Anesthesiologie Inleiding Wat is anesthesiologie? Polikliniek anesthesiologie

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Anesthesiologie Inleiding Wat is anesthesiologie? Polikliniek anesthesiologie"

Transcriptie

1 Anesthesiologie Inleiding Binnenkort ondergaat u een operatie, waarbij u een verdoving (anesthesie) krijgt toegediend. De arts die de anesthesie voor u verzorgt, heet een anesthesioloog. In deze folder vindt u informatie over de verschillende anesthesiemogelijkheden, de voordelen en de eventuele bijwerkingen en/of complicaties ervan. Verder komt de pijnbestrijding na de operatie aan bod. Wat is anesthesiologie? Anesthesiologie betekent letterlijk: de wetenschap van het niet voelen (anesthesie) en is een verzamelnaam voor alle soorten verdoving. Het doel van anesthesie is niet alleen om u de operatie te kunnen laten ondergaan. Het is ook bedoeld om u tijdens de operatie of ingreep in een goede conditie te houden. En de anesthesioloog zorgt er - mede met de keuze van verdoving - voor dat u zich na de operatie snel weer op uw gemak voelt en mobiel bent. Een anesthesioloog is een medisch specialist die zich heeft toegelegd op de verschillende vormen van anesthesiologie, pijnbestrijding en andere zorg rondom de operatie. Polikliniek anesthesiologie U komt op afspraak op de polikliniek anesthesiologie voor het preoperatief onderzoek. Voorafgaand aan deze afspraak vult u de eerder ontvangen vragenlijst over uw gezondheid in. Een doktersassistente ontvangt u aan de balie. Zij doet een kort vooronderzoek met u, waarbij ze de antwoorden op de vragenlijst met u doorneemt. Het is hierbij belangrijk dat u de gegevens over uw medicijngebruik, allergie, eventuele pacemaker of ICD (inwendige defibrillator) bij de hand heeft. Vergeet niet deze mee te nemen naar uw afspraak.

2 Afhankelijk van uw gezondheidstoestand en de aard van de operatie, wordt eventueel een elektrocardiogram (hartfilmpje), een echo van het hart en/of bloedonderzoek gedaan. Hierna volgt het bezoek aan de anesthesioloog of een speciaal voor dit doel opgeleide nurse practitioner of physician assistant. Zij onderzoeken (screenen) uw algemene conditie aan de hand van uw ziektegeschiedenis en ingevulde vragenlijst, en doen een (op het hart en longen gericht) lichamelijk onderzoek. Aan de hand van de uitslag(en) wordt uw risicoprofiel (risicofactoren voor een operatie) voor de operatie ingeschat. Hierna stelt de anesthesioloog, in overleg met u, de meest geschikte vorm van anesthesie voor de operatie vast: algehele anesthesie of regionale anesthesie. Verderop in deze folder leest u hier meer informatie over. De anesthesioloog op de polikliniek anesthesiologie kan een andere zijn dan de anesthesioloog die u begeleidt op de dag van uw operatie. Voorbereiding op de operatie Vlak voor de operatie heeft u een voorbereidend gesprek met de anesthesioloog. U krijgt dan uitleg over de verdovingsprocedure rondom de operatie. Hierbij heeft u de mogelijkheid tot het stellen van vragen. Eventuele vragen kunt u vooraf achterin deze folder noteren. Tijdens de operatie moet u nuchter zijn om kans op misselijkheid, braken en het terugvloeien van de (vloeibare) maaginhoud in uw keel te voorkomen. Hiervoor gelden de volgende aandachtspunten: - U bent al opgenomen Als u voor de operatiedag in het ziekenhuis bent opgenomen, mag u tot 6 uur voor de operatie gewoon eten en drinken. Tot 3 uur voor de operatie mag u heldere dranken nuttigen, zoals water, thee, (aanmaak)limonade en koffie zonder melk. Suiker is geen bezwaar. Gebruik geen melkproducten, geen vruchtensap (behalve gefilterde appelsap), geen vruchtvlees en troebel sap. Zo nodig kunt u medicijnen innemen met een klein slokje water.

3 - U komt nuchter en/of voor een dagbehandeling Als u zich nuchter moet melden voor een operatie betekent dit dat u de avond voorafgaand aan de dag van de operatie vanaf uur (middernacht) niets meer mag eten. Tot 2 uur voordat u zich in het ziekenhuis moet melden, mag u heldere dranken nuttigen zoals water, thee, (aanmaak)limonade en koffie zonder melk. Suiker is geen bezwaar. Gebruik geen melkproducten, geen vruchtensap (behalve gefilterde appelsap), geen vruchtvlees en troebel sap. Zo nodig kunt u medicijnen innemen met een klein slokje water. - Medicatie en/of bloedverdunnende middelen Aspirineachtige stoffen en andere bloedverdunnende middelen mag u ruim voor de ingreep niet meer innemen. Soms is het beter om bepaalde medicijnen ook korte tijd niet in te nemen. Dit is tijdens het preoperatief onderzoek op de polikliniek met u besproken. U heeft hierbij ook instructies gekregen voor het gebruik van medicatie gedurende de dagen voor de operatie. Dit kunt u hieronder noteren: (Tijdelijk) stoppen met de volgende medicijnen: Medicijnen innemen zoals gebruikelijk:

4 Naar de operatieafdeling Een verpleegkundige van de afdeling brengt u naar de voorbereidingskamer (holding) op het operatiecomplex. Deze voorbereidingskamer is een combinatieafdeling met de uitslaapkamer (verkoeverkamer/recoveryroom). Hier worden alle voorbereidingen getroffen voor uw operatie, zoals het inbrengen van een infuus (slangetje in een bloedvat), het meten van de bloeddruk en het meten van het zuurstofgehalte van het bloed door middel van een klemmetje op de vinger. Ook wordt u hier aan bewakingsapparatuur aangesloten met behulp van plakkers op de borst. Op deze afdeling maakt u kennis met de anesthesioloog en de anesthesiemedewerker die u gedurende de operatie zullen begeleiden. In verband met een protocol met betrekking tot uw veiligheid stelt de anesthesiemedewerker u enkele vragen over de operatie. Ook vragen verschillende personen meerdere malen naar uw naam en geboortedatum en naar de ingreep die u ondergaat en aan welke zijde dat gebeurt. Al deze vragen zijn bedoeld om verwisselingen en fouten te voorkomen. Algehele anesthesie (narcose) Wanneer u in de operatiekamer komt, sluit de anesthesioloog of diens assistent u aan op de bewakingsapparatuur. Vervolgens krijgt u de algehele anesthesie (narcose). Hiervoor krijgt u een slaapmiddel toegediend via het infuus. U wordt in eerste instantie wat draaierig, waarna u in slaap valt. Om de longen goed te vullen met zuurstof, krijgt u voor het inslapen een kapje met honderd procent pure zuurstof voor uw gezicht. Nadat u in slaap gevallen bent, krijgt u vocht en aanvullende medicijnen toegediend om pijnprikkels tegen te gaan en uw spieren te ontspannen. De anesthesieapparatuur en het anesthesieteam bewaken voortdurend uw lichaamsfuncties, zoals bloeddruk, hartslag en ademhaling. Gedurende de operatie wordt uw ademhaling tijdelijk overgenomen door een beademingsmachine. Om te garanderen dat de luchtweg tijdens de ingreep vrij blijft, krijgt u soms gedurende de narcose een buisje via de keel in de luchtpijp. Dit buisje wordt verwijderd als u uit de narcose ontwaakt. Soms heeft u hierna last van een schorre stem of een pijnlijke keel. Dit verdwijnt na een paar dagen weer vanzelf.

5 Bijwerkingen algehele anesthesie - Misselijkheid na de operatie. Het optreden van misselijkheid en braken na algehele anesthesie wordt door meerdere factoren bepaald. Naast individuele gevoeligheid voor misselijkheid kan dit ook samenhangen met bepaalde operaties of met het anesthesiemiddel dat is gebruikt. Misselijkheid is goed te behandelen met medicijnen. - Ten gevolge van het beademingsbuisje kunnen keelklachten ontstaan. Deze klachten verdwijnen vanzelf na een paar dagen. - Na de operatie kan last ontstaan van spierpijn. Dit kan het gevolg zijn van spierverslappende medicijnen die tijdens de narcose zijn toegediend, maar is meestal het gevolg van een speciale houding tijdens de operatie. Complicaties algehele anesthesie Ernstige complicaties komen zeer zelden voor. Als ze optreden, is het vrijwel altijd te wijten aan een onvoorziene omstandigheid of hangt het samen met uw gezondheidstoestand van voor de operatie. Vraag uw anesthesioloog gerust of de anesthesie voor u persoonlijk bijzondere risico s met zich meebrengt. Complicaties die op kunnen treden, zijn: - Een allergische reactie als gevolg van de toegediende medicijnen. - Het gebit kan beschadigd raken door het inbrengen van het beademingsbuisje. Mocht u kronen en/of bruggen in uw gebit hebben of mocht een van uw tanden loszitten, dan is het raadzaam de anesthesioloog hiervan op de hoogte te stellen tijdens het preoperatief onderzoek op de polikliniek anesthesiologie. - Door een bepaalde houding tijdens de operatie kan een zenuw in een arm of been beklemd raken waardoor tintelingen en krachtsverlies kunnen ontstaan. Vaak zijn deze klachten van voorbijgaande aard. Regionale anesthesie Regionale anesthesie betekent verdoving van een beperkt deel van het lichaam. De meest voorkomende methoden voor regionale anesthesie worden hieronder beschreven. Ruggenprik: spinale anesthesie Als u alleen plaatselijk een verdoving nodig heeft, is de ruggenprik een van de mogelijkheden. Net als bij de algehele anesthesie krijgt u hiervoor eerst een infuusnaaldje in uw arm of hand. Als u daar behoefte aan heeft, kunt u via het infuus een kalmeringsmiddel krijgen.

6 De anesthesioloog vraagt u om met een bolle rug te gaan zitten, zodat hij zo eenvoudig mogelijk een korte injectienaald kan inbrengen tussen de lendenwervels. De huid van de prikplaats wordt gedesinfecteerd en verdoofd. Dan volgt de ruggenprik zelf. Het inbrengen van deze naald is over het algemeen niet pijnlijk. Daarnaast zijn het zeer dunne naalden, die speciaal ontworpen zijn om zonder beschadiging van zenuwen de ruimte waarin de ruggenmergszenuwen zich bevinden, te bereiken. Deze ruimte is een verlengde van de ruimte waar het ruggenmerg zelf zich bevindt, en is gevuld met een helder vocht. Op de hoogte waarop wordt geprikt, zit geen ruggenmerg, maar alleen vocht en ruggenmergzenuwen. Als de gezochte ruimte is bereikt, spuit de anesthesioloog een kleine hoeveelheid verdovingsvloeistof in. Uw onderlichaam kan gaan tintelen (slapend gevoel in de benen) en aanvoelen of het warm wordt. Het onderlichaam wordt binnen een paar minuten gevoelloos en blijft dat enkele uren. U kunt de benen tijdelijk niet meer bewegen. De kracht in uw benen komt, na uitwerking van de verdoving, geleidelijk weer terug. Na enkele uren kunt u, afhankelijk van het type operatie, in principe weer staan en lopen. Een ruggenprik betekent niet automatisch dat u tijdens de ingreep wakker moet blijven. Als u dat wilt, kunt u vragen om een extra kalmeringsmiddel of slaapmiddel. U bent zich dan niet bewust van wat er met uw lichaam gebeurt tijdens de ingreep, terwijl u toch de voordelen van een ruggenprik geniet. Ruggenprik: epidurale anesthesie De procedure bij de ruggenprik met epidurale anesthesie is ongeveer hetzelfde als bij de spinale anesthesie. Bij de epidurale anesthesie wordt tijdens het prikken een zeer dun flexibel slangetje (katheter) achtergelaten in de epidurale ruimte (de ruimte direct buiten de ruggenmergszenuwen). Met behulp van deze katheter kan de pijnstilling na de operatie op de verpleegafdeling worden voortgezet. Uit voorzorg wordt bij epidurale pijnbestrijding een blaaskatheter bij u ingebracht om problemen met plassen te voorkomen.

7 Het belangrijkste verschil met spinale anesthesie, is dat de epidurale anesthesie iets minder intens is in werking, en vooral bedoeld is voor de pijnstilling achteraf. Een epiduraalkatheter kan enige dagen in het lichaam blijven zitten, in tegenstelling tot een spinale verdoving. Het uiteinde van de katheter ligt dichtbij de zenuwen die de pijn geleiden. Door deze katheter kan continue pijnbestrijdende medicatie via een spuitpomp rondom deze zenuwen worden gespoten. Hierdoor wordt de geleiding via de zenuwen gedeeltelijk of volledig geremd en ervaart u minder of geen pijn. Ook het gevoel kan tijdelijk afnemen. Tevens kan de spierkracht tijdelijk afnemen, waardoor u bijvoorbeeld slappe benen heeft. Mocht er ondanks de epiduraalkatheter toch pijn optreden, meldt dit dan aan de verpleegkundige. Na de operatie komt de anesthesioloog of pijnconsulent van de AcutePijnService dagelijks bij u langs om te vragen of de epidurale pijnbestrijding werkt. Als dat noodzakelijk is, worden de instellingen van de pijnpomp aangepast. Wanneer de epidurale pijnbestrijding niet meer nodig is, wordt de epiduraalkatheter verwijderd. Dit is een eenvoudige en volstrekt pijnloze procedure. Hierna volstaat meestal de basismedicatie als pijnstilling. Waarom liever een ruggenprik dan algehele anesthesie? Een voordeel van de ruggenprik is dat u weinig pijn heeft direct na de operatie. De ruggenprik werkt langzaam uit. U heeft minder medicijnen nodig en minder kans op bijwerkingen als misselijkheid en overgeven. Dankzij een betere doorbloeding van de verdoofde lichaamsdelen is er minder kans op trombose en vaak minder bloedverlies tijdens de operatie. U behoudt verder controle over de situatie, kunt aangeven of u goed ligt en kunt, als u dat wilt, bij een kijkoperatie de operatie volgen op het beeldscherm. Zo nodig kan de chirurg ook met u overleggen tijdens de ingreep. Het is niet meer nodig om na de ingreep vanwege de ruggenprik lang plat te blijven liggen. Het merendeel van de ingrepen die onder de navel plaatshebben, is met een ruggenprik uit te voeren.

8 Combinatie epidurale en algehele anesthesie De epidurale anesthesie wordt vaak gegeven in combinatie met algehele anesthesie, bijvoorbeeld bij grote buik- of longoperaties waarbij na de operatie veel pijn te verwachten is. Een ruggenprik heeft als voordeel dat u na de operatie beter kunt doorademen, wat een ernstige longontsteking kan voorkomen. Bijwerkingen ruggenprik - Het kan voorkomen dat de verdoving onvoldoende werkt. Soms kan de anesthesioloog extra verdoving bijgeven. In andere gevallen is het beter om dan alsnog algehele narcose daarbij te geven. De anesthesioloog overlegt dat op dat moment met u. - Als bijwerking kan (tijdelijk) een lage bloeddruk optreden. De anesthesioloog is hierop bedacht en kan daar direct maatregelen tegen nemen. - In een paar procent van de gevallen kan het voorkomen dat het verdoofde gebied zich verder dan bedoeld naar boven uitbreidt. Hierdoor kunnen handen gaan tintelen en kan ademhalen moeilijker zijn. Hiervoor wordt dan extra zuurstof gegeven. Hoewel dit een onaangename sensatie is, is het voor het lichaam niet schadelijk of gevaarlijk. Als deze omstandigheid tot angst leidt, is het alsnog mogelijk in slaap te worden gebracht. - Door de ruggenprik wordt ook de blaas verdoofd. Het plassen kan hierdoor tijdelijk moeilijker gaan. Soms kan het zijn dat er per ongeluk wat urine wordt verloren als gevolg van overvulling van de blaas. De blaas kan dan geleegd worden met behulp van een katheter. In de loop van een aantal uren verdwijnt de verdoving van de blaas spontaan. Bij een dagopname mag u daarom ook niet naar huis voordat u zelf heeft geplast. - Regelmatig komt lage rugpijn voor. Uit vergelijkingen met algehele narcose blijkt dit nagenoeg net zo vaak voor te komen. Waarschijnlijk is deze rugpijn zelden het gevolg van het prikken zelf, maar vaker een gevolg van de houding op de operatietafel. - Door de medicatie kan jeuk en/of misselijkheid optreden. Tegen de misselijkheid is medicatie te krijgen. Bij aanhoudende misselijkheid en jeuk wordt in overleg met de anesthesioloog de medicatie gewijzigd.

9 Complicaties ruggenprik - Soms kan na een ruggenprik hoofdpijn optreden. Deze hoofdpijn onderscheidt zich van gewone hoofdpijn, doordat de pijn snel minder wordt bij platliggen en juist erger bij het overeind komen. Meestal verdwijnt deze hoofdpijn binnen 3 tot 5 dagen vanzelf. Als de klachten zo hevig zijn dat bedrust nodig is, neem dan contact op met de anesthesioloog. Deze pijn kan bijzonder hevig zijn, maar is niet gevaarlijk. Deze vorm van hoofdpijn komt zelden voor sinds er dunne naalden worden gebruikt. Perifere blokkade Onder een perifere blokkade wordt het verdoven van zenuwen buiten het centrale zenuwstelsel verstaan. Dit in tegenstelling tot een ruggenprik waar wel de centrale zenuwen worden verdoofd. De zenuwen buiten het centrale zenuwstelsel kunnen los worden verdoofd, zoals in het geval van bijvoorbeeld een verdoving van het onderbeen, of van een zenuwknoop (plexus), zoals bijvoorbeeld bij een schouderverdoving. Er bestaan vele verschillende soorten van deze verdovingen. De meest voorkomende zijn: - Halsprik: verdoving van de schouder en bovenarm. - Prik boven het sleutelbeen: verdoving van de midden-bovenarm tot en met de midden-onderarm. - Okselprik: verdoving van de midden-onderarm tot en met hand. - Bovenbeenprik: verdoving van het onderbeen tot en met (de voorzijde van) de knie. - Onderbeenprik: verdoving van het onderbeen, de enkel en de voet. De te opereren plaats kan worden verdoofd door de zenuwknoop of losse zenuwen die naar dit gebied lopen tijdelijk uit te schakelen. Dit gebeurt door om de zenuw heen een verdovingsmiddel te spuiten. De anesthesioloog kan door middel van een echoapparaat deze zenuwen in beeld brengen. De anesthesioloog prikt dan met de naald van een zogenaamde zenuwprikkelaar op de plaats waar de zenuwen lopen die naar het te opereren gebied gaan. Met een lage elektrische stroom wordt de zenuw geprikkeld. U merkt dat hierdoor de arm of het been onwillekeurig beweegt, zonder dat u daar invloed op kunt uitoefenen. Als de naald op de goede plaats zit, spuit de anesthesioloog het verdovende middel in.

10 Het is belangrijk dat u tijdens het prikken stil blijft liggen, want het betreft naaldbewegingen van enkele millimeters. Een kleine beweging kan daardoor al grote invloed uitoefenen op de uiteindelijke kwaliteit van de verdoving. Korte tijd na het inspuiten van de verdovingsvloeistof merkt u dat de arm, hand, been of voet gaat tintelen en/of warm lijkt te worden. Later verdwijnt het gevoel en kunt u de arm, hand, been of voet niet meer bewegen. De verdoving moet 15 tot 30 minuten inwerken voordat het effect optimaal is. Tijdens de operatie blijft u wakker, maar als u dat liever heeft, kunt u altijd om een slaapmiddel vragen. U ziet niets van de operatie, want alles wordt met doeken afgedekt. Als de verdoving is uitgewerkt, keren de beweging en het gevoel weer terug. Afhankelijk van het gebruikte medicijn kan het 6 tot meer dan 12 uur duren voordat de verdoving volledig is uitgewerkt. Met het uitwerken van de verdoving kan ook pijn optreden. Na een plexusanesthesie (vorm van perifere blokkade) hoeft u niet altijd in het ziekenhuis te blijven totdat de verdoving is uitgewerkt. Dat hangt af van de operatie die bij u is verricht, en uw persoonlijke factoren. Perifere zenuwblokkadekatheter Bij bepaalde operaties wordt tijdens het prikken van de plexusanesthesie een zeer dun flexibel slangetje (katheter) achtergelaten. Hiermee kan de lokale verdoving via een spuitpomp na de operatie op de verpleegafdeling worden voortgezet, waardoor u minder last heeft van pijn. Mocht er ondanks deze zenuwblokkadekatheter toch pijn optreden, meldt dit dan aan de verpleegkundige. Na de operatie komt de anesthesioloog of pijnconsulent van de AcutePijnService bij u langs om te vragen of de pijnbestrijding werkt. Als dat noodzakelijk is, worden de instellingen van de pijnpomp aangepast. Wanneer de epidurale pijnbestrijding niet meer nodig is, wordt de perifere zenuwblokkadekatheter verwijderd. Dit is een eenvoudige en pijnloze procedure. Hierna volstaat meestal de basismedicatie als pijnstilling.

11 Waarom liever perifere blokkade dan algehele anesthesie? Voordeel van een perifere blokkade is dat u weinig pijn heeft direct na de operatie. U heeft minder medicijnen nodig en daardoor minder kans op bijwerkingen als misselijkheid en overgeven. Dankzij een betere doorbloeding van de verdoofde lichaamsdelen is er ook minder kans op trombose. Bijwerkingen perifere blokkade - Als risico van de perifere blokkade kan het voorkomen dat de verdoving onvoldoende werkt. Dit wordt getest voordat met de operatie wordt begonnen. Soms kan de anesthesioloog extra verdoving bijgeven. In andere gevallen is het beter een andere anesthesievorm te kiezen. De anesthesioloog overlegt dat dan met u. - Als de verdoving al is uitgewerkt, komt het soms voor dat er nog enige tijd last is van tintelingen in de eerder verdoofde arm of been. Dit komt door irritatie van de zenuwen. Dit verdwijnt in de meeste gevallen na verloop van enige dagen. In zeer zeldzame gevallen duurt dit meerdere weken. Complicaties perifere blokkade - In een heel enkel geval komt overgevoeligheid voor de gebruikte verdovingsmiddelen voor. Dit kan zich uiten in benauwdheid, huiduitslag of lage bloeddruk. Behandeling is meestal goed mogelijk. - De zenuwen die verdoofd moeten worden, lopen meestal vlak bij grote bloedvaten. In theorie is het mogelijk dat een verdovend medicijn direct in de bloedbaan komt. Dit kan zich uiten in een metaalachtige smaak, tintelingen rond de mond en een slaperig gevoel. In de praktijk komt dit weinig voor omdat, dankzij de introductie van de echografie in de anesthesiepraktijk, de grote bloedvaten duidelijk zichtbaar zijn. Ook de naald blijft continu in beeld. Injecties van middelen op een ongewenste plek zijn daardoor bijna volledig uitgebannen. Na de operatie Na algehele anesthesie (narcose) Na de chirurgische ingreep wordt u overgebracht naar de uitslaapkamer. Hier wordt u verzorgd door gespecialiseerde verpleegkundigen terwijl u (verder) wakker wordt uit de narcose. De narcose is niet zo diep en u ontwaakt weer snel. U voelt zich waarschijnlijk niet misselijk en heeft ook geen langdurig gevoel van slaperigheid.

12 Na regionale anesthesie Na een regionale anesthesie gaat u naar de uitslaapkamer. Hier kunt u bijkomen van de operatie en wordt de pijnstilling ingesteld, nadat u naar de pijnscore is gevraagd. Het opnemen van de pijnscore wordt verderop in deze folder uitgelegd. Terug naar de afdeling Terug op de afdeling kunt u nog slaperig zijn. Met het uitwerken van de verdoving kan pijn optreden in het operatiegebied. De medicatie voor pijnbestrijding wordt voorgeschreven door de anesthesioloog. Bij uw vertrek van de uitslaapkamer naar de afdeling wordt dit meegegeven aan de afdelingsverpleegkundige. Pijn na de operatie Veel mensen zijn bang voor pijn na de operatie. Pijn na de operatie kan het genezingsproces nadelig beïnvloeden. Daarom is een goede pijnbestrijding na uw operatie belangrijk voor uw algehele conditie en voor uw genezing. Pijn na de operatie wordt veroorzaakt door weefselbeschadiging en is vrijwel onvermijdelijk. Het kan u beperken bij diep doorademen en ophoesten en zelfs dwingen om stil te blijven liggen. Dit is niet bevorderlijk voor het genezingsproces. Onderzoek heeft aangetoond dat goede pijnstilling veel voordelen heeft. Een goede pijnstilling bevordert de wondgenezing, versnelt de revalidatie en vermindert de kans op complicaties. Pijnmeting Veel mensen vinden het moeilijk om aan anderen uit te leggen hoeveel pijn ze hebben. Dat is begrijpelijk, want een ander voelt die pijn niet. Om beter inzicht te krijgen in de mate waarin u pijn ervaart, wordt in het HagaZiekenhuis gevraagd om een cijfer te geven aan de pijn of wordt gebruikgemaakt van een pijnmeetlat. De verpleegkundige vraagt u enkele keren per dag uw pijnscore aan te geven, waarbij score 0 geen pijn is en score 10 de meest denkbare pijn.

13 Pijnmeetlat U geeft bij elke pijnscore aan of u de pijn op dat moment acceptabel vindt. De pijn mag u niet belemmeren in het bewegen, doorademen of doorhoesten. De pijn is acceptabel als: - de pijnscore lager is dan 4. - u de pijn acceptabel vindt. - u niet wordt belemmerd bij bewegen, ophoesten, doorademen, slapen en eten. Naar aanleiding van de hoogte van de pijnscore kan de verpleegkundige met u bespreken of u naast de basismedicatie aanvullende pijnstilling nodig heeft. Pijnbestrijding - Basis pijnmedicatie Na een operatie krijgt u op vaste tijden Paracetamol en meestal ook Diclofenac of Tramadol voorgeschreven. Dit is de basismedicatie. U wordt geadviseerd deze medicatie te nemen: doe dit ook als u op dat moment niet veel pijn heeft. Want hoe langer u wacht met pijnstilling hoe moeilijker het is om de pijn te bestrijden. Als u bekend bent met maagklachten of als u hoort tot de risicogroep op maagproblemen, krijgt u bij Diclofenac een maagwandbeschermer. - Aanvullende pijnbestrijding De anesthesioloog bepaalt welke aanvullende pijnstilling u naast de basismedicatie krijgt. In veel gevallen is dit een injectie met Morfine: een middel met een sterke pijnstillende werking. Op de verkoeverkamer wordt morfine via het infuus gegeven, zodat het sneller inwerkt en sneller opgehoogd kan worden.

14 De verpleegkundige op de afdeling komt een uur nadat u de morfine heeft gekregen bij u langs om u opnieuw te vragen een pijnscore aan te geven. - PCA-spuitpomp Een andere manier voor het toedienen van morfine is via de PCA-spuitpomp (Patiënt Controlled Analgesia). Dit is een door de patiënt zelf gecontroleerde pijnbestrijding, wat betekent dat u de toediening van pijnmedicatie zelf regelt met behulp van een zogenoemde spuitpomp. Na de operatie wordt de PCA-pomp op de uitslaapkamer aangesloten op de infuusnaald. Hier krijgt u ook de instructie over de bediening van de pomp. De anesthesioloog bepaalt de instelling van de PCA-pomp. Bij pijn kunt u door een druk op de toedieningknop uzelf een (vooraf ingestelde) hoeveelheid pijnstilling toedienen. Als dit niet voldoende blijkt, kunt u na enkele minuten opnieuw de toedieningknop indrukken. Zo kunt u de pijnstilling afstellen op uw eigen behoefte. De PCA-pomp registreert elke dosis en is zo beveiligd dat u zich niet te veel kunt toedienen. Na bepaalde orthopedische operaties wordt ook gebruikgemaakt van disposable PCA-pompjes. De PCA-pomp is gevuld met morfine. Morfine is een opiaat en heeft een sterke pijnstillende werking. Pijnstilling via het infuus werkt sneller, omdat het direct in de bloedbaan terechtkomt. Door morfine kan sufheid, slaperigheid of misselijkheid optreden. Tegen misselijkheid kan medicatie worden gegeven. Pijnbeleving Dagelijks evalueert de pijnconsulent of anesthesioloog met u uw pijnbeleving. Hierbij kan zo nodig de instelling van de PCA-spuitpomp gewijzigd worden. Hoelang de PCA-pomp aangesloten blijft, is afhankelijk van uw operatie en pijnbeleving. Na het stoppen van de PCA-pomp volstaat meestal de basismedicatie als pijnstilling. - Wisseling in pijn Wanneer u na een operatie naast de wondpijn op meerdere plaatsen pijn heeft, kunt u zich het beste concentreren op de pijn die u als meest onacceptabel ervaart. Het gaat hier met name om de pijn die is ontstaan na de operatie. Als u alleen pijn heeft op bepaalde momenten, bijvoorbeeld bij het bewegen, diep doorademen, hoesten of bij de verzorging, kunt u dat altijd melden aan de verpleegkundige en een pijnscore aangeven voor de pijn op dat moment.

15 Belangrijk Bij pijn hoeft u niet te wachten tot de verpleegkundige bij u komt voor de pijnmeting. Als u pijn heeft, kunt u dat het beste direct aangeven en om pijnstilling vragen. Hoe langer u wacht hoe moeilijker het is de pijn te bestrijden. Ook is het belangrijk dat u meldt of de pijnstillers goed of juist niet goed helpen. Dan kan zo nodig de dosering of het soort pijnstilling worden aangepast. Nazorg Autorijden na de ingreep is op de operatiedag niet toegestaan, omdat uw bewustzijn na een verdoving minder scherp is dan normaal. Het risico bestaat dat uw autoverzekering weigert uit te keren als u onverhoopt betrokken zou raken bij een ongeval. Verder is het een vereiste om in de eerste nacht na de ingreep niet alleen thuis te zijn. Mochten er problemen zijn, bijvoorbeeld met de pijnstilling of met de operatiewond, kan de andere aanwezige contact opnemen met het ziekenhuis of andere hulp inschakelen. Zorg er dus voor dat iemand u thuisbrengt en als u alleen woont, voor iemand die een nachtje bij u blijft. Pijnbestrijding thuis Thuis volstaat de basismedicatie paracetamol (om de 6 uur 2 tabletten Paracetamol van 500 mg), eventueel in combinatie met Diclofenac of Tramadol, al naar gelang uw arts heeft voorgeschreven. Vragen - De anesthesioloog kan u informatie geven over de gang van zaken rond uw operatie. Het is handig om u voor te bereiden op het eerste gesprek op de polikliniek anesthesiologie. U kunt alvast achterin deze folder - een lijstje maken met uw eventuele vragen. - Het is van belang dat u een recente uitdraai van uw medicijnlijst meeneemt naar uw afspraak bij de anesthesioloog, nurse practitioner of physician assistant. Deze lijst kunt u opvragen bij uw huisarts of apotheek. - Vraag gerust tijdens het preoperatief spreekuur aan uw anesthesioloog of de anesthesie in uw geval bijzondere risico s met zich meebrengt. - Laat u goed informeren als u de keuze heeft tussen regionale en algehele anesthesie. - Vragen over de operatie zelf kunt u aan uw operateur stellen, niet aan de anesthesioloog.

16 - Mocht uw bloeddruk te hoog zijn en bent u hiervoor doorverwezen naar uw huisarts, dan kunt u of de huisarts de behandelde bloeddruk en de eventuele medicijnen doormailen naar het volgende adres: Het HagaZiekenhuis voegt deze gegevens in uw status bij. - Mocht u na het gesprek met de anesthesioloog, nurse practitioner of physician assistant nog vragen hebben over de verdoving, dan kunt u deze vragen mailen naar: U krijgt binnen 2 werkdagen antwoord. - Opmerkingen en vragen over de planning van de operatie bespreekt u met het Opnamebureau. Het personeel op de polikliniek anesthesiologie heeft geen inzicht of inzage in de wachtlijsten voor de diverse operaties. Telefoonnummers Polikliniek anesthesiologie, locatie Leyweg Maandag vrijdag van 8.00 tot uur: (070) Polikliniek anesthesiologie, locatie Sportlaan Maandag en dinsdag van 8.00 tot uur: (070) of

17 Vragen aan de anesthesioloog, nurse practitioner of physician assistant: Niet vergeten mee te nemen Vergeet niet het volgende mee te nemen naar uw afspraak bij de anesthesioloog, nurse practitioner of physician assistant: - als u medicijnen gebruikt: een recente uitdraai van uw medicijnlijst. Deze lijst kunt u opvragen bij uw huisarts of apotheek. - uw patiëntenstickers - deze folder (waarin u achterin uw vragen op kunt schrijven) HagaZiekenhuis Locatie Leyweg, Leyweg 275, 2545 CH Den Haag Locatie Sportlaan, Sportlaan 600, 2566 MJ Den Haag H

Anesthesiologie. De anesthesioloog overlegt met u welke vorm van anesthesie het meest geschikt is voor u.

Anesthesiologie. De anesthesioloog overlegt met u welke vorm van anesthesie het meest geschikt is voor u. Anesthesiologie Inleiding Binnenkort ondergaat u een operatie, waarbij u anesthesie (verdoving) krijgt toegediend. De arts die dit verzorgt is een anesthesioloog. In deze brochure treft u informatie aan

Nadere informatie

Anesthesie Verdoving, narcose en pijnbestrijding

Anesthesie Verdoving, narcose en pijnbestrijding Anesthesie Verdoving, narcose en pijnbestrijding H14.019-04 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 1 Inleiding... 3 Wat is anesthesie?... 3 Preoperatief spreekuur... 3 Wat neemt u mee?... 3 Wat kunt u verwachten?...

Nadere informatie

anesthesie en pijnbestrijding

anesthesie en pijnbestrijding patiënteninformatie anesthesie en pijnbestrijding volwassenen Binnenkort ondergaat u een operatie. Om dit goed voor te bereiden, bespreekt u op de polikliniek Pre-operatief Onderzoek (PPO) de anesthesie

Nadere informatie

Anesthesie informatie

Anesthesie informatie Anesthesie informatie Inleiding Binnenkort ondergaat u een operatie. Uw behandelend specialist heeft u daarover geïnformeerd. Bij die operatie is een vorm van anesthesie (narcose of verdoving) nodig. In

Nadere informatie

H.203616.0407. Anesthesie Ruggenprik

H.203616.0407. Anesthesie Ruggenprik H.203616.0407 Anesthesie Ruggenprik 2 Inleiding Er bestaan verschillende soorten anesthesie of verdoving. Welke anesthesie voor u het meest geschikt is, hangt af van verschillende factoren, zoals leeftijd,

Nadere informatie

Anesthesie. Inleiding. De anesthesioloog. Verschillende soorten anesthesie. Welke vorm van de verdoving is voor u geschikt?

Anesthesie. Inleiding. De anesthesioloog. Verschillende soorten anesthesie. Welke vorm van de verdoving is voor u geschikt? Anesthesie Polikliniek Anesthesiologie: Preoperatieve Zorg Telefoon 020 510 8107 Route 05 Inleiding Binnenkort ondergaat u een operatie. Uw behandelend specialist heeft u daarover geïnformeerd. Bij die

Nadere informatie

Anesthesiologie. Patiënteninformatie. Anesthesie. Informatie voor patiënten die een algehele of regionale anesthesie ondergaan. Slingeland Ziekenhuis

Anesthesiologie. Patiënteninformatie. Anesthesie. Informatie voor patiënten die een algehele of regionale anesthesie ondergaan. Slingeland Ziekenhuis Anesthesiologie Anesthesie i Patiënteninformatie Informatie voor patiënten die een algehele of regionale anesthesie ondergaan Slingeland Ziekenhuis Deze tekst is grotendeels overgenomen van de Nederlandse

Nadere informatie

Zo krijgt de anesthesioloog een indruk van uw gezondheidstoestand.

Zo krijgt de anesthesioloog een indruk van uw gezondheidstoestand. Anesthesie 2 Inleiding Binnenkort ondergaat u een operatie. Uw behandelend arts heeft u daarover geïnformeerd. Bij die operatie is een vorm van anesthesie (narcose of verdoving) nodig. In deze folder wordt

Nadere informatie

Informatie voor patiënten die een algehele of regionale anesthesie ondergaan

Informatie voor patiënten die een algehele of regionale anesthesie ondergaan Informatie voor patiënten die een algehele of regionale anesthesie ondergaan Inhoudsopgave Informatie voor patiënten die een algehele of regionale anesthesie ondergaan 2 De anesthesioloog 2 Vormen van

Nadere informatie

H.204680.1106. Anesthesie Plexus blokkade

H.204680.1106. Anesthesie Plexus blokkade H.204680.1106 Anesthesie Plexus blokkade Inleiding Er bestaan verschillende soorten anesthesie of verdoving. Welke anesthesie voor u het meest geschikt is, hangt af van verschillende factoren, zoals leeftijd,

Nadere informatie

Informatie voor patiënten die een algehele anesthesie ondergaan

Informatie voor patiënten die een algehele anesthesie ondergaan Informatie voor patiënten die een algehele anesthesie ondergaan Inhoudsopgave Informatie voor patiënten die een algehele of regionale anesthesie ondergaan 2 De anesthesioloog 2 Vormen van anesthesie 2

Nadere informatie

1. Verschillende vormen van anesthesie 2. 1.1 Algehele anesthesie 2 1.2 Plaatselijke anesthesie 2. 2. Naar huis 4. 3. Complicaties en bijwerkingen 5

1. Verschillende vormen van anesthesie 2. 1.1 Algehele anesthesie 2 1.2 Plaatselijke anesthesie 2. 2. Naar huis 4. 3. Complicaties en bijwerkingen 5 Inhoudsopgave 1. Verschillende vormen van anesthesie 2 1.1 Algehele anesthesie 2 1.2 Plaatselijke anesthesie 2 2. Naar huis 4 3. Complicaties en bijwerkingen 5 4. Vragen 6 Regionale anesthesie 1 1. Verschillende

Nadere informatie

Anesthesie. Preoperatieve polikliniek. De anesthesioloog

Anesthesie. Preoperatieve polikliniek. De anesthesioloog Anesthesie Binnenkort ondergaat u een operatie in verband met een vorm van borstkanker. U hebt daarover gesproken met uw behandelend specialist en de mammacareverpleegkundige. Tijdens de operatie gaat

Nadere informatie

Anesthesie. Anesthesiologie

Anesthesie. Anesthesiologie Anesthesiologie Anesthesie Inleiding Uw behandelend specialist heeft met u afgesproken dat u binnenkort geopereerd wordt. Bij die operatie is een vorm van anesthesie nodig. In deze folder kunt u meer lezen

Nadere informatie

anesthesie en pijnbestrijding kinderen

anesthesie en pijnbestrijding kinderen anesthesie en pijnbestrijding kinderen Inhoud Waarom naar de PPO? 3 Welke vormen van anesthesie zijn er? 4 Voorbereiden op de operatie 4 Nuchter zijn 5 De operatie 9 Na de operatie 9 Weer thuis 10 Blijft

Nadere informatie

Anesthesiologie. patiëntenvoorlichting

Anesthesiologie. patiëntenvoorlichting patiëntenvoorlichting Anesthesiologie Franciscus Ziekenhuis Boerhaavelaan 25 Postbus 999, 4700 AZ Roosendaal Telefoon (0165) 58 80 00 www.franciscusziekenhuis.nl Franciscus Ziekenhuis Boerhaavelaan 25

Nadere informatie

INFOINFO INFOINF. Koningin Julianaplein 58 1502 DV Zaandam Telefoon (075) 650 29 11 www.zaansmedischcentrum.nl afdeling Communicatie

INFOINFO INFOINF. Koningin Julianaplein 58 1502 DV Zaandam Telefoon (075) 650 29 11 www.zaansmedischcentrum.nl afdeling Communicatie OINFOINFOINFOIN INFOINFO INFOINF 402631/versie 1 Koningin Julianaplein 58 1502 DV Zaandam Telefoon (075) 650 29 11 www.zaansmedischcentrum.nl afdeling Communicatie HL2457 Anesthesie V 08-10-2004, 11:22:56

Nadere informatie

VOORBEREIDING OP UW OPERATIE

VOORBEREIDING OP UW OPERATIE VOORBEREIDING OP UW OPERATIE 637 Inleiding Binnenkort wordt u geopereerd. Daarom komt u op de polikliniek van de anesthesioloog. Hij/zij neemt in een gesprek met u door wat voor soort verdoving (anesthesie)

Nadere informatie

patiënteninformatie anesthesie www.sanavisie.nl

patiënteninformatie anesthesie www.sanavisie.nl patiënteninformatie anesthesie www.sanavisie.nl patiënteninformatie anesthesie De anesthesioloog Voorafgaand aan de operatie maakt u kennis met de anesthesioloog. Dit is een arts die gespecialiseerd is

Nadere informatie

Informatie over uw anesthesie

Informatie over uw anesthesie Informatie over uw anesthesie Binnenkort ondergaat u een operatie onder één of andere vorm van anesthesie. Uw behandelend specialist heeft u daarover geïnformeerd. Een anesthesioloog en/of een anesthesie

Nadere informatie

Als u een MRI onderzoek onder anesthesie moet ondergaan

Als u een MRI onderzoek onder anesthesie moet ondergaan Als u een MRI onderzoek onder anesthesie moet ondergaan Dag/datum: Tijd: Afdeling:... Patiënten met een pacemaker mogen absoluut NIET in een MRI-scan!!! Neem in dit geval contact op met uw aanvragend specialist.

Nadere informatie

Anesthesie bij kinderen

Anesthesie bij kinderen Anesthesie bij kinderen Polikliniek Anesthesiologie: Preoperatieve Zorg Telefoon 020 510 8107 Route 05 Binnenkort ondergaat uw kind een operatie in het Sint Lucas Andreas Ziekenhuis. De behandelend specialist

Nadere informatie

Anesthesie. Pré Operatieve Screening (POS)

Anesthesie. Pré Operatieve Screening (POS) Anesthesie Pré Operatieve Screening (POS) Binnenkort ondergaat u een operatieve ingreep. Daarvoor is een vorm van anesthesie (verdoving) nodig. In deze folder vertellen we u over de gang van zaken voor,

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Pijnbehandeling bij de bevalling

Patiënteninformatie. Pijnbehandeling bij de bevalling Patiënteninformatie Pijnbehandeling bij de bevalling Pijnbehandeling bij de bevalling Polikliniek Verloskunde/ Gynaecologie, route 2.2 Telefoon (050) 524 5840 Inleiding Dit is de informatiefolder van de

Nadere informatie

Ruggenprik tijdens de bevalling

Ruggenprik tijdens de bevalling H.291380.0215 Ruggenprik tijdens de bevalling (Epidurale pijnbestrijding) Wat is epidurale pijnbestrijding Bij deze ruggenprik spuit de anesthesioloog via een dun slangetje (katheter) verdovingsvloeistof

Nadere informatie

Algemene voorlichting over narcose en verdoving. polikliniek anesthesie

Algemene voorlichting over narcose en verdoving. polikliniek anesthesie Algemene voorlichting over narcose en verdoving polikliniek anesthesie Binnenkort ondergaat u een operatie. Uw behandelend specialist heeft u daarover geïnformeerd. Bij die operatie is een vorm van anesthesie

Nadere informatie

Patienteninformatie: Onder anesthesie?

Patienteninformatie: Onder anesthesie? Patienteninformatie: Onder anesthesie? geschreven door J.W. Wirds dinsdag 01 augustus 2006 Laatst geupdate dinsdag 01 augustus 2006 Narcose Onder Anesthesie?Informatie over narcose, de ruggenprik en andere

Nadere informatie

Sedatie met propofol. Afdeling anesthesiologie. gemini-ziekenhuis.nl

Sedatie met propofol. Afdeling anesthesiologie. gemini-ziekenhuis.nl Sedatie met propofol Afdeling anesthesiologie gemini-ziekenhuis.nl Inhoudsopgave Wat is sedatie met propofol 3 Vragenlijst 3 Eten en drinken 4 Laat sieraden en andere waardevolle spullen thuis 5 De ingreep

Nadere informatie

Anesthesie. S.v.p. de dag vóór de opname nogmaals doorlezen

Anesthesie. S.v.p. de dag vóór de opname nogmaals doorlezen Anesthesie S.v.p. de dag vóór de opname nogmaals doorlezen Inhoud pag. Anesthesioloog en de anesthesiemedewerker... 2 Voorbereiding op anesthesie en de operatie... 2 Als u medicijnen gebruikt... 3 Anticonceptie

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Preoperatieve poliklinieken

Patiënteninformatie. Preoperatieve poliklinieken Patiënteninformatie Preoperatieve poliklinieken Inhoudsopgave Pagina Voorbereiding op de operatie 4 Opname 4 Nuchter zijn voor de operatie 5 Hygiënevoorschriften 6 Meenemen bij opname 6 Soorten anesthesie

Nadere informatie

Als alles in orde is, wordt dit doorgegeven aan Bureau Opname. Zodra uw opnamedatum bekend is, krijgt u bericht van Bureau Opname.

Als alles in orde is, wordt dit doorgegeven aan Bureau Opname. Zodra uw opnamedatum bekend is, krijgt u bericht van Bureau Opname. Anesthesiologie Binnenkort ondergaat u een operatie. Uw behandelend specialist heeft u daarover geïnformeerd. Bij die operatie is een vorm van anesthesie (narcose of verdoving) nodig. In deze brochure

Nadere informatie

Algehele anesthesie met zenuwblokkade (plexus)

Algehele anesthesie met zenuwblokkade (plexus) Algehele anesthesie met zenuwblokkade (plexus) Binnenkort wordt u geopereerd. De medisch specialist die zorgt dat u een operatie kunt ondergaan, is de anesthesioloog (vroeger anesthesist of narcotiseur

Nadere informatie

Verdoving (anesthesie) bij volwassenen

Verdoving (anesthesie) bij volwassenen Verdoving (anesthesie) bij volwassenen De belangrijkste dingen voor u op een rij Bij een operatie komt er veel op u af. Daarom hebben wij voor u hieronder de belangrijkste punten samengevat. Wij raden

Nadere informatie

Pijnstilling via de pijnpomp

Pijnstilling via de pijnpomp Infobrochure Pijnstilling via de pijnpomp Patiënt-gecontroleerde pijnbestrijding Anesthesie - Pijntherapie - Intensieve zorgen Tel: 011 826 227 mensen zorgen voor mensen Inleiding Binnenkort ondergaat

Nadere informatie

Verdoving Algehele en regionale anesthesie

Verdoving Algehele en regionale anesthesie Verdoving Algehele en regionale anesthesie Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Wat is anesthesie? 1 Hoe verloopt de voorbereiding op de anesthesie? 1 Preoperatieve screening 1 De voorbereiding

Nadere informatie

Algehele of plaatselijke anesthesie bij een operatie

Algehele of plaatselijke anesthesie bij een operatie Polikliniek Anesthesiologie en Pijngeneeskunde Algehele of plaatselijke anesthesie bij een operatie Binnenkort wordt u opgenomen om een operatie te onder gaan. Daarvoor komt u op de polikliniek Anesthesiologie

Nadere informatie

Deze informatie is met de grootste zorg samengesteld. Het betreft algemene informatie waaraan geen rechten kunnen worden ontleend.

Deze informatie is met de grootste zorg samengesteld. Het betreft algemene informatie waaraan geen rechten kunnen worden ontleend. Zenuwblokkade (plexus).meandermedischcentrum.nl Binnenkort wordt u geopereerd. De medisch specialist die zorgt dat u een operatie kunt ondergaan, is de anesthesioloog (vroeger anesthesist of narcotiseur

Nadere informatie

Anesthesiologie en pijnbestrijding. Informatiefolder anesthesie

Anesthesiologie en pijnbestrijding. Informatiefolder anesthesie Anesthesiologie en pijnbestrijding Informatiefolder anesthesie 1 Waarom deze folder? Binnenkort ondergaat u (of degene voor wie u zorgt) een operatie in het Scheper Ziekenhuis. Hiervoor is anesthesie nodig.

Nadere informatie

Anesthesiologie. Pijnbestrijding bij de bevalling

Anesthesiologie. Pijnbestrijding bij de bevalling Anesthesiologie Pijnbestrijding bij de bevalling Anesthesiologie In deze brochure kunt u meer lezen over de mogelijkheden van pijnbestrijding bij de bevalling in het Universitair Medisch Centrum Groningen

Nadere informatie

ANESTHESIOLOGIE. Onder anesthesie. Informatie over narcose, de ruggenprik en andere mogelijkheden van verdoving

ANESTHESIOLOGIE. Onder anesthesie. Informatie over narcose, de ruggenprik en andere mogelijkheden van verdoving ANESTHESIOLOGIE Onder anesthesie Informatie over narcose, de ruggenprik en andere mogelijkheden van verdoving Inhoudsopgave De anesthesioloog 3 Soorten anesthesie 4 Welke vorm van verdoving is voor u geschikt?

Nadere informatie

Voorbereiding op de operatie en anesthesie

Voorbereiding op de operatie en anesthesie Voorbereiding op de operatie en anesthesie Preoperatief spreekuur Informatie voor patiënten Dit boekje meenemen bij uw afspraak op: om uur F0125-2140 december 2013 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl

Nadere informatie

Algehele of plaatselijke anesthesie bij een operatie

Algehele of plaatselijke anesthesie bij een operatie Polikliniek Anesthesiologie en Pijngeneeskunde Algehele of plaatselijke anesthesie bij een operatie Binnenkort wordt u opgenomen om een operatie te ondergaan. Daarvoor komt u op de polikliniek Anesthesiologie

Nadere informatie

Anesthesiologie & Pijngeneeskunde. Anesthesie. www.catharinaziekenhuis.nl

Anesthesiologie & Pijngeneeskunde. Anesthesie. www.catharinaziekenhuis.nl Anesthesiologie & Pijngeneeskunde Anesthesie www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Pre-operatieve screening... 3 Voorbereiding op de operatie... 4 Verschillende soorten verdoving... 5 Algehele anesthesie of

Nadere informatie

SKB. Uw operatie en anesthesie

SKB. Uw operatie en anesthesie SKB Uw operatie en anesthesie Inhoud 4 Inleiding De anesthesioloog De physician assistant 5 Het preoperatieve spreekuur 6 De operatiedag De voorbereiding op de operatie Na de operatie Postoperatieve pijnbestrijding

Nadere informatie

Verdoving van het oog. Anesthesie

Verdoving van het oog. Anesthesie Verdoving van het oog Anesthesie Inleiding U moet binnenkort een oogoperatie ondergaan. Tegenwoordig wordt het merendeel van de oogoperaties onder plaatselijke verdoving verricht. Uw oogarts en/of de anesthesioloog

Nadere informatie

Preoperatief spreekuur. Voorbereiding op de operatie en anesthesie

Preoperatief spreekuur. Voorbereiding op de operatie en anesthesie Preoperatief spreekuur Voorbereiding op de operatie en anesthesie Belangrijkste punten van deze folder: Een goede voorbereiding op de operatie en opname is belangrijk. Tijdens het preoperatief spreekuur

Nadere informatie

Staar diagnose en operatie algehele verdoving: narcose Maatschap Oogheelkunde IJsselland Ziekenhuis

Staar diagnose en operatie algehele verdoving: narcose Maatschap Oogheelkunde IJsselland Ziekenhuis Staar diagnose en operatie algehele verdoving: narcose Maatschap Oogheelkunde IJsselland Ziekenhuis De patiënteninformatie over staar bestaat uit 2 delen: In deze folder kunt u lezen wat staar is en hoe

Nadere informatie

patiëntenwijzer Anesthesie Soorten verdoving en verloop van een operatie

patiëntenwijzer Anesthesie Soorten verdoving en verloop van een operatie patiëntenwijzer Anesthesie Soorten verdoving en verloop van een operatie Patiënten zijn soms ongeruster over de verdoving dan over de operatie zelf. Die ongerustheid wil onze dienst Anesthesie graag wegnemen.

Nadere informatie

Pijnbehandeling op de verpleegafdeling na een longoperatie

Pijnbehandeling op de verpleegafdeling na een longoperatie Pijnbehandeling op de verpleegafdeling na een longoperatie In deze folder willen wij u informeren over het belang van een goede pijnbehandeling na uw operatie en hoe de pijn na de operatie onder controle

Nadere informatie

Anesthesie bij volwassenen

Anesthesie bij volwassenen ANESTHESIE Anesthesie bij volwassenen Binnenkort ondergaat u een operatie. Uw behandelend specialist heeft u daarover geïnformeerd. Bij die operatie is een vorm van anesthesie (narcose of verdoving) nodig.

Nadere informatie

Anesthesie en pijnbestrijding

Anesthesie en pijnbestrijding Anesthesie en pijnbestrijding Voor u is van toepassing: De anesthesie en de pijnbestrijding die voor u van toepassing zijn staan hieronder voor u aangekruist. Meer informatie daarover kunt u in deze brochure

Nadere informatie

H.347492.1015. Anesthesie en pijnbestrijding rondom uw operatie of behandeling

H.347492.1015. Anesthesie en pijnbestrijding rondom uw operatie of behandeling H.347492.1015 Anesthesie en pijnbestrijding rondom uw operatie of behandeling Inhoud Voorwoord 04 Inleiding 05 Pre-operatief spreekuur 05 Voorbereiding thuis 06 Wat neemt u mee 06 Waar meldt u zich 06

Nadere informatie

Anesthesie. Anesthesiologie. Anesthesie. Algehele of regionale. De anesthesioloog

Anesthesie. Anesthesiologie. Anesthesie. Algehele of regionale. De anesthesioloog Anesthesiologie Anesthesie Algehele of regionale Anesthesie Binnenkort ondergaat u een operatie. Uw behandelend specialist heeft u daarover geïnformeerd. Bij die operatie is een vorm van anesthesie nodig.

Nadere informatie

Afdeling Anesthesiologie, locatie AZU Informatie over anesthesie Inhoudsopgave Inleiding 3 1 Anesthesie 4 1.1 Effecten van anesthesie 4 1.

Afdeling Anesthesiologie, locatie AZU Informatie over anesthesie Inhoudsopgave Inleiding 3 1 Anesthesie 4 1.1 Effecten van anesthesie 4 1. Afdeling Anesthesiologie, locatie AZU Informatie over anesthesie Inhoudsopgave Inleiding 3 1 Anesthesie 4 1.1 Effecten van anesthesie 4 1.2 De taak van een anesthesioloog 4 1.3 Anesthesie is teamwork 4

Nadere informatie

Veel gestelde vragen en antwoorden over regionale anesthesie

Veel gestelde vragen en antwoorden over regionale anesthesie Binnenkort komt u naar het MCL om een ingreep te ondergaan waarbij regionale anesthesie nodig is. In deze brochure kunt u lezen over zaken die met uw anesthesie te maken hebben. Heeft u na het lezen van

Nadere informatie

Anesthesie. Anesthesie. Afdeling anesthesiologie. Afdeling anesthesiologie

Anesthesie. Anesthesie. Afdeling anesthesiologie. Afdeling anesthesiologie Anesthesie Anesthesie Afdeling anesthesiologie Afdeling anesthesiologie Inleiding Binnenkort wordt u opgenomen om een operatie te ondergaan. Uw behandelend specialist heeft u daarover geïnformeerd. Bij

Nadere informatie

Anesthesie. Afdeling anesthesiologie

Anesthesie. Afdeling anesthesiologie Anesthesie Afdeling anesthesiologie Inhoudsopgave 1. Inleiding 2 1.1 Soorten anesthesie 2 1.2 Voorbereiding op de operatie 3 2. Algehele anesthesie (narcose) 5 2.1 Het wakker worden uit de narcose 6 2.2

Nadere informatie

PRE-OPERATIEVE POLIKLINIEK. Tel: 057 35 61 21. 73.001N-140701 Diensthoofd Anesthesie - Reanimatie

PRE-OPERATIEVE POLIKLINIEK. Tel: 057 35 61 21. 73.001N-140701 Diensthoofd Anesthesie - Reanimatie INFORMATIE OVER UW ANESTHESIE Binnenkort ondergaat u een operatie of onderzoek onder anesthesie. Uw behandelend specialist heeft u hieromtrent geïnformeerd. Een anesthesist van het Jan Yperman Ziekenhuis

Nadere informatie

Informatie over narcose, de ruggenprik en andere mogelijkheden van verdoving. Onder Narcose?

Informatie over narcose, de ruggenprik en andere mogelijkheden van verdoving. Onder Narcose? Informatie over narcose, de ruggenprik en andere mogelijkheden van verdoving. Onder Narcose? INLEIDING Binnenkort ondergaat u een operatie. Uw behandelend specialist heeft u daarover geïnformeerd. Bij

Nadere informatie

Verwijderen van een nier via een kijkoperatie. Laparoscopische operatie

Verwijderen van een nier via een kijkoperatie. Laparoscopische operatie Verwijderen van een nier via een kijkoperatie Laparoscopische operatie Inleiding Binnenkort wordt u in het ziekenhuis opgenomen voor het verwijderen van één van uw nieren. De uroloog heeft met u besproken

Nadere informatie

Anesthesie & Pijnbestrijding

Anesthesie & Pijnbestrijding Anesthesie & Pijnbestrijding Gang van zaken rondom een operatie Patiënteninformatie 1047672PR/2-2011/anesthesie & pijnbestrijding Inhoud 1 Inleiding 2 Verschillende soorten anesthesie 2.1 Algehele anesthesie

Nadere informatie

Herstel na een gynaecologische buikoperatie. (ERAS-programma)

Herstel na een gynaecologische buikoperatie. (ERAS-programma) Herstel na een gynaecologische buikoperatie. (ERAS-programma) Binnenkort krijgt u een gynaecologische buikoperatie. Hierbij wordt het versneld herstelprogramma toegepast. Dit zorgprogramma brengt alle

Nadere informatie

Ter voorbereiding van uw afspraak op het preoperatief spreekuur kunt u deze folder doorlezen.

Ter voorbereiding van uw afspraak op het preoperatief spreekuur kunt u deze folder doorlezen. Anesthesie Binnenkort ondergaat u een operatie of een behandeling waarbij anesthesie (verdoving) wordt toegepast. Deze wordt u toegediend door een arts die zich op dit gebied gespecialiseerd heeft: een

Nadere informatie

H.362201.0715. Anesthesie en opname bij kinderen

H.362201.0715. Anesthesie en opname bij kinderen H.362201.0715 Anesthesie en opname bij kinderen Inleiding U heeft met de behandelend arts afgesproken dat uw kind een behandeling onder narcose moet ondergaan. Dit kan voor u en uw kind een spannende en

Nadere informatie

Sedatie. Afdeling Anesthesie

Sedatie. Afdeling Anesthesie Sedatie Afdeling Anesthesie Inleiding Binnenkort ondergaat u in het Waterlandziekenhuis een uitgebreid onderzoek en/of behandeling. Dit onderzoek/deze behandeling kan plaatsvinden onder sedatie door een

Nadere informatie

Anesthesie. Preoperatieve polikliniek. Beter voor elkaar

Anesthesie. Preoperatieve polikliniek. Beter voor elkaar Anesthesie Preoperatieve polikliniek Beter voor elkaar Informatieboekje Anesthesie Ikazia Ziekenhuis Binnenkort ondergaat u een operatie. Uw behandelend specialist heeft u daarover geïnformeerd. Voor de

Nadere informatie

Anesthesie en pijnbestrijding

Anesthesie en pijnbestrijding Anesthesie en pijnbestrijding Inhoudsopgave 1 Inleiding 2 Vormen van anesthesie 3 Voor de opname De anesthesioloog Voorbereiding anesthesie Voorbereiding operatie 4 Op de operatieafdeling Voor de operatie

Nadere informatie

Behandeling of onderzoek onder anesthesie

Behandeling of onderzoek onder anesthesie Behandeling of onderzoek onder anesthesie Inhoud Polikliniek Anesthesiologie 1 Soorten anesthesie 1 Algehele anesthesie 1 Lokale anesthesie 1 Regionale anesthesie 1 Voorbereiding 2 Operatie 3 Algehele

Nadere informatie

Pijnbestrijding bij bevalling

Pijnbestrijding bij bevalling Pijnbestrijding bij bevalling Inleiding Een bevalling gaat meestal gepaard met pijn. Veel vrouwen ervaren de ontsluitingsweeën het samentrekken van de baarmoeder zodat de baarmoedermond zich gaandeweg

Nadere informatie

H.331690.0715. Verwijderen van pennen, schroeven, platen (volwassenen)

H.331690.0715. Verwijderen van pennen, schroeven, platen (volwassenen) H.331690.0715 Verwijderen van pennen, schroeven, platen (volwassenen) 2 Inleiding In overleg met uw arts heeft u besloten dat u opgenomen wordt om pennen, schroeven of metalen platen die in uw lichaam

Nadere informatie

SF Z SINT-FRANCISKUSZIEKENHUIS. Anesthesie Informatiebrochure

SF Z SINT-FRANCISKUSZIEKENHUIS. Anesthesie Informatiebrochure SF Z SINT-FRANCISKUSZIEKENHUIS Anesthesie Informatiebrochure Anesthesie Anesthesie is de verzamelnaam van alle soorten verdoving voor operaties en wordt ook wel narcose genoemd. Het betekent gevoelloosheid.

Nadere informatie

Behandeling van aangezichtspijn door zenuwblokkade

Behandeling van aangezichtspijn door zenuwblokkade Behandeling van aangezichtspijn door zenuwblokkade Inleiding In overleg met u is besproken dat u in aanmerking komt voor een zenuwblokkade van één of meerdere takken van de aangezichtszenuw in uw gezicht.

Nadere informatie

Operatie bij vernauwing plasbuis

Operatie bij vernauwing plasbuis Operatie bij vernauwing plasbuis Informatie voor patiënten F0842-3415 augustus 2012 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam

Nadere informatie

Conisatie/lisexcisie in dagopname

Conisatie/lisexcisie in dagopname Conisatie/lisexcisie in dagopname H15.022-01 Inhoudsopgave Inleiding... 2 Waarom een conisatie of lisexcisie?... 2 Voorbereiding... 2 Nuchter zijn... 2 Voorbereidende onderzoeken... 2 Dagopname... 2 De

Nadere informatie

Plexus Coeliacusblokkade

Plexus Coeliacusblokkade Plexus Coeliacusblokkade Inhoudsopgave 1 Inleiding... 1 2 Wat is een Plexus Coeliacusblokkade?... 1 3 Belangrijk... 1 4 Voorbereiding... 2 5 Opname... 3 6 Behandeling... 3 7 Na de behandeling... 4 8 Bijwerkingen

Nadere informatie

1 Inleiding... 1. 2 Wat is sedatie?... 1. 3 Waarom krijgt u sedatie?... 1. 4 Effecten van sedatie... 1

1 Inleiding... 1. 2 Wat is sedatie?... 1. 3 Waarom krijgt u sedatie?... 1. 4 Effecten van sedatie... 1 Sedatie Inhoudsopgave 1 Inleiding... 1 2 Wat is sedatie?... 1 3 Waarom krijgt u sedatie?... 1 4 Effecten van sedatie... 1 5 Voorbereiding... 2 Nuchter zijn... 2 Medicijnen... 3 Roken... 3 Sieraden, piercings

Nadere informatie

Verwijdering van een nier

Verwijdering van een nier Verwijdering van een nier Open nefrectomie Uw nier wordt verwijderd In overleg met uw uroloog wordt een van uw nieren verwijderd (open nefrectomie). U wordt voor deze operatie vijf tot zeven dagen opgenomen

Nadere informatie

Gedeeltelijke verwijdering van een nier

Gedeeltelijke verwijdering van een nier Gedeeltelijke verwijdering van een nier Open partiële nefrectomie Uw nier wordt gedeeltelijk verwijderd In overleg met uw uroloog wordt een gedeelte van uw nier verwijderd (open partiële nefrectomie).

Nadere informatie

Versneld herstel na een dikke darmoperatie

Versneld herstel na een dikke darmoperatie Versneld herstel na een dikke darmoperatie ERAS Kwaliteitsprogramma Inleiding U wordt binnenkort opgenomen voor een dikke darmoperatie. Bij deze operatie wordt het ERAS Kwaliteitsprogramma toegepast. Dit

Nadere informatie

Aangezichtspijn (trigeminus neuralgie)

Aangezichtspijn (trigeminus neuralgie) Centrumlocatie De behandelend arts van het Centrum voor Pijngeneeskunde heeft met u besproken dat de pijnklachten van de aangezichtszenuw (nervus trigeminus) behandeld gaan worden met een zenuwblokkade.

Nadere informatie

sedatie met Propofol bij onderzoek of behandeling

sedatie met Propofol bij onderzoek of behandeling sedatie met Propofol bij onderzoek of behandeling Binnenkort komt u naar OLVG voor een onderzoek of een behandeling. Uw arts heeft met u besproken dat u tijdens dit onderzoek een (lichte) sedatie krijgt

Nadere informatie

Maatschap Urologie. Inbrengen van een dubbel J katheter

Maatschap Urologie. Inbrengen van een dubbel J katheter Maatschap Urologie Inbrengen van een dubbel J katheter Algemeen In overleg met uw arts zal bij u een dubbel-j katheter worden ingebracht. Dit is een inwendige katheter die in de urineleider gebracht wordt

Nadere informatie

Niet meenemen: Sieraden. Bankpasjes en geld. Waardevolle bezittingen (zoals mobiel, ipad ed.) tijdens de operatie niet op de afdeling achter laten.

Niet meenemen: Sieraden. Bankpasjes en geld. Waardevolle bezittingen (zoals mobiel, ipad ed.) tijdens de operatie niet op de afdeling achter laten. Dagbehandeling U vindt de afdelingen Dagbehandeling en Short-stay op de 3 e etage. De Dagbehandeling bereikt u via route 67 en Short-stay via route 68. Met uw specialist heeft u afgesproken, dat u binnenkort

Nadere informatie

Pijnregistratie en pijnbehandeling

Pijnregistratie en pijnbehandeling Pijnregistratie en pijnbehandeling Inleiding Pijn is na een operatie vrijwel onvermijdelijk. Pijn wordt beschouwd als een signaal van weefselbeschadiging. Pijn is enerzijds een signaal dat u rust moet

Nadere informatie

PATIËNTENINFORMATIE. DE LAPAROSCOPISCHE OPERATIE Vakgroep chirurgie

PATIËNTENINFORMATIE. DE LAPAROSCOPISCHE OPERATIE Vakgroep chirurgie PATIËNTENINFORMATIE DE LAPAROSCOPISCHE OPERATIE Vakgroep chirurgie 2 DE LAPAROSCOPISCHE OPERATIE Vakgroep chirurgie Goed om te weten In deze folder geeft Maasstad Ziekenhuis u enige uitleg over een laparoscopische

Nadere informatie

Pijnbestrijding na de operatie

Pijnbestrijding na de operatie Pijnbestrijding na de operatie Maart 2015 Inleiding U wordt binnenkort geopereerd in Alrijne Ziekenhuis Leiderdorp. Het is belangrijk dat u na de operatie zo min mogelijk last heeft van pijn. Als u tijdens

Nadere informatie

Lymfeklieren verwijderen in het bekken

Lymfeklieren verwijderen in het bekken 00 Lymfeklieren verwijderen in het bekken via een kijkoperatie Poli Urologie 1 Uw behandelend uroloog heeft met u gesproken over de noodzaak om bij u de lymfeklieren, via een kijkoperatie, uit het bekken

Nadere informatie

Verwijderen van de lymfeklieren in het kleine bekken

Verwijderen van de lymfeklieren in het kleine bekken Patiënteninformatie Verwijderen van de lymfeklieren in het kleine bekken (Pelviene lymfeklierdissectie) Verwijderen van de lymfeklieren van de prostaat 1 Verwijderen van de lymfeklieren in het kleine

Nadere informatie

Het aanleggen van een poortkatheter

Het aanleggen van een poortkatheter Het aanleggen van een poortkatheter mca.nl Inhoudsopgave Wat is een poortkatheter? 3 Uw voorbereiding 3 Opname 4 Tijdens de operatie 4 Na de operatie 4 Hoe wordt een poortkatheter gebruikt? 5 Hoe verzorgt

Nadere informatie

Maatschap Anesthesiologie / Pijncentrum. Plexus coeliacus blokkade

Maatschap Anesthesiologie / Pijncentrum. Plexus coeliacus blokkade Maatschap Anesthesiologie / Pijncentrum Algemeen De anesthesioloog/pijnspecialist adviseert u een blokkade van de plexus coeliacus. In deze folder vindt u algemene informatie over de behandeling. Wat is

Nadere informatie

Prostaatoperatie (TURP)

Prostaatoperatie (TURP) Binnenkort komt u naar het MCL voor een prostaatoperatie (TUR prostaat). Uw uroloog heeft met u besproken waarom deze operatie nodig is. In deze brochure wordt beschreven hoe de gang van zaken rondom de

Nadere informatie

Sedatie tijdens een onderzoek of behandeling

Sedatie tijdens een onderzoek of behandeling Anesthesiologie & Pijngeneeskunde Sedatie tijdens een onderzoek of behandeling www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl ANE019 / Sedatie tijdens een

Nadere informatie

De prostaatoperatie (TURP)

De prostaatoperatie (TURP) Binnenkort komt u naar het MCL voor een prostaatoperatie (TUR prostaat). Uw uroloog heeft met u besproken waarom deze operatie nodig is. In deze brochure wordt beschreven hoe de gang van zaken rondom de

Nadere informatie

Verwijderen van de sternumdraden

Verwijderen van de sternumdraden Cardiothoracale chirurgie Verwijderen van de sternumdraden www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl CTC006 / Verwijderen van de sternumdraden / 10-10-2013

Nadere informatie

H.366333.1215. Laparoscopisch verwijderen van eileiders en/of eierstokken met cystes

H.366333.1215. Laparoscopisch verwijderen van eileiders en/of eierstokken met cystes H.366333.1215 Laparoscopisch verwijderen van eileiders en/of eierstokken met cystes 2 Inleiding Uw gynaecoloog heeft u een eierstok en eileiderverwijdering via een kijkoperatie geadviseerd. Op deze manier

Nadere informatie

Orthopedie. Biopsie onder narcose

Orthopedie. Biopsie onder narcose Orthopedie Biopsie onder narcose Orthopedie Bij u of uw kind is een gezwel gevonden in een bot, of in het weefsel dat om het bot heen ligt. Om deze aandoening verder te onderzoeken, moet er een stukje

Nadere informatie

Pijnbestrijding na uw operatie

Pijnbestrijding na uw operatie Heeft u opmerkingen of suggesties i.v.m. deze brochure? Geef ons gerust een seintje! Dienst kwaliteit E-mail: kwaliteit@jessazh.be Tel: 011 30 81 11 Pijnbestrijding na uw operatie Het APS-team Jessa Ziekenhuis

Nadere informatie

Verwijderen van een nier via een kijkoperatie. Laparoscopische nefrectomie

Verwijderen van een nier via een kijkoperatie. Laparoscopische nefrectomie Verwijderen van een nier via een kijkoperatie Laparoscopische nefrectomie 2 Tijdens uw bezoek aan de polikliniek urologie heeft uw behandeld uroloog met u gesproken over de noodzaak om bij u een nier te

Nadere informatie

Een ingreep onder anesthesie

Een ingreep onder anesthesie Een ingreep onder anesthesie Locatie ETZ Elisabeth U heeft een afspraak bij de polikliniek Anesthesiologie (preoperatieve screening) op..dag..20.. om. uur U heeft dan een afspraak bij de heer/mevrouw Mogelijk

Nadere informatie