2060 Antwerpen, België. 1. Het perspectief van de Vreemdeling. Nawoord: Hoop en Vrees in de Stad van Buitenstaanders

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "2060 Antwerpen, België. 1. Het perspectief van de Vreemdeling. Nawoord: Hoop en Vrees in de Stad van Buitenstaanders"

Transcriptie

1 Bi j l agebi j Det r eknaardes t ad,i S DN D/ / / S t adant wer penendougs aunder s Gr ot emar k t Ant wer pen

2 Nawoord: Hoop en Vrees in de Stad van Buitenstaanders 2060 Antwerpen, België 1. Het perspectief van de Vreemdeling Als men vanuit de Antwerpse diamantbuurt tien minuten naar het noorden wandelt, verandert de geometrie en het karakter van de straten en komt men terecht in een opeengepakte enclave van drukke winkels, bloeiende cafés, dicht naast elkaar gebouwde negentiende-eeuwse rijhuizen en achterstraatjes. Voor een buitenstaander die zijn hele carrière achterstandswijken heeft bezocht, lijkt deze buurt arm, maar niet bijzonder achtergesteld. De huizen zijn mooi en geven uit op de straat, en de bewoners zien er gezond en levenslustig uit. Aan het noordelijke uiteinde van deze buurt bevindt zich een nieuw groot, druk park. In het zuidwesten is er een levendig plein met een grote Afrikaanse bevolking. In het midden, in het hart van de wijk, bevindt zich een brede winkelstraat met slagers, bakkers, vishandelaars, cafés en restaurants. Het is een typische Europese stadsboulevard ware het niet dat de voetpaden en tafels bijna uitsluitend toebehoren aan mannen met een getaande huidskleur en vrouwen met een hoofddoek. Deze plek, een cluster van wijken die in België samen gekend zijn onder de naam 2060 ( twintig zestig ), naar de postcode, is een nieuw soort buurt voor Antwerpen, een buurt die nog steeds beschouwd wordt als een uitzondering in West-Europa en Noord-Europa: de landingsplaats van immigranten. De helft van de mensen die hier wonen, werden geboren in een land buiten de Europese Gemeenschap en in het centrum van de wijk heeft een derde van de bevolking de Turkse of Marokkaanse nationaliteit. De meerderheid van deze mensen komt uit een dorp op het platteland: de Marokkanen komen voornamelijk uit het Rifgebergte, de Turken uit de dorpen in Anatolië en het zuidoosten, zelfs de Polen komen vooral uit de plattelandsdorpen in Silesië en het zuidwesten (de Afrikanen uit de landen ten zuiden van de Sahara blijken een meer stedelijke achtergrond te hebben). En inderdaad, het geld dat wordt opgestuurd door mensen uit wijken zoals deze is de belangrijkste bron van landbouwfinanciering geworden in landen zoals Marokko. De stroom mensen uit Noord-Afrika en Turkije naar deze buurt is in de laatste jaren scherp gedaald. Zij werden vervangen door een nog grotere stroom Polen en Oost-Europeanen, maar het zijn de Moslimimmigranten die deze buurt een typische identiteit en nationale reputatie geven. In vergelijking met andere moeilijke aankomstbuurten van immigranten in Europa en Noord-Amerika lijkt 2060 Antwerpen vreedzaam, vriendelijk en goed georganiseerd. Hier is geen fysiek isolement of boze dreiging zoals in de buitenwijken met veel hoogbouw van Franse of Britse steden. Hier zijn geen problemen met isolement en slechte design waardoor sommige aankomststeden feitelijk getto s werden. 1

3 De buurt is goed verbonden met het openbare vervoer, biedt een uitstekende toegang tot werk en tot de consumentenmarkten in het centrum van de stad. De buurt heeft het fysieke potentieel om een wijk van de middenklasse te worden. Een groot aantal bewoners heeft me inderdaad gezegd dat ze deze ambitie hebben. Sommige enclaves met migranten worden genegeerd en verwaarloosd door hun regering, maar 2060 wordt gekoesterd. Deze wijk is het voorwerp van tientallen belangrijke interventies en projecten, zoals de aanleg van parken, gemeenschapscentra en bibliotheken in achtergestelde hoeken maar ook een zeer indrukwekkend systeem van openbaar vervoer en een stevig onderwijsprogramma voor volwassenen. Er wordt door de stad in het park zelfs een tijdelijk slachthuis ingericht zodat Moslims in hygiënische omstandigheden een schaap kunnen slachten op de eerste dag van het Offerfeest. Toch wordt dit harmonieus beeld verstoord door regelmatige berichten over wrijving. De winkelstraat, de Handelstraat, wordt gekenmerkt door groepjes jongeren zonder goede bedoelingen, die zowel door de immigranten als door de autochtone bevolking worden gewantrouwd. Aan de uiteinden van de straat, rond het De Coninckplein en het metrostation Handel ziet men duidelijk dat er drugs worden verhandeld, er wordt zwaar gedronken en soms zijn er vechtpartijen tussen Afrikaanse, Arabische en Turkse jongeren. Zowel de immigranten als de autochtone bewoners van wijk 2060 vertellen me over het groeiende aantal rondhangende, niet langer inzetbare jongeren die zich meer en meer richten op zwartwerk, drugshandel of andere vormen van wangedrag. De ouders, die altijd zeggen dat zij al hun hoop hebben gevestigd in hun kinderen, spreken grimmig over hun angsten. 2. Het Belgische perspectief Op een zaterdag, tijdens één van mijn eerste bezoeken aan 2060, explodeerde het vredige tafereel in een theeshop waar ik aanwezig was. Stoelen door de lucht vlogen, er vielen vuistslagen en een verdachte jongeman werd door een menigte omringd en buitengesloten op verdenking van drugshandel. Er vormde zich een grote menigte en ik vroeg meer uitleg over het incident. Jamal, een teenager in een traditioneel Arabisch gewaad, benaderde me en zei: Kijk, ik weet dat het er in jouw ogen slecht uitziet. Maar geloof me, dit is goed voor ons. Het betekent dat we onze straten opnieuw veroveren. De kerels die bezig zijn met drugs, zijn geen lid van onze gemeenschap. Dit toont aan dat we eindelijk trots zijn op onze straat en het doet goed dit te vast te stellen. De meeste inwoners van Antwerpen hebben nog nooit een voet in 2060 gezet. Zelfs vóór de immigratie van de jaren zeventig was 2060 een zeer arme, Vlaamse arbeidersbuurt met een reputatie van drugs, drank en kleine criminaliteit, een buurt die vermeden werd door vele mensen ten zuiden van de grens van het district aan de Carnotstraat. Terwijl de voornaamste straat, de Handelsstraat, de bestemming bij uitstek is geworden voor Turkse en Arabische klanten vanuit heel België en Nederland (en een kleine 2

4 selectie Antwerpse fijnproevers die worden aangetrokken door de plaatselijke slagers en vishandelaars), is de straat onder Belgen nu wijd en zijd bekend voor drugshandel, haarden van religieus conservatisme en regelmatige uitbarstingen van straatgeweld die de voorpagina s halen en het voorwerp van campagnes van rechtse partijen zijn. In 2009 waren er rassenrellen in 2060 en de omliggende wijken, blijkbaar aangewakkerd door een imam met extreme ideeën, nadat een Marokkaanse jongen werd gedood. In juni 2011 was er een voetbalrel na de match Marokko-Algerije, daarna in augustus was er een groot straatgevecht in de Handelsstraat waarbij de winkeliers vochten om drugsdealers te verjagen voor hun winkels. In november volgde een gewelddadig straatgevecht tussen Turkse en Koerdische jongeren na een voetbalmatch. Ook al zegt de politie dat de criminaliteitsproblemen tegenwoordig meer veroorzaakt worden door Oost- Europese en Centraal-Europese immigranten, toch zijn het deze Marokkaanse en Turkse incidenten die het land opzwepen en campagnepunten voor rechts worden. Als de Polen vechten, dan gaat het alleen om misdaad, drank en voetbal, aldus een leider van de Marokkaanse gemeenschap. Als wij vechten, is het een botsing tussen beschavingen. Door dit beeld van Antwerpen Noord is een aantal rechtse waarnemers, met inbegrip van politici en auteurs van bestellers, tot het besluit gekomen dat de Belgische Moslimimmigranten niet kunnen worden geïntegreerd of verkiezen een parallelle Islamitische maatschappij te vestigen. Omgekeerd is links daardoor echter tot het besluit gekomen dat de problemen in een buurt zoals 2060 het resultaat zijn van de gettovorming ontstaan door racistische intolerantie en culturele uitsluiting. Geen van deze theorieën is aanvaardbaar. Er zijn natuurlijk haarden van religieus conservatisme en krachten van racistische intolerantie te vinden in Antwerpen. Ze hebben inderdaad allebei een ongunstig effect op het leven in 2060, maar ze zijn meer uitzondering dan regel. De opmerkingen van Jamal bevestigen dit: Het geweld in augustus was een inspanning van de gematigde meerderheid van de handelaars in de Marokkaanse Handelsstraat om hun straat te beveiligen tegen een criminele Marokkaanse minderheid die zij ook zien als vreemde buitenstaanders. De migranten hier zeggen me dat ze graag willen dat hun kinderen volledig aanvaarde Belgische burgers zouden worden. Een studie van dit jaar van de Soros Stichting bevestigde dit: een stevige meerderheid van Moslimimmigranten en hun nakomelingen in Antwerpen bijna 70 procent beweerde dat ze zich in de eerste plaats als Belgen zagen. Het is duidelijk dat de wil om te integreren aanwezig is in 2060, ook al weten noch de immigranten noch de stadsautoriteiten hoe het moet gebeuren. Voor vele Belgen en een groot aantal van de meer succesvolle immigranten is dit een hardnekkig probleem. Enkele belangrijke groepen in 2060, vooral de kinderen van Noord-Afrikaanse migranten, lijken mettertijd armer en minder geschoold te worden, ze plegen ook meer criminele feiten. Om te begrijpen wat er werkelijk gebeurt en een oplossing te vinden, 3

5 moet men kijken vanuit het perspectief van de belangrijkste buitenstander, nl. dat van de nieuwe migrant. 3. Het perspectief van de Immigrant Zoals hij zelf zegt, werd Jamal Elboujddaini geboren ergens in een uithoek, in een afgelegen dorp in het oostelijke gedeelte van het bergachtige Rifgebied ten noorden van Marokko. Zijn familieleden waren kleine landbouwers, nauwelijks geletterd en hun leven was vaak uitzichtloos. Zijn vader ging samen met duizenden andere Marokkaanse mannen aan boord van een schip richting West-Europa om het grote tekort aan werkkrachten op het einde van de jaren zestig en het begin van de jaren zeventig op te lossen. Zijn vader was van plan een paar jaar te blijven, geld te sparen en terug te keren, maar in de realiteit gebeurde dit zelden. Zijn werkgevers hadden geïnvesteerd in zijn opleiding, wilden hem houden en hij was in een netwerk terechtgekomen samen met andere Arabieren die elkaar hielpen. In 1974 werd hij genaturaliseerd en bracht hij zijn familie over, met inbegrip van de pasgeboren Jamal. De buurt was in vele opzichten ideaal. De huizen zien er klein uit en staan te dichtbij elkaar voor de Antwerpse middenklasse, maar voor een Noord-Afrikaan zijn ze ruim, deftig en ze geven uit op de straat. Bovendien waren ze goedkoop genoeg zodat het mogelijk was na een paar jaar sparen eigenaar te worden. Met wat meer geld, vaak geleend van andere immigranten, kon men een winkeltje beginnen in één van de vele handelspanden in de wijk, en 2060 was dichtbevolkt genoeg en voldoende in de buurt van het centrum van Antwerpen om te zorgen voor een voortdurende stroom van klanten. Voor de vele Marokkanen en Turken die tijdens deze jaren naar hier kwamen, functioneerde de wijk als een sociale mobiliteitsmachine. Iedereen stuurde geld naar het dorp, soms bijna de helft van het inkomen, en hielp buren en verwanten om over te komen. De vader van Jamal wilde dat zijn kinderen hier volledig aanvaarde Belgen zouden worden met een respectabele baan die hij nooit zou kunnen krijgen. Maar hij had geen idee hoe dat moest worden gerealiseerd, naast een vaag gevoel dat de kinderen op een bepaald moment naar school moesten gaan. De mensen van mijn generatie werden aan hun lot overgelaten, zegt Jamal vandaag. Marokkanen, Turken, de mensen die hier kinderen hadden, zij leefden met hun terugkeer in het achterhoofd alles wat deden was in functie van de terugkeer naar hun dorp zodat tijdens de belangrijkste jaren goed werk, goede huisvesting en goed onderwijs helemaal geen prioriteiten waren. Ze waren geïnteresseerd in succes en inclusie, maar niet in assimilatie. Op school behoorde Jamal tot een kleine groep Marokkanen in een grotendeels Belgische klas. Toen hij in het laatste jaar van het secundair onderwijs zat, was hij de enige Marokkaanse jongen de andere jongens waren van school gegaan om te gaan werken, daartoe aangemoedigd door de school. De 4

6 ouders begrepen zelden wat er gebeurde met hun kinderen. Negentig procent van deze immigranten waren in hun thuisland niet naar school gegaan zelfs niet in hun eigen taal, zei Jamal. Ze waren geïnteresseerd in succes, maar niet in assimilatie. Ze hadden geen idee hoe ze die weg moesten opgaan. Mijn vader wist niets over mijn school of mijn vrienden en helemaal niets over wat ik buitenshuis deed. Ik was degene die de documenten vertaalde om het huis te kopen. Het was puur geluk en toeval dat ik iets bereikt heb. De gevaren waaraan mijn broers en zussen waren blootgesteld we zagen het allemaal. De rolmodellen van Jamal waren Belgische kinderen en door listige trucs en volharding kon hij samen met hen naar de universiteit gaan. Hij studeerde economie en talen, behaalde zijn diploma en uiteindelijk belandde hij in de sociale sector, waar hij andere immigrantenfamilies met problemen helpt. Het is niet moeilijk om andere Turken en Marokkanen van de tweede generatie te vinden die succesvol zijn, met een kleine zaak of door onderwijs en tewerkstelling of gewoon door spaargeld en de stijgende waarde van vastgoed. Maar naast hun eenvoudige begin is er nog iets dat ze gemeenschappelijk hebben: ze zijn wonen niet meer in Jamal is een zeldzame uitzondering. Hij woont nog in de wijk, maar stuurt zijn kinderen naar een school in een andere, meer welvarende buurt, zodat ze niet enkel arme immigranten als klasgenoten hebben. "Ik denk dat de jonge mensen vertrekken op het moment dat ze wat geld verdienen, zegt Karim Barhdadi, een andere Marokkaan die naar de universiteit ging en geslaagd is. De oudere mensen, de eerste generatie, zij zullen blijven en hun huizen opknappen. Maar de meeste mensen die ik ken van de secundaire school, die zie ik hier niet meer... Als je wil dat je kinderen vooruitgaan, moet je ze hier weghalen. Dat is één van de belangrijkste uitdagingen om 2060 te begrijpen: De mensen die er nu wonen zijn niet de mensen die er tien jaar geleden woonden. Zij die succes hebben, verhuizen gewoonlijk en een nieuwe groep arme dorpelingen vervangt hen. 4. Geen plaats maar een traject Een fout die vaak gemaakt wordt als men kijkt naar een wijk zoals 2060 is dit te beschouwen als een reeks vastgestelde statistieken en onveranderlijke inwoners. Vanuit dit statische perspectief, als een collectie van gegevens, is het een wijk die opvalt. De bevolkingsdichtheid is vijf keer groter dan het stadsgemiddelde. De bevolking is veel jonger: een derde van de inwoners van de meest dichtbevolkte buurten is jonger dan 18, in vergelijking met 20 procent voor de hele stad. De families zijn gemiddeld 5

7 wat groter dan de Antwerpse norm van 2,1 kinderen, maar dit verhult een gepolariseerde maatschappij, met veel ongehuwde migrantenmannen die naast grote recent geïmmigreerde Arabische families met vier of meer kinderen wonen. Het armoedepercentage van 15 tot 20 procent is 60 keer hoger dan het stadsgemiddelde. Drie keer zoveel mensen, of 6 procent van de inwoners, leven van een sociale uitkering. De chronische werkloosheid is heel hoog hier. Bijna de helft van de mensen tussen 18 en 64 is langdurig werkloos. De vrees bestaat dat dit aantal door de economische crisis zal stijgen naar 61 procent, net zoals in Maar we moeten ook anders kijken naar 2060: niet als een reeks punten, maar als een verzameling van trajecten. Mensen wonen niet gewoon in deze buurt, ze trekken ook weer weg. Uit een onderzoek in de Verenigde Staten en Groot-Brittannië blijkt dat sommige van de meest succesvolle aankomstwijken, op het vlak van economische integratie en sociale mobiliteit, de wijken zijn waarvan de armoedepercentages blijkbaar hetzelfde blijven of erger worden. In deze wijken krijgen de kinderen degelijk onderwijs en verhuizen ze naar de betere wijken van de lagere middenklasse aan een tempo dat hoog genoeg is om hun huizen te vullen met een groter aantal arme dorpelingen die het gemiddelde naar beneden drukken. We hebben niet genoeg informatie om te weten of dit ook het geval is voor 2060, maar we weten dat een aanzienlijk aantal Belgen en financieel sterkere immigranten de buurt verlaten hebben. In het kerndistrict Stuivenberg verhuist elk jaar bijna een vierde van de bevolking. Van de mensen die in 2004 naar 2060 verhuisden, woonde meer dan de helft nog in Antwerpen in De rest verhuisde naar andere steden of keerde terug naar het thuisland. Maar van degenen die in Antwerpen bleven, verhuisde 63 procent van 2060 naar een andere postzone. Met andere woorden, bijna elke 16 jaar wordt de hele bevolking van 2060 vervangen. Of wat meer onheilspellend is, de meest succesvolle bewoners verhuizen naar betere wijken waardoor de meest succesvolle en ambitieuze individuen die zo cruciaal waren voor het succes van Jamal uit de straten en de scholen verdwijnen. De vele arme dorpelingen die hier belanden, komen enkel in contact met andere arme dorpelingen. De mensen die het meest kunnen helpen in het integratieproces, de rolmodellen, zijn allemaal vertrokken naar andere wijken, zegt hij. Men moet zich met iemand kunnen identificeren, een pad kunnen volgen maar dat is hier niet. De straten van 2060 hebben soms op briljante wijze gediend als de eerste trede op de ladder van sociale mobiliteit. Voor arme immigranten hoofdzakelijk uit het platteland is de buurt een uitstekend beginpunt. Maar voor vele nieuwe inwoners is de tweede en de derde trede gebroken of niet beschikbaar. Ze komen met de ambitie om te slagen, maar iets blokkeert hun opgang. 6

8 5. De externe obstakels Een aantal factoren valt buiten de controle van de Antwerpse autoriteiten, en misschien zelfs van de hogere autoriteiten. De eerste factor is het immigratiebeleid: De mix van mensen die naar België komt wonen, is niet ideaal voor de groei en ontwikkeling van deze wijk. Tijdens de voorbije decennia zijn families in 2060 komen wonen via een proces dat gekend is als kettingimmigratie. Eerst komt een alleenstaand familielid hier werken voor een beperkte periode, hij blijft langer, wordt opgenomen in een netwerk van migranten uit dezelfde streek en uiteindelijk worden de andere familieleden gesponsord tot een volledige familie hier vorm krijgt, ondersteund door het netwerk. Maar dit functioneert niet meer zoals vroeger. Aan de ene kant zijn er te veel alleenstaande mannen die naar hier komen zonder de bedoeling hun familie mee te brengen. Studies hebben aangetoond dat dit een gevaarlijke situatie is: Niet-begeleide alleenstaande migranten, zonder een sterk ondersteunend netwerk van andere landgenoten, zijn gevoelig voor afhankelijkheid en criminaliteit. Aan de andere kant maakt het restrictieve beleid op het gebied van gezinshereniging het steeds moeilijker voor meer ambitieuze immigranten om zich hier te herenigen met hun familie, zelfs na een lange periode in België en dus vallen ook zij ten prooi aan de illegale economie. Bovendien wonen hier veel mensen met een dubbelzinnige immigratiestatus. Ze zijn niet genaturaliseerd maar zullen waarschijnlijk ook niet worden gerepatrieerd. Zij maken geen kans om belastingbetalers, huiseigenaars of handelaars te worden. Dit is deels te wijten aan een aantal gebreken in het vluchtelingenbeleid van de Europese Gemeenschap, waardoor duizenden mensen in het ongewisse verkeren omdat geen ander land akkoord gaat hen te aanvaarden of te repatriëren. Asielzoekers vormen een klein deel van de totale immigratie, maar volgens de politie hebben zij een onevenredig aandeel in de illegaliteit en de sociale problemen. Een tweede aansluitende factor is de internationale drugshandel. De politie zegt dat het voornaamste punt van binnenkomst zich meer naar het zuiden heeft verplaatst van Rotterdam, waar een belangrijke opkuisactie werd gehouden, naar Antwerpen en dat verschillende Marokkaanse families in 2060 actief betrokken zijn in deze handel. Ze vormen geen deel van de gemeenschap en worden gemeden, zoals de opstand in de Handelsstraat in augustus inderdaad heeft aangetoond. Maar naast drugs importeren ze ook jonge mannen die als drugsdealers werken en zij hebben geen binding met de bestaande Marokkaanse netwerken. Op het De Coninckplein worden Surinamers en Afrikanen opgenomen in een bestaande handel in soft drugs. Deze mannen houden zich dikwijls bezig met deze activiteiten omwille van een derde externe factor, macro-economie. De financiële crisis in Europa heeft België hard geraakt, met een sterke stijging van de werkloosheid en vooral in de industriële sector en de dienstensector waar de nieuwe immigranten en hun kinderen werk konden vinden. Voor hen die geen hoger onderwijs hebben gevolgd en dat geldt 7

9 spijtig genoeg voor de meerderheid van de jeugd in 2060 is er steeds minder en minder legaal werk te vinden. 6. De interne obstakels Naast deze bijna onvermijdbare krachten van buitenaf zijn er factoren binnen 2060 waardoor het steeds moeilijker wordt voor nieuwkomers en hun kinderen om de grenzen van de loutere overleving in de stad te overstijgen. Families komen naar hier met de bedoeling een succesvol traject te volgen en stellen vast dat hun weg geblokkeerd wordt. Ze geven op en worden afhankelijk van sociale uitkeringen of verlaten de school voortijdig en vinden geen werk of hun handelszaken gaan failliet of ze leren gewoon nooit hoe ze volwaardige Belgen kunnen worden. Tijdens mijn gesprekken met migranten uit 2060 werden telkens 4 factoren vermeld die de sociale vooruitgang blijkbaar blokkeren. Het eerste obstakel is de barrière voor de kleine bedrijven. Voor nieuwe immigranten is de mogelijkheid om een kleine winkel, restaurant of zaak op te starten, gewoonlijk in de wijk zelf, overal ter wereld een sleutel tot succes. Het is een bron van basiskapitaal voor de verdere studies van de kinderen, de ondersteuning van het dorp van herkomst en de aankoop van een woning. Het geeft de eigenaar vaak een belangrijke rol en aanzien in de gemeenschap. Maar in Antwerpen zijn er hindernissen die het moeilijk maken voor immigranten om een eigen zaak te starten of te houden. Om wettelijk in orde te zijn is in België een diploma bedrijfsbeheer vereist binnen een periode van zes maanden na de opening van de winkel. Voor vele immigranten is dat onbegrijpelijk. Het is nogal moeilijk voor de mensen, zegt Husiyan Aslan, een bedrijfsconsulent van Turkse afkomst in Er is veel zin voor ondernemerschap men wil echt een zaak opstarten maar men heeft hulp nodig. Als men geen diploma heeft, krijgt men geen lening of krediet. Het is niet gemakkelijk de huur voor een nieuwe winkel te betalen in België men kan er geen lening voor krijgen. Vele migranten proberen een zaak zoals een bakkerij op te starten zonder de nodige vergunningen of diploma s en geraken in de problemen. Bovendien vinden zij die een zaak starten het moeilijk om klanten aan te trekken van buiten Een winkelstraat zoals de Handelstraat, met kwaliteitshandelaars en levendige restaurants, kan als een magneet werken voor klanten uit heel Antwerpen, ware het niet dat er barrières zijn. De slechte reputatie van de wijk en de fysieke beperkingen van de straat. Het voetpad is te smal en verwarrend, de mix van voertuigen en voetgangers is bizar, de betere zaken zijn niet verfijnd genoeg voor buitenstaanders. Het is een uitdaging dat vele Arabieren en Turken uit Nederland en Duitsland hier 8

10 komen winkelen met de auto. Een voetgangersplan zou rekening moeten houden met hun parkeerbehoeften. Een bedrijfsvriendelijke agenda zou een groot verschil kunnen maken voor het lot van de wijk in de toekomst. Een aansluitende barrière is veiligheid. Klanten zullen de winkels vermijden zolang de drugsdealers met elkaar wedijveren en af en toe de strijd aangaan met de handelaars. En, even ernstig is het feit dat de meer succesvolle ouders hun kinderen wegtrekken uit 2060 en elders gaan wonen als ze voelen dat er een mogelijkheid bestaat dat hun kind kan terechtkomen in de onderwereld van drugs. Er zijn aanzienlijke pogingen geweest om het politietoezicht in 2060 te hervormen of verbeteren. De recentste hervorming, een systeem van wijkagenten, werd gelanceerd in Het is gebaseerd op de moderne ideeën over teams van wijkagenten. Maar, zoals de politieagenten vlug opmerken, het heeft ook een prijs. De politieagenten in dit programma doen twee tot drie keer meer werk dan politieagenten in een conventionele omgeving. De Belgische politie is gewoonlijk ook niet afkomstig uit dichtbevolkte stedelijke gebieden. De last lijkt niet op te wegen tegen het voordeel. Tot nu toe hebben al zeven of acht wijkagenten uit 2060 hun overplaatsing gevraagd. Volgens de politie kan dit worden opgelost door meer politieagenten in te schakelen die afkomstig zijn uit de immigrantengemeenschappen van We hebben dat nodig de agenten van hier weten alles, zegt Jan Michiels, een hoofdinspecteur van het politiekantoor in de Handelsstraat. Zij weten wie moet worden gevolgd. Zij weten hoe ze de zaken moeten interpreteren en hoe ze de situatie moeten controleren. Zo hebben we meer mensen nodig. Ik geloof dat we met 50 of 60 politiemensen uit deze buurt de hele wijk kunnen opkuisen. De basis van dit alles is het cruciale en centrale probleem van onderwijs. Het begint, zo zeggen de verantwoordelijken, op het vroegste niveau. Vooral Marokkaanse ouders begrijpen niet dat het schoolsysteem begint wanneer een kind nog geen 3 jaar is. Ze schrijven hun kinderen pas in als ze 5 jaar zijn. Vanaf dat moment hebben ze een achterstand. Schoolverantwoordelijken zijn geneigd migrantenleerlingen, vooral jongens, te verwijzen naar de laagste onderwijsniveau. Slechts 8 procent van de Moslims gaat naar het algemeen onderwijs (voorbereidend op universitaire studies) en 50 tot 70 procent van hen zijn meisjes. 85 procent gaat naar het technisch onderwijs. Bij minderheidsgroepen verlaat 20 tot 25 procent de school zonder diploma. Erger is het ontbreken van iedereen buiten kinderen van arme dorpelingen van het Afrikaanse continent in het schoolsysteem vandaag. Turken hebben het beter gedaan, gedeeltelijk omdat zij de middelen verzamelden om hun eigen secundaire school te vestigen in Deze school heeft een hoog aanzien 9

11 en creëert blijkbaar betere condities voor sociale mobiliteit. Afrikanen, en in het bijzonder Marokkanen hebben dit niet. Het is alsof iedereen ze verlaat om naar betere scholen te gaan, ze alleen laat om zichzelf op te voeden, waardoor ze hun scholen nog verder naar beneden halen. Mijn bezorgdheid, zegt Mariete Smeyers van School In Zicht, een groep die probeert ouders warm te maken hun kinderen opnieuw naar scholen in 2060 te sturen, is dat er in deze buurten veel migranten zijn die naar hier komen met hoge verwachtingen zij willen hun kinderen alle mogelijke kansen geven. En dan komen zij hier op deze plaats waar deze arme Marokkaanse families het voorbeeld zijn. Na vijf jaar verliezen ze een groot deel van hun ambities. De beste leerkrachten blijven weg uit 2060 of vragen snel hun overplaatsing, omdat ze niet weten hoe ze met deze niet-betrokken ouders moeten omgaan. De meer betrokken ouders vertrekken, omdat ze weten dat de onderwijsnormen hier lager liggen. Het is jammer dat we deze families niet in de wijk kunnen houden, ze zouden kunnen dienen als voorbeeld, zegt Mariete Smeyers. In de plaats daarvan zijn de gezinnen met 1 inkomen die afhangen van een sociale uitkering de norm geworden. De ambitie van deze groep is gewoon overleven op de armoedegrens. Dat is voldoende voor hen. Het voornaamste probleem achter dit alles is de sociale mix. Het stille geheim van 2060 is dat het historisch een redelijk succesvolle aankomstwijk was, met vele mensen die geboren werden in diepe armoede maar in een paar generaties tijd de laagste trede van de middenklasse bereikten. Maar zodra de sociale mobiliteit een feit is, verhuizen de families en besluiten ze degenen die niet wilden of konden klimmen op de ladder achter te laten. Deze zwarte vlucht, gecombineerd met de witte vlucht van de autochtone Belgen die vertrekken naar betere wijken, heeft de lagere middenklasse van 2060 uitgehold, waardoor enkel de arme mensen achterblijven in de vele straten. Een zorgvuldig uitgewerkte secundaire school in het centrum van 2060 waarin zwaar wordt geïnvesteerd, speciaal voor dit doel gebouwd en met zeer hoog opgeleid personeel, zou een verschil kunnen maken in het aantrekken van leerlingen van buiten de wijk en de huidige bewoners overtuigen te blijven. Maar een solide instroom van Belgische en immigranten families uit de middenklasse, verspreid over de huizen van 2060, is cruciaal. Indien een aantal goed betaalde, goed geschoolde mensen hier zou komen wonen, zouden de voordelen enorm zijn. Ze zouden een klantenbasis vormen voor de immigrantenwinkels, leiden tot stijgende vastgoedprijzen voor de immigrante huiseigenaars, en rolmodellen zijn in het onderwijs. De meest succesvolle aankomstwijken ter wereld hebben 10

12 nieuwkomers gecombineerd met jonge autochtone koppels, artiesten en ondernemers. Deze mix versnelt de sociale mobiliteit. Gelukkig lijkt dit ook te gebeuren in De aanleg van Park Spoor Noord in het noordelijke gedeelte van de wijk heeft de aantrekkelijke negentiende-eeuwse huizen naast het park tot felbegeerde eigendommen gemaakt. Dit gebied kent een heropleving nu Antwerpse inwoners en financieel sterkere immigranten een huis kopen en opknappen, winkels en cafés beginnen, en in het algemeen investeren in de buurt. Hetzelfde geldt voor de buurt rond het De Coninckplein en de zuidoostelijke wijken. Maar er is een nadeel: zij die in deze buurt willen wonen, laten hun kinderen hier niet naar school gaan. Deze meer succesvolle families weten hoe ze het onderwijssysteem kunnen manipuleren en sturen hun kinderen naar betere, verder afgelegen scholen. Elke morgen zie je de exodus van kinderen en ouders die 2060 verlaten om naar school te gaan. Deze sociale mix krijgt niet snel genoeg vaste vorm. Migranten uit 2060 kunnen geen 20 jaar wachten tot de betere straten meer aangepast zijn aan nieuwe bewoners uit een hogere klasse. De wijk zou baat hebben met meer succes bij de middenklasse in de straten van Dit zou bijvoorbeeld kunnen worden verwezenlijkt door de onaangename sociale torenblokken te vervangen door projecten voor gemengde inkomens waarbij de herontwikkeling wordt gefinancierd met koopappartementen in het midden van het nieuwe project. In combinatie met een magneetschool die de beste leerkrachten aantrekt en een elitestandaard in onderwijs handhaaft om de ochtendstroom te doen keren en leerlingen aan te trekken van buiten 2060, zou dit het begin kunnen zijn van de wederopleving van de aankomstwijk in Antwerpen en de terugkeer naar een succesvol traject voor de bewoners. Het zou helpen om 2060 om te vormen van een wijk aan de onderste trede van de ladder tot een plaats waar mensen willen blijven en genieten van hun succes, waar men bereid is toekomstige generaties te helpen hun weg te vinden. Vertaling van het Engels naar het Nederlands via Stedelijke Tolk- en Vertaaldienst Antwerpen Permeke, De Coninckplein 25 blok C, 2060 Antwerpen Tel: Fax:

Uit huis gaan van jongeren

Uit huis gaan van jongeren Arie de Graaf en Suzanne Loozen Jaarlijks verlaten bijna een kwart miljoen jongeren het ouderlijk huis. Een klein deel van hen is al vóór de achttiende verjaardag uit huis gegaan. De meeste jongeren gaan

Nadere informatie

«WELZIJNSBAROMETER 2010» SAMENVATTING EN CONCLUSIES

«WELZIJNSBAROMETER 2010» SAMENVATTING EN CONCLUSIES «WELZIJNSBAROMETER 2010» SAMENVATTING EN CONCLUSIES Brussel wordt gekenmerkt door een grote concentratie van armoede in de dichtbevolkte buurten van de arme sikkel in het centrum van de stad, met name

Nadere informatie

Interculturaliteit binnen welzijn en gezondheid

Interculturaliteit binnen welzijn en gezondheid Interculturaliteit binnen welzijn en gezondheid Algemene vergadering RWO -Oudenaarde 11 juni 2012 Inhoud Terminologie: ECM Enkele vragen Overzicht van de immigratie Aanwezigheid in regio Oudenaarde Enkele

Nadere informatie

DE KLEINE ONDERNEMER 50% KORTING HEEFT OOK KLEINGELD, ZEG MAAR.

DE KLEINE ONDERNEMER 50% KORTING HEEFT OOK KLEINGELD, ZEG MAAR. DE KLEINE ONDERNEMER 50% KORTING HEEFT OOK KLEINGELD, ZEG MAAR. Die oorspronkelijke bewoners gingen weg omdat, punt 1, geen huizen met een tuin. Drie kamers, vier kinderen, dat werkt allemaal niet. We

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde havo 2002-i

Eindexamen aardrijkskunde havo 2002-i LET OP: Je kunt dit examen maken met de 51e druk of met de 52e druk van de atlas. Schrijf op de eerste regel van je antwoordblad welke druk je gebruikt, de 51e of de 52e. Bij elke vraag is aangegeven welke

Nadere informatie

Zekerheden over een onzeker land

Zekerheden over een onzeker land Zekerheden over een onzeker land Parijs, 27 januari 2012 Paul Schnabel Universiteit Utrecht Demografische feiten 2012-2020 Bevolking 17 miljoen (plus 0,5 miljoen) Jonger dan 20 jaar 3,7 miljoen (min 0,2

Nadere informatie

Zuid-Azie zag in deze periode zijn scholingsgraad in het basisonderwijs stijgen van 78 naar 93%. Bron: www.un.org

Zuid-Azie zag in deze periode zijn scholingsgraad in het basisonderwijs stijgen van 78 naar 93%. Bron: www.un.org Quiz 1. Hoeveel jongeren wereldwijd tussen 15 en 24 jaar kunnen niet lezen en schrijven? 4 miljoen 123 miljoen 850 miljoen 61% van hen zijn jonge vrouwen. Bron: www.un.org 2. Over de hele wereld is het

Nadere informatie

Als het economisch tegenzit, worden zij hard getroffen. Ze zitten vaker dan gemiddeld in de bijstand.

Als het economisch tegenzit, worden zij hard getroffen. Ze zitten vaker dan gemiddeld in de bijstand. 1 Dank voor dit rapport. Mooi dat het Sociaal en Cultureel Planbureau dit jaar dieper ingaat op één onderwerp dat de aandacht verdient: de arbeidsmarktpositie van migrantengroepen. Als het economisch tegenzit,

Nadere informatie

N. Buitelaar, psychiater en V. Yildirim, psycholoog. Beiden werkzaam bij Altrecht Centrum ADHD Volwassenen.

N. Buitelaar, psychiater en V. Yildirim, psycholoog. Beiden werkzaam bij Altrecht Centrum ADHD Volwassenen. ADHD Wachtkamerspecial Onderbehandeling van ADHD bij allochtonen: kinderen en volwassenen N. Buitelaar, psychiater en V. Yildirim, psycholoog. Beiden werkzaam bij Altrecht Centrum ADHD Volwassenen. Inleiding

Nadere informatie

De feiten: arbeidsmigratie door de jaren heen

De feiten: arbeidsmigratie door de jaren heen De feiten: arbeidsmigratie door de jaren heen Jeannette Schoorl Nederlands Interdisciplinair Demografisch Instituut (NIDI) Den Haag NIDI/NVD/CBS Seminar arbeidsmigratie 30 maart 2011 Onderwerpen Historische

Nadere informatie

Factsheet Demografische ontwikkelingen

Factsheet Demografische ontwikkelingen Factsheet Demografische ontwikkelingen 1. Inleiding In deze factsheet van ACB Kenniscentrum aandacht voor de demografische ontwikkelingen in Nederland en in het bijzonder in de provincie Noord-Holland.

Nadere informatie

3. Meer dan de helft van de 57 miljoen niet-schoolgaande kinderen leeft in Afrika bezuiden de Sahara. Juist Bron: www.un.org

3. Meer dan de helft van de 57 miljoen niet-schoolgaande kinderen leeft in Afrika bezuiden de Sahara. Juist Bron: www.un.org of fout 1. In Afrika bezuiden de Sahara is het aantal personen in extreme armoede gestegen tussen 1990 en 2010. 290 miljoen in 1990, 414 miljoen in 2010. 2. Tussen 2000 en 2011 is het aantal niet-schoolgaande

Nadere informatie

Emigrerende Nederlander heeft nooit heel erge haast

Emigrerende Nederlander heeft nooit heel erge haast Tekst 4 Emigrerende Nederlander heeft nooit heel erge haast 5 10 15 20 25 30 35 40 (1) Postbodes gezocht. Standplaats: Reykjavik. Vereist: een goede conditie. Kennis van de IJslandse taal niet nodig. Zomaar

Nadere informatie

Vreemdelingen in België

Vreemdelingen in België Vreemdelingen in België Vreemdelingen in België Voor kinderen die meer willen weten over vreemdelingen die in België verblijven. Misschien zit er in jouw klas wel een kindje met een andere huidskleur?

Nadere informatie

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Feiten en cijfers Hebben laaggeschoolden een hoger risico om in armoede te belanden? Ja. Laagopgeleiden hebben het vaak

Nadere informatie

Migratie in Utrecht. Renée Langedijk,Natalie Bakker, Wouter Smit en Boy Trip 3D

Migratie in Utrecht. Renée Langedijk,Natalie Bakker, Wouter Smit en Boy Trip 3D Migratie in Utrecht Renée Langedijk,Natalie Bakker, Wouter Smit en Boy Trip 3D Inhoudsopgave - Inhoudsopgaven - Inleiding - Welke etnische groepen zijn er in utrecht? - Hoe kun je bepaalde etnische groepen

Nadere informatie

Culturele diversiteit en interculturele bemiddeling in de ziekenhuizen. Zohra Chbaral 1

Culturele diversiteit en interculturele bemiddeling in de ziekenhuizen. Zohra Chbaral 1 Culturele diversiteit en interculturele bemiddeling in de ziekenhuizen Zohra Chbaral 1 Vooreerst bedanken we de interculturele bemiddelaars, de coördinatoren interculturele bemiddeling die ons de gegevens

Nadere informatie

VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE PARLEMENT VOOR 17-PLUSSERS INTEGRAAL VERSLAG. Vergadering van donderdag 4 oktober 2012. Debat over:

VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE PARLEMENT VOOR 17-PLUSSERS INTEGRAAL VERSLAG. Vergadering van donderdag 4 oktober 2012. Debat over: VGC 1 VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE PARLEMENT VOOR 17-PLUSSERS Zitting 2012-2013 Extra nummer INTEGRAAL VERSLAG Vergadering van donderdag 4 oktober 2012 Debat over: Gemeenteraadsverkiezingen 14/10 VGC

Nadere informatie

aanvullende informatie over de sloppenwijken in Caracas

aanvullende informatie over de sloppenwijken in Caracas Les 3: Overleven in de sloppenwijken / Bijlage I I. Introductie aanvullende informatie over de sloppenwijken in Caracas Er wonen miljoenen mensen in de sloppenwijken van Caracas, verspreid over verschillende

Nadere informatie

5. Onderwijs en schoolkleur

5. Onderwijs en schoolkleur 5. Onderwijs en schoolkleur Niet-westerse allochtonen verlaten het Nederlandse onderwijssysteem gemiddeld met een lager onderwijsniveau dan autochtone leerlingen. Al in het basisonderwijs lopen allochtone

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde vmbo gl/tl 2006 - I

Eindexamen aardrijkskunde vmbo gl/tl 2006 - I Meerkeuzevragen Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op. MIGRATIE EN DE MULTICULTURELE SAMENLEVING tekst 1 De gemeenschap van mijn overgrootvader vormt een van oudste minderheidsgroepen

Nadere informatie

De Franse keizer Napoleon voerde rond 1800 veel oorlogen in Europa. Hij veroverde verschillende gebieden, zoals Nederland en België. Maar Napoleon leed in 1813 een zware nederlaag in Duitsland. Hij trok

Nadere informatie

De trek naar de stad 1. Wonen in Lagos 2. Blad 1. Mega Enorm groot. Een megastad is een enorm grote stad.

De trek naar de stad 1. Wonen in Lagos 2. Blad 1. Mega Enorm groot. Een megastad is een enorm grote stad. 5 Lastige woorden Blad De trek naar de stad Mega Enorm groot. Een megastad is een enorm grote stad. Uitkering Geld dat je krijgt van de regering, bijvoorbeeld als je niet kunt werken. Voorbehoedsmiddel

Nadere informatie

De jongen weet dat hij niet in slaap moet vallen. Want dan zullen dieven zijn spullen stelen. Ook al is het nog zo weinig wat hij heeft.

De jongen weet dat hij niet in slaap moet vallen. Want dan zullen dieven zijn spullen stelen. Ook al is het nog zo weinig wat hij heeft. In Kanton, China Op de hoek van twee nauwe straatjes zit een jongen. Het is een scheepsjongen, dat zie je aan zijn kleren. Hij heeft een halflange broek aan, een wijde bloes en blote voeten. Hij leunt

Nadere informatie

monitor Marokkaanse Nederlanders in Maassluis bijlage(n)

monitor Marokkaanse Nederlanders in Maassluis bijlage(n) Raadsinformatiebrief (openbaar) gemeente Maassluis Aan de leden van de gemeenteraad in Maassluis Postbus 55 3140 AB Maassluis T 010-593 1931 E gemeente@maassluis.nl I www.maassluis.nl ons kenmerk 2010-4748

Nadere informatie

Bereiken van nieuwkomers via inburgeringcursussen. Dr. Rik Baeten Domus Medica

Bereiken van nieuwkomers via inburgeringcursussen. Dr. Rik Baeten Domus Medica Bereiken van nieuwkomers via inburgeringcursussen Dr. Rik Baeten Domus Medica Risicogroepen ondervaccinatie bron vaccinatiegraadstudies 2005-2008 Kinderen 18 tot 24 maanden Gezinnen met een moeder van

Nadere informatie

ITINERA INSTITUTE PERSBERICHT

ITINERA INSTITUTE PERSBERICHT ITINERA INSTITUTE PERSBERICHT België WK VOETBAL is een immigratienatie 2018, 2012/11 15 05 2012 MENSEN WELVAART BESCHERMING België is een immigratienatie: 25% van de bevolking is van oorsprong migrant.

Nadere informatie

MDG. Eerst en tweede graad. Te lezen zinnen (in willekeurige volgorde!)

MDG. Eerst en tweede graad. Te lezen zinnen (in willekeurige volgorde!) MDG Eerst en tweede graad De leerkracht leest één van de volgende stellingen en de groep bekijkt de acht millenniumdoelstellingen om te achterhalen met welke doelstelling de zin overeenkomt. Ze leggen

Nadere informatie

De integratie van Antillianen in Nederland. Presentatie 9 juni: De Caribische demografie van het Koninkrijk der Nederlanden

De integratie van Antillianen in Nederland. Presentatie 9 juni: De Caribische demografie van het Koninkrijk der Nederlanden De integratie van Antillianen in Nederland Presentatie 9 juni: De Caribische demografie van het Koninkrijk der Nederlanden De integratie van Antillianen in Nederland Willem Huijnk - Wetenschappelijk onderzoeker

Nadere informatie

3 Bijna ruzie. Maar die Marokkanen en Turken horen hier niet. Ze moeten het land uit, vindt Jacco.

3 Bijna ruzie. Maar die Marokkanen en Turken horen hier niet. Ze moeten het land uit, vindt Jacco. 1 Het portiek Jacco ruikt het al. Zonder dat hij de voordeur opendoet, ruikt hij al dat er tegen de deur is gepist. Dat gebeurt nou altijd. Zijn buurjongen Junior staat elke avond in het portiek te plassen.

Nadere informatie

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl 2005 - II

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl 2005 - II Meerkeuzevragen Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op. DE MULTICULTURELE SAMENLEVING tekst 1 Het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger (KNIL) werd opgeheven op 26 juli 1950. In maart en

Nadere informatie

Samenvatting. Wat is de kern van de Integratiekaart?

Samenvatting. Wat is de kern van de Integratiekaart? Samenvatting Wat is de kern van de Integratiekaart? In 2004 is een begin gemaakt met de ontwikkeling van een Integratiekaart. De Integratiekaart is een project van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatie

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde vmbo gl/tl 2006 - I

Eindexamen aardrijkskunde vmbo gl/tl 2006 - I BEOORDELINGSMODEL Vraag Antwoord Scores Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend. MIGRATIE EN DE MULTICULTURELE SAMENLEVING 1 A 2 D 3 C 4 D 5 maximumscore 2 Voorbeelden van

Nadere informatie

Grote gemeenten goed voor driekwart van bevolkingsgroei tot 2025

Grote gemeenten goed voor driekwart van bevolkingsgroei tot 2025 Persbericht PB13 062 1 oktober 2013 9:30 uur Grote gemeenten goed voor driekwart van bevolkingsgroei tot 2025 Tussen 2012 en 2025 groeit de bevolking van Nederland met rond 650 duizend tot 17,4 miljoen

Nadere informatie

Artikelen. Een terugblik op het ouderlijk gezin. Arie de Graaf

Artikelen. Een terugblik op het ouderlijk gezin. Arie de Graaf Artikelen Een terugblik op het ouderlijk gezin Arie de Graaf Driekwart van de kinderen die in de jaren zeventig zijn geboren, is opgegroeid bij twee ouders. Een op de zeven heeft een scheiding van de ouders

Nadere informatie

Jongeren op de arbeidsmarkt

Jongeren op de arbeidsmarkt Jongeren op de arbeidsmarkt Tanja Traag In 23 was 11 procent van alle jongeren werkloos. Jongeren die geen onderwijs meer volgen, hebben een andere positie op de arbeidsmarkt dan jongeren die wel een opleiding

Nadere informatie

5.1. Impact van de wijzigingen van het nationaliteitswetboek

5.1. Impact van de wijzigingen van het nationaliteitswetboek 5. Verkrijgen en toekennen van de Belgische nationaliteit 1 5.1. Impact van de wijzigingen van het nationaliteitswetboek Sinds het ontstaan van het Koninkrijk stijgt het aantal vreemdelingen dat Belg wordt

Nadere informatie

Bijlagen. Bijlage C Selectiecriteria bij de werving van de gespreksdeelnemers... 2 Bijlage E Draaiboek focusgroepen senioren... 4

Bijlagen. Bijlage C Selectiecriteria bij de werving van de gespreksdeelnemers... 2 Bijlage E Draaiboek focusgroepen senioren... 4 Carola Simon, Lotte Vermeij en Anja Steenbekkers, Het beste van twee werelden. Plattelanders over hun leven op het platteland. Den Haag: Sociaal en Cultureel Planbureau, oktober 2007. Bijlagen Bijlage

Nadere informatie

Fact sheet. Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam. nummer 5 maart 2013

Fact sheet. Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam. nummer 5 maart 2013 Fact sheet nummer 5 maart 2013 Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam Er zijn ruim 133.000 jongeren van 15 tot en met 26 jaar in Amsterdam (januari 2012). Met de meeste jongeren gaat het goed in het onderwijs

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde vmbo gl/tl 2006 - II

Eindexamen aardrijkskunde vmbo gl/tl 2006 - II Meerkeuzevragen Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op. MIGRATIE EN DE MULTICULTURELE SAMENLEVING kaarten 1 en 2 Spreiding allochtonen in Den Haag kaart 1 kaart 2 uit Indonesië totaal

Nadere informatie

Fact sheet. Dienst Wonen, Zorg en Samenleven. Eigen woningbezit 1e en 2e generatie allochtonen. Aandeel stijgt, maar afstand blijft

Fact sheet. Dienst Wonen, Zorg en Samenleven. Eigen woningbezit 1e en 2e generatie allochtonen. Aandeel stijgt, maar afstand blijft Dienst Wonen, Zorg en Samenleven Fact sheet nummer 1 januari 211 Eigen woningbezit 1e en Aandeel stijgt, maar afstand blijft Het eigen woningbezit in Amsterdam is de laatste jaren sterk toegenomen. De

Nadere informatie

ANALYSIS van interviews met dak- en thuisloze jongeren NEDERLAND. Samenvatting van belangrijkste uitkomsten

ANALYSIS van interviews met dak- en thuisloze jongeren NEDERLAND. Samenvatting van belangrijkste uitkomsten ANALYSIS van interviews met dak- en thuisloze jongeren NEDERLAND 1. 17 interviews 2. Leeftijd van 16 tot 25 3. 59% was jongen en 41% meisje Samenvatting van belangrijkste uitkomsten 4. 41% noemen als etniciteit

Nadere informatie

Schokland Werelderfgoed Kijktocht basis onderwijs

Schokland Werelderfgoed Kijktocht basis onderwijs Schokland Werelderfgoed Kijktocht basis onderwijs Opdracht 1 Bij de tekst Schokland Werelderfgoed op de grond. 1a. De grote foto op de grond is gemaakt in 1930. Toen was Schokland nog een eiland. Waarom

Nadere informatie

Partijprogramma. SP Roermond 2010-2014

Partijprogramma. SP Roermond 2010-2014 Partijprogramma SP Roermond 2010-2014 Partijprogramma SP Roermond 2010-2014 Na jaren is er de laatste 4 jaar een echt sociaal geluid in Roermond te horen: Dat van de SP Om ook in de toekomst te zorgen

Nadere informatie

Nog steeds in. Helmond 77%

Nog steeds in. Helmond 77% De trends volgens de Helmonders Bijlage 4 Resultaten enquête Stadspanel Onderzoek en Statistiek Gooitske Marsman Augustus 2011 Inleiding Helmond heeft een start gemaakt met het project dat uiteindelijk

Nadere informatie

Stichting Jyambere Aanmoediging tot ontwikkeling

Stichting Jyambere Aanmoediging tot ontwikkeling Jaarverslag 2013 2014 Stichting Jyambere Aanmoediging tot ontwikkeling Inhoudsopgave 1. Inleiding... 4 2. Doelstelling... 5 3. Visie... 6 4. Werkwijze... 7 5. Partners van Jyambere in Rwanda... 8 5.1.

Nadere informatie

4. Kans op echtscheiding

4. Kans op echtscheiding 4. Kans op echtscheiding Niet-westerse allochtonen hebben een grotere kans op echtscheiding dan autochtonen. Tussen de verschillende groepen niet-westerse allochtonen bestaan in dit opzicht echter grote

Nadere informatie

Jong spreekt Jong. Lectoraat grootstedelijke ontwikkeling Dick Lammers, Wouter Reith, Vincent Smit

Jong spreekt Jong. Lectoraat grootstedelijke ontwikkeling Dick Lammers, Wouter Reith, Vincent Smit Jong spreekt Jong Lectoraat grootstedelijke ontwikkeling Dick Lammers, Wouter Reith, Vincent Smit Programma 13.00 uur Inleiding; Vincent Smit 13.10 uur Jong spreekt jong; Dick Lammers en Wouter Reith Korte

Nadere informatie

Joweria staat hier voor een muurschildering die de kinderen van KAYDA samen gemaakt hebben op een van de muren.

Joweria staat hier voor een muurschildering die de kinderen van KAYDA samen gemaakt hebben op een van de muren. Joweria Shadia, 11 jaar oud Ik ontmoette Joweria in augustus 2010 bij de organisatie Katwe Youth Development Association of te wel KAYDA, een partner organisatie van het programma Kinderen in de Knel van

Nadere informatie

Bevolkingsvraagstukken in Nederland anno 2006. Grote steden in demografisch perspectief

Bevolkingsvraagstukken in Nederland anno 2006. Grote steden in demografisch perspectief Bevolkingsvraagstukken in Nederland anno 2006 Grote steden in demografisch perspectief WPRB Werkverband Periodieke Rapportage Bevolkingsvraagstukken WPRB Ingesteld door de minister van OCW Vinger aan de

Nadere informatie

Vluchtelingen(asielzoekers) overspoelen ons land, en zetten eigen leven daarbij op het spel.

Vluchtelingen(asielzoekers) overspoelen ons land, en zetten eigen leven daarbij op het spel. Vluchtelingen(asielzoekers) overspoelen ons land, en zetten eigen leven daarbij op het spel. Het kon niet uitblijven dat er reuring ontstaat over de komst van duizenden asielzoekers (vluchtelingen) die

Nadere informatie

10. Veel ouderen in de bijstand

10. Veel ouderen in de bijstand 10. Veel ouderen in de bijstand Niet-westerse allochtonen ontvangen 2,5 keer zo vaak een uitkering als autochtonen. Ze hebben het vaakst een bijstandsuitkering. Verder was eind 2002 bijna de helft van

Nadere informatie

Families onder druk. Huiselijk geweld binnen Marokkaanse en Turkse gezinnen. Drs. Ibrahim Yerden. Probleemstelling

Families onder druk. Huiselijk geweld binnen Marokkaanse en Turkse gezinnen. Drs. Ibrahim Yerden. Probleemstelling Families onder druk Huiselijk geweld binnen Marokkaanse en Turkse gezinnen Drs. Ibrahim Yerden Probleemstelling Hoe gaan Marokkaanse en Turkse gezinsleden, zowel slachtoffers als plegers om met huiselijk

Nadere informatie

Achtergrondcijfers WELZIJNSZORG VZW HUIDEVETTERSSTRAAT 165 1000 BRUSSEL 02 502 55 75 WWW.WELZIJNSZORG.BE INFO@WELZIJNSZORG.BE

Achtergrondcijfers WELZIJNSZORG VZW HUIDEVETTERSSTRAAT 165 1000 BRUSSEL 02 502 55 75 WWW.WELZIJNSZORG.BE INFO@WELZIJNSZORG.BE Achtergrondcijfers WELZIJNSZORG VZW HUIDEVETTERSSTRAAT 165 1000 BRUSSEL 02 502 55 75 WWW.WELZIJNSZORG.BE INFO@WELZIJNSZORG.BE NATIONAAL SECRETARIAAT Huidevettersstraat 165 1000 Brussel T 02 502 55 75 F

Nadere informatie

Armoedebarometer 2012

Armoedebarometer 2012 Armoedebarometer 2012 Jill Coene An Van Haarlem Danielle Dierckx In opdracht van Decenniumdoelen 2017 Armoede in cijfers Kinderen geboren in een kansarm gezin verdubbeld tot 8,6% op tien jaar tijd - Kwalijke

Nadere informatie

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school.

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school. Een Berbers dorp Ik ben geboren en opgegroeid in het noorden van Marokko. In een buitenwijk van de stad Nador. Iedereen kent elkaar en altijd kun je bij de mensen binnenlopen. Als er feest is, viert het

Nadere informatie

Examen HAVO. Maatschappijleer (oude stijl en nieuwe stijl)

Examen HAVO. Maatschappijleer (oude stijl en nieuwe stijl) Maatschappijleer (oude stijl en nieuwe stijl) Examen HAVO Vragenboekje Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 2 Woensdag 19 juni 9.00 12.00 uur 20 02 Voor dit examen zijn maximaal 86 punten te behalen;

Nadere informatie

Niet-westerse allochtonen behoren minder vaak tot de werkzame beroepsbevolking 1) Arbeidsdeelname niet-westerse allochtonen gedaald

Niet-westerse allochtonen behoren minder vaak tot de werkzame beroepsbevolking 1) Arbeidsdeelname niet-westerse allochtonen gedaald 7. Vaker werkloos In is de arbeidsdeelname van niet-westerse allochtonen gedaald. De arbeidsdeelname onder rs is relatief hoog, zes van de tien hebben een baan. Daarentegen werkten in slechts vier van

Nadere informatie

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren,

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren, Toespraak van de minister-president, mr. dr. Jan Peter Balkenende, bijeenkomst ter ere van de 50 ste verjaardag van de Verdragen van Rome, Ridderzaal, Den Haag, 22 maart 2007 Majesteit, Koninklijke Hoogheid,

Nadere informatie

Afhankelijk van een uitkering in Nederland

Afhankelijk van een uitkering in Nederland Afhankelijk van een uitkering in Nederland Harry Bierings en Wim Bos In waren 1,6 miljoen huishoudens voor hun inkomen afhankelijk van een uitkering. Dit is ruim een vijfde van alle huishoudens in Nederland.

Nadere informatie

Oudere minima in Amsterdam en het gebruik van de AIO

Oudere minima in Amsterdam en het gebruik van de AIO Oudere minima in Amsterdam en het gebruik van de AIO In opdracht van: DWI Projectnummer: 13010 Anne Huizer Laure Michon Clemens Wenneker Jeroen Slot Bezoekadres: Oudezijds Voorburgwal 300 Telefoon 020

Nadere informatie

Zwart Afrika. Oorspronkelijke bevolking: donkere huidskleur

Zwart Afrika. Oorspronkelijke bevolking: donkere huidskleur Zwart Afrika Wereldzone: ZWART-AFRIKA Vegetatie Zwart-Afrika Oorspronkelijke bevolking: donkere huidskleur Klimatogram Antalaha, Madagaskar Klimatogram Limpopo, Zuid-Afrika Zwart-Afrika (het gedeelte van

Nadere informatie

Vragenlijst Socio-Demo 2012-2013

Vragenlijst Socio-Demo 2012-2013 Vragenlijst Socio-Demo 2012-2013 U hebt al onze vragen nu beantwoord. U mag nu de enquêteur roepen, om samen met u de laatste gegevens in te vullen. Dank u wel voor uw medewerking. GEZINSSAMENSTELLING

Nadere informatie

Blik op Leidschendam-Voorburg 2020

Blik op Leidschendam-Voorburg 2020 Blik op Leidschendam-Voorburg 2020 Een toekomstvisie voor Leidschendam-Voorburg De voormalige gemeenten Leidschendam en Voorburg kennen elk een eeuwenlange historie. Als gefuseerde gemeente gaat Leidschendam-Voorburg

Nadere informatie

WIE IS DE NIET-WESTERSE ALLOCHTONE GEVER?

WIE IS DE NIET-WESTERSE ALLOCHTONE GEVER? WIE IS DE NIET-WESTERSE ALLOCHTONE GEVER? Amsterdam, november 2011 Auteur: Dr. Christine L. Carabain NCDO Telefoon (020) 5688 8764 Fax (020) 568 8787 E-mail: c.carabain@ncdo.nl 1 2 INHOUDSOPGAVE Samenvatting

Nadere informatie

ZA5439. Flash Eurobarometer 283 (Entrepreneurship in the EU and Beyond) Country Specific Questionnaire Belgium (Flemish)

ZA5439. Flash Eurobarometer 283 (Entrepreneurship in the EU and Beyond) Country Specific Questionnaire Belgium (Flemish) ZA5439 Flash Eurobarometer 283 (Entrepreneurship in the EU and Beyond) Country Specific Questionnaire Belgium (Flemish) FLASH 283 ENTREPRENEURSHIP D1. Geslacht [VRAAG NIET DUID AAN WAT PAST] Man... 1 Vrouw...

Nadere informatie

Factsheet Maatschappelijke positie van Voormalig Antilliaanse / Arubaanse Migranten in Nederland

Factsheet Maatschappelijke positie van Voormalig Antilliaanse / Arubaanse Migranten in Nederland Factsheet Maatschappelijke positie van Voormalig Antilliaanse / Arubaanse Migranten in Nederland Onderwijs Het aandeel in de bevolking van 15 tot 64 jaar dat het onderwijs reeds heeft verlaten en hun onderwijscarrière

Nadere informatie

Wat is armoede? Er zijn veel verschillende theorieën en definities over wat armoede is. Deze definities zijn te verdelen in categorieën.

Wat is armoede? Er zijn veel verschillende theorieën en definities over wat armoede is. Deze definities zijn te verdelen in categorieën. Wat is armoede? Er zijn veel verschillende theorieën en definities over wat armoede is. Deze definities zijn te verdelen in categorieën. Absolute en relatieve definities Bij de absolute definities wordt

Nadere informatie

Plan van aanpak participatieverklaring Tholen

Plan van aanpak participatieverklaring Tholen Plan van aanpak participatieverklaring Tholen Integratie & re-integratie nieuwkomers (2015) Auteur: S.Rook Instelling: Gemeente Tholen Plaats van uitgave: Tholen Datum: 29-03-2016 Versienummer: 1.0 Plan

Nadere informatie

Uitgeverij Van Praag Amsterdam

Uitgeverij Van Praag Amsterdam Uitgeverij Van Praag Amsterdam Inhoud 9 Het immigratietaboe 13 Het relativeringcircuit De toestand 27 Etniciteit is sticky 30 Drs. Hans Roodenburg Inkomensverschillen worden groter door immigratie 39 Het

Nadere informatie

Geen tekort aan technisch opgeleiden

Geen tekort aan technisch opgeleiden Geen tekort aan technisch opgeleiden Auteur(s): Groot, W. (auteur) Maassen van den Brink, H. (auteur) Plug, E. (auteur) De auteurs zijn allen verbonden aan 'Scholar', Faculteit der Economische Wetenschappen

Nadere informatie

Intercultureel leren. Workshop. Studievoormiddag 6 juni 2014

Intercultureel leren. Workshop. Studievoormiddag 6 juni 2014 Intercultureel leren Workshop Studievoormiddag 6 juni 2014 Aan de slag Hoeveel procent van mijn vrije tijd breng ik door met mensen van mijn eigen culturele achtergrond versus mensen met een andere culturele

Nadere informatie

Ter informatie voor de leerkracht:

Ter informatie voor de leerkracht: Ter informatie voor de leerkracht: Dit is een beperkte verklarende woordenlijst. Voor meer praktische vragen verwijzen wij graag door naar het Infodossier Leerlingen zonder wettig verblijf van het Vlaams

Nadere informatie

CBS-berichten: Arbeidsmigratie naar en uit Nederland

CBS-berichten: Arbeidsmigratie naar en uit Nederland André Corpeleijn* Inleiding Arbeidsmigratie is de laatste tien jaar weer in de belangstelling gekomen. De uitbreiding van de Europese Unie en de komst van Oost-Europese werknemers naar Nederland hebben

Nadere informatie

Wie hebben emigratieplannen?

Wie hebben emigratieplannen? Wie hebben emigratieplannen? -welk land? -terug? Arie de Graaf Inhoud presentatie -Achtergrond van de databron -Welke vragen zijn gesteld aan de respondenten -Emigratieplannen van autochtonen -Emigratieplannen

Nadere informatie

Nieuwe dadergroep vraagt aandacht

Nieuwe dadergroep vraagt aandacht Er is een nieuwe groep van jonge, zeer actieve veelplegers die steeds vaker met de politie in aanraking komt / foto: Pallieter de Boer. Nieuwe dadergroep vraagt aandacht Jongere veelplegers roeren zich

Nadere informatie

Examen VMBO-KB 2015. Arabisch CSE KB. tijdvak 1 woensdag 27 mei 13.30 15.30 uur. Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage.

Examen VMBO-KB 2015. Arabisch CSE KB. tijdvak 1 woensdag 27 mei 13.30 15.30 uur. Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage. Examen VMBO-KB 05 tijdvak woensdag 7 mei 3.30 5.30 uur Arabisch CSE KB Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage. Beantwoord alle vragen in de uitwerkbijlage. Dit examen bestaat uit 4 vragen. Voor dit examen

Nadere informatie

Voor ondernemers, bewoners en bezoekers. Geschiedenis van de Zeedijk. Welkom op de Zeedijk Buurtverbetering door sociaal beheer

Voor ondernemers, bewoners en bezoekers. Geschiedenis van de Zeedijk. Welkom op de Zeedijk Buurtverbetering door sociaal beheer 2 Welkom op de Zeedijk Buurtverbetering door sociaal beheer Wie vandaag de dag over de Zeedijk loopt, kan zich bijna niet voorstellen dat deze straat nog niet zo lang geleden volledig verpauperd was. Dat

Nadere informatie

Verhuizers onder in- en uitstroom WWB

Verhuizers onder in- en uitstroom WWB Verhuizers onder in- en uitstroom WWB Februari 2013 Afdeling Onderzoek en Statistiek i.o.v. afdeling Maatschappelijke Ontwikkeling 1 omvang onbekend Conclusie: rol van verhuizingen in ontwikkeling WWB-bestand

Nadere informatie

U schrijft ook dat wij Belgen bang zijn voor elkaar. Hoezo?

U schrijft ook dat wij Belgen bang zijn voor elkaar. Hoezo? Wablieft praat met Paul Verhaeghe De maatschappij maakt mensen ziek Materieel hebben we het nog nooit zo goed gehad. De meesten van ons hebben een inkomen, een dak boven ons hoofd Toch voelen veel mensen

Nadere informatie

Samenvatting (Summary in Dutch)

Samenvatting (Summary in Dutch) Samenvatting (Summary in Dutch) De economie van India is snel gegroeid sinds aan het begin van de jaren 90 verregaande hervormingen werden doorgevoerd in o.a. het handels- en industriebeleid. Groei van

Nadere informatie

Keizerpoort terug op de kaart

Keizerpoort terug op de kaart Keizerpoort terug op de kaart Toegangspoort tot de Gentse stadskern Tussen Brusselsesteenweg en De Keizerpoort of Brusselsepoort is de verdwenen stadspoort die de zuidoostelijke toegang tot de stadskern

Nadere informatie

Informatie 10 januari 2015

Informatie 10 januari 2015 Informatie 10 januari 2015 ARMOEDE: FEITEN EN CIJFERS ARMOEDE WERELDWIJD Wereldwijd leven ongeveer 1,2 miljard mensen in absolute armoede leven: zij beschikken niet over basisbehoeften zoals schoon drinkwater,

Nadere informatie

Diverse school, diverse kansen

Diverse school, diverse kansen Diverse school, diverse kansen Stel je buur de volgende 3 vragen: 1. Hoe kom jij in aanraking met diversiteit in onderwijs? 2. Wat is het eerste gevoel dat jij hebt wanneer je denkt aan diversiteit? 3.

Nadere informatie

De Pensioenkrant. Wilt u ook uw pensioen veilig stellen? Lees verder in de pensioenkrant...

De Pensioenkrant. Wilt u ook uw pensioen veilig stellen? Lees verder in de pensioenkrant... De Pensioenkrant Wilt u ook uw pensioen veilig stellen? Lees verder in de pensioenkrant... Het probleem Levensstandaard behouden wordt moeilijker Uit cijfers van het nationaal instituut voor statistiek

Nadere informatie

Maatschappijleer H5 Pluriformiteit

Maatschappijleer H5 Pluriformiteit Maatschappijleer H5 Pluriformiteit 1 NL Pluriforme samenleving: samenleving waarin mensen leven met verschillende tradities, culturen & leefstijlen. Een typisch cultuurkenmerk is bijvoorbeeld religie.

Nadere informatie

Nawoord. Armoede vandaag

Nawoord. Armoede vandaag Nawoord Via hun levensverhaal laten Emilie en Nico ons binnenkijken in de leefwereld van mensen in armoede. Het is een beklijvend getuigenis over hun dagelijkse strijd om te overleven, ook over hun verlangen

Nadere informatie

Kinderen zonder papieren

Kinderen zonder papieren VPM VPM Kinderen zonder papieren Je ziet het bijna elke dag op de tv of in de krant: beelden van landen in oorlog, mensen in armoede. Op zoek naar een betere plaats om te leven, slaan ze op de vlucht.

Nadere informatie

OPDRACHTEN BIJ DE TENTOONSTELLING TEGEN-STRIJD: DE GROOTE OORLOG IN HET LAND VAN DENDERMONDE

OPDRACHTEN BIJ DE TENTOONSTELLING TEGEN-STRIJD: DE GROOTE OORLOG IN HET LAND VAN DENDERMONDE OPDRACHTEN BIJ DE TENTOONSTELLING TEGEN-STRIJD: DE GROOTE OORLOG IN HET LAND VAN DENDERMONDE INLEIDING Op 17 augustus opende de tentoonstelling Tegen-Strijd, de beleving van de Groote Oorlog in het land

Nadere informatie

1.1 Aantal levend geborenen dat bij geboorte woont in het Vlaamse Gewest sinds 2001

1.1 Aantal levend geborenen dat bij geboorte woont in het Vlaamse Gewest sinds 2001 Bijlage bij het persbericht dd. 08/06/15: 1 Vrouwen krijgen hun kinderen in toenemende mate na hun dertigste verjaardag 1. Het geboortecijfer volgens Kind en Gezin 67 875 geboorten in 2014, daling van

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Wat houdt onderwijssegregatie juist in?

Nieuwsbrief. Wat houdt onderwijssegregatie juist in? De discussie over etnische segregatie in het onderwijs, zeg maar over zwarte en witte scholen, is onlangs weer opgeflakkerd in de media. Stemmen gaan op dat het inschrijvingsbeleid in het kader van het

Nadere informatie

Embargo t/m woensdag 16 december 2015, 11.00 uur. Publicatie Policy Brief Geen tijd verliezen. Van opvang naar integratie van asielmigranten

Embargo t/m woensdag 16 december 2015, 11.00 uur. Publicatie Policy Brief Geen tijd verliezen. Van opvang naar integratie van asielmigranten Persbericht Sociaal Cultureel Planbureau (SCP), Wetechappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum (WODC), Wetechappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) Embargo t/m woedag 16 december 2015, 11.00 uur

Nadere informatie

Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940)

Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940) Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940) Adolf Hitler In 1933 kwam Adolf Hitler in Duitsland aan de macht. Hij was de leider van de nazi-partij. Hij zei tegen de mensen: `Ik maak van Duitsland

Nadere informatie

Tijdsplanning. Opdracht 5: Islamitische vlakvullingen

Tijdsplanning. Opdracht 5: Islamitische vlakvullingen Iran project 2011-2012 Inleiding Iran het Land van de Ariërs schrikt de ene af door de verschrikkelijke verhalen die we in het nieuws horen. De ander wordt er juist door geboeid. Wat is het nu werkelijk

Nadere informatie

WAAR WIJ VOOR STAAN. Socialisten & Democraten in het Europees Parlement. Fractie van de Progressieve Alliantie van

WAAR WIJ VOOR STAAN. Socialisten & Democraten in het Europees Parlement. Fractie van de Progressieve Alliantie van WAAR WIJ VOOR STAAN. Fractie van de Progressieve Alliantie van Socialisten & Democraten in het Europees Parlement Strijden voor sociale rechtvaardigheid, het stimuleren van werkgelegenheid en groei, hervorming

Nadere informatie

Opvoeden in andere culturen

Opvoeden in andere culturen Opvoeden in andere culturen Bevorderen en versterken: competenties vergroten Een betere leven DVD 1 Bevolkingsgroepen aantal Allochtoon3.287.706 Autochtoon13.198.081 Europese Unie (exclusief autochtoon)877.552

Nadere informatie

Stedelijke armoede in Rusland

Stedelijke armoede in Rusland Stedelijke armoede in Rusland Jan Limbeek De sociologische afdeling van de Financiële Universiteit, verbonden aan de Russische regering, heeft in januari de gegevens gepubliceerd van een studie naar het

Nadere informatie

SVM Scholen voor Mauritanië

SVM Scholen voor Mauritanië SVM Scholen voor Mauritanië Nieuwsbrief Nr. 10-5 januari 2016 Algemeen Het afgelopen jaar ging in Nederland de aandacht volledig uit naar de vluchtelingen die vanuit het Midden-Oosten en Noord Afrika naar

Nadere informatie

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl 2005 - II

Eindexamen maatschappijleer 2 vmbo gl/tl 2005 - II BEOORDELINGSMODEL Vraag Antwoord Scores Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend. DE MULTICULTURELE SAMENLEVING 1 C 2 maximumscore 2 Surinamers en Antillianen/Arubanen 1 gegeven

Nadere informatie

Perspectief voor de Achterhoek

Perspectief voor de Achterhoek Perspectief voor de Achterhoek 1 Perspectief voor de Achterhoek Aanleiding Op 23 september organiseerde De Maatschappij met Rabobank Noord- en Oost-Achterhoek een interactieve bijeenkomst met als doel

Nadere informatie