Fysische eigenschappen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Fysische eigenschappen"

Transcriptie

1 Fysische eigenschappen

2 Fysische bodemkengetallen - structuur - - Hoe snel is de grond te berijden - Hoe snel verslempt de grond - Hoe groot is de doorwortelbaarheid - Storende laag/ploegzool - Watervasthoudend vermogen - O 2 in de grond

3 CEC eigenschappen CEC: - bemesting CEC = uitwissel capaciteit ofwel capaciteit van de bodem om voedingsstoffen (K, Mg, Na, Mn, Ca) andere elementen (Al, H) vast te houden en uit te wisselen - structuur

4 Wat zit er aan de het CEC. K + K + Na + Al 3+ klei-humus complex Mg 2+ Ca 2+ K + Ca Ca2+ H+ 2+ H + Ca 2+

5 . CEC gemiddelde bezetting 1% (0-15) 1,5% (1-15) 15% (10-30) K + K + Na + Al 3+ Mg 2+ NH + 4 K + Ca Ca2+ H+ 2+ H + Ca 2+ <1% 3,5% 75% (30 95) (0-20)

6 binding kleideeltjes - structuur- K + K + K + K + Ca 2+ Ca 2+ Ca 2+ Ca 2+ Veel kalium aan de kleiplaatjes Kleiplaatjes dicht op elkaar, slechte, dichte structuur Natrium zorgt er voor dat de plaatjes helemaal los van elkaar komen. Veel calcium aan de kleiplaatjes Kleiplaatjes op mooie afstand van elkaar, luchtige structuur en geeft een goede binding van d plaatjes magnesium ook grotere deeltjes, maar maar geven minder binding dan Calcium

7 - structuur- Calcium Magnesium en Kalium aan de CEC Streefwaarde Calcium % Magnesium 6-12 % Kalium 2-5 %

8

9 - structuur-

10 Verdichting (Ca en K) calcium toegediend 0 - behandeling kalium toegevoegd natrium nog slechter D.Tessier, INRA, France

11 Op komt ook een calciumbalans! Teler kan zelf gegevens invullen - Ca-bezetting, - Koolzure kalk, - meststoffen, - bekalkingen, - grondsoort (uitspoeling), - gewas (ontrekking) - Let op; dit is nog niet in de lucht, vindt in januari nader overleg over plaats

12 Wat is bemestingswijzer? - Organische - stofbalans - Fysische bodemkengetallen - structuur - Verkruimelbaarheid - Verslemping

13 Verkruimelbaarheid Verkruimelbaarheid is een bodemeigenschap (lutum, organische stof, koolzure kalk en ph) maar wordt ook voor een deel door vochttoestand (weer) bepaald (gekoppeld aan uitdrogingstoestand en daarmee wanneer je het land opgaat).

14 Verkruimelbaarheid een cijfer Bodemkengetallen lutum organische stof ph waardering >30% 0 7 3,5 < 4 % > 30% 3% 7 4,5 > 30 % 20% 7 10 > 30% 20% 4 7,5

15 Verkruimelbaarheid: vroegheid/lengte van groeiseizoen Start seizoen: Bouwland veen: Bouwland overig: draagkracht beïnvloed vroegheid verkruimelbaarheid bepalend Eind seizoen: Met name bij rooivruchten van belang dat ze moeten kunnen worden geoogst, waarbij de grond gemakkelijk van het product moet zijn te scheiden (zonder rooibeschadigingen)

16 Verkruimelbaarheid en gewassen Waardering Probleemgewassen Oorzaak >8 sierteelten met kluit onvoldoende kluitstabiliteit <8 asperge steekbaarheid <7 bladgewassen trage en onregelmatige gewasontwikkeling <7,5 bloembollen rooibeschadiging <6 pootaardappelen trage en onregelmatige gewasontwikkeling ongunstige sortering <5 witlof, peen trage en onregelmatige gewasontwikkeling mechanische oogstbaarheid <4 suikerbieten hoog tarra fruit O 2 tekort bij fertigatie

17 Verkruimelbaarheid: hoe te verbeteren? Oplossingsrichtingen Org stof laag ph: Lutum Koolzure kalk : groenbemesters, dierlijke mest, compost : bekalkingen : vast bodemkengetal (diepere grondbewerkingen) : vast bodemkengetal..maar door toevoeging direct beschikbare Ca is de verkruimelbaarheid wel te verbeteren

18 Wat is bemestingswijzer? - Organische - stofbalans - Fysische bodemkengetallen - Verdichting - Verkruimelbaarheid - Verslemping

19 Verslemping Verslemping: weinig binding tussen bodemdeeltjes Door inslag van regendruppels ontstaat een schifting van bodemdeeltjes. De lutum (of silt) deeltjes verstoppen de de poriën tussen de zanddeeltjes of de aggregaten. Er ontstaat een slemplaag en na drogen een slempkorst

20 Verslemping Nadelen - Belemmert kieming door luchtgebrek - Belemmert kieming door te grote weerstand - Na opkomst kan luchtgebrek ontstaan - Grond blijft langer nat - Grond moeilijker bewerkbaar Vooral een probleem aan het begin van het groeiseizoen

21 Afhankelijk van; Verslemping - Lutum lage lutumgehalte en > 20 20% lutum verslempen nauwelijks. - Organische stof; hoger geeft minder kans op slemp Voorbeeld % lutum < > 30 % leem < > 50 basiswaardering bij: / % os 0,2 0,4 0,35 0,15 hoe hoger het cijfer hoe minder kans op slemp (hoe stabieler de bodem)

Bemestingsonderzoek Mais continuteelt perc 5

Bemestingsonderzoek Mais continuteelt perc 5 Bemestingsonderzoek Mais continuteelt perc 5 Uw klantnummer: 2386585 H. Driessen Korenhorsterwg 6 7044 AJ LENGEL Postbus 170 NL - 6700 AD Wageningen T monstername: Johnny te Veluwe: 0652002126 T klantenservice:

Nadere informatie

ANALYSERAPPORT SPURWAY TOTAAL VOORBEELD

ANALYSERAPPORT SPURWAY TOTAAL VOORBEELD SPURWAY TOTAAL ALTIC BV de Drieslag 30 8251 JZ DRONTEN MONSTER EN ONDERZOEK Labnummer : 1000 Monstername door : Datum binnenkomst : 22 februari 2013 Datum monstername : 22 februari 2013 Datum rapportage

Nadere informatie

Programma: Studiemiddag Klein- en Steenfruit

Programma: Studiemiddag Klein- en Steenfruit Programma: Studiemiddag Klein- en Steenfruit 1) Geïntegreerde gewasbescherming 2014 2) Selectieve gewasbescherming d.m.v. foggen 3) Mogelijkheden biologische bestrijding 4) Waarschuwings- en adviessystemen

Nadere informatie

De positieve kant van onkruid Boomkwekerij Hans Puijk - Vlamings

De positieve kant van onkruid Boomkwekerij Hans Puijk - Vlamings De positieve kant van onkruid Boomkwekerij 13-02-2016 Hans Puijk - Vlamings Inhoud Bodem, balans en elementen (herh) Bewerkingen en bodem management Wat zeggen onkruiden op het perceel Uitbreiding, nieuw

Nadere informatie

Het gebruik van gips in de fruitteelt

Het gebruik van gips in de fruitteelt Het gebruik van gips in de fruitteelt Inleiding Als voedingselement zorgt calcium voor stevige, lang houdbare vruchten. Calcium speelt daarnaast ook een belangrijke rol bij bodemstructuur en -vruchtbaarheid.

Nadere informatie

Bodemvruchtbaarheid. Arjan Reijneveld. Dr. Arjan Reijneveld BLGG, Wageningen. August 27, 2013

Bodemvruchtbaarheid. Arjan Reijneveld. Dr. Arjan Reijneveld BLGG, Wageningen. August 27, 2013 Bodemvruchtbaarheid Dr. Arjan Reijneveld Arjan.Reijneveld@blgg.nl BLGG, Wageningen Arjan Reijneveld August 27, 2013 Wat wil BLGG Tools leveren aan de boer: - Hogere productie - Betere kwaliteit - Kosten

Nadere informatie

Bodembeheer bodembiodiversiteit

Bodembeheer bodembiodiversiteit Kop Tekst & Bodembeheer bodembiodiversiteit levende planten plantenresten Chap Kop 1 & Inleiding Deze waaier wordt uitgebracht als onderdeel van het project Kans voor Klei en gaat in op thema s die momenteel

Nadere informatie

S plant beschikbaar kg S/ha 5 S-totale bodemvoorraad mg S/kg 690 C/S-ratio S-leverend vermogen kg S/ha

S plant beschikbaar kg S/ha 5 S-totale bodemvoorraad mg S/kg 690 C/S-ratio S-leverend vermogen kg S/ha Bemestingswijzer Akker-/tuinbouw perceel 6 Uw klantnummer: 5001382 Eurofins Agro Postbus 170 NL - 6700 AD Wageningen T monstername: Kees Nieuwenhuizen: 0652761234 T klantenservice: 088 876 1010 E klantenservice@eurofins-agro.com

Nadere informatie

Een moderne (bodem)analyse. begrijpt u het nog? Korte impressie ALTIC Uitleg (bodem)analyses Toepassing in de praktijk

Een moderne (bodem)analyse. begrijpt u het nog? Korte impressie ALTIC Uitleg (bodem)analyses Toepassing in de praktijk Een moderne (bodem)analyse. begrijpt u het nog? Johannes Schra Boekel, 19 februari 2013 Indeling presentatie Korte impressie ALTIC Uitleg (bodem)analyses Toepassing in de praktijk 1 ALTIC Dronten Oorspronkelijk

Nadere informatie

De bodem onder de kringloop Hou rekening met organische stof

De bodem onder de kringloop Hou rekening met organische stof Nutriënten Management Instituut B.V. Postbus 250, 6700 AG Wageningen T: 088 8761280 E: nmi@nmi-agro.nl I: www.nmi-agro.nl De bodem onder de kringloop Hou rekening met organische stof Marjoleine Hanegraaf

Nadere informatie

Samenstelling en eigenschappen

Samenstelling en eigenschappen Samenstelling en eigenschappen Mest is onder te verdelen in kunstmest en natuurlijke mest. Natuurlijke mest is op zijn beurt weer onder te verdelen in mest van dierlijke herkomst en mest van plantaardige

Nadere informatie

Bemesting. Fosfaatgebruiksnormen. Mestwetgeving Wettelijk op maisland: 112 kg N/ha/jaar en bij hoge PW 50 kg P205/ha/jaar 1-2-2016.

Bemesting. Fosfaatgebruiksnormen. Mestwetgeving Wettelijk op maisland: 112 kg N/ha/jaar en bij hoge PW 50 kg P205/ha/jaar 1-2-2016. Even Voorstellen Pascal Kleeven Akkerbouw/vollegrondgroentebedrijf Sinds1999 in dienst bij Vitelia-Agrocultuur Bemesting Wie teelt er maïs? Vragen Wie heeft er een mestmonster? Wie heeft er actuele grondmonsters?

Nadere informatie

Grondsoorten Zand, dalgrond, veen. Klei < 10% org. stof, rivierklei

Grondsoorten Zand, dalgrond, veen. Klei < 10% org. stof, rivierklei 3.4 Maïs: Kalium De adviesgift voor kalium is afhankelijk van de grondsoort, kalitoestand en de gewasbehoefte. De opbrengst reactie van maïs op een kaligift is beperkt terwijl de onttrekking groot is.

Nadere informatie

2.2 Grasland met klaver

2.2 Grasland met klaver 2.2 Grasland met klaver Tot grasland met klaver wordt gerekend grasland met gemiddeld op jaarbasis meer dan 10 15 procent klaver. 2.2-1 2.2.1 Grasland met klaver: Kalk In deze paragraaf wordt alleen de

Nadere informatie

Organische stof en bodemleven deel , Nijeholtpade

Organische stof en bodemleven deel , Nijeholtpade maakt werk van bodemkwaliteit in het landelijk gebied Organische stof en bodemleven deel 2. 030211, Nijeholtpade Marjoleine Hanegraaf Nutriënten Management Instituut NMI www.nmi-agro.nl Inhoud Samenvatting

Nadere informatie

Opdrachten. Organische bemesting opdrachten 1

Opdrachten. Organische bemesting opdrachten 1 Opdrachten Organische bemesting opdrachten 1 Inleiding Je weet dat je melk moet drinken om voldoende calcium binnen te krijgen voor de opbouw van je botten. Calcium is dus een belangrijk element voor de

Nadere informatie

AALDRIK VENHUIZEN AGRIFIRM PLANT

AALDRIK VENHUIZEN AGRIFIRM PLANT AALDRIK VENHUIZEN AGRIFIRM PLANT Grond om te boeren - Bodemvruchtbaarheid Aaldrik Venhuizen Visie Dutch Farming Resultaat voor veehouders en telers. Dat is wat ons drijft. Wij geloven in de Nederlandse

Nadere informatie

Meer theorie over bodem & compost

Meer theorie over bodem & compost Basiscursus Ecologische Moestuin Meer theorie over bodem & compost Inhoud van de presentatie 1. Waarom biologisch? 2. Waar een moestuin aanleggen? 3. Inleiding bodem 4. Bodem: Minerale bestanddelen 5.

Nadere informatie

2.1.6 Grasland zonder klaver: Natrium

2.1.6 Grasland zonder klaver: Natrium 2.1.6 Grasland zonder klaver: Natrium Het natriumadvies voor grasland is niet gericht op verhoging van de opbrengst, maar wordt uitsluitend gegeven met het oog op de gezondheidstoestand van het rundvee

Nadere informatie

Bemestingsonderzoek Akker-/tuinbouw perceel 6

Bemestingsonderzoek Akker-/tuinbouw perceel 6 Bemestingsonderzoek Akker-/tuinbouw perceel 6 Uw klantnummer: 5001382 Postbus 170 NL - 6700 AD Wageningen T monstername: Klantenservice: 0888761010 T klantenservice: +31 (0)88 876 1010 E klantenservice@blgg.agroxpertus.nl

Nadere informatie

Bemestingsonderzoek Grasland voor paarden voorste deel Postbus 115

Bemestingsonderzoek Grasland voor paarden voorste deel Postbus 115 voorste deel Onderzoek Onderzoek-/ordernr: Datum monstername: Datum verslag: 110027/001746286 07-10-2010 22-10-2010 Monster genomen bij: A. Dierhouder 8822 XX ARUM Grondsoort: Bemonsterde laag: Monster

Nadere informatie

Vraag & Antwoord -PHYSIOMAX en PHYSIOMAG-

Vraag & Antwoord -PHYSIOMAX en PHYSIOMAG- Vraag & Antwoord -PHYSIOMAX en - Samenstelling Wat zijn de bestanddelen in Physiomag? - Jonge zeekalk van mariene oorsprong met Biostimulant Physio aangevuld met magnesium. 34% CaO Calciumoxide totaal

Nadere informatie

Duurzaam bodemgebruik

Duurzaam bodemgebruik Duurzaam bodemgebruik Goed boeren in kleinschalig landschap Henry van den Akker Adviseur Akkerbouw ZON Specialist Bodem, Water en Bemesting DLV Plant Onderwerpen - Doel Bodem en bodemgebruik Problematiek

Nadere informatie

OOK VOOR DE BODEM CONDITIESCORE EN EEN BEREKEND

OOK VOOR DE BODEM CONDITIESCORE EN EEN BEREKEND OOK VOOR DE BODEM CONDITIESCORE EN EEN BEREKEND RANTSOEN? Gert Van de Ven en An Schellekens Landbouwcentrum voor Voedergewassen vzw Dirk Coomans en Geert Rombouts Vlaamse Overheid, Departement Landbouw

Nadere informatie

Bemestingsonderzoek Grasland voor paarden voor de sloot

Bemestingsonderzoek Grasland voor paarden voor de sloot Bemestingsonderzoek Grasland voor paarden voor de sloot Uw klantnummer: 5001382 Postbus 170 NL- 6700 AD Wageningen T +31 (0)88 876 1010 E klantenservice@blgg.agroxpertus.com I blgg.agroxpertus.nl T monstername:

Nadere informatie

Opdracht 1 Bodems en hun eigenschappen

Opdracht 1 Bodems en hun eigenschappen Opdracht 1 Bodems en hun eigenschappen Bekijk de Bodemkaart van Nederland op bladzijde 7 van Bodemsignalen. Maak een lijstje van grondsoorten die binnen een straal van ongeveer 50 km van je bedrijf voorkomen.

Nadere informatie

Organische stof, meer waard dan je denkt

Organische stof, meer waard dan je denkt Organische stof, meer waard dan je denkt Ervaringen uit het systeemonderzoek PPO-locatie Vredepeel Bodem Anders Den Bosch, 20 maart 2015 Janjo de Haan De bodem Vaste fractie Water Lucht De bodem en organische

Nadere informatie

Toestand en evolutie van de bodemvruchtbaarheid van tuinen en openbaar groen in Vlaanderen.

Toestand en evolutie van de bodemvruchtbaarheid van tuinen en openbaar groen in Vlaanderen. Toestand en evolutie van de bodemvruchtbaarheid van tuinen en openbaar groen in Vlaanderen. Voor het eerst de resultaten van jaar bodemanalyse van Vlaamse tuinen met een schat aan informatie voor elke

Nadere informatie

Beter waterbeheer en - kwaliteitsmanagement begint op de akker

Beter waterbeheer en - kwaliteitsmanagement begint op de akker november 2008 rapport 0 1150 Beter waterbeheer en - kwaliteitsmanagement begint op de akker Dr.ir. D. W. Bussink Dr. ir. L. van Schöll Ing. H. van der Draai Prof. dr. ir. W.H. van Riemsdijk (WUR) nutriënten

Nadere informatie

Bodem en bomen Everhard van Essen

Bodem en bomen Everhard van Essen Bodem en bomen Everhard van Essen Aequator Groen & Ruimte bv Even voorstellen Aequator Groen & Ruimte bv 2 Opzet presentatie Wat bepaald de geschiktheid van de bodem voor de boom? Wat weten we over de

Nadere informatie

2 Aanleggen van beplanting Planten van houtige tuinplanten Planten van kruidachtige tuinplanten Afsluiting 46

2 Aanleggen van beplanting Planten van houtige tuinplanten Planten van kruidachtige tuinplanten Afsluiting 46 Inhoud Voorwoord 5 Inleiding 6 1 Grondwerk en grondbewerking 9 1.1 Redenen voor grondbewerking 9 1.2 Bodemprofiel belangrijk 9 1.3 Ideale toestand 10 1.4 Niet slechter dan voorheen 10 1.5 Machines voor

Nadere informatie

5 Voederbieten. November

5 Voederbieten. November 5 Voederbieten 5-1 5.1 Voederbieten: Kalk De gewenste ph voor voederbieten is 6 of hoger. Deze ph is niet op alle gronden te realiseren (zeer hoge kalkgiften nodig). Bovendien is deze ph niet altijd geschikt

Nadere informatie

Effluenten van de biologische mestverwerking

Effluenten van de biologische mestverwerking Effluenten van de biologische mestverwerking Bemestingswaarde Gebruik Economisch aspect Bemestingswaarde Samenstelling effluent: kg / 1000 l DS 13,0 Organische stof 3,1 Totale Stikstof 0,21 Ammoniakale

Nadere informatie

BASIS en Bodemkwaliteit op zandgrond:

BASIS en Bodemkwaliteit op zandgrond: BASIS en Bodemkwaliteit op zandgrond: Zoektocht naar een duurzaam bodembeheer op klei en zand Programma Bodem 5 juni 2012, Janjo de Haan en Derk van Balen Systeemonderzoek Ontwikkeling van strategieën

Nadere informatie

Veel leesplezier! Bertus Stip, Hoveniersbedrijf Stip

Veel leesplezier! Bertus Stip, Hoveniersbedrijf Stip Het bodemboek aanleg en onderhoud van de tuin Voorwoord De grond in de tuin, wat moeten we daar nu weer mee? Misschien heeft u zichzelf deze vraag wel eens gesteld. Wij van Hoveniersbedrijf Stip stellen

Nadere informatie

landbouw en natuurlijke omgeving 2010 plantenteelt gesloten teelten CSPE KB minitoets bij opdracht 5

landbouw en natuurlijke omgeving 2010 plantenteelt gesloten teelten CSPE KB minitoets bij opdracht 5 landbouw en natuurlijke omgeving 2010 plantenteelt gesloten teelten CSPE KB minitoets bij opdracht 5 variant a Naam kandidaat Kandidaatnummer Meerkeuzevragen Omcirkel het goede antwoord (voorbeeld 1).

Nadere informatie

Bodemmonster Bodemmonster

Bodemmonster Bodemmonster Evenwicht in de volkstuin? Evenwichtige bemesting Bodemmonster Bodemmonster Belangrijk om te weten: Fosfaat laag: voldoende bemesten Kali laag: voldoende bemesten of bijsturen Magnesium laag: bijsturen

Nadere informatie

Het belang van een goede bodem

Het belang van een goede bodem Het belang van een goede bodem Een gezonde bodem is belangrijk. Logisch, zal iedere teler zeggen. Toch is het opvallend dat de praktijk niet altijd overeenkomt met dit zo vanzelfsprekende feit. In vele

Nadere informatie

Bemestingsonderzoek Grasland kavelblok 2

Bemestingsonderzoek Grasland kavelblok 2 Bemestingsonderzoek Grasland kavelblok 2 Uw klantnummer: 5001382 BLGG AgroXpertus Postbus 170 NL - 6700 AD Wageningen T monstername: Klantenservice: 0888761010 T klantenservice: +31 (0)88 876 1010 E klantenservice@blgg.agroxpertus.nl

Nadere informatie

landbouw en natuurlijke omgeving 2010 plantenteelt open teelten CSPE BB minitoets bij opdracht 19

landbouw en natuurlijke omgeving 2010 plantenteelt open teelten CSPE BB minitoets bij opdracht 19 landbouw en natuurlijke omgeving 2010 plantenteelt open teelten CSPE BB minitoets bij opdracht 19 variant a Naam kandidaat Kandidaatnummer Meerkeuzevragen Omcirkel het goede antwoord (voorbeeld 1). Geef

Nadere informatie

Organisch (rest)materiaal als Bodemverbeteraar

Organisch (rest)materiaal als Bodemverbeteraar 17-1- Organisch (rest)materiaal als Bodemverbeteraar BODEM De Bodem Van Groot naar Klein tot zeer klein 2 1 17-1- Bodemprofiel Opbouw van de bodem Onaangeroerd = C Kleinste delen = 0 en A Poriënvolume

Nadere informatie

Plaatsspecifiek bodemadvies m.b.v. de Veris scan. Davy Vandervelpen/Steven Demeyer

Plaatsspecifiek bodemadvies m.b.v. de Veris scan. Davy Vandervelpen/Steven Demeyer Plaatsspecifiek bodemadvies m.b.v. de Veris scan Davy Vandervelpen/Steven Demeyer Inhoud Precisielandbouw: wat is dat? Veris: bodemscan In de praktijk: plaatsspecifiek bodemadvies Onderzoek/mogelijkheden

Nadere informatie

landbouw en natuurlijke omgeving 2010 plantenteelt open teelten CSPE BB

landbouw en natuurlijke omgeving 2010 plantenteelt open teelten CSPE BB landbouw en natuurlijke omgeving 2010 plantenteelt open teelten CSPE BB minitoets bij opdracht 5 variant a Naam kandidaat Kandidaatnummer Meerkeuzevragen Omcirkel het goede antwoord (voorbeeld 1). Geef

Nadere informatie

Klei en potgrond een goed huwelijk?

Klei en potgrond een goed huwelijk? Klei en potgrond een goed huwelijk? Potgrond zoals we die vandaag kennen, startte zijn leven omstreeks het jaar 1950. Naast het basismateriaal veen worden ook een reeks aan toeslagstoffen gebruikt, ieder

Nadere informatie

Gevolgen mestbeleid voor mineralen- en bodembeheer

Gevolgen mestbeleid voor mineralen- en bodembeheer Inhoud Gevolgen mestbeleid voor mineralen- en bodembeheer Wim van Dijk PPO, Lelystad Keuze dierlijke mestproducten Dekking PK-behoefte Kunstmestaanvoer Bodemvruchtbaarheid Organische stof Bijdrage dierlijke

Nadere informatie

Inleiding. Grond is uw kaptitaal. Waarmee kunnen we de ondernemer helpen zo nauwkeurig mogelijk te sturen?

Inleiding. Grond is uw kaptitaal. Waarmee kunnen we de ondernemer helpen zo nauwkeurig mogelijk te sturen? Suikerbieteninformatiedagen Grond is uw kapitaal Grond is uw kaptitaal Waarmee kunnen we de ondernemer helpen zo nauwkeurig mogelijk te sturen? Waar willen we als Blgg naar toe om de ondernemer in zijn

Nadere informatie

Goede bemesting geeft gezonde planten

Goede bemesting geeft gezonde planten Goede bemesting geeft gezonde planten Door: HortiNova Opbouw van presentatie: Doel van gezonde bodem & plant Hoe groeit een plant? Hoe kan een plant ziek worden? Waarom moeten we bladgroen en wortels promoten

Nadere informatie

RELEVANTE ONTWIKKELINGEN

RELEVANTE ONTWIKKELINGEN RELEVANTE ONTWIKKELINGEN pf en aaltjes ALIE HISSINK EN PIETER BRONS 1 pf-curve Steeds meer kengetallen Bodemkwaliteit Chemisch Fysisch Biologisch - Hoofdelementen N, S, P, K, Ca, Mg, Na - Sporenelementen

Nadere informatie

Bemestingsplan. Hans Smeets Adviseur DLV team boomteelt. DLV Plant

Bemestingsplan. Hans Smeets Adviseur DLV team boomteelt. DLV Plant Bemestingsplan Hans Smeets Adviseur DLV team boomteelt Waarom een grondanalyse? Inzicht krijgen in de beschikbare voeding voor de plant; Hoofdelementen; Sporenelementen; ph van de grond; Organische stof

Nadere informatie

inagro Code van goede praktijk bodembescherming advies organische koolstofgehalte en zuurtegraad ONDERZOEK & ADVIES IN LAND- & TUINBOUW

inagro Code van goede praktijk bodembescherming advies organische koolstofgehalte en zuurtegraad ONDERZOEK & ADVIES IN LAND- & TUINBOUW inagro ONDERZOEK & ADVIES IN LAND- & TUINBOUW Code van goede praktijk bodembescherming advies gehalte en zuurtegraad 2 Toelichting resultaten MTR_versie 2011 ORGANISCHE KOOLSTOF Organische stof en in de

Nadere informatie

Bodembeheer de basis van uw boterhammen

Bodembeheer de basis van uw boterhammen Bodembeheer de basis van uw boterhammen Door: Bart Vromans HortiNova cursus 13 & 14 februari 2008, Diepgang in de bodem Inleiding Welkom Doel van avond Historie Groei van de plant Mineralenbalans Structuur

Nadere informatie

BODEMANALYSE PAKKET 1

BODEMANALYSE PAKKET 1 BODEMANALYSE PAKKET 1 BEMESTING BODEMCHEMIE Bodemanalysepakket 1 bestaat uit een serie chemische analyses die onderdeel maakt van het uitgebreidere bodemanalysepakket 2. Bodemanalysepakket 1 is daarmee

Nadere informatie

Bijeenkomst PN DA. Hans Smeets. Adviseur DLV plant BV

Bijeenkomst PN DA. Hans Smeets. Adviseur DLV plant BV Bijeenkomst PN DA Jongenelen oktober 2013 Hans Smeets. Adviseur DLV plant BV Waarom een grondanalyse? Inzicht krijgen in de beschikbare voeding voor de plant; Hoofdelementen; Sporenelementen; ph van de

Nadere informatie

AFDELING HERENTALS. Biologisch tuinieren. basiscursus

AFDELING HERENTALS. Biologisch tuinieren. basiscursus AFDELING HERENTALS Lesgever: Bert Peers Tekst: Bert Peers Biologisch tuinieren basiscursus Werkjaar 2016-2017 1 Hoofdstuk 1: Bodembewerking De grond Een gezonde bodem is een vereiste om een gezond gewas

Nadere informatie

Examenopgaven VMBO-KB 2004

Examenopgaven VMBO-KB 2004 Examenopgaven VMBO-KB 2004 tijdvak 1 maandag 24 mei tijdsduur voor het gehele examen 09:00 11:00 uur LANDBOUW EN NATUURLIJKE OMGEVING PLANTENTEELT CSE KB Het examen Landbouw en natuurlijke omgeving CSE

Nadere informatie

BODEMBREED INTERREG Verkenning van bodemsensoren voor de landbouw

BODEMBREED INTERREG Verkenning van bodemsensoren voor de landbouw BODEMBREED INTERREG Verkenning van bodemsensoren voor de landbouw Wageningen, 2012 BODEMBREED INTERREG Verkenning van bodemsensoren voor de landbouw Wageningen, 2012 AUTEURS MC Hanegraaf, V Suresh Waghdhare,

Nadere informatie

Mest zo efficiënt mogelijk gebruiken

Mest zo efficiënt mogelijk gebruiken Mest zo efficiënt mogelijk gebruiken De winterperiode geeft de kans om stil te staan bij het optimale gebruik van de beschikbare mest in het voorjaar. Het is de moeite waard de mest te laten ontleden:

Nadere informatie

Dag van de TuinBodem. een blik op de bodems van private en publieke groene ruimtes. 17 september 2015

Dag van de TuinBodem. een blik op de bodems van private en publieke groene ruimtes. 17 september 2015 Dag van de TuinBodem een blik op de bodems van private en publieke groene ruimtes 17 september 15 Bodemvruchtbaarheid in tuinen en openbaar groen Mia Tits Bodemanalyses door de Bodemkundige Dienst 8414

Nadere informatie

WEERBAAR Telen = Veerkracht in de plant brengen. Mijn naam: Eddo de Veer

WEERBAAR Telen = Veerkracht in de plant brengen. Mijn naam: Eddo de Veer WEERBAAR Telen = Veerkracht in de plant brengen Mijn naam: Eddo de Veer HOE? Begin met een goede bodem analyse Ik werk met de Bodem Balans Analyse Het gaat om de verhoudingen van de mineralen aan het complex

Nadere informatie

Biobedrijfsnetwerk groenten - akkerbouw Dinsdag 8 oktober 2013

Biobedrijfsnetwerk groenten - akkerbouw Dinsdag 8 oktober 2013 Biobedrijfsnetwerk groenten - akkerbouw Dinsdag 8 oktober 2013 ILVO Proefvelden niet-kerende grondbewerking en compostsite Biobedrijfsnetwerk bodem, bemesting en maaimeststoffen Koen Willekens (ILVO) en

Nadere informatie

Teelthandleiding. 2.2 lage bandspanning spaart bodemstructuur

Teelthandleiding. 2.2 lage bandspanning spaart bodemstructuur Teelthandleiding 2.2 lage bandspanning spaart bodemstructuur 2.2 Lage bandspanning spaart bodemstructuur... 1 2 2.2 Lage bandspanning spaart bodemstructuur Versie: juni 2015 De lucht in de bouwvoor wordt

Nadere informatie

De Kuil. Bodembeoordeling aan de hand van een kuil. Chris Koopmans Marleen Zanen Coen ter Berg

De Kuil. Bodembeoordeling aan de hand van een kuil. Chris Koopmans Marleen Zanen Coen ter Berg De Kuil Bodembeoordeling aan de hand van een kuil Chris Koopmans Marleen Zanen Coen ter Berg De Kuil Bodembeoordeling aan de hand van een kuil Chris Koopmans Marleen Zanen Coen ter Berg Colofon 2 e druk,

Nadere informatie

Hendrix UTD Agro Jaarrond bemesting. Programma: Kringloop Bodem Jaarbemesting Grasland

Hendrix UTD Agro Jaarrond bemesting. Programma: Kringloop Bodem Jaarbemesting Grasland Jaar Rondbemesting Hendrix UTD Agro Jaarrond bemesting Programma: Kringloop Bodem Jaarbemesting Grasland Kringloop Dicht drukken KHK khk - Ca khk - Mg khk - Mg Ca Ca khk Mg khk - Mg khk - Mg Ca Ca khk

Nadere informatie

SKB-Showcase. Praktijkdemo s met ondernemers uit de akker- en tuinbouw. Slotbijeenkomst SKB Showcase Biezenmortel 11 december 2014

SKB-Showcase. Praktijkdemo s met ondernemers uit de akker- en tuinbouw. Slotbijeenkomst SKB Showcase Biezenmortel 11 december 2014 Nutriënten Management Instituut B.V. Postbus 250, 6700 AG Wageningen T: 088 8761280 E: nmi@nmi-agro.nl I: www.nmi-agro.nl SKB-Showcase Praktijkdemo s met ondernemers uit de akker- en tuinbouw Romke Postma

Nadere informatie

Bodemverbetering door middel van organische meststoffen Ondertitel: onderdeel van Koepelproject plantgezondheid bomen en vaste planten

Bodemverbetering door middel van organische meststoffen Ondertitel: onderdeel van Koepelproject plantgezondheid bomen en vaste planten Bodemverbetering door middel van organische meststoffen Ondertitel: onderdeel van Koepelproject plantgezondheid bomen en vaste planten 1 2 Introductie project 1. Doel van project Doel van het project is

Nadere informatie

CSPE GL 2010. minitoets bij opdracht 9

CSPE GL 2010. minitoets bij opdracht 9 CSPE GL 2010 landbouw-breed - afdelingsprogramma landbouw minitoets bij opdracht 9 variant a Naam kandidaat Kandidaatnummer Meerkeuzevragen Omcirkel het goede antwoord (voorbeeld 1). Geef verbeteringen

Nadere informatie

De bodem van Flevoland

De bodem van Flevoland De bodem van Flevoland Om de bodem van Flevoland te leren kennen, moeten we terug in de tijd. Op 3 oktober 1939 is de Noordoostpolder ontstaan als diepe droogmakerij in de voormalige Zuiderzee. Na de tweede

Nadere informatie

Met beide benen op de grond

Met beide benen op de grond Met beide benen op de grond Bodemstructuur niet te verbeteren met bodemverbeteraars alleen Voor bodemstructuur geldt: voorkomen is beter dan genezen. Een slechte bodemstructuur is lastig te herstellen.

Nadere informatie

Teelthandleiding wettelijke regels

Teelthandleiding wettelijke regels Teelthandleiding 4.14 wettelijke regels 4.14 Wettelijke regels... 1 2 4.14 Wettelijke regels Versie: april 2016 De belangrijkste wettelijke regels over het gebruik van meststoffen staan in de Meststoffenwet,

Nadere informatie

Wat is niet-kerende bodembewerking? Resultaten Interreg-project Prosensols

Wat is niet-kerende bodembewerking? Resultaten Interreg-project Prosensols Jan Vermang Afdeling Land en Bodembescherming, Ondergrond, Natuurlijke Rijkdommen Departement Leefmilieu, Natuur en Energie Studiedag Erosie: niet-kerende bodembewerking, 27 augustus 2013 Ruraal Netwerk

Nadere informatie

Examenopgaven VMBO-KB 2003

Examenopgaven VMBO-KB 2003 Examenopgaven VMBO-KB 2003 tijdvak 1 maandag woensdag 199 mei 13.30 09.00-15.00 11.00 uur LANDBOUW EN NATUURLIJKE OMGEVING PLANTENTEELT CSE KB Het examen Landbouw en natuurlijke omgeving CSE KB bestaat

Nadere informatie

Teelthandleiding. Grondbewerking

Teelthandleiding. Grondbewerking Teelthandleiding Grondbewerking 2 Grondbewerking/zaaibedbereiding... 1 2.1 Grondbewerking en zaaibedbereiding voor suikerbieten... 1 2.2 Lage bandspanning spaart bodemstructuur... 5 2.3 Rijpaden in suikerbieten:

Nadere informatie

Leidt Europese mestbeleid tot knelpunten voor de bodem?

Leidt Europese mestbeleid tot knelpunten voor de bodem? Nutriënten Management Instituut B.V. Postbus 250, 6700 AG Wageningen T: 088 8761280 E: nmi@nmi-agro.nl I: www.nmi-agro.nl Leidt Europese mestbeleid tot knelpunten voor de bodem? Kennisdag Mest & 1 december

Nadere informatie

BEMESTINGSSPECIAL 2015 DE KUNST VAN BEMESTEN. mede mogelijk gemaakt door agrifirm. schakel in succes DTP 02-15

BEMESTINGSSPECIAL 2015 DE KUNST VAN BEMESTEN. mede mogelijk gemaakt door agrifirm. schakel in succes DTP 02-15 DE KUNST VAN BEMESTEN mede mogelijk gemaakt door agrifirm BEMESTINGSSPECIAL 2015 DTP 02-15 schakel in succes Is uw bemestingsplan al klaar? Krappere fosfaatnormen vragen om visie bij het samenstellen van

Nadere informatie

landbouw en natuurlijke omgeving 2011 plantenteelt gesloten teelten CSPE KB minitoets bij opdracht 14

landbouw en natuurlijke omgeving 2011 plantenteelt gesloten teelten CSPE KB minitoets bij opdracht 14 landbouw en natuurlijke omgeving 2011 plantenteelt gesloten teelten CSPE KB minitoets bij opdracht 14 variant a Naam kandidaat Kandidaatnummer Meerkeuzevragen Omcirkel het goede antwoord (voorbeeld 1).

Nadere informatie

Kan stimuleren van agrobiodiversiteit zonder externe gelden?

Kan stimuleren van agrobiodiversiteit zonder externe gelden? Resultaten met functionele agrobiodiversiteitsmaatregelen vanuit project Boeren en Agrobiodiversiteit.. Kan stimuleren van agrobiodiversiteit zonder externe gelden? Jan de Wit Louis Bolk Instituut 1 Biodiversiteit?

Nadere informatie

Ontzorgen van de Rundveehouder. Loonbedrijf V.O.F. de Schalm Kennes Balans B.V.

Ontzorgen van de Rundveehouder. Loonbedrijf V.O.F. de Schalm Kennes Balans B.V. Ontzorgen van de Rundveehouder Loonbedrijf V.O.F. de Schalm Kennes Balans B.V. Aanleiding ontwikkelen van nieuwe dienst Groei van melkveebedrijven; Melkveebedrijven ervaren knelpunten op gebied van arbeid,

Nadere informatie

Rijenbemesting met drijfmest bij snijmaïs. Inleiding. Rijenbemesting. Plaatsing van meststoffen. Effect van plaatsing

Rijenbemesting met drijfmest bij snijmaïs. Inleiding. Rijenbemesting. Plaatsing van meststoffen. Effect van plaatsing Rijenbemesting met drijfmest bij snijmaïs Inleiding Willem van Geel en Gerard Meuffels, PPO-AGV Effect rijenbemesting op mineralenbenutting en gewasgroei stikstof, fosfaat, kali Rijenbemesting met drijfmest

Nadere informatie

2 Zand, klei, humus en kalk 25 2.1 Zandgrond 25 2.2 Kleigrond en zavelgrond 29 2.3 Humus en kalk 32 2.4 Afsluiting 36

2 Zand, klei, humus en kalk 25 2.1 Zandgrond 25 2.2 Kleigrond en zavelgrond 29 2.3 Humus en kalk 32 2.4 Afsluiting 36 Inhoud Voorwoord 5 Inleiding 6 1 Grondonderzoek 13 1.1 Wat kan er mis zijn met de grond? 14 1.2 Vervuilde grond 14 1.3 Bodemziekten 15 1.4 Bodemprofiel en bodemstructuur 18 1.5 Resultaten van het onderzoek

Nadere informatie

Groenbemesters. Virtueel proefveldbezoek: Nitraatresidu beheersen in de akkerbouw: een permanente uitdaging!

Groenbemesters. Virtueel proefveldbezoek: Nitraatresidu beheersen in de akkerbouw: een permanente uitdaging! Virtueel proefveldbezoek: Nitraatresidu beheersen in de akkerbouw: een permanente uitdaging! Dit demonstratieproject wordt medegefinancierd door de Europese Unie en het Departement Landbouw en Visserij

Nadere informatie

Organische stof in de bodem

Organische stof in de bodem Organische stof in de bodem Theorie C1 Wat is organische stof in de bodem? Organische stof in de bodem bestaat uit materiaal zoals bv. oogst- en plantenresten, compost en mest, maar ook het bodemleven

Nadere informatie

Bemesting in de 21e eeuw 28/11/2014. Algemeen

Bemesting in de 21e eeuw 28/11/2014. Algemeen Bemesting in de 21e eeuw 28/11/2014 Algemeen 1 Bemesting in de 21e eeuw 28/11/2014 Meststoffendistributie met kennis en precisie Ing. Th. Koekkoek. Akkerbouwer/pluimveehouder Voorzitter Agrifirm 2 Bemesting

Nadere informatie

Bodem, water en bouwplan

Bodem, water en bouwplan 3 Bodem, water en bouwplan 3.1 Ontwatering en vochtvoorziening... 32 3.2 Structuur... 33 3.3 Temperatuur... 34 3.4 Bodemkwaliteit en organische stof... 34 3.5 Zuurgraad... 37 3.6 Erosie en slemp... 38

Nadere informatie

Mogelijkheid tot ploegloos zaaien van groenten 2014

Mogelijkheid tot ploegloos zaaien van groenten 2014 Mogelijkheid tot ploegloos zaaien van groenten 2014 1 Doel Mogelijkheid nagaan om een ploegloze teelt uit te voeren bij uitzaai van fijne zaden na inwerken van een groenbedekker. Nagaan wat de impact is

Nadere informatie

Stalmestopslag op de kopakker: Hoe risico op uitspoeling beperken en een waardevol product maken?

Stalmestopslag op de kopakker: Hoe risico op uitspoeling beperken en een waardevol product maken? Stalmestopslag op de kopakker: Hoe risico op uitspoeling beperken en een waardevol product maken? Jarinda Viaene, Victoria Nelissen, Koen Willekens, Bart Vandecasteele, Bert Reubens CriNglooP Collectief

Nadere informatie

Onderzoeksopdracht. Bodem en grondstaal

Onderzoeksopdracht. Bodem en grondstaal Onderzoeksopdracht Bodem en grondstaal Gebruik grondboor 1. Duw en draai gelijktijdig, in wijzerzin, de schroefachtige punt (het boorlichaam) in de bodem. Deze schroef verzamelt en houdt de grond vast.

Nadere informatie

Voorwoord. 30 vragen. en antwoorden. over bodemvruchtbaarheid

Voorwoord. 30 vragen. en antwoorden. over bodemvruchtbaarheid Voorwoord 30 vragen en antwoorden over bodemvruchtbaarheid Voorwoord 30 vragen en antwoorden over bodemvruchtbaarheid René Schils 2012 2 Voorwoord Voorwoord Bodemvruchtbaarheid is een klassiek thema in

Nadere informatie

Groenbemesters. Virtueel proefveldbezoek: Nitraatresidu beheersen in de akkerbouw: een permanente uitdaging!

Groenbemesters. Virtueel proefveldbezoek: Nitraatresidu beheersen in de akkerbouw: een permanente uitdaging! Virtueel proefveldbezoek: Nitraatresidu beheersen in de akkerbouw: een permanente uitdaging! Dit demonstratieproject wordt medegefinancierd door de Europese Unie en het Departement Landbouw en Visserij

Nadere informatie

Plantsapmeting ter bevordering van vitaliteit van de planten

Plantsapmeting ter bevordering van vitaliteit van de planten Plantsapmeting ter bevordering van vitaliteit van de planten Grip op voeding Plantsapmetingen vs wateranalyses Sjoerd Smits, HortiNova Joan Timmermans NovaCropControl HortiNova, NovaCropControl Stephan

Nadere informatie

2.2 Lage bandspanning spaart bodemstructuur

2.2 Lage bandspanning spaart bodemstructuur 2.2 Lage bandspanning spaart bodemstructuur CONTACTPERSOON: FRANS TIJINK versie: oktober 2007 De lucht in de bouwvoor wordt onder gemiddelde omstandigheden binnen een etmaal ververst. Bij verdichting,

Nadere informatie

Mycorrhizae 3. Test met Micosat 3. Testen in het veld 5. Resultaten 6. Conclusie 7. Proefveld Noord-Brabant 1 8. Proefveld Noord-Brabant 2 10

Mycorrhizae 3. Test met Micosat 3. Testen in het veld 5. Resultaten 6. Conclusie 7. Proefveld Noord-Brabant 1 8. Proefveld Noord-Brabant 2 10 2 Inhoudsopgave Mycorrhizae 3 Test met Micosat 3 Testen in het veld 5 Resultaten 6 Conclusie 7 Proefveld Noord-Brabant 1 8 Proefveld Noord-Brabant 2 10 Proefveld Flevoland 1 11 Proefveld Flevoland 2 12

Nadere informatie

De organische stof balans: nuttig instrument voor bouw- èn grasland. NMI, Marjoleine Hanegraaf. Opstellen van een balans. Principe van een OS- balans

De organische stof balans: nuttig instrument voor bouw- èn grasland. NMI, Marjoleine Hanegraaf. Opstellen van een balans. Principe van een OS- balans De organische stof balans: nuttig instrument voor bouw- èn grasland. NMI, Marjoleine Hanegraaf Principe van een OS- balans Het doel van een OS-balans is handhaven van het organische stofgehalte. Aanvoerbronnen

Nadere informatie

ir. L. Delanote, ir. A. Beeckman PCBT vzw Kruishoutem, 16 maart 2011

ir. L. Delanote, ir. A. Beeckman PCBT vzw Kruishoutem, 16 maart 2011 ir. L. Delanote, ir. A. Beeckman PCBT vzw Kruishoutem, 16 maart 2011 De vruchtbaarheid en de biologische activiteit van de bodem worden behouden en verbeterd - Door de teelt van vlinderbloemigen, groenbemesters

Nadere informatie

28/11/2014. Algemeen. 1Bemesting in de 21e eeuw

28/11/2014. Algemeen. 1Bemesting in de 21e eeuw 28/11/2014 Algemeen 1Bemesting in de 21e eeuw 28/11/2014 Meststoffendistributie met kennis en precisie Ing. Th. Koekkoek. Akkerbouwer/pluimveehouder Voorzitter Agrifirm 2Bemesting in de 21e eeuw De bijdrage

Nadere informatie

Bodemvruchtbaarheid in de ecologische moestuin

Bodemvruchtbaarheid in de ecologische moestuin Bodemvruchtbaarheid in de ecologische moestuin zaterdag 28 november 2015 Frank Petit-Jean Cultuur versus natuur: successie Pioniersvegetatie wat als de mens niet ingrijpt? Graslandvegetatie Ruigte Struweel

Nadere informatie

Teeltvoorbereiding Antwoorden Meststoffen. W. Franken

Teeltvoorbereiding Antwoorden Meststoffen. W. Franken Teeltvoorbereiding Antwoorden Meststoffen W. Franken eerste druk, 2001 Artikelcode: 27059.2 & 27059.1 2001 Ontwikkelcentrum, Ede, Nederland Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden

Nadere informatie

1 Gewassen en hun afwijkingen Kennismaking met de plant Afwijkingen in de teelt Afsluiting 24

1 Gewassen en hun afwijkingen Kennismaking met de plant Afwijkingen in de teelt Afsluiting 24 Inhoud Voorwoord 5 Inleiding 6 1 Gewassen en hun afwijkingen 9 1.1 Kennismaking met de plant 10 1.2 Afwijkingen in de teelt 17 1.3 Afsluiting 24 2 Afwijkingen voorkomen en bestrijdingsmethoden 25 2.1 Niet-parasitaire

Nadere informatie

Duurzame bemesting: omgeving

Duurzame bemesting: omgeving Nutriënten Management Instituut B.V. Postbus 250, 6700 AG Wageningen T: 088 8761280 E: nmi@nmi-agro.nl I: www.nmi-agro.nl Duurzame bemesting Visie NMI Duurzame bemesting: omgeving Beperking milieubelasting

Nadere informatie

N-index: wat zeggen de cijfers?

N-index: wat zeggen de cijfers? Beste klant, N-index: wat zeggen de cijfers? U heeft een analyse ontvangen van de Bodemkundige Dienst met bepaling van de N-index en met het bijhorend N-bemestingsadvies. Hieronder vindt u een verduidelijking

Nadere informatie

Toestand en evolutie van de bodemvruchtbaarheid in België

Toestand en evolutie van de bodemvruchtbaarheid in België BODEMVRUCHTBAARHEID Toestand en evolutie van de bodemvruchtbaarheid in België Stan Deckers Piet Ver Elst Wegwijs in de bodemvruchtbaarheid van de Belgische akkerbouw- en weilandpercelen (2004-2007) Inhoud

Nadere informatie