met name in een situatie van hoog water is de reguliere lijn drukde doen met calamiteitbestrijding. In het WOT dient de invulling van de te volgen lijn te worden besproken. Om onderlinge informatieverschillen te voorkomen, is het raadzaam om op een memo uiteen te zetten wat de lijn aan hun medewerkers dient te communiceren. Korte berichten kunnen via sms richting binnen en buitendienst worden gestuurd. Omdat het meerendeel van de buitendienstmedewerkers niet beschikt over een smartphone, behoort inzet van dit kanaal niet tot de mogelijkheden. Inzet en gebruik van pantry lcd-schermen, ook op decentrale lokaties, is een laatste mogelijkheid voor effectieve interne communicatie, ook tijdens een calamiteit. Externe communicatie door buiten- en binnendienst Wanneer er tijdens een calamiteit bij media en publiek veel vragen bestaan, zullen met name medewerkers van de buitendienst veel worden aangesproken. Om de buitendienst in staat te stellen hun werk te doen en om geruchten en informatieverschillen te voorkomen, is het van groot belang dat communicatie goed te organiseren. Indien een calamiteit zich tot één locatie beperkt is het raadzaam een communicatieadviseur naar deze plek te sturen om vragen van omstanders en media te beantwoorden. Is de calamiteit over meerdere locaties verspreid, dan is het aan te bevelen dat betrokken wachtcommandanten de woordvoering ter plekke doen. Zij krijgen hiervoor instructies van het team communicatie (kernboodschap, etc). Medewerkers geselecteerd voor deze pool (wachtcommandanten) worden via trainingen voorbereid op hun woordvoerdersrol. -> actiepunt na goedkeuring plan: organiseren training en aanmaken sms-groepen Creëren betrokkenheid Denk na over hoe kantoormedewerkers die geen onderdeel vormen van de calamiteitenorganisatie, toch betrokken kunnen worden. Dat heeft een bindend effect en voorkomt dat er wij-zij-gevoel ontstaat. Dat kan door simpele verzoeken te communiceren, bijvoorbeeld het verzoek om journalisten altijd naar het team communicatie door te verwijzen. 6

7 3.3 Uitwerking naar Publieksvoorlichting Wat zullen burgers denken, doen en/of verlangen? Het antwoord op deze vraag vormt de basis voor invulling van de publieksvoorlichting. Publieksvoorlichting wordt ingezet om de vragenstellers te voorzien van juiste informatie en om informatie uit de crisisorganisatie uit te dragen. De basis van de publieksvoorlichting is de continue feitenstroom op de website, zoals aangegeven in 3.1. Vragen die beantwoord moeten worden: - Wat is er gebeurd? Waar? Hoe? Waarom? Oorzaak? - Wat zijn de gevolgen? - Wat doet het waterschap? - Hoe wordt de burger geïnformeerd? Verdere invulling van publieksvoorlichting is afhankelijk van de gekozen communicatiestrategie. Een overzicht van de mogelijke communicatiestrategieën, inclusief bijpassende communicatiemiddelen volgt hierna. Voor de volledigheid worden hier alle strategieën uitgewerkt. Gelet op de opschalingscriteria, zal het waterschap zich in de praktijk vermoedelijk beperken tot de strategie van het informeren (inclusief de daarbij behorende communicatiemiddelen). Communicatiestrategie Informeren (betrokken op hoogte houden van ontwikkelingen) Overtuigen (benadrukken ernst van de situatie) Consulteren (onrust: burger ervaart dreiging) Middelen Website Waterschap Rivierenland Bewonersbrief Informatiebord/paneel bij gemeentehuis Flyers Factsheets Artikel in (huis-aan-huis)krant, Telefonistes/telefoonteam Meest gestelde vragen Wijkbijeenkomsten met inzet van deskundige sprekers en aansluitend een discussie Inzetten van ondersteund materiaal (statistieken, diagrammen en beeldmateriaal) Gebruik maken van sociale bewijskracht (anderen die al wel het goede voorbeeld geven) Meest gestelde vragen Gesprekken voeren met wijkplatforms Meest gestelde vragen Forumdiscussie openen op website Telefonistes gerichte vragen laten stellen bij telefonische contacten met het publiek Bestuurder(s) een ronde door het (getroffen) gebied laten maken om te horen wat er leeft en speelt. Meest gestelde vragen 7

8 Instructie (in goede banen leiden van gewenst gedrag) Sirenes SMS-instructieberichten Geluidswagen laten rondrijden Inzetten van calamiteitenzender (radio/tv) Meest gestelde vragen Bij uitvoering van de publieksvoorlichting zijn de volgende aandachtspunten van belang: Onderscheid doelgroepen Publieksvoorlichting is een verzamelnaam voor communicatie naar verschillende externe doelgroepen, uitgezonderd de media. Aansluitend bij het externe doelgroepgerichte communicatiebeleid, is het ook tijdens een calamiteit van belang onderscheid in doelgroepen te maken. Anders dan bij het reguliere communicatiewerk zijn er de volgende doelgroepen: - Direct betrokkenen - Omgeving - Professionele doelgroepen: collega overheden, agrariërs, bedrijfsleven, Instellen telefoonteam/publieksinformatienummer Het instellen van een telefoonteam is noodzakelijk om bij omvangrijke calamiteiten publieksvragen rechtstreeks te beantwoorden. Het inzetten wordt afgestemd met de Ondersteuningsgroep. Er dient één communicatieadviseur bij het telefoonteam aanwezig te zijn om inhoudelijke ondersteuning te bieden. Deze adviseur signaleert daarnaast binnengekomen vragen en kan daarmee input geven voor de omgevingsanalyse. Input telefoonteam Team Communicatie verzorgt de informatievoorziening van de telefonistes. Telefoonscripts, factsheets en een overzicht van meest gestelde vragen zijn hiertoe handige hulpmiddelen. Het is echter wel van belang dat de informatie continue geactualiseerd wordt, zodat de telefonistes beschikken over meest recente informatie. De telefonistes maken gebruik van het Registratieformulier publieksvragen zoals weergegeven in bijlage 4, zodat het team communicatie zicht houdt op de binnengekomen vragen. Crisissite De website van het waterschap heeft bij aanvang van een (dreigende) calamiteit een belangrijke rol: het geeft het startbericht, gevolgd door een continue feitenstroom over de gebeurtenis(sen). De vindbaarheid en toegankelijkheid van deze informatie is dan ook groot belang. In overleg met de webcoördinator moet bekeken worden hoe hieraan gehoor te geven. Een speciale crisissite, waarbij de homepage tijdelijk vervangen is door een andersoortige omgeving, verdient de aanbeveling. Het is hoe dan ook van belang dat de internetcapaciteit voldoende is, zodat de website grote aantallen bezoekers kan verwerken. Het is tot slot belangrijk om bij aanvang van de calamiteit met betrokken gemeenten afspraken te maken over waar de digitale informatie staat ondergebracht, zodat via de eigen sites naar elkaar kan worden verwezen (in plaats van allemaal hetzelfde werk doen). -> actiepunt na goedkeuring plan: ontwerpen crisishomepage ( gehost buiten omgeving van waterschapshuis) Calamiteitenzender Wanneer zich een calamiteit voordoet met een aard en omvang die het noodzakelijk maken dat het regionale en/of lokale overheidsbestuur de bevolking hierover informeert, kan gebruik worden gemaakt van de calamiteitenzender. Uitzending gebeurt altijd via de regionale 8

9 omroep. Afspraken over het instellen van de calamiteitenzender gebeurt op regionaal niveau en is dus geen verantwoordelijk voor het waterschap. Gebruik van basisteksten/communicatiemiddelen Het wiel hoeft niet opnieuw te worden uitgevonden. Het waterschap heeft in het verleden verschillende calamiteiten gehad waarin gecommuniceerd werd. In de digitale map crisiscommunicatie (F/bzn/tcom/crisiscom) zijn in de submap basisteksten voorbeelden van communicatie-uitingen opgenomen die in het verleden zijn gemaakt en gebruikt. Teksten zijn onderverdeeld naar de vijf thema s: Hoog water buiten (hoogwatersituaties op de rivieren), Wateroverlast (als gevolg van extreme neerslag of uitval gemalen), Watertekort (als gevolg van extreme droogte), Waterkwaliteit (schade als gevolg van milieu-incidenten voorkomen/beperken) en Verstoring zuiveringen ivm zuivering afvalwater -> actiepunt na goedkeuring plan: voorbeeldteksten zoeken/schrijven en mappenstructuur aanmaken. 3.4 Uitwerking naar Persvoorlichting De media zijn tijdens een calamiteit een belangrijk medium om te communiceren met de omgeving. Direct betrokkenen dienen echter bovenaan te staan. In de lijn van doelgroepgerichte communicatie moeten we indien mogelijk met hen rechtstreeks communiceren in plaats van via de media. Vanwege hun grote bereik zijn (massa)media vooral nodig om het algemene publiek (de omgeving) over de calamiteit te informeren. Wat zullen media denken/doen/verlangen? Het antwoord op deze vraag vormt de basis voor invulling van de persvoorlichting. Media willen tijdens een crisis zo snel mogelijk informatie hebben. Het is daarom belangrijk de informatie die beschikbaar zo snel mogelijk vrij te geven. Dat gebeurt bij aanvang van de crisis door het creëren van een continue feitenstroom op de website. Aanvullende vraag die beantwoord moet worden: - hoe worden media geïnformeerd? Afhankelijk van de situatie in het veld en de informatiebehoefte bij de media, kan de persvoorlichting nader worden vormgegeven. Onderstaand een overzicht van mogelijke communicatiestrategieën, inclusief bijpassende communicatiemiddelen. Voor de volledigheid worden hier alle strategieën uitgewerkt. In de praktijk zal het waterschap zich beperken tot de strategie van het Informeren en de daarbij behorende communicatiemiddelen inzetten. Communicatiestrategie Informeren Overtuigen Consulteren Middelen Website Persbericht Persbijeenkomsten Artikel in (huis-aan-huis)krant Persmap (fotomateriaal, geschiedenis, gebiedsgegevens, etc) Achtergrondgesprekken voeren met journalisten Persbijeenkomsten organiseren Gerichte vragen stellen bij contact met media 9

10 Instructie Overleg met calamiteitenzender, media inzetten als medeverspreider van instructies De manier waarop autoriteiten in het nieuws komen, is vaak doorslaggevend voor het oordeel over de kwaliteit van de crisisbesluitvorming. Het is daarom belangrijk de media aan de kant van het waterschap te houden. Zorgvuldigheid in omgang met de media is belangrijk. Hierbij zijn de volgende aandachtspunten van belang: Betrouwbare afzender Om de media aan de kant van het waterschap te houden, is het essentieel om een betrouwbare afzender van informatie te zijn. Dat betekent dat we in persvoorlichting feitelijk moeten zijn. Wanneer journalisten het waterschap niet meer serieus nemen, is de kans groot dat ze zelf op zoek gaan naar informatie, zonder deze bij ons te checken. Media zijn daarnaast doorgaans op zoek naar een zondebok. Door actief zichtbaar te blijven en consequent en eerlijk te informeren, kan dit (tot een minimum) voorkomen worden. Voeding bij aanvang calamiteit Mediabelangstelling bij een plotseling aandienende calamiteit kan vaak niet direct worden gevoed met feiten. We zijn in dat stadium immers druk doende zelf inzicht te krijgen in de ontstane situatie. Maar, wel of geen feiten beschikbaar, in de eerstvolgende editie of uitzending, zal de media aandacht aan de calamiteit willen besteden. In een dergelijk geval kunnen we daarom wel beginnen met het geven van feiten, zonder er een oordeel, standpunt of oplossing aan te koppelen. Tevens is algemene informatie over het waterschap, de calamiteitenzorg en de normale procedures bij aanpak en oplossing van een vergelijkbaar probleem te geven. Regelmatige berichtgeving Om persvragen te organiseren is het met name in het geval van een grootschalige calamiteit van belang om regelmaat te brengen in berichtgeving naar de media. Bijvoorbeeld door om het uur met een nieuw bericht te komen, met daarin de laatste stand van zaken. Omdat het opstellen, accorderen en uitsturen van een persbericht veel tijd kost, hoeven dit geen volledige persberichten te zijn, het melden van de feiten volstaat al (factsheets). Tijdens een omvangrijke crisis is een persbericht vooral geschikt om op het einde van een dag terug te blikken op de situatie en deze in een context te plaatsen (duiding, corporate lading geven). Heeft de crisis een lange aanlooptijd en is er weinig hectiek, dan is het persbericht weer wel een geschikt instrument om media te informeren. Bundelen persvragen Wanneer er veel persvragen binnenkomen en de telefoon roodgloeiend staat, is het raadzaam om de persvragen zoveel mogelijk te bundelen. Dat kan door te melden wanneer het eerstvolgende bericht met nieuwe feiten verschijnt. Door bij beantwoorden van persvragen gebruik te maken van het Registratieformulier persvragen (bijlage 5), creëren we een actueel overzicht met redacties waar het bericht naartoe gestuurd kan worden. Woordvoering Zolang het waterschap verantwoordelijk is voor de communicatie over de calamiteit (in de beginfase van een calamiteit en/of bij een kleinschalige calamiteit), is het waterschap verantwoordelijk voor de woordvoering. Eerst aangewezen woordvoeder voor externe doelgroepen is de (plaatsvervangend) dijkgraaf. Geschikte vervanger is hoofd van WOT. Interne woordvoering (medewerkers en bestuur) gebeurt bij voorkeur door de secretaris- 10

11 directeur. De in- en externe woordvoering dienen dus goed op elkaar worden afgestemd. In WBT worden concrete afspraken over woordvoering gemaakt. Wanneer de calamiteitenorganisatie dusdanig is opgeschaald dat communicatie is overgenomen door een gemeente of veiligheidsregio (zie verder 4.1), dan is het waterschap niet meer automatisch de woordvoerder. Woordvoering mag dan alleen onder bepaalde voorwaarden wel gebeuren: de woordvoerder doet alleen uitspraken over de feitelijke situatie en de kerntaken van het waterschap en die activiteiten die het waterschap onderneemt. Dit dient wel (vooraf) afgestemd te worden met de organisatie die op dat moment verantwoordelijk is voor de crisiscommunicatie. 4. Organisatie van communicatie 4.1 Plaats van communicatie in een calamiteit De calamiteitenbestrijding is binnen de waterschappen onderverdeeld in vijf fases. Deze zijn, inclusief opschalingscriteria terug te lezen in het Calamiteitenplan. Uitgangspunt is dat de crisisorganisatie bij normale omstandigheden een inactieve organisatie is, die naar gelang een calamiteit vordert, fasegewijs wordt ingericht. De inzet en verantwoordelijkheid van communicatie is afhankelijk van de situatie/fase van de calamiteit. Kort samengevat per fase: Fase 0 Incident, afhandeling binnen dagelijkse routine van waterschap. Opschaling niet van toepassing. Communicatie Het waterschap is verantwoordelijk voor de eigen communicatie. Er is geen afstemming met andere organisaties noodzakelijk, er is sprake van reguliere communicatie over het incident. Fase 1 Incident vraagt om bronbestrijding en gecoördineerde aanpak en ambtelijke opschaling binnen waterschap. WAT en WOT worden geformeerd. Dijkgraaf informeren, via hem burgemeesters en andere bestuurders informeren. Communicatie Het waterschap is verantwoordelijk voor de eigen communicatie. Er is geen afstemming met andere organisaties noodzakelijk, het waterschap regisseert de crisiscommunicatie. Wel communicatieafdeling van betrokken gemeente(n) informeren. Fase 2 Incident vraagt om bron- en effectbestrijding en wordt grootschalig. Bestuurlijke opschaling is vereist: samenstellen van het WBT. Externe netwerkpartners krijgen een actieve rol, de burgemeester kan ter voorbereiding besluiten tot samenstelling van een Regionaal Operationeel Team (ROT) en/of een Gemeentelijk Beleidsteam. Communicatie De verantwoordelijkheid voor communicatie ligt niet meer vanzelfsprekend bij het waterschap. Besluiten hiertoe worden binnen Regionaal Operationeel Team genomen. Indien het waterschap verantwoordelijk blijft, de samenwerking starten met de communicatieafdeling betrokken gemeente(n). 11

12 Fase 3 Ramp binnen één gemeente: waterstaatskundige calamiteit kan ernstige verstoring van de algemene veiligheid veroorzaken. Regionaal Operationeel Team en Gemeentelijk Beleidsteam staan in hoogste staat van paraatheid. Communicatie Communicatie en woordvoering gebeurt vanuit het Gemeentelijk of Regionaal Actiecentrum Communicatie. De gemeente en/of regio moet gevoed worden met informatie van het waterschap. Kan middels het doorsturen van situatierapporten/verslagen. Ook is het mogelijk om namens het team communicatie een afgevaardigde naar een actiecentrum communicatie te sturen. Aansturingsbevoegheid en eindverantwoordelijkheid voor communicatie ligt bij het Gemeentelijk Beleidsteam. Fase 4 Ramp met dreiging van ernstige verstoring van de algemene veiligheid breidt zich uit tot over de gemeentegrens. Het Regionaal Beleidsteam wordt geformeerd. Communicatie Communicatie en woordvoering gebeurt vanuit Regionaal Actieteam Communicatie. Regio moet gevoed worden met informatie van het waterschap. Kan middels het doorsturen van situatierapporten/verslagen. Ook is het mogelijk om namens het team communicatie een afgevaardigde naar een actiecentrum communicatie te sturen 4.2 Rol van de communicatieadviseur tijdens fase 1-2 (wsrl verantwoordelijk voor communicatie) De calamiteitenorganisatie van het waterschap bestaat uit een actieteam, operationeel team en beleidsteam. De toelichting op samenstelling en taken is terug te lezen in het Calamiteitenplan. Hieronder volgt een beknopt overzicht van de werkwijze van de verschillende teams, aangevuld met de rol die de communicatieadviseur vervult Waterschap Actieteam (WAT) Werkwijze vergadering Actieteam: - beeldvorming: inventarisatie van feiten en al genomen maatregelen; - beeldvorming: prioritering van feiten (geel, oranje, rood); - oordeelvorming: per feit bespreking van nog te nemen maatregelen, incl. mogelijke knelpunten; - oordeelvorming: per feit en maatregel bespreking beslispunten voor WOT; - besluitvorming: bepalen actiepunten en maken vervolgafspraken. Rol communicatieadviseur tijdens overleg Formeel is de communicatieadviseur alleen als toehoorder bij het WAT aanwezig. Voor een goede beeldvorming is het natuurlijk wel van belang om vragen ter verduidelijking te stellen. Je kunt hierbij gebruik maken van de aanwezigheid van de plotter. Het letterlijk in beeld hebben van een plaats incident zegt vaak meer dan een korte toelichting. Rol communicatieadviseur na afloop - Denkt na over de communicatieve consequenties van voorgestelde maatregelen - Zet de feiten die vragen om een communicatieve inspanning op een rij en bepaalt per feit wat een gewenste communicatie-inzet is. 12

13 Rol teamleden communicatie: - Start/continueer feitenstroom op website - Start/continueer omgevingsanalyse Waterschap Operationeel team (WOT) Werkwijze vergadering Operationeel Team: - beeldvorming: inventarisatie van feiten, incl. prioritering en al genomen maatregelen; - bordeelvorming: per feit bespreking van nog te nemen maatregelen, die als beslispunten voor WOT zijn aangegeven; - oordeelvorming: per maatregel knelpunten van bespreken; - oordeelvorming: per maatregel beoordelen of er een beslispunt voor WBT aan zit; - besluitvorming: bepalen actiepunten en maken van vervolgafspraken. Rol communicatieadviseur tijdens overleg - Inbrengen van gewenste communicatie-inzet per maatregel. Dat kan per feit of na behandeling van feiten onder een agendapunt communicatie. - Afspraken maken over de uitvoering: wie en wanneer voert uit, is afstemming nodig? Rol communicatieadviseur na afloop - Strategiebepaling/ bijstellen strategie: verwoorden kernboodschap/ voorstellen maken voor wijziging kernboodschap Rol teamleden communicatie - Continueren feitenstroom op website - Continueren omgevingsanalyse - Uitvoering communicatieacties (interne communicatie, publieks- en persvoorlichting) die niet ter goedkeuring aan WBT hoeven worden voorgelegd Waterschap Beleidsteam (WBT) Werkwijze vergadering Beleidsteam: - beeldvorming: inventarisatie van feiten, incl. prioritering en al genomen maatregelen; - oordeelvorming: per feit bespreking van nog te nemen maatregelen, die als beslispunten voor WBT zijn aangegeven; - oordeelvorming: per maatregel knelpunten van bespreken; - oordeelvorming: per maatregelen beoordelen of er een beslispunt voor RBT aan zit; - besluitvorming: bepalen actiepunten en maken vervolgafspraken. Rol communicatieadviseur tijdens overleg - Terugkoppeling van wat wat er is gedaan op gebied van communicatie en wat er staat te gebeuren - Inbrengen van signalen van buiten: indien van toepassing voorstellen doen voor aanpassing van strategie en kernboodschap. - Indien van toepassing: adviseren over inzet interne communicatie - Afspraken maken over mandatering teksten en woordvoering - Inbrengen van communicatieve consequenties van bestuurlijke besluiten. Je vertaalt hierbij wat een besluit voor de omgeving kan betekenen en op welke wijze dat het beste verwoord kan worden (aansluitend bij de strategie). 13

14 Rol communicatieadviseur na afloop - Schrijven van een situatieverslag (zie format bijlage 6) Rol teamleden communicatie - Continueren feitenstroom op website - Uitvoering overige communicatieacties - Effectmeting en omgevingsanalyse 4.3 Interne overdracht Bij een omvangrijke crisis zal de communicatierol door meerdere adviseurs worden vervuld. Ondanks de hektiek die een crisissituatie met zich meebrengt, is een goede overdracht van informatie en taken essentieel. Om overzicht te houden verdient het de aanbeveling een digitaal archief bij te houden. Deze krijgt een plaats op de centrale J-schijf, map Calamiteitenorganisatie. Ingrediënten van het archief - situatierapporten (duidelijk nummer- en data- en tijdstipvermelding) - situatieverslagen (duidelijk nummer- en data- en tijdstipvermelding) - kernboodschap (duidelijk nummer- en data- en tijdstipvermelding) - persberichten (duidelijk nummer- en data- en tijdstipvermelding) - brieven - meest gestelde vragen - registratieformulier publieksvragen - registratieformulier persvragen - persafspraken -.. en alle overige communicatie-uitingen die tijdens de crisis worden gemaakt 4.4 WSRL-communicatie bij opschaling Naar gelang de calamiteitenorganisatie verder wordt opgeschaald, wordt de (regie)rol voor eigen externe communicatie steeds kleiner. Indien de communicatie wordt opgeschaald bij overdracht en afstemmingsoverleg aandacht besteden aan: - uitkomst omgevingsanalyse - gebruikte kernboodschap - gehanteerde communicatiestrategie - ingezette middelen in- en externe communicatie - beschikbaarheid wsrl woordvoerderschap - beschikbaarheid wsrl communicatieadviseurs - afstemming webinformatie (naar elkaar verwijzen + wie houdt bij?) Om ook tijdens een crisis als waterschap zichtbaar te blijven, is echter van groot belang om een actieve rol te blijven spelen in de crisiscommunicatie. Dat kan door leden van het Team Communicatie beschikbaar te stellen om zitting te nemen in het gemeentelijk en/of regionale actiecentrum communicatie ten behoeve van uitvoering pers- en/of publieksvoorlichting. Formeel kan dit georganiseerd worden door ons aan te melden bij de diverse regionale crisiscommunicatiepools. In de situatie waarin het waterschap verantwoordelijk is voor de crisiscomunicatie, maar hiervoor een tekort aan adviseurs heeft, kunnen wij een beroep op deze pool doen -> actiepunt na goedkeuring plan: uitzoeken hoe de pools in de regio s georganiseerd zijn en hoe aansluiting geregeld kan worden 14

15 4.5 WSRL-communicatie na opschaling Ook wanneer het waterschap in fase 2 of 3 niet meer verantwoordelijk is voor de crisiscommunicatie, valt er als waterschap nog voldoende te communiceren. Niet alleen kan het waterschap de communicatie van gemeente(n) en/of veiligheidsregio met fysieke menskracht ondersteunen, we kunnen ook zelfstandig een aantal zaken voorzetten: - in publieks- en persvoorlichting actief en reactief technische uitleg geven van wat er staat te gebeuren (zonder interpretatie) - continueren van interne communicatie - continueren van feitenstroom op website wsrl (incl. landelijke/regionale afgestemde maatregelen) en verwijzen naar andere sites (gemeente/actiecentrum, etc) voor meer informatie - continueren van omgevingsanalyse en uitkomsten indien van toepassing terugkoppelen met gemeente/veiligheidsregio 5. Randvoorwaarden Succesvolle uitvoering van de crisiscommunicatie zoals geschetst in dit plan, is in hoge mate afhankelijk van de volgende randvoorwaarden: Mandatering Continue berichtgeving (feitenstroom) is alleen mogelijk wanneer niet alle uitgaande berichten voorafgaand gemandateerd dienen te worden. Want ook niet of traag communiceren is crisiscommunicatie, alleen niet de wenselijke vorm. Het team communicatie moet daarom in staat zijn om de feitelijke stand van zaken en procesinformatie zonder mandatering te communiceren. De feiten en procesbeschrijving zoals beschreven in de verschillende situatierapportages (die ter plekke worden goedgekeurd door de diverse voorzitters) kunnen als basisdocument dienen. Middelen voor mediawatching Niet alleen is het noodzakelijk dat het team communicatie over de technische middelen beschikt om informatie te verspreiden, met name tijdens een crisis is het ook van belang om informatie te ontvangen. Voor een goede omgevingsanalyse is screening van publiciteit immers een effectief instrument. Dat betekent dat het team communicatie moet kunnen beschikken over radio, televisie en diverse (regionale) kranten en toegang moet hebben tot alle externe websites -> actiepunt na goedkeuring plan: uitzoeken wat er is + wat nog moet komen 15

16 Bijlage 1 Checklist crisiscommunicatie (in fase 1-2, wanneer wsrl verantwoordelijk is voor communicatie) a. Startbericht bij aanvang calamiteit op website: aangeven op welke locatie er wat aan de hand is. b. Iedere dertig minuten een nieuw feitenbericht toevoegen c. Afspraken maken met betrokken gemeente(n) over centraliseren van informatie. Insteek: alles op één plaats vullen en bijhouden en naar elkaar verwijzen d. Start omgevingsanalyse e. Strategiekeuze: informeren, overtuigen, instrueren, dialogiseren f. Vaststellen betekenisgeving g. Formuleren van kernboodschap h. Inventariseren/controleren van bestaand communicatietrajecten: staat inhoud niet haaks op de aard van de calamiteit? i. Starten interne communicatie, publeks- en persvoorlichting j. Effectmeting: omgevingsanalyse k. Zo nodig: bijstellen van de kernbooschap en/of de strategie l. Doorlopend: contineren van de feitenstroom website (bij omvangrijke calamiteit overschakelen op speciale wsrl crisishomepage m. Continueren van de interne communicatie, publieks- en persvoorlichting n. Effectmeting: omgevingsanalyse o... p.. 16

17 Bijlage 2 Format voor strategieformulering en kernboodschap Aandachtspunten analyse Wat leeft er bij het alg. publiek (publieksvragen, feiten, geruchten) - Wat leeft er bij specifieke doelgroepen - Wat is het mediabeeld (analyse persvragen, tone of voice in berichtgeving, feiten, geruchten, internetanalyse) - Wat gebeurt er op internet (discussieplatforms, fora, nieuwssites) - Welke actoren spelen een rol en wat is hun invloed (actorenanalyse) - Hoe wordt ons handelen beoordeeld (steun, kritiek, aard, hoeveelheid, veel/weinig invloed Samenvatting analyse Uitkomst van omgevingsanalyse 1 Wat is in het geding? Duiding geven waar communicatie voor ingezet kan worden Bijvoorbeeld: - Ontbreken van vertrouwen in de aanpak - Beeldvorming over de bestuurder - Geloofwaardigheid t.a.v. het optreden - Ontbreken van empathie in de uitingen - Niet weten wat er leeft en speelt onder de bevolking - Niet op de hoogte zijn van de actuele situatie - Een verkeerd beeld van de plaats incident - Burgers zijn bang en vrezen het ergste 2) Wat moeten we zeggen? Vormt de basis voor kernboodschap voor verdere communicatie Overzicht bieden wat aan de hand is: Inzicht geven in wat we aan het doen zijn: en wat verwachten we van burgers wat te doen 3) Wat moeten we doen? In ieder geval altijd: leiderschap tonen: zichtbaar blijven! 17

18 Bijlage 3 De omgevingsanalyse Om ook tijdens een calamiteit doelgroepgericht te kunnen communiceren, is het van groot belang te weten wat er bij de betrokken doelgroepen leeft. De omgevingsanalyse geeft hier antwoord op en vormt het startpunt voor bepaling van de gewenste communicatieaanpak. Voor het waarnemen van de buitenwereld kunnen de volgende instrumenten worden gebruikt: - scannen van mediaberichten uit traditionele media (kranten, radio, tv) en scannen van berichtgeving op internet via zoekmachine google en via sites als twitter en geenstijl.nl. Tevens is het mogelijk om een kortlopend abonnement op een externe digitale knipseldienst te nemen. Tijdens de duur van de calamiteit wordt digitale media-analyse dan extern aangeleverd. Analyse van mediaberichtgeving geeft of en zo ja welke betekenis de media aan de calamiteit geven. - scannen van (telefonische) publieksvragen. Een vraag van een burger geeft aan waar hij mee zit. Uit deze vragen kun je opmaken waarover het publiek zich zorgen maakt en welke informatie naar de mening van het publiek ontbreekt. - scannen van persvragen. Uit deze vragen kun je afleiden hoe er tegen de crisis wordt aangekeken en of er steun of kritiek is vanuit de media. - scannen van zoekgedrag op eigen website. Dit toont aan in welke onderwerpen bezoekers belangstelling tonen en aan wat voor een soort informatie behoefte is (bijvoorbeeld meeste gestelde vragen of overzichtskaarten) - indien sprake is van gelocaliseerde calamiteit, navraag doen naar waarnemingen van de communicatiedeskundige die oog en oor plaats incident is (Copi-voorlichter). - scannen van vragen die binnen komen bij betrokken gemeente(n) ( of telefoon). Opgedane informatie geeft een goed beeld van de buitenwereld en zijn de bouwstenen voor bepaling van betekenisgeving. Het beeld moet vertaald worden in een concrete duiding: wat is er in het geding? Op basis hiervan wordt de gewenste strategie incl. kernboodschap bepaald en kan de crisiscommunicatie naar discipline worden uitgewerkt. -> actiepunt na goedkeuring plan: organiseren teamtraining omgevingsanalyse 18

19 Bijlage 4 Registratieformulier publieksvragen Datum Tijd Aangenomen door Telefoon aannemer adres aannemer Naam vragensteller Adresgegevens vragensteller Telefoonnummer vragensteller adres vragensteller Vraag Antwoord (samenvatting) Afspraken/verder afhandeling 19

20 Bijlage 5 Registratieformulier persvragen Datum Tijd Aangenomen door Telefoon aannemer adres aannemer Naam journalist Redactie Telefoonnummer journalist adres journalist Vraag Antwoord (samenvatting) Afspraken/verder afhandeling Tijd uitzending/publicatie 20

Calamiteitenplan van Waterschap Rivierenland

Calamiteitenplan van Waterschap Rivierenland Calamiteitenplan van Waterschap Rivierenland opgesteld door: drs. K. Jeurink vastgesteld door: college van dijkgraaf en heemraden Waterschap Rivierenland vastgesteld op: januari 2016 status: definitief

Nadere informatie

Crisiscommunicatie: wie neemt de lead? Door: Roy Johannink & Eveline Heijna

Crisiscommunicatie: wie neemt de lead? Door: Roy Johannink & Eveline Heijna Crisiscommunicatie: wie neemt de lead? Door: Roy Johannink & Eveline Heijna Als het misgaat bij de communicatie in een crisis, dan is dit vaak een gebrek aan duidelijkheid op de vragen: wie doet wat, wie

Nadere informatie

Crisiscommunicatieplan

Crisiscommunicatieplan Crisiscommunicatieplan Opgesteld door: Afd. Bestuursondersteuning en communicatie, Werkgroep crisiscommunicatieplan Versie: 1.1 september 2012 Inhoudsopgave Inleiding... 1 Doel... 1 Aanpak... 1 Doelgroepen...

Nadere informatie

Het formuleren van een communicatiestrategie tijdens een crisis Hoe doe je dat eigenlijk?

Het formuleren van een communicatiestrategie tijdens een crisis Hoe doe je dat eigenlijk? Het formuleren van een communicatiestrategie tijdens een crisis Hoe doe je dat eigenlijk? Het is makkelijker gezegd dan gedaan. Als communicatieprofessional werk je vanuit een strategie, een plan, een

Nadere informatie

9 COMMUNICATIEPLAN. Een communicatieplan bestaat uit de volgende onderdelen:

9 COMMUNICATIEPLAN. Een communicatieplan bestaat uit de volgende onderdelen: 59 9 COMMUNICATIEPLAN Op het moment dat een afdeling de beoordeling zwak of zeer zwak krijgt, komt er meteen veel op de schoolleiding af. Een zeer zwakke school heeft zes weken de tijd om een verbeterplan

Nadere informatie

Communicatie tijdens de eerste 24 uur van een crisis/incident

Communicatie tijdens de eerste 24 uur van een crisis/incident Communicatie tijdens de eerste 24 uur van een crisis/incident Introductie Introductie Er doet zich een ernstig incident (crisis) voor. In deze uitgave staat beschreven welke communicatiestappen je het

Nadere informatie

Omgaan met media Persprotocol gemeente TEXEL

Omgaan met media Persprotocol gemeente TEXEL Omgaan met media Persprotocol gemeente TEXEL Linda Dinkelman Oktober 2007 Inhoudsopgave Inleiding 3 Algemeen 4 Verantwoordelijkheden 4 Naamgeving in de media 5 Vormen van contacten met de pers 5 Richtlijnen

Nadere informatie

Bijlage 3. Voorbeeld gezamenlijk communicatieplan gemeente & COA bij vestiging van een nieuw azc. 1 van 8

Bijlage 3. Voorbeeld gezamenlijk communicatieplan gemeente & COA bij vestiging van een nieuw azc. 1 van 8 Bijlage 3 Voorbeeld gezamenlijk communicatieplan gemeente & COA bij vestiging van een nieuw azc 1 van 8 Communicatieplan azc gemeente Gemeente Centraal Orgaan opvang asielzoekers Status: conceptversie

Nadere informatie

DOEN WAAR JE GOED IN BENT. De crisisorganisatie in Drenthe op hoofdlijnen

DOEN WAAR JE GOED IN BENT. De crisisorganisatie in Drenthe op hoofdlijnen DOEN WAAR JE GOED IN BENT De crisisorganisatie in Drenthe op hoofdlijnen DIT MOET ANDERS In 2009 besloot het bestuur van de Veiligheidsregio Drenthe om crisisbeheersing op een andere manier vorm te geven

Nadere informatie

Persbeleid Delfland 2010-2015

Persbeleid Delfland 2010-2015 1 Persbeleid Delfland 2010-2015 2 Inleiding Een nieuw persbeleid voor Delfland, wat en hoe Delfland wil de relatie met de media verbeteren. Tevens wil Delfland de media gerichter en beter inzetten om de

Nadere informatie

Algemeen Commandant Bevolkingszorg

Algemeen Commandant Bevolkingszorg Algemeen Commandant Bevolkingszorg Functie Als Algemeen Commandant Bevolkingszorg ben je lid van het Regionaal Operationeel Team bij opschaling vanaf GRIP 2. Je bent aanspreekpunt voor de Operationeel

Nadere informatie

Risicocommunicatie: een spel van invloed en beïnvloeden. Frank Vergeer Anne-Marie van het Erve

Risicocommunicatie: een spel van invloed en beïnvloeden. Frank Vergeer Anne-Marie van het Erve Risicocommunicatie: een spel van invloed en beïnvloeden Frank Vergeer Anne-Marie van het Erve Wat gaan we doen? Inleiding risicocommunicatie Risicocommunicatie: een spel van invloed en beinvloeden: 1 e

Nadere informatie

Strategisch Communicatie Beleidsplan

Strategisch Communicatie Beleidsplan Strategisch Communicatie Beleidsplan Op weg naar moderne, actieve en open communicatie met onze inwoners gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Communicatie Afdeling Bestuurszaken Visie op communicatie: De gemeente

Nadere informatie

Handreiking inzake verhuizing van ouderen naar een andere woonlocatie.

Handreiking inzake verhuizing van ouderen naar een andere woonlocatie. Handreiking inzake verhuizing van ouderen naar een andere woonlocatie. A. Noodzakelijke verhuizing van ouderen uit hun verzorgings- of verpleeghuis - hoe wordt dit zo goed mogelijk begeleid? In deze handreiking

Nadere informatie

AGENDAPUNTNUMMER DATUM BEHANDELING IN D&H 14 2006

AGENDAPUNTNUMMER DATUM BEHANDELING IN D&H 14 2006 DATUM VERGADERING 16 maart 2006 BL)LAGE(N) 'ƒ"-""". AGENDAPUNTNUMMER DATUM BEHANDELING IN D&H 14 2006 AAN DE VERENIGDE VERGADERING B0600185 VOORTGANG ACTIEPUNTEN EVALUATIE AANPAK HEVIGE NEERSLAG SEPTEMBER

Nadere informatie

Datum 28 april 2014 Ons kenmerk 022-14

Datum 28 april 2014 Ons kenmerk 022-14 Crisiscoördinatoren, ROP-coördinatoren en communicatiepersoneel van alle zorginstellingen uit de regio Midden-Nederland Heelkundige Specialismen Traumacentrum Midden Nederland Directeur: drs. L.L. van

Nadere informatie

Bijlagenboek. Processen Bevolkingszorg

Bijlagenboek. Processen Bevolkingszorg Bijlagenboek Processen Bevolkingszorg Dit bijlagenboek is voor het laatst herzien op : 10-12-2013 Colofon Format: Bureau Bevolkingszorg Actualisatie: Bureau Bevolkingszorg Versie geschiedenis: Versiedatum

Nadere informatie

Opleidingsmodules HEv-proof

Opleidingsmodules HEv-proof Opleidingsmodules HEv-proof In-company aanbod 2013 VDMMP en het Kenniscentrum Evenementenveiligheid bieden diverse opleidingsmodules bij de landelijke Handreiking Evenementenveiligheid (HEv). Ons in-company

Nadere informatie

Communicatieplan WTH Vloerverwarming in het kader van de CO2-Prestatieladder

Communicatieplan WTH Vloerverwarming in het kader van de CO2-Prestatieladder Communicatieplan WTH Vloerverwarming in het kader van de CO2-Prestatieladder Communicatieplan, 22 Augustus 2014 1 Voorwoord Duurzaamheid is geen trend, het is de toekomst. Het is niet meer weg te denken

Nadere informatie

CONVENANT. SLOTERVAART ZIEKENHUIS VEILIGHEIDSREGIO Amsterdam-Amstelland SAMENWERKINGSAFSPRAKEN VOOR RAMPEN EN CRISES

CONVENANT. SLOTERVAART ZIEKENHUIS VEILIGHEIDSREGIO Amsterdam-Amstelland SAMENWERKINGSAFSPRAKEN VOOR RAMPEN EN CRISES CONVENANT SLOTERVAART ZIEKENHUIS VEILIGHEIDSREGIO Amsterdam-Amstelland SAMENWERKINGSAFSPRAKEN VOOR RAMPEN EN CRISES 2012 Ondergetekenden: 1. Het Slotervaart, gevestigd te Amsterdam, in deze rechtsgeldig

Nadere informatie

Crisiscommunicatieplan

Crisiscommunicatieplan Crisiscommunicatieplan waterschap Hollandse Delta 2007 Auteurs Henny van Embden (MDco) Niels Robbemont (SPbl) Datum 19 juni 2007 Versie 3.0 Status Definitief INHOUDSOPGAVE Pagina 1. Inleiding 03 2. Doelstelling

Nadere informatie

Communicatiemiddelen. Voor bedrijven en organisaties. www.komon.nl www.twitter.com/_komon

Communicatiemiddelen. Voor bedrijven en organisaties. www.komon.nl www.twitter.com/_komon Communicatiemiddelen Voor bedrijven en organisaties www.komon.nl www.twitter.com/_komon Communicatiemiddelen Ieder communicatiemiddel heeft een eigen effect. Het is belangrijk te bepalen welke communicatiemiddelen

Nadere informatie

Crisiscommunicatie in het sociaal domein

Crisiscommunicatie in het sociaal domein Crisiscommunicatie in het sociaal domein 24 februari 2015 Martijn van der Wind Partners bij mediacrisis Maakt moeilijke zaken begrijpelijk Passie voor veiligheid en maatschappij Schrijftrainingen Mediatrainingen

Nadere informatie

Modelevaluatie crisiscommunicatie Nationaal Crisiscentrum cluster Risico- en crisiscommunicatie, juni 2011

Modelevaluatie crisiscommunicatie Nationaal Crisiscentrum cluster Risico- en crisiscommunicatie, juni 2011 Modelevaluatie crisiscommunicatie Nationaal Crisiscentrum cluster Risico- en crisiscommunicatie, juni 2011 Deze modelevaluatie crisiscommunicatie helpt communicatiecollega s die met een crisis of een crisisoefening

Nadere informatie

Raamwerk communicatiebeleid gemeente Heusden 2007-2010

Raamwerk communicatiebeleid gemeente Heusden 2007-2010 Raamwerk communicatiebeleid gemeente Heusden 2007-2010 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Thema Profilering gemeente(-bestuur) 3. Thema Communicatie en samenwerking met inwoners 4. Thema Communicatief bewustzijn

Nadere informatie

Onderzoeksopzet Communicatie

Onderzoeksopzet Communicatie Onderzoeksopzet Communicatie Rekenkamercommissie Heerenveen Februari 2009 Rekenkamercommissie Heerenveen: onderzoeksopzet communicatie 1 Inhoudsopgave A. Wat willen we bereiken 1. Aanleiding en achtergronden

Nadere informatie

Handleiding communicatie rondom voorzieningen

Handleiding communicatie rondom voorzieningen Handleiding communicatie rondom voorzieningen Inleiding Betrokkenheid speelt een belangrijke rol bij het opzetten en/of in stand houden van gemeenschapsvoorzieningen. Communicatie is daarbij een kritische

Nadere informatie

Betere resultaten met schriftelijke communicatie.

Betere resultaten met schriftelijke communicatie. Betere resultaten met schriftelijke communicatie. Leesvriendelijk schrijven. Alphonse Degryse, ADC commv 3 INHOUD 1 Wat wil je bereiken? Maak een gepast communicatieplan.... 6 2 Basis regels: SMART & KISSSSSS......

Nadere informatie

Calamiteitenprotocol instellingen Wmo, gemeenten in de regio Eemland

Calamiteitenprotocol instellingen Wmo, gemeenten in de regio Eemland Calamiteitenprotocol instellingen Wmo, gemeenten in de regio Eemland Inleiding Calamiteiten bij zorg en ondersteuning kunnen helaas niet altijd voorkomen worden. Ze hebben een grote impact op betrokkenen

Nadere informatie

Gecoördineerde Regionale Incidentbestrijdings Procedure (GRIP)

Gecoördineerde Regionale Incidentbestrijdings Procedure (GRIP) Gecoördineerde Regionale Incidentbestrijdings Procedure (GRIP) Inleiding Een goede coördinatie tussen betrokken hulpdiensten is bij de bestrijding van complexe incidenten van groot belang. Het model voor

Nadere informatie

Concept Communicatieplan

Concept Communicatieplan Concept Communicatieplan DATUM AUTEUR VERSIE Pagina 1 van 7 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 1.1 Achtergrond... 3 1.2 Doelstelling... 3 1.3 Randvoorwaarden... 3 2 Communicatiestrategie... 4 2.1 Doelgroepen...

Nadere informatie

Crisiscommunicatie: samen verantwoordelijk voor de boodschap

Crisiscommunicatie: samen verantwoordelijk voor de boodschap Crisiscommunicatie: samen verantwoordelijk voor de boodschap Door: Roy Johannink en Eveline Heijna In het vorige boek Sociaal Kapitaal hebben we geschreven over de organisatie van de crisiscommunicatie,

Nadere informatie

COMMUNICATIEPLAN SOCIAAL (WIJK)TEAM

COMMUNICATIEPLAN SOCIAAL (WIJK)TEAM COMMUNICATIEPLAN SOCIAAL (WIJK)TEAM 1. Inleiding In dit PR en communicatieplan is te lezen op welke wijze invulling gegeven wordt aan de PR en communicatie voor de invoering van Sociaal (wijk) Teams in

Nadere informatie

Calamiteitenplan van Waterschap Rivierenland

Calamiteitenplan van Waterschap Rivierenland van Waterschap Rivierenland opgesteld door: dhr. drs. E.F.M. Janssen vastgesteld door: college van dijkgraaf en heemraden Waterschap Rivierenland vastgesteld op: 9 april 2013 status: definitief Inhoud

Nadere informatie

Modelconvenant calamiteitenzender

Modelconvenant calamiteitenzender Modelconvenant calamiteitenzender Opgesteld door het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties ten behoeve van provincies, veiligheidsregio s en regionale omroepen. Versie 1.0 d.d. 1 januari

Nadere informatie

NIMA B EXAMEN INTERNE EN CONCERNCOMMUNICATIE ONDERDEEL B1.1 26 JANUARI 2016 VRAGEN EN ANTWOORDINDICATIES

NIMA B EXAMEN INTERNE EN CONCERNCOMMUNICATIE ONDERDEEL B1.1 26 JANUARI 2016 VRAGEN EN ANTWOORDINDICATIES VRAGEN EN ANTWOORDINDICATIES NIMA B INTERNE EN CONCERNCOMMUNICATIE ONDERDEEL 1 (CASE) 26 JANUARI 2016 1 Vragen bij examencase Er is gesjoemeld (totaal 139 punten) Vraag 1 (10 punten) a. Geef aan in hoeverre

Nadere informatie

Visie op social media en crisiscommunicatie

Visie op social media en crisiscommunicatie Visie op social media en crisiscommunicatie 1. Waarom een visie op social media en crisiscommunicatie? Social media staan volop in de belangstelling van communicatieprofessionals en crisisprofessionals.

Nadere informatie

Voorstel Kennis te nemen van de communicatiestrategie van de gezamenlijke waterschappen en de ontwikkelde middelen corporate story en woordmerk.

Voorstel Kennis te nemen van de communicatiestrategie van de gezamenlijke waterschappen en de ontwikkelde middelen corporate story en woordmerk. Aan het dagelijks bestuur Datum: 11-02-2014 Onderwerp: Landelijke communicatiestrategie waterschappen Voorstel Kennis te nemen van de communicatiestrategie van de gezamenlijke waterschappen en de ontwikkelde

Nadere informatie

7. Redacteur web en social media

7. Redacteur web en social media 7. Redacteur web en social media In het project GROOTER wordt onder andere een aantal opleidingskaders ontwikkeld voor sleutelfuncties binnen de crisiscommunicatie. Een daarvan is de functie redacteur

Nadere informatie

Communicatie: functies & uitdagingen. Expertmeeting Veiligheidsberaad 13 februari 2014

Communicatie: functies & uitdagingen. Expertmeeting Veiligheidsberaad 13 februari 2014 Communicatie: functies & uitdagingen Expertmeeting Veiligheidsberaad 13 februari 2014 Vraag: wie is verantwoordelijk voor de crisiscommunicatie? Scenario: oproep demonstratie op internet Er circuleert

Nadere informatie

Voorzitter Crisisbeleidsteam

Voorzitter Crisisbeleidsteam - generieke - - Voorzitter Crisisbeleidsteam Naam: Reguliere functie: Crisisfunctie sinds: ROP-coördinator: Organisatie: Periode: Typering van de functie De voorzitter van het Crisisbeleidsteam is (in

Nadere informatie

Dossier Grootschalige evacuatie

Dossier Grootschalige evacuatie Dossier Grootschalige evacuatie Introductie Een grootschalige evacuatie is de verplaatsing van mensen van een Plaats Incident of een dreiging tot een mogelijk Plaats Incident naar elders. In ieder geval

Nadere informatie

COMMUNICATIE BIJ RAMPEN

COMMUNICATIE BIJ RAMPEN SEMINAR 2 COMMUNICATIE BIJ RAMPEN BERT CARLEER, DIR-INFO VLAAMS-BRABANT CPS-STUDIEDAG, 8 OKTOBER 2013 INHOUD Kenmerken D5 Wat is de opdracht van D5? Hoe organiseert D5 zich? Crisiscommunicatie in de praktijk:

Nadere informatie

Voorstel aan het DB. Directie (Guus Pelzer) Van. Corsanr. vrosch/2012.08091. Onderwerp. Extern communicatieplan WBL

Voorstel aan het DB. Directie (Guus Pelzer) Van. Corsanr. vrosch/2012.08091. Onderwerp. Extern communicatieplan WBL DIR Voorstel aan het DB Van Directie (Guus Pelzer) Corsanr. vrosch/2012.08091 Onderwerp Extern communicatieplan WBL Agendapuntnr. DB-vergadering 11-6-2012 Besluit Instemmen met het door WBL opstellen van

Nadere informatie

Rampen- en Crisisbestrijding: Wat en wie moeten we trainen

Rampen- en Crisisbestrijding: Wat en wie moeten we trainen Kenmerken van rampen- en crisisbestrijding Crisissen of rampen hebben een aantal gedeelde kenmerken die van grote invloed zijn op de wijze waarop ze bestreden worden en die tevens de voorbereiding erop

Nadere informatie

Format Communicatieplan

Format Communicatieplan Format Communicatieplan Communiceren is van belang Staan er veranderingen op stapel of wilt u mensen informeren over jouw producten en diensten of misschien organiseert u een evenement of tentoonstelling

Nadere informatie

Workshop Communicatie en Media

Workshop Communicatie en Media Workshop Communicatie en Media Vraagstelling Ondersteuning bij aandacht voor de media Hulp bij communicatieverbreding en verbetering in de regio Aandacht voor verbetering van promotiebeleid Instrumenten,

Nadere informatie

Externe communicatie ambtelijke samenwerking Beemster- Purmerend

Externe communicatie ambtelijke samenwerking Beemster- Purmerend Externe communicatie ambtelijke samenwerking Beemster- Purmerend Gemeente Beemster Versie: definitief Goedkeuring: gemeentesecretaris Beemster, Els Kroese Juni 2012 Auteur: Nancy van der Vin, Filtercommunicatie

Nadere informatie

ommunicere ver ilieu- Communiceren over milieu-incidenten Tips voor het bevoegd gezag

ommunicere ver ilieu- Communiceren over milieu-incidenten Tips voor het bevoegd gezag ommunicere ver Communiceren over milieu-incidenten ilieu- Tips voor het bevoegd gezag Checklist om altijd op zak te hebben. 1. Leef mee en toon dat. 2. Vermijd clichés en bagatelliseer nooit. Rook en chemische

Nadere informatie

Productbeschrijvingen generiek

Productbeschrijvingen generiek en generiek 108 Totaalbeeld Toelichting Het totaalbeeld is een informatieproduct dat wordt gegenereerd in de multidisciplinaire hoofdas van de crisisbeheersingsorganisatie in het landelijk crisismanagementsysteem

Nadere informatie

Stelselwijziging Jeugd. Handreiking. Handvatten voor gemeenten. Communicatie en afstemming bij een calamiteit

Stelselwijziging Jeugd. Handreiking. Handvatten voor gemeenten. Communicatie en afstemming bij een calamiteit Stelselwijziging Jeugd Handreiking Handvatten voor gemeenten Communicatie en afstemming bij een calamiteit 1 Inleiding en achtergrond Dit document heeft als doel gemeenten een handvat te bieden voor het

Nadere informatie

Communicatiebeleid en nummerplan. Een goed doordacht

Communicatiebeleid en nummerplan. Een goed doordacht Pagina 1 van 5 Goede telefonische bereikbaarheid hangt voor een belangrijk deel samen met het communicatiebeleid van uw organisatie. Op basis van dit beleid kan uw organisatie het nummerplan van de telefooncentrale

Nadere informatie

Communicatietips zedenzaken:

Communicatietips zedenzaken: Communicatietips zedenzaken: Samenvatting tips: Breng krachtenveld in kaart: wie communiceren er en wie zijn op zoek naar informatie? Bepaal het doel en waar u nadruk op legt: betekenisgeving, schadebeperking,

Nadere informatie

INSTRUCTIE TOOLKIT. Geachte deelnemer aan NVVC Connect,

INSTRUCTIE TOOLKIT. Geachte deelnemer aan NVVC Connect, Geachte deelnemer aan NVVC Connect, U bevindt zich op het besloten deel van de website van NVVC Connect. Deze website dient naast informatie ook als toolkit voor de organisatie van NVVC Connect in uw regio.

Nadere informatie

Communicatie en participatie

Communicatie en participatie Communicatie en participatie Beleid / project: Documentversie: WISH 1.0 / 4 oktober 2011 (definitief) Paragraaf 5.4 van het projectplan WISH (pagina 12) is gewijd aan Informatie en communicatie. Dit document

Nadere informatie

Stappenplan bij een incident VO

Stappenplan bij een incident VO Stappenplan bij een incident VO Hieronder staan acties beschreven die ondernomen kunnen worden als er sprake is van seksueel grensoverschrijdend gedrag tussen leerlingen. Voor sommige acties geldt dat

Nadere informatie

Commissie Bestuur en Veiligheid, 5 februari 2007, agendapunt 12. onderwerp: Calamiteitenplannen storing gas en elektra

Commissie Bestuur en Veiligheid, 5 februari 2007, agendapunt 12. onderwerp: Calamiteitenplannen storing gas en elektra Commissie Bestuur en Veiligheid, 5 februari 2007, agendapunt 12 onderwerp: Calamiteitenplannen storing gas en elektra Inleiding Middels een rondje langs de veiligheidsregio s (in oprichting) is Essent

Nadere informatie

BIJLAGE BIJ STAP 8: UITVOERINGSPROTOCOL FACILITERENDE REGIEROL

BIJLAGE BIJ STAP 8: UITVOERINGSPROTOCOL FACILITERENDE REGIEROL BIJLAGE BIJ STAP 8: UITVOERINGSPROTOCOL FACILITERENDE REGIEROL Voorbeeld uitvoeringsprotocol faciliterende regierol Algemeen Het uitvoeringsprotocol heeft betrekking op de volgende onderwerpen: A. Het

Nadere informatie

Bestuurlijke Netwerkkaarten Crisisbeheersing

Bestuurlijke Netwerkkaarten Crisisbeheersing Bestuurlijke Netwerkkaarten Crisisbeheersing Kaart 22 - Media 22 Media Versie april 2012 crisistypen media: gebrek aan normale middelen tot het doen van mededelingen aan het publiek bevoegd gezag minister-president

Nadere informatie

Bijlage 2 Beveiligingsplan. Informatiebeveiliging

Bijlage 2 Beveiligingsplan. Informatiebeveiliging Bijlage 2 Beveiligingsplan Informatiebeveiliging De verantwoordelijkheid voor informatiebeveiliging ligt bij het dagelijks bestuur. In de DB-vergadering van 31 augustus 2015 is stilgestaan bij een aantal

Nadere informatie

Het stelselmatig bevorderen van het wederzijds begrip tussen een organisatie en haar publieksgroepen.

Het stelselmatig bevorderen van het wederzijds begrip tussen een organisatie en haar publieksgroepen. PR en Sponsoring Public Relations en Sponsoring zijn instrumenten die als hoofddoelstelling hebben: het opbouwen en onderhouden van een goede relatie met de doelgroepen. De beide instrumenten zijn dus

Nadere informatie

Agendapunt 5 Onderwerp Bevolkingszorg op orde 2.0 Datum 9 april 2015 Algemeen Bestuur Van Telefoon E-mailadres. Adviesnota.

Agendapunt 5 Onderwerp Bevolkingszorg op orde 2.0 Datum 9 april 2015 Algemeen Bestuur Van Telefoon E-mailadres. Adviesnota. Agendapunt 5 Onderwerp Bevolkingszorg op orde 2.0 Datum 9 april 2015 Aan Algemeen Bestuur Van Telefoon E-mailadres Beslispunten Adviesnota 1. Instemming met de visie in het rapport Bevolkingszorg op orde

Nadere informatie

Uitwerking casus diefstal bij museum

Uitwerking casus diefstal bij museum Uitwerking casus diefstal bij museum OCW communicatiecampagne crisismanagement maart 2014 www.veilig-erfgoed.nl Beschrijving casus Op een drukke middag dringt een man op zeer gewelddadige manier het museum

Nadere informatie

STAPPENPLAN IMPLEMENTATIE WATERRAND

STAPPENPLAN IMPLEMENTATIE WATERRAND STAPPENPLAN IMPLEMENTATIE WATERRAND HOE TE KOMEN TOT EEN ADEQUATE ORGANISATIE VAN INCIDENTBESTRIJDING OP HET WATER? IN AANSLUITING OP HET HANDBOEK INCIDENTBESTRIJDING OP HET WATER Uitgave van het Projectbureau

Nadere informatie

Heb ik die blog, Facebook, Twitter en RSS feed echt nodig in mijn communicatiemix?

Heb ik die blog, Facebook, Twitter en RSS feed echt nodig in mijn communicatiemix? Heb ik die blog, Facebook, Twitter en RSS feed echt nodig in mijn communicatiemix? Enkele quotes die we de afgelopen jaren te horen kregen op directiecomités en bij verschillende communicatiedepartementen:

Nadere informatie

Bijlage 2. Communicatieplan bij het inspectieproject opslagtanks PGS29. Petra van Zijst, 24 september 2012. Aanleiding

Bijlage 2. Communicatieplan bij het inspectieproject opslagtanks PGS29. Petra van Zijst, 24 september 2012. Aanleiding Bijlage 2 Communicatieplan bij het opslagtanks PGS29 Petra van Zijst, 24 september 2012 Aanleiding Van augustus 2012 tot en met maart 2013 wordt het Inspectieproject Tankopslagbedrijven uitgevoerd. Hierin

Nadere informatie

Curriculum Vitae. Persoonsgegevens. Functie. Profiel / omschrijving. Opleidingen. Geboortedatum: 2 juni 1979. Senior communicatieadviseur

Curriculum Vitae. Persoonsgegevens. Functie. Profiel / omschrijving. Opleidingen. Geboortedatum: 2 juni 1979. Senior communicatieadviseur Curriculum Vitae Persoonsgegevens Naam: E. Heijna Roepnaam: Eveline Geboortedatum: 2 juni 1979 Functie Senior communicatieadviseur Profiel / omschrijving Ik ben een hard werkende professional die ervoor

Nadere informatie

Communicatieplan Ondersteuning, zorg en werk dichtbij

Communicatieplan Ondersteuning, zorg en werk dichtbij Communicatieplan Ondersteuning, zorg en werk dichtbij Fase II: Communicatie met de Rotterdammer Christel de Valk Mei 2014 1. Ondersteuning, zorg, werk dichtbij 1.1. Wat verandert? Vanaf 1 januari 2015

Nadere informatie

Veiligheidsregio Fryslân. Netwerkbijeenkomst crisispartners i.h.k.v. de risico s 2012

Veiligheidsregio Fryslân. Netwerkbijeenkomst crisispartners i.h.k.v. de risico s 2012 Veiligheidsregio Fryslân Netwerkbijeenkomst crisispartners i.h.k.v. de risico s 2012 Programma bijeenkomst 1. Risicoprofiel en uitval elektriciteitsvoorziening (VRF) 2. Impact stroomstoring (Liander) 3.

Nadere informatie

Communicatieplan WMO. Communiceren over de WMO. doen we zo

Communicatieplan WMO. Communiceren over de WMO. doen we zo GEMEENTE LEEUWARDERADEEL Communicatieplan WMO Communiceren over de WMO doen we zo Stiens, 20 december 2007 1. Inleiding Op 1 januari 2007 is de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) in werking getreden.

Nadere informatie

RADIOTHERAPIE. Handvatten Crisiscommunicatieplan. 29 november 2013

RADIOTHERAPIE. Handvatten Crisiscommunicatieplan. 29 november 2013 RADIOTHERAPIE Handvatten Crisiscommunicatieplan 29 november 2013 INDEX I. Voorbereiding... 2 1. Leiding... 2 2. Expertise... 2 3. Communicatie... 2 4. Informatie... 2 5. Ondersteuning... 2 II. Crisiscommunicatieplan...

Nadere informatie

Wat kan ik zelf doen? De rol van communicatie voor, tijdens en na inzet van de protocollen

Wat kan ik zelf doen? De rol van communicatie voor, tijdens en na inzet van de protocollen Wat kan ik zelf doen? De rol van communicatie voor, tijdens en na inzet van de protocollen Kenniscongressen protocol leren 6 maart 2007 Expertisecentrum Risico- en Crisiscommunicatie (ERC) Maike Delfgaauw

Nadere informatie

Omgaan met de pers. LMSO congres 2009 Jacco Veldhuyzen Voorzitter Co-Raad VUmc 11-1-2009 1

Omgaan met de pers. LMSO congres 2009 Jacco Veldhuyzen Voorzitter Co-Raad VUmc 11-1-2009 1 Omgaan met de pers LMSO congres 2009 Jacco Veldhuyzen Voorzitter Co-Raad VUmc 11-1-2009 1 Deze workshop geeft je een introductie over hoe om te gaan met de pers Introductie Wat is de pers Rol van de pers

Nadere informatie

Communicatieplan Wmo-raad Hellendoorn

Communicatieplan Wmo-raad Hellendoorn Communicatieplan Wmo-raad Hellendoorn 01. Communicatiemiddelen en wanneer en / of waarom. Communicatiemiddel Mondeling Bijeenkomst Wmo-raad Circa een keer per zes weken regulier overleg over zaken aangaande

Nadere informatie

Publiciteit optimalisatie

Publiciteit optimalisatie Publiciteit optimalisatie inhoudsopgave 1. Doelstelling van publiciteit: realiseren gewenste positionering 4 2. Fases plan van aanpak om publiciteit te genereren 4 Voorbereiding 4 Uitvoering 4 Evaluatie/bijstellen

Nadere informatie

Visie op crisismanagement in de zorgsector en de toegevoegde waarde van een Integraal Crisisplan. All hazard voorbereid zijn (1 van 3)

Visie op crisismanagement in de zorgsector en de toegevoegde waarde van een Integraal Crisisplan. All hazard voorbereid zijn (1 van 3) Visie op crisismanagement in de zorgsector en de toegevoegde waarde van een Integraal Crisisplan All hazard voorbereid zijn (1 van 3) Versie 1.0 11 november 2014 Voorwoord Zorginstellingen zijn vanuit

Nadere informatie

B0500589 AAN DE VERENIGDE VERGADERING STAND VAN ZAKEN CALAMITEITENZORG. 1. Aanleiding

B0500589 AAN DE VERENIGDE VERGADERING STAND VAN ZAKEN CALAMITEITENZORG. 1. Aanleiding DATUM VERGADERING 29 SeptBITlber 2005 AGENDAPUNTNUMMER BIJLAGE^) Geen DATUM BEHANDÊUNG IN o&h 30 augustus 2005 AAN DE VERENIGDE VERGADERING B0500589 STAND VAN ZAKEN CALAMITEITENZORG 1. Aanleiding Op 30

Nadere informatie

Een benchmark van de communicatiefunctie onder 13 organisaties

Een benchmark van de communicatiefunctie onder 13 organisaties Een benchmark van de communicatiefunctie onder 13 organisaties Robert Wester Angela Liebregts Alexandra Schippers april 2015 1 Onderzoeksaanpak Dataverzameling en analyse Voor de deelnemers aan de benchmark

Nadere informatie

Hoogheemraadschap van Delfland

Hoogheemraadschap van Delfland /^/AJOAJ'^ Beleidsveld: Aard voorstel: Communicatie Besluitvormend Vergaderdatum: 20 november 2008 Kenmerk VV: 719782 Aantal bijlagen: 1 Aan de verenigde vergadering van Delfland, Besluit: In te stemmen

Nadere informatie

Digitaal burgerpanel gemeente Noordwijkerhout

Digitaal burgerpanel gemeente Noordwijkerhout Digitaal burgerpanel gemeente Noordwijkerhout 0-meting burgerparticipatie en communicatie De gemeente Noordwijkerhout heeft een nieuw communicatiebeleidsplan dat uitgaat van meer omgevingsbewust werken

Nadere informatie

PR-BEGELEIDING. Na initiatie van een evenement

PR-BEGELEIDING. Na initiatie van een evenement PR-BEGELEIDING Na initiatie van een evenement Voorwoord Jouw evenement gaat er komen bij SETUP! Naast de productie en inhoud is de PR & Communicatie van het evenement bij SETUP een belangrijk onderdeel.

Nadere informatie

INTRODUCTIE TOOLBOX voor GEBRUIKERS. duurzame plaatsing van werknemers met autisme

INTRODUCTIE TOOLBOX voor GEBRUIKERS. duurzame plaatsing van werknemers met autisme INTRODUCTIE TOOLBOX voor GEBRUIKERS duurzame plaatsing van werknemers met autisme 1 Welkom bij toolbox AUTIPROOF WERKT Autiproof Werkt is een gereedschapskist met instrumenten die gebruikt kan worden bij

Nadere informatie

O P L E G N O T I T I E

O P L E G N O T I T I E O P L E G N O T I T I E Voorstel ter behandeling in de vergadering van Bestuurscommissie Veiligheid Datum 28 mei 2014 Onderwerp Planning planvorming 2014-2018 Bijlage ten behoeve van Schriftelijke consultatie

Nadere informatie

Maatschappelijke structuurvisie 2013-2025. Projectopdracht / Plan van Aanpak

Maatschappelijke structuurvisie 2013-2025. Projectopdracht / Plan van Aanpak Maatschappelijke structuurvisie 2013-2025 Projectopdracht / Plan van Aanpak Afdeling Beleid, cluster Maatschappij januari 2013 Inhoudsopgave Aanleiding... 3 Doelstelling... 3 Resultaat... 3 Afbakening...

Nadere informatie

Format Projectplan. Zo kan het ook! 20 juni 2013 1

Format Projectplan. Zo kan het ook! 20 juni 2013 1 Format Projectplan Onbeperkt Sportief biedt u een format voor het maken van een projectplan. Met zeven hoofdvragen krijgt u helder op papier wat uw project inhoudt. Het projectplan heeft als doel het stimuleren

Nadere informatie

Communicatieaanpak herziening subsidiebeleid

Communicatieaanpak herziening subsidiebeleid Communicatieaanpak herziening subsidiebeleid INLEIDING De gemeenten Cuijk, Grave en Mill en Sint Hubert gaan het gemeentelijke subsidiebeleid herzien. Het subsidiebeleid wordt opnieuw bekeken en aangepast.

Nadere informatie

Adviesraad Sociaal Domein ADVIESRAAD GILZE EN RIJEN

Adviesraad Sociaal Domein ADVIESRAAD GILZE EN RIJEN Adviesraad Sociaal Domein ADVIESRAAD GILZE EN RIJEN Inleiding De Adviesraad Sociaal Domein is in de huidige opzet gestart sinds eind 2013. De wijze waarop voorheen de WMO raad was ingericht voldeed voor

Nadere informatie

Klokkenluiderregeling Oosterpoort. Regeling inzake het omgaan met een vermoeden van een misstand

Klokkenluiderregeling Oosterpoort. Regeling inzake het omgaan met een vermoeden van een misstand Klokkenluiderregeling Oosterpoort Regeling inzake het omgaan met een vermoeden van een misstand Groesbeek Juni 2008 1 Inhoudsopgave Bladzijde 1. Inleiding 3 2. Definities 4 3. Het melden van een (vermoeden

Nadere informatie

Pandoraz Social Media Monitor: grip op uw social media

Pandoraz Social Media Monitor: grip op uw social media Pandoraz Social Media Monitor: grip op uw social media Tweezijdige marketing Van oudsher gebruiken organisaties verschillende marketingtechnieken om hun producten of diensten onder de aandacht van potentiële

Nadere informatie

WERKEN IN CRISISSITUATIES DAAR MOET JE OP TRAINEN. Onderdeel van Twente Safety Campus

WERKEN IN CRISISSITUATIES DAAR MOET JE OP TRAINEN. Onderdeel van Twente Safety Campus WERKEN IN CRISISSITUATIES DAAR MOET JE OP TRAINEN Onderdeel van Twente Safety Campus 1 2 De totstandkoming van Safety Care Center is ontstaan na een gedeelde behoefte om specifiek voor organisaties in

Nadere informatie

Communicatie CO2 footprint. versie mei 2015

Communicatie CO2 footprint. versie mei 2015 Communicatie CO2 footprint versie mei 2015 Steller: CO2 manager Naam Paraaf Datum A. Kneepkens, April 2015 TPA Nederland Controle: Directeur K. Brouns Coldmix BV Mei 2015 AGK Pagina 1 van 5 pagina s 2015

Nadere informatie

stelt de volgende Meldcode Huiselijk Geweld en Kindermishandeling, uitgewerkt in een stappenplan en geldend voor alle agogische medewerkers, vast:

stelt de volgende Meldcode Huiselijk Geweld en Kindermishandeling, uitgewerkt in een stappenplan en geldend voor alle agogische medewerkers, vast: Het bevoegd gezag van Stichting Welzijnswerk Hoogeveen, overwegende, - dat Stichting Welzijnswerk Hoogeveen verantwoordelijk is voor een goede kwaliteit van de dienstverlening aan zijn cliënten en dat

Nadere informatie

Begrijpen Verbinden Meedoen communicatieplan transities sociaal domein Rivierenland

Begrijpen Verbinden Meedoen communicatieplan transities sociaal domein Rivierenland september 13 Begrijpen Verbinden Meedoen communicatieplan transities sociaal domein Rivierenland Als je doet wat je altijd deed, krijg je wat je altijd kreeg. (Albert Einstein, 1879-1955) M e r k c o a

Nadere informatie

Communicatie in organisaties Examennummer: 18756 Datum: 25 juni 2011 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur

Communicatie in organisaties Examennummer: 18756 Datum: 25 juni 2011 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur Communicatie in organisaties Examennummer: 18756 Datum: 25 juni 2011 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur Dit examen bestaat uit 4 pagina s. De opbouw van het examen is als volgt: - 10 open vragen (maximaal 70

Nadere informatie

Vervolg en gebiedsproces WBP 5

Vervolg en gebiedsproces WBP 5 Vervolg en gebiedsproces WBP 5 1 Inleiding Het WBP5 strategisch deel ligt voor. Hiermee is het WBP 5 niet af, maar staat het aan het begin van het gebiedsproces en het interne proces om tot een uitvoeringsprogramma

Nadere informatie

Communicatieplan samenwerking Reeuwijk-Bodegraven. Activiteitenplan communicatie ReBo

Communicatieplan samenwerking Reeuwijk-Bodegraven. Activiteitenplan communicatie ReBo Communicatieplan samenwerking Reeuwijk-Bodegraven Activiteitenplan communicatie ReBo Voorwoord Wij zijn, als gemeenten Reeuwijk en Bodegraven, inmiddels actief bezig om op verschillende fronten met elkaar

Nadere informatie

Calamiteiten in de energievoorziening

Calamiteiten in de energievoorziening Calamiteiten in de energievoorziening Samenwerking tussen de Netbeheerder en de Gemeente / Veiligheidsregio Ton Harteveld Manager Bedrijfsvoering Lustrumcongres Inspectie OOV 12 december 2007 2 Inhoud

Nadere informatie

Stappenplan Communicatie Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerreinen

Stappenplan Communicatie Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerreinen Stappenplan Communicatie Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerreinen STAPPENPLAN COMMUNICATIE / PERS Bij aanvang van ieder project dient er naast een projectleider ook direct een persoon verantwoordelijk

Nadere informatie