Generation. Nieuwsbrief

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Generation. Nieuwsbrief"

Transcriptie

1 Generation Nieuwsbrief nr Deze nieuwsbrief is een uitgave van Generation R. Het onderzoek naar groei, ontwikkeling en gezondheid. Generation R is een onderzoek van het Erasmus MC, de Erasmus Universiteit Rotterdam en het Erasmus MC - Sophia in samenwerking met de GGD Rotterdam-Rijnmond. Alweer 1000 keer Focus op 9 Nieuwe website voor Generation R Iggy en Ziggy kletsen wat af Voor kinderen: doe mee aan Focus op 9!

2 Nieuws en feiten Alweer 1000 keer Focus op 9 Generation R deelnemer Elin van den Putte was eind november 2012 de duizendste deelnemer van Focus op 9. De ontvangstbalie van het onderzoekscentrum was versierd met ballonnen en voor Elin lag een cadeau klaar. Elin: Ik vind de onderzoeken best spannend, maar ook leuk. Moeder Amber: De ontvangst is hier altijd vriendelijk. En de gezondheidscheck is mooi meegenomen. Bij het vorige onderzoek, Focus op 5, werd ontdekt dat er iets met Elin s tanden aan de hand was. Ik kon dat toen doorgeven aan de tandarts die er extra op lette. In april 2012 is Generation R gestart met de nieuwe fase Focus op 9. In een korte tijd zijn er al duizend deelnemers langs geweest, dat is wel een feestje waard. De duizendste negenjarige is een mijlpaal, maar elk kind en ouder wordt iedere dag in het zonnetje gezet. Generation R koks bakken langste taart Zaterdag 12 januari werd in de Rotterdamse Cruise Terminal een record gebroken. Ruim 200 Generation R kinderen hebben de langste appeltaart ter wereld gemaakt! Deze smakelijke recordpoging was het startsein voor verschillende jubileumactiviteiten die dit jaar op de agenda staan ter ere van het 150 jarig jubileum van het Sophia Kinderziekenhuis. De 200 Generation R taartbakkers hebben vol enthousiasme aan de taart gewerkt. In de taart zijn 4000 kilo appels, 289 kilo suikermengsel, 128 kilo rozijnen en 700 kilo bloem verwerkt. Stukken van de verjaardagstaart zijn uitgedeeld aan medewerkers van het Erasmus MC en Sophia Kinderziekenhuis. Alle Generation R kinderen die hebben geholpen: heel erg bedankt voor jullie enthousiaste inzet! Vraag & antwoord Vincent Jaddoe, projectleider Generation R Wat is het verschil tussen Focus op 5 en Focus op 9? We doen nog meer verschillende metingen bij zowel moeder als kind. We kijken onder andere weer naar de longen, maken een botscan en verzamelen lichaamsmateriaal. We gaan ook nieuwe metingen doen, zoals een onderzoek naar het gehoor, een allergietest, een uitgebreid oogonderzoek en leuke computerspelletjes tijdens het gedragsonderzoek. Een grote verandering binnen Focus op 9 is de komst van een nieuwe MRI. Deze wordt in het voorjaar van 2013 in gebruik genomen. Worden ook weer metingen gedaan bij de moeder? Ook tijdens Focus op 9 worden weer metingen gedaan bij de moeder. We doen onder andere een bloeddrukmeting, we maken een lichaamsscan en we kijken naar de bloedvaten. Waarom worden geen metingen gedaan bij de vader? Voor de groei en ontwikkeling van kinderen is het belangrijk om te kijken naar wat er allemaal gebeurd is tijdens de zwangerschap. Dit hebben we in een eerdere fase van Generation R gedaan. Nu zijn we heel benieuwd hoe het momenteel met de moeders gaat, daarom voeren we graag bij hen een aantal metingen uit. Vaders ontvangen in het kader van Focus op 9 wel een vragenlijst. Ontvangen we tijdens Focus op 9 ook weer vragenlijsten? Tijdens Focus op 9 gaan we ook weer vragenlijsten versturen, in totaal vier stuks. Twee hiervan zijn bestemd voor de hoofdverzorger van het kind (meestal de moeder), een vragenlijst gaat naar de partner en voor het eerst gaan we ook een vragenlijst versturen die uw kind zelf mag invullen. Verhuisd? Nieuw telefoonnummer? Zijn uw adresgegevens gewijzigd? Heeft u een nieuw mobiel telefoonnummer? Bent u verhuisd of gaat u binnenkort verhuizen? Heeft u een nieuw adres? Geeft u dit alstublieft aan ons door via of op het nummer Veel dank voor uw medewerking! Nieuwe website voor Generation R Sinds een aantal maanden is de nieuwe Generation R website online! De website geeft informatie over Generation R, over de huidige onderzoeksfase Focus op 9 en over de mensen achter Generation R. Ook is er een apart gedeelte voor kinderen, een deel voor de ouders en een deel voor onderzoekers. De website is gemaakt door Rotterdams Internetbureau Red Kiwi. Neem snel een kijkje op

3 Wetenschap voor ouders Nieuwe metingen Focus op 9 Binnen Focus op 9 doen we nieuwe onderzoeken. Onder andere een uitgebreid oogonderzoek, nieuwe gedragsonderzoeken en een MRI onderzoek in een speciaal daarvoor ontwikkeld MRI centrum. Daarnaast is speciaal voor Focus op 9 een audio cabine gebouwd, hierin doen we onderzoek naar het gehoor van uw kind. Waar wordt bij het gehooronderzoek precies naar gekeken? We kijken naar hoe goed uw kind zachte tonen kan horen bij verschillende toonhoogten. Dit meten we met een koptelefoon op. Daarna wordt er een testje gedaan waarbij we kunnen zien hoe goed het trommelvlies kan bewegen. Dit voelt even alsof je in een vliegtuig zit of verkouden bent; druk op je oor. Als laatste meten we hoe goed iemand verschillende klanken kan verstaan. Dit meten we door middel van onzinwoorden te laten horen die vervolgens nagezegd moeten worden. Waarom is onderzoek naar gehoor belangrijk? Een goed gehoor is belangrijk om goed te kunnen functioneren in het dagelijks leven en natuurlijk ook op school. Daarnaast willen we onderzoeken of de opkomst van de mp3-speler invloed heeft op het gehoor van de jongere generatie. Kinderen kunnen vaak last hebben van oorpijn of een oorontsteking. Wordt daar ook onderzoek naar gedaan? Kinderen hebben op jongere leeftijd inderdaad meer aanleg voor oorontstekingen. Dit komt omdat de beluchting van het middenoor (nog) niet helemaal goed geregeld is door het lichaam. Als een kind gaat groeien, wordt de kans op een ontsteking kleiner. Kinderen van 9 hebben daarom al veel minder vaak een oorontsteking dan kinderen van 2 jaar. Mocht een kind een oorontsteking hebben, dan kunnen we dat terug zien in de resultaten van de testen. Wist u dat... Generation R binnenkort start met een nieuw project gericht op astma? Het is moeilijk om op de leeftijd van 0-4 jaar te beoordelen welke kinderen met astmasymptomen daadwerkelijk astma zullen ontwikkelen op de basisschool leeftijd. Binnen Generation R wordt daarom een instrument ontwikkeld om astma te kunnen voorspellen. Dit instrument is bedoeld voor gebruik op de consultatiebureaus. Nieuw MRI centrum voor Generation R In de lente van 2013 gaan we hem in gebruik nemen: het MRI centrum dat speciaal voor Generation R is ontwikkeld. Binnen Focus op 9 gaan we bij alle kinderen MRI onderzoek doen. Al eerder is er ook gebruik gemaakt van beeldvormende technieken. Zo zijn er tijdens de zwangerschap en vlak na de geboorte echo s gemaakt van de hersenen en de organen. Tijdens Focus op 5 werd er naast de echo s van hart en nieren een dexascan gemaakt van de botten en het vetweefsel. In Focus op 9 gaan we in het MRI centrum onderzoek doen naar de ontwikkeling van onder andere astma, hart- en vaatziekten en gedragsproblemen. We kijken bijvoorbeeld naar de structuur van de hersenen. Ook het hart, de longen en buikorganen kunnen op deze manier nauwkeurig onderzocht worden. Momenteel wordt voor bepaalde deelonderzoeken binnen Generation R al gebruik gemaakt van een MRI scanner. Bent u met uw kind al langs geweest voor Focus op 9? Dan ontvangt u voor de MRI nog een aparte uitnodiging.

4 Wetens(w)aardigheden Wist u dat... Slechts een klein aantal van de Generation R kinderen, namelijk 5%, wel eens last heeft gehad van hooikoorts? 95% 5% Financiers Aon Groep Nederland BV AGS Kinderstichting Astma Fonds Auto Hoogenboom Bayer Health Care CODA Inc. Danone Nederland De Meeuw BV Deelgemeente Kralingen Diabetesfonds Nederland ECT Epilepsie Fonds Erasmus Fonds Pijnbestrijding Erasmus MC Erasmus Stichting Erasmus Universiteit Rotterdam GGD Rotterdam Rijnmond G.Ph. Verhagen-Stichting GE Healthcare Harvard School of Public Health, Boston MA. Indofin Group ING Bank Innovatiefonds Zorgverzekeraars K.F. Heinfonds Koninklijk Ahrend KPN Metz Woninginrichting Micronic BV Ministerie van Volksgezondheid Welzijn en Sport MSD Ministerie voor Jeugd en Gezin Nederlands Centrum voor Beroepsziekten Nederlandse Hartstichting National Institute of Environmental Health Sciences Nierstichting Nederland Nijverheidsclub NWO Maatschappij- en Gedragswetenschappen NWO Medische Wetenschappen Ja, wel last Nee, geen last NWO Mozaiek OVG Projectontwikkeling Philips Profi Leas Red Kiwi Roosland Beheer B.V. RvS van Seenus BV Sanyo Shell Nederland Sint Laurensfonds Snijders BV Stichting Aelwijn Florisz Stichting Astma Bestrijding Stichting Bevordering van Volkskracht Stichting Lantaren Venster Stichting Neyenburgh Stichting Physico Therapeutisch Instituut Stichting Sophia Kinderziekenhuis Fonds Stichting Willem H. Kröger TEVA Pharma Nederland Triomf Unilever Research & Development Van Leeuwen Van Lignac Stichting Vereniging Trustfonds Erasmus Universiteit Rotterdam Vincent van Bommel Voerman Foundation Weeshuis der Hervormden Weijers Fiatgarage Woonstore Zilveren Kruis Achmea ZonMw Programma Academische Werkplaatsen Publieke Gezondheidszorg ZonMw Programma Geestkracht ZonMw Programma Pijn ZonMw Programma Preventie Uitgelicht: Iggy en Ziggy kletsen wat af Binnen Generation R verrichten tientallen onderzoekers diverse uiteenlopende onderzoeken. In Uitgelicht maakt u kennis met onze promovendi en de onderzoeken die ze uitvoeren. Ank: Tot nu toe is er nog geen goede onderzoeksmethode om van kinderen te weten te komen hoe ze zich voelen, en hoe het thuis en op school gaat. Ik onderzoek of het interview met de hondjes Iggy en Ziggy hiervoor geschikt is. Om de beurt vertellen ze iets over zichzelf. Iggy vertelt bijvoorbeeld dat hij veel vriendjes op school heeft, en Ziggy dat hij er niet veel heeft. Daarna mogen kinderen aangeven hoe dat bij hen is. Kinderen vertellen hierdoor makkelijker over zichzelf, omdat het bij één van de hondjes precies zo is als bij henzelf. Alle interviews met Iggy en Ziggy worden opgenomen en later gecodeerd. Zo verzamelen we gegevens over of kinderen vaak verdrietig, bang of boos zijn, of ze opstandig zijn tegen hun ouders of leerkrachten, veel ruzie maken met vriendjes of dat ze juist gepest worden. We kijken of deze manier van interviewen goed werkt en we krijgen meer informatie over factoren die invloed kunnen hebben op het ontstaan van emotionele en gedragsproblemen bij jonge kinderen. Wist u dat... Bij de Generation R deelnemers een kat populairder is als huisdier dan een hond? 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% 19% ja, een kat Heeft u een hond of een kat in huis? In Focus op 5 zijn er in totaal zo n 6500 kinderen geïnterviewd door Iggy en Ziggy. Er bleek dat meisjes vaker zeggen dat ze verdrietig of bang zijn, terwijl jongens juist vaker opstandig zijn, of gemeen tegen andere kinderen. Verder weten we dat de kinderen duidelijk onderscheid maken tussen emotionele problemen (zoals bang of verdrietig zijn) en gedragsproblemen (zoals opstandig zijn). In het verleden dacht men dat jonge kinderen het moeilijk vinden om dit onderscheid te maken. Het interview met Iggy en Ziggy lijkt in dit opzicht dus goed te werken. In de loop van 2012 zal er steeds meer bekend worden over deze interviewmethode. Wie: Ank Ringoot (27) Beroep: onderzoeker Opleiding: psychologie Onderzoekt: aan de hand van een poppenspel of kinderen op jonge leeftijd al op een betrouwbare manier hun eigen emoties en gedragingen kunnen benoemen 8% ja, een hond

5 voor kinderen Doe mee aan Focus op 9! Wist je dat? Computerspelletjes de hersenen activeren? Het is dus een soort training voor je hersenen. Als je bij ons langs komt voor de onderzoeken, mag je een paar computerspellen doen. Met deze spelletjes doen wij onderzoek naar kinderen zoals jij. Wist je dat? De helft van alle botten in je lichaam in je handen en voeten zit? In je twee handen samen zitten 54 botten, in je voeten heb je 52 botten. Generation R 9 Focus op negen Zo is er een spelletje waarbij je allerlei kaarten moet omdraaien. Je kunt er zelfs een beetje geld mee verdienen! Ook speel je een balspel op de computer, waarbij je de een bal moet overgooien naar 2 andere kinderen. In ons onderzoekscentrum hebben we een hele gave kamer waar geen geluid binnen kan komen! De muren zijn heel dik en daardoor hoor je niets van de geluiden van buiten als je binnen staat. In deze kamer gaan we testen hoe goed jij kunt horen. Je krijgt een koptelefoon op en dan hoor je soms een piepje. Heb je iets gehoord? Dan moet je snel op de knop drukken! Bij een andere test hoor je iemand een paar getallen zeggen. Dit is moeilijk te verstaan want je hoort er ook allemaal geruis doorheen. Kun jij de getallen nazeggen? Binnen in je lichaam zitten heel veel botten, 206 in totaal. Toen je nog een baby was, had je er veel meer. Wel 350! Dat komt omdat je skelet bij je geboorte nog niet helemaal aan elkaar is gegroeid en uit allemaal verschillende kleine botjes bestaat. Als je ouder wordt, groeien de botten aan elkaar. In Focus op 9 gaan we een foto van je botten maken. Je mag op een bed liggen en dan schuift er een fotoapparaat over je heen. Dit apparaat maakt de foto van je botten. Die kun je daarna op de computer bekijken. Van de botten in je hand krijg je een foto mee. Wist je dat? Het oor ook je evenwichtsorgaan is? Als je duizelig bent kan dat komen door je evenwichtsorgaan in jouw oor.

6 Voor de kinderen Quiz Weet jij waar in je lichaam de volgende botten zitten? 1. Dijbeen 2. Sleutelbeen 3. Ellepijp 4. Staartbeentje 5. Hamer 6. Jukbeen Puzzel Neem van elk plaatje dat hieronder staat de eerste letter en zet dat in het bij behorende vakje onder de plaatjes. Begin dus met de eerste letter van plaatje nummer 1, dan de eerste letter van Kleurplaten.nl plaatje nummer - Puzzel 2 en -ga woordraadsel zo door tot je alle 12 plaatjes gehad hebt. Vul de oplossing onderaan in. Page 1 of in je bovenbeen 2. loopt van je nek naar je schouder 3. één van de twee botten in je onderarm 4. onderaan je rug, boven je billen 5. heel klein botje in je oor 6. Jukbeen (bovenaan je wang, onder je oog) Kleurwedstrijd In de vorige nieuwsbrief zat de allerlaatste kleurplaat van de Generation R kleurwedstrijd. Hieronder staan de laatste winnaars. Eva de Jonge & Ceyda Cimen Gefeliciteerd! 9 6 Deze keer kun je een prijs winnen met de puzzel die hiernaast staat. Lees de uitleg, vul de puzzel in en stuur je inzending naar: Generation R, Antwoordnummer 60574, 3060 WB Rotterdam. Wie weet win je dan een leuke prijs! Redactie: Generation R (www.generationr.nl) Fotografie: Levien Willemse Illustratie: Nancy Kers Vormgeving: Drukwerk: Hollandse Indruk

Generation. Nieuwsbrief

Generation. Nieuwsbrief Generation Nieuwsbrief nr 28 2013 Deze nieuwsbrief is een uitgave van Generation R. Het onderzoek naar groei, ontwikkeling en gezondheid. Generation R is een onderzoek van het Erasmus MC, de Erasmus Universiteit

Nadere informatie

Generation. Tijdsbesteding. Nieuwsbrief. nr 22 2010

Generation. Tijdsbesteding. Nieuwsbrief. nr 22 2010 Generation Nieuwsbrief nr 22 2010 Tijdsbesteding Minister Rouvoet schenkt 4,5 miljoen aan Generation R Alles over TV kijken: tips en trucs Hoe doe je dat, promoveren? Voor kinderen: kan jij al klokkijken?

Nadere informatie

Generation. Nieuwsbrief

Generation. Nieuwsbrief Generation Nieuwsbrief nr 26 2011 Deze nieuwsbrief is een uitgave van Generation R. Het onderzoek naar groei, ontwikkeling en gezondheid. Generation R is een onderzoek van het Erasmus MC, de Erasmus Universiteit

Nadere informatie

Generation. Nieuwsbrief

Generation. Nieuwsbrief Generation Nieuwsbrief nr 30 2014 Deze nieuwsbrief is een uitgave van Generation R. Het onderzoek naar groei, ontwikkeling en gezondheid. Generation R is een onderzoek van het Erasmus MC, de Erasmus Universiteit

Nadere informatie

Generation. Nieuwsbrief. Hoeveel zon kan mijn huid hebben? nr 23 2010

Generation. Nieuwsbrief. Hoeveel zon kan mijn huid hebben? nr 23 2010 Generation Nieuwsbrief nr 23 2010 Deze nieuwsbrief is een uitgave van Generation R. Het onderzoek naar groei, ontwikkeling en gezondheid. Generation R is een onderzoek van het Erasmus MC, de Erasmus Universiteit

Nadere informatie

Prinses Máxima opent onderzoekscentrum

Prinses Máxima opent onderzoekscentrum we Here Ronan speciaal uit Zweden voor prinses Veel media aandacht voor opening Circus Hannes en Co voor de kinderen Alles over de onderzoeken van Focus op 5 Nieuwe illustraties en meubels voor onderzoekscentrum

Nadere informatie

Generation. Longen. Nieuwsbrief. nr 21 2010

Generation. Longen. Nieuwsbrief. nr 21 2010 Generation Nieuwsbrief nr 21 2010 Deze nieuwsbrief is een uitgave van Generation R. Het onderzoek naar groei, ontwikkeling en gezondheid. Generation R is een onderzoek van het rasmus MC, de rasmus Universiteit

Nadere informatie

Generation. Hersenen. Nieuwsbrief. nr 20 2009. Extra kinderpagina! Alles over hersenen Tijdslijn: verleden, heden en toekomst van Generation R

Generation. Hersenen. Nieuwsbrief. nr 20 2009. Extra kinderpagina! Alles over hersenen Tijdslijn: verleden, heden en toekomst van Generation R Generation Nieuwsbrief nr 20 2009 Deze nieuwsbrief is een uitgave van Generation R. Het onderzoek naar groei, ontwikkeling en gezondheid. Generation R is een onderzoek van het Erasmus MC, de Erasmus Universiteit

Nadere informatie

Gedrag. Here N I E U W S B R I E F

Gedrag. Here N I E U W S B R I E F we Here Gedrag N I E U W S B R I E F nummer 18 2009 Auto Hoogenboom steunt Generation R! De band tussen kind en ouder Menno is hooggevoelig Onderzoek naar pesten Help, mijn kleuter wil trouwen met de juf!

Nadere informatie

Here N I E U W S B R I E F

Here N I E U W S B R I E F we Here Focus op 5 de nieuwe onderzoeksfase! Indofin Group steunt Focus op 5 De blaastest: leuk om te doen! 4 tips voor tandenpoetsen Moeders onder de loep Alles over botontwikkeling N I E U W S B R I

Nadere informatie

Woonomgeving. Here N I E U W S B R I E F. Prinses Máxima opent op 12 november ons nieuwe onderzoekscentrum! Van een deelnemer. Van een medewerker

Woonomgeving. Here N I E U W S B R I E F. Prinses Máxima opent op 12 november ons nieuwe onderzoekscentrum! Van een deelnemer. Van een medewerker we Here Prinses Máxima opent op 12 november ons nieuwe onderzoekscentrum! Een beperkt aantal kinderen kan de opening bijwonen. Wilt u meer weten neem dan contact met ons op info@generationr.nl of 010-7044619.

Nadere informatie

Generation. Nieuwsbrief. Vol verwachting klopt ons hart Een goede ouder- en kindrelatie? De rol van rokende vaders Generation R bij Omroep Max

Generation. Nieuwsbrief. Vol verwachting klopt ons hart Een goede ouder- en kindrelatie? De rol van rokende vaders Generation R bij Omroep Max Generation Nieuwsbrief nr 25 2011 Deze nieuwsbrief is een uitgave van Generation R. Het onderzoek naar groei, ontwikkeling en gezondheid. Generation R is een onderzoek van het Erasmus MC, de Erasmus Universiteit

Nadere informatie

Voeding & beweging. Here N I E U W S B R I E F

Voeding & beweging. Here N I E U W S B R I E F we Here Kinderen in West dikker dan in Kralingen? Hoe kan Elif stoppen met snoepen? Generation R: Vetmeting bij jonge kinderen Alle Generation R kinderen gratis zwemmen! Waarom we geen spruitjes lusten

Nadere informatie

Focus op 9 Het leukste en grootste onderzoek naar kinderen van 9 jaar in Nederland!

Focus op 9 Het leukste en grootste onderzoek naar kinderen van 9 jaar in Nederland! Het leukste en grootste onderzoek naar kinderen van 9 jaar in Nederland! 9 Generation R Wij kijken naar de groei, ontwikkeling en gezondheid van uw kind. Focus op 9 is dé complete bodycheck voor kinderen

Nadere informatie

Voeding. Here N I E U W S B R I E F

Voeding. Here N I E U W S B R I E F we Here Voeding N I E U W S B R I E F nummer 19 2009 Alles over maag- en darmproblemen Voedselallergie? Advies van de diëtist! Kookles op school Kortingsactie: het hele gezin op de foto! Doe mee aan de

Nadere informatie

Het verstaan van spraak door kinderen van 8, 9, 10 en 11 jaar

Het verstaan van spraak door kinderen van 8, 9, 10 en 11 jaar Het verstaan van spraak door kinderen van 8, 9, 10 en 11 jaar Wij zijn heel blij dat je mee wilt doen aan ons onderzoek! Je vader of moeder heeft je misschien al iets verteld over het onderzoek. Voor het

Nadere informatie

SOCIALE VAARDIGHEDEN MET AFLATOUN

SOCIALE VAARDIGHEDEN MET AFLATOUN SOCIALE VAARDIGHEDEN MET AFLATOUN Dit thema is opgesplitst in drie delen; gevoelens, ruilen en familie. De kinderen gaan eerst aan de slag met gevoelens. Ze leren omgaan met de gevoelens van anderen. Daarna

Nadere informatie

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

Studielessen voor kinderen van 4-7 jaar

Studielessen voor kinderen van 4-7 jaar NAAM Studielessen voor kinderen van 4-7 jaar voorjaar 2005 Geschreven door Beryl Voorhoeve en opgemaakt door Judith Maarsen Geschreven voor kleine studiegroepen in de levend Evangelie Gemeente Gebruikte

Nadere informatie

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over,

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over, 3F Wat is vriendschap? 1 Iedereen heeft vrienden, iedereen vindt het hebben van vrienden van groot belang. Maar als we proberen uit te leggen wat vriendschap precies is staan we al snel met de mond vol

Nadere informatie

Al heel snel hadden ze ruzie met elkaar. Het spelen was niet leuk meer.

Al heel snel hadden ze ruzie met elkaar. Het spelen was niet leuk meer. Beertje Anders en Beertje Bruin gingen bij oma spelen. Al heel snel hadden ze ruzie met elkaar. Het spelen was niet leuk meer. Oma hoorde: Ik wil de bal, Ik wil de blokken, Ik ga kleuren, Ik wil de kleurpotloden

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Skelet Hoofdstuk 1 Waarom een spreekbeurt over het skelet? Ik wil graag een spreekbeurt over het skelet houden omdat ik het een interessant onderwerp vind. Ik wil aan jullie laten zien dat het skelet niet

Nadere informatie

De PAAZ, wat is dat? Informatie voor kinderen van 8 tot 12 jaar

De PAAZ, wat is dat? Informatie voor kinderen van 8 tot 12 jaar De PAAZ, wat is dat? Informatie voor kinderen van 8 tot 12 jaar De afgelopen weken was het niet zo leuk bij Pim thuis. Zijn moeder lag de hele dag in bed. Ze stond niet meer op, deed geen boodschappen

Nadere informatie

BIJLAGEN LESPAKKET 1.2

BIJLAGEN LESPAKKET 1.2 BIJLAGEN LESPAKKET 1.2 BIJLAGE 1 A4 BLADEN THEMA S BIJLAGE 2 DOMINO EMOTIES BIJLAGE 3 MATCHING OEFENING GEVOELENS BIJLAGE 4 VRAGENLIJST FILM BIJLAGE 5 VRAGENSTROOKJES HOEKENWERK BIJLAGE 6 ANTWOORDENBLAD

Nadere informatie

Deze vragenlijst bestaat uit vijf delen, A t/m E.

Deze vragenlijst bestaat uit vijf delen, A t/m E. Page of 6 Enquête basisonderwijs Deze vragenlijst bestaat uit vijf delen, A t/m E. Er zijn in totaal 9 vragen. A. Over jezelf Dit onderdeel bestaat uit zeven vragen. Hoe oud ben je? In welke klas zit je?

Nadere informatie

Informatiebrief. Titel van het onderzoek. Vriendschappen en pesten op basisscholen in Rotterdam. Inleiding

Informatiebrief. Titel van het onderzoek. Vriendschappen en pesten op basisscholen in Rotterdam. Inleiding Informatiebrief Titel van het onderzoek Vriendschappen en pesten op basisscholen in Rotterdam. Inleiding Geachte heer/mevrouw, Wij vragen u vriendelijk om mee te doen aan het wetenschappelijk onderzoek

Nadere informatie

Audiologisch Centrum voor gehoor, spraak en taal Diagnose, advies en behandeling

Audiologisch Centrum voor gehoor, spraak en taal Diagnose, advies en behandeling Audiologisch Centrum voor gehoor, spraak en taal Diagnose, advies en behandeling Marslaan 7 T (0164) 26 65 99 E acbergenopzoom@auris.nl 4624 CT Bergen op Zoom F (0164) 23 81 73 W www.audiologischcentrum.nl

Nadere informatie

KINDEREN EN INTERNET 9-10 jaar

KINDEREN EN INTERNET 9-10 jaar CASENUMMER: SAMPLE POINT NUMMER INTERVIEW ER NAAM ADRES: POSTCODE EN PLAATS TELEFOONNUMMER KINDEREN EN INTERNET 9-10 jaar HOE VUL JE DIT DEEL VAN DE VRAGENLIJST IN Hieronder wat eenvoudige instructies

Nadere informatie

Waarom is het onderhouden van contact met de school van uw kind belangrijk?

Waarom is het onderhouden van contact met de school van uw kind belangrijk? Contact met school Contact onderhouden met de school van uw kind kan op verschillende manieren. Denk aan het bezoeken van een ouderavond of het aanspreken van de leerkracht aan het einde van de schooldag

Nadere informatie

Wat mevrouw verteld zal ik in schuin gedrukte tekst zetten. Ik zal letterlijk weergeven wat mevrouw verteld. Mevrouw is van Turkse afkomst.

Wat mevrouw verteld zal ik in schuin gedrukte tekst zetten. Ik zal letterlijk weergeven wat mevrouw verteld. Mevrouw is van Turkse afkomst. Interview op zaterdag 16 mei, om 12.00 uur. Betreft een alleenstaande mevrouw met vier kinderen. Een zoontje van 5 jaar, een dochter van 7 jaar, een dochter van 9 jaar en een dochter van 12 jaar. Allen

Nadere informatie

EERLIJKE MENING: ANONIMITEIT: ONDERDELEN

EERLIJKE MENING: ANONIMITEIT: ONDERDELEN Deze vragenlijst sluit aan op de vragenlijst die je eerder hebt ingevuld over wetenschap en techniek in het basisonderwijs. Door de eerste en de tweede vragenlijst van een groep leerkrachten te vergelijken

Nadere informatie

2 Ik en autisme VOORBEELDPAGINA S

2 Ik en autisme VOORBEELDPAGINA S 2 Ik en autisme In het vorige hoofdstuk is verteld over sterke kanten die mensen met autisme vaak hebben. In dit hoofdstuk vertellen we over autisme in het algemeen. We beginnen met een stelling. In de

Nadere informatie

Speciale editie Tijdschrift met alle informatie over het congres Vrienden Maken

Speciale editie Tijdschrift met alle informatie over het congres Vrienden Maken speciale editie 2008 vriendinnen 29 Speciale editie Tijdschrift met alle informatie over het congres Vrienden Maken Zo maak je vrienden bladzijde 3 Zo blijf je vrienden bladzijde 10 Geef je op voor het

Nadere informatie

Lesbrief Ezel en Beer. Beste kleuters,

Lesbrief Ezel en Beer. Beste kleuters, Lesbrief Beste kleuters, Binnenkort speelt de voorstelling op jullie school of in een theater in de buurt. De voorstelling is gebaseerd op de boeken Pas op voor de ezel en de beer en Dansen met de ezel

Nadere informatie

Les 1 Voorspellen Leestekst: De nieuwe computer. Introductiefase: 2. Vraag: "Kan iemand mij vertellen wat voorspellen betekent?"

Les 1 Voorspellen Leestekst: De nieuwe computer. Introductiefase: 2. Vraag: Kan iemand mij vertellen wat voorspellen betekent? Les 1 Voorspellen Leestekst: De nieuwe computer "Welkom:..." Introductiefase: 1. "We gaan vandaag proberen te voorspellen." 2. Vraag: "Kan iemand mij vertellen wat voorspellen betekent?" 3. Discussie:...

Nadere informatie

Mijn computer is leuk

Mijn computer is leuk Handleiding Mijn computer is leuk Ouders praten samen over computers, kinderen en opvoeding Pharos, 2014 Marjolijn van Leeuwen INHOUDSOPGAVE Inleiding blz. 3 De themabijeenkomst blz. 5 Thema 1, oefeningen

Nadere informatie

Onderzoek Alcohol en Zwangerschap

Onderzoek Alcohol en Zwangerschap Pagina 1 Onderzoek Alcohol en Zwangerschap Juni 2011 - Nieuwsbrief Nr 3 Beste verloskundige en assistente, Dit is de derde nieuwsbrief over het onderzoek Alcohol en Zwangerschap van het Nederlands Instituut

Nadere informatie

Beertje Anders. Lief zijn voor elkaar. Afspraak 2

Beertje Anders. Lief zijn voor elkaar. Afspraak 2 Beertje Anders Lief zijn voor elkaar. Afspraak 2 H. Vos Beertje Anders Wat zonlicht is voor bloemen, is een glimlach voor een beer. Beertje Anders en Beertje Bruin gaan bij oma spelen. Het was maar even

Nadere informatie

Radar Jenaplanschool Johan Louis de Jonge

Radar Jenaplanschool Johan Louis de Jonge Radar Jenaplanschool Johan Louis de Jonge t Vrije 32 nieuwsbrief 4301JZ Zierikzee jaargang 13 nr. 20 Tel. 0111-413644 Maandag 11 mei 2015 info@jldejonge.nl radarjenaplanschool@gmail.com directeur: Debora

Nadere informatie

Handleiding voor de begeleider: CLB-medewerker of leerkracht

Handleiding voor de begeleider: CLB-medewerker of leerkracht 1 Informatie over het medisch onderzoek door het CLB Handleiding voor de begeleider: CLB-medewerker of leerkracht Doel van deze flappenmap Tijdens hun schoolloopbaan komen kinderen en jongeren regelmatig

Nadere informatie

INTERNETMEMORIE. Maak in één les een 3D doosje met de App Foldify. Les in het kader van Code Kinderen project Mijn Kind Online.

INTERNETMEMORIE. Maak in één les een 3D doosje met de App Foldify. Les in het kader van Code Kinderen project Mijn Kind Online. INTERNETMEMORIE Een les waarbij de leerlingen het InternetMemorie spelen en gaan nadenken over hun internetgedrag. Deze les is een mediawijze discussie starter. Maak in één les een 3D doosje met de App

Nadere informatie

Spreekopdrachten thema 4 Gezondheid

Spreekopdrachten thema 4 Gezondheid Spreekopdrachten thema 4 Gezondheid Opdracht 1 bij 4.1 * Doe de opdracht in groepjes. Uitleg voor de docent: Verdeel de klas in groepjes van vier à vijf cursisten. Op deze pagina staan kaartjes met lichaamsdelen

Nadere informatie

Als papa of mama een bolletje in het hoofd heeft Informatie voor kinderen van 8 tot 12 jaar over brughoektumor bij hun papa of mama

Als papa of mama een bolletje in het hoofd heeft Informatie voor kinderen van 8 tot 12 jaar over brughoektumor bij hun papa of mama Als papa of mama een bolletje in het hoofd heeft Informatie voor kinderen van 8 tot 12 jaar over brughoektumor bij hun papa of mama Deze folder legt uit wat er gebeurt als je papa of mama een bolletje

Nadere informatie

OPA EN OMA DE OMA VAN OMA

OPA EN OMA DE OMA VAN OMA Hotel Hallo - Thema 4 Hallo opdrachten OPA EN OMA 1. Knip de strip. Strip Knip de strip los langs de stippellijntjes. Leg de stukken omgekeerd en door elkaar heen op tafel. Draai de stukken weer om en

Nadere informatie

Oren om te horen. 1. Leesopdracht

Oren om te horen. 1. Leesopdracht 1. Leesopdracht Lees de onderstaande tekst goed door. De tekst gaat over de werking van het gehoor en is erg handig voor maken van de overige opdrachten in dit boekje. Oren om te horen Je oren zijn er

Nadere informatie

in het midden Dit ben ik - maxx! computer tomografie voor kinderen.

in het midden Dit ben ik - maxx! computer tomografie voor kinderen. in het midden Dit ben ik - maxx! computer tomografie voor kinderen. 1 onze dank aan: Prof. Dr. Brigitte Stöver, Chariteé University Hospital Berlin, Germany, voor de wetenschappelijke en medische supervisie

Nadere informatie

De MS van Tess Als elke dag onzeker is

De MS van Tess Als elke dag onzeker is Morgen gaan we naar de huisarts, zegt haar moeder s middags. Ik weet niet wat er met je is. Je bent zo moe de laatste tijd. En nu heb je ook nog last van je oog. De juf zegt dat ik misschien een bril moet,

Nadere informatie

Introductiefolder voor jongeren, ouders en verwijzers

Introductiefolder voor jongeren, ouders en verwijzers ONDERZOEK Introductiefolder voor jongeren, ouders en verwijzers Voor wie is onderzoek? Onderzoek is bedoeld voor jou en andere kinderen of jongeren in de leeftijd van 6 tot 23 jaar. Soms ben jij zelf degene

Nadere informatie

Zo hoor ik. Een kijkje in het leven van jonge kinderen met gehoorverlies. www.nsdsk.nl

Zo hoor ik. Een kijkje in het leven van jonge kinderen met gehoorverlies. www.nsdsk.nl Zo Zo hoor ik Als een kind doof of slechthorend is, heeft dat vaak hoor grote impact op het gezin. Achter elk kind met gaat een verhaal schuil. Over de oorzaak, de onzekerheid, de zorgen, het onbegrip,

Nadere informatie

Leskaart 1. Een andere wereld. Opdracht: De poster moet minimaal de volgende informatie bevatten:

Leskaart 1. Een andere wereld. Opdracht: De poster moet minimaal de volgende informatie bevatten: Leskaart 1 Een andere wereld We bekijken een filmpje waarin Yolanthe bordelen in India bezoekt. Beantwoord voor jezelf de volgende vragen: Wat is je het meeste bijgebleven? Wat vond je het ergste om te

Nadere informatie

Veilig Thuis. Werkboekje voor kinderen en ouders bij een tijdelijk huisverbod

Veilig Thuis. Werkboekje voor kinderen en ouders bij een tijdelijk huisverbod Veilig Thuis Werkboekje voor kinderen en ouders bij een tijdelijk huisverbod Een stukje uitleg Dat je samen met papa/mama, of een andere persoon in dit boekje gaat werken is niet zo maar. Dat komt omdat

Nadere informatie

FOUT VRIENDJE? PAS OP! Hulp. Internet. Heb je vragen? Bel dan naar Meldpunt Jeugdprostitutie, tel.: 0900 044 33 22.

FOUT VRIENDJE? PAS OP! Hulp. Internet. Heb je vragen? Bel dan naar Meldpunt Jeugdprostitutie, tel.: 0900 044 33 22. PAS OP! Hulp Heb je vragen? Bel dan naar Meldpunt Jeugdprostitutie, tel.: 0900 044 33 22. Internet Wil je meer lezen? Kijk op www.jipdenhaag.nl/loverboys En test jezelf op www.loverboytest.nl Dit is een

Nadere informatie

Pasen met peuters en kleuters. Jojo is weg

Pasen met peuters en kleuters. Jojo is weg Pasen met peuters en kleuters Beertje Jojo is weg Thema Maria is verdrietig, haar beste Vriend is er niet meer. Wat is Maria blij als ze Jezus weer ziet. Hij is opgestaan uit de dood! Wat heb je nodig?

Nadere informatie

Nieuwsbrief voor ouders

Nieuwsbrief voor ouders Nieuwsbrief voor ouders De sociale ontwikkeling van kinderen Amsterdam, oktober 2012, jaargang 5, nr. 2 Universiteit van Amsterdam Beste ouders, Door middel van deze nieuwsbrief willen wij u op de hoogte

Nadere informatie

Gezinspsychiatrie in Beilen

Gezinspsychiatrie in Beilen informatie voor kinderen Gezinspsychiatrie in Beilen Dagbehandeling, kliniek en centrum voor gezinshereniging www.ggzdrenthe.nl Met het hele gezin in behandeling Jouw gezin komt misschien in behandeling

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Dierendag kleurwedstrijd. Lever voor 4 oktober jouw kleurplaat in en maak kans op een leuke prijs! September 2014. In deze nieuwsbrief:

Nieuwsbrief. Dierendag kleurwedstrijd. Lever voor 4 oktober jouw kleurplaat in en maak kans op een leuke prijs! September 2014. In deze nieuwsbrief: Nieuwsbrief September 2014 In deze nieuwsbrief: Voorwoord Kleurwedstrijd Oren reinigen? Artrose Wist je datjes... Beste Baasjes, De vakantie zit er jammer genoeg weer op en de scholen zijn ook weer van

Nadere informatie

Als papa of mama een bolletje in het hoofd heeft Informatie voor kinderen van 8 tot 12 jaar over brughoektumor bij hun papa of mama

Als papa of mama een bolletje in het hoofd heeft Informatie voor kinderen van 8 tot 12 jaar over brughoektumor bij hun papa of mama Als papa of mama een bolletje in het hoofd heeft Informatie voor kinderen van 8 tot 12 jaar over brughoektumor bij hun papa of mama Deze folder legt uit wat er gebeurt als je papa of mama een bolletje

Nadere informatie

Lesbrief nummer 22 november 2015

Lesbrief nummer 22 november 2015 Lesbrief nummer 22 november 2015 Wilt u laten weten wat u van deze TLPST vond? Hebt u tips voor de volgende aflevering? Mail ons: redactie@tlpst.nl. Hallo nijlpaard, wat is je naam? Bij dierentuin Artis

Nadere informatie

Vertel de kinderen, of praat met hen over het verschil tussen film, tv kijken of naar het theater gaan.

Vertel de kinderen, of praat met hen over het verschil tussen film, tv kijken of naar het theater gaan. LESBRIEF Binnenkort gaan jullie met jullie groep naar de voorstelling Biggels en Tuiten Hieronder een aantal tips over hoe je de groep goed kan voorbereiden op de voorstelling. VOOR DE VOORSTELLING Vertel

Nadere informatie

16 oktober 2015. www.tkoggeschip.nl. BIJLAGE - Informatie over het project Ad & Eefje - informatie van de schooltandarts ALGEMEEN SCHOOLNIEUWS

16 oktober 2015. www.tkoggeschip.nl. BIJLAGE - Informatie over het project Ad & Eefje - informatie van de schooltandarts ALGEMEEN SCHOOLNIEUWS 16 oktober 2015 Abraham Kuyperplein 2 Amsterdam tel.: 5061980 www.tkoggeschip.nl BIJLAGE - Informatie over het project Ad & Eefje - informatie van de schooltandarts ALGEMEEN SCHOOLNIEUWS Verzoek De tekenjuf

Nadere informatie

N i e u w s b r i e f

N i e u w s b r i e f N i e u w s b r i e f 26 augustus 2008 Hiep, hiep, hoera! Het brain and Development lab bestaat deze zomer alweer 3 jaar! In deze jaren hebben we al enorm veel studies gedaan en dingen ontdekt. Maar natuurlijk

Nadere informatie

1. Liedje Welkom welkom http://www.youtube.com/watch?v=t5ajdsxwmhu 2. Liedje: Jij mag er zijn.

1. Liedje Welkom welkom http://www.youtube.com/watch?v=t5ajdsxwmhu 2. Liedje: Jij mag er zijn. NIEUWSBRIEF 2 Oktober 2013-20142014 Geachte Ouders/verzorgers, De eerste 9 weken zitten erop. De leerlingen en leerkrachten hebben hard gewerkt. Met z n allen hebben we goed ons best gedaan op de leervakken,

Nadere informatie

Naam: BOTTEN EN SPIEREN Het menselijk lichaam

Naam: BOTTEN EN SPIEREN Het menselijk lichaam Naam: BOTTEN EN SPIEREN Het menselijk lichaam Waarom heb je botten nodig? Het skelet is onmisbaar. Het houdt je overeind en geeft je lichaam vorm. Zonder het skelet zou je een soort pudding zijn. Je skelet

Nadere informatie

Gezondheidsonderzoek op school

Gezondheidsonderzoek op school Gezondheidsonderzoek op school Kinderen rond de leeftijd van 10/11 jaar Deze vragenlijst maakt deel uit van het gezondheidsonderzoek van kinderen van 10/11 jaar op de basisschool. Het onderzoek wordt uitgevoerd

Nadere informatie

Kids. &Go. Informatieblad speciaal voor kinderen

Kids. &Go. Informatieblad speciaal voor kinderen Informatieblad speciaal voor kinderen Datum; Aalsmeer, jaar 2011 Gemaakt door; Bianca Wegbrands daar, Wat leuk dat je dit informatieblad speciaal voor kinderen wilt lezen. Ik zal me eerst even aan jou

Nadere informatie

Lesdoelen: Werkvormen: Benodigdheden: Prentenboeken: Les 10: Hoe zeg ik nee. Lesoverzicht. Basis

Lesdoelen: Werkvormen: Benodigdheden: Prentenboeken: Les 10: Hoe zeg ik nee. Lesoverzicht. Basis Les 10: Hoe zeg ik nee Lesoverzicht Lesdoelen: Kinderen weten het verschil tussen prettige en onprettige situaties en kunnen deze herkennen. Kinderen weten dat ze onprettige aanrakingen mogen weigeren.

Nadere informatie

Wilhelmina Kinderziekenhuis. BERA-onderzoek (zonder narcose): een gehooronderzoek bij uw kind

Wilhelmina Kinderziekenhuis. BERA-onderzoek (zonder narcose): een gehooronderzoek bij uw kind Wilhelmina Kinderziekenhuis BERA-onderzoek (zonder narcose): een gehooronderzoek bij uw kind BERA-onderzoek: een gehooronderzoek bij uw kind Wat staat er in deze folder: BERA-onderzoek zonder narcose Wilt

Nadere informatie

Eetgewoonten van schoolkinderen Vragenlijst voor kinderen

Eetgewoonten van schoolkinderen Vragenlijst voor kinderen september 2003 Eetgewoonten van schoolkinderen Vragenlijst voor kinderen 630101 Hoe vul je de vragenlijst in? Beste leerling, Deze vragenlijst gaat over voeding. We willen graag weten hoe je daarover denkt.

Nadere informatie

DOE JE MEE? WIJ WILLEN ONDERZOEKEN HOE JIJ IN ELKAAR ZIT

DOE JE MEE? WIJ WILLEN ONDERZOEKEN HOE JIJ IN ELKAAR ZIT Kijk op kinderen DOE JE MEE? WIJ WILLEN ONDERZOEKEN HOE JIJ IN ELKAAR ZIT met jouw hulp! Professor Bovenkamer Kijk op youthonderzoek.nl www.facebook.com/youthonderzoek YOUth is een initiatief van Hallo,

Nadere informatie

centrum voor verstandelijke beperking en psychiatrie SAMEN ZORGEN DAT HET BETER GAAT!

centrum voor verstandelijke beperking en psychiatrie SAMEN ZORGEN DAT HET BETER GAAT! centrum voor verstandelijke beperking en psychiatrie SAMEN ZORGEN DAT HET BETER GAAT! De Swaai is een samenwerking tussen GGZ Friesland en Talant en biedt jongeren met zowel een verstandelijke beperking

Nadere informatie

Beertje Bruin zegt dan: Ik heb van moeder Beer gehoord dat je erg verdrietig

Beertje Bruin zegt dan: Ik heb van moeder Beer gehoord dat je erg verdrietig Beertje Anders zit stil in een hoekje als Beertje Bruin langskomt. Beertje Bruin zegt dan: Ik heb van moeder Beer gehoord dat je erg verdrietig bent. Kan ik je helpen, want ik ben je vriend en vrienden

Nadere informatie

NASCHOOLSE DAGBEHANDELING. Figaro. Welkom! Waarom kom jij naar de groep? Informatieboekje voor kinderen die komen kennismaken. Dit boekje is van:

NASCHOOLSE DAGBEHANDELING. Figaro. Welkom! Waarom kom jij naar de groep? Informatieboekje voor kinderen die komen kennismaken. Dit boekje is van: NASCHOOLSE DAGBEHANDELING Figaro Welkom! Binnenkort kom je kennismaken op Figaro. In dit boekje leggen we je alvast wat dingen uit. Het boekje is gemaakt voor kinderen die hier voor de eerste keer komen,

Nadere informatie

Consumer Quality Index Naasten op de Intensive Care

Consumer Quality Index Naasten op de Intensive Care Consumer Quality Index Naasten op de Intensive Care Versie 5.0 Deelnemersnummer Deze vragenlijst is ontwikkeld door het lectoraat Acute Intensieve Zorg van de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen, in samenwerking

Nadere informatie

Appeltje van Oranje 17 januari 2014. MeeleefGezin: Samen meer! Voor 0 t/m 4 jarigen

Appeltje van Oranje 17 januari 2014. MeeleefGezin: Samen meer! Voor 0 t/m 4 jarigen Appeltje van Oranje 17 januari 2014 MeeleefGezin: Samen meer! Voor 0 t/m 4 jarigen Achtergrond / aanleiding van het inibabef GGz prakbjk en onderzoek (P.van der Ende, 2011-2013): Kind groeit liefst op

Nadere informatie

Handboek Politiek. Derde Kamer der Staten-Generaal

Handboek Politiek. Derde Kamer der Staten-Generaal Handboek Politiek Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid van de Derde Kamer der Staten-Generaal, Gefeliciteerd! Deze week ben jij een politicus. Je gaat samen met je klasgenoten discussiëren over

Nadere informatie

Eenzaam. De les. Inhoud. Doel. Materiaal. Belangrijk. les

Eenzaam. De les. Inhoud. Doel. Materiaal. Belangrijk. les 8 Inhoud 1 Eenzaam De Soms ben je alleen en vind je dat fijn. Als alleen zijn niet prettig aanvoelt, als je niet in je eentje wilt zijn, dan voel je je eenzaam. In deze leren de leerlingen het verschil

Nadere informatie

13447_BW_Casusboek Allergie.indd 9 27-09-12 15:28

13447_BW_Casusboek Allergie.indd 9 27-09-12 15:28 Deel 1: Casuïstiek 13447_BW_Casusboek Allergie.indd 9 27-09-12 15:28 13447_BW_Casusboek Allergie.indd 10 27-09-12 15:28 n Casus 1 Kunnen we allergie voorkomen? De ouders van Stijn, een atopisch 3-jarig

Nadere informatie

dit ben ik Mijn naam is: Ik ga op (datum) naar de basisschool.

dit ben ik Mijn naam is: Ik ga op (datum) naar de basisschool. (logo peuterspeelzaal) OVERDRACHT PEUTER - KLEUTER Mijn naam is: dit ben ik Ik ga op (datum) naar de basisschool. Ik speel het liefst met..(speelgoed, binnen / buiten) en ik heb veel belangstelling voor..

Nadere informatie

GOED VRIENDJE? FOUT VRIENDJE?

GOED VRIENDJE? FOUT VRIENDJE? Hulp Heb je vragen? Bel dan naar Veilig Thuis, tel.: 0800 2000 Internet Wil je meer lezen? Kijk op www.jipdenhaag.nl En test jezelf op www.loverboytest.nl Dit is een uitgave van JIP Den Haag en Middin.

Nadere informatie

de Oehoe de Tamboerijn

de Oehoe de Tamboerijn de Oehoe Het om-de-week-bericht van openbare basisschool de Tamboerijn Conradpark 18 2441 AG Nieuwveen 0172 539502 schoolleider@obsdetamboerijn.nl www.obsdetamboerijn.nl Jaargang 2015-2016, nr. 6 2015

Nadere informatie

Agenda 15 t/m 17 juni Kamp groep 8 24 juni Onderbouwdag (groep 1 t/m 4 is vrij) We luisteren naar elkaar.

Agenda 15 t/m 17 juni Kamp groep 8 24 juni Onderbouwdag (groep 1 t/m 4 is vrij) We luisteren naar elkaar. Vrijdag 10 juni 2016 Agenda 15 t/m 17 juni Kamp groep 8 24 juni Onderbouwdag (groep 1 t/m 4 is vrij) Regel van de week: We luisteren naar elkaar. Storing bij het versturen van e-mails Afgelopen week hebben

Nadere informatie

Postcode van de bibliotheekvestiging. De basis en/of Het internet op + Samen op t web. Vragenlijst 2

Postcode van de bibliotheekvestiging. De basis en/of Het internet op + Samen op t web. Vragenlijst 2 Versie: november 2014_2 IN TE VULLEN DOOR BIBLIOTHEEKMEDEWERKER Postcode van de bibliotheekvestiging. De basis en/of Het internet op + Samen op t web Vragenlijst 2 Beste deelnemer, U heeft geoefend met

Nadere informatie

6 e Nieuwsbrief EPISCA onderzoek maart 2015

6 e Nieuwsbrief EPISCA onderzoek maart 2015 6 e Nieuwsbrief EPISCA onderzoek maart 2015 Het is al weer lang geleden dat jullie iets van ons hebben gehoord en dat komt omdat er veel is gebeurd. We hebben namelijk heel veel analyses kunnen doen op

Nadere informatie

Stichting Bocas Sanas gaat naar de Dominicaanse Republiek om kinderen te helpen met gebitsproblemen.

Stichting Bocas Sanas gaat naar de Dominicaanse Republiek om kinderen te helpen met gebitsproblemen. Cristina Vasquez-Doorman is de oprichtster van Bocas Sanas, zij is op het idee gekomen om een stichting op te richten voor kinderen die last van gebitsproblemen. Cristina komt zelf uit de Dominicaanse

Nadere informatie

Sophia Kinderziekenhuis. Polikliniek Neonatologie

Sophia Kinderziekenhuis. Polikliniek Neonatologie Sophia Kinderziekenhuis Polikliniek Neonatologie Pasgeborenen die intensieve zorg nodig hebben gehad, ontwikkelen zich over het algemeen goed. Mocht de ontwikkeling toch anders verlopen, dan is het belangrijk

Nadere informatie

~ (]J. -S ca. /;a.;j ~ ~/ ~ Ir'! '. - - --~ '-' 1 C\) 4. Middenoor. s. Slakkenhuis. 6. Gehoorzenuw ,.. ...

~ (]J. -S ca. /;a.;j ~ ~/ ~ Ir'! '. - - --~ '-' 1 C\) 4. Middenoor. s. Slakkenhuis. 6. Gehoorzenuw ,.. ... I 3. I H-o'~ hoort een oo~? I, I. Geluidsgolven I I 2. Gehoorgang - Trommelvlies I J 4. Middenoor s. Slakkenhuis 6. Gehoorzenuw '0..,.. '-' 1... C\) -S ca ~ (]J /;a.;j ~ ~/ ~ Ir'! '. - - --~ Inhoudsopgave

Nadere informatie

WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK. Wat is dat? Eva van de Sande. Radboud Universiteit Nijmegen

WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK. Wat is dat? Eva van de Sande. Radboud Universiteit Nijmegen WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK Wat is dat? Eva van de Sande Radboud Universiteit Nijmegen EERST.. WETENSCHAPSQUIZ 1: Hoe komen we dingen te weten? kdsjas Google onderzoek boeken A B C 1: We weten dingen door

Nadere informatie

KIJK IN JE BREIN LESMODULE BASISSCHOOL LEERLING

KIJK IN JE BREIN LESMODULE BASISSCHOOL LEERLING LESMODULE BASISSCHOOL LEERLING 1. DE HERSENEN 1.1 HOE ZIEN HERSENEN ERUIT? VRAAG WIE KAN VERTELLEN WAT HERSENEN ZIJN? VRAAG HEBBEN KINDEREN KLEINERE HERSENEN DAN GROTE MENSEN? 1.2 WANNEER GEBRUIK JE ZE?

Nadere informatie

HET KOMPAS DOEL BENODIGDHEDEN: WERKINSTRUCTIE: OPDRACHT IN DE KLAS:

HET KOMPAS DOEL BENODIGDHEDEN: WERKINSTRUCTIE: OPDRACHT IN DE KLAS: HET KOMPAS DOEL Instrument geven om te benoemen en herkennen wat belangrijk is voor de kinderen (hun waarden), zodat ze kunnen leren kiezen. BENODIGDHEDEN: plaatje van een kompas groot kompas voor in de

Nadere informatie

Een nieuwe generatie Disney-schurken

Een nieuwe generatie Disney-schurken 17 SEPTEMBER 2015 TV Een nieuwe generatie Disney-schurken 19 fden nog lang Door Menno Woudt - En ze lee ookje. Maar hoe en gelukkig. Zo eindigt elk spr echt verder? gaan al die verhalen eigenlijk scendants

Nadere informatie

Kinderen. Hoe Yulius kinderen met autisme kan helpen

Kinderen. Hoe Yulius kinderen met autisme kan helpen Kinderen Hoe Yulius kinderen met autisme kan helpen Voor wie is dit boekje? Je hebt dit boekje gekregen omdat je autisme hebt of omdat je nog niet zeker weet of je autisme hebt. Je bent dan bij Yulius

Nadere informatie

Training - Begeleiding - Coaching BALANS DE BAAS VOOR VROUWEN DIE MAMA ZIJN OF WORDEN

Training - Begeleiding - Coaching BALANS DE BAAS VOOR VROUWEN DIE MAMA ZIJN OF WORDEN Training - Begeleiding - Coaching BALANS DE BAAS VOOR VROUWEN DIE MAMA ZIJN OF WORDEN HERKEN JE DIT? Heb je steeds het gevoel het net niet goed genoeg te doen voor iedereen? Zijn de dagen te kort voor

Nadere informatie

Bent u al donor? Ja Nee

Bent u al donor? Ja Nee Nederland zegt Bent u al donor? Ja Nee Wist u dat u als donor in één keer acht levens kunt redden? En dat het heel makkelijk is om u als donor te registreren? Of u nu oud, jong, groot, klein, dik, dun,

Nadere informatie

KIDSCREEN 52-items. Een Europees onderzoek naar de gezondheid en het welzijn van kinderen & jongeren. Vragenlijst voor ouders

KIDSCREEN 52-items. Een Europees onderzoek naar de gezondheid en het welzijn van kinderen & jongeren. Vragenlijst voor ouders KIDSCREEN 52-items Een Europees onderzoek naar de gezondheid en het welzijn van kinderen & jongeren Vragenlijst voor ouders Page 1 of 8 Datum: Maand Jaar Beste ouders, Hoe gaat het met uw kind? Hoe voelt

Nadere informatie

Bijlage 4.2.2 Vragenlijst voor stotterende kinderen

Bijlage 4.2.2 Vragenlijst voor stotterende kinderen Bijlage 4.2.2 Vragenlijst voor stotterende kinderen bussum 2011 Wij wijzen erop dat het gebruik van de bijlagen bedoeld is voor de praktijk van de therapeut die de in het boek Stotteren: van theorie naar

Nadere informatie

1. Je krijgt van je juf of meester een plaatje. Bekijk het plaatje goed.

1. Je krijgt van je juf of meester een plaatje. Bekijk het plaatje goed. D S T R K C N T LS 1 Opdracht 1 Nodig: papier en lijm 1. Je krijgt van je juf of meester een plaatje. Bekijk het plaatje goed. 2. Zoek nu een klasgenoot met een ander plaatje. 3. Zoek nu samen nog vier

Nadere informatie

i!i' ] ] ] ] ] 1 ~ 1 ~ Door: A /isha Chandoe Groep Bb VanOstadeschoo/ 1..

i!i' ] ] ] ] ] 1 ~ 1 ~ Door: A /isha Chandoe Groep Bb VanOstadeschoo/ 1.. 1 ~ 1 ~ j J ) J J J I, i!i' 1 Al 1.. Door: A /isha Chandoe Groep Bb VanOstadeschoo/ j 1.. l.. '-....t L- '- '- Inhoud: 1.Inleiding. 2. Wat is een oor? 3. Hoe zit je oor in elkaar? 4. De drie delen van

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: Mensen vinden het vaak prettig om elkaar aan te raken. Dat kan een knuffel zijn van je ouders, een vriendschappelijke stomp tijdens een stoeipartij met vrienden

Nadere informatie

Gelukskoffercoaching. Ik kan in drie woorden vertellen wat ik geleerd heb: I love me. Wael, 11 jaar. Gelukkig zijn kun je leren!

Gelukskoffercoaching. Ik kan in drie woorden vertellen wat ik geleerd heb: I love me. Wael, 11 jaar. Gelukkig zijn kun je leren! Gelukkig zijn kun je leren! Gelukskoffercoaching Missie GELUKKIG ZIJN KUN JE LEREN Gelukskoffercoaching wil kinderen op jonge leeftijd positief ondersteunen in hun individuele emotionele ontwikkeling.

Nadere informatie

PeerEducatie Handboek voor Peers

PeerEducatie Handboek voor Peers PeerEducatie Handboek voor Peers Handboek voor Peers 1 Colofon PeerEducatie Handboek voor Peers december 2007 Work-Wise Dit is een uitgave van: Work-Wise info@work-wise.nl www.work-wise.nl Contactpersoon:

Nadere informatie