Als u pijn heeft bij het vrijen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Als u pijn heeft bij het vrijen"

Transcriptie

1 Als u pijn heeft bij het vrijen

2 2

3 Heeft u als vrouw last van pijn bij het vrijen? Veel vrouwen kennen deze klacht. Wat kan hiervan de oorzaak zijn? Hoe kan het CWZ uw klacht behandelen? Dat en meer kunt u lezen in deze folder. Pijn bij het vrijen Pijn bij het vrijen is vaak bij de ingang van de vagina, tijdens en/of na de gemeenschap. Iemand die hier regelmatig last van heeft, kan minder makkelijk opgewonden raken en krijgt uiteindelijk minder zin om te vrijen. In sommige gevallen ontstaat een diepe pijn die ontstaat bij doorstoten van de penis. Daarover gaat deze folder niet. Voor bespreking van deze klacht kunt u naar een gynaecoloog gaan. Oorzaken van pijn bij de ingang van de vagina Lichamelijke oorzaken van de pijnklachten kunnen vaginale schimmelinfecties, huidafwijkingen of hormonale veranderingen zijn. Meestal kunnen echter geen onderliggende afwijkingen (meer) worden aangetoond. Het is belangrijk om te weten dat het niet alleen lichamelijke oorzaken zijn die de pijnklachten geven. Angst kan ook een oorzaak zijn. Daardoor kunnen vrouwen hun spieren in de bekkenbodem extra gaan aanspannen. Onvoldoende ontspanning samen met onvoldoende seksuele opwinding kan weer leiden tot irritatie van de vagina. Wanneer vrouwen opnieuw proberen om gemeenschap te hebben zal dit weer pijnlijk zijn. Dit leidt weer tot een negatieve ervaring. Deze ervaring leidt dan opnieuw tot (spier)spanning. Ook somberheid, relatieproblemen of andere psychische oorzaken kunnen tot pijn bij het vrijen leiden. 3

4 Multidisciplinaire aanpak in het CWZ In het CWZ worden seksuele klachten bij vrouwen multidisciplinair behandeld. Dat betekent dat u, indien nodig, bij meerdere professionals in behandeling gaat voor uw klachten. Behandeling bij de gynaecoloog vindt plaats wanneer de klachten (mede) een medische oorzaak hebben die bijvoorbeeld door medicatie behandeld kunnen worden. Als er sprake is van problemen rondom de spieren van de bekkenbodem, zoals dit bij vaginisme en dyspareunie het geval is, zal dit deel van de behandeling bij de bekkenfysiotherapeut plaatsvinden. Als psychologische factoren een rol spelen zoals bijvoorbeeld: angsten, moeizame communicatie in de relatie, problemen in het omgaan met de seksuele klachten of met seksualiteit, dan zal er voor behandeling naar de klinisch psycholoog verwezen worden. 4

5 Behandeling door de bekkenfysiotherapeut De bekkenfysiotherapeut kan je helpen bij het beter bewust maken van je onderlichaam en de spierspanning van de bekkenbodem. Zij leert je oefeningen om de spieren van de bekkenbodem te herkennen, te ontspannen en te controleren. De bedoeling is dat je leert dat je de bekkenbodemspieren zelf kunt loslaten en ontspannen. De bekkenfysiotherapeut zal ook aandacht geven aan het plassen en ontlasten, omdat ook hierbij ontspanning heel belangrijk is. De bekkenfysiotherapeut onderzoekt de spanning van de bekkenbodem door voorzichtig met een vinger te voelen tegen je vagina aan en als dat mogelijk is en niet pijnlijk, in je vagina. Ze kan je zo laten voelen waar de bekkenbodemspieren zich bevinden en ook aangeven of je ze aanspant of juist niet. Het is heel belangrijk dat je aangeeft of je dit onderzoek aankunt. Tijdens de behandeling ga je zelf ook oefenen met het inbrengen van de je vinger(s) of met een oefensetje, dat bestaat uit staafjes van verschillende omvang. Dit wordt uitgebreid met je besproken en je geeft zelf aan van welke mogelijkheden je gebruik wilt maken. Op deze manier kun je mede leren de vicieuze cirkel van angst voor pijn en daardoor het opbouwen van spanning in je bekkenbodem, bewust te doorbreken. 5

6 Behandeling door klinisch psycholoog of gz-psycholoog De psychologische behandeling van seksuele klachten is gericht op het verminderen van de seksuele klachten, op het verbeteren van de seksuele relatie en het vergroten van het plezier in seksualiteit. De laatste twee aspecten kunnen helpen voorkomen dat er in de toekomst weer klachten ontstaan. In eerste gesprek met de psycholoog wordt gekeken naar de factoren die de klachten in stand houden. Hier wordt de psychologische behandeling op gericht. Een veel voorkomend probleem wat klachten in stand kan houden is bijvoorbeeld de angst om weer pijn te krijgen. De oefeningen die de bekkenfysiotherapeut meegeeft worden dan ook bij de psycholoog besproken zodat er ook meer vertrouwen ontstaat dat het inbrengen weer mogelijk wordt en de angst vermindert. Bij veel vrouwen is ten gevolge van de klachten ook het plezier in seksualiteit afgenomen. Belangrijke onderwerpen in de psychologische behandeling zijn dan ook het weer leren genieten van seksualiteit, het leren aangeven wat wel en wat niet fijn is in de seksualiteit en het verminderen van schuldgevoelens ten aanzien van de partner op het moment dat er verschillen zijn in de behoefte aan seksualiteit. Meestal wordt bij de behandeling ook de partner betrokken omdat intimiteit en seksualiteit verbonden zijn met de partner en de relatie. De psychologische behandeling bestaat uit regelmatige gesprekken die normaal gesproken om de paar weken plaatsvinden. Verder worden, in overleg, huiswerkopdrachten meegegeven die de vrouw zelf uitvoert of samen met haar partner gaat uitvoeren. 6

7 7

8 Adres en telefoonummer Canisius-Wilhelmina Ziekenhuis Weg door Jonkerbos SZ Nijmegen Afdeling Gynaecologie/verloskunde A44 Telefoon: (024) Website: 8 G725 / 02-14

Vaginistisch reageren

Vaginistisch reageren Vaginistisch reageren 1 Wat is het? Vaginisme wil zeggen dat het niet lukt om een penis, vingers of tampon in je vagina in te brengen. Probeer je het, dan spannen je bekkenbodemspieren zich onbewust aan.

Nadere informatie

Bekkenfysiotherapie bij pijn in het bekkengebied

Bekkenfysiotherapie bij pijn in het bekkengebied Bekkenfysiotherapie bij pijn in het bekkengebied U heeft pijnklachten in uw buik- en/of bekkengebied. De bekkenfysiotherapeut kan u helpen om deze klachten te verminderen. Neem altijd uw verzekeringsgegevens

Nadere informatie

Bekkenfysiotherapie bij een overactieve bekkenbodem

Bekkenfysiotherapie bij een overactieve bekkenbodem Bekkenfysiotherapie bij een overactieve bekkenbodem Albert Schweitzer ziekenhuis Regionaal Bekkenbodem Centrum juni 2010 pavo 0684 Een overactieve bekkenbodem Bekkenbodemspieren kunnen te zwak maar ook

Nadere informatie

Fysiotherapie bij bekkenbodemproblemen

Fysiotherapie bij bekkenbodemproblemen 00 Fysiotherapie bij bekkenbodemproblemen aanvullende informatie bij de folder 'Bekkenbodemproblemen bij vrouwen' Poli Gynaecologie De inhoud van deze voorlichtingsfolder is mede samengesteld door de Nederlandse

Nadere informatie

FYSIOTHERAPIE. De overactieve bekkenbodem

FYSIOTHERAPIE. De overactieve bekkenbodem FYSIOTHERAPIE De overactieve bekkenbodem De overactieve bekkenbodem De bekkenbodem is een groep spieren die samen de bodem van uw buik vormen. Bekkenbodemspieren kunnen te zwak maar ook te gespannen zijn

Nadere informatie

Gynaecologie/Bekkenbodemcentrum

Gynaecologie/Bekkenbodemcentrum Gynaecologie/Bekkenbodemcentrum Bekkenbodemfysiotherapie Deze brochure wordt u aangeboden door de afdeling Gynaecologie/Verloskunde. Wij vinden het belangrijk dat patiënten goede voorlichting krijgen.

Nadere informatie

Pijn bij het vrijen 1

Pijn bij het vrijen 1 Pijn bij het vrijen 1 Wat is het? Pijn bij het vrijen is een klacht die voornamelijk bij vrouwen voorkomt. Meestal gaat het om pijn bij de geslachtsgemeenschap, maar ook andere manieren van vrijen kunnen

Nadere informatie

Gynaecologie. Bekkenbodemproblemen fysiotherapie. Afdeling: Onderwerp:

Gynaecologie. Bekkenbodemproblemen fysiotherapie. Afdeling: Onderwerp: Afdeling: Onderwerp: Gynaecologie 1 1. Wat is bekkenfysiotherapie? 2. Wat is het verschil met gewone fysiotherapie? 3. Wanneer is bekkenfysiotherapie zinvol? 4. Hoe werkt de bekkenfysiotherapeut? 5. Speciale

Nadere informatie

Urodynamisch onderzoek urologie

Urodynamisch onderzoek urologie Urodynamisch onderzoek urologie 2 Binnenkort krijgt u een urodynamisch onderzoek (blaasdruk meting) op de polikliniek urologie. Met dit onderzoek wil de arts inzicht krijgen in uw plasklachten. Urodynamisch

Nadere informatie

Voorwoord 11 1 Wat is een seksueel probleem en welke verschillende seksuele problemen zijn er? 13

Voorwoord 11 1 Wat is een seksueel probleem en welke verschillende seksuele problemen zijn er? 13 Omgaan met een sexprobleem.qxd 20-03-07 11:54 Pagina 5 Inhoud Voorwoord 11 1 Wat is een seksueel probleem en welke verschillende seksuele problemen zijn er? 13 Waar hebben seksuele problemen mee te maken?

Nadere informatie

KLACHTEN Klachten die goed behandeld kunnen worden door de bekkenfysiotherapeut:

KLACHTEN Klachten die goed behandeld kunnen worden door de bekkenfysiotherapeut: 1 KLACHTEN Mannen, vrouwen, kinderen en ouderen, iedereen kan problemen krijgen wanneer de bekkenbodem niet goed functioneert. Het niet goed functioneren kan ontstaan als men op een verkeerde manier plast

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Seksualiteit en gynaecologische kanker

Patiënteninformatie. Seksualiteit en gynaecologische kanker Patiënteninformatie Seksualiteit en gynaecologische kanker Inleiding Deze brochure gaat over intimiteit en seksualiteit en is bedoeld voor vrouwen met kanker en hun partners. Kanker en seksualiteit is

Nadere informatie

Bekkenfysiotherapie bij bekkenbodemklachten

Bekkenfysiotherapie bij bekkenbodemklachten Bekkenfysiotherapie bij bekkenbodemklachten Albert Schweitzer ziekenhuis Regionaal Bekkenbodem Centrum maart 2010 pavo 0682 Inleiding Problemen met de bekkenbodem beginnen vaak met kleine klachten. Licht

Nadere informatie

Bekkenfysiotherapie rondom een prostaatoperatie

Bekkenfysiotherapie rondom een prostaatoperatie Bekkenfysiotherapie rondom een prostaatoperatie Na een prostaatoperatie is het mogelijk dat uw bekkenbodemspieren en de sluitspier nog onvoldoende in staat zijn om de plasbuis goed af te sluiten. Dit geeft

Nadere informatie

Als u het moeilijk vindt om klaar te komen 9 10. Tot slot 15 Informatie 15

Als u het moeilijk vindt om klaar te komen 9 10. Tot slot 15 Informatie 15 Inleiding Bijna elke vrouw heeft wel eens seksuele problemen. Voorbeelden zijn geen zin in vrijen, niet of moeilijk seksueel opgewonden raken of pijnklachten bij de coïtus (gemeenschap). Soms zijn dit

Nadere informatie

Consultatie en begeleiding bij seksuele problematiek. Centrumlocatie

Consultatie en begeleiding bij seksuele problematiek. Centrumlocatie Centrumlocatie In deze tijd van openheid in de media over seksualiteit lijkt het alsof seks iets vanzelfsprekends is en er geen problemen op dit gebied bestaan. De indruk wordt gewekt dat seks alleen voorkomt

Nadere informatie

Patiëntenvoorlichting Gynaecologie. Bekkenfysiotherapie

Patiëntenvoorlichting Gynaecologie. Bekkenfysiotherapie Patiëntenvoorlichting Gynaecologie Bekkenfysiotherapie 1. Wat is bekkenfysiotherapie? 2. Wat is het verschil met gewone fysiotherapie? 3. Wanneer is bekkenfysiotherapie zinvol? 4. Hoe werkt de bekkenfysiotherapeut?

Nadere informatie

Bekkenfysiotherapie bij verstopping

Bekkenfysiotherapie bij verstopping Bekkenfysiotherapie bij verstopping Albert Schweitzer ziekenhuis Regionaal Bekkenboden Centrum juni 2010 pavo 0681 Inleiding In deze folder leest u meer over verstopping (obstipatie) en wat de bekkenfysiotherapeut

Nadere informatie

Even wat opmerkingen vooraf

Even wat opmerkingen vooraf Pagina 1 van 9 Even wat opmerkingen vooraf De oefeningen beschreven in dit onderdeel zijn afkomstig uit het boek 'Zelf je seksuele relatie verbeteren' van Jacques van Lankveld. Ze vormen een zelfstudie

Nadere informatie

Seksuele problemen bij vrouwen

Seksuele problemen bij vrouwen 467.0105 Seksuele problemen bij vrouwen Inhoud 1. Inleiding 2. Wat is belangrijk voor een plezierige seksuele relatie 3. Lichamelijke veranderingen bij seksuele opwinding 4. Pijn bij de coïtus 5. Als het

Nadere informatie

Fysiotherapie bij bekkenbodemproblemen

Fysiotherapie bij bekkenbodemproblemen Gynaecologie Fysiotherapie bij bekkenbodemproblemen www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Wat zijn de bekkenbodemoefeningen of wat is bekkenbodemtherapie?... 3 Hoe verloopt bekkenbodemtherapie?... 3 Algemene

Nadere informatie

Seksuele problemen bij vrouwen. Poli Gynaecologie

Seksuele problemen bij vrouwen. Poli Gynaecologie 00 Seksuele problemen bij vrouwen Poli Gynaecologie De inhoud van deze voorlichtingsfolder is samengesteld door de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG). Deze folder is zeer volledig

Nadere informatie

De behandelmogelijkheden zijn: Bekkenfysiotherapie

De behandelmogelijkheden zijn: Bekkenfysiotherapie Bekkenfysiotherapie De bekkenfysiotherapeut Mignon Lamers-Bolk Wat is bekkenfysiotherapie? Bekkenfysiotherapie is een erkende specialisatie binnen de fysiotherapie, welke zich richt op klachten in of rondom

Nadere informatie

bekkenbodemklachten fysiotherapeutische behandeling

bekkenbodemklachten fysiotherapeutische behandeling patiënteninformatie bekkenbodemklachten fysiotherapeutische behandeling Uw specialist heeft u verwezen voor bekkenfysiotherapie. In deze folder geven wij u uitleg over: de bekkenbodem de functie van de

Nadere informatie

Diabetes en seksualiteit

Diabetes en seksualiteit Diabetes en seksualiteit Diabetes en seksualiteit Diabetes kan invloed hebben op uw seksleven. Dat kan door de ziekte zelf komen, maar ook door de medicijnen of de manier waarop u ermee om gaat. In deze

Nadere informatie

Totaalruptuur. Poli Gynaecologie

Totaalruptuur. Poli Gynaecologie 00 Totaalruptuur Poli Gynaecologie 1 Inleiding Een totaalruptuur is een grote inscheuring rond de vagina en anus, ontstaan tijdens een bevalling. Na het hechten blijft de wond de eerste paar dagen pijnlijk.

Nadere informatie

Naar de seksuoloog polikliniek Verloskunde & Gynaecologie

Naar de seksuoloog polikliniek Verloskunde & Gynaecologie Naar de seksuoloog polikliniek Verloskunde & Gynaecologie Samen met uw behandelend arts heeft u gesproken over een bezoek aan de seksuoloog van de polikliniek Verloskunde & Gynaecologie. Misschien overweegt

Nadere informatie

Inscheuring tijdens de bevalling oftewel een (sub)totaalruptuur. Wat nu?

Inscheuring tijdens de bevalling oftewel een (sub)totaalruptuur. Wat nu? Inscheuring tijdens de bevalling oftewel een (sub)totaalruptuur Wat nu? Als tijdens de bevalling scheurtjes ontstaan in de huid, het weefsel tussen de vagina en de anus (het perineum) en in de kringspier

Nadere informatie

Adviezen na een keizersnee

Adviezen na een keizersnee Adviezen na een keizersnee Informatie voor patiënten F0030-3415 juli 2013 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam 070

Nadere informatie

Adviezen en oefeningen na een (sub)totaalruptuur

Adviezen en oefeningen na een (sub)totaalruptuur FYSIOTHERAPIE Adviezen en oefeningen na een (sub)totaalruptuur ADVIES Adviezen en oefeningen na een (sub)totaalruptuur U bent bevallen in het ziekenhuis of thuis en u hebt daarbij een totaalruptuur of

Nadere informatie

Maatschap Gynaecologie. (sub)totaalruptuur

Maatschap Gynaecologie. (sub)totaalruptuur Maatschap Gynaecologie (sub)totaalruptuur Algemeen Tijdens de bevalling is er een totaalruptuur of een subtotaal ruptuur ontstaan. Deze folder geeft u informatie over wat een (sub)totaalruptuur is en wat

Nadere informatie

pati nteninformatie seksuele problemen bij vrouwen

pati nteninformatie seksuele problemen bij vrouwen pati nteninformatie seksuele problemen bij vrouwen Inhoud Inleiding... 3 1 Wat is belangrijk voor een plezierige seksuele relatie... 3 2 Lichamelijke veranderingen bij seksuele opwinding... 4 3 Pijn bij

Nadere informatie

Bekkenbodemoefeningen na een bevalling

Bekkenbodemoefeningen na een bevalling Bekkenbodemoefeningen na een bevalling Inleiding Tijdens de zwangerschap en de bevalling hebben de bekkenbodemspieren veel te verduren. Het is belangrijk na de bevalling deze spieren weer in goede conditie

Nadere informatie

Oefenen na een keizersnede

Oefenen na een keizersnede Oefenen na een keizersnede Inleiding U bent in het Albert Schweitzer Ziekenhuis op genomen omdat u een keizersnede heeft ondergaan. Hierdoor moet u nog een paar dagen in het ziekenhuis blijven. Een keizersnede

Nadere informatie

Deeltijdbehandeling onbegrepen lichamelijke klachten

Deeltijdbehandeling onbegrepen lichamelijke klachten Deeltijdbehandeling onbegrepen lichamelijke klachten 2 Deze folder geeft u informatie over het deeltijdprogramma (gedeeltelijk) onbegrepen lichamelijke klachten op de zorgeenheid Psychiatrie van het CWZ.

Nadere informatie

Erectiestoornis. Albert Schweitzer ziekenhuis november 2014 pavo 0858

Erectiestoornis. Albert Schweitzer ziekenhuis november 2014 pavo 0858 Erectiestoornis Albert Schweitzer ziekenhuis november 2014 pavo 0858 Inleiding Uw arts heeft met u gesproken over de problemen die u heeft bij een erectie. In deze folder informeren wij u over wat een

Nadere informatie

urineverlies bij vrouwen incontinentie

urineverlies bij vrouwen incontinentie patiënteninformatie urineverlies bij vrouwen incontinentie Met incontinentie wordt bedoeld: ongewild urineverlies. Veel vrouwen verliezen ongewild urine bij inspanning of hebben te vaak en te snel aandrang

Nadere informatie

Botox-behandeling. Botuline-toxine-behandeling

Botox-behandeling. Botuline-toxine-behandeling Botox-behandeling Botuline-toxine-behandeling 2 In overleg met uw behandelend arts heeft u een afspraak gemaakt voor een behandeling met botox (botuline-toxine) op de afdeling klinische neurofysiologie

Nadere informatie

Stressreductie en stressregulatie Training voor mensen met spanningsklachten

Stressreductie en stressregulatie Training voor mensen met spanningsklachten Stressreductie en stressregulatie Training voor mensen met spanningsklachten In deze folder vindt u informatie over de training Stressreductie en Stressregulatie, die verzorgd wordt door de afdeling Medische

Nadere informatie

De medisch psycholoog

De medisch psycholoog De medisch psycholoog 2 Uw behandelend arts heeft u voor een onderzoek of behandeling verwezen naar de medisch psycholoog. In deze folder staat de manier van werken van de medisch psycholoog in het Canisius-Wilhelmina

Nadere informatie

Overloopincontinentie Overloopincontinentie. Ongewild druppelsgewijs urineverlies dat veroorzaakt wordt door een overvolle blaas.

Overloopincontinentie Overloopincontinentie. Ongewild druppelsgewijs urineverlies dat veroorzaakt wordt door een overvolle blaas. Urologie Algemeen: In grote lijnen onderscheiden we drie soorten incontinentie: Stressincontinentie Bij stressincontinentie of inspanningsincontinentie treedt er ongewenst urineverlies op bij bepaalde

Nadere informatie

Seksuele problemen bij vrouwen

Seksuele problemen bij vrouwen Seksuele problemen bij vrouwen Bijna elke vrouw krijgt wel eens te maken met seksuele problemen. Voorbeelden zijn geen zin hebben in vrijen, niet of moeilijk seksueel opgewonden raken of pijnklachten bij

Nadere informatie

Depressie bij ouderen

Depressie bij ouderen Depressie bij ouderen 2 Depressie bij ouderen komt vaak voor, maar is soms moeilijk te herkennen. Deze folder geeft informatie over de kenmerken en de behandeling van een depressie bij ouderen. Wat is

Nadere informatie

Pijnbestrijding tijdens de bevalling

Pijnbestrijding tijdens de bevalling Pijnbestrijding tijdens de bevalling 2 Bevallen doet pijn. Weinig vrouwen zullen opkijken van deze uitspraak. Zij weten dat pijn bij een bevalling hoort en een normaal verschijnsel is. Bijna alle vrouwen

Nadere informatie

Wat is en doet een bekkenbodem?

Wat is en doet een bekkenbodem? Een brochure van de Stichting Bekkenbodem Patiënten Wat is en doet een bekkenbodem? Zowel mannen als vrouwen kunnen te maken krijgen met bekkenbodemproblemen Wat is en doet een bekkenbodem? Auteur E.J.

Nadere informatie

Arm en schouderoefeningen bij verwijderen van okselklieren

Arm en schouderoefeningen bij verwijderen van okselklieren Arm en schouderoefeningen bij verwijderen van okselklieren Als uit het onderzoek van de schildwachtklier is gebleken dat deze uitzaaiingen heeft, dan is verwijdering van (een deel) van de okselklieren

Nadere informatie

Psychosomatische fysiotherapie als hulp voor zin in seks?

Psychosomatische fysiotherapie als hulp voor zin in seks? Psychosomatische fysiotherapie als hulp voor zin in seks? Jolanda Kragten Bekkenfysiotherapeut, psychosomatisch fysiotherapeut,haptonomisch werkend fysiotherapeut Zorggroep Almere, NPI 22-03-2013 Verwijzingen

Nadere informatie

De bekkenbodem. De bekkenbodem bij sport en bewegen; wie, wat, waarom?

De bekkenbodem. De bekkenbodem bij sport en bewegen; wie, wat, waarom? De bekkenbodem bij sport en bewegen; wie, wat, waarom? Voor je lichaam kan sporten een zware klus zijn. Zeker bij sporten waarbij je sprongvormen uitvoert is de belasting op je rug, bekken en bekkenbodemspieren

Nadere informatie

Leven met Multipele Sclerose uitgave 18. MS en seksualiteit EEN UITGAVE VAN HET NATIONAAL MS FONDS

Leven met Multipele Sclerose uitgave 18. MS en seksualiteit EEN UITGAVE VAN HET NATIONAAL MS FONDS Leven met Multipele Sclerose uitgave 18 MS en seksualiteit EEN UITGAVE VAN HET NATIONAAL MS FONDS Inleiding Seksualiteit betekent voor iedereen iets anders, maar voor de meeste mensen is het een belangrijk

Nadere informatie

Adviezen en oefeningen voor zwangeren met bedrust

Adviezen en oefeningen voor zwangeren met bedrust FYSIOTHERAPIE Adviezen en oefeningen voor zwangeren met bedrust ADVIES Adviezen en oefeningen voor zwangeren met bedrust U bent opgenomen in het ziekenhuis vanwege complicaties in de zwangerschap. De gynaecoloog

Nadere informatie

Urine-incontinentie bij vrouwen

Urine-incontinentie bij vrouwen Urine-incontinentie bij vrouwen Urine-incontinentie bij vrouwen Urine-incontinentie is het ongewild verlies van urine. Het is een veel voorkomend probleem. Een op de vier vrouwen jonger dan 65 lijdt aan

Nadere informatie

Psychologisch onderzoek en behandeling Kinderen en jongeren. Afdeling Klinische Psychologie

Psychologisch onderzoek en behandeling Kinderen en jongeren. Afdeling Klinische Psychologie 00 Psychologisch onderzoek en behandeling Kinderen en jongeren Afdeling Klinische Psychologie Wat doet een kinderpsycholoog in het ziekenhuis? Een kinderpsycholoog is een psycholoog die gespecialiseerd

Nadere informatie

Onderzoek Behandeling Fysiotherapie Operatie

Onderzoek Behandeling Fysiotherapie Operatie Stressincontinentie U bent patiënt bij de afdeling urologie van VU medisch centrum (VUmc). VU medisch centrum is een universitair medisch centrum waar medisch specialisten worden opgeleid. Zij doen zelfstandig

Nadere informatie

Instructie vragenlijst voorafgaande aan de behandeling

Instructie vragenlijst voorafgaande aan de behandeling Instructie vragenlijst voorafgaande aan de behandeling Geachte mevrouw, Voor u ligt de vragenlijst die u heeft ontvangen van uw behandelend gynaecoloog. De vragenlijst is bedoeld om meer inzicht te krijgen

Nadere informatie

Vrijen tijdens de zwangerschap

Vrijen tijdens de zwangerschap Zwanger en vrijen 1 Vrijen tijdens de zwangerschap Eerste drie maanden In de eerste drie maanden van de zwangerschap kan het zijn dat je minder zin hebt in seks. Dat heeft te maken met de hormonale veranderingen

Nadere informatie

Mindfulness-Based Cognitieve Therapie (MBCT) Aandachttraining/Mindfulnesstraining

Mindfulness-Based Cognitieve Therapie (MBCT) Aandachttraining/Mindfulnesstraining Mindfulness-Based Cognitieve Therapie (MBCT) Aandachttraining/Mindfulnesstraining 2 Deze folder geeft u informatie over Mindfulness-Based Cognitieve Therapie. Deze mindfulnesstraining wordt op de afdeling

Nadere informatie

Gynaecologische operatie

Gynaecologische operatie Gynaecologische operatie Adviezen en oefeningen Patiënteninformatie Gynaecologische operatie adviezen en oefeningen Inhoudsopgave: 1 Na de operatie 2 De volgende dagen 3 Toilethouding 4 Inleiding 5 Moe

Nadere informatie

Behandeling van een miskraam met medicijnen

Behandeling van een miskraam met medicijnen Behandeling van een miskraam met medicijnen 2 Bij u is een miskraam vastgesteld. In Nederland is het gebruikelijk om eerst minimaal één week af te wachten om te kijken of de miskraam spontaan op gang komt.

Nadere informatie

Elektro-nystagmografie (ENG) Informatie voor patiënten over een evenwichtsonderzoek

Elektro-nystagmografie (ENG) Informatie voor patiënten over een evenwichtsonderzoek Elektro-nystagmografie (ENG) Informatie voor patiënten over een evenwichtsonderzoek 2 3 In overleg met uw behandelend arts heeft u een afspraak gemaakt voor een elektro-nystagmogram (ENG) op de afdeling

Nadere informatie

Vruchtbaarheidsstoornissen. Als zwanger worden niet vanzelf gaat

Vruchtbaarheidsstoornissen. Als zwanger worden niet vanzelf gaat Vruchtbaarheidsstoornissen Als zwanger worden niet vanzelf gaat 2 U heeft besloten een oriënterend vruchtbaarheids (fertiliteits) onderzoek te laten verrichten. In deze folder vindt u informatie over het

Nadere informatie

Bekkenfysiotherapie rondom een prostaatoperatie

Bekkenfysiotherapie rondom een prostaatoperatie Bekkenfysiotherapie rondom een prostaatoperatie Na een prostaatoperatie is het mogelijk dat uw bekkenbodemspieren en de sluitspier nog onvoldoende in staat zijn om de blaas goed af te sluiten. Dit geeft

Nadere informatie

Voorkom bekkenbodemklachten: bekkenbodemspiertraining tijdens en na je zwangerschap

Voorkom bekkenbodemklachten: bekkenbodemspiertraining tijdens en na je zwangerschap Voorkom bekkenbodemklachten: bekkenbodemspiertraining tijdens en na je zwangerschap Informatie en oefenadviezen voor een fitte bekkenbodem Door zwangerschap en bevalling kun je bekkenbodem klachten krijgen

Nadere informatie

Seksualiteit en diabetes mellitus. Polikliniek diabeteszorg

Seksualiteit en diabetes mellitus. Polikliniek diabeteszorg Seksualiteit en diabetes mellitus Polikliniek diabeteszorg mca.nl seksualiteit en diabetes mellitus Problemen met de seksualiteit is een onderwerp waar niet zo gemakkelijk over wordt gesproken. De beladenheid

Nadere informatie

Oncologie. Patiënteninformatie. Omgaan met kanker. Bij wie kunt u terecht? Slingeland Ziekenhuis

Oncologie. Patiënteninformatie. Omgaan met kanker. Bij wie kunt u terecht? Slingeland Ziekenhuis Oncologie Omgaan met kanker i Patiënteninformatie Bij wie kunt u terecht? Slingeland Ziekenhuis Algemeen Het hebben van kanker kan grote gevolgen hebben voor uw leven en dat van uw naasten. Lichamelijk

Nadere informatie

Oefeningen. Fysiotherapie. na een sectio

Oefeningen. Fysiotherapie. na een sectio Fysiotherapie Oefeningen na een sectio Inleiding Na een keizersnede is ten gevolge van de operatie de ademhaling wat minder diep. Het is daarom goed om te proberen diep door te ademen. Ook als je beweegt

Nadere informatie

Instructie. Geachte mevrouw,

Instructie. Geachte mevrouw, Instructie. Geachte mevrouw, Voor u ligt de vragenlijst die u hebt ontvangen van uw behandelende gynaecoloog. De vragenlijst is bedoeld om meer inzicht te krijgen in uw problematiek en om het effect van

Nadere informatie

Inleiding Wat is fibromyalgie? Oorzaak van fibromyalgie

Inleiding Wat is fibromyalgie? Oorzaak van fibromyalgie FIBROMYALGIE 286 Inleiding Uw reumatoloog heeft u verteld dat u fibromyalgie hebt. Er komen ongetwijfeld veel vragen in u op. In deze folder proberen wij antwoord te geven op uw vragen. U leest meer over

Nadere informatie

Verzakking en incontinentieproblemen bij vrouwen VIP Poli

Verzakking en incontinentieproblemen bij vrouwen VIP Poli Verzakking en incontinentieproblemen bij vrouwen VIP Poli H.313157.0610 Inleiding U bent via uw huisarts aangemeld voor de VIP poli. Om in korte tijd zonder herhaalbezoeken een beeld te kunnen krijgen

Nadere informatie

Oefeningen en houdingsadviezen voor na de bevalling

Oefeningen en houdingsadviezen voor na de bevalling Oefeningen en houdingsadviezen voor na de bevalling Inleiding Zwangerschap en bevalling zijn beide een natuurlijke gebeurtenis. Door de zwangerschap en bevalling verandert echter uw houding en verzwakken

Nadere informatie

GYNAECOLOGIE. In overleg met de gynaecologen hebben wij een oefenschema opgesteld om u zo snel mogelijk na de operatie te activeren.

GYNAECOLOGIE. In overleg met de gynaecologen hebben wij een oefenschema opgesteld om u zo snel mogelijk na de operatie te activeren. GYNAECOLOGIE Oefenschema na gynaecologische operatie Het doel van de oefeningen In overleg met de gynaecologen hebben wij een oefenschema opgesteld om u zo snel mogelijk na de operatie te activeren. Bij

Nadere informatie

Bekkenfysiotherapie bij het chronisch bekkenpijnsyndroom

Bekkenfysiotherapie bij het chronisch bekkenpijnsyndroom Fysiotherapie Bekkenfysiotherapie bij het chronisch bekkenpijnsyndroom i Patiënteninformatie Bij pijn in de buik en/of het bekkengebied Slingeland Ziekenhuis Algemeen U bent bij de huisarts of medisch

Nadere informatie

Universitair BekkenbodemCentrum Groningen. Informatie voor patiënten met bekkenbodemproblemen

Universitair BekkenbodemCentrum Groningen. Informatie voor patiënten met bekkenbodemproblemen Universitair BekkenbodemCentrum Groningen Informatie voor patiënten met bekkenbodemproblemen Universitair BekkenbodemCentrum Groningen Inleiding U bent door uw huisarts of specialist verwezen met klachten

Nadere informatie

Eerste bezoek aan de gynaecoloog

Eerste bezoek aan de gynaecoloog Eerste bezoek aan de gynaecoloog Afdeling gynaecologie Eerste bezoek aan de gynaecoloog U heeft binnenkort in Medisch Centrum Alkmaar (MCA) een afspraak met een gynaecoloog. U komt voor het eerst. In deze

Nadere informatie

Informatie voor patiënten. Diabetes en seksualiteit

Informatie voor patiënten. Diabetes en seksualiteit Informatie voor patiënten Diabetes en seksualiteit z Seksualiteit en diabetes mellitus 1 Over problemen met seksualiteit wordt niet zo gemakkelijk gesproken. Doordat het een beladen onderwerp is, kunnen

Nadere informatie

Gynaecologie. Leefregels na een gynaecologische operatie

Gynaecologie. Leefregels na een gynaecologische operatie Gynaecologie Leefregels na een gynaecologische operatie 1 Weer thuis U bent weer thuis na de verwijdering van uw baarmoeder of een verzakkingoperatie. Deze brochure is bedoeld als aanvulling op de mondelinge

Nadere informatie

Figuur 1: Overzicht bekkenbodemspieren met opening voor plasbuis, vagina en endeldarm.

Figuur 1: Overzicht bekkenbodemspieren met opening voor plasbuis, vagina en endeldarm. Dilatatieadviezen Wanneer u in aanmerking komt of in aanmerking bent gekomen voor een vaginaplastiek, is het belangrijk dat u zich bewust wordt van uw bekkenbodemspieren. Problemen met dilateren kunnen

Nadere informatie

kankeren seksualiteit: eenlastigduo?

kankeren seksualiteit: eenlastigduo? kankeren seksualiteit: eenlastigduo? C.M. Bax arts-seksuoloog NVVS IJsselland Duodagen, 7-8 april 2016 Disclosure sheet Vereniging Medische Staf (Disclosureslide voor sprekers op nascholingsbijeenkomsten

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Kiné na een hysterectomie

PATIËNTEN INFORMATIE. Kiné na een hysterectomie PATIËNTEN INFORMATIE Kiné na een hysterectomie 2 Mevrouw De revalidatie na de operatie is een belangrijk onderdeel van je genezing. Met deze folder willen we je alvast wat goede raad meegeven: Oefen je

Nadere informatie

Wat zijn de verschijnselen

Wat zijn de verschijnselen Lichen sclerosus Wat is lichen sclerosus Lichen sclerosus is een (goedaardige) huidaandoening, waarbij de huid langzaam zijn elasticiteit verliest. Hierdoor voelt deze vast en strak aan en wordt wit van

Nadere informatie

Patiënteninformatie. De bekkenbodem

Patiënteninformatie. De bekkenbodem Patiënteninformatie De bekkenbodem De bekkenbodem Informatie over de functie en training van de bekkenbodemspieren. U heeft een afspraak in Tergooi voor een bekkenbodemtraining. Onze artsen en medewerkers

Nadere informatie

Behandeling van de steungewrichtjes van de hals. (cervicale facetgewrichten)

Behandeling van de steungewrichtjes van de hals. (cervicale facetgewrichten) Behandeling van de steungewrichtjes van de hals (cervicale facetgewrichten) Met uw behandelend anesthesioloog/pijnspecialist is besproken dat u in aanmerking komt voor een behandeling van de steungewrichtjes

Nadere informatie

Chronische buikpijn bij vrouwen. Maatschap Gynaecologie IJsselland Ziekenhuis

Chronische buikpijn bij vrouwen. Maatschap Gynaecologie IJsselland Ziekenhuis Chronische buikpijn bij vrouwen Maatschap Gynaecologie IJsselland Ziekenhuis Inhoudsopgave 1. Inleiding 2 2. Wat is chronische buikpijn? 2 3. Bij wie kan chronische buikpijn voorkomen? 3 4. Wat kunnen

Nadere informatie

Dermatologie. Lichen sclerosus

Dermatologie. Lichen sclerosus Dermatologie Lichen sclerosus 1 Wat is lichen sclerosus? Lichen sclerosus is een (goedaardige) huidaandoening, waarbij de huid langzaam zijn elasticiteit verliest waardoor deze vast en strak aanvoelt en

Nadere informatie

Bekkenfysiotherapie. Gynaecologie. inclusief lijst therapeuten regio. 1. Wat is bekkenfysiotherapie? 2. Wat is het verschil met gewone fysiotherapie?

Bekkenfysiotherapie. Gynaecologie. inclusief lijst therapeuten regio. 1. Wat is bekkenfysiotherapie? 2. Wat is het verschil met gewone fysiotherapie? Gynaecologie Bekkenfysiotherapie inclusief lijst therapeuten regio Inhoud Pagina 1. Wat is bekkenfysiotherapie? 2. Wat is het verschil met gewone fysiotherapie? 3. Wanneer is bekkenfysiotherapie zinvol?

Nadere informatie

FYSIOTHERAPIE. Urine-incontinentie

FYSIOTHERAPIE. Urine-incontinentie FYSIOTHERAPIE Urine-incontinentie Urine-incontinentie Urine-incontinentie is het ongewild verlies van urine. De hoeveelheid urineverlies kan verschillen: een druppeltje, een scheut, een straal of zelfs

Nadere informatie

DERMATOLOGIE. Training ontspanningsoefeningen

DERMATOLOGIE. Training ontspanningsoefeningen DERMATOLOGIE Training ontspanningsoefeningen bij jeuk Training ontspanningsoefeningen bij jeuk Stress en (spier)spanning kunnen ervoor zorgen dat lichamelijke klachten verergeren. Dit geldt ook voor klachten

Nadere informatie

In gesprek over chemotherapie

In gesprek over chemotherapie In gesprek over chemotherapie 2 De arts heeft met u gesproken over een behandeling met chemotherapie. Vóór het starten van de chemotherapie krijgt u een gesprek met een oncologieverpleegkundige. Dit gesprek

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Voor-/achterwand-plastiek Operatie bij verzakking van blaas en/of endeldarm

PATIËNTEN INFORMATIE. Voor-/achterwand-plastiek Operatie bij verzakking van blaas en/of endeldarm PATIËNTEN INFORMATIE Voor-/achterwand-plastiek Operatie bij verzakking van blaas en/of endeldarm 2 PATIËNTENINFORMATIE Met deze folder wil het Maasstad Ziekenhuis u informatie geven over deze operatie.

Nadere informatie

Workshop Nierziekte en relatie Hoe intiem kun je nog zijn? Hoe kun je nog intiem zijn?

Workshop Nierziekte en relatie Hoe intiem kun je nog zijn? Hoe kun je nog intiem zijn? Workshop Nierziekte en relatie Hoe intiem kun je nog zijn? Hoe kun je nog intiem zijn? Hanneke Bolt Arts seksuoloog NVVS Positieve invloed van seks op het welzijn van mensen Lichamelijk: Stress vermindering

Nadere informatie

Beleving van seks 20-3-2013. Doel workshop. Lichaamsbewustzijn oefening. Bekkenbodem en seks. -bodem BREED bekeken- Jolanda Kragten

Beleving van seks 20-3-2013. Doel workshop. Lichaamsbewustzijn oefening. Bekkenbodem en seks. -bodem BREED bekeken- Jolanda Kragten Beleving van seks -bodem BREED bekeken- beleving van seks in relatie tot bekkenbodem? Jolanda Kragten Psychosomatisch fysiotherapeut en bekkenfysiotherapeut Doel workshop Kennismaking met manieren waarop

Nadere informatie

Leefregels na prostaatverwijdering. Robot-geassisteerde radicale prostatectomie (RARP)

Leefregels na prostaatverwijdering. Robot-geassisteerde radicale prostatectomie (RARP) Leefregels na prostaatverwijdering met de robot Robot-geassisteerde radicale prostatectomie (RARP) 2 U heeft een robot geassisteerde radicale prostatectomie (RARP) ondergaan. In deze folder krijgt u uitleg

Nadere informatie

Psychologisch onderzoek en behandeling Volwassenen. Afdeling Klinische Psychologie

Psychologisch onderzoek en behandeling Volwassenen. Afdeling Klinische Psychologie 00 Psychologisch onderzoek en behandeling Volwassenen Afdeling Klinische Psychologie Wat doet een psycholoog in het ziekenhuis? Een klinisch psycholoog of een gezondheidszorgpsycholoog is een deskundige

Nadere informatie

TVT-behandeling bij stressincontinentie. Behandeling door de gynaecoloog

TVT-behandeling bij stressincontinentie. Behandeling door de gynaecoloog TVT-behandeling bij stressincontinentie Behandeling door de gynaecoloog Inleiding Binnenkort wordt u opgenomen voor een operatie om stressincontinentie te behandelen. Stressincontinentie is ongewild urineverlies

Nadere informatie

Dermatologie. Patiënteninformatie. Lichen sclerosus. Slingeland Ziekenhuis

Dermatologie. Patiënteninformatie. Lichen sclerosus. Slingeland Ziekenhuis Dermatologie Lichen sclerosus i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Wat is lichen sclerosus? Lichen sclerosus is een huidziekte. Deze huidziekte komt het meest voor bij vrouwen en begint meestal

Nadere informatie

Consultatie en begeleiding bij seksuele problematiek

Consultatie en begeleiding bij seksuele problematiek In deze tijd van openheid in de media over seksualiteit lijkt het alsof seks iets vanzelfsprekends is en er geen problemen op dit gebied bestaan. De indruk wordt gewekt dat seks alleen voorkomt onder jonge,

Nadere informatie