Uitputtend meten niet nodig

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Uitputtend meten niet nodig"

Transcriptie

1 monitoring Uitputtend meten niet nodig praktijk Futuristisch datacenter voor Decos dcw december 2011 in samenwerking met: advancing information transport systems coolwall pagina 20

2 Rittal - The System. Faster-better-worldwide. Rittal IT-producten zitten als gegoten. Rittal levert IT-producten in de breedste zin des woords. Of het nu gaat om wandbehuizingen, netwerk- en serverracks of een groot scala aan toebehoren: alle Rittal IT-producten ogen fraai en functioneren perfect. Rittal: ook voor IT-producten een goede keuze! RITTAL BV - Postbus AE Zevenaar - Tel. (0316)

3 dcw colofon datacenterworks is hét vakblad over de technische infrastruc tuur van datacenters. jaargang 4, december 2011, nummer 10 datacenterworks verschijnt tienmaal per jaar. toezending geschiedt op abonnement basis en controlled circulation. hoofdredacteur/uitgever robbert hoeffnagel telefoon +31 (6) eindredacteur Marjan van Hoorn postadres redactie maredijk 17, 2316 vr leiden telefoon advertentie-exploitatie bureau voor marketing media hans potharst Commercieel Directeur telefoon +31 (6) telefoon +31 (0) in dit nummer bijdragen van jeroen aijtink, michiel van blommestein, lex coors, peter gloudemans, frank de kruijf, valerie maguire, teus molenaar, erik de ruijter, hans vandam, jan wiersma vormgeving laura willemsen graf isch ontwerp druk 3l drukkerij bv, rotterdam kopij kan worden ingezonden in overleg met de redactie. geplaatste artikelen vertegenwoordigen niet noodzakelijk de mening van de redactie. de redactie noch de uitgever aanvaarden enige aansprakelijkheid voor de inhoud van artikelen van derden, ingezonden mededelingen, advertenties en de juistheid van genoemde data en prijzen. fotokopie en overname van artikelen, geheel of gedeeltelijk op welke wijze dan ook, is uitsluitend toegestaan na schriftelijke toestemming van de redactie en onder vermelding van: overgenomen uit datacenterworks, vakblad over de technische infrastructuur van datacenters, met vermelding van de jaargang en het nummer. datacenterworks is een uitgave van fenceworks bv Met dank aan de cloud Jaren geleden toen het mainframe nog de toon zette hadden we in het datacenter te maken met een opmerkelijke scheiding der geesten. Aan de ene kant hadden we de operators die continu met hun peperdure hardware in de weer waren. Met data tapes zetten zij softwareprogramma s op hun systemen, zodat administraties konden worden bijgehouden en rapporten konden worden gedraaid. De output van al die programma s was vaak verrassend ouderwets: papier. Manshoge lijnprinters stonden dag-in-dag-uit uitdraaien uit te spugen, die vervolgens met karretjes naar de business werden getransporteerd. Voor verder verwerking zeg maar. Het opmerkelijke aan die situatie was, dat al die apparatuur nodig was om de business aan informatie te helpen: computers én printers. De IT-afdeling zag dat anders. Voor hen waren al die zoemende mainframes en enorme storage-apparaten (kent iemand de 3380 disk drives nog, even groot als een wasmachine??) het centrum van de wereld. De printers die voor de business die cruciale uitdraaien voortbrachten, deden er voor hen totaal niet toe. Wat aan het einde van zo n kabeltje zat, was voor hen totaal niet interessant. Tot voor kort zagen we iets dergelijks als het gaat om de technische infrastructuur in computerruimtes en datacenters. IT ers hadden alleen maar interesse voor hun servers, storage en switches. Dat er een hele wereld onder die IT-apparaten ligt die van cruciaal belang is voor het functioneren van hun IT-systemen leek niet tot hen door te dringen. Met de opkomst van cloud computing komt daar nu verandering in. IT-afdelingen worden langzaam omgevormd van een club technici in een afdeling die IT-diensten inkoopt. Vaak cloud-diensten die weer moeten samenwerken met de langzaam slinkende hoeveelheid interne systemen. Dan komt een IT-afdeling natuurlijk niet meer weg met interne systemen die veel minder beschikbaar zijn dan een cloud-dienst. Want dat is wat steeds vaker gebeurt. Externe leveranciers van cloud services weten dat zij geen geld verdienen als hun dienst niet beschikbaar is. Dus lopen zij harder dan interne IT-afdelingen. Die hierdoor plotsklaps tot de ontdekking komen dat het werk dat zij jarenlang hebben verricht kwalitatief misschien helemaal niet zo hoogstaand was als zij altijd dachten. En dat zij hun aandacht wellicht wat eenzijdig op de IT-systemen en de applicaties in het datacenter hebben gericht. Want die Oracle-database en die SAP-applicatie die draaien prima. Maar de koeling van de computerzaal waar die Baan-implementatie draait is alles behalve optimaal. En van het redundant uitvoeren van de stroomvoorziening in zaal 7 is het ook nog steeds niet gekomen. Dat begint ineens op te vallen. Ook bij de business. Want die cloud services gaan nooit uit de lucht. Dus waarom die interne draaiende voorraadapplicatie dan wel? De technische infrastructuur in het datacenter wordt eindelijk op waarde geschat. Geen dag te vroeg. Want wie steeds meer de cloud in gaat, kan niet zonder een kwalitatief hoogwaardige interne computerruimte. Robbert Hoeffnagel dcw december redactioneel 3

4 dcw december inhoud 4 dcw monitoring 06 uitputtend meten is niet nodig Er wordt in de datacenterwereld veel aandacht besteed aan het in kaart brengen van het energieverbruik en de uitstoot van schadelijke stoffen als CO2. Maar wat doen we vervolgens met al die gegevens? En hoe meten we eigenlijk goed? APC heeft een whitepaper geschreven waarin het meet- en monitoringsystemen voorstelt die passen bij dit soort doelstellingen. In een volgend artikel wordt uitgewerkt hoe op basis van deze gegevens vervolgens tot een doorbelasting kan worden gekomen. dcw trend 10 cisci cloud index Wie nog mocht twijfelen aan de impact van cloud computing op het datacenter doet er goed aan de nieuwe Cisco Global Cloud Index ( ) eens te lezen. Hierin schat Cisco dat het jaarlijkse dataverkeer als gevolg van het gebruik van cloud-applicaties wereldwijd met een factor 12 zal groeien van 130 exabyte in 2010 tot 1,6 zettabyte in In 2014 zal de helft van de IT-belasting van een gemiddeld datacenter het gevolg zijn van het gebruik van de cloud. 12 maleisisch basis bay start in amsterdam Het Maleisische Basis Bay is onlangs neergestreken in Amsterdam. De onderneming wil adviezen geven over vergroening van datacenters. Een onderwerp dat, getuige de nadruk op energiebesparing bij nieuwe datahotels, in Nederland sterk leeft. Juist daarom hebben we Amsterdam uitgekozen, zegt topman Dato Praba Thiagarajah. Hier vinden we een gewillig oor. dcw praktijk 16 datacenter als kloppend hart Het Space Businesspark in Noordwijk is sinds enkele maanden een nieuw, opvallend gebouw rijker: het hoofdkantoor van de Decos Technology Group. Het bedrijf wil uitstralen dat het méér dan eigentijds is en graag investeert in een bijzondere werkomgeving. Dat is zeker geslaagd: Het futuristische gebouw laat zich nog het best vergelijken met een zojuist uit de lucht gevallen meteoriet. Middenin het gebouw op de tweede etage, letterlijk in het hart, bevindt zich een datacenter. De koeling daarvan was geen alledaagse opgave. Het systeem van een verrassende leverancier bracht uitkomst.

5 dcw koeling 21 compressieloos koelen Een groot deel van onze technologische vooruitgang vindt geleidelijk en vaak zelfs ongemerkt plaats - tot het moment komt dat de toegevoegde waarde van een innovatie door iedereen wordt onderkend. Zo ook in de wereld van de koeltechnologie, waar de wijze waarop koeltechnische processen worden benaderd verandert en producenten inspelen op de nieuwste ontwikkelingen in de informatieen communicatietechnologie. Als gevolg van deze ontwikkelingen zijn de meeste technische ruimtes tegenwoordig veel minder koud en luidruchtig dan tien jaar geleden en is het energieverbruik van koelapparatuur sterk teruggedrongen. 26 geotherm: koeling via bodem en buitenucht Geotherm Energy Systems heeft een oplossing ontwikkeld om onbeperkt koeling voor datacenters te leveren uit de bodem, zonder dat dit ten koste gaat van het rendement. Bodemenergie wordt hierbij gecombineerd met buitenlucht. dcw en verder 32 volg online bouw colt-datacenter in ijsland 33 dell bouwt datacenters 34 europa moet keurmerk voor cloud ontwikkelen 37 standaardisatie 40gb/s twisted pair van start 38 rittal investeert in demo/trainingscentra 39 it room infra: nieuw lid it bases 40 mazars en dhpa starten met hostingonderzoek bicsi: think you can install? dcw december inhoud 5

6 Grip op energieverbruik krijgen Uitputtend meten is niet nodig er wordt in de datacenterwereld veel aandacht besteed aan het in kaart brengen van het energieverbruik en de uitstoot van schadelijke stoffen als co 2. maar wat doen we vervolgens met al die gegevens? en hoe meten we eigenlijk goed? apc heeft een whitepaper geschreven waarin het meet- en monitoringsystemen voorstelt die passen bij dit soort doelstellingen. in een volgend artikel wordt uitgewerkt hoe op basis van deze gegevens vervolgens tot een doorbelasting kan worden gekomen. Robbert Hoeffnagel is hoofdredacteur van DatacenterWorks dcw december monitoring 6 Het datacenter zit al geruime tijd in de beklaagdenbank. Het wordt er van verdacht veel meer energie te verbruiken dan nodig is, wordt gezien als een vervuilend onderdeel van menig bedrijf en is bovendien een soort zwart gat waarin tal van investeringen verdwijnen zonder dat duidelijk is voor wie deze uitgaven nu precies gedaan worden. Het is dan ook logisch dat de industrie op zoek gaat naar methoden om grip op deze materie te krijgen. APC by Schneider Electric draagt aan deze discussie bij met een whitepaper van de hand van Neil Rasmussen, Chief Innovation Officer van het bedrijf. De titel van dit document: Allocating Data Center Energy Costs and Carbon to IT Users. Het in kaart brengen van de energie-efficiency van een datacenter dient in de regel een van de volgende doelen, meent Ramussen: een eenmalige of periodieke benchmark uivoeren om de prestaties van het eigen datacenter ten opzichte van andere datacenters in beeld te krijgen het kunnen doorbelasten van het verbruik van energie of de uitstoot van CO 2 aan klanten, andere afdelingen of business units het vergaren van informatie om tot het verlagen van het energieverbruik of de CO 2 - uitstoot van de technische infrastructuur van het datacenter te komen doelstelling 1: benchmarking Het benchmarken van de energie-efficiency is vooral interessant om een beeld te krijgen van de voortgang die gemaakt wordt bij een programma dat tot doel heeft het energieverbruik terug te dringen. De benchmarks hebben hier tot doel om de prestaties in beeld te brengen, zodat duidelijk wordt of het programma op schema ligt of dat extra maatregelen nodig zijn. doelstelling 2: doorbelasten Meer en meer datacenters opereren alsof zij een utiliteitsbedrijf zijn of hebben daar plannen toe. Dit wil zeggen dat zij zoveel mogelijk kosten willen doorberekenen aan individuele klanten. Dit kan zelfs de vorm van maandelijkse facturen aannemen. Het doel is veelal tweeledig. Allereerst: organiseer het datacenter zodanig dat tegenover de kosten (de investeringen in de technische infrastructuur) ook inkomsten staan voor het gebruik dat de business-organisatie maakt van deze infrastructuur. Daarnaast helpt het versturen van facturen of het anderszins doorbelasten van de kosten om de klant technische keuzes te laten maken waarbij ook wordt gekeken naar de kosten, het energieverbruik van de gekozen oplossing en de milieubelasting die deze met zich brengt. doelstelling 3: verlagen belasting infrastructuur Niet alleen de IT-apparatuur in een datacenter gebruikt energie, maar dit geldt uiteraard ook voor de technische infrastructuur (de systemen voor koeling, voeding, branddetectie en blussing enz). Dat meten we in de vorm van PUE ofwel power usage effectiveness. In veel datacenters verbruikt de infrastructuur meer energie dan de IT-laag. Logisch dus dat de technische infrastructuur bij het terugdringen van het energieverbruik flink in de belangstelling staat.

7 Welke doelstelling we ook hebben, vooraf zijn een aantal dingen al duidelijk: Er bestaan grote kansen om tot een lager energieverbruik en het terugdringen van de CO 2 -uitstoot te komen. Afhankelijk van de situatie kan dit 20 tot 90 procent zijn. Daartoe zal de infrastructuur aangepakt moeten worden, terwijl het doorbelasten van kosten en uitstoot tot een optimale prikkel aan de feitelijke gebruiker moeten leiden. Benchmarking op zich heeft geen enkel effect. Het schetst slechts een beeld van de feitelijke situatie op een bepaald moment. Besparingen zullen moeten komen uit de maatregelen die op basis van de benchmark-resultaten worden genomen. Het toewijzen van energie en CO 2 aan gebruikers geeft die afnemers de tools in handen om rationele beslissingen te nemen over de besparingen die zij op deze gebieden willen realiseren. Zowel het toewijzen van energie en CO 2 aan gebruikers als het beheren van het energieverbruik van de infrastructuur bieden substantiële besparingsmogelijkheden. De grootste winst zit m echter in een aanpak waarbij beide doelen tegelijkertijd worden nagestreefd. Bij energiebeheer gaat de discussie meestal over het doen van metingen. Daar zit een potentiële valkuil, aangezien de meetdata toch nog zal moeten worden geïnterpreteerd. Wat betekent een bepaalde meetwaarde nu precies? Bovendien zal vooraf een inschatting gemaakt moeten worden van het effect van bepaalde maatregelen op het verbruik. Daarom is het belangrijk dat we over een model beschikken dat duidelijk maakt hoe het datacenter functioneert en opereert. Voorbeeld: het meten van het energieverbruik van een koelwaterpomp levert een getal op, maar biedt verder geen enkele informatie over de vraag of deze pomp vanuit energie-oogpunt optimaal functioneert of de pomp opereert binnen het verwachte prestatiegebied en of de pomp juist gedimensioneerd is en ga zo maar door. model maken De enige manier om hier geen fouten te maken, is door of te steunen op de kennis van zeer ervaren deskundigen of door gebruik te maken van softwarematige modellen. Dat geldt ook voor het kunnen doorbelasten van gebruik en kosten naar IT-afnemers. Het energieverbruik van servers of storage-apparaten kan eenvoudig worden doorberekend, maar dat is veel lastiger bij het toerekenen van het energieverbruik van de technische infrastructuur. Die relaties zijn minder makkelijk te leggen. In figuur 1 is een generiek schema weergegeven van het proces van energiemanagement in een datacenter. Wie verbeteringen op het gebied van energie-efficiency wil aanbrengen, kan grofweg twee hoofdroutes volgen. Op basis van de meetgegevens over energieverbruik en CO 2 -uitstoot kunnen allereerst aanpassingen worden gemaakt in de IT-laag van het datacenter. Het is echter ook mogelijk om gebaseerd op de meetgegevens tot wijzigingen in de technische infrastructuur te komen. Op basis van dezelfde meetgegevens biedt dit proces de interpretatie voor beide routes. Hierbij maakt het overigens niet uit welke van de drie hiervoor genoemde doelstellingen worden nagestreefd. dcw december monitoring 7

8 Tabel 1. Kosten van een realtime energiemeetsysteem voor een 1 MW datacenter Wat wordt gemeten? aantal kosten per meeteenheid kosten - Input in datacenter 1 $ 9000,- $ 9000,- - Technische infrastructuur 80 $ 1500,- $ ,- - IT-branch-schakelingen 1000 $ 100,- $ ,- - IT-aansluitingen 4000 $ 40,- $ ,- - Onderhoud (tien jaar) $ ,- $ ,- - Software (licentie voor tien jaar) $ ,- $ ,- - Configuratie en onderhoud software $ ,- $ ,- Totale kosten $ ,- dcw december monitoring 8 Het is niet nodig om een honderd procent kloppend model van het datacenter te maken. Niet alleen is dat in de praktijk zo goed als onmogelijk tot stand te brengen, maar een grove inschatting van de technische specificaties van de componenten in de technische infrastructuur en van de in gebruik zijnde ITapparatuur leidt reeds tot een verrassend goed model, schrijft Rasmussen in zijn whitepaper. Hij heeft bovendien onderzocht hoe grof of nauwkeurig dit model mag zijn om toch tot een goede aanpak van het energieverbruik en de uitstoot te komen. aantal metingen De nauwkeurigheid van het model zal in de praktijk sterk afhangen van de mate waarin verbruiksgegevens over en specificaties van de diverse IT- en andere systemen zijn te verkrijgen. Zijn die eenmaal verzameld, dan komt de vraag wat we aan eventuele extra metingen nodig hebben. Heel belangrijk hierbij, zo stelt Rasmussen, is om te beseffen dat het geen zin heeft metingen te doen als vooraf niet duidelijk is waarvoor deze gegevens nu precies dienen. Een meting op een verkeerd tijdstip of met onvoldoende nauwkeurigheid levert in feite gegevens zonder waarde op. De combinatie van model en welgekozen metingen levert de basis voor een energiemanagementsysteem. Maar hoe eenvoudig of complex moet dit systeem nu precies zijn? Twee voorbeelden geven wat meer inzicht in deze vraag. voorbeeld 1: een zeer uitgebreid systeem van gegevensverzameling Stel, we willen een realtime meteringsysteem ontwikkelen dat het energieverbruik van ieder apparaat in een datacenter vastlegt met een nauwkeurigheid van plus of min twee procent. In een 1 MW datacenter moeten we dan rekening houden met de kosten als weergegeven in tabel 1, stelt Rasmussen. Hiermee kunnen we nauwkeurig alle apparatuur in een 1 MW datacenter meten. Zal deze oplossing veel gebruikt worden? Nee, want de kosten zullen door veel datacenters als te hoog worden gezien. Zeker als we bedenken dat de investering in deze meetoplossing al gauw de helft van het bedrag is dat het datacenter aan energiekosten kent. De te verwachten return on investment is dus simpelweg te gering om dit project daadwerkelijk uit te voeren. voorbeeld 2: gratis meetsysteem Het kan natuurlijk ook heel anders worden aangepakt en wel met een vrijwel niets kostend meetsysteem, meent Rasmussen. In dat geval wordt eigenlijk alleen maar gewerkt met een telling van het aantal servers in het datacenter. Op basis van dit gegeven kunnen we proberen een energieverbruik per server vast te stellen waarbij we het energieverbruik en CO 2 -uitstoot van storage, netwerkapparatuur, koeling en dergelijke omslaan over de servers. Met wat statistiek en de nodige educated guesses levert dat een ruw model van het datacenter op. Hoe betrouwbaar dit model zal zijn, kunnen we enigszins bepalen aan de hand van tabel 2. Daaruit blijkt dat uitsluitend werken op basis van servertellingen tot een forse foutmarge van plus of min 36 procent leidt. Type onderdeel van nauwkeurigheid effect op totale Totale verbruik van schatting nauwkeurigheid schatting - server 36% +/- 50% +/- 18% - storage 10% +/- 70% +/- 7% - networking 4 % +/- 50% +/- 2 % - voeding 8 % +/- 50 % +/- 4 % - koeling 38 % +/- 80 % +/- 30 % - verlichting 2 % +/- 60 % +/- 1 % - auxiliary 2 % +/- 80 % +/- 2 % Totale nauwkeurigheid +/- 36 % Tabel 2. De nauwkeurigheid van een zeer goedkoop systeem voor het meten van het energieverbruik en de CO 2 -uitstoot in een 1 MW datacenter.

9 Tabel 2. De nauwkeurigheid van een zeer goedkoop systeem voor het meten van het energieverbruik en de CO 2 -uitstoot in een 1 MW datacenter. Oplossing: het good enough meetsysteem Wie de hiervoor weergegeven extreme voorbeelden bekijkt, komt al gauw tot een tussenweg die good enough is. Hoe die er precies uitziet, hangt af van de specifieke kenmerken van het datacenter. Rasmussen heeft een aantal meetvoorzieningen onderzocht op kosten en nauwkeurigheid en de impact van het toevoegen van deze faciliteiten aan het extreem eenvoudige model dat we hiervoor hebben bekeken (tabel 3). De IT-toewijzigingsfout is hierbij overigens een maat voor het incorrect inschatten van het energieverbruik en de CO 2 -uitstoot per eenheid IT-capaciteit; veelal zal dat een server zijn. adviezen Rasmussen komt op basis van deze drie meetsystemen tot een aantal adviezen: Meetvoorziening PUE-fout IT- Systeemkosten toewijzingsfout per MW - alleen servers tellen 61 % 39 % 0 - UPS 55 % 33 % 0 - Grove serverinventarisatie 23 % 20 % 0 - Gedetailleerde serverinventarisatie 14 % 12 % $ 2000,- - Classificeren van servers 14 % 12 % $ 4000,- - Auditen subsystemen 8 % 7 % $ ,- - Metering belangrijkste subsystemen 6 % 4 % $ ,- - Metering alle subsystemen 3 % 2 % $ ,- - Metering alle IT-systemen 2 % 2 % $ ,- Het extreem goedkope en eenvoudige meetsysteem dat hierboven is beschreven en dat is gebaseerd op het tellen van servers, het uitlezen van UPS-gegevens en een grove inschatting van de infrastructuur van het datacenter is in veel gevallen good enough voor wie energiekosten wil kunnen doorberekenen aan IT-gebruikers. Na verloop van tijd kunnen extra meetfaciliteiten worden toegevoegd, zodat het systeem verder kan worden verbeterd. Hij denkt dan met name aan een gedetailleerde inventarisatie van de infrastructuur en het Tabel 3. Impact van het toevoegen extra meetvoorzieningen aan het extreem eenvoudige meetmodel. classificeren van servers. Ook denkt hij dan aan het starten met energie-audits en het meten van het energieverbruik en de CO 2 - uitstoot per subsysteem. Het uitputtend meten van alle infrastructurele subsystemen en alle IT-systemen voegt weinig waarde toe aan een systeem voor energiemanagement. Deze acties hebben bovendien een slechte ROI. advertentie All IT Rooms is een computerruimte System Integrator. Wij ontwerpen en bouwen nieuwe computerruimtes maar ook de herinrichting, verbouwing of verhuizing van uw huidige computerruimte is bij ons in goede handen. Onze dienstverlening op een rij: Consultancy Ontwerp Project management Realisatie Service Lange Kleiweg 50B 2288 GK Rijswijk Tel A5 adv def.indd :05:47

10 Nieuwe Cisco Global Cloud Index wijst uit: Cloud vormt in 2014 helft belasting van datacenters wie nog mocht twijfelen aan de impact van cloud computing op het datacenter doet er goed aan de nieuwe cisco global cloud index ( ) eens te lezen. hierin schat cisco dat het jaarlijkse dataverkeer als gevolg van het gebruik van cloud-applicaties wereldwijd met een factor 12 zal groeien van 130 exabyte in 2010 tot 1,6 zettabyte in in 2014 zal de helft van de it-belasting van een gemiddeld datacenter het gevolg zijn van het gebruik van de cloud. Hans Vandam is journalist Voor de beeldvorming: een zettabyte komt overeen met een triljoen gigabyte. Anders gesteld: een 1,6 zettabyte is ongeveer het equivalent van 22 triljoen uur streaming muziek of 5 triljoen uur zakelijke webconferencing met een webcam of 1,6 triljoen uur online high definition (HD) videostreaming. Cloud computing is de snelst groeiende component van het datacenterverkeer, dat zal verviervoudigen en met een samengestelde jaarlijkse groei van 33 procent in 2015 een omvang zal hebben van 4,8 zettabyte. Naar schatting is cloud computing momenteel verantwoordelijk voor 11 procent van het datacenterverkeer en dat aandeel zal groeien tot meer dan 33 procent van het totaal in applicatie wordt aangeboden vanuit een private cloud, maar schakelt bij sterk groeiend gebruik een publieke cloud-omgeving bij), datareplicatie en updates. overzicht De Cisco Global Cloud Index ( ) is ontwikkeld om een schatting te maken van de trends en de groei van het wereldwijde datacenter- en cloud gebaseerd IP-verkeer. Netwerk en datacenter worden nauw gekoppeld voor het afleveren van cloud-diensten en dit onderzoek vult de bestaande onderzoeken naar netwerkverkeer aan om nieuwe inzichten te bieden in opkomende trends die van invloed zijn op datacenter- en cloud-architecturen. dcw december trend 10 Het overgrote deel van het datacenterverkeer wordt niet veroorzaakt door eindgebruikers, maar door activiteiten van de datacenters en cloud services die niet zichtbaar zijn voor eindgebruikers, zoals backup en replicatie. In 2015 zal 76 procent van het datacenterverkeer zich binnen het datacenter zelf afspelen. Het gaat dan om werklastverdeling tussen verschillende virtuele machines en allerlei achtergrondtaken. Van het totale verkeer verlaat 17 procent het datacenter om bij de eindgebruiker te worden afgeleverd. Nog eens 7 procent van het totale verkeer wordt gegenereerd tussen datacenters voor activiteiten zoals cloud bursting (een 'Cloud computing is de snelst groeiende component van het datacenterverkeer' De Cisco Global Cloud Index wordt samengesteld op basis van modellering en analyse van diverse primaire en secundaire bronnen, waaronder meer dan 30 terabyte aan gegevens die het afgelopen jaar elke maand werden gegenereerd door diverse datacenters overal ter wereld. Deze gegevens zijn het resultaat van metingen van meer dan 45 miljoen tests van breedbandsnelheid en marktprognoses van derde partijen. De Cisco Global Cloud Index omvat ook een workload transition prognose over de werklastverschuiving van traditionele datacenters naar de cloud, alsmede een Cloud Readiness -analyse van de belangrijkste geografische regio s, die de stand van zaken weergeeft ten aanzien van het vermogen van de netwerken in die regio s om verschillende typen clouddiensten voor bedrijven en consumenten te ondersteunen. bijzonderheden Cloud zal een derde gaan uitmaken van het totale datacenterverkeer:

11 Wereldwijd zal het cloud-verkeer groeien van 11 procent (11 exabyte per maand en 130 exabyte per jaar) van het totale dataverkeer in 2010 tot meer dan een derde van het totale dataverkeer (specifiek 34 procent 137 exabyte per maand en 1,6 zettabyte per jaar) in Meer virtualisatie en betere mogelijkheden om op te schalen zullen een belangrijke stimulans zijn voor de overgang naar de cloud. Wereldwijd cloud-verkeer groeit tweemaal zo snel als het wereldwijde datacenterverkeer: De overgang naar clouddiensten zorgt ervoor dat het wereldwijde cloud-verkeer tweemaal zo snel groeit als het wereldwijde datacenterverkeer. Het wereldwijde datacenterverkeer zal in de periode van 2010 tot 2015 verviervoudigen (33 procent samengestelde jaarlijkse groei), terwijl het wereldwijde cloud-verkeer in de zelfde periode met een factor 12 zal groeien (66 procent samengestelde jaarlijkse groei). Cloud-datacenters bieden betere prestaties, een hogere gebruiksgraad en eenvoudiger beheer dan traditionele datacenters. Virtualisatie dient als belangrijke katalysator voor hardware- en softwareconsolidatie, meer automatisering en een geïntegreerde beveiligingsbenadering. Groei wereldwijd datacenterverkeer: toegenomen met een factor vier in 2015: De prognose is dat het datacenterverkeer ruim zal verviervoudigen, van 1,1 zettabyte in 2010 tot 4,8 zettabyte in 2015, wat neerkomt op een samengestelde jaarlijkse groei van 33 procent. Bronnen van datacenterverkeer: het meeste blijft binnen het datacenter zelf: Van het totale datacenterverkeer in 2015 blijft 76 procent in het datacenter zelf, veroorzaakt door activiteiten zoals opslag en authenticatie tussen virtuele machines. 17 procent van het datacenterverkeer wordt afgeleverd bij eindgebruikers. 7 procent wordt gegenereerd tussen datacenters door activiteiten zoals backup en replicatie. Pieken in eindgebruikersactiviteiten in 2015 meer dan 2,5 het gemiddelde: Voornamelijk vanwege de toename van videogebaseerde consumentendiensten, vertoont het datacenter-naar-eindgebruikerverkeer enkele significante pieken. Naar verwachting zal het gemiddelde datacenterverkeer tijdens primetime piekuren met een factor 2,5 toenemen. Dat vereist planning van aanvullende capaciteit voor datacenters en de cloud, en voor het netwerk. Het on demand model van de cloud is prima geschikt om te voorzien in dit type variabele vraag. Verschuiving van de werklast: In 2010 werd 21 procent van de werklast verwerkt in een op de cloud gebaseerd datacenter en 79 procent in een traditioneel datacenter is het eerste jaar waarin de werklastbalans voor het eerst doorslaat in de richting van de cloud 51 procent van de totale werklast dcw december trend zal in een cloud-omgeving worden verwerkt, versus 49 procent in een traditionele IT-ruimte. In totaal zal de datacenterwerklast in de periode van groeien met een factor 2,7. De cloudwerklast zal in dezelfde periode met een factor 7 toenemen

12 Maleisisch Basis Bay opent vestiging in Amsterdam voor advies over vergroening datacenters Groen slaat hier aan het maleisische basis bay is onlangs neergestreken in amsterdam. de onderneming wil adviezen geven over vergroening van datacenters. een onderwerp dat, getuige de nadruk op energiebesparing bij nieuwe datahotels, in nederland sterk leeft. juist daarom hebben we amsterdam uitgekozen, zegt topman dato praba thiagarajah. hier vinden we een gewillig oor. Teus Molenaar is jorunalist dcw december trend 12 Wie Aziatische tijdschriften en corporate magazines opslaat, kan er niet omheen: de directies van bedrijven laten zich graag op de foto zetten met een of meer hoogwaardigheidsbekleders. Zo ook bij de presentatie van Basis Bay in het Amsterdamse Okura. Thiagarajah wist zich omringd door Paul Bekkers (ambasssadeur van Nederland in Maleisië), Dato' Dr Fauziah Mohd Taib (ambassadrice van Maleisië op overnamepad Om Basis Bay te laten groeien, speurt oprichter en ceo Dato Praba Thiagarajah de markt af naar interessante overnames. Ik hoef niet per se honderd procent eigenaar te zijn van de bedrijven die we overnemen, maar wel genoeg in de melk te brokkelen hebben om het beleid te bepalen. Daarmee verwijst hij eerdere geruchten van een beursgang naar de prullenbak. Thiagarajah is de belangrijkste aandeelhouder van Basis Bay. Hij vertelt dat het bedrijf vanaf de eerste dag winstgevend is geweest. De onderneming is tevens op zoek naar strategische samenwerkingsverbanden om zijn invloed in Maleisië, maar zeker ook daarbuiten te versterken. De firma beschikt over een ruime oorlogskas. Overigens sluit de topman niet uit dat in de toekomst (onderdelen van) de onderneming een beursgang maakt. in Nederland), Marco Winter (executive director van de Malaysian Dutch Business Councel) en tal van anderen. Dato is overigens een eretitel die een Maleisische koning mag verlenen. Thiagarajah is oprichter en directeur van Basis Bay. Aanvankelijk, in beginjaar 1996, handelde de onderneming in refurbished hardware: alle apparatuur die in een datacenter is te vinden in een nieuw, eigentijds jasje. Allengs is de onderneming uitgegroeid op het Aziatisch schiereiland Malakka (Maleisië bestaat ook nog uit een oosters deel op het noordelijke stuk van Borneo) tot een bedrijf dat diensten verleent aan andere, ook Westerse, organisaties, zoals het beheer van infrastructuur en applicaties. In Zuidoost-Azië bouwt en exploiteert het bedrijf tal van datacenters. Tegenwoordig heeft Basis Bay elf vestigingen in Pacific Azië, waaronder Singapore, de Filipijnen en Hong Kong. En nu dan een vestiging in Amsterdam, als springplank naar Europa. holistische visie Thiagarajah beseft dat het al erg druk is in Nederland met de bouw van nieuwe datacenters. Dat is dan ook niet ons doel: wij willen alleen diensten verlenen om anderen te helpen echt groene datacenters te ontwerpen, te bouwen en te exploiteren. Wij hebben Amsterdam gekozen vanwege de talenkennis, het hoog opgeleide arbeidspotentieel én het feit dat in Nederland de bewustwording aangaande duurzaamheid al vrij groot is. We zijn hier geen roepende in de woestijn; integendeel, men begrijpt welke diensten we verlenen. We hadden ook naar het Verenigd Koninkrijk kunnen gaan, maar dat zien wij toch niet als een integraal onderdeel van Europa. Bovendien heb ik al een aantal vrienden in Amsterdam, vertelt hij. De roadshow, onder de naam Langkawi-Amsterdam, is bedoeld om Basis Bay neer te zetten als een onderneming met een holistische visie op Green IT. Daarin speelt de ervaring die Basis Bay heeft opgedaan met het opknappen van tweedehands computerapparatuur een belangrijke rol. Ik heb zelf bij IBM gewerkt; wij zijn wederverkoper voor Cisco in een aantal Aziatische landen en we hebben goede contacten met HP en Sun Microsystems tegenwoordig Oracle, legt Thiagarajah uit. Als het om legacy gaat, weten wij van de hoed en de rand. We kennen de markt, de producten en de technologie. Het is zonde om op zich nog goede apparatuur naar de schroothoop te verwijzen, terwijl ze na een grondige opknapbeurt weer heel goed inzetbaar zijn in de hedendaagse datacenters. Uit ecologisch oogpunt valt hergebruik te

13 verkiezen boven consumptie van steeds weer nieuwe apparatuur. Deze eerste pijler van zijn holistische visie noemt hij smart procurement : slim inkopen. Dan gaat het om het nemen van de juiste beslissingen bij het aanpassen of upgraden van de IT-infrastructuur bij veranderende zakelijke vereisten. Het is belangrijk refurbished apparatuur te overwegen alvorens blindelings nieuwe apparatuur aan te schaffen. In veel gevallen is hergebruik mogelijk. verlenging levensduur Een tweede pijler van zijn visie noemt de Basis Bay-directeur Extending Product Life Cycle. Wij verlengen de levenscyclus van computerapparatuur. Als een leverancier geen ondersteuning meer biedt voor zijn producten, dan wil dat nog niet zeggen dat dat apparaat niet meer naar behoren functioneert en is te onderhouden. In plaats van zich gedwongen te voelen nieuwe apparatuur aan te schaffen, bestaat de mogelijkheid een onderhoudscontract bij ons af te sluiten. APC by Schneider Electric is in dit opzicht blij met onze komst naar Amsterdam, weet hij. Groene datacenters is de derde pijler. In de datacenters die wij in Zuidoost-Azië exploiteren zijn het mechanische en elektrotechnische ontwerp afgestemd op een flexibele vraag naar rekenkracht door onze klanten. Daarbij is het uitermate van belang dat kostenoptimalisatie en efficiënt energiegebruik nauw op elkaar zijn afgestemd. Het allerbelangrijkste om tot een groen datacenter te komen, is dan ook dat de CFO, de CIO en de Facility Manager serieus gezamenlijk rond de tafel gaan zitten om tot een optimale oplossing te komen. Dat is vaak het eerste wat er moet gebeuren. De vierde pijler is de optimalisatie van de bestaande IT-infrastructuur. Dan hebben we het niet alleen over serverconsolidatie en virtualisatie, maar ook over cloud computing en vooral over shared disaster recovery centers. Analoog aan cloud computing, hoef je niet een eigen disaster recovery center te hebben, maar 'Als een leverancier geen ondersteuning meer biedt voor zijn producten, dan wil dat nog niet zeggen dat dat apparaat niet meer naar behoren functioneert en is te onderhouden' kun je die functionaliteit inhuren bij een datahotel dat specifiek is gericht op besherming en herstel van informatie in geval van een calamiteit. Dit alles zorgt voor stroomlijning van het resourcegebruik, hetgeen uiteindelijk leidt tot een lagere Total Cost of Ownership. En daar hoort elke CIO toch naar te streven. negatieve klank De laatste pijler ten slotte omvat green best practices. Als je naar onze historie kijkt, dan dragen we al sinds de oprichting in 1996 duurzaamheidsbeginselen uit en passen we die in onze bedrijfsvoering toe. We hebben het toen niet van de daken geschreeuwd vrijwel niemand lag er toen ook nog wakker van maar duurzaamheid zit wel in onze genen, vertelt Thiagarajah. Om deze reden heeft de onderneming onlangs zijn motto aangepast naar Re-engineering IT for a greener world since Ik denk dat onze slogan voor zichzelf spreekt. Wij haken niet aan op een nieuwe beweging; dit is altijd al onderdeel geweest van onze groei, ons bedrijfsmodel en onze waarden. Het groen-concept is niet iets dat aan onze bedrijfsvoering is toegevoegd; het ís onze bedrijfsvoering. Wij zijn ons bedrijf begonnen met drie onderdelen: enterprise hardware solutions, tech services, en data center recovery. Wij onderdcwdecember trend 13

14 dcw december trend 14 scheidden ons toen van concurrenten door onze klanten te voorzien van uitstekende, refurbished apparatuur. Destijds en misschien nu ook nog wel een beetje had refurbished een negatieve klank in de markt. In tegenstelling tot wat veel mensen denken, is gebruikte apparatuur niet foutgevoelig en zijn ze heel goed inzetbaar binnen een bestaande omgeving door zet te configureren naar de behoeften van de klant. Op grond van onze ervaringen zijn wij van mening dat de meeste apparatuur dubbel zo lang mee kan als een leverancier opgeeft. Hij voegt eraan toe dat de refurbishment tak Interesse in groene datacenters? Kijk dan op een speciale website voor groene IT en opgezet door DatacenterWorks, All IT Rooms, Rittal en Stulz. van de onderneming nu nog zo n tien procent van de omzet voor zijn rekening neemt. best practices Als het over duurzame datacenters gaat, neemt Thiagarajah de term Green Data Center Beyond The Norm in de mond. De jongste datacenters die het bedrijf heeft ontworpen en exploiteert, zijn ontwikkeld om maximale energie-efficiëntie te koppelen aan minimale invloed op de ecologische omgeving. Wij gebruiken uiteraard een plattegrond met warme en koude gangen, passen kostenefficiënte elektriciteitsdistributie naar en tussen de racks, vloeistof gekoelde systemen, waterefficiëntie toe, en zorgen voor een gezond binnenklimaat. Hij wijst erop dat in de loop der jaren heel wat groene kennis is opgebouwd in de datahotels van Basis Bay. Die best IT practices passen we toe in onze advisering aan klanten. Het mag misschien zo zijn dat onze handelwijzen niet perfect zijn en nog steeds voor verbetering in aanmerking komen, we streven er in elk geval naar elke dag ons best te doen. Momenteel exploiteert Basis Bay vier datacenters in Maleisië (twee in Glenmarie Shah Alam). Op de vraag of Basis Bay van plan is ook in Nederland nieuwe datacenters te bouwen en te exploiteren, antwoord Thiagarajah ontkennend. Er zijn hier al heel veel partijen actief. Daar kunnen we niet veel aan toevoegen, zegt hij. Wel kunnen we de bedrijven die datacenters bouwen van advies voorzien over hoe ze dat duurzaam kunnen doen. Op raadgeving ligt in Nederland het accent, maar wie weet wat de rest van Europa voor ons in petto heeft? 'Op grond van onze ervaringen zijn wij van mening dat de meeste apparatuur dubbel zo lang mee kan als een leverancier opgeeft'

15 REINIGEN, RECONDITIONEREN EN CONSERVEREN VAN KLIMAATTECHNISCHE INSTALLATIES PROGREEN CONDENSORCOATING Duurzaam elastisch Wering vuilaangroei Goed geleidend Alu-membraam Titaandioxide Zeer goede hechting en bescherming Watergedragen GROEN! Kijk voor meer informatie op: Bunsenstraat GC Dordrecht T Conpro adv..indd :16:15 People are the basis for our success: clients, employees, partners and stakeholders. And many other people whose lives we want to improve through our work. That is what makes us a people s business. Close to the markets, in which our clients operate and close to their projects, in which we are personally involved. Worldwide, local Tebodin. Always close. Part of Royal BAM Group Tebodin always close Datacenter services Our ability to offer consulting and engineering services provides our clients with a single point of contact for all their needs. Our datacenter specialists are on hand with the experience and expertise necessary to assist in the selection, development, design, construction and maintenance of datacenters on both greenfield and brownfield sites. For further information please contact Bramske Dudok van Heel via

16 Decos betrekt futuristisch hoofdkantoor Datacenter als kloppend hart het space businesspark in noordwijk is sinds enkele maanden een nieuw, opvallend gebouw rijker: het hoofdkantoor van de decos technology group. het futuristische gebouw laat zich nog het best vergelijken met een zojuist uit de lucht gevallen meteoriet. middenin het gebouw op de tweede etage, letterlijk in het hart, bevindt zich een datacenter. de koeling daarvan was geen alledaagse opgave. het systeem van een verrassende leverancier bracht uitkomst. Hans Lamboo is journalist dcw december praktijk 16 De opvallende architectuur van de buitenkant dicteert de indeling aan de binnenzijde: de ruimten zijn onregelmatig van grootte en vorm. Het interieur is licht en de ruimten hebben veel glazen binnenwanden. Wij zijn een transparant bedrijf en iedereen mag zien wat er achter de wanden gebeurt, zegt Paul Veger CEO Decos Technology Group. Ik had natuurlijk kunnen kiezen voor een standaardkantoor ergens op een industrieterrein. Maar ik wil onze mensen graag een prettige, inspirerende werkomgeving bieden. Wij omarmen Het Nieuwe Werken en ik wil dat medewerkers hier graag naartoe komen. Het futuristische gebouw heeft drie lagen, met elkaar verbonden door witte trappen, zodat de medewerkers zich enige lichaamsbeweging moeten getroosten om op een andere vloer te komen. Er is wel een lift in het pand, maar die wordt amper gebruikt. Op enkele plaatsen zijn muurvullende afbeeldingen van ruimtetaferelen aangebracht, die het toch al spacy ogende gebouw verder verbindt met de nabije omgeving waar de European Space Agency en de Space Expo gevestigd zijn. Zelfs het terrein om het gebouw heen heeft nog het meest weg van het oppervlak van de planeet Mars. transparant In deze tijden van outsourcing, offshoring en cloud computing heeft Veger toch gekozen voor een inpandig datacenter, naast een groot eigen datacenter in Amsterdam dat wordt gebruikt voor de productieomgeving. Software is een ontastbaar, onzichtbaar goed. Het feit dat we de techniek in de buurt hebben, zorgt ervoor dat we er toch op een bepaalde manier contact mee hebben. Een softwareonderneming zonder techniek in huis, dat zou toch bijzonder zijn. Ik ben zelf een technicus in hart en nieren en ik heb er plezier in om de techniek dichtbij te hebben. Ik vind het gewoon mooi. Het datacenter in Noordwijk wordt gebruikt om het interne netwerk, inclusief mobiel, te faciliteren en als testomgeving. Daarnaast biedt het de mogelijkheid om live demo-omgevingen te draaien. Tot de klanten van Decos behoren veel overheden. Daardoor ziet het bedrijf zich geconfronteerd met de hoge eisen die aan datasecurity worden gesteld. We kunnen niet zomaar elke vorm van cloudopslag gebruiken. Amazon is voor onze klanten niet geschikt omdat het onder Amerikaanse wet- en regelgeving valt. Wij moeten de zaken toch vaak heel anders inrichten, bijvoorbeeld met een private cloud, waarmee we een meer beheerste omgeving kunnen bieden. En de overheid heeft een eigen cloud waarmee we dingen doen, zegt Veger. decos Decos is een Nederlands softwarebedrijf, gespecialiseerd in oplossingen op het gebied van document- en informatiebeheer. Sinds de oprichting in 1987 heeft het bedrijf diverse succesvolle applicaties op de markt gebracht. Met de introductie van de complete en veelzijdige oplossing voor document- en recordmanagement Decos D5, geldt Decos als één van de belangrijkste spelers in Nederland op de markt van documentbeheer. Daarnaast biedt het het geavanceerde fleet-managementsysteem Decos Cartracker en heeft het een Software Development Center in India, waar zowel eigen producten als klantspecifiek maatwerk wordt ontwikkeld. Meer informatie:

17 Buitenzijde van het hoofdkantoor van Decos Technology Group in Noordwijk, een ontwerp van de architecten van Inbo Rijswijk. Ik geef de voorkeur aan een modern koudemiddel. dcw december praktijk 17

18 dcw december praktijk 18 Het koelsysteem is echt een apart systeem. Zijn eigen kantoor op de tweede etage met glazen binnenwand is slechts enkele meters verwijderd van de glazen deur naar het datacenter. Liever had hij de hele wand tussen het datacenter en de gang van glas gemaakt. Maar dan zouden we in de knoop komen met isolatiewaarden. We hebben dus gekozen voor glazen deuren. Daar is best wel strijd over geweest. Maar techniek is het hart van ons bedrijf. Onze missie is: we verbinden mensen met elkaar en met hun informatie. En dat is iets wat we ook in het gebouw tot uiting willen laten komen. modern koelmiddel Dick van der Lely, van installatiebedrijf Lobbezoo, is vanaf het begin betrokken geweest bij de opzet van het datacenter. De keuze voor deze ruimte vormde tegelijk de restricties voor de te installeren koelapparatuur. Ik kan hier geen grote luchtsystemen inbouwen en de architect stond niet toe dat er apparatuur op het dak werd geplaatst. De keuze was dus beperkt. Daar komt bij dat ik in deze ruimte beslist niet met water wilde koelen. Dat leek me erg onverstandig. Ik geef de voorkeur aan een modern koudemiddel. Tien jaar geleden kon de koeling met water preciezer worden ingeregeld dan met de toen beschikbare koudemiddelen. Dat is inmiddels achterhaald, stelt Van der Lely. We gebruiken bij Decos een installatie van Mitsubishi Electric met koelmiddel 410a. Daar kun je uiterst nauwkeurig mee regelen. Deze door Alklima op de markt gebrachte systemen zijn van grote kwaliteit met bewezen technologie, dus daar valt weinig tot geen uitval van te verwachten. Mochten zich toch voor mij onoplosbare problemen voordoen, dan kan ik altijd een beroep doen op mensen van Alklima of de fabrikant zelf. Het is van groot belang dat je je als installateur én als klant verzekerd weet van goede, betrouwbare back-up. Ook daarom is de keuze gevallen op dit bedrijf. Omdat de manier van werken gewoon heel prettig is. Daarbij weet je dat je kwaliteitsapparatuur binnenhaalt. Natuurlijk, het kan altijd goedkoper. Het kan ook veel duurder. Ik vind de prijs-kwaliteitsverhouding gewoonweg goed. gok wagen Van der Lely adviseerde Decos om voor een redundant systeem te kiezen. De twee units wisselen elkaar volgens een ingegeven schema af, zodat beide units evenveel worden gebruikt. Bovendien werkt de ene unit als fail-over voor de andere, en kan bijspringen met aanvullende koelcapaciteit, mocht dat nodig zijn. Dat zijn belangrijke keuzes. We hadden het ook geen redundant systeem kunnen neerzetten en kunnen kiezen voor één enkele unit en erop vertrouwen dat die units nooit storingen geven. Dan waag je de gok. Durf je dat? Dat mag de opdrachtgever zeggen, stelt Van der Lely. Ik vind het reëel om er rekening mee te houden dat je ooit een keer problemen krijgt. Maar met een A-merk zul je minder snel problemen krijgen dan met een goedkoper systeem. Bij Decos herbergt het datacenter de corebusiness en dan kun je beter voor deze oplossing kiezen. En dat is ook Vegers visie, zijn manier van werken. Hij wil gewoon dat het goed is. Het datacenter is uitgevoerd als een kamer in een kamer. Dit om aan alle eisen op het gebied van isolatie te kunnen voldoen. De toegang tot het datacenter is dan ook een sluis, met aan twee zijden een glazen deur. Vanaf de gang is de binnenzijde van het datacenter goed te zien maar absoluut niet te horen. Een wonder van isolatie, want het geluid in de serverruimte is oorverdovend. Vanuit in de vloer geplaatste roosters wordt gekoelde lucht in de ruimte geblazen. Onder de roosters zijn gekleurde tl-balken geplaatst die voor afwisselende kleuren zorgen. Dat is een overblijfsel uit ons vorige gebouw, vertelt Alain van Hanegem, beheerder van het datacenter. Daar hingen de tl-buizen in het dak. Ze pasten hier mooi onder de roosters in de vloer. Het is puur ter decoratie, maar het geeft wel een passende sfeer. onder water staan Bij de inrichting van het datacenter werd geïnvesteerd in nieuwe Juniper-apparatuur. Het center huisvest de virtuele clusters van de kantooromgeving, een OTA-omgeving, een productieomgeving en verschillende publicatiesystemen die onder meer webservices leveren. Er worden ook data opgeslagen, maar alleen voor eigen gebruik. In ons datacenter in Amsterdam zit echt de grote bulk aan data. Hier gaat het koelsysteem De serverruimte van Decos wordt gekoeld door twee PFD P 250 VM E-binnenunits met twee PUHY P 250-buitendelen uit de PFDdownflowserie van Mitsubishi Electric. Door de toepassing van de inverterregeling en een speciaal ontwikkelde verdamper is het aandeel van de voelbare warmte 0,93. Bij een binnenconditie van 22 C en 42 procent RV wordt zelfs een voelbare warmte van 100 procent gehaald. Dit houdt in dat er geen ontvochtiging plaatsheeft. De inverterregeling kan exact het gevraagde vermogen leveren waardoor er een nauwkeurig geregelde atmosfeer ontstaat met een temperatuurgradiënt van +/- 1 C. De toegepaste invertertechniek behoort tot de meest energiezuinige DX-systemen en is ook toegepast in de PFD-downflowserie, waardoor een koelsysteem ontstaat met een hoge COP. De buitenunits hebben een scrollcompressor en de twee PFD-units zijn standaard voorzien van een back-up en rotatiefunctie. De back-upfunctie faciliteert zowel fail-over als eventueel nodige additionele capaciteit. De ingebouwde rotatiefunctie zorgt ervoor dat de systemen automatisch van bedrijf wisselen volgens een ingegeven schema. Hierdoor zullen de units elk evenveel draaiuren maken en dus een gelijkmatige slijtage kennen. Meer informatie:

19 om enkele tientallen terabytes, zegt Van Hanegem. Het datacenter is echt op de groei gemaakt: we hebben zes racks ruimte waarvan we ongeveer een derde gebruiken. We kunnen voorlopig nog voort, want nieuwe technologie zorgt er voortdurend voor dat steeds meer data op steeds minder ruimte kunnen worden opgeslagen. Opvallend is dat het datacenter op de tweede etage gehuisvest is. De meeste bedrijven kiezen voor de kelder. Dat is logistiek misschien handiger, maar als die kelder bijvoorbeeld onder water komt te staan, heb je een enorm probleem, vindt Van der Lely. Ook dat risico hebben we willen uitsluiten. En geloof het of niet: tijdens de bouw heeft de kelder inderdaad onder water gestaan. De juistheid van de keuze werd bevestigd. Om er met een knipoog aan toe te voegen: Bovendien vindt Veger het prachtig dat het datacenter zich zo dicht bij zijn kantoor bevindt. met rust laten De klimaatbeheersing van het kantoorgebouw is een apart systeem in een aparte ruimte: recht boven het datacenter. De vloer is dan ook speciaal waterdicht en watervast gemaakt. Want er is altijd zoiets als condensafvoer. Stel dat daar ooit eens iets mee is, dan komt het datacenter niet in de problemen, zegt hij. Het koelsysteem van het datacenter is echt een apart systeem. We willen het volledig stand alone houden om zoveel mogelijk risico s op storingen uit te sluiten. Dat is ook de reden dat we bijvoorbeeld geen warmte hergebruiken. Als je het systeem zoveel mogelijk met rust laat en laat doen waar het voor is gemaakt, is de kans op storingen immers het kleinst. We kunnen niet zomaar elke vorm van cloud-opslag gebruiken. dcw december praktijk 19

20 Oplopende temperatuur stelt nieuwe eisen Schleifenbauer voegt vochtigheidssensor toe aan PDU's de grenzen voor temperatuur en vochtigheid in computerzalen staan ter discussie en hun bereik wordt steeds groter. maar is dit een reden om het niet meer zou nauw te nemen? schleifenbauer products denkt van niet en voegt daarom als optie een vochtigheidssensor toe aan zijn pdu s. Dominique Wilms os computerroom expert en adviseur van Schleifenbauer Products. dcw december trend 20 De noodzaak van een stabiele temperatuur wordt in het algemeen wel aanvaard, maar het controleren en opvolgen van de vochtigheid staat nogal eens ter discussie. Van oudsher stelt men dat lage vochtigheid aanleiding geeft tot statische elektriciteit (en de daarmee gepaard gaande ontladingen - ESD), terwijl hoge vochtigheid een risico geeft tot condensatie (het neerslaan van het water in de warme lucht op koude delen). Door het verhogen van de temperaturen in de zalen en de aanzienlijke temperatuurverschillen tussen de voorzijde en achterzijde van een IT-rack moeten we dus extra opletten met condensatie. Hoe warmer de lucht hoe meer water deze kan bevatten. We spreken immers over 'relatieve vochtigheid'. gekoelde lucht lekken Ook in computerruimtes geldt: meten is weten. De leveranciers van de gespecialiseerde koelsystemen voor de computerzalen gebruiken de metingen voor het aansturen van hun systemen. Een professioneel datacenter zal de informatie van deze systemen of enkele individuele sondes verspreid over de zaal inlezen via hun BMS (building management system). Vervolgens zal men er wat grafiekjes mee produceren om hun klanten te bewijzen dat ze netjes binnen de SLA blijven of om voor het geval van een storing - het verloop te documenteren. Deze aanpak geeft echter alleen zicht op de volledige zaal of op bepaalde zones. Het biedt weinig informatie over - zeg maar - 'plaatselijke' situaties. Laat staan dat het enige informatie geeft over de interne gesteldheid van een IT-rack. Het meten van temperatuur en vochtigheid in de IT-racks biedt dan ook een duidelijke toegevoegde waarde. Dit maakt het in de eerste plaats mogelijk om een beter inzicht te krijgen in de luchtstromingen, zodat de aanvoer van gekoelde lucht efficiënter te gebruiken of preventief op te treden. Ook is het door deze metingen mogelijk een inzicht krijgen in de veranderingen. Elke serieuze afwijking van de gemiddelde temperatuur en vochtigheid vereist dan ook een nader onderzoek en een eventuele tuning. Zo kan een een plotselinge wijziging van de vochtigheid een indicatie zijn dat een kabeldoorvoer naar de verhoogde vloer niet is teruggeplaatst en er dus gekoelde lucht 'lekt'. Of dat blanking panels zijn verwijderd en er een 'kortsluiting' is ontstaan van de luchtstroom binnen het rack. De meetresultaten kunnen ook gebruikt worden om de leverancier van IT-systemen te bewijzen dat de apparatuur wordt gebruikt binnen de toegelaten grenzen, hetgeen nuttig kan zijn bij geschillen oer garantieregelingen in het geval de producent een inbreuk op de gebruiksomstandigheden inroept. prijsdaling De meetapparatuur is de laatste jaren sterk in prijs gedaald en kan in veel gevallen via SNMP worden uitgelezen en gekoppeld aan de gebruikelijke IT-monitoringsystemen. Deze leveren op hun beurt grafische voorstellingen die het interpreteren van de meetresultaten eenvoudiger maakt. Zij beschikken veelal over een systeem om afwijkingen te rapporteren of alarmeringen te versturen of de gemeten waarden te gebruiken om een CFD ( computational flow diagram ) voorstelling te maken. Het meten van de vochtigheid en temperatuur op enkele niveaus op de voorzijde en achterzijde van het IT-rack is dus een haalbare kaart geworden om de complexe omgeving van een computerzaal efficiënter en betrouwbaar te beheren.

Cloud Ready Datacenters

Cloud Ready Datacenters Cloud Ready Datacenters Door Kurt Glazemakers, CTO Terremark Europe November 2010 1 Inleiding Cloud computing heeft op verschillende niveaus invloed op de inrichting van een datacenter. Met als aanjager

Nadere informatie

Naar de cloud: drie praktische scenario s. Zet een applicatiegerichte cloudinfrastructuur op. whitepaper

Naar de cloud: drie praktische scenario s. Zet een applicatiegerichte cloudinfrastructuur op. whitepaper Naar de cloud: drie praktische scenario s Zet een applicatiegerichte cloudinfrastructuur op whitepaper Naar de cloud: drie praktische scenario s Veel bedrijven maken of overwegen een transitie naar de

Nadere informatie

Vervang uw verouderde hardware

Vervang uw verouderde hardware Whitepaper Vervang uw verouderde hardware Dedicated of Cloud? Alles over virtualisatie. Wat is het, hoe werkt het en wat zijn de voordelen? INHOUD» Wat is virtualisatie?» Wat is een Virtual Server?» Besparen

Nadere informatie

Intelligente energiemeters voor datacenters

Intelligente energiemeters voor datacenters Intelligente energiemeters voor datacenters Waarom meten? Elektrische energie is de duurste van alle variabele kosten in een datacenter. Alleen daarom al is het goed om het verbruik met energiemeters in

Nadere informatie

Fors besparen op uw hostingkosten

Fors besparen op uw hostingkosten Whitepaper Fors besparen op uw hostingkosten Hoe kunt u een kostenvoordeel behalen zonder dat dat ten koste gaat van de kwaliteit van uw dienstverlening? INHOUD» De hostingmarkt» Cloud technologie» Uitbesteden

Nadere informatie

Datacenter Netwerk Trends in Nederland. Peter Vermeulen Pb7 Research

Datacenter Netwerk Trends in Nederland. Peter Vermeulen Pb7 Research Datacenter Netwerk Trends in Nederland Peter Vermeulen Pb7 Research Agenda Over het onderzoek Impact van IT trends op het datacenter Investeren in het datacentrum van morgen Visie en draagvlak Conclusies

Nadere informatie

CENTRIC MAGAZINE ICT INFRA STRUCTUREN. Opening nieuw kantoor. door virtualisatie. datacenters met zeer hoge snelheid

CENTRIC MAGAZINE ICT INFRA STRUCTUREN. Opening nieuw kantoor. door virtualisatie. datacenters met zeer hoge snelheid CENTRIC MAGAZINE ICT INFRA STRUCTUREN JAARGANG 7, NUMMER 3, RAVU: Business Intelligence is een proces Opening nieuw kantoor Moordrecht Saxion bespaart fors door virtualisatie Glasvezelring verbindt datacenters

Nadere informatie

DICHTBIJ EN BETROUWBAAR Een betrouwbaar, milieubewust en innovatief datacentrum bij u in de regio.

DICHTBIJ EN BETROUWBAAR Een betrouwbaar, milieubewust en innovatief datacentrum bij u in de regio. DICHTBIJ EN BETROUWBAAR Een betrouwbaar, milieubewust en innovatief datacentrum bij u in de regio. EEN UITERST MODERN EN KLANTVRIENDELIJK DATACENTRUM. Gelegen op een perfecte locatie tussen Groningen en

Nadere informatie

Customer Case CED. Feiten in het kort:

Customer Case CED. Feiten in het kort: Feiten in het kort: Bedrijf: European Claim Experts Branche: Verzekeringen Werknemers: 1.150 Activiteiten: Internationale Claims management en Expertise Oplossing: Opbouw Mendix-platform voor het flexibel

Nadere informatie

Garandeer de continuïteit van uw dienstverlening

Garandeer de continuïteit van uw dienstverlening Whitepaper Garandeer de continuïteit van uw dienstverlening Hoe voorkomt u downtime? Hoe vermindert u de impact als het toch optreedt? Hoe bent u zo snel mogelijk weer online? INHOUD» Technische mogelijkheden»

Nadere informatie

Meerdere clouds samensmeden tot één grote, hybride omgeving

Meerdere clouds samensmeden tot één grote, hybride omgeving Cloud of Clouds Meerdere clouds samensmeden tot één grote, hybride omgeving whitepaper CUSTOM 1 Bedrijven maken steeds vaker gebruik van meerdere clouddiensten, omdat ze aan iedereen in de organisatie

Nadere informatie

Intern (On-Premise) Co-Location Infrastructure-as-a-Service (IaaS) Platform-as-a-Service (PaaS)

Intern (On-Premise) Co-Location Infrastructure-as-a-Service (IaaS) Platform-as-a-Service (PaaS) Tot een aantal jaren geleden was het redelijk vanzelfsprekend om in een gebouw met een groot aantal werkplekken een eigen serverruimte te maken. Dit heeft nog steeds een aantal voordelen. Vandaag de dag

Nadere informatie

Geeft richting in de wereld

Geeft richting in de wereld Geeft richting in de wereld werled van IT I T- m a k e l a a r IT-makelaar Hardware Software Wireless Cloud Virtualisatie Mobility Werkplek Data center Hardware Software Wireless Cloud Virtualisatie Mobility

Nadere informatie

Shared Service Center. Elkaar ontmoeten in het Shared Service Center

Shared Service Center. Elkaar ontmoeten in het Shared Service Center Shared Service Center Elkaar ontmoeten in het Shared Service Center Programma Inleiding thema Het Shared Service Center Diner Het Shared Service Center (vervolg) Coach Opdrachtgever Studenten / medewerkers

Nadere informatie

Introductie Overwegingen bij het gebruik van PUE In de meting op te nemen elementen Ontwerp gebaseerd op volledige capaciteit Toepassing van PUE

Introductie Overwegingen bij het gebruik van PUE In de meting op te nemen elementen Ontwerp gebaseerd op volledige capaciteit Toepassing van PUE PUE Het is algemeen geaccepteerd dat er iets moet gebeuren om het energieverbruik en de CO2-uitstoot van datacenters terug te dringen. Er is immers nu al sprake van een significant energieverbruik en een

Nadere informatie

in verhuur van IT en multimedia.

in verhuur van IT en multimedia. in verhuur van IT en multimedia. slim veilig voordelig bezoekers hebben de boodschap ontvangen Livingston levert jaarlijks voor meer dan 200 beurzen, evenementen en congressen IT-oplossingen op maat. Dit

Nadere informatie

Frank Krommenhoek. Smart LED

Frank Krommenhoek. Smart LED Frank Krommenhoek Smart LED Achtergrond Agenda Trends in (LED) verlichting Concept Smart LED Case Total Smart Building ICT neemt een steeds belangrijkere rol in als backbone van de organisatie ook voor

Nadere informatie

Ontzorgen Met alle denkbare diensten

Ontzorgen Met alle denkbare diensten In 1993 zijn Frank Scholten en Dion Awater een bedrijf gestart, omdat zij een duidelijke visie hadden op de IT-wereld: IT moet eenvoudiger! Samen met een aantal gedreven vakmensen begonnen zij aan hun

Nadere informatie

www.econocom.com Optimaliseer het gebruik van uw IT en Telecom infrastructuur

www.econocom.com Optimaliseer het gebruik van uw IT en Telecom infrastructuur www.econocom.com Optimaliseer het gebruik van uw IT en Telecom infrastructuur Efficiëntie Meegaan met de tijd Mobiliteit De markt verandert evenals onze manier van werken. Het leven wordt mobieler en we

Nadere informatie

Waar moet u op letten bij het kiezen van een datacenter! it starts here

Waar moet u op letten bij het kiezen van een datacenter! it starts here kiezen van een datacenter! it starts here Inleiding Wanneer gekozen wordt voor een extern datacenter, dan wordt er vaak eerst gekeken naar een datacenter dat dicht in de buurt ligt. Dit is eenmaal makkelijk

Nadere informatie

Duurzame systemen. Comfortabel genieten, maximale energiebesparing. Het goede gevoel, het juiste te doen. 01-10 - 2015

Duurzame systemen. Comfortabel genieten, maximale energiebesparing. Het goede gevoel, het juiste te doen. 01-10 - 2015 Duurzame systemen Comfortabel genieten, maximale energiebesparing 01-10 - 2015 Het goede gevoel, het juiste te doen. Onbezorgde luxe, duurzaam leven! Energiezuinig dankzij bodem-, lucht- en zonnewarmte

Nadere informatie

Partneren met een Cloud broker

Partneren met een Cloud broker Partneren met een Cloud broker Vijf redenen om als reseller te partneren met een Cloud broker Introductie Cloud broker, een term die je tegenwoordig vaak voorbij hoort komen. Maar wat is dat nu precies?

Nadere informatie

Cloud vraagt om een ander type datacenter- en IT-manager. Ben Meesters, SPIE ICS

Cloud vraagt om een ander type datacenter- en IT-manager. Ben Meesters, SPIE ICS Cloud vraagt om een ander type datacenter- en IT-manager Ben Meesters, SPIE ICS Vernieuwing van onze steden Ontwikkeling van gerichte oplossingen voor groeiende behoeften op het gebied van energieprestatie,

Nadere informatie

Koel uw producten duurzaam én efficiënt met de ZEAS van Daikin.

Koel uw producten duurzaam én efficiënt met de ZEAS van Daikin. Tot wel 25% minder energieverbruik en co 2 -uitstoot Koel uw producten duurzaam én efficiënt met de ZEAS van Daikin. Ontdek hoe duurzame ambities en commerciële doelstellingen samenkomen in uw koelschap.

Nadere informatie

Hoe zet u virtualisatie slim in bij forensische onderzoeksomgevingen?

Hoe zet u virtualisatie slim in bij forensische onderzoeksomgevingen? Hoe zet u virtualisatie slim in bij forensische onderzoeksomgevingen? ir. Ronald van Vugt ronald@netwell.eu Aanleiding Deze presentatie is ontstaan naar aanleiding van een nieuw architectuur ontwerp voor

Nadere informatie

Blackboard. Jan Willem van der Zalm Director EMEA, Blackboard Managed Hosting DATE

Blackboard. Jan Willem van der Zalm Director EMEA, Blackboard Managed Hosting DATE Blackboard Managed Hosting SURF Cloud Vendordag Jan Willem van der Zalm Director EMEA, Blackboard Managed Hosting DATE 2 Agenda SURF Cloud strategie Blackboard Managed Hosting & Private Cloud Blackboard

Nadere informatie

Factsheet CLOUD DESIGN Managed Services

Factsheet CLOUD DESIGN Managed Services Factsheet CLOUD DESIGN Managed Services CLOUD DESIGN Managed Services We ontwerpen flexibele en kosteneffectieve cloud-architecturen als fundament voor uw digitale platform(en). De ontwikkelingen binnen

Nadere informatie

geotherm hybride systeem

geotherm hybride systeem geotherm hybride systeem Duurzaam comfort door slimme samenwerking 01-08 - 2015 Het goede gevoel, het juiste te doen. Volop comfort Verwarmen, koelen én heerlijk warm water Met het geotherm hybride systeem

Nadere informatie

Factsheet CLOUD MANAGEMENT Managed Services

Factsheet CLOUD MANAGEMENT Managed Services Factsheet CLOUD MANAGEMENT Managed Services CLOUD MANAGEMENT Managed Services Met Cloud Management beheren we uw cloud-omgeving en ontzorgen we u 24x7. De ontwikkelingen binnen cloud computing volgen elkaar

Nadere informatie

Bring it To The Cloud

Bring it To The Cloud Whitepaper Imtech ICT Communication Solutions, Rivium Boulevard 41 2909 LK Capelle a/d IJssel T +31 88 988 96 00, info.cs@imtech.nl, www.imtech-ict.nl/cs Imtech Voor organisaties is de keuze over hoe

Nadere informatie

nergiebesparing in de ICT

nergiebesparing in de ICT nergiebesparing in de ICT Een koud kunstje? 10 April Green IT Energy Solutions Niels Sijpheer 3671 Meter (Q=m.g.h) 100 kg massa en 1 kwh arbeid: Hoe hoog kom ik? A Minder dan100 meter B Tussen 100 en 1000

Nadere informatie

GRUNDFOS pump audit HOE EFFICIËNT EN DUURZAAM ZIJN UW POMPEN?

GRUNDFOS pump audit HOE EFFICIËNT EN DUURZAAM ZIJN UW POMPEN? GRUNDFOS pump audit HOE EFFICIËNT EN DUURZAAM ZIJN UW POMPEN? Een Grundfos pump audit creëert duidelijkheid Is duurzaamheid één van de doelstellingen in uw organisatie? Steeds meer bedrijven en (semi-)

Nadere informatie

Hoge beschikbaarheid bij Lips Textielservices Johan Westerduin, Transfer Solutions

Hoge beschikbaarheid bij Lips Textielservices Johan Westerduin, Transfer Solutions Hoge beschikbaarheid bij Lips Textielservices Johan Westerduin, Transfer Solutions 22 April, 2010 Woerden, Nederland Introductie Transfer Solutions Transfer Solutions is een gespecialiseerde

Nadere informatie

Applicatierationalisatie? Probeer het eens met BPM

Applicatierationalisatie? Probeer het eens met BPM Applicatierationalisatie? Probeer het eens met BPM Applicatierationalisatie? Probeer het eens met BPM Vrijwel iedere CIO streeft naar lagere kosten en een grotere flexibiliteit van de IT-omgeving. Organisaties

Nadere informatie

Agenda. Aanleiding NPR 5313. Aanleiding NPR 5313. Aanleiding NPR 5313. Normontwikkeling. Opbouw NPR 5313. Feedback. Computerruimtes en datacenters

Agenda. Aanleiding NPR 5313. Aanleiding NPR 5313. Aanleiding NPR 5313. Normontwikkeling. Opbouw NPR 5313. Feedback. Computerruimtes en datacenters Agenda Aanleiding NPR 5313 Normontwikkeling Computerruimtes en datacenters NEN Nederlandse Praktijk Richtlijn 5313 Federatie Het Instrument IT ROOM INFRA Raymond van den Tempel Jeffrey Gadellaa 6 november

Nadere informatie

Desktop Delivery: een zakelijke afweging

Desktop Delivery: een zakelijke afweging Desktop Delivery: een zakelijke afweging Client - Server, SBC, virtuele desktops, virtuele applicaties of een virtueel besturingssysteem? Er zijn genoeg mogelijkheden om desktop functionaliteit aan de

Nadere informatie

Netwerken, telefoondiensten en telefoonapparatuur

Netwerken, telefoondiensten en telefoonapparatuur Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van Netwerken, telefoondiensten en 1. Scope/afbakening Dit document behandelt drie ICT-gerelateerde productgroepen tegelijk. Deze productgroepen

Nadere informatie

EIGENSCHAPPEN CONVERGED HARDWARE

EIGENSCHAPPEN CONVERGED HARDWARE EIGENSCHAPPEN CONVERGED HARDWARE Eigenschappen Converged Hardware 1 van 8 Document Informatie Versie Datum Omschrijving Auteur(s) 0.1 29-09-2015 Draft Remco Nijkamp 0.2 29-09-2015 Volgende Versie opgesteld

Nadere informatie

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together Gids voor werknemers Rexel, Building the future together Editorial Beste collega s, De wereld om ons heen verandert snel en biedt ons nieuwe uitdagingen en kansen. Aan ons de taak om effectievere oplossingen

Nadere informatie

FHI IT ROOM INFRA 2009

FHI IT ROOM INFRA 2009 FHI IT ROOM INFRA 2009 Rittal Energiebesparende koelsystemen Elbert Raben Product Manager Cito Benelux Holding Opgericht in 1978 280 werknemers in de Benelux Financieel-, automatiseringsen personeelsmanagement

Nadere informatie

VOOR EN NADELEN VAN DE CLOUD

VOOR EN NADELEN VAN DE CLOUD VOOR EN NADELEN VAN DE CLOUD VOOR EN NADELEN VAN DE CLOUD Cloud storage. Back-up in de cloud. Er zijn verschillende benamingen voor diensten die computergebruikers in staat stellen om hun documenten en

Nadere informatie

Canon s visie op digitale transformatie van organisaties. you can

Canon s visie op digitale transformatie van organisaties. you can Canon s visie op digitale transformatie van organisaties you can Digitale transformatie van organisaties Als we kijken naar de belangrijkste ontwikkelingen op het gebied van communicatie in de afgelopen

Nadere informatie

Exact Online. Uw financiële cockpit op internet

Exact Online. Uw financiële cockpit op internet Exact Online Uw financiële cockpit op internet Eenvoudig online boekhouden Een onderneming staat of valt met haar financiële beleid. Met inzicht in de omzet, winst en cashflow nu en in de toekomst. Een

Nadere informatie

Microsoft; applicaties; ontwikkelaar; developer; apps; cloud; app; azure; cloud computing; DevOps; microsoft azure

Microsoft; applicaties; ontwikkelaar; developer; apps; cloud; app; azure; cloud computing; DevOps; microsoft azure Asset 1 van 7 Over het bouwen van cloudoplossingen Gepubliceerd op 24 february 2015 Praktische handleiding voor ontwikkelaars die aan de slag willen met het maken van applicaties voor de cloud. Zij vinden

Nadere informatie

PUBLIEKE, PRIVATE OF HYBRIDE CLOUD?

PUBLIEKE, PRIVATE OF HYBRIDE CLOUD? North Trade Building Noorderlaan 133/8 B-2030 Antwerpen T +32 (0) 3 275 01 60 F +32 (0) 3 275 01 69 www.nucleus.be PUBLIEKE, PRIVATE OF HYBRIDE CLOUD? HOE MAAK IK DE KEUZE? NUCLEUS Hosting Solution Builder

Nadere informatie

Gedegen Cloud management volgens Mirabeau

Gedegen Cloud management volgens Mirabeau Managed Services Managed Services Met Cloud Management beheren we uw cloud-omgeving en ontzorgen we u 24x7. De ontwikkelingen binnen cloud computing volgen elkaar in hoog tempo op. Regelmatig worden er

Nadere informatie

zorgeloos werken in de cloud

zorgeloos werken in de cloud metacom cloud functionele mogelijkheden zorgeloos werken in de cloud vanmeijel.nl bouwen kan simpeler Metacom is één van de meest bedrijfskritische applicaties binnen uw organisatie. De beschikbaarheid,

Nadere informatie

Vertrouwen is het sleutelwoord bij outsourcen. IS Interned Services: Outsourcen doe je samen op basis van gelijkwaardig partnership

Vertrouwen is het sleutelwoord bij outsourcen. IS Interned Services: Outsourcen doe je samen op basis van gelijkwaardig partnership Vertrouwen is het sleutelwoord bij outsourcen IS Interned Services: Outsourcen doe je samen op basis van gelijkwaardig partnership Vertrouwen is het sleutelwoord bij outsourcen IS Interned Services: Outsourcen

Nadere informatie

Hoe zorgt u voor maximale uptime met minimale inspanning?

Hoe zorgt u voor maximale uptime met minimale inspanning? Hoe zorgt u voor maximale uptime met minimale inspanning? Qi ict Delftechpark 35-37 2628 XJ Delft T: +31 15 888 04 44 F: +31 15 888 04 45 E: info@qi.nl I: www.qi.nl De service-overeenkomsten van Qi ict

Nadere informatie

Retrofit Cooling Solutions

Retrofit Cooling Solutions Keyboard In computing, a computer keyboard is a typewriter-style device which uses an arrangement of buttons or keys to act as a mechanical lever or electronic switch. Following the decline of punch cards

Nadere informatie

Software Defined Datacenter Visie van Cisco. Erwin uit de Bos Datacenter Strategie Specialist NL euitdebo@cisco.com Versie: 5 februari 2015

Software Defined Datacenter Visie van Cisco. Erwin uit de Bos Datacenter Strategie Specialist NL euitdebo@cisco.com Versie: 5 februari 2015 Software Defined Datacenter Visie van Cisco Erwin uit de Bos Datacenter Strategie Specialist NL euitdebo@cisco.com Versie: 5 februari 2015 Tomorrow Starts Here. Make amazing things happen by connecting

Nadere informatie

Incore Solutions Learning By Doing

Incore Solutions Learning By Doing Incore Solutions Learning By Doing Incore Solutions Gestart in November 2007 Consultants zijn ervaren met bedrijfsprocessen en met Business Intelligence Alle expertise onder 1 dak voor een succesvolle

Nadere informatie

Waarom inzicht in de energieketen noodzakelijk is.

Waarom inzicht in de energieketen noodzakelijk is. Energieverbruik binnen de voedingen drankensector. Waarom inzicht in de energieketen noodzakelijk is. Deze whitepaper licht toe waarom het voor organisaties binnen de belangrijk is om inzicht te hebben

Nadere informatie

Cloud Computing. Broodje IT: Cloud Computing. Agenda:

Cloud Computing. Broodje IT: Cloud Computing. Agenda: Broodje IT: Cloud Computing Agenda: Welkomstwoord door Jan Mudde Breedband Drechtsteden door Wico Lunch Cloud Computing door William Geluk Cloud Computing Agenda Opening (Jan Mudde) Breedband Drechtsteden

Nadere informatie

White Paper - Quality as a Service & Waarom de Cloud? CeneSam, Februari 2014

White Paper - Quality as a Service & Waarom de Cloud? CeneSam, Februari 2014 White Paper - Quality as a Service & Waarom de Cloud? CeneSam, Februari 2014 Executive summary Cloud computing is een veelgehoorde term. Cloud computing is geen architectuurconcept maar een manier om een

Nadere informatie

Uw IT, onze business

Uw IT, onze business Techniek gaat prima samen. Uw IT, onze business Hoogendoorn IT Services biedt vele mogelijkheden om de kantoorautomatisering van bedrijven te beheren, optimaal te laten functioneren of het bedrijf zelfs

Nadere informatie

Van Virtualisatie naar Cloud Computing De roadmap voor de toekomst?

Van Virtualisatie naar Cloud Computing De roadmap voor de toekomst? Van Virtualisatie naar Cloud Computing De roadmap voor de toekomst? Louis Joosse Principal Consultant Alle intellectuele eigendomsrechten met betrekking tot de inhoud van of voortvloeiende uit dit document

Nadere informatie

Praktijkcase. Met de Talent Management software van Raet bieden we talenten in onze organisatie perspectief.

Praktijkcase. Met de Talent Management software van Raet bieden we talenten in onze organisatie perspectief. Praktijkcase Met de Talent Management software van Raet bieden we talenten in onze organisatie perspectief. Jordy Kool CEO / Sheila Sponselee HR-manager Infotheek digitaliseert talentmanagement en performance

Nadere informatie

Verras uw business-collega s met een IT-sixpack

Verras uw business-collega s met een IT-sixpack Hybride-cloudaanpak Verras uw business-collega s met een IT-sixpack De CIO staat steeds meer onder druk: enerzijds vragen uw businesscollega s een s nellere en meer flexibele dienstverlening, anderzijds

Nadere informatie

De kracht van bewezen technologie

De kracht van bewezen technologie De kracht van bewezen technologie De kracht van bewezen technologie Rodelta Pumps International BV is een nationaal en internationaal toonaangevende producent van centrifugaalpompen. Al meer dan 60 jaar

Nadere informatie

Leven na Windows Server 2003 end of service

Leven na Windows Server 2003 end of service whitepaper Leven na Windows Server 2003 end of service Gedwongen migratie is vooral een kans 2 De dagen van Windows Server 2003 zijn geteld. Op 14 juli 2015 trekt Microsoft definitief de stekker uit dit

Nadere informatie

Warmtepompen besparen op energie, niet op comfort

Warmtepompen besparen op energie, niet op comfort WARMTEPOMPTECHNIEK Warmtepompen besparen op energie, niet op comfort Voor verwarming en productie van sanitair warm water in nieuwbouw en renovatie Warmtepomptechniek in nieuwbouwprojecten Nieuw bouwen?

Nadere informatie

Canon s visie op digitale transformatie van organisaties. you can

Canon s visie op digitale transformatie van organisaties. you can Canon s visie op digitale transformatie van organisaties you can Digitale transformatie van organisaties Als we kijken naar de belangrijkste ontwikkelingen op het gebied van communicatie in de afgelopen

Nadere informatie

Whitepaper Integratie Videoconferentie. Integreer bestaande UC oplossingen met Skype for Business

Whitepaper Integratie Videoconferentie. Integreer bestaande UC oplossingen met Skype for Business Whitepaper Integratie Videoconferentie Integreer bestaande UC oplossingen met Skype for Business Talk & Vision 2015 Inhoudsopgave 1. Introductie 3 2. Skype for Business/Lync 4 Hoe doen we dat? 4 3. Gebruiksvriendelijke

Nadere informatie

hoogwaardige IaaS Cloudoplossingen

hoogwaardige IaaS Cloudoplossingen hoogwaardige IaaS Cloudoplossingen Exclusieve partnership Cloudleverancier NaviSite is als onderdeel van mediaconglomeraat Time Warner Cable één van de grootste wereldwijde providers van enterprise class

Nadere informatie

Kanaal unit. LG Electronics Commercial Airconditioners. Specifieke kenmerken van de kanaal unit:

Kanaal unit. LG Electronics Commercial Airconditioners. Specifieke kenmerken van de kanaal unit: C D E LG Electronics Commercial Airconditioners Kanaal unit Wanneer u een perfect binnenklimaat wenst, maar de installatie niet zichtbaar in uw ruimte wilt hebben, biedt de kanaal unit esthetisch de mooiste

Nadere informatie

hertalan welkom in de wereld van EPDM

hertalan welkom in de wereld van EPDM hertalan welkom in de wereld van EPDM hertalan the waterproof solution Hertalan levert wereldwijd unieke EPDM producten voor duurzame en watervaste oplossingen. Als eerste Europese producent van EPDM folies

Nadere informatie

Vergroening Kennisnet Cloud

Vergroening Kennisnet Cloud Vergroening Kennisnet Cloud Have your cake and eat it too Dirk Linden 30 januari 2014 Inleiding / Aanleiding Aanbesteding Kennisnet Housing en Hosting 2013 Nieuwbouw aangegrepen door Vancis en Kennisnet

Nadere informatie

Wie is leidend of lijdend?

Wie is leidend of lijdend? Organisatie Medische Technologie en ICT Wie is leidend of lijdend? Martijn Schasfoort Manager Zorg en Informatie Technologie Deze presentatie. Het betreft ervaringen uit Máxima Medisch Centrum Cultuur

Nadere informatie

Optimaliseer de performance van uw dienst

Optimaliseer de performance van uw dienst Whitepaper Optimaliseer de performance van uw dienst Succes van uw online applicatie hangt mede af van de performance. Wat kunt u doen om de beste performance te behalen? INHOUD» Offline sites versus trage

Nadere informatie

hardware; apc; datacenter; infrastructure; operations; DCIM; management; Data Center Infrastructure Management; schneider electric

hardware; apc; datacenter; infrastructure; operations; DCIM; management; Data Center Infrastructure Management; schneider electric Asset 1 van 5 De juiste DCIM tools voor uw datacentrum Gepubliceerd op 19 august 2014 In deze paper wordt door middel van subsets, subsystemen en functies een classificatiesysteem voorgesteld om kritische

Nadere informatie

Process Solutions Process Installations. The smart way forward in food and beverage. Find your optimum

Process Solutions Process Installations. The smart way forward in food and beverage. Find your optimum Process Solutions Process Installations The smart way forward in food and beverage Find your optimum Find your optimum The smart way forward in food and beverage. In de food & beverage-industrie bent u

Nadere informatie

Wat is de cloud? Cloud computing Cloud

Wat is de cloud? Cloud computing Cloud The Cloud Agenda Wat is de cloud? Ontwikkelingen en trends in de markt Bedrijfsstrategie Voordelen en vraagtekens Werken in de cloud: Hoe? Veiligheid & privacy Toepasbaarheid in breder verband Demo Borrel

Nadere informatie

DE BUSINESS CASE VOOR DE ASP OPLOSSING VAN CRM RESULTANTS VOOR ONDERWIJSINSTELLINGEN

DE BUSINESS CASE VOOR DE ASP OPLOSSING VAN CRM RESULTANTS VOOR ONDERWIJSINSTELLINGEN DE BUSINESS CASE VOOR DE ASP OPLOSSING VAN CRM RESULTANTS VOOR ONDERWIJSINSTELLINGEN Inleiding CRM Resultants biedt aan haar klanten de keuze om Microsoft Dynamics CRM in huis te installeren, of om de

Nadere informatie

Werken zonder zorgen met uw ICT bij u op locatie

Werken zonder zorgen met uw ICT bij u op locatie Werken zonder zorgen met uw ICT bij u op locatie Naast de mogelijkheden om uw programmatuur en gegevens bij Drie-O via Evy 2.0 in de cloud te hosten hebt u ook de mogelijkheid om uw ICT omgeving bij u

Nadere informatie

Virtual Fitness. by First Impression

Virtual Fitness. by First Impression Virtual Fitness by First Impression De Virtual Fitness Mediaplayer van First Impression is het meest geavanceerde systeem op de markt voor het inplannen en afspelen van virtuele groepslessen. De combinatie

Nadere informatie

Virtual Fitness by First Impression

Virtual Fitness by First Impression Virtual Fitness by First Impression De Virtual Fitness Mediaplayer van First Impression is het meest geavanceerde systeem op de markt voor het inplannen en afspelen van virtuele groepslessen. De combinatie

Nadere informatie

De toekomst van consultancy

De toekomst van consultancy De toekomst van consultancy Course Assignment Management Consulting 5 oktober 2013 Teska Koch 2518936 Teska.koch@hotmail.com Word count: 1.510 Een kijkje in de glazen bol: Wat is de toekomst van consultancy?

Nadere informatie

Whitepaper. Veilig de cloud in. Whitepaper over het gebruik van Cloud-diensten deel 1. www.traxion.com

Whitepaper. Veilig de cloud in. Whitepaper over het gebruik van Cloud-diensten deel 1. www.traxion.com Veilig de cloud in Whitepaper over het gebruik van Cloud-diensten deel 1 www.traxion.com Introductie Deze whitepaper beschrijft de integratie aspecten van clouddiensten. Wat wij merken is dat veel organisaties

Nadere informatie

HA in de praktijk. Database en Server Consolidatie

HA in de praktijk. Database en Server Consolidatie HA in de praktijk Database en Server Consolidatie SPREKER : E-MAIL : DATUM : Johan Westerduin, Peter Vermaat jwesterduin@transfer-solutions.com, pvermaat@transfer-solutions.com 14 oktober 2010 WWW.TRANSFER-SOLUTIONS.COM

Nadere informatie

Green IT GDC. Henk Veldwijk Technisch Consultant 29 Juni Lelystad

Green IT GDC. Henk Veldwijk Technisch Consultant 29 Juni Lelystad Green IT GDC Henk Veldwijk Technisch Consultant 29 Juni Lelystad Waarom? Green IT Fossiele energievoorraden zijn ongelijk verdeeld! Noord-Amerika 9 10 17 Er dreigen tekorten. Europa en Eurazië 62 306 Azië

Nadere informatie

Application Services. Alles onder één dak: functioneel applicatiebeheer, applicatieontwikkeling en testdiensten

Application Services. Alles onder één dak: functioneel applicatiebeheer, applicatieontwikkeling en testdiensten Application Services Alles onder één dak: functioneel applicatiebeheer, applicatieontwikkeling en testdiensten Application Services van KPN Afdelingen smelten samen, markten verschuiven, klanten willen

Nadere informatie

HP Hyper-ConvergedSystem StoreVirtual & EVO: RAIL

HP Hyper-ConvergedSystem StoreVirtual & EVO: RAIL U aangeboden door HP & Intel HP Hyper-ConvergedSystem StoreVirtual & EVO: RAIL Ready... Set... Done! Een gevirtualiseerde datacenter omgeving in 15 min. met de Hyper-Converged systemen van HP Server- en

Nadere informatie

Smart Power Networks. Energie Management. Bas de Koningh - HARTING B.V.

Smart Power Networks. Energie Management. Bas de Koningh - HARTING B.V. Smart Power Networks Energie Management Bas de Koningh - HARTING B.V. Motivatie Politieke doelen Reductie CO2-Uitstoot nucleare energie fase out Meer renewable energie duurzame energieefficiëntie in de

Nadere informatie

Onverwachte voordelen van Server Virtualisatie

Onverwachte voordelen van Server Virtualisatie Onverwachte voordelen van Server Virtualisatie Ronald van Vugt NetWell ronald@netwell.info www.netwell.info Herkent u dit? Of u vandaag nog twee servers beschikbaar wilt stellen Geen goede testomgeving

Nadere informatie

Brochure Green IT Citizen

Brochure Green IT Citizen Brochure Green IT Citizen Over Pink Elephant Bedrijfshistorie Pink Elephant is een Nederlandse IT onderneming die rond 1980 is ontstaan als bijverdienste van een drietal studenten aan de Technische Universiteit

Nadere informatie

WHITEPAPER NIEUWE HARDWARE? LET OP UW ORACLE LICENTIES EN VOORKOM FINANCIËLE GEVOLGEN. Hardwarevirtualisatie en licenties

WHITEPAPER NIEUWE HARDWARE? LET OP UW ORACLE LICENTIES EN VOORKOM FINANCIËLE GEVOLGEN. Hardwarevirtualisatie en licenties WHITEPAPER NIEUWE HARDWARE? LET OP UW ORACLE LICENTIES EN VOORKOM FINANCIËLE GEVOLGEN Hardwarevirtualisatie en licenties Financieel risico? Vijf belangrijke vragen Prakijkscenario en advies Inleiding Virtualisatie

Nadere informatie

Alles in de cloud: bent u er al klaar voor? Whitepaper OGD ict-diensten. Alles in de cloud: bent u er al klaar voor? Whitepaper OGD ict-diensten

Alles in de cloud: bent u er al klaar voor? Whitepaper OGD ict-diensten. Alles in de cloud: bent u er al klaar voor? Whitepaper OGD ict-diensten Alles in de cloud: bent u er al klaar voor? Whitepaper OGD ict-diensten Alles in de cloud: bent u er al klaar voor? Whitepaper OGD ict-diensten 1 Cloudcomputing is populair, en niet zonder reden. Clouddiensten

Nadere informatie

De objectieve zakenpartner in telecommunicatie SPLIETHOFF VAST-MOBIEL INTEGRATIE

De objectieve zakenpartner in telecommunicatie SPLIETHOFF VAST-MOBIEL INTEGRATIE SPLIETHOFF VAST-MOBIEL INTEGRATIE Voor specifieke vragen kunnen we altijd bij de medewerkers van BTC Teleconsult terecht. De onafhankelijke positie die BTC inneemt past uitstekend bij de behoefte en grootte

Nadere informatie

geotherm elektrische warmtepomp Op alle fronten betrouwbaar

geotherm elektrische warmtepomp Op alle fronten betrouwbaar Op alle fronten betrouwbaar 01.09.2012 onbezorgd comfort De betrouwbare geotherm Verwarming uit de bodem met een warmtepomp. Ingewikkeld? Niet bij Vaillant. Want Vaillant staat garant voor onbezorgd comfort

Nadere informatie

Zet de volgende stap in bedrijfsinnovatie met een Open Network Environment

Zet de volgende stap in bedrijfsinnovatie met een Open Network Environment Overzicht van oplossingen Zet de volgende stap in bedrijfsinnovatie met een Open Network Environment Wat u leert De opkomst van nieuwe technologieën zoals cloud, mobiliteit, sociale media en video die

Nadere informatie

10 redenen om te virtualiseren. Met virtualisatie breek je de directe link tussen de fysieke infrastructuur en de applicaties die erop draaien.

10 redenen om te virtualiseren. Met virtualisatie breek je de directe link tussen de fysieke infrastructuur en de applicaties die erop draaien. 10 redenen om te virtualiseren Wat betekent virtualiseren? Met virtualisatie bij computers wordt over het algemeen bedoeld dat meerdere besturingssystemen tegelijkertijd op één computer kunnen draaien.

Nadere informatie

Visie op co-sourcing

Visie op co-sourcing Visie op co-sourcing Ed Holtzer Manager Managed Services Meerdere functies bij diverse IT- en adviesorganisaties. O.a. sales manager, (business) consultant, projectleider en programmamanager in profit

Nadere informatie

Warmtepompen besparen op energie, niet op comfort

Warmtepompen besparen op energie, niet op comfort WARMTEPOMPTECHNIEK Warmtepompen besparen op energie, niet op comfort Voor verwarming en productie van sanitair warm water in nieuwbouw en renovatie Warmtepomptechniek in nieuwbouwprojecten Nieuw bouwen?

Nadere informatie

Reference case Atlas Copco. Atlas Copco gebruikt Vodafone M2M om wereldwijd de klantondersteuning te verbeteren. Vodafone Power to you

Reference case Atlas Copco. Atlas Copco gebruikt Vodafone M2M om wereldwijd de klantondersteuning te verbeteren. Vodafone Power to you Atlas Copco gebruikt Vodafone M2M om wereldwijd de klantondersteuning te verbeteren Vodafone Power to you Atlas Copco gebruikt Vodafone M2M om wereldwijd de klantondersteuning te verbeteren Atlas Copco

Nadere informatie

ZUINIGE ENERGIE EN KPN

ZUINIGE ENERGIE EN KPN ZUINIGE ENERGIE EN KPN KPN start op 30 oktober 2012 met nieuwe corporate campagne Het netwerk dat geeft om Nederland. Hierbij worden relevante maatschappelijke thema s belicht. In de eerste uiting, We

Nadere informatie

Specifieke kenmerken van de Art Cool unit:

Specifieke kenmerken van de Art Cool unit: Bent u op zoek naar een unieke airconditioner, eentje die anders is dan de rest? Kies dan voor Art Cool, een stijlvolle, innovatieve en aantrekkelijk ogende airconditioner. Vormgegeven als een kunstwerk,

Nadere informatie