HET HOORAPPARAAT EN COCHLEAIRE INPLANT

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "HET HOORAPPARAAT EN COCHLEAIRE INPLANT"

Transcriptie

1 Borggravevijversstraat Hasselt Tel Fax HET HOORAPPARAAT EN COCHLEAIRE INPLANT Deze bundel werd samengesteld door Anja Docx, Hilde Klein en Roger Gerrits Deze informatiebundel werd gerealiseerd dankzij projectsubsidie Provincie Limburg

2 1. HET HOORTOESTEL 1.1. WAT IS EEN HOORTOESTEL? Een hoortoestel is een elektronisch hulpmiddel, dat meestal achter het oor (AHO), in het oor (IHO) of volledig in het oor (CIC) wordt gedragen. Een hoortoestel bestaat uit een microfoon, een telefoon en een versterker die werken op een kleine batterij. Dankzij ontwikkelingen in de digitale technologie en de miniaturisatie van de geavanceerde elektronica (chips), kan het geluid en de spraak steeds beter verwerkt worden. De audioloog past elk hoortoestel individueel aan aan het gehoor en de noden van de hoortoestelgebruiker. Hoewel een hoortoestel het normale gehoor nooit kan herstellen, moet het wel helpen om de gevolgen van een gehoorverlies zoveel mogelijk te compenseren. Slechthorenden vinden het vaak lastig om spraak te verstaan in een rumoerige omgeving. De huidige generatie hoortoestellen is voorzien van computerchips die meer en meer effectief het lawaai kunnen onderdrukken en spraak benadrukken. De geluidsweergave wordt hierbij gelijkmatig en automatisch aangepast TYPEN HOORTOESTELLEN Er zijn verschillende typen hoortoestellen. Meestal worden twee hoortoestellen aangepast. Het luisteren met twee oren vergemakkelijkt het spraakverstaan in moeilijkere luisteromstandigheden (achtergrondlawaai, meerdere sprekers, slechte akoestische omgeving). Ook voor het lokaliseren van geluiden en gesprekken aan tafel hebben we onze beide oren (hoortoestellen) nodig. Het hoortoestel krijgt zijn energie via een batterij. Er zijn verschillende types batterijen voor hoortoestellen. De levensduur van de batterij hangt af van het type hoortoestel, de instelling en de situaties waarin het toestel gebruikt wordt. Een batterij gaat gemiddeld ongeveer 10 dagen mee. Een achter-het-oor(aho)hoortoestel Een AHO-toestel bestaat uit een plastic kastje met daarin de electronica. Dit deel wordt achter het oor gedragen. Het geluid wordt door een plastic Het hoorapparaat en cochleaire inplant 1

3 slangetje naar een oorstukje geleid dat in het oor wordt gedragen. De geluidsterkte van het toestel wordt meestal automatisch aangepast. Soms kan ze handmatig worden bijgesteld met een volumeregelaar in de vorm van een hendeltje of een wieltje. De meeste AHO-toestellen hebben een T-stand waarmee de luisterspoel kan worden ingeschakeld om geluid te ontvangen dat wordt verzonden door een ringleiding Het kan voor slechthorenden moeilijk zijn om in publieke ruimten als bioscopen, theaters, kerken of vergaderzalen goed te horen. Door het apparaat op de T-stand te plaatsen, wordt de microfoon uitgeschakeld en wordt het geluid dat uitgezonden wordt via een ringleiding of de telefoon rechtstreeks door het hoortoestel ontvangen. Zo heeft de gebruiker geen last van nagalm of achtergrondlawaai. Sommige apparaten hebben een MT-stand, zodat bij het telefoneren of FMgebruik ook de eigen stem kan gehoord worden. Achter-het-oor toestellen worden geleverd in diverse typen en uitvoeringen. Hoortoestellen met een richtinggevoelige microfoon maken het eenvoudiger om spraak in achtergrondlawaai te verstaan, omdat zij de geluiden die van voren komen meer versterken dan de ongewenste geluiden die van achteren komen. Bij sommige hoortoestellen kan de gebruiker beschikken over meerdere luisterprogramma s. Deze zijn ingesteld conform de individuele luisterbehoeften in verschillende situaties. Andere typen passen zich automatisch aan de veranderde luisteromstandigheden aan : De spraak krijgt prioriteit en ongewenste geluiden worden tegelijkertijd automatisch en selectief uitgefilterd. Er is vaak een supersnelle signaalbewerking. Bij de meeste hoortoestellen is er een feedbacksysteem voorzien om het fluiten of tonale storingen te onderdrukken. Bijna alle AHO-toestellen zijn in verschillende kleuren beschikbaar. Mooie frisse kleuren (kinderen) of tinten die bij het haar passen. In de meeste achter-het-oor toestellen is een audio-contact ingebouwd. Het hoortoestel kan zo worden aangesloten op FM-radiocommunicatie apparatuur, waardoor het luisteren in bijvoorbeeld een klaslokaal, tijdens vergaderingen en op het werk veel eenvoudiger wordt. De spreker gebruikt een kleine zendmicrofoon. Het signaal wordt opgevangen door een kleine FM-ontvanger die onder aan het hoortoestel wordt bevestigd of op het lichaam gedragen wordt. Een uitwendige geluidsbron (radio, tv, ) kan ook rechtstreeks aan het hoortoestel gekoppeld worden. Het oorstukje wordt op maat gemaakt en moet goed passen. Is dit niet het geval dan gaat het pijn doen of kan het apparaat fluiten (larsen). Indien het oorstukje jeukt, wordt dit best gemeld : Er bestaan immers oorstukjes, gemaakt uit anti-allergisch materiaal. Het hoorapparaat en cochleaire inplant 2

4 Het oorstukje wordt via een plastiek buisje aan de oorhanger verbonden. Dit plastiek slangetje moet soepel zijn en wordt best enkele keren per jaar vervangen. Ook oorstukjes zijn verkrijgbaar in diverse kleurtinten en/of met versiering Slechthorenden met een hoogtonig of een licht gehoorverlies hebben behoefte aan een hoorsysteem met een goede geluidskwaliteit en een effectieve oplossing in lawaaiige situaties. Open-oor aanpassingen zorgen voor een comfortabeler horen. Het oorstukje en de geluidstube zijn van minimale grootte zodat het geluid en vooral de eigen stem heel natuurlijk klinkt. Bij kinderen worden meestal een AHO-toestellen aangepast omwille van de kleinere gehoorgang en omdat het hoofd en de oren nog groter worden met de leeftijd. Een in-het-oor(iho)hoortoestel Een IHO-toestel wordt geheel in het oor gedragen. De electronica wordt ingebouwd in het oorschaaltje. Dit schaaltje wordt op maat gemaakt aan de hand van een afdrukje van de gehoorgang en de oorschelp van de gebruiker. Een modern IHO-toestel werkt meestal volledig automatisch, maar soms is het mogelijk om het volume aan te passen met behulp van een hendeltje of een wieltje, of met behulp van een afstandsbediening. Bij sommige IHO-toestellen doet de batterijlade tevens dienst als aan/uit-schakelaar. IHO-toestellen zijn soms ook voorzien van een luisterspoel (indien de ruimte dit toelaat) voor de ontvangst van geluiden die worden verzonden via een ringleiding. De IHO- en CIC-toestellen zijn minder geschikt voor grotere gehoorverliezen. Volledig-in-het-kanaal (CIC = completely-in-the-canal) CIC-toestellen worden, zoals de naam al aangeeft, volledig in de gehoorgang geplaatst. Ondanks de kleine afmetingen is er geen concessie gedaan met betrekking tot toepassing van de nieuwste technologie. Door de plaatsing in de gehoorgang valt het toestel niet echt op. Het toestel biedt enkele akoestische voordelen. Hierdoor worden problemen met windgeruis Het hoorapparaat en cochleaire inplant 3

5 verminderd en wordt het voeren van een telefoongesprek eenvoudiger. Het CIC-toestel is doorgaans volautomatisch, er is geen ruimte voor schakelaars. De batterij wordt in het deksel van het toestel geplaatst, dit deksel doet tevens dienst als aan/uit-schakelaar. Een luisterspoel is niet voorzien COCHLEAIRE IMPLANTATIE Een cochleaire inplant is een gesofistikeerd hoortoestel, waarbij een gedeelte in het slakkenhuis wordt geïmplanteerd. Het geluid wordt uitwendig opgevangen via een microfoon en naar de in een elektrische code, die via de zendspoel draadloos overgebracht wordt naar de ontvanger. Deze zet op zijn beurt de code om in elektrische impulsen, die via één of meerdere elektroden doorgegeven worden aan de gehoorzenuw. Via de gehoorzenuw worden de geluiden getransporteerd naar de hersenen, waar ze kunnen herkend worden en ook betekenis kan aan gegeven worden. Eén van de belangrijkste voorwaarden voor een CI is dat de gehoorzenuw nog informatie moet kunnen doorgeven. Op zich is een CI geen recente tendens, want reeds in 1973 werd in Los Angelos door Dr. House gestart met het implanteren van een éénkanalig systeem. In de loop der volgende jaren werden aan het systeem voortdurend verbeteringen aangebracht en vanaf 1991 wordt het in België terugbetaald door het RIZIV. De grote toename van implantaties bij kinderen vindt plaats na 1995 (20-30/jaar) met een enorme groei vanaf 2000 Op dit ogenblik begeleiden wij vanuit het KIDS 80 kinderen en jongeren met een CI. In Vlaanderen zijn op dit ogenblik een 4000-tal kinderen geïmplanteerd. Wereldwijd zijn reeds meer dan doven geïmplanteerd, waarvan kinderen. Het hoorapparaat en cochleaire inplant 4

6 Wat beïnvloedt op de resultaten? Stilaan krijgt men meer zicht op de verschillende factoren die een invloed uitoefenen op de resultaten met een CI. Er zijn factoren die bij het kind gelegen zijn, maar ook de omgeving en het systeem spelen een belangrijke rol. Bij het kind: - de etiologie: de oorzaak van de doofheid. Zo kan o.a. meningitis (hersenvliesontsteking) tot een verbening leiden van de cochlea. Hierdoor kunnen soms minder elektroden in de cochlea worden ingebracht (of moet gekozen worden voor een aangepaste elektrode (=splitelektrode). In beide gevallen is het resultaat minder dan bij een klassieke elektrode. -Het restgehoor : bij kinderen die gehoord hebben, of nog geluid opgevangen hebben met hun hoortoestellen, zien we meestal vlugger resultaat dan bij kinderen die weinig of geen auditieve informatie hebben waargenomen. Op termijn (na enkele jaren) zou er tussen de resultaten van beide groepen geen verschil meer zijn. Ps. Het gebeurt ook dat kinderen geïmplanteerd worden op het meest dove oor, en aan het andere oor een oorhanger blijven dragen. - de communicatie-code (oraal-tc-gebaren) Als je als ouder kiest voor een inplant, moet je ook zorgen voor voldoende auditieve stimulatie. Daar in een gebarenomgeving die stimulatie veel beperkter is, zijn de resultaten van kinderen die uitsluitend in een gebarenomgeving vertoeven, ook een stuk minder. Dit wil niet zeggen dat CI-kinderen geen gebaren zouden mogen gebruiken. Integendeel, het is juist heel belangrijk dat wij met de kinderen ook goed kunnen communiceren (B.v. wat hoor je? Is het luid of zacht? ) - intellectuele mogelijkheden en eventuele nevenstoornissen. Leren horen met een cochleaire inplant is ook een leerproces en bij een leerproces speelt de intelligentie (in dit geval vooral het auditieve geheugen) een belangrijke rol. Uit een onderzoek uitgevoerd in Vlaanderen (De Raeve Leo, 2001) blijkt dat vooral mentale handicap en autistisch gedrag een grote negatieve invloed uitoefenen op het revalidatieproces. - de duur van de doofheid kan best zo kort mogelijk gehouden worden. Hoe langer iemand doof is en de auditieve cortex in de hersenen weinig of niet Het hoorapparaat en cochleaire inplant 5

7 gestimuleerd werd, des te moeilijker is het om de auditieve cortex opnieuw te activeren. Concreet betekent dit dat personen met een verworven doofheid (b.v. na meningitis) best zo snel mogelijk na het optreden van de doofheid, geïmplanteerd worden Ook doofgeborenen worden best 'zo jong mogelijk' geïmplanteerd. Maar wat is zo jong mogelijk? Tot 1999 was dit in Vlaanderen: 18 maanden. Maar op dit ogenblik wordt door sommige artsen de benedengrens al op maanden gebracht. Ps. Het jongste doofgeboren kindje dat in België geïmplanteerd is, was 5 maanden. (zijn oudere broer was ook al geïmplanteerd) In de omgeving: - de medewerking van de ouders : als ouders kiezen voor een cochleaire inplant betekent dit ook dat er nadien inspanningen van hen verwacht worden. Voor het afregelen van de apparatuur (=fitting) zullen zij zich met hun kind regelmatig moeten verplaatsen naar het implantatiecentrum. Zij zullen ook moeten zorgen dat hun kind op auditief vlak voldoende gestimuleerd wordt en dat hun kind nadien een aangepast revalidatieprogramma kan volgen. - de begeleiding en de revalidatie : alvorens een kind te implanteren moet er reeds nagedacht worden over de begeleiding van het kind (en de ouders) na de implantatie. Best wordt er na de implantatie een aangepast revalidatieprogramma voorzien, waar in de nadruk ligt op auditieve training. Men hoopt dat in de toekomst zeer jonge kinderen met een CI (geïmplanteerd voor één jaar) minder revalidatie zouden nodig hebben, omdat het hoorproces meer op een natuurlijke manier zou verlopen. - de fitting (afregeling): de elektroden die in het slakkenhuis werden ingebracht, moeten nadien elk afzonderlijk worden afgesteld. Per elektrode moet men op zoek gaan naar de hoeveelheid energie die nodig is om geluid waar te nemen en om geluid als comfortabel te ervaren. Dit is echter niet eenvoudig, zeker niet bij kleine kinderen. Het systeem: - de gebruikte spraakverwerkingsstrategie. De spraakprocessor kan de binnenkomende spraak via verschillende strategieën (SPEAK-ACE-CIS- ) bewerken en de resultaten kunnen naargelang de gebruikte strategie van mekaar verschillen. - het aantal elektroden. Het implanteren van meerdere elektroden leidt tot betere resultaten dan het implanteren van één elektrode. Maar dit wil niet zeggen dat 24 elektroden altijd beter zijn dan 16 elektroden. Want niet alleen het aantal elektroden bepaalt de kwaliteit van horen, maar ook de snelheid van stimuleren. - de selectiviteit van de elektroden en mogelijkheid tot simultane stimulatie. Recent probeert men de elektroden zo dicht mogelijk bij de modiolus (de zenuwvezels) aan te brengen (contour electrode-modiolushugging). Dit heeft als Het hoorapparaat en cochleaire inplant 6

8 positief effect dat er minder energie verbruikt wordt voor de overdracht en dat men veel preciezer kan stimuleren. Dit laatste heeft dan weer als gevolg dat men zelfs twee elektroden naast mekaar tegelijkertijd (=simultaan) kan stimuleren, zonder dat zij mekaar negatief gaan beïnvloeden Selectiecriteria die steeds versoepelen - steeds minder gehoorverlies. Waar in den beginne alleen kinderen geïmplanteerd werden die nagenoeg geen spraak konden waarnemen met hun hoortoestellen, nemen de meeste centra nu als grens een gehoordrempel met hoortoestellen > 50 db (tot 4000 Hz) of een spraakverstaan-baarheid < 40%. (=minder dan 40% van de klanken verstaan met hoortoestellen). Ook kinderen die aan één oor nog goede resten hebben, maar aan het andere oor nauwelijks gehoorresten hebben, komen in aanmerking voor een CI op het dove oor. De meeste van deze kinderen dragen nadien aan één oor de CI en aan het andere oor de klassieke oorhanger. - steeds jonger. Zoals reeds eerder gezegd worden kinderen steeds jonger geïmplanteerd. Een leeftijd van 10 à 12 maanden wordt doorgaans als benedengrens aanvaard. - bijkomende handicap is geen probleem. Waar enkele jaren geleden alleen kinderen met een normale intelligentie in aanmerking kwamen voor een CI, is nu de aanwezigheid van een bijkomende handicap geen tegenargument meer. Want waar houden wij het recht op een kind met een bijkomende handicap te weerhouden van een CI. Wel is het voor de ouders van deze kinderen belangrijk dat zij realistische verwachtingen hebben. - bilaterale implantaties. Stilaan begint men, net als in de beginperiode van de oorhanger, aan beide oren een CI te plaatsen. Als meerwaarde verwacht men niet alleen een betere drempel, maar vooral een beter spraakverstaan in ruis (bij omgevingslawaai) en eventueel ook richtinghoren. P.s. het RIZIV komt maar tussen in de terugbetaling van één implantatie Enkele bedenkingen Toch is er (zoals heel wat mensen wel weten) van in het begin al een controverse rond CI. Er is een taalcontroverse: kies je voor CI, dan kies je voor gesproken taal en niet voor gebarentaal. Wij proberen in het KIDS de CI te bekijken als een hoortoestel, dat een extra hulpmiddel kan zijn in de communicatie met horenden. Daarnaast is er ook een controverse tussen de medische redenering (het herstellen van de auditieve functie, proberen een doof kind horend te maken) en de sociaal-culturele benadering (die doofheid bekijkt als een sociaalcultureel probleem en minder als een handicap). Doven hebben immers een eigen taal en een eigen cultuur. Het valt mij op dat heel wat ouders teleurgesteld zijn wanneer zij deze controversie rond CI ontdekken. Vele ouders willen dat hun kind wordt Het hoorapparaat en cochleaire inplant 7

9 opgevoed naar beide werelden en willen met de keuze van een CI helemaal geen taal- of culturele keuze maken. Ook in het KIDS menen wij dat het niet de ene keuze of de andere is, maar dat beide uitgangspunten te combineren zijn. Tot op heden lag er een periode van minimaal één jaar tussen de detectie van het gehoorverlies en de eventuele implantatie. Een periode waarin het effect van hoortoestellen werd uitgeprobeerd en waarin de ouders op een degelijke manier konden geïnformeerd worden, niet alleen over CI maar ook over alle andere facetten die kunnen meespelen in de opvoeding van een doof kind. Bij de zeer jonge implantaties is hier amper nog tijd voor. Bovendien bestaan de CI-teams van de ziekenhuizen praktisch volledig uit medische of audiologische specialisten, maar niet uit mensen die gespecialiseerd zijn in de zorg van dove mensen. Tot slot zijn vele ouders in een beginfase van verwerking van de handicap en zijn zij eigenlijk gemakkelijke beïnvloedbaar. Het zou dus kunnen dat zij een beslissing nemen waarvan later blijkt dat zij er eigenlijk niet volledig kunnen achterstaan. Bij de zeer jonge implantaties kun je je ook de vraag stellen: - Hoe weten we zeker dat het kind zo doof is dat het met een hoortoestel onvoldoende kan geholpen worden? - Hoe weten we dat dit kind geen bijkomende handicap heeft (bij 40%) die een negatieve invloed zal hebben op de revalidatie? Hebben wij bij deze ouders geen te hoge verwachtingen geschept? 1.4. TERUGBETALING VAN HOORTOESTELLEN DOOR HET RIZIV (ZIEKENFONDS) Hoortoestellen Voor kinderen jonger dan 12 jaar -bij aankoop van één hoortoestel wordt 781 terugbetaald -bij aankoop van twee apparaten wordt 1549 euro terugbetaald Tussenkomst door RIZIV om de drie jaar Voor personen boven de 12 jaar - bij aankoop van één hoortoestel wordt terugbetaald - bij aankoop van twee apparaten wordt terugbetaald Tussenkomst door RIZIV om de vijf jaar Cochleaire inplant Het RIZIV komt enkel tussen in de terugbetaling van één implantaat, en dit enkel na goedkeuring van het ingediende dossier. Een cochleaire inplant kost ,40. De eigen bijdrage bedraagt nog 150,44. Het hoorapparaat en cochleaire inplant 8

10 1.5. LITERATUURLIJST De Raeve L (2001), Dove kinderen met een cochleaire inplant in Vlaanderen: een overzicht van de populatie die geïmplanteerd is tussen december 1992 en december 1999, Tijdschrift voor Logopedie en Audiologie, 2001 (31) 2. Fodok (2000), Cochleaire implantatie, kiezen voor je kind, Utrecht. Mc Cormick, Archbold, Sheppard (1995), Cochlear implants for young children: the Nottingham approach to assessment and rehabilitation, Londen. Preisler G. (2001), Cochlear implants in deaf children, integration of people with disabilities, Counsil of Europe, Strasbourg. Coninx F. & van Hedel R., Curriculum Hoortraining, een leidraad voor hooropvoeding en revalidatie van slechthorenden en doven, St. Michielssgestel Geers A. & Moog J., Effectiveness of Cochlear Implants and Tactile Aids for Deaf Children, in The Volta Review, Washington, Vol. 96 nr.5, nov Lehnhardt E. & Bertram B., Rehabilitation von Cochlear-Implant-Kindern, Berlin, Ling D., Early Intervention for Hearing-Impaired Children, Oral Options, Boston, Mc.Cormick B., Archbold S. & Sheppard S., Cochlear Implants for Young Children, The Nottingham Approach to Assessment and Rehabilitation, London, Widex brochure 3, wat is een hoortoestel? Het hoorapparaat en cochleaire inplant 9

HULPMIDDELENINFO FM-GELUIDSOVERDRACHTSYSTEMEN

HULPMIDDELENINFO FM-GELUIDSOVERDRACHTSYSTEMEN HULPMIDDELENINFO FM-GELUIDSOVERDRACHTSYSTEMEN JANUARI 2011 Een beschrijving van een hulpmiddel of een aanpassing in deze tekst wil niet zeggen dat het hulpmiddel of de aanpassing terugbetaald wordt door

Nadere informatie

(H)OORZAKEN OUDERDOMS- SLECHTHORENDHEID

(H)OORZAKEN OUDERDOMS- SLECHTHORENDHEID (H)OORZAKEN OUDERDOMS- SLECHTHORENDHEID Lieve De Bruyne Arteveldehogeschool, Gent Inleiding 10 % Belgische bevolking heeft gehoorprobleem > 50 % ouder dan 60 jaar heeft gehoorproblemen, > 80 % van de 70-plussers

Nadere informatie

Cochleaire implantatie bij volwassenen

Cochleaire implantatie bij volwassenen Cochleaire implantatie bij volwassenen Sommige zeer ernstig slechthorende of dove mensen kunnen zelfs met krachtige hoortoestellen niet of nauwelijks spraakverstaan. Een cochleair implantaat (CI) kan ervoor

Nadere informatie

Een hoorapparaat is een hulpmiddel, maar lost niet alle problemen op

Een hoorapparaat is een hulpmiddel, maar lost niet alle problemen op Hoofdstuk 4 HOORAPPARATEN Goed om weten Hoorapparaten zijn er in vele soorten. Ze hebben veel mogelijkheden, maar ook beperkingen. Vaak worden hulpverleners hier pas mee geconfronteerd als er zich problemen

Nadere informatie

Cochleaire Implantatie (CI)

Cochleaire Implantatie (CI) Cochleaire Implantatie (CI) Cochleaire Implantatie (CI) 1. Inleiding 3 2. Hoe wordt geluid in ons oor verwerkt? 3 3. Wat is een Cochleair Implantaat? 3 4. Wat kan een Cochleair Implantaat? 6 5. Procedure

Nadere informatie

voor ouders Informatie

voor ouders Informatie Informatie voor ouders WIDEX BABY 440 de best mogelijke start Horen speelt voor baby s een cruciale rol in de manier waarop zij taal ontwikkelen en waarop zij de wereld ontdekken. Baby s horen geluiden

Nadere informatie

Het belang van een goed gehoor

Het belang van een goed gehoor Publiekslezing UMC Utrecht Het belang van een goed gehoor - Behandelingen bij een slecht gehoor - Jeroen Peters, arts-onderzoeker Keel-Neus-Oorheelkunde Afdeling Keel-Neus-Oorheelkunde en Heelkunde van

Nadere informatie

Cochleaire implantatie bij volwassenen informatie voor werkgevers

Cochleaire implantatie bij volwassenen informatie voor werkgevers Cochleaire implantatie bij volwassenen informatie voor werkgevers Eén van uw werknemers/collega s is ernstig slechthorend. Op dit moment wordt door het CI-team VUmc beoordeeld of hij/zij baat zou kunnen

Nadere informatie

Wat na cochleaire implantatie?

Wat na cochleaire implantatie? hoofd, hals en zenuwstelsel info voor de patiënt Wat na cochleaire implantatie? UZ Gent, Dienst Neus-, Keel- en Oorheelkunde Wat na cochleaire implantatie: praktisch Revalidatie Medische revalidatie Na

Nadere informatie

Borggravevijversstraat 9 3500 Hasselt Tel. 011 22 25 93 Fax. 011 24 20 14 E-mail: info@welcom-vzw.be http://www.welcom-vzw.

Borggravevijversstraat 9 3500 Hasselt Tel. 011 22 25 93 Fax. 011 24 20 14 E-mail: info@welcom-vzw.be http://www.welcom-vzw. Borggravevijversstraat 9 3500 Hasselt Tel. 011 22 25 93 Fax. 011 24 20 14 E-mail: info@welcom-vzw.be http://www.welcom-vzw.be HOOROPVOEDING Deze bundel werd samengesteld door Leo De Raeve, Josefa Jans,

Nadere informatie

De natuur gaf ons twee oren die samen horen

De natuur gaf ons twee oren die samen horen De natuur gaf ons twee oren die samen horen een natuurlijke geluidswereld De natuur heeft ons twee oren gegeven die samenwerken. En net als onze oren, communiceren ook de nieuwe WIDEX CLEAR 440 hoortoestellen

Nadere informatie

Samenvatting. 11 Samenvatting

Samenvatting. 11 Samenvatting Samenvatting Cochleaire implantatie (CI) is een ingreep die tot doel heeft de gehoorstoornis van mensen met aangeboren of verworven doofheid te verminderen. Het implantaat stimuleert via elektroden die

Nadere informatie

Revalidatie van het gehoor bij volwassenen

Revalidatie van het gehoor bij volwassenen Revalidatie van het gehoor bij volwassenen Gehoor en communicatie zijn van groot belang voor de mens. Wanneer er een beperking van gehoor, spraak of taal optreedt, heeft dat vaak grote gevolgen voor het

Nadere informatie

KNO. Slechthorendheid en hoortoestellen

KNO. Slechthorendheid en hoortoestellen KNO Slechthorendheid en hoortoestellen Slechthorendheid en hoortoestellen Uw KNO-arts heeft bij u een gehoorverlies vastgesteld. Hij of zij heeft u voorgesteld hiervoor een hoortoestel te gaan gebruiken.

Nadere informatie

studiedag De chirurg en het ontwikkelingsgestoorde kind.

studiedag De chirurg en het ontwikkelingsgestoorde kind. Vlaamse Studiegroep Vroegbegeleiding, Vroegbehandeling en Ontwikkelingsbegeleiding V.S.V.V.O. studiedag De chirurg en het ontwikkelingsgestoorde kind. Bijdrage Revalidatie bij jonge, cochleair geïmplanteerde

Nadere informatie

cochleaire implantatie bij kinderen

cochleaire implantatie bij kinderen cochleaire implantatie bij kinderen inleiding Een cochleair implantaat (CI) is een hulpmiddel dat ernstig slechthorende of dove kinderen en volwassenen de mogelijkheid biedt om geluid en spraak te kunnen

Nadere informatie

BETER HOREN Keel-, Neus- en Oorheelkunde FRANCISCUS VLIETLAND

BETER HOREN Keel-, Neus- en Oorheelkunde FRANCISCUS VLIETLAND BETER HOREN Keel-, Neus- en Oorheelkunde FRANCISCUS VLIETLAND Beter horen U hebt van de KNO-arts een aanvraag meegekregen voor een hoortoestel (een gehoorapparaat) en een lijst van audiciens, deskundigen

Nadere informatie

Cochleaire implantatie en logopedie

Cochleaire implantatie en logopedie Cochleaire implantatie en logopedie Nancy de Ruiter- Flokstra Logopediste NSDSK nderuiter@nsdsk.nl Het cochleaire implantaat Het CI-team Revalidatie en logopedie Het Cochleaire Implantaat Het oor Hoe een

Nadere informatie

Cochleaire implantatie in Vlaanderen en Nederland: huidige situatie. enkele aantallen. enkele aantallen. een vergelijking België - Nederland

Cochleaire implantatie in Vlaanderen en Nederland: huidige situatie. enkele aantallen. enkele aantallen. een vergelijking België - Nederland ONICI ONafhankelijk Informatiecentrum Cochleaire Implantatie Cochleaire implantatie in Vlaanderen en Nederland: huidige situatie. Leo De Raeve, ONafhankelijk Informatiecentrum Cochleaire Implantatie Zonhoven-België

Nadere informatie

Leo De Raeve, Vroege gehoorscreening en cochleaire implantatie vragen om bijsturing van onderwijs, begeleiding en revalidatie van dove kinderen

Leo De Raeve, Vroege gehoorscreening en cochleaire implantatie vragen om bijsturing van onderwijs, begeleiding en revalidatie van dove kinderen ONICI ONafhankelijk Informatiecentrum Cochleaire Implantatie Vroege gehoorscreening en cochleaire implantatie vragen om bijsturing van onderwijs, begeleiding en revalidatie van dove kinderen Leo De Raeve,

Nadere informatie

Eén plus één is meer dan twee. Waarom de meeste mensen met twee hoortoestellen beter horen dan met één.

Eén plus één is meer dan twee. Waarom de meeste mensen met twee hoortoestellen beter horen dan met één. Eén plus één is meer dan twee 8 Waarom de meeste mensen met twee hoortoestellen beter horen dan met één. Deze brochure is de achtste in een reeks Widex-publicaties over het gehoor en aanverwante onderwerpen.

Nadere informatie

SLECHTHORENDHEID EN HOORTOESTELLEN

SLECHTHORENDHEID EN HOORTOESTELLEN SLECHTHORENDHEID EN HOORTOESTELLEN 359 Inleiding Het verschijnsel slechthorendheid is bij u vastgesteld. In deze folder leest u meer over dit verschijnsel en de behandelmogelijkheden. Werking van het oor

Nadere informatie

Cochleaire implantatie in het amc

Cochleaire implantatie in het amc Cochleaire implantatie in het amc www.ci-amc.nl 1 Informatie voor volwassenen Inleiding Bent u zeer ernstig slechthorend of doof en wilt u graag beter kunnen horen? Wellicht is een Cochleair Implantaat

Nadere informatie

~ (]J. -S ca. /;a.;j ~ ~/ ~ Ir'! '. - - --~ '-' 1 C\) 4. Middenoor. s. Slakkenhuis. 6. Gehoorzenuw ,.. ...

~ (]J. -S ca. /;a.;j ~ ~/ ~ Ir'! '. - - --~ '-' 1 C\) 4. Middenoor. s. Slakkenhuis. 6. Gehoorzenuw ,.. ... I 3. I H-o'~ hoort een oo~? I, I. Geluidsgolven I I 2. Gehoorgang - Trommelvlies I J 4. Middenoor s. Slakkenhuis 6. Gehoorzenuw '0..,.. '-' 1... C\) -S ca ~ (]J /;a.;j ~ ~/ ~ Ir'! '. - - --~ Inhoudsopgave

Nadere informatie

Slechthorendheid en hoortoestellen

Slechthorendheid en hoortoestellen Slechthorendheid en hoortoestellen Deze folder heeft tot doel u informatie te geven over slechthorendheid en de mogelijkheden om daar wat aan te doen. Hoe werkt een oor? Het oor is nodig voor het horen

Nadere informatie

twee oren samen horen

twee oren samen horen De natuur gaf ons twee oren die samen horen een natuurlijke geluidswereld De nieuwe CLEAR 220 hoortoestellen van Widex zijn volledig draadloos. En net als onze oren communiceren ze voortdurend met elkaar.

Nadere informatie

Slechthorendheid en hoortoestellen. Afdeling KNO

Slechthorendheid en hoortoestellen. Afdeling KNO Slechthorendheid en hoortoestellen Afdeling KNO Dit boekje heeft tot doel u informatie te geven over slechthorendheid en de mogelijkheden om daar wat aan te doen. Als u recent bij een keel-, neus- en oorarts

Nadere informatie

Cochleair implantaat

Cochleair implantaat hoofd, hals en zenuwstelsel info voor de patiënt Cochleair implantaat Vooronderzoeken UZ Gent, Dienst Neus-, Keel- en Oorheelkunde Cochleair implantaat: vooronderzoeken Voor de beslissing wordt genomen

Nadere informatie

Horen, Verstaan en Begrijpen met een CI

Horen, Verstaan en Begrijpen met een CI Horen, Verstaan en Begrijpen met een CI Guido Cattani (Bsc. Audioloog, M. SEN, UMC Utrecht, afdeling KNO) gcattani@umcutrecht.nl Trudi de Koning (Klinisch linguïst UMC Utrecht) Opbouw presentatie Inleiding

Nadere informatie

Dubbelzijdige cochleaire implantatie bij kinderen: de primaire voordelen

Dubbelzijdige cochleaire implantatie bij kinderen: de primaire voordelen Dubbelzijdige cochleaire implantatie bij kinderen: de primaire voordelen M. Sparreboom (onderzoeker), A.F.M. Snik (audioloog) & E.A.M. Mylanus (KNO - arts) Het eenzijdig implanteren van een cochleair implantaat

Nadere informatie

HOORHULPMIDDELEN HOORHULPMIDDELEN

HOORHULPMIDDELEN HOORHULPMIDDELEN 24/04/2017 HOORHULPMIDDELEN REVASTUDY - 20/04/2017 Ward De Bruecker, Kenniscentrum Hulpmiddelen van het VAPH HOORHULPMIDDELEN 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. Hoortoestel Hoorimplantaat Hoorhulpmiddel voor verhogen

Nadere informatie

Figuur Fout! Geen tekst met opgegeven opmaakprofiel in document.-1 Cochleair implantaat

Figuur Fout! Geen tekst met opgegeven opmaakprofiel in document.-1 Cochleair implantaat Cochleair implantaat Inleiding Als iemand doof of zeer ernstig slechthorend is en hoortoestellen brengen (nog langer) onvoldoende resultaat met zich mee, dan wordt tegenwoordig een cochleair implantaat

Nadere informatie

Phonak CROS II. De slimme oplossing voor eenzijdig horen

Phonak CROS II. De slimme oplossing voor eenzijdig horen Phonak CROS II De slimme oplossing voor eenzijdig horen Mijn CROShoortoestellen lieten mij weer geluiden horen en gaven mij mijn leven terug. Horen met één oor Wanneer u zich in een ruimte met veel lawaai

Nadere informatie

kno specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Slechthorendheid en hoorapparaten

kno specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Slechthorendheid en hoorapparaten kno haarlemmermeer specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Slechthorendheid en hoorapparaten Inleiding Het oor is nodig voor het horen van geluid. Geluid is een luchttrilling. Deze trilling komt via

Nadere informatie

slechthorendheid en hoortoestellen

slechthorendheid en hoortoestellen patiënteninformatie slechthorendheid en hoortoestellen U bent bij de KNO-arts geweest omdat u niet goed hoort. Mogelijk kunt u door een hoortoestel beter gaan horen. Wat kunnen de klachten zijn? Welke

Nadere informatie

Het oor. Wetenschappelijke naam: Auris is een orgaan waarmee geluids-golven worden opgevangen om door de hersenen om te worden gezet in geluid.

Het oor. Wetenschappelijke naam: Auris is een orgaan waarmee geluids-golven worden opgevangen om door de hersenen om te worden gezet in geluid. Het oor Wetenschappelijke naam: Auris is een orgaan waarmee geluids-golven worden opgevangen om door de hersenen om te worden gezet in geluid. Functie binnenoor Voor gehoor en ook een rol bij het evenwichtsgevoel.

Nadere informatie

Informatieavond leerkrachten en pedagogisch medewerkers van slechthorende kinderen. Yvonne Simis, klinisch fysicus-audioloog 4 oktober 2012

Informatieavond leerkrachten en pedagogisch medewerkers van slechthorende kinderen. Yvonne Simis, klinisch fysicus-audioloog 4 oktober 2012 Informatieavond leerkrachten en pedagogisch medewerkers van slechthorende kinderen Yvonne Simis, klinisch fysicus-audioloog 4 oktober 2012 Programma 19.30 Opening en inleiding audiologie door: Yvonne Simis,

Nadere informatie

Beltone True. De doorbraak die sterker, duidelijker en geavanceerder is

Beltone True. De doorbraak die sterker, duidelijker en geavanceerder is Beltone. Iedereen heeft het recht om goed te horen. De basis voor Beltone werd gelegd met een actie om een vriend meer levensvreugde te bezorgen. Al sinds 1940 leveren wij de kennis, de middelen, de service

Nadere informatie

Hoe verloopt de muzikale ontwikkeling bij dove en slechthorende kinderen En de invloed die de ontwikkeling van het Cochleair Implant daar op heeft

Hoe verloopt de muzikale ontwikkeling bij dove en slechthorende kinderen En de invloed die de ontwikkeling van het Cochleair Implant daar op heeft Hoe verloopt de muzikale ontwikkeling bij dove en slechthorende kinderen En de invloed die de ontwikkeling van het Cochleair Implant daar op heeft Marianne Bloemendaal Inleiding Zingen en musiceren, ondersteunt

Nadere informatie

gehoorverlies en auditieve implantaten

gehoorverlies en auditieve implantaten gehoorverlies en auditieve implantaten Paul Van de Heyning MDPhD Diensthoofd NKO UZA Verzekeringsgeneeskunde 13 maart 2013 Univ. Dept of Otorhinolaryngology and head and neck surgery Univ dept of Communicative

Nadere informatie

basis versie menu extra s Het kiezen van opties voor uw cliënt is nu heel eenvoudig.

basis versie menu extra s Het kiezen van opties voor uw cliënt is nu heel eenvoudig. de basis versie menu extra s Het kiezen van opties voor uw cliënt is nu heel eenvoudig. kleuren en typen: hd locator met Speech tracer Dit richtinggevoelige microfoonsysteem ondersteunt het lawaaionderdrukkingsysteem

Nadere informatie

Kinderen en horen. Algemene informatie over het gehoor van kinderen en gehoorverlies

Kinderen en horen. Algemene informatie over het gehoor van kinderen en gehoorverlies Kinderen en horen 7 Algemene informatie over het gehoor van kinderen en gehoorverlies Deze brochure is de zevende in een reeks Widex-publicaties over het gehoor en aanverwante onderwerpen. Het belang van

Nadere informatie

Hoor de momenten die onvergetelijke herinneringen worden.

Hoor de momenten die onvergetelijke herinneringen worden. Beltone Promise Beltone. Iedereen heeft het recht om goed te horen. De basis voor Beltone werd gelegd met een actie om een vriend meer levensvreugde te bezorgen. Al sinds 1940 bieden we kennis, middelen,

Nadere informatie

Keel-, neus en oorheelkunde. Slechthorendheid en Hoortoestellen

Keel-, neus en oorheelkunde. Slechthorendheid en Hoortoestellen Keel-, neus en oorheelkunde Slechthorendheid en Hoortoestellen 1 Deze folder geeft u informatie over slechthorendheid en de mogelijkheden om daar iets aan te doen. Hoe werkt een oor? Het oor is nodig voor

Nadere informatie

Kinderen horen beter met FM

Kinderen horen beter met FM Kinderen horen beter met FM Een praktische gids voor ouders en begeleiders Life is on We laten ons inspireren door de wensen van iedereen die vertrouwt op onze kennis, ideeën en zorg. Door op een creatieve

Nadere informatie

Cochleair implantaat: CI

Cochleair implantaat: CI Cochleair implantaat: CI Vera Prijs Inhoud Anatomie van het oor CI systeem CI-traject in UMCUtrecht Mogelijkheden en beperkingen Modaliteiten Toekomstige ontwikkelingen Anatomie van het gehoor Het binnenoor

Nadere informatie

HULPMIDDELENINFO COMMUNICEREN MET DOVEN EN SLECHTHORENDEN COMMUNICATIETIPS EN HULPMIDDELEN

HULPMIDDELENINFO COMMUNICEREN MET DOVEN EN SLECHTHORENDEN COMMUNICATIETIPS EN HULPMIDDELEN HULPMIDDELENINFO COMMUNICEREN MET DOVEN EN SLECHTHORENDEN COMMUNICATIETIPS EN HULPMIDDELEN JANUARI 2011 Een beschrijving van een hulpmiddel of een aanpassing in deze tekst wil niet zeggen dat het hulpmiddel

Nadere informatie

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Cochleair implantaat Vooronderzoeken

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Cochleair implantaat Vooronderzoeken hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Cochleair implantaat Vooronderzoeken Inhoud 01 Vooronderzoeken... 04 02 Operatie... 08 03 Kosten... 08 04 Contactgegevens... 10 05 Schema... 11 01. Vooronderzoeken

Nadere informatie

Horen is een genot. Dual ISP

Horen is een genot. Dual ISP Horen is een genot Widex introduceert met trots de mind 330 hoortoestelserie. De mind330 is ontworpen met horen is een genot als uitgangspunt, want we hebben ons geconcentreerd op luistergemak, luistercomfort

Nadere informatie

Werkplekaanpassing. Goed horen op het werk met Roger

Werkplekaanpassing. Goed horen op het werk met Roger Werkplekaanpassing Goed horen op het werk met Roger Januari 2015 Concentreer u op uw werk en niet op uw gehoor Phonak stelt zich als doel het algemene hoorvermogen en het spraakverstaan van slechthorenden

Nadere informatie

FEDERALE OVERHEIDSDIENST SOCIALE ZEKERHEID

FEDERALE OVERHEIDSDIENST SOCIALE ZEKERHEID FEDERALE OVERHEIDSDIENST SOCIALE ZEKERHEID 16 MAART 2006 Koninklijk besluit tot wijziging van het koninklijk besluit van 14 september 1984 tot vaststelling van de nomenclatuur van de geneeskundige verstrekkingen

Nadere informatie

Goed horen met FM. Een gids voor praktische toepassingen. Life is on. www.phonak.nl

Goed horen met FM. Een gids voor praktische toepassingen. Life is on. www.phonak.nl Goed horen met FM Een gids voor praktische toepassingen Life is on We laten ons inspireren door de wensen van iedereen die vertrouwt op onze kennis, ideeën en zorg. Door op een creatieve manier de grenzen

Nadere informatie

Hoor het Beste Advanced Bionics is wereldwijd marktleider voor de ontwikkeling van de meest geavanceerde cochleairimplantaatsystemen.

Hoor het Beste Advanced Bionics is wereldwijd marktleider voor de ontwikkeling van de meest geavanceerde cochleairimplantaatsystemen. Hoor het Beste Advanced Bionics is wereldwijd marktleider voor de ontwikkeling van de meest geavanceerde cochleairimplantaatsystemen. AB is in 1993 opgericht en in 2009 samengegaan met Phonak onder de

Nadere informatie

Slechthorendheid en hoortoestellen

Slechthorendheid en hoortoestellen Slechthorendheid en hoortoestellen 2 Uw behandelend arts heeft voorgesteld om vanwege uw gehoor- en / of oorklachten een onderzoek door de kno-arts te laten verrichten. Deze folder geeft u informatie over

Nadere informatie

Cochleaire Implantatie (CI) bij volwassenen

Cochleaire Implantatie (CI) bij volwassenen Cochleaire Implantatie (CI) bij volwassenen Het team Het Cochleair Implantatieteam Rotterdam is in 2000 ontstaan uit een samenwerkingsverband tussen de afdeling KNO van het Erasmus MC en de Koninklijke

Nadere informatie

e e n p e r s o o n l i j k e e r v a r i n g

e e n p e r s o o n l i j k e e r v a r i n g Baha Divino e e n p e r s o o n l i j k e e r v a r i n g De Baha Divino is ontworpen om in dagelijkse situaties een persoonlijke luisterervaring te creëren, zodat de kwaliteit van leven voor alle dragers

Nadere informatie

Horen en ouder worden

Horen en ouder worden Horen en ouder worden dr.ir. N.J. Versfeld klinisch fysicus audioloog Universitair Audiologisch Centrum VUmc Amsterdam Ouderdomsslechthorendheid Ook wel presbyacusis genoemd Presbys : oud Akouein : horen

Nadere informatie

WAT GEHOORVERLIES EIGENLIJK BETEKENT

WAT GEHOORVERLIES EIGENLIJK BETEKENT WAT GEHOORVERLIES EIGENLIJK BETEKENT Hoe weet u of u gehoorverlies heeft? De kans is groot dat u de laatste bent die dat weet. De meeste gehoorverliezen ontwikkelen zich namelijk zo geleidelijk dat u het

Nadere informatie

Roger TM. op het werk. Focus op het werk in plaats van op uw gehoor

Roger TM. op het werk. Focus op het werk in plaats van op uw gehoor Roger TM op het werk Focus op het werk in plaats van op uw gehoor 2 Communiceren, deelnemen en bijdragen De moderne werkplek kan een gecompliceerde luisteromgeving zijn. Het is ook een plek waar goede

Nadere informatie

Gebruiksaanwijzing Senso Diva serie. SD-9 en SD-9M Achter-het-oor toestellen

Gebruiksaanwijzing Senso Diva serie. SD-9 en SD-9M Achter-het-oor toestellen Gebruiksaanwijzing Senso Diva serie SD-9 en SD-9M Achter-het-oor toestellen Hoortoestellen, oorstukjes, reinigingsinstrumentjes e.d. die in deze gebruiksaanwijzing zijn afgebeeld kunnen er in werkelijkheid

Nadere informatie

Indicatie cluster 2 bij kinderen met een CI. Rens Leeuw CI-team Nijmegen Sint-Michielsgestel Viataal

Indicatie cluster 2 bij kinderen met een CI. Rens Leeuw CI-team Nijmegen Sint-Michielsgestel Viataal Indicatie cluster 2 bij kinderen met een CI Rens Leeuw CI-team Nijmegen Sint-Michielsgestel Viataal Inhoud - Historie van regelgeving en huidige regelgeving - Enige resultaten van kinderen met CI - Overeenkomsten

Nadere informatie

Logopedie na cochleaire implantatie. info voor de patiënt. hoofd, hals en zenuwstelsel

Logopedie na cochleaire implantatie. info voor de patiënt. hoofd, hals en zenuwstelsel hoofd, hals en zenuwstelsel info voor de patiënt Logopedie na cochleaire implantatie UZ Gent, Centrum voor Gehoor- en Spraakrevalidatie Ter Sprake Dienst Neus-, Keel- en Oorheelkunde Logopedie na cochleaire

Nadere informatie

Phonak CROS II. De slimme oplossing voor eenzijdig horen

Phonak CROS II. De slimme oplossing voor eenzijdig horen Phonak CROS II De slimme oplossing voor eenzijdig horen Mijn CROShoortoestellen lieten mij weer geluiden horen en gaven mij mijn leven terug. Angie Aspinall, Phonak CROS-gebruiker Horen met één oor Wanneer

Nadere informatie

Voor wie? Luchtgeleiding en botgeleiding

Voor wie? Luchtgeleiding en botgeleiding 4 In deze folder vindt u informatie over het bot verankerd hoortoestel. U leest hierin bij welke gehoorproblemen dit toestel gebruikt wordt en hoe het werkt. Voor wie? Een bot verankerd hoortoestel, Bone

Nadere informatie

Uittreksel regeling hulpmiddelen 1996

Uittreksel regeling hulpmiddelen 1996 Uittreksel regeling hulpmiddelen 1996 Zoals deze geldt per 1 januari 2005 Bestemd voor de audiciens, voorschrijvers en adviseurs. AUDITECH BV LEIGRAAFSEWEG 8 6983 BP DOESBURG TELEFOON (0313) 48 55 22 TELEFAX

Nadere informatie

Horen zoals u dat wilt

Horen zoals u dat wilt Horen zoals u dat wilt ESSENTIËLE HOORTECHNOLOGIE Premium Advanced Essential GEWELDIGE PrESTaTIES Technologie die de werking van de hersenen ondersteunt Als u op zoek bent naar een hooroplossing, dan dient

Nadere informatie

Comfort Digisystem Microphone DM90. - Ontdek het plezier van telefoneren

Comfort Digisystem Microphone DM90. - Ontdek het plezier van telefoneren Comfort Digisystem Microphone DM90 - Ontdek het plezier van telefoneren Welkom bij de mobiele revolutie Een mobiele telefoon is tegenwoordig een groot deel van ons leven, we gebruiken hem op het werk,

Nadere informatie

CI-ON en bilaterale CI in Nederland: de stand van zaken

CI-ON en bilaterale CI in Nederland: de stand van zaken CI-ON en bilaterale CI in Nederland: de stand van zaken Dr.ir. C. Smits, klinisch fysicus-audioloog KNO-Audiologie VU medisch centrum Amsterdam Inhoud CION Doelstellingen CION Bilaterale CI bij kinderen

Nadere informatie

Participatie ondanks slechthorendheid

Participatie ondanks slechthorendheid Participatie ondanks slechthorendheid Focus van het audiologisch onderzoek Joost Festen, afdeling KNO/Audiologie Participatie aan de hand van twee voorbeelden: Een doofgeboren kind dat kan spelen met kinderen

Nadere informatie

einde Publicatie : 2012-08-14 FEDERALE OVERHEIDSDIENST SOCIALE ZEKERHEID

einde Publicatie : 2012-08-14 FEDERALE OVERHEIDSDIENST SOCIALE ZEKERHEID Page 1 of 6 NL FR belgiëlex.be - Kruispuntbank Wetgeving Raad van State einde Publicatie : 2012-08-14 FEDERALE OVERHEIDSDIENST SOCIALE ZEKERHEID 20 JULI 2012. - Koninklijk besluit tot wijziging van artikel

Nadere informatie

Checklist eigenschappen hoortoestellen

Checklist eigenschappen hoortoestellen Checklist eigenschappen hoortoestellen Deze checklist kun je naar jezelf mailen, printen, invullen en meenemen naar de audicien/audioloog. Om goed mee te kunnen beslissen over welk hoortoestel het beste

Nadere informatie

Leo De Raeve, Cochleaire Implantatie anno 2009: wat weten we vandaag en wat weten we ook (nog) niet.

Leo De Raeve, Cochleaire Implantatie anno 2009: wat weten we vandaag en wat weten we ook (nog) niet. ONICI ONafhankelijk Informatiecentrum Cochleaire Implantatie Cochleaire Implantatie anno 2009: wat weten we vandaag en wat weten we ook (nog) niet. Leo De Raeve, ONafhankelijk Informatiecentrum Cochleaire

Nadere informatie

BiCROS. HT met zender. Slechte oor: microfoon aan. De klant is zich weer bewust van waarschuwingssignalen aan de kant van zijn of haar slechte oor

BiCROS. HT met zender. Slechte oor: microfoon aan. De klant is zich weer bewust van waarschuwingssignalen aan de kant van zijn of haar slechte oor Het CROS/BiCROS systeem dat het hele verhaal vertelt Aan elk verhaal zitten twee kanten De kracht van twee Mensen met volledig gehoorverlies in één oor missen dagelijks veel belangrijke geluiden. Deze

Nadere informatie

Elk kind heeft recht op het beste

Elk kind heeft recht op het beste Elk kind heeft recht op het beste KINDERHOOROPLOSSINGEN Spraakverstaan van een hoog niveau voor elke fase in de kindertijd Een betere toekomst voor elk kind met gehoorverlies Wij zien het als onze verplichting

Nadere informatie

Evaluatie van de hoortoestelaanpassing

Evaluatie van de hoortoestelaanpassing Evaluatie van de hoortoestelaanpassing Niek Versfeld klinisch fysicus audioloog Universitair Audiologisch Centrum VUmc Amsterdam Casus: korte anamnese Vrouw 68 jaar, reuma Rechts matig hoge-tonenverlies

Nadere informatie

Werkplekaanpassing. Goed horen op het werk met Roger

Werkplekaanpassing. Goed horen op het werk met Roger Werkplekaanpassing Goed horen op het werk met Roger Januari 2014 Concentreer u op uw werk en niet op uw gehoor Phonak stelt zich als doel het algemene hoorvermogen en het spraakverstaan van slechthorenden

Nadere informatie

HULPMIDDELENINFO TELECOMMUNICATIE VOOR DOVEN EN SLECHTHORENDEN

HULPMIDDELENINFO TELECOMMUNICATIE VOOR DOVEN EN SLECHTHORENDEN HULPMIDDELENINFO TELECOMMUNICATIE VOOR DOVEN EN SLECHTHORENDEN JANUARI 2011 Een beschrijving van een hulpmiddel of een aanpassing in deze tekst wil niet zeggen dat het hulpmiddel of de aanpassing terugbetaald

Nadere informatie

DFNA9, wat is het en wat kunnen we er wel (en niet) aan doen?

DFNA9, wat is het en wat kunnen we er wel (en niet) aan doen? DFNA9, wat is het en wat kunnen we er wel (en niet) aan doen? drs. Jeroen Smits dr. Ronald Pennings arts-onderzoeker/promovendus KNO-arts, otoloog Erfelijke slechthorendheid, wat is dat? Slechthorendheid

Nadere informatie

Geniet dubbel van het leven

Geniet dubbel van het leven Geniet dubbel van het leven In het leven hoef je geen kant te kiezen Volledig gehoorverlies in één oor is lastig en hindert u mogelijk in de activiteiten van uw dagelijks leven. Beperkingen van horen met

Nadere informatie

Phonak CROS II NIEUW: IHO. De slimme oplossing voor eenzijdige doofheid

Phonak CROS II NIEUW: IHO. De slimme oplossing voor eenzijdige doofheid Phonak CROS II De slimme oplossing voor eenzijdige doofheid NIEUW: IHO Introductie van de Phonak CROS II streaming Venturehoortoestel CROS II Phonak CROS II is de discrete draadloze CROS-zender gebaseerd

Nadere informatie

Phonak FM. Oplossingen voor slechthorenden in theaters en concertgebouwen

Phonak FM. Oplossingen voor slechthorenden in theaters en concertgebouwen Phonak FM Oplossingen voor slechthorenden in theaters en concertgebouwen Flexibel Kristalhelder Geavanceerd 2 Horen is ons specialisme Het gehoor is een zintuig dat ons in verbinding stelt met mensen,

Nadere informatie

SOUNDGATE. Draadloos verbonden met de wereld

SOUNDGATE. Draadloos verbonden met de wereld SOUNDGATE Draadloos verbonden met de wereld De mogelijkheden om verbonden te zijn, zijn beter dan ooit tevoren. Via allerlei elektronische apparaten maken we contact met familie, vrienden en collega s,

Nadere informatie

Ponto Streamer. Nieuwe draadloze communicatiemogelijkheden. Ponto TM Het botverankerde hoorsysteem

Ponto Streamer. Nieuwe draadloze communicatiemogelijkheden. Ponto TM Het botverankerde hoorsysteem Ponto Streamer Nieuwe draadloze communicatiemogelijkheden Ponto TM Het botverankerde hoorsysteem Uw ideale Partner Nieuwe communicatiemogelijkheden Met Ponto Streamer heeft u toegang tot Oticon ConnectLine

Nadere informatie

Mijn kind heeft een gehoorverlies

Mijn kind heeft een gehoorverlies Mijn kind heeft een gehoorverlies Een gids voor ouders Inhoud U bent niet alleen 3 Slechthorendheid 5 Methoden om het gehoor te testen 6 Audiogram 7 Typen en oorzaken van gehoorverlies 8 Mate van gehoorverlies

Nadere informatie

Botverankerde hoortoestellen

Botverankerde hoortoestellen Botverankerde hoortoestellen Albert Schweitzer ziekenhuis september 2014 pavo 0006 Inleiding De KNO-arts heeft met u besproken dat u een botverankerd hoortoestel gaat krijgen. In deze folder leest u meer

Nadere informatie

Even voorstellen: Naam: Geboren: Hobby's: School: Leraar: ',HAUW

Even voorstellen: Naam: Geboren: Hobby's: School: Leraar: ',HAUW 1 Even voorstellen: Naam: Geboren: Hobby's: School: Leraar: ',HAUW Jantine Yntema 17februari 1993 Hockey (keepster) en Zeilen R.K Basisschool De Schakel Groep 8 Edwin Tekelenburg Mijn meester, Edwin Tekelenburg,

Nadere informatie

Nederlandstalige samenvatting

Nederlandstalige samenvatting Nederlandstalige samenvatting In moderne hoortoestellen gebruikt men geavanceerde signaalbewerking om het inkomende geluid te bewerken en te versterken. Het hoortoestel is meer dan een eenvoudige geluidversterker:

Nadere informatie

Draadloos verbonden met de wereld www.bernafon.com

Draadloos verbonden met de wereld www.bernafon.com SoundGate 2 Draadloos verbonden met de wereld www.bernafon.com De mogelijkheden om verbonden te zijn, zijn beter dan ooit tevoren. Via allerlei elektronische apparaten maken we contact met familie, vrienden

Nadere informatie

Naar de audicien voor een hoortoestel! Wat moet u weten?

Naar de audicien voor een hoortoestel! Wat moet u weten? Naar de audicien voor een hoortoestel! Wat moet u weten? Geachte patiënt, In deze brochure willen wij u informatie geven die u kan helpen om een voor u zo goed mogelijk resultaat met een hoortoestel te

Nadere informatie

Horen en CMV. Leiden CONCERT study. Dr.ir. Wim Soede, klinisch fysicus audioloog. KNO/Centrum Audiologie en Hoorimplantaten LEIDEN

Horen en CMV. Leiden CONCERT study. Dr.ir. Wim Soede, klinisch fysicus audioloog. KNO/Centrum Audiologie en Hoorimplantaten LEIDEN Horen en CMV Leiden CONCERT study Dr.ir. Wim Soede, klinisch fysicus audioloog KNO/Centrum Audiologie en Hoorimplantaten LEIDEN Slecht horen met één of twee oren Richting horen Hoofdschaduw: tactisch zitten?

Nadere informatie

Kinderen met een CI bilinguaal opgevoed

Kinderen met een CI bilinguaal opgevoed Kinderen met een CI bilinguaal opgevoed van een of/of mentaliteit naar een en/en benadering Maes, B., Rymen, L., & Ghesquière, P. (23). Leren met gebaren. De betekenis van gebarencommunicatie in het buitengewoon

Nadere informatie

Dr. M. Rodenburg (coördinator) Geen goed gehoor; wat nu?

Dr. M. Rodenburg (coördinator) Geen goed gehoor; wat nu? Dr. M. Rodenburg (coördinator) Geen goed gehoor; wat nu? Dr. M. Rodenburg (coördinator) Geen goed gehoor; wat nu? Houten, 2017 Eerste druk, Uitgeverij De Tijdstroom BV, Utrecht 1984 Tweede druk, Uitgeverij

Nadere informatie

VERSCHILLENDE COMMUNICATIEMIDDELEN

VERSCHILLENDE COMMUNICATIEMIDDELEN Borggravevijversstraat 9 3500 Hasselt Tel. 011 22 25 93 Fax. 011 24 20 14 E-mail: info@welcom-vzw.be http://www.welcom-vzw.be VERSCHILLENDE COMMUNICATIEMIDDELEN Deze bundel werd samengesteld door Leo De

Nadere informatie

Leren luisteren met solo-apparatuur: ergotherapie voor je oren?

Leren luisteren met solo-apparatuur: ergotherapie voor je oren? Leren luisteren met solo-apparatuur: ergotherapie voor je oren? Simea 2016 Annemiek Voor in 't holt a.voorintholt@viertaal.nl VierTaal / Vakgroep Audiologie Simea Elevator Pitch Ervaringen met solo Positief

Nadere informatie

MED EL cochleaire implantaten. Speciaal. voor. kinderen

MED EL cochleaire implantaten. Speciaal. voor. kinderen MED EL cochleaire implantaten Speciaal voor kinderen Vroegtijdige behandeling - De eerste stap naar succes...4 Wat is een Cochleair Implantaat...6 :: Cochleair implantaatsysteem...6 :: Zo werkt een Cochleair

Nadere informatie

Phonak Virto V. Gemaakt voor prestaties. Maatwerk voor discretie.

Phonak Virto V. Gemaakt voor prestaties. Maatwerk voor discretie. Phonak Virto V Gemaakt voor prestaties. Maatwerk voor discretie. Gemaakt voor prestaties. Maatwerk voor discretie. Phonak verlegt voortdurend de grenzen van technologie met innovatieve producten die uw

Nadere informatie

Intake gehoorrevalidatie. Niek Versfeld Cas Smits UAC VUmc Amsterdam

Intake gehoorrevalidatie. Niek Versfeld Cas Smits UAC VUmc Amsterdam Intake gehoorrevalidatie Niek Versfeld Cas Smits UAC VUmc Amsterdam Waarover praten wij? Aantal verkochte hoortoestellen per jaar: 185.000 Omzet 225.000.000 Aantal hoortoesteldragers: 650.000 Aantal patiënten

Nadere informatie

Gebruiksaanwijzing REAL Serie. RE-9 Achter-het-oor

Gebruiksaanwijzing REAL Serie. RE-9 Achter-het-oor Gebruiksaanwijzing REAL Serie RE-9 Achter-het-oor 2 Hoortoestellen, oorstukjes, reinigingsinstrumentjes e.d. die in deze gebruiksaanwijzing zijn afgebeeld kunnen er in werkelijkheid anders uitzien. Daarnaast

Nadere informatie

Slechthorendheid en hoortoestellen

Slechthorendheid en hoortoestellen Slechthorendheid en hoortoestellen Inleiding Uw behandelend arts heeft voorgesteld om in verband met uw gehoor- en / of oorklachten een onderzoek door de knoarts te laten verrichten. Deze folder geeft

Nadere informatie

The hearing aid that opens up your world

The hearing aid that opens up your world The hearing aid that opens up your world Traditionele technologie Nieuwe technologie Focust op één spreker, onderdrukt alle andere sprekers Opent het geluidsbeeld en sluit geen sprekers buiten U kent het

Nadere informatie